Εγκώμια για το βιβλίο Ψηφιακή Σχεδίαση: Ενσωματωμένα Συστήματα με VHDL

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Εγκώμια για το βιβλίο Ψηφιακή Σχεδίαση: Ενσωματωμένα Συστήματα με VHDL"

Transcript

1 Εγκώμια για το βιβλίο Ψηφιακή Σχεδίαση: Ενσωματωμένα Συστήματα με VHDL Ο Peter Ashenden δείχνει το δρόμο για ένα νέο πρόγραμμα σπουδών για την εκπαίδευση της επόμενης γενιάς των σχεδιαστών ψηφιακής λογικής. Αναγνωρίζοντας ότι η ψηφιακή σχεδίαση δεν είναι πλέον συναρμολόγηση προσαρμοσμένης λογικής με πύλες αλλά σχεδίαση ενσωματωμένων συστημάτων με επεξεργαστές, ο Δρ. Ashenden έχει μετακινήσει το επίκεντρο του ενδιαφέροντος από την πύλη στη σύγχρονη σχεδίαση και ολοκλήρωση σύνθετων ολοκληρωμένων συσκευών που μπορούν να υλοποιηθούν με διάφορους τρόπους. Ο Δρ. Ashenden δεν παραβλέπει τις θεμελιώδεις αρχές, αλλά τις αντιμετωπίζει με το κατάλληλο βάθος και ευρύτητα γνώσεων ώστε να παρέχει μια βάση για το υλικό υψηλότερου επιπέδου. Όπως ισχύει σε όλα τα βιβλία του Δρ. Ashenden, το κείμενο είναι σαφέστατο και διαβάζεται ευχάριστα. Το βιβλίο παραθέτει άφθονα παραδείγματα και ο συνοδευτικός ιστότοπος προσφέρει όλα όσα θα περίμενε κανείς για ένα κείμενο με τέτοια υψηλή ποιότητα. GRANT MARTIN, Chief Scientist, Tensilica Inc. Ο Δρ. Ashenden έχει γράψει ένα διδακτικό βιβλίο το οποίο επιτρέπει στους φοιτητές να αποκτήσουν μια πιο ευρεία και πολύτιμη κατανόηση της σύγχρονης σχεδίασης ψηφιακών συστημάτων. Οι αναγνώστες μπορούν να είναι σίγουροι ότι οι πρακτικές που περιγράφονται σε αυτό το βιβλίο θα αποτελέσουν ένα ισχυρό θεμέλιο για τη σύγχρονη σχεδίαση ψηφιακών συστημάτων με χρήση γλωσσών περιγραφής υλικού. GARY SPIVEY, George Fox University Η σύγκλιση των μικροσκοπικών, εξελιγμένων ηλεκτρονικών σε ολοκληρωμένα συστήματα χειρός, χαμηλής ισχύος, όπως κινητά τηλέφωνα, PDA, και συσκευές αναπαραγωγής MP3 εξαρτάται από τις αποδοτικές ροές ψηφιακής σχεδίασης. Αρχίζοντας με μια διαισθητική διερεύνηση των βασικών δομικών στοιχείων, το βιβλίο Ψηφιακή Σχεδίαση: Ενσωματωμένα Συστήματα με VHDL εισάγει τη σχεδίαση ψηφιακών συστημάτων στο πλαίσιο των ενσωματωμένων συστημάτων για να εφοδιάσει τους φοιτητές με ευρύτερες προοπτικές. Σε όλο το κείμενο, η πρακτική προσέγγιση του Peter Ashenden έλκει την προσοχή των φοιτητών στην κατανόηση των προκλήσεων και της πολυπλοκότητας που εμπεριέχει η υλοποίηση ενσωματωμένων συστημάτων. GREGORY D. PETERSON, University of Tennessee Το βιβλίο Ψηφιακή Σχεδίαση: Ενσωματωμένα Συστήματα με VHDL δίνει έμφαση σε μεγαλύτερα συστήματα που περιέχουν επεξεργαστές και μνήμη, και αφορούν τη σχεδίαση και διασύνδεση λειτουργιών εισόδου/εξόδου και εξειδικευμένων επιταχυντών. Η παρουσίαση του βιβλίου βασίζεται σε μια σύγχρονη ματιά που αντανακλά την πρακτική σχεδίασης των ψηφιακών συστημάτων του πραγματικού κόσμου. Σε μια εποχή που το πρόγραμμα σπουδών των πανεπι-

2 στημίων γενικά έχει μείνει αρκετά πίσω σε σχέση με την ανάπτυξη της βιομηχανίας, αυτό το βιβλίο παρέχει πολλές απαραίτητες πληροφορίες στους φοιτητές των τμημάτων μηχανικών υπολογιστών, ηλεκτρολόγων μηχανικών, πληροφορικής και επιστήμης υπολογιστών. DONALD HUNG, San Jose State University Το βιβλίο Ψηφιακή Σχεδίαση: Ενσωματωμένα Συστήματα με VHDL παρουσιάζει τη ροή σχεδίασης κυκλωμάτων και συστημάτων με έναν τρόπο που είναι και προσιτός αλλά και ενημερωμένος. Επειδή η χρήση των γλωσσών περιγραφής υλικού αποτελεί τεχνολογία αιχμής, είναι απαραίτητο να μάθουν οι φοιτητές πώς να χρησιμοποιούν αυτές τις γλώσσες μαζί με την κατάλληλη μεθοδολογία. Αυτό το βιβλίο παρουσιάζει μια σύγχρονη προσέγγιση για τη σχεδίαση ενσωματωμένων συστημάτων, ξεκινώντας με τις βασικές αρχές και προχωρώντας μέχρι να φτάσει στο πλήρες σύστημα σε καθοδηγεί χρησιμοποιώντας εφαρμογές και είναι γεμάτο με πολλά παραδείγματα. Θα προτείνω αυτό το βιβλίο στους φοιτητές μου. GOERAN HERRMANN, TU Chemnitz Το βιβλίο Ψηφιακή Σχεδίαση: Ενσωματωμένα Συστήματα με VHDL διαβάζεται πάρα πολύ εύκολα παρά την πολυπλοκότητα του υλικού του. Οδηγεί τον αναγνώστη σε ένα ταξίδι που ξεκινά από τα βασικά και καταλήγει σε μια πραγματική κατανόηση της ψηφιακής σχεδίασης απαντώντας στα «πώς» και τα «γιατί» είναι πειστικό και διδακτικό καθώς εισχωρεί όλο και πιο βαθιά στο υλικό του. ANDREY KOPTYUG, Mid Sweden University Αυτό το ενημερωμένο κείμενο για την ψηφιακή σχεδίαση είναι γραμμένο με ένα πολύ προσιτό στυλ έχοντας ως περιεχόμενο μια σύγχρονη μεθοδολογία σχεδίασης και τον πραγματικό κόσμο των ενσωματωμένων συστημάτων. Το βιβλίο Ψηφιακή Σχεδίαση: Ενσωματωμένα Συστήματα με VHDL καλύπτει εξαιρετικά όλες τις πτυχές της σχεδίασης των ενσωματωμένων συστημάτων, με κεφάλαια που δεν αφορούν μόνο αυτή καθαυτή τη λογική σχεδίαση, αλλά ακόμα τους επεξεργαστές, τις μνήμες, τη διασύνδεση εισόδου/εξόδου και τις τεχνολογίες υλοποίησης. Είναι ιδιαίτερα καλό στο να δίνει έμφαση σε ότι χρειάζεται να λάβει υπόψη του κανείς πέρα από τη λογική σχεδίαση όταν σχεδιάζει ένα ψηφιακό σύστημα: η σχεδίαση πρέπει να υλοποιηθεί στον πραγματικό κόσμο της εφαρμοσμένης μηχανικής, όπου μια μεγάλη ποικιλία από περιορισμούς, όπως η επιφάνεια του κυκλώματος, οι διασυνδέσεις του κυκλώματος, οι απαιτήσεις διασύνδεσης, ισχύος και απόδοσης, πρέπει να ληφθούν υπόψη. Για κείνους που πιστεύουν ότι η λογική σχεδίαση είναι ανιαρή, αυτό το βιβλίο δίνει ζωή στο αντικείμενο. ROLAND IBBETT, University of Edinburgh

3 Ψηφιακή Σχεδίαση Ενσωματωμένα Συστήματα με VHDL

4 ΓΙΑ ΤΟ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑ Ο Peter J. Ashenden είναι Αναπληρωτής Καθηγητής στο Adelaide University και ιδρυτής της Ashenden Designs, μιας επιχείρησης παροχής συμβουλών με ειδίκευση στην αυτοματοποίηση ηλεκτρονικής σχεδίασης (EDA). Από το 1990 έως το 2000, ο Δρ. Ashenden ήταν μέλος του διδακτικού προσωπικού του τμήματος Επιστήμης Υπολογιστών του Adelaide University. Ανέπτυξε προγράμματα σπουδών και δίδαξε μαθήματα σε πολλούς τομείς, τόσο στο τμήμα Επιστήμης Υπολογιστών όσο και στο τμήμα Ηλεκτρολόγων και Ηλεκτρονικών Μηχανικών. Στα θέματα που δίδαξε περιλαμβάνονταν η οργάνωση υπολογιστών, η αρχιτεκτονική υπολογιστών, η ψηφιακή λογική σχεδίαση, ο προγραμματισμός και οι αλγόριθμοι, σε όλα τα επίπεδα από προπτυχιακά έως και μεταπτυχιακά προγράμματα σπουδών. Συμμετείχε, επίσης, ενεργά σε διοικητικά ακαδημαϊκά ζητήματα σε πολλά επίπεδα στο πανεπιστήμιο. Το 2000, ο Δρ. Ashenden ίδρυσε την εταιρεία Ashenden Designs. Οι υπηρεσίες του περιλαμβάνουν την ανάπτυξη και τη μεταφορά εκπαίδευσης, την παροχή συμβουλών για τη μεθοδολογία σχεδίασης, την έρευνα στην τεχνολογία εργαλείων EDA, την ανάπτυξη γλωσσών σχεδίασης, και τη συγγραφή προτύπων. Στους πελάτες του συμπεριλαμβάνονται βιομηχανικοί και κυβερνητικοί οργανισμοί των Ηνωμένων Πολιτειών, της Ευρώπης και της Νοτιοανατολικής Ασίας. Από το 1992, ο Δρ. Ashenden έχει συμμετάσχει σε επιτροπές προτύπων του IEEE για την VHDL, και εξακολουθεί να διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στη συνεχιζόμενη ανάπτυξη της γλώσσας. Από το 2003 έως το 2005, ήταν Πρόεδρος της Επιτροπής Προτύπων του IEEE για την Αυτοματοποίηση της Σχεδίασης (Design Automation Standards Committee), η οποία επιβλέπει την ανάπτυξη όλων των προτύπων του IEEE στην περιοχή της EDA. Σήμερα, είναι Τεχνικός Επιμελητής των προτύπων για την VHDL, την VHDL-AMS, και τη γλώσσα προδιαγραφών Rosetta. Εκτός από τις ερευνητικές του δημοσιεύσεις, ο Δρ. Ashenden είναι συγγραφέας των βιβλίων The Designer s Guide to VHDL και The Student s Guide to VHDL, και συν-συγγραφέας των βιβλίων The System Designer s Guide to VHSL-AMS και VHDL-2007: Just the New Stuff. Τα βιβλία για την VHDL θεωρούνται εξαιρετικά και αναφέρονται ως τα βιβλία με τη μεγαλύτερη εκδοτική επιτυχία στο αντικείμενο. Από το 2000 έως το 2004, ήταν Συν- Επιμελητής των Σειρών Systems on Silicon του εκδοτικού οίκου Morgan Kaufmann, και από το 2001 έως το 2004 ήταν μέλος της Συντακτικής Επιτροπής του περιοδικού IEEE Design and Test of Computers. Ο Δρ. Ashenden είναι Senior Member των IEEE και IEEE Computer Society. Είναι, επίσης, εθελοντής Ανώτερος Πυροσβέστης για 12 χρόνια υπό τις οδηγίες της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας της Νότιας Αυστραλίας.

5 Ψηφιακή Σχεδίαση Ενσωματωμένα Συστήματα με VHDL PETER J. ASHENDEN Adjunct Associate Professor School of Computer Science University of Adelaide Επιστημονική Επιμέλεια - Μετάφραση Μ. Ψαράκης, Ν. Κρανίτης, Δ. Γκιζόπουλος

6 Στοιχεία πρωτοτύπου Digital Design An Embedded Systems Approach Using VHDL Publisher: Morgan Kaufmann Publishers is an imprint of Elsevier by Elsevier Inc. Έκδοση 1η, Copyright 2010 ISBN ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ Στουρνάρη 49 Α, Αθήνα Τηλ.: , Fax: URL: Σελιδοποίηση: Γιώργος Σκούφος Απαγορεύεται η με οποιονδήποτε τρόπο ανατύπωση, καταχώρηση σε σύστημα αποθήκευσης και επανάκτησης ή μετάδοση με κάθε μορφή και μέσο (ηλεκτρονικό, μηχανικό, φωτοαντογραφικό κ.λπ.) του συνόλου ή μέρους του βιβλίου αυτού, χωρίς την έγγραφη άδεια του εκδότη.

7 Στην κόρη μου, Eleanor PA

8

9 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος...xv ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Εισαγωγή και Μεθοδολογία Ψηφιακά Συστήματα και Ενσωματωμένα Συστήματα Δυαδική Αναπαράσταση και Στοιχεία Κυκλώματος Πραγματικά Κυκλώματα Ολοκληρωμένα Κυκλώματα Επίπεδα Λογικής Επίπεδα Στατικού Φορτίου Χωρητικό Φορτίο και Καθυστέρηση Διάδοσης Καθυστέρηση Αγωγών Ακολουθιακός Χρονισμός Ισχύς Επιφάνεια και Συσκευασία Μοντέλα Μεθοδολογία Σχεδίασης Σχεδίαση Ενσωματωμένων Συστημάτων Περίληψη Κεφαλαίου Πρόσθετες Βιβλιογραφικές Πηγές...37 Ασκήσεις...38 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Τα Βασικά της Συνδυαστικής Λογικής Συναρτήσεις και Άλγεβρα Boole Λογικές Συναρτήσεις Άλγεβρα Boole Μοντέλα VHDL των Λογικών Εξισώσεων Δυαδική Κωδικοποίηση Χρήση Διανυσμάτων για Δυαδικούς Κώδικες Σφάλματα Bit Συνδυαστικά Στοιχεία και Κυκλώματα Αποκωδικοποιητές και Κωδικοποιητές Πολυπλέκτες Λογική Χαμηλού Ενεργού Επαλήθευση Συνδυαστικών Κυκλωμάτων Περίληψη Κεφαλαίου Πρόσθετες Βιβλιογραφικές Πηγές...86 Ασκήσεις...87

10 x ΨΗΦΙΑΚΗ ΣΧΕΔΙΑΣΗ - ΕΝΣΩΜΑΤΩΜΕΝΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΜΕ VHDL ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 Τα Βασικά της Αριθμητικής Απρόσημοι Ακέραιοι Κωδικοποίηση Απρόσημων Ακεραίων Λειτουργίες Απρόσημων Ακεραίων Κώδικες Gray Προσημασμένοι Ακέραιοι Κωδικοποίηση Προσημασμένων Ακεραίων Λειτουργίες Προσημασμένων Ακεραίων Αριθμοί Σταθερής Υποδιαστολής Κωδικοποίηση Αριθμών Σταθερής Υποδιαστολής Λειτουργίες σε Αριθμούς Σταθερής Υποδιαστολής Αριθμοί Κινητής Υποδιαστολής Κωδικοποίηση Αριθμών Κινητής Υποδιαστολής Αναπαράσταση Κινητής Υποδιαστολής στην VHDL Περίληψη Κεφαλαίου Πρόσθετες Βιβλιογραφικές Πηγές Ασκήσεις ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Τα Βασικά της Ακολουθιακής Λογικής Στοιχεία Αποθήκευσης Flip-fl op και Καταχωρητές Καταχωρητές Ολίσθησης Μανδαλωτές Μετρητές Διαδρομές Δεδομένων και Έλεγχος στα Ακολουθιακά Κυκλώματα Μηχανές Περασμένων Καταστάσεων Μεθοδολογία Σύγχρονου Χρονισμού με Ρολόι Ασύγχρονες Είσοδοι Επαλήθευση των Ακολουθιακών Κυκλωμάτων Μεθοδολογίες Ασύγχρονου Χρονισμού Περίληψη Κεφαλαίου Πρόσθετες Βιβλιογραφικές Πηγές Ασκήσεις ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 Μνήμες Γενικές Έννοιες Τύποι Μνήμης Ασύγχρονες Στατικές RAM Σύγχρονες Στατικές RAM Μνήμες Πολλαπλών Θυρών Δυναμική RAM Μνήμες Μόνο για Ανάγνωση Ανίχνευση και Διόρθωση Σφαλμάτων Περίληψη Κεφαλαίου...265

11 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ xi 5.5 Πρόσθετες Βιβλιογραφικές Πηγές Ασκήσεις ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 Τεχνολογίες Υλοποίησης Ολοκληρωμένα Κυκλώματα Κατασκευή Ολοκληρωμένου Κυκλώματος Οικογένειες Λογικής SSI και MSI Ολοκληρωμένα Κυκλώματα Εξειδικευμένα για Εφαρμογές (ASIC) Προγραμματιζόμενες Διατάξεις Λογικής (PLD) Προγραμματιζόμενη Λογική Πίνακα (PAL) Σύνθετες Προγραμματιζόμενες Διατάξεις Λογικής (CPLD) Επιτόπου Προγραμματιζόμενοι Πίνακες Πυλών (FPGA) Συσκευασία και Πλακέτες Κυκλωμάτων Διασύνδεση και Ακεραιότητα Σήματος Διαφορική Σηματοδοσία Περίληψη Κεφαλαίου Πρόσθετες Βιβλιογραφικές Πηγές Ασκήσεις ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7 Τα Βασικά του Επεξεργαστή Οργάνωση Ενσωματωμένων Υπολογιστών Μικροελεγκτές και Πυρήνες Επεξεργαστών Εντολές και Δεδομένα Το Σύνολο Εντολών του Gumnut Ο Συμβολομεταφραστής του Gumnut Κωδικοποίηση Εντολών Σύνολα Εντολών Άλλων CPU Διασύνδεση με τη Μνήμη Κρυφή Μνήμη Περίληψη Κεφαλαίου Πρόσθετες Βιβλιογραφικές Πηγές Ασκήσεις ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8 Διασύνδεση Εισόδου/Εξόδου Συσκευές Εισόδου/Εξόδου Συσκευές Εισόδου Συσκευές Εξόδου Ελεγκτές Εισόδου/Εξόδου Απλοί Ελεγκτές Εισόδου/Εξόδου Αυτόνομοι Ελεγκτές Εισόδου/Εξόδου Παράλληλοι Δίαυλοι Δίαυλοι με Πολυπλέκτες Δίαυλοι Τριών Καταστάσεων Δίαυλοι Ανοικτής Υποδοχής...379

12 xii ΨΗΦΙΑΚΗ ΣΧΕΔΙΑΣΗ - ΕΝΣΩΜΑΤΩΜΕΝΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΜΕ VHDL Πρωτόκολλα Διαύλου Σειριακή Μετάδοση Τεχνικές Σειριακής Μετάδοσης Πρότυπα Σειριακής Διασύνδεσης Λογισμικό Εισόδου/Εξόδου Περιόδευση Διακοπές Χρονομετρητές Περίληψη Κεφαλαίου Πρόσθετες Βιβλιογραφικές Πηγές Ασκήσεις ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 Επιταχυντές Γενικές Έννοιες Εφαρμογή: Ανίχνευση Ακμών Βίντεο Επαλήθευση ενός Επιταχυντή Περίληψη Κεφαλαίου Πρόσθετες Βιβλιογραφικές Πηγές Ασκήσεις ΚΕΦΑΛΑΙΟ 10 Μεθοδολογία Σχεδίασης Ροή Σχεδίασης Διερεύνηση της Αρχιτεκτονικής Λειτουργική Σχεδίαση Λειτουργική Επαλήθευση Σύνθεση Φυσική Σχεδίαση Βελτιστοποίηση της Σχεδίασης Βελτιστοποίηση Επιφάνειας Βελτιστοποίηση Χρονισμού Βελτιστοποίηση Ισχύος Σχεδίαση για Δοκιμή Μοντέλα Ελαττωμάτων και Προσομοίωση Ελαττωμάτων Σχεδίαση Σάρωσης και Περιφερειακή Σάρωση Ενσωματωμένη Αυτοδοκιμή (BIST) Μη Τεχνικά Θέματα Συμπεράσματα Περίληψη Κεφαλαίου Πρόσθετες Βιβλιογραφικές Πηγές ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α Απαντήσεις στα Κουίζ Γνώσεων ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Β Εισαγωγή στα Ηλεκτρονικά Κυκλώματα B.1 Στοιχεία...541

13 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ xiii B.1.1 Πηγές Τάσης B.1.2 Αντιστάσεις B.1.3 Πυκνωτές B.1.4 Πηνία Αυτεπαγωγής B.1.5 MOSFETs B.1.6 Δίοδοι B.1.7 Διπολικά Τρανζίστορ B.2 Κυκλώματα B.2.1 Νόμοι του Kirchhoff B.2.2 R, C, και L σε Σειρά και Παράλληλα B.2.3 Κυκλώματα RC B.2.4 Κυκλώματα RLC B.3 Πρόσθετες Βιβλιογραφικές Πηγές ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ VHDL για Σύνθεση Γ.1 Τύποι Δεδομένων και Λειτουργίες Γ.2 Συνδυαστικές Συναρτήσεις Γ.3 Ακολουθιακά Κυκλώματα Γ.3.1 Μηχανές Πεπερασμένων Καταστάσεων Γ.4 Μνήμες ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Δ Ο Πυρήνας του Μικροελεγκτή Gumnut Δ.1 Το Σύνολο Εντολών του Gumnut Δ.1.1 Αριθμητικές και Λογικές Εντολές Δ.1.2 Εντολές Ολίσθησης Δ.1.3 Εντολές Προσπέλασης Μνήμης και Εισόδου/Εξόδου Δ.1.4 Εντολές Διακλάδωσης Δ.1.5 Εντολές Άλματος Δ.1.6 Διάφορες Άλλες Εντολές Δ.2 Η Διασύνδεση Διαύλου του Gumnut Ευρετήριο...581

14

15 ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Αυτό το βιβλίο παρέχει τα θεμέλια της ψηφιακής σχεδίασης σε φοιτητές τμημάτων μηχανικών υπολογιστών, ηλεκτρολόγων μηχανικών, πληροφορικής και επιστήμης υπολογιστών. Αντιμετωπίζει την ψηφιακή σχεδίαση ως μια δραστηριότητα στο πλαίσιο της σχεδίασης μεγαλύτερων συστημάτων. Αντί να εστιάζει στη σχεδίαση σε επίπεδο πυλών και σε πτυχές της ψηφιακής σχεδίασης που η σχέση τους με τη σχεδίαση στον πραγματικό κόσμο μειώνεται συνεχώς, το βιβλίο επικεντρώνεται σε σύγχρονες και εξελισσόμενες γνώσεις και σχεδιαστικές δεξιότητες. Οι περισσότερες σύγχρονες πρακτικές ψηφιακής σχεδίασης περιλαμβάνουν τη σχεδίαση ενσωματωμένων συστημάτων, χρησιμοποιώντας απλούς μικροελεγκτές, μεγαλύτερες CPU/DSP, και σκληρούς ή εύπλαστους πυρήνες επεξεργαστών. Οι σχεδιάσεις περιλαμβάνουν τη διασύνδεση του επεξεργαστή ή των επεξεργαστών με τη μνήμη, τις συσκευές εισόδου/εξόδου και τις διασυνδέσεις επικοινωνίας, και την ανάπτυξη επιταχυντών για λειτουργίες που έχουν μεγάλες υπολογιστικές απαιτήσεις όταν εκτελούνται από τους επεξεργαστές. Οι τεχνολογίες που στοχεύουν οι σχεδιάσεις περιλαμβάνουν ASIC, FPGA, PLD και PCB. Αυτό είναι μια σημαντική αλλαγή σε σχέση με παλιότερα στυλ σχεδίασης, τα οποία εμπεριείχαν χρήση κυκλωμάτων μικρής κλίμακας ολοκλήρωσης (SSI) και μεσαίας κλίμακας ολοκλήρωσης (MSI). Σε τέτοια συστήματα, ο πρωταρχικός στόχος της σχεδίασης ήταν να ελαχιστοποιήσουμε τον αριθμό των πυλών ή τον αριθμό των συσκευασμένων ολοκληρωμένων κυκλωμάτων. Δεδομένου ότι οι επεξεργαστές είχαν χαμηλότερη απόδοση και οι μνήμες είχαν περιορισμένη χωρητικότητα, το μεγαλύτερο τμήμα της λειτουργικότητας του συστήματος υλοποιούνταν στο υλικό. Ενώ οι σχεδιαστικές πρακτικές και το πλαίσιο της σχεδίασης έχουν εξελιχθεί, πολλά διδακτικά βιβλία δεν έχουν ακολουθήσει τις εξελίξεις. Εξακολουθούν να προτείνουν πρακτικές που είναι σε μεγάλο βαθμό ξεπερασμένες ή που έχουν ενσωματωθεί στα εργαλεία σχεδίασης με τη βοήθεια υπολογιστή (Computer-Aided Design CAD). Παραλείπουν πολλά από τα σημαντικά ζητήματα που απασχολούν τους σύγχρονους σχεδιαστές. Αυτό το βιβλίο καταπιάνεται με αυτήν την παράλειψη χρησιμοποιώντας μια προσέγγιση που ενσωματώνει σύγχρονες σχεδιαστικές πρακτικές. Το βιβλίο παρουσιάζει την άποψη ότι η ψηφιακή λογική είναι μια βασική αφαίρεση (abstraction) πάνω σε αναλογικά ηλεκτρονικά κυκλώματα. Όπως οποιαδήποτε αφαίρεση, έτσι και η ψηφιακή αφαίρεση στηρίζεται σε υποθέσεις και περιορισμούς που θα πρέπει να ικανοποιηθούν. Επομένως, το βιβλίο περιλαμβάνει μια συζήτηση για τις ηλεκτρικές και χρονικές ιδιότητες των κυκλωμάτων, που μας βοηθάει να κατανοήσουμε πώς αυτές επηρεάζουν τη σχεδίαση στα υψηλότερα επίπεδα αφαίρεσης. Επίσης, το βιβλίο διδάσκει μια μεθοδολογία που βασίζεται στη χρήση της αφαίρεσης για να διαχειριστεί την πολυπλοκότητα, μαζί με αρχές και μεθόδους ώστε να κάνει κανείς τους απαραίτητους συμβιβασμούς στη σχεδίαση. Αυτά τα πνευματικά εργαλεία επιτρέπουν στους φοιτητές να παρακολουθούν τη σχεδιαστική πρακτική, όπως αυτή εξελίσσεται, μετά την αποφοίτησή τους. Ίσως η πιο αξιοσημείωτη διαφορά μεταξύ αυτού του βιβλίου και των προκατόχων του

16 xvi ΨΗΦΙΑΚΗ ΣΧΕΔΙΑΣΗ - ΕΝΣΩΜΑΤΩΜΕΝΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΜΕ VHDL είναι η παράλειψη του υλικού που αφορά τους χάρτες Karnaugh και των σχετικών τεχνικών βελτιστοποίησης της λογικής. Κάποιοι κριτές του χειρόγραφου υποστήριξαν ότι αυτές οι τεχνικές έχουν ακόμα αξία και παρέχουν τα απαραίτητα θεμέλια για τους φοιτητές που μαθαίνουν ψηφιακή σχεδίαση. Ασφαλώς, είναι σημαντικό για τους φοιτητές να κατανοήσουν ότι μια δεδομένη συνάρτηση μπορεί να υλοποιηθεί από μια ποικιλία ισοδύναμων κυκλωμάτων, και ότι οι διαφορετικές υλοποιήσεις μπορεί να είναι λίγο-πολύ βέλτιστες κάτω από διαφορετικούς περιορισμούς. Αυτό το βιβλίο επιλέγει την προσέγγιση της παρουσίασης της άλγεβρας Boole ως τη βάση για το μετασχηματισμό κυκλωμάτων σε επίπεδο πύλης, αλλά αφήνει τις λεπτομέρειες των αλγορίθμων βελτιστοποίησης για τα εργαλεία CAD. Η πολυπλοκότητα των σύγχρονων συστημάτων καθιστά πιο σημαντικό το να ανεβάσουμε ψηλότερα το επίπεδο αφαίρεσης στο οποίο εργαζόμαστε και να εισάγουμε τα ενσωματωμένα συστήματα νωρίτερα στο πρόγραμμα σπουδών. Τα εργαλεία CAD κάνουν πολύ καλύτερη δουλειά στη βελτιστοποίηση σε επίπεδο πύλης από ότι μπορούμε να κάνουμε εμείς με το χέρι, χρησιμοποιώντας προηγμένους αλγορίθμους για να ικανοποιήσουν τους σχετικούς περιορισμούς. Τεχνικές, όπως οι χάρτες Karnaugh, είναι όντως χρήσιμες σε κάποιες περιπτώσεις, όπως για παράδειγμα, στη σχεδίαση εξειδικευμένων λογικών κυκλωμάτων χωρίς κινδύνους (hazards). Άρα, οι φοιτητές μπορούν να αναβάλουν την εκμάθηση των χαρτών Karnaugh μέχρι να παρακολουθήσουν ένα πιο προηγμένο μάθημα σε VLSI, ή ακόμη, μέχρι να τους συναντήσουν στην πράξη στη βιομηχανία. Μια αναζήτηση στο διαδίκτυο θα αποκαλύψει πολλές πηγές που περιγράφουν αυτές τις τεχνικές με λεπτομέρεια, συμπεριλαμβανομένου ενός εξαιρετικού άρθρου στο Wikipedia. Η προσέγγιση που ακολουθεί αυτό το βιβλίο το καθιστά σχετικό για μαθήματα σε τμήματα Πληροφορικής και Επιστήμης Υπολογιστών, όπως επίσης και σε τμήματα Μηχανικών Υπολογιστών και Ηλεκτρολόγων Μηχανικών. Αντιμετωπίζοντας την ψηφιακή σχεδίαση ως μέρος της σχεδίασης ενσωματωμένων συστημάτων, το βιβλίο παρέχει στους φοιτητές της πληροφορικής και της επιστήμης των υπολογιστών την κατανόηση του υλικού που απαιτείται για να αναλύσουν και να σχεδιάσουν συστήματα που περιλαμβάνουν τόσο στοιχεία υλικού όσο και λογισμικού. Οι αρχές της αφαίρεσης και της διαχείρισης της πολυπλοκότητας με χρήση της αφαίρεσης που παρουσιάζονται σε αυτό το βιβλίο είναι ίδιες με αυτές που διέπουν ένα μεγάλο μέρος της επιστήμης των υπολογιστών και της τεχνολογίας λογισμικού. Η σύγχρονη πρακτική ψηφιακής σχεδίασης στηρίζεται σε μεγάλο βαθμό σε μοντέλα που έχουν περιγραφεί σε γλώσσες περιγραφής υλικού (HDL), όπως η Verilog και η VHDL. Τα μοντέλα HDL χρησιμοποιούνται για εισαγωγή της σχεδίασης στο επίπεδο αφαίρεσης συμπεριφοράς και για εκλεπτύνσεις της σχεδίασης στο επίπεδο μεταφοράς καταχωρητή. Τα εργαλεία σύνθεσης παράγουν μοντέλα HDL σε επίπεδο πύλης για επαλήθευση χαμηλού επιπέδου. Οι σχεδιαστές, επίσης, περιγράφουν περιβάλλοντα επαλήθευσης σε γλώσσες περιγραφής υλικού. Αυτό το βιβλίο δίνει έμφαση στη σχεδίαση και την επαλήθευση με χρήση HDL σε όλα τα επίπεδα αφαίρεσης. Η παρούσα έκδοση χρησιμοποιεί για αυτόν το σκοπό την VHDL. Μια δεύτερη έκδοση, η Digital Design: An Embedded Systems Approach Using Verilog, χρησιμοποιεί για τον ίδιο σκοπό την Verilog. ΓΕΝΙΚΑ Για όσους ασχολούνται με τη μουσική, η οργάνωση αυτού του βιβλίου μπορεί να παρομοιαστεί με μια όπερα σε δύο πράξεις, πλήρης με ουβερτούρα, ιντερμέτζο, και φινάλε.

17 ΠΡΟΛΟΓΟΣ xvii Το Κεφάλαιο 1 αποτελεί την ουβερτούρα, εισάγοντας τα θέματα που πρόκειται να ακολουθήσει στο υπόλοιπο του έργου. Ξεκινά με μια συζήτηση για τις βασικές ιδέες της ψηφιακής αφαίρεσης, και εισάγει τα βασικά στοιχεία των ψηφιακών κυκλωμάτων. Έπειτα, δείχνει με ποιον τρόπο διάφορες μη ιδανικές συμπεριφορές των στοιχείων εισάγουν περιορισμούς σε αυτά που μπορούμε να σχεδιάσουμε. Το κεφάλαιο ολοκληρώνεται με μια συζήτηση για μια συστηματική διαδικασία σχεδίασης, που βασίζεται σε μοντέλα που έχουν περιγραφεί σε μια γλώσσα περιγραφής υλικού. Η Πράξη Ι της όπερας περιλαμβάνει τα Κεφάλαια 2 έως 5. Σε αυτήν την πράξη, αναπτύσσουμε τα θέματα της βασικής ψηφιακής σχεδίασης με περισσότερη λεπτομέρεια. Το Κεφάλαιο 2 εστιάζει στα συνδυαστικά κυκλώματα, ξεκινώντας με την άλγεβρα Boole ως το θεωρητικό θεμέλιο και προχωρώντας στη δυαδική κωδικοποίηση της πληροφορίας. Έπειτα, το κεφάλαιο κάνει μια επισκόπηση όλων των συστατικών στοιχείων που μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως δομικά μπλοκ σε μεγαλύτερα συνδυαστικά κυκλώματα, προτού επιστρέψει στη μεθοδολογία σχεδίασης για να συζητήσει την επαλήθευση των συνδυαστικών κυκλωμάτων. Το Κεφάλαιο 3 επεκτείνεται σε κάποιες λεπτομέρειες που αφορούν τα συνδυαστικά κυκλώματα που χρησιμοποιούνται για την επεξεργασία αριθμητικής πληροφορίας. Εξετάζει διάφορους δυαδικούς κώδικες για απρόσημους ακεραίους, προσημασμένους ακεραίους, κλάσματα σταθερής υποδιαστολής, και πραγματικούς αριθμούς κινητής υποδιαστολής. Για κάθε είδος κώδικα, το κεφάλαιο περιγράφει πώς μπορούν να εκτελεστούν κάποιες αριθμητικές λειτουργίες και μελετά συνδυαστικά κυκλώματα που υλοποιούν τις αριθμητικές λειτουργίες. Το Κεφάλαιο 4 εισάγει ένα κεντρικό θέμα της ψηφιακής σχεδίασης, τα ακολουθιακά κυκλώματα. Το κεφάλαιο εξετάζει αρκετά ακολουθιακά στοιχεία κυκλώματος που χρησιμοποιούνται για αποθήκευση πληροφορίας και καταμέτρηση συμβάντων. Έπειτα, περιγράφει την έννοια της διαδρομής δεδομένων και του τμήματος ελέγχου, και ακολουθεί η περιγραφή μιας μεθοδολογίας σύγχρονου χρονισμού με ρολόι. Το Κεφάλαιο 5 ολοκληρώνει την Πράξη I, περιγράφοντας τη χρήση των μνημών για την αποθήκευση πληροφορίας. Ξεκινάει εισάγοντας τις γενικές έννοιες που είναι κοινές σε όλα τα είδη μνήμης ημιαγωγών, και, έπειτα, εστιάζει στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά κάθε τύπου, συμπεριλαμβανομένων των μνημών SRAM, DRAM, ROM και flash. Το κεφάλαιο ολοκληρώνεται με μια συζήτηση για τεχνικές που αντιμετωπίζουν την εμφάνιση σφαλμάτων στα αποθηκευμένα δεδομένα. Το ιντερμέτζο, το Κεφάλαιο 6, απομακρύνεται από τη λειτουργική σχεδίαση και πηγαίνει προς τη φυσική σχεδίαση και τις τεχνολογίες υλοποίησης που χρησιμοποιούνται στα ψηφιακά συστήματα. Το κεφάλαιο περιγράφει μια σειρά από ολοκληρωμένα κυκλώματα που χρησιμοποιούνται στα ψηφιακά συστήματα, συμπεριλαμβανομένων των ASIC, των FPGA και άλλων PLD. Το κεφάλαιο, επίσης, συζητάει μερικά από τα φυσικά και ηλεκτρικά χαρακτηριστικά των τεχνολογιών υλοποίησης που θέτουν περιορισμούς στις σχεδιάσεις. Η Πράξη II της όπερας, που περιλαμβάνει τα Κεφάλαια 7 έως 9, αναπτύσσει το θέμα των ενσωματωμένων συστημάτων. Το Κεφάλαιο 7 εισάγει τα είδη των επεξεργαστών που χρησιμοποιούνται σε ενσωματωμένα συστήματα και δίνει παραδείγματα των εντολών που συνθέτουν τα προγράμματα ενσωματωμένου λογισμικού. Το κεφάλαιο, επίσης, περιγράφει τον τρόπο με τον οποίο οι εντολές και τα δεδομένα κωδικοποιούνται δυαδικά και αποθηκεύονται στη μνήμη και εξετάζει τρόπους σύνδεσης του επεξεργαστή με συστατικά στοιχεία μνήμης.

18 xviii ΨΗΦΙΑΚΗ ΣΧΕΔΙΑΣΗ - ΕΝΣΩΜΑΤΩΜΕΝΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΜΕ VHDL Το Κεφάλαιο 8 αναπτύσσει διεξοδικά την έννοια των ελεγκτών εισόδου/εξόδου που συνδέουν ένα ενσωματωμένο υπολογιστικό σύστημα με συσκευές που ανιχνεύουν και επηρεάζουν φυσικές ιδιότητες του πραγματικού κόσμου. Περιγράφει ένα φάσμα από συσκευές που χρησιμοποιούνται σε ενσωματωμένους υπολογιστές και δείχνει πώς μπορούν να προσπελαστούν από έναν ενσωματωμένο επεξεργαστή και από το ενσωματωμένο λογισμικό. Το Κεφάλαιο 9 περιγράφει επιταχυντές, δηλαδή, συστατικά στοιχεία που μπορούν να προστεθούν σε ενσωματωμένα συστήματα για να εκτελέσουν λειτουργίες ταχύτερα από ότι είναι δυνατόν με την εκτέλεση ενσωματωμένου λογισμικού σε έναν πυρήνα επεξεργαστή. Αυτό το κεφάλαιο χρησιμοποιεί ένα εκτεταμένο παράδειγμα για να επεξηγήσει κάποια ζητήματα σχεδίασης των επιταχυντών, και να δείξει πώς ένας επιταχυντής αλληλεπιδρά με έναν ενσωματωμένο επεξεργαστή. Στο φινάλε, το Κεφάλαιο 10, είναι μια κόντα που επιστρέφει στο θέμα της μεθοδολογίας σχεδίασης που είχε παρουσιαστεί στο Κεφάλαιο 1. Το κεφάλαιο περιγράφει λεπτομέρειες για τη ροή σχεδίασης και συζητάει τον τρόπο με τον οποίο κάποιες πλευρές της σχεδίασης μπορούν να βελτιστοποιηθούν ώστε να ικανοποιούν καλύτερα τους περιορισμούς. Επίσης, εισάγει την έννοια της σχεδίασης για δοκιμή (design for test), και δίνει μια γενική περιγραφή κάποιων εργαλείων και τεχνικών που αφορούν τη σχεδίαση για δοκιμή. Η όπερα ολοκληρώνεται με μια συζήτηση για το γενικότερο πλαίσιο μέσα στο οποίο σχεδιάζονται τα ψηφιακά συστήματα. Μετά από την παράσταση μιας όπερας, υπάρχει πάντα μια ζωηρή συζήτηση στο φουαγιέ. Αυτό το βιβλίο περιέχει έναν αριθμό από παραρτήματα τα οποία αντιστοιχούν σε αυτήν την πτυχή της όπερας. Το Παράρτημα A παρέχει δείγματα απαντήσεων για τις ερωτήσεις στις ενότητες Κουίζ Γνώσεων των βασικών κεφαλαίων. Το Παράρτημα B παρέχει ένα σύντομο επιμορφωτικό υλικό για ηλεκτρονικά κυκλώματα. Το Παράρτημα Γ είναι μια σύνοψη του υποσυνόλου της VHDL που χρησιμοποιείται για τη σύνθεση των ψηφιακών κυκλωμάτων. Τέλος, το Παράρτημα Δ είναι μια αναφορά για το σύνολο εντολών του ενσωματωμένου επεξεργαστή Gumnut που χρησιμοποιήθηκε στα παραδείγματα των Κεφαλαίων 7 έως 9. Για όσους δεν ασχολούνται με την κλασική μουσική, ζητώ συγνώμη εάν τα προηγούμενα δεν ήταν μια χρήσιμη αναλογία. Μου ήρθε στο μυαλό μια αναλογία με τα πιάτα ενός εορταστικού γεύματος, αλλά μια πιθανή σύγχυση μεταξύ των αναγνωστών στα διαφορετικά μέρη του κόσμου για τους όρους ορεκτικό (appetizer), πρώτο πιάτο (entrée) και κυρίως πιάτο (main course) θα κάνει την αναλογία προβληματική. Ο αναγνώστης που ασχολείται με την γαστρονομία μπορεί ελεύθερα να βρει την αντιστοιχία σύμφωνα με τα τοπικά έθιμα. ΟΡΓΑΝΩΣΗ TOY ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Αυτό το βιβλίο καλύπτει τα θέματα που περιλαμβάνονται στην γνωστική περιοχή της Ψηφιακής Λογικής (Digital Logic) του Γνωστικού Οργανισμού της Τεχνολογίας των Υπολογιστών (Computer Engineering Body of Knowledge) που περιγράφεται στις κατευθυντήριες γραμμές των IEEE/ACM για τα Προγράμματα Προπτυχιακών Σπουδών για το δίπλωμα του Μηχανικού Υπολογιστών (IEEE/ACM Curriculum Guidelines for Undergraduate Degree Programs in Computer Engineering). Το βιβλίο είναι κατάλληλο για ένα μάθημα στο δεύτερο έτος σπουδών, υποθέτοντας μόνο ότι έχουν προηγηθεί εισαγωγικά μαθήματα στα ηλεκτρονικά κυκλώματα και στον προγραμματισμό υπολογιστών. Είναι κατανοητό για φοιτητές που παρακολουθούν εισαγωγικά αλλά και προχωρημένα μαθήματα για ενσωματωμένα συστήματα, οργάνωση υπολογιστών, VLSI και άλλα προηγμένα θέματα.

19 ΠΡΟΛΟΓΟΣ xix Για μια πλήρη ακολουθία στην ψηφιακή σχεδίαση, τα κεφάλαια του βιβλίου μπορούν να καλυφθούν με τη σειρά. Εναλλακτικά, μια συντομότερη ακολουθία θα μπορούσε να αντλήσει υλικό από το Κεφάλαιο 1 έως το Κεφάλαιο 6 συν το Κεφάλαιο 10. Μια τέτοια ακολουθία θα μπορούσε να αναβάλει τη μελέτη των Κεφαλαίων 7 έως 9 για ένα επόμενο μάθημα στη σχεδίαση ενσωματωμένων συστημάτων. Για οποιαδήποτε ακολουθία από τις δύο, το υλικό σε αυτό το βιβλίο θα πρέπει να συμπληρωθεί με ένα βιβλίο αναφοράς για την γλώσσα VHDL. Το μάθημα θα πρέπει, επίσης, να περιλαμβάνει εργαστηριακές ασκήσεις, αφού η σχεδίαση στην πράξη είναι ο καλύτερος τρόπος να επικουρήσει κανείς τις αρχές που παρουσιάζονται στο βιβλίο. ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ Κανένα διδακτικό βιβλίο δεν μπορεί θεωρηθεί σήμερα ολοκληρωμένο χωρίς συμπληρωματικό υλικό σε έναν ιστότοπο. Για αυτό το βιβλίο, υπάρχουν διαθέσιμοι πόροι για φοιτητές και διδάσκοντες στον ιστότοπο: textbooks.elsevier.com/ Για τους φοιτητές, ο ιστότοπος περιέχει: Πηγαίο κώδικα για όλα τα μοντέλα HDL των παραδειγμάτων του βιβλίου Διδακτικά βοηθήματα για τις γλώσσες περιγραφής υλικού VHDL και Verilog Ένα συμβολομεταφραστή για τον επεξεργαστή Gumnut που περιγράφεται στο Κεφάλαιο 7 και το Παράρτημα Δ Ένα σύνδεσμο διαδικτύου στο εργαλείο EDA για FPGA της Xilinx, ISE WebPack Ένα σύνδεσμο διαδικτύου στον προσομοιωτή VHDL και Verilog της Mentor Graphics Corporation, ModelSim Xilinx Edition III Ένα σύνδεσμο διαδικτύου σε μια έκδοση αξιολόγησης του εργαλείου σύνθεσης της Synplicity, Inc., Synplify Pro PFGA (βλέπε στην εσωτερική πλευρά του οπισθόφυλλου για περισσότερες πληροφορίες). Διδακτικά βοηθήματα για τη χρήση των εργαλείων EDA για σχεδιαστικά έργα Για τους διδάσκοντες, ο ιστότοπος περιέχει μια προστατευμένη περιοχή με επιπρόσθετους πόρους: Ένα εγχειρίδιο για τον διδάσκοντα Προτεινόμενες εργαστηριακές ασκήσεις Σημειώσεις διαλέξεων Εικόνες από το κείμενο σε μορφή JPG και PPT Οι διδάσκοντες καλούνται να συνεισφέρουν επιπλέον υλικό προς όφελος των συναδέλφων τους. Παρά τις μεγάλες προσπάθειες όλων των εμπλεκομένων, δεν υπάρχει αμφιβολία ότι κάποια λάθη θα έχουν παρεισφρήσει κατά την διαδικασία ελέγχου και επιμέλειας της έκδοσης.

20 xx ΨΗΦΙΑΚΗ ΣΧΕΔΙΑΣΗ - ΕΝΣΩΜΑΤΩΜΕΝΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΜΕ VHDL Μια λίστα με τα διαπιστωμένα λάθη θα είναι διαθέσιμη και θα ανανεώνεται στον ιστότοπο που αναφέραμε παραπάνω. Σε περίπτωση που έχετε εντοπίσει ένα τέτοιο λάθος, παρακαλώ να ελέγξετε εάν έχει προηγουμένως καταχωρηθεί. Εάν όχι, θα σας ήμουν ευγνώμων εάν με ειδοποιούσατε μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου στη διεύθυνση Επίσης, θα χαιρόμουνα πολύ να λάβω σχόλια για το βιβλίο και το συμπληρωματικό υλικό, που θα μπορούσαν να περιέχουν και προτάσεις για βελτίωση. ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ Αυτό το βιβλίο προέκυψε από μια μακροχρόνια επιθυμία μου να εισάγω μια πιο σύγχρονη προσέγγιση στη διδασκαλία της ψηφιακής σχεδίασης. Είμαι βαθύτατα ευγνώμων στους ανθρώπους του εκδοτικού οίκου Morgan Kaufmann Publishers για την υποστήριξη που μου πρόσφεραν για την πραγματοποίηση αυτού του στόχου, καθώς και για την καθοδήγηση και τις συμβουλές τους στη μορφοποίηση του βιβλίου. Θα ήθελα να ευχαριστήσω ιδιαίτερα την Denise Penrose, Εκδότη, τον Nate McFadden, Αναπτυξιακό Επιμελητή Έκδοσης και την Kim Honjo, Βοηθό Σύνταξης. Ευχαριστίες, επίσης, στην Dawnmarie Simpson της Elsevier για τη σχολαστική προσοχή της στη λεπτομέρεια και για το ότι κατάφερε να κάνει τη διαδικασία παραγωγής να δουλέψει ρολόι. Tο χειρόγραφο επωφελήθηκε από τα εκτενή σχόλια των Δρ. A. Bouridane, Queen s University Belfast, Καθηγητή Goeran Herrmann, Chemnitz University of Technology, Καθηγητή Donald Hung, San Jose State University, Καθηγητή Roland Ibbett, University of Edinburgh, Δρ. Andrey Koptyug, Mid Sweden University, Δρ. Grant Martin, Tensilica, Inc., Δρ. Gregory D. Peterson, University of Tennessee, Brian R. Prasky, IBM, Δρ. Gary Spivey, George Fox University, Δρ. Peixin Zhong, Michigan State University, και έναν ανώνυμο κριτή από το Rensselaer Polytechnic Institute. Επίσης, ο διακεκριμένος συνάδελφος μου Jim Lewis της SynthWorks Design, Inc., παρείχε τεχνικά σχόλια για τον κώδικα VHDL και το σχετικό κείμενο. Σε όλους αυτούς, τις ειλικρινείς μου ευχαριστίες για τη συνεισφορά τους. Η τεράστια βελτίωση στο τελικό κείμενο σε σύγκριση με το πρώτο μου προσχέδιο οφείλεται στις προσπάθειές τους. Το βιβλίο και το σχετικό διδακτικό υλικό επωφελείται, επίσης, από τη δοκιμή στο πεδίο: σε μορφή άλφα από εμένα στο University of Adelaide και από τον Δρ. Monte Tull στο University of Oklahoma, και σε μορφή βήτα από τον James Sterbenz στο University of Kansas. Ευχαριστώ αυτούς και τους μαθητές τους, για την υπομονή που έδειξαν με τα λάθη και για τα πολύτιμα σχόλιά τους.

Περιεχόμενα. Πρώτο Κεφάλαιο. Εισαγωγή στα Ψηφιακά Συστήματα. Δεύτερο Κεφάλαιο. Αριθμητικά Συστήματα Κώδικες

Περιεχόμενα. Πρώτο Κεφάλαιο. Εισαγωγή στα Ψηφιακά Συστήματα. Δεύτερο Κεφάλαιο. Αριθμητικά Συστήματα Κώδικες Πρώτο Κεφάλαιο Εισαγωγή στα Ψηφιακά Συστήματα 1.1 Αναλογικά και Ψηφιακά Σήματα και Συστήματα... 1 1.2 Βασικά Ψηφιακά Κυκλώματα... 3 1.3 Ολοκληρωμένα κυκλώματα... 4 1.4 Τυπωμένα κυκλώματα... 7 1.5 Εργαλεία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Πρόλογος...9 ΚΕΦ. 1. ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ - ΚΩΔΙΚΕΣ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Πρόλογος...9 ΚΕΦ. 1. ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ - ΚΩΔΙΚΕΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος...9 ΚΕΦ. 1. ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ - ΚΩΔΙΚΕΣ 1.1 Εισαγωγή...11 1.2 Τα κύρια αριθμητικά Συστήματα...12 1.3 Μετατροπή αριθμών μεταξύ των αριθμητικών συστημάτων...13 1.3.1 Μετατροπή ακέραιων

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ενότητα 13: (Μέρος Α ) Ενσωματωμένα Συστήματα Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων και Αρχιτεκτονικής

Διαβάστε περισσότερα

Βιβλιογραϕικές σηµειώσεις 59. Ασκήσεις 19

Βιβλιογραϕικές σηµειώσεις 59. Ασκήσεις 19 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Μέρος I Εισαγωγή 1 Η ψηφιακή αφαίρεση 3 1.1 Ψηϕιακά σήµατα 4 1.2 Τα ψηϕιακά σήµατα είναι ανεκτικά στον θόρυβο 5 1.3 Τα ψηϕιακά σήµατα αναπαριστούν σύνθετα δεδοµένα 9 1.3.1 Αναπαράσταση της

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα. Πρόλογος 11. 0 Εισαγωγή 21

Περιεχόµενα. Πρόλογος 11. 0 Εισαγωγή 21 Περιεχόµενα Πρόλογος 11 Σκοπός αυτού του βιβλίου 11 Σε ποιους απευθύνεται αυτό το βιβλίο 12 Βασικά χαρακτηριστικά του βιβλίου 12 Κάλυψη συστηµάτων CAD 14 Εργαστηριακή υποστήριξη 14 Συνοπτική παρουσίαση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ I: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ I: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ I: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ 1.1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΑΝΑΛΟΓΙΚΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ 1 1.1.1 Αναλογικά σήματα 1 1.1.2 Οι αντιστάσεις 3 1.1.3 Οι πυκνωτές 7 1.1.4 Τα πηνία 11 1.1.5 Οι δίοδοι 13 1.1.6

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. 1.1. Υλικό και Λογισμικό.. 1 1.2 Αρχιτεκτονική Υπολογιστών.. 3 1.3 Δομή, Οργάνωση και Λειτουργία Υπολογιστών 6

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. 1.1. Υλικό και Λογισμικό.. 1 1.2 Αρχιτεκτονική Υπολογιστών.. 3 1.3 Δομή, Οργάνωση και Λειτουργία Υπολογιστών 6 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Εισαγωγή στην Δομή, Οργάνωση, Λειτουργία και Αξιολόγηση Υπολογιστών 1.1. Υλικό και Λογισμικό.. 1 1.2 Αρχιτεκτονική Υπολογιστών.. 3 1.3 Δομή, Οργάνωση και Λειτουργία Υπολογιστών 6 1.3.1 Δομή

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Λογιστικής. Εισαγωγή στους Ηλεκτρονικούς Υπολογιστές. Μάθημα 8. 1 Στέργιος Παλαμάς

Τμήμα Λογιστικής. Εισαγωγή στους Ηλεκτρονικούς Υπολογιστές. Μάθημα 8. 1 Στέργιος Παλαμάς ΤΕΙ Ηπείρου Παράρτημα Πρέβεζας Τμήμα Λογιστικής Εισαγωγή στους Ηλεκτρονικούς Υπολογιστές Μάθημα 8 Κεντρική Μονάδα Επεξεργασίας και Μνήμη 1 Αρχιτεκτονική του Ηλεκτρονικού Υπολογιστή Μονάδες Εισόδου Κεντρική

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα : Μικροϋπολογιστές

Διαβάστε περισσότερα

5 η Θεµατική Ενότητα : Μνήµη & Προγραµµατιζόµενη Λογική. Επιµέλεια διαφανειών: Χρ. Καβουσιανός

5 η Θεµατική Ενότητα : Μνήµη & Προγραµµατιζόµενη Λογική. Επιµέλεια διαφανειών: Χρ. Καβουσιανός 5 η Θεµατική Ενότητα : Μνήµη & Προγραµµατιζόµενη Λογική Επιµέλεια διαφανειών: Χρ. Καβουσιανός Μνήµη Η µνήµη καταλαµβάνει το µεγαλύτερο µέρος ενός υπολογιστικού συστήµατος Δύο τύποι: ROM - RAM RΟΜs CPU

Διαβάστε περισσότερα

Ψηφιακά ολοκληρωμένα κυκλώματα

Ψηφιακά ολοκληρωμένα κυκλώματα Ψηφιακά ολοκληρωμένα κυκλώματα Εισαγωγή Γιώργος Δημητρακόπουλος Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης Φθινόπωρο 2013 Ψηφιακά ολοκληρωμένα κυκλώματα 1 O κόσμος των ηλεκτρονικών... Ψηφιακά ολοκληρωμένα κυκλώματα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ Α : ΘΕΜΑΤΑ ΒΑΣΗΣ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ...11 2. ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ...30

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ Α : ΘΕΜΑΤΑ ΒΑΣΗΣ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ...11 2. ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ...30 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ Α : ΘΕΜΑΤΑ ΒΑΣΗΣ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ...11 1.1 Τι είναι Πληροφορική;...11 1.1.1 Τι είναι η Πληροφορική;...12 1.1.2 Τι είναι ο Υπολογιστής;...14 1.1.3 Τι είναι το Υλικό και το

Διαβάστε περισσότερα

Πίνακας Περιεχομένων ΚΕΦΑΛΑΙΟ I ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΑΡΙΘΜΩΝ

Πίνακας Περιεχομένων ΚΕΦΑΛΑΙΟ I ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΑΡΙΘΜΩΝ Πίνακας Περιεχομένων ΚΕΦΑΛΑΙΟ I ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΑΡΙΘΜΩΝ 1.1 Παράσταση ενός φυσικού αριθμού 1 1.2 Δεκαδικό σύστημα 1 1.3 Δυαδικό σύστημα 2 1.4 Οκταδικό σύστηνα 2 1.5 Δεκαεξαδικό σύστημα 2 1.6 Μετατροπές από ένα

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Κύπρου. Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών (ΗΜΜΥ)

Πανεπιστήμιο Κύπρου. Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών (ΗΜΜΥ) Πανεπιστήμιο Κύπρου Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών (ΗΜΜΥ) 26/01/2014 Συνεισφορά του κλάδους ΗΜΜΥ Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών Ευρύ φάσμα γνώσεων και επιστημονικών

Διαβάστε περισσότερα

Γενικά Στοιχεία Ηλεκτρονικού Υπολογιστή

Γενικά Στοιχεία Ηλεκτρονικού Υπολογιστή Γενικά Στοιχεία Ηλεκτρονικού Υπολογιστή 1. Ηλεκτρονικός Υπολογιστής Ο Ηλεκτρονικός Υπολογιστής είναι μια συσκευή, μεγάλη ή μικρή, που επεξεργάζεται δεδομένα και εκτελεί την εργασία του σύμφωνα με τα παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2012

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2012 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα : Μικροϋπολογιστές

Διαβάστε περισσότερα

K15 Ψηφιακή Λογική Σχεδίαση 1: Εισαγωγή

K15 Ψηφιακή Λογική Σχεδίαση 1: Εισαγωγή K15 Ψηφιακή Λογική Σχεδίαση 1: Εισαγωγή Γιάννης Λιαπέρδος TEI Πελοποννήσου Σχολή Τεχνολογικών Εφαρμογών Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής ΤΕ Πληροφορίες για το μάθημα Περιεχόμενα 1 Πληροφορίες για το μάθημα

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 4. Εισαγωγή στην Πληροφορική. Αναπαράσταση δεδοµένων. Αναπαράσταση πληροφορίας. υαδικοί αριθµοί. Χειµερινό Εξάµηνο 2006-07

Ενότητα 4. Εισαγωγή στην Πληροφορική. Αναπαράσταση δεδοµένων. Αναπαράσταση πληροφορίας. υαδικοί αριθµοί. Χειµερινό Εξάµηνο 2006-07 Ενότητα 4 Εισαγωγή στην Πληροφορική Κεφάλαιο 4Α: Αναπαράσταση πληροφορίας Κεφάλαιο 4Β: Επεξεργαστές που χρησιµοποιούνται σε PCs Χειµερινό Εξάµηνο 2006-07 ρ. Παναγιώτης Χατζηδούκας (Π..407/80) Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΑΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΔΥΝΑΜΙΚΕΣ ΜΝΗΜΕΣ ΤΥΧΑΙΑΣ ΠΡΟΣΠΕΛΑΣΗΣ (Static and Dynamic RAMs). ΔΙΑΡΘΡΩΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΕΝΟΤΗΤΕΣ

ΣΤΑΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΔΥΝΑΜΙΚΕΣ ΜΝΗΜΕΣ ΤΥΧΑΙΑΣ ΠΡΟΣΠΕΛΑΣΗΣ (Static and Dynamic RAMs). ΔΙΑΡΘΡΩΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΕΝΟΤΗΤΕΣ ΣΤΑΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΔΥΝΑΜΙΚΕΣ ΜΝΗΜΕΣ ΤΥΧΑΙΑΣ ΠΡΟΣΠΕΛΑΣΗΣ (Static and Dynamic RAMs). ΔΙΑΡΘΡΩΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΕΝΟΤΗΤΕΣ ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΗΜΙΑΓΩΓΙΚΩΝ ΜΝΗΜΩΝ. ΒΑΣΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ RAM CMOS. ΤΥΠΟΙ ΚΥΤΤΑΡΩΝ ΑΡΧΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ. Κεφάλαιο 3

ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ. Κεφάλαιο 3 ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ Κεφάλαιο 3 Κεντρική Μονάδα Επεξεργασίας Κεντρική Μονάδα Επεξεργασίας Μονάδα επεξεργασίας δεδομένων Μονάδα ελέγχου Μονάδα επεξεργασίας δεδομένων Δομή Αριθμητικής Λογικής Μονάδας

Διαβάστε περισσότερα

ΗΥ 232. Οργάνωση και Σχεδίαση Υπολογιστών. Διάλεξη 1. Εισαγωγή στο μάθημα. Νίκος Μπέλλας Τμήμα Μηχανικών Η/Υ, Τηλεπικοινωνιών και Δικτύων

ΗΥ 232. Οργάνωση και Σχεδίαση Υπολογιστών. Διάλεξη 1. Εισαγωγή στο μάθημα. Νίκος Μπέλλας Τμήμα Μηχανικών Η/Υ, Τηλεπικοινωνιών και Δικτύων ΗΥ 232 Διάλεξη 1 Εισαγωγή στο μάθημα Νίκος Μπέλλας Τμήμα Μηχανικών Η/Υ, Τηλεπικοινωνιών και Δικτύων Διδάσκων: Οργανωτικά Θέματα Νίκος Μπέλλας, Κτήριο Γκλαβάνη, Γραφείο Β3.7, 2 ος όροφος Προσωπική ιστοσελίδα:

Διαβάστε περισσότερα

Α.2 Μαθησιακά Αποτελέσματα Έχοντας ολοκληρώσει επιτυχώς το μάθημα οι εκπαιδευόμενοι θα είναι σε θέση να:

Α.2 Μαθησιακά Αποτελέσματα Έχοντας ολοκληρώσει επιτυχώς το μάθημα οι εκπαιδευόμενοι θα είναι σε θέση να: ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ Τίτλος Μαθήματος Μεθοδολογίες και Συστήματα Βιομηχανικής Αυτοματοποίησης Κωδικός Μαθήματος Μ3 Θεωρία / Εργαστήριο Θεωρία + Εργαστήριο Πιστωτικές μονάδες 4 Ώρες Διδασκαλίας 2Θ+1Ε Τρόπος/Μέθοδοι

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Βασικές Πηγές: Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Εισαγωγή Αρχιτεκτονική Υπολογιστών: μια Δομημένη Προσέγγιση, Α. Tanenbaum, Vrije Universiteit, Amsterdam. Computer Architecture and Engineering, K. Asanovic, CS1/2-52,

Διαβάστε περισσότερα

Υπάρχουν δύο τύποι μνήμης, η μνήμη τυχαίας προσπέλασης (Random Access Memory RAM) και η μνήμη ανάγνωσης-μόνο (Read-Only Memory ROM).

Υπάρχουν δύο τύποι μνήμης, η μνήμη τυχαίας προσπέλασης (Random Access Memory RAM) και η μνήμη ανάγνωσης-μόνο (Read-Only Memory ROM). Μνήμες Ένα από τα βασικά πλεονεκτήματα των ψηφιακών συστημάτων σε σχέση με τα αναλογικά, είναι η ευκολία αποθήκευσης μεγάλων ποσοτήτων πληροφοριών, είτε προσωρινά είτε μόνιμα Οι πληροφορίες αποθηκεύονται

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΞΑΜΗΝΟ Η ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ΦΟΙΤΗΤΗ : ΜΟΣΧΟΥΛΑ ΟΛΓΑ ΑΡΙΘΜΟΣ ΜΗΤΡΩΟΥ : 30/02 ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ : ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΣΥΝΕ ΡΙΩΝ ΜΕ ΧΡΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1 ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΑΡΙΘΜΩΝ ΚΑΙ ΚΩ ΙΚΕΣ 1

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1 ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΑΡΙΘΜΩΝ ΚΑΙ ΚΩ ΙΚΕΣ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1 ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΑΡΙΘΜΩΝ ΚΑΙ ΚΩ ΙΚΕΣ 1 1-1 Σχηµατισµός Μηνύµατος 1 1-2 Βάση Αρίθµησης 2 1-3 Παράσταση Αριθµών στο εκαδικό Σύστηµα 2 Μετατροπή υαδικού σε εκαδικό 3 Μετατροπή εκαδικού σε υαδικό 4

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΥΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΕΣ. ΜΑΘΗΜΑ 2 ο. ΑΛΓΕΒΡΑ Boole ΛΟΓΙΚΑ ΚΥΚΛΩΜΑΤΑ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΥΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΕΣ. ΜΑΘΗΜΑ 2 ο. ΑΛΓΕΒΡΑ Boole ΛΟΓΙΚΑ ΚΥΚΛΩΜΑΤΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΥΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΕΣ ΜΑΘΗΜΑ 2 ο ΑΛΓΕΒΡΑ Boole ΛΟΓΙΚΑ ΚΥΚΛΩΜΑΤΑ 2009-10 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΥΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΕΣ 1 Άλγεβρα Βοοle η θεωρητική βάση των λογικών κυκλωμάτων Η άλγεβρα Βοοle ορίζεται επάνω στο σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

i Στα σύγχρονα συστήματα η κύρια μνήμη δεν συνδέεται απευθείας με τον επεξεργαστή

i Στα σύγχρονα συστήματα η κύρια μνήμη δεν συνδέεται απευθείας με τον επεξεργαστή Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Αρχιτεκτονική Υπολογιστών 2015-16 Τεχνολογίες Κύριας (και η ανάγκη για χρήση ιεραρχιών μνήμης) http://di.ionio.gr/~mistral/tp/comparch/ Μ.Στεφανιδάκης i Στα σύγχρονα

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2006 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2006 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2006 Μάθημα : Μικροϋπολογιστές Τεχνολογία Τ.Σ. Ι, Θεωρητικής κατεύθυνσης Ημερομηνία

Διαβάστε περισσότερα

6 Εισαγωγή στα Συστήματα Ηλεκτρικής Ενέργειας

6 Εισαγωγή στα Συστήματα Ηλεκτρικής Ενέργειας Πρόλογος Σ το βιβλίο αυτό περιλαμβάνεται η ύλη του μαθήματος «Εισαγωγή στα Συστήματα Ηλεκτρικής Ενέργειας» που διδάσκεται στους φοιτητές του Γ έτους σπουδών του Τμήματος Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Τεχνολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ. Α Γενικού Λυκείου (Μάθημα Επιλογής)

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ. Α Γενικού Λυκείου (Μάθημα Επιλογής) ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Α Γενικού Λυκείου (Μάθημα Επιλογής) Σύγχρονα Υπολογιστικά Συστήματα τους υπερυπολογιστές (supercomputers) που χρησιμοποιούν ερευνητικά εργαστήρια τα μεγάλα συστήματα (mainframes)

Διαβάστε περισσότερα

2. Αλγόριθμοι, δομές δεδομένων και πολυπλοκότητα

2. Αλγόριθμοι, δομές δεδομένων και πολυπλοκότητα 1. Εισαγωγή 1.1 O Υπολογιστής ως εργαλείο μηχανικού 1.2 Η Επιστήμη των υπολογιστών 1.3 Ιστορικό Σημείωμα 1.4 Ο υπολογιστής μηχανή επεξεργασίας ψηφιακής πληροφορίας 1.5 Ψηφιοποίηση πληροφορίας 1.5.1 ψηφιοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Τεχνών Ήχου και Εικόνας. Ακαδημαϊκό Έτος 2006-2007

Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Τεχνών Ήχου και Εικόνας. Ακαδημαϊκό Έτος 2006-2007 Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Τεχνών Ήχου και Εικόνας Ακαδημαϊκό Έτος 2006-2007 ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ: Έκθεση Προόδου Υλοποίησης του Μαθήματος Διδάσκων: Φλώρος Ανδρέας Περιεχόμενα 1 Περιγραφή

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική υπολογιστών

Αρχιτεκτονική υπολογιστών 1 Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Αρχιτεκτονική υπολογιστών Ενότητα 1 : Οργάνωση και Αρχιτεκτονική υπολογιστών Φώτης Βαρζιώτης 2 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα Τμήμα Μηχανικών

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ. Τίτλος Μαθήματος. Διαλέξεις - Θεωρητική Διδασκαλία, Εποπτευόμενο Εργαστήριο Επίδειξη, Μελέτες (Projects)

ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ. Τίτλος Μαθήματος. Διαλέξεις - Θεωρητική Διδασκαλία, Εποπτευόμενο Εργαστήριο Επίδειξη, Μελέτες (Projects) ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ Τίτλος Μαθήματος Μικροελεγκτές και Ενσωματωμένα συστήματα Ανάπτυξη και Εφαρμογές Κωδικός Μαθήματος Μ2 Θεωρία / Εργαστήριο Θεωρία + Εργαστήριο Πιστωτικές μονάδες 4 Ώρες Διδασκαλίας 2Θ+1Ε

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2014

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2014 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 201 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα : Μικροϋπολογιστές

Διαβάστε περισσότερα

Μικροεπεξεργαστές - Μικροελεγκτές Ψηφιακά Συστήματα

Μικροεπεξεργαστές - Μικροελεγκτές Ψηφιακά Συστήματα Μικροεπεξεργαστές - Μικροελεγκτές Ψηφιακά Συστήματα 1. Ποια είναι η σχέση της έννοιας του μικροεπεξεργαστή με αυτή του μικροελεγκτή; Α. Ο μικροεπεξεργαστής εμπεριέχει τουλάχιστο έναν μικροελεγκτή. Β. Ο

Διαβάστε περισσότερα

Συστοιχία Επιτόπια Προγραμματιζόμενων Πυλών Field Programmable Gate Arrays (FPGAs)

Συστοιχία Επιτόπια Προγραμματιζόμενων Πυλών Field Programmable Gate Arrays (FPGAs) Συστοιχία Επιτόπια Προγραμματιζόμενων Πυλών Field Programmable Gate Arrays (FPGAs) Οι προγραμματιζόμενες λογικές διατάξεις (PLDs Programmable Logic Devices) είναι ψηφιακά ολοκληρωμένα κυκλώματα (ICs) που

Διαβάστε περισσότερα

219 Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών Θεσσαλονίκης

219 Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών Θεσσαλονίκης 219 Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών Θεσσαλονίκης Το Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών ιδρύθηκε με το ΒΔ.400/72 και άρχισε να λειτουργεί το 1972-73. Το ΑΠΘ είχε τότε ήδη 28.000 φοιτητές. Η ακριβής

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα : Μικροϋπολογιστές

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2009 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2009 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2009 Μάθημα : Μικροϋπολογιστές Τεχνολογία Τ.Σ. Ι, Θεωρητικής κατεύθυνσης Ημερομηνία

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Αρχιτεκτονική Η/Υ

Εισαγωγή στην Αρχιτεκτονική Η/Υ Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Αρχιτεκτονική Υπολογιστών 2014-15 Εισαγωγή στην Αρχιτεκτονική (θεμελιώδεις αρχές λειτουργίας των υπολογιστών) http://di.ionio.gr/~mistral/tp/comparch/ Μ.Στεφανιδάκης

Διαβάστε περισσότερα

Ε Θ Ν Ι Κ Ο Μ Ε Τ Σ Ο Β Ι Ο Π Ο Λ Υ Τ Ε Χ Ν Ε Ι Ο ΣΧΟΛΗ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ & ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ

Ε Θ Ν Ι Κ Ο Μ Ε Τ Σ Ο Β Ι Ο Π Ο Λ Υ Τ Ε Χ Ν Ε Ι Ο ΣΧΟΛΗ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ & ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ Ε Θ Ν Ι Κ Ο Μ Ε Τ Σ Ο Β Ι Ο Π Ο Λ Υ Τ Ε Χ Ν Ε Ι Ο ΣΧΟΛΗ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ & ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ Η κατάταξη πτυχιούχων ΑΕΙ & ΤΕΙ στη Σχολή ΗΜΜΥ, για το ακαδημαϊκό έτος 2010-11, θα γίνει με κατατακτήριες

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Πειραιώς Τμήμα Πληροφορικής Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Προηγμένα Συστήματα Πληροφορικής» Μεταπτυχιακή Διατριβή

Πανεπιστήμιο Πειραιώς Τμήμα Πληροφορικής Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Προηγμένα Συστήματα Πληροφορικής» Μεταπτυχιακή Διατριβή Πανεπιστήμιο Πειραιώς Τμήμα Πληροφορικής Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Προηγμένα Συστήματα Πληροφορικής» Μεταπτυχιακή Διατριβή Δοκιμή ολοκληρωμένων κυκλωμάτων με χρήση του Inovys Personal Ocelot και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ «Εκπαίδευση και δια βίου μάθηση»

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ «Εκπαίδευση και δια βίου μάθηση» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΕΙΔΙΚΟΣ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΣ ΚΟΝΔΥΛΙΩΝ ΕΡΕΥΝΑΣ - Π.Δ. 432/81 Α.Φ.Μ.: 998219694 Α Δ.Ο.Υ. ΠΑΤΡΩΝ ΤΗΛ: 2610-996660 FAX: 2610-996677 E-mail: rescom@upatras.gr Url: http://research.upatras.gr

Διαβάστε περισσότερα

Ψηφιακά Κυκλώματα (2 ο μέρος) ΜΥΥ-106 Εισαγωγή στους Η/Υ και στην Πληροφορική

Ψηφιακά Κυκλώματα (2 ο μέρος) ΜΥΥ-106 Εισαγωγή στους Η/Υ και στην Πληροφορική Ψηφιακά Κυκλώματα (2 ο μέρος) ΜΥΥ-6 Εισαγωγή στους Η/Υ και στην Πληροφορική Ακολουθιακά κυκλώματα είσοδοι.. ακολουθιακή λογική.. έξοδοι. ανάδραση Η λειτουργία μνήμης στηρίζεται στη ανάδραση (feedback):

Διαβάστε περισσότερα

Διδάσκων:Μ.Χατζόπουλος, Παραδόσεις:Τρίτη 4-6, Τετάρτη 1-3; (Αμφιθέατρο Α15) Πληροφορίες στην ιστοσελίδα του μαθήματος http://www.di.uoa.

Διδάσκων:Μ.Χατζόπουλος, Παραδόσεις:Τρίτη 4-6, Τετάρτη 1-3; (Αμφιθέατρο Α15) Πληροφορίες στην ιστοσελίδα του μαθήματος http://www.di.uoa. Πληροφορική 1 Διδάσκων:Μ.Χατζόπουλος, Παραδόσεις:Τρίτη 4-6, Τετάρτη 1-3; (Αμφιθέατρο Α15) Πληροφορίες στην ιστοσελίδα του μαθήματος http://www.di.uoa.gr/~organosi/ 2 Η δομή του μαθήματος Εισαγωγή στην

Διαβάστε περισσότερα

Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής. Ακαδημαϊκό Έτος 2007-2008

Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής. Ακαδημαϊκό Έτος 2007-2008 Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Ακαδημαϊκό Έτος 2007-2008 ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ: Έκθεση Προόδου Υλοποίησης του Μαθήματος Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών Διδάσκοντες: Θ.Ανδρόνικος - Μ.Στεφανιδάκης Περιεχόμενα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΓΙΑ ΤΑ ΝΕΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΝΕΟ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΓΙΑ ΤΑ ΝΕΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΝΕΟ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΓΙΑ ΤΑ ΝΕΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΝΕΟ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Νέα Αναλυτικά Προγράμματα Πληροφορικής και Επιστήμης Ηλεκτρονικών Υπολογιστών Πηγή: Οδηγός

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΑΔΑ Λ. Αναστασίου Κωνσταντίνος Δεληγιάννη Ισαβέλλα Ζωγοπούλου Άννα Κουκάκης Γιώργος Σταθάκη Αρετιάννα

ΟΜΑΔΑ Λ. Αναστασίου Κωνσταντίνος Δεληγιάννη Ισαβέλλα Ζωγοπούλου Άννα Κουκάκης Γιώργος Σταθάκη Αρετιάννα ΟΜΑΔΑ Λ Αναστασίου Κωνσταντίνος Δεληγιάννη Ισαβέλλα Ζωγοπούλου Άννα Κουκάκης Γιώργος Σταθάκη Αρετιάννα ΒΙΟΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ Τι είναι η βιοπληροφορική; Αποκαλείται ο επιστημονικός κλάδος ο οποίος προέκυψε από

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην επιστήμη των υπολογιστών. Υλικό Υπολογιστών Κεφάλαιο 5ο Οργάνωση υπολογιστών

Εισαγωγή στην επιστήμη των υπολογιστών. Υλικό Υπολογιστών Κεφάλαιο 5ο Οργάνωση υπολογιστών Εισαγωγή στην επιστήμη των υπολογιστών Υλικό Υπολογιστών Κεφάλαιο 5ο Οργάνωση υπολογιστών 1 Οργάνωση υπολογιστών ΚΜΕ Κύρια Μνήμη Υποσύστημα εισόδου/εξόδου 2 Κεντρική Μονάδα Επεξεργασίας (ΚΜΕ) R1 R2 ΑΛΜ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΣΧΟΛΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ και ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ. ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ και ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΟΔΗΓΟΣ ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΩΝ ΔΙΑΤΑΞΕΩΝ 2014 2015

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΣΧΟΛΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ και ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ. ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ και ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΟΔΗΓΟΣ ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΩΝ ΔΙΑΤΑΞΕΩΝ 2014 2015 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΣΧΟΛΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ και ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ και ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΟΔΗΓΟΣ ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΩΝ ΔΙΑΤΑΞΕΩΝ 2014 2015 Επιτροπή προπτυχιακών σπουδών: Κ. Βασιλάκης Κ. Γιαννόπουλος

Διαβάστε περισσότερα

Συνδυαστικά Κυκλώματα

Συνδυαστικά Κυκλώματα 3 Συνδυαστικά Κυκλώματα 3.1. ΣΥΝΔΥΑΣΤΙΚΗ Λ ΟΓΙΚΗ Συνδυαστικά κυκλώματα ονομάζονται τα ψηφιακά κυκλώματα των οποίων οι τιμές της εξόδου ή των εξόδων τους διαμορφώνονται αποκλειστικά, οποιαδήποτε στιγμή,

Διαβάστε περισσότερα

Η Χρήση της Τεχνολογίας στη Φυσική Αγωγή

Η Χρήση της Τεχνολογίας στη Φυσική Αγωγή Η Χρήση της Τεχνολογίας στη Φυσική Αγωγή Bonnie S. Mohnsen, Ph.D. Consultant/C.E.O. Επιμέλεια: ΑΝΤΩΝΙΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ Αναπληρωτής Καθηγητής Τμήματος Επιστήμης Φυσικής Αγωγής και Αθλητισμού Δημοκρίτειου Πανεπιστήμιου

Διαβάστε περισσότερα

Μαρία Χ.Γουσίδου-Κουτίτα Επίκουρη Καθηγήτρια Τμήματος Μαθηματικών Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ

Μαρία Χ.Γουσίδου-Κουτίτα Επίκουρη Καθηγήτρια Τμήματος Μαθηματικών Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ Μαρία Χ.Γουσίδου-Κουτίτα Επίκουρη Καθηγήτρια Τμήματος Μαθηματικών Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2004 Κάθε γνήσιο αντίτυπο υπογράφεται από τη συγγραφέα ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

221 Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Τεχνολογίας Υπολογιστών Πάτρας

221 Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Τεχνολογίας Υπολογιστών Πάτρας 221 Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Τεχνολογίας Υπολογιστών Πάτρας Το Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Τεχνολογίας Υπολογιστών ιδρύθηκε το 1967 ως το πρώτο Τμήμα της Πολυτεχνικής Σχολής. Ο αρχικός τίτλος του

Διαβάστε περισσότερα

Προσφερόμενα Διπλώματα (Προσφερόμενοι Τίτλοι)

Προσφερόμενα Διπλώματα (Προσφερόμενοι Τίτλοι) Εισαγωγή Το Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών του Πανεπιστημίου Κύπρου προσφέρει ολοκληρωμένα προπτυχιακά και μεταπτυχιακά προγράμματα σπουδών στους κλάδους του Ηλεκτρολόγου Μηχανικού

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1. ΓΕΝΙΚΑ ΣΧΟΛΗ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ Τ.Ε. ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ Προπτυχιακό ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΕΞΑΜΗΝΟ ΣΠΟΥΔΩΝ 7 ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Κινητές Επικοινωνίες

Διαβάστε περισσότερα

Περιγραφή Κυκλωμάτων με χρήση της VHDL. Εισαγωγικές έννοιες για σχεδιασμό με τη VHDL

Περιγραφή Κυκλωμάτων με χρήση της VHDL. Εισαγωγικές έννοιες για σχεδιασμό με τη VHDL Περιγραφή Κυκλωμάτων με χρήση της VHDL Εισαγωγικές έννοιες για σχεδιασμό με τη VHDL Οργάνωση Παρουσίασης VHDL εισαγωγικές έννοιες Ροή και επίπεδα σχεδιασμού ψηφιακών κυκλωμάτων Μοντελοποίηση Καθυστερήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής

Διδακτική της Πληροφορικής ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 3: Η Πληροφορική στην Ελληνική Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση - Γυμνάσιο Σταύρος Δημητριάδης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΥΣ ΑΛΓΟΡΙΘΜΟΥΣ ΚΑΙ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΥΣ ΑΛΓΟΡΙΘΜΟΥΣ ΚΑΙ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΥΣ ΑΛΓΟΡΙΘΜΟΥΣ ΚΑΙ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ Διδάσκουσα Δρ Β Καβακλή Χειμερινό Εξάμηνο 2001 Στόχοι του Μαθήματος! Ανάπτυξη αναλυτικής

Διαβάστε περισσότερα

Η διάρκεια πραγματοποίησης της ανοιχτής εκπαιδευτικής πρακτικής ήταν 2 διδακτικές ώρες

Η διάρκεια πραγματοποίησης της ανοιχτής εκπαιδευτικής πρακτικής ήταν 2 διδακτικές ώρες ΣΧΟΛΕΙΟ Η εκπαιδευτική πρακτική αφορούσε τη διδασκαλία των μεταβλητών στον προγραμματισμό και εφαρμόστηκε σε μαθητές της τελευταίας τάξης ΕΠΑΛ του τομέα Πληροφορικής στα πλαίσια του μαθήματος του Δομημένου

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην πληροφορική

Εισαγωγή στην πληροφορική Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Εισαγωγή στην πληροφορική Ενότητα 2: Βασικές αρχές λειτουργίας και χρήσης του υπολογιστή Αγγελίδης Παντελής Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 12 (κεφάλαιο 28) Αρχιτεκτονικές Εφαρμογών

Ενότητα 12 (κεφάλαιο 28) Αρχιτεκτονικές Εφαρμογών ΕΠΛ362: Τεχνολογία Λογισμικού ΙΙ (μετάφραση στα ελληνικά των διαφανειών του βιβλίου Software Engineering, 9/E, Ian Sommerville, 2011) Ενότητα 12 (κεφάλαιο 28) Αρχιτεκτονικές Εφαρμογών Οι διαφάνειες αυτές

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2008

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2008 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2008 Τεχνολογία Ι Θεωρητικής Κατεύθυνσης Τεχνικών Σχολών Μάθημα : Μικροϋπολογιστές

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στους Ηλεκτρονικούς Υπολογιστές

Εισαγωγή στους Ηλεκτρονικούς Υπολογιστές Εισαγωγή στους Ηλεκτρονικούς Υπολογιστές 1 ο Εξάμηνο Σπουδών Χειμερινό Εξάμηνο 2012/13 Τμήμα Εφαρμοσμένων Μαθηματικών, Πανεπιστήμιο Κρήτης Διδάσκων: Χαρμανδάρης Ευάγγελος, email: vagelis@tem.uoc.gr, Ιστοσελίδα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ. Εργαστηριακός Κύκλος Ψηφιακών Συστημάτων

ΟΔΗΓΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ. Εργαστηριακός Κύκλος Ψηφιακών Συστημάτων ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟΣ ΚΥΚΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ IEEE Circuits and Systems Society (CASS) ΕΞ ΑΠΟΣΤΑΣΕΩΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΟΔΗΓΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ Εργαστηριακός Κύκλος Ψηφιακών Συστημάτων ΜΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΔΙΚΤΥΩΝ

ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΔΙΚΤΥΩΝ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΔΙΚΤΥΩΝ ΚΩΔΙΚΟΠΟΙΗΣΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ 3114 Μέσα από ένα τετραετές πρόγραμμα σπουδών, το Τμήμα καλύπτει ένα ευρύ φάσμα, Τηλεπικοινωνιών και Δικτύων επιτρέποντας

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογές μικροελεγκτών

Εφαρμογές μικροελεγκτών Μικροελεγκτές Έναν ορισμό που θα μπορούσαμε να δώσουμε για τους μικροελεγκτές είναι ο εξής: Μικροελεγκτής είναι ένα προγραμματιζόμενο ολοκληρωμένο κύκλωμα το οποίο διαθέτει επεξεργαστή, μνήμη, διάφορα

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτηµα Γ. Τα Βασικά της Λογικής Σχεδίασης. Οργάνωση και Σχεδίαση Υπολογιστών Η ιασύνδεση Υλικού και Λογισµικού, 4 η έκδοση

Παράρτηµα Γ. Τα Βασικά της Λογικής Σχεδίασης. Οργάνωση και Σχεδίαση Υπολογιστών Η ιασύνδεση Υλικού και Λογισµικού, 4 η έκδοση Οργάνωση και Σχεδίαση Υπολογιστών Η ιασύνδεση Υλικού και Λογισµικού, 4 η έκδοση Παράρτηµα Γ Τα Βασικά της Λογικής Σχεδίασης ιαφάνειες διδασκαλίας του πρωτότυπου βιβλίου µεταφρασµένες στα ελληνικά και εµπλουτισµένες

Διαβάστε περισσότερα

K15 Ψηφιακή Λογική Σχεδίαση 7-8: Ανάλυση και σύνθεση συνδυαστικών λογικών κυκλωμάτων

K15 Ψηφιακή Λογική Σχεδίαση 7-8: Ανάλυση και σύνθεση συνδυαστικών λογικών κυκλωμάτων K15 Ψηφιακή Λογική Σχεδίαση 7-8: Ανάλυση και σύνθεση συνδυαστικών λογικών κυκλωμάτων Γιάννης Λιαπέρδος TEI Πελοποννήσου Σχολή Τεχνολογικών Εφαρμογών Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής ΤΕ Η έννοια του συνδυαστικού

Διαβάστε περισσότερα

; Γιατί είναι ταχύτερη η λήψη και αποκωδικοποίηση των εντολών σταθερού μήκους;

; Γιατί είναι ταχύτερη η λήψη και αποκωδικοποίηση των εντολών σταθερού μήκους; Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Αρχιτεκτονική Υπολογιστών 2015-16 Αρχιτεκτονικές Συνόλου Εντολών (ΙΙ) (Δομή Εντολών και Παραδείγματα) http://di.ionio.gr/~mistral/tp/comparch/ Μ.Στεφανιδάκης Αρχιτεκτονική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ Ι JAVA Τμήμα θεωρίας με Α.Μ. σε 8 & 9 11/10/07

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ Ι JAVA Τμήμα θεωρίας με Α.Μ. σε 8 & 9 11/10/07 ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ Ι JAVA Τμήμα θεωρίας με Α.Μ. σε 8 & 9 11/10/07 Τμήμα θεωρίας: Α.Μ. 8, 9 Κάθε Πέμπτη, 11πμ-2μμ, ΑΜΦ23. Διδάσκων: Ντίνος Φερεντίνος Γραφείο 118 email: kpf3@cornell.edu Μάθημα: Θεωρία + προαιρετικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ. Διατάξεις Ημιαγωγών. Ηλ. Αιθ. 013. Αριθμητικές Μέθοδοι Διαφορικών Εξισώσεων Ηλ. Αιθ. 013

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ. Διατάξεις Ημιαγωγών. Ηλ. Αιθ. 013. Αριθμητικές Μέθοδοι Διαφορικών Εξισώσεων Ηλ. Αιθ. 013 ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ & ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ Ακαδημαϊκό Έτος 2014-2015 Περίοδος Φεβρουαρίου 2015 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΩΡΑ 1ο-2ο ΕΞΑΜΗΝΟ 3ο-4ο ΕΞΑΜΗΝΟ 5ο-6ο

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Χρηματοοικονομικής & Ελεγκτικής ΤΕΙ Ηπείρου Παράρτημα Πρέβεζας. Πληροφορική Ι ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ. Δρ.

Τμήμα Χρηματοοικονομικής & Ελεγκτικής ΤΕΙ Ηπείρου Παράρτημα Πρέβεζας. Πληροφορική Ι ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ. Δρ. Τμήμα Χρηματοοικονομικής & Ελεγκτικής ΤΕΙ Ηπείρου Παράρτημα Πρέβεζας Πληροφορική Ι ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ Δρ. Γκόγκος Χρήστος Επιστήμη των υπολογιστών Computer Science (CS) ή Information

Διαβάστε περισσότερα

Το υλικό του υπολογιστή

Το υλικό του υπολογιστή Το υλικό του υπολογιστή Ερωτήσεις 1. Τι αντιλαμβάνεστε με τον όρο υλικό; Το υλικό(hardware) αποτελείται από το σύνολο των ηλεκτρονικών τμημάτων που συνθέτουν το υπολογιστικό σύστημα, δηλαδή από τα ηλεκτρονικά

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητικό Κέντρο Ευφυών Συστημάτων και Δικτύων Κοίος

Ερευνητικό Κέντρο Ευφυών Συστημάτων και Δικτύων Κοίος Ερευνητικό Κέντρο Ευφυών Συστημάτων και Δικτύων Κοίος Μάριος Μ. Πολυκάρπου, PhD Διευθυντής, Ερευνητικό Κέντρο Κοίος Πρόεδρος, Κοίνότητα Υπολογιστικής Νοημοσύνης, IEEE Καθηγητής, Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών

Διαβάστε περισσότερα

Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος

Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος Ακολούθως αναπτύσσονται ορισμένα διευκρινιστικά σχόλια για το Σχέδιο Μαθήματος. Αφετηρία για τον ακόλουθο σχολιασμό υπήρξαν οι σχετικές υποδείξεις που μας

Διαβάστε περισσότερα

723 Τεχνολογίας Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών ΤΕΙ Λάρισας

723 Τεχνολογίας Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών ΤΕΙ Λάρισας 723 Τεχνολογίας Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών ΤΕΙ Λάρισας Το Τμήμα Τεχνολογίας Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών του ΤΕΙ Λάρισας ιδρύθηκε με το Προεδρικό Διάταγμα 200/1999 (ΦΕΚ 179 06/09/99), με πρώτο

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Ψηφιακής Σχεδίασης

Εργαστήριο Ψηφιακής Σχεδίασης ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Εργαστήριο Ψηφιακής Σχεδίασης 8 Εργαστηριακές Ασκήσεις Χρ. Καβουσιανός Επίκουρος Καθηγητής 2014 Εργαστηριακές Ασκήσεις Ψηφιακής Σχεδίασης 2 Εργαστηριακές Ασκήσεις

Διαβάστε περισσότερα

Προγραμματισμός Ηλεκτρονικών Υπολογιστών 1

Προγραμματισμός Ηλεκτρονικών Υπολογιστών 1 Προγραμματισμός Ηλεκτρονικών Υπολογιστών 1 Ενότητα 3: Άλγεβρα Βοole και Λογικές Πράξεις Δρ. Φραγκούλης Γεώργιος Τμήμα Ηλεκτρολογίας Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Διδάσκων: Γ. Χαραλαμπίδης,

Διαβάστε περισσότερα

Ενσωματωμένα Συστήματα

Ενσωματωμένα Συστήματα Ενσωματωμένα Συστήματα Ενότητα: ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ Νο 13 Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων και Αρχιτεκτονικής Υπολογιστών

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΜΕΓΕΘΥΝΣΗ. Θεωρία και Πολιτική

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΜΕΓΕΘΥΝΣΗ. Θεωρία και Πολιτική ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΜΕΓΕΘΥΝΣΗ Θεωρία και Πολιτική Παντελής Καλαϊτζιδάκης Σαράντης Καλυβίτης ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Εισαγωγή στην οικονομική μεγέθυνση Ορισμός της οικονομικής μεγέθυνσης 15 Μια σύντομη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Διδάσκων: Γ. Χαραλαμπίδης,

Διαβάστε περισσότερα

iii ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος

iii ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος iii ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος xi 1 Αντικείμενα των Πιθανοτήτων και της Στατιστικής 1 1.1 Πιθανοτικά Πρότυπα και Αντικείμενο των Πιθανοτήτων, 1 1.2 Αντικείμενο της Στατιστικής, 3 1.3 Ο Ρόλος των Πιθανοτήτων

Διαβάστε περισσότερα

Οργάνωση και Σχεδίαση Υπολογιστών Η ιασύνδεση Υλικού και Λογισµικού, 4 η έκδοση. Κεφάλαιο 3. Αριθµητική για υπολογιστές

Οργάνωση και Σχεδίαση Υπολογιστών Η ιασύνδεση Υλικού και Λογισµικού, 4 η έκδοση. Κεφάλαιο 3. Αριθµητική για υπολογιστές Οργάνωση και Σχεδίαση Υπολογιστών Η ιασύνδεση Υλικού και Λογισµικού, 4 η έκδοση Κεφάλαιο 3 Αριθµητική για υπολογιστές Ασκήσεις Η αρίθµηση των ασκήσεων είναι από την 4 η έκδοση του «Οργάνωση και Σχεδίαση

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΩΝ ΣΥΝΕΡΓΑΤΩΝ Μαθηματική Ανάλυση ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΩΝ ΣΥΝΕΡΓΑΤΩΝ ΜΕ ΠΛΗΡΗ ΠΡΟΣΟΝΤΑ

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΩΝ ΣΥΝΕΡΓΑΤΩΝ Μαθηματική Ανάλυση ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΩΝ ΣΥΝΕΡΓΑΤΩΝ ΜΕ ΠΛΗΡΗ ΠΡΟΣΟΝΤΑ ΤΕΙ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Ακαδημαϊκό Έτος 2015-2016 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΩΝ ΣΥΝΕΡΓΑΤΩΝ Μαθηματική Ανάλυση ΠΙΝΑΚΑΣ (β) Άρθρου 2, παρ. 2, Π.Δ. 163, ΦΕΚ 149/26-06-2002,

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση Δραστηριοτήτων

Παρουσίαση Δραστηριοτήτων Ημερίδα Μικρο/νανο Ηλεκτρονική & Ενσωματωμένα Συστήματα Corallia Clusters Initiative 19 Νοεμβρίου 2008 Εργαστήριο Υπολογιστικών Συστημάτων Τμήμα Πληροφορικής Πανεπιστήμιο Πειραιώς Παρουσίαση Δραστηριοτήτων

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΚΑΙ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΚΥΚΛΩΜΑΤΩΝ. Δρ. Δ. Λαμπάκης (1 η σειρά διαφανειών)

ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΚΑΙ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΚΥΚΛΩΜΑΤΩΝ. Δρ. Δ. Λαμπάκης (1 η σειρά διαφανειών) ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΚΑΙ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΚΥΚΛΩΜΑΤΩΝ Δρ. Δ. Λαμπάκης (1 η σειρά διαφανειών) Τα ηλεκτρονικά κυκλώματα, ιδιαίτερα τα ψηφιακά χρησιμοποιούνται για την υλοποίηση λογικών συναρτήσεων και την αποθήκευση

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: Χειρισµός εδοµένων

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: Χειρισµός εδοµένων ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: Χειρισµός εδοµένων 2.1 Αρχιτεκτονική Υπολογιστών 2.1 Αρχιτεκτονική Υπολογιστών 2.2 Γλώσσα Μηχανής 2.3 Εκτέλεση προγράµµατος 2.4 Αριθµητικές και λογικές εντολές 2.5 Επικοινωνία µε άλλες συσκευές

Διαβάστε περισσότερα

Γ. Τσιατούχας. Βασικές Αρχές Κυκλωµάτων

Γ. Τσιατούχας. Βασικές Αρχές Κυκλωµάτων ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΚΥΚΛΩΜΑΤΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ & ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ Γ. Τσιατούχας Αντικείμενο Μαθήματος Βασικές Αρχές Ηλεκτρικών Κυκλωμάτων Μοντέλο κυκλώματος Αναπαράσταση σήματος Δίκτυα αντιστάσεων Νόμοι

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ ΜΕΛΕΤΩΝ ΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΟΣΤΑΘΜΩΝ ΜΕΣΗΣ ΤΑΣΗΣ

ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ ΜΕΛΕΤΩΝ ΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΟΣΤΑΘΜΩΝ ΜΕΣΗΣ ΤΑΣΗΣ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ ΜΕΛΕΤΩΝ ΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΟΣΤΑΘΜΩΝ ΜΕΣΗΣ ΤΑΣΗΣ Βασίλης Τσέτογλου, Ηλεκτρολόγος Μηχ/κός ΑΠΘ (Φρυγίας 30 Καβάλα, τηλ. 2510-241735, e-mail:vatset@panafonet.gr) ΠΕΡΙΛΗΨΗ Η συνεχής και

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονική Φυσική & Οπτικο-ηλεκτρονική Εισαγωγή

Ηλεκτρονική Φυσική & Οπτικο-ηλεκτρονική Εισαγωγή Ηλεκτρονική Φυσική & Οπτικο-ηλεκτρονική Εισαγωγή Α ΕΞΑΜΗΝΟ ΣΠΟΥΔΩΝ α/α Τίτλος Μαθήματος Ωρες Διδασκαλίας ΣΥΝΟΛΟ Θεωρία Ασκ. Πράξης Εργαστ. 1 Μαθηματικά Ι 4 3 1 0 2 Φυσική 6 3 1 2 3 Η//N Φυσική & Οπτικοηλεκτρονική

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΕΚΠΟΝΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΟΔΗΓΟΣ ΕΚΠΟΝΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ & ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ "ΛΟΓΙΣΤΙΚΗ & ΕΛΕΓΚΤΙΚΗ" ΟΔΗΓΟΣ ΕΚΠΟΝΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Κοζάνη, 2015 Πίνακας περιεχομένων 1) ΓΕΝΙΚΑ ΠΕΡΙ ΕΡΓΑΣΙΩΝ....

Διαβάστε περισσότερα

- Εισαγωγή - Επίπεδα μνήμης - Ολοκληρωμένα κυκλώματα μνήμης - Συσκευασίες μνήμης προσωπικών υπολογιστών

- Εισαγωγή - Επίπεδα μνήμης - Ολοκληρωμένα κυκλώματα μνήμης - Συσκευασίες μνήμης προσωπικών υπολογιστών Μάθημα 4.5 Η Μνήμη - Εισαγωγή - Επίπεδα μνήμης - Ολοκληρωμένα κυκλώματα μνήμης - Συσκευασίες μνήμης προσωπικών υπολογιστών Όταν ολοκληρώσεις το μάθημα αυτό θα μπορείς: Να αναφέρεις τα κυριότερα είδη μνήμης

Διαβάστε περισσότερα

Κύρια μνήμη. Μοντέλο λειτουργίας μνήμης. Ένα τυπικό υπολογιστικό σύστημα σήμερα. Οργάνωση Υπολογιστών (ΙI)

Κύρια μνήμη. Μοντέλο λειτουργίας μνήμης. Ένα τυπικό υπολογιστικό σύστημα σήμερα. Οργάνωση Υπολογιστών (ΙI) Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών 015-16 Οργάνωση Υπολογιστών (ΙI) (κύρια και ) http://di.ionio.gr/~mistral/tp/csintro/ Μ.Στεφανιδάκης Ένα τυπικό υπολογιστικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ: ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΕΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟΥ

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ: ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΕΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟΥ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ: ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΕΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟΥ kv@hua.gr Στόχος Μαθήματος Εισαγωγή σε Βασικούς Όρους Πληροφορικής και Τηλεματικής. Εφαρμογές Τηλεματικής. Αναφορά στις κοινωνικές επιπτώσεις των Υπολογιστών.

Διαβάστε περισσότερα

Εξάμηνο σπουδών: Τεχνολογία Συστημάτων Ήχου, Εικόνας και Εκπομπής

Εξάμηνο σπουδών: Τεχνολογία Συστημάτων Ήχου, Εικόνας και Εκπομπής Εξάμηνο σπουδών: Τίτλος Μαθήματος: Αγγλικός Τίτλος: Μορφή Μαθήματος: Β Τεχνολογία Συστημάτων Ήχου, Εικόνας και Εκπομπής Audio, Video and Broadcasting Technology Θεωρία με τεσσάρων (4) ωρών / εβδομάδα Εργαστηριακές

Διαβάστε περισσότερα