Οδηγητική συµπεριφορά και τροχαία ατυχήµατα ως πρόβληµα δηµόσιας υγείας

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Οδηγητική συµπεριφορά και τροχαία ατυχήµατα ως πρόβληµα δηµόσιας υγείας"

Transcript

1 Οδηγητική συµπεριφορά και τροχαία ατυχήµατα ως πρόβληµα δηµόσιας υγείας Σωτηριάδου Κυριακή 1, Σαράφης Παύλος 2, Μαλλιαρού Μαρία 3 1. Λγος (ΥΝ), MSc, Υπ. ιδάκτωρ Αριστοτελείου Πανεπιστηµίου, 2η ΤΑΞΥΠ/ ΥΓ, Κοζάνη 2. Καθηγητής Εφαρµογών ΤΕΙ Λαµία/τµήµα Νοσηλευτικής 3. Λγος (ΥΝ), MSc, Υπ. ιδάκτωρ ΕΚΠΑ, 404 ΓΣΝ Λάρισας ΠΕΡΙΛΗΨΗ Εισαγωγή: Η παρούσα εργασία αναφέρεται στο µεγάλο πρόβληµα των τροχαίων ατυχηµάτων και στους παράγοντες στους οποίους οφείλονται. Ειδικότερα, µετά από µια σύντοµη αναφορά στα σχετικά στοιχεία, παρουσιάζονται οι παράγοντες που επιδρούν στην οδηγητική συµπεριφορά καθώς επίσης και τα µοντέλα συµπεριφορών υγείας τα οποία χρησιµοποιούνται για την ερµηνεία των παραγόντων αυτών. Ανασκόπηση βιβλιογραφίας: Έγινε αναζήτηση βιβλιογραφίας σε διεθνείς βάσεις δεδοµένων µε λέξεις κλειδιά: τροχαία ατυχήµατα, µοντέλα συµπεριφορών υγείας, δηµόσια υγεία και επελέγη αρθρογραφία της τελευταίας δεκαετίας. Αποτελέσµατα: Βρέθηκε ότι η αντίληψη του κινδύνου είναι µια υποκειµενική υπόθεση που επηρεάζεται από βιολογικούς, ψυχολογικούς, κοινωνικούς και οικονοµικούς παράγοντες. Περαιτέρω, η αντίληψη της επικινδυνότητας ξεπερνά το άτοµο και αντανακλά κοινωνικές, ιδεολογικές και πολιτισµικές αξίες. Είναι εποµένως σαφές ότι η αντιµετώπιση του προβλήµατος και η προσπάθεια µεταβολής της οδηγητικής συµπεριφοράς των ατόµων ώστε να µειωθούν στο ελάχιστο τα τροχαία ατυχήµατα δεν µπορεί να είναι γενικής φύσης. Αντίθετα, οι σχετικές στρατηγικές θα πρέπει να περιλαµβάνουν σειρά στοχευµένων παρεµβάσεων που λαµβάνουν υπόψη κατά το σχεδιασµό τους όλους εκείνους τους ιδιαίτερους κατά περίπτωση παράγοντες, ώστε η υλοποίηση τους να καταστεί αποτελεσµατικότερη η υλοποίησή τους. Συµπεράσµατα: Ειδικότερα στην Ελλάδα, θα πρέπει η πολιτεία να θεσπίσει σειρά µέτρων αφενός αναµορφώνοντας τη διαδικασία εκµάθησης της οδήγησης και των κανόνων οδικής κυκλοφορίας και αφετέρου απαξιώνοντας µε διαφηµιστικές καµπάνιες όλους εκείνους τους παράγοντες που οδηγούν σε επικίνδυνη οδηγητική συµπεριφορά (επιδεικτική οδήγηση, αλκοόλ, κλπ.). Λέξεις κλειδιά: τροχαία ατυχήµατα, µοντέλα συµπεριφορών υγείας 1. Εισαγωγή Οδηγώντας για µία ώρα σε µια οποιαδήποτε πόλη ή αυτοκινητόδροµο, ο οδηγός έρχεται σε επαφή µε εκατοντάδες ή χιλιάδες άλλους οδηγούς οι οποίοι βρίσκονται στο δρόµο για µια τεράστια ποικιλία λόγων. Κάποιοι βιάζονται, ενώ άλλοι όχι, κάποιοι γνωρίζουν το δρόµο, άλλοι βρίσκονται εκεί για πρώτη φορά, κάποιοι έχουν τεταµένη την προσοχή τους και είναι προσηλωµένοι στο δρόµο, άλλοι µιλάνε στο κινητό τους ή είναι αφηρηµένοι και απορροφηµένοι στα προβλήµατά τους, κάποιοι οδηγούν προκειµένου να φτάσουν στο σπίτι τους, άλλοι οδηγούν για να κάνουν επίδειξη ή για να τραβήξουν την προσοχή, κάποιοι πηγαίνουν στη δουλειά τους, άλλοι γυρίζουν από γλέντι όπου έχουν πιεί, κάποιοι έχουν υποµονή όταν η κυκλοφορία είναι πυκνή άλλοι θυµώνουν και αντιδρούν βίαια, κάποιοι υπακούουν στον κώδικα οδικής κυκλοφορίας, άλλοι σκόπιµα δεν το κάνουν. Η οδήγηση, λοιπόν, φέρνει αντιµέτωπους χιλιάδες ανθρώπους οι οποίοι διαφέρουν µεταξύ τους ως προς το φύλο, τη φυλή, την ηλικία, την εκπαίδευση, την εµπειρία, τη φυσική και διανοητική κατάσταση, τη διάθεση, το χαρακτήρα και άλλους παράγοντες, ενώ µε το πέρασµα του χρόνου ο αριθµός των αυτοκινήτων αυξάνει και η κυκλοφορία γίνεται πυκνότερη παντού, αυξάνοντας έτσι κατά πολύ τον αριθµό των επαφών µε άλλους ανθρώπους που βρίσκονται στο δρόµο µε αποτέλεσµα να εµφανίζονται φαι- Τόµος 4 - Τεύχος 2 [59]

2 νόµενα επιθετικής οδηγητικής συµπεριφοράς 1 και οδικής οργής 2. Στην παρούσα εργασία παρέχονται αρχικά κάποια γενικά στοιχεία για τα τροχαία ατυχήµατα και τη σηµασία τους ως πρόβληµα δηµόσιας υγείας. Στη συνέχεια, αναφέρονται επιγραµµατικά τρεις σηµαντικές θεωρίες συµπεριφορών υγείας και κατόπιν παρουσιάζονται οι παράγοντες που η διεθνής βιβλιογραφία επισηµαίνει ως επιδρώντες στην οδηγητική συµπεριφορά. Οι παράγοντες αυτοί µπορεί να είναι κοινοί σε όλες τις χώρες µπορεί όµως να είναι ιδιαίτεροι σε κάθε χώρα. Τέλος, παρέχονται κάποια συµπεράσµατα σχετικά µε τους τρόπους αντιµετώπισης του φαινοµένου. 2. Τα τροχαία ατυχήµατα και οι επιπτώσεις τους Η χρήση του αυτοκινήτου είναι για τους περισσότερους ανθρώπους µια συνήθεια αναπόσπαστη από την καθηµερινότητα. Ωστόσο, το περίφηµο Μεγάλο Αµερικανικό Σκάνδαλο των Τραµ 3, είναι µια τρανταχτή απόδειξη των πρακτικών που χρησιµοποιήθηκαν για να καθιερωθεί η µαζική χρήση του αυτοκινήτου ως κάτι αυτονόητο (Snell, 1974; 1995). Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει ο Τσουρλάκης (2005), είναι µύθος ότι η κυριαρχία του αυτοκινήτου είναι αποτέλεσµα ελεύθερης επιλογής των πολιτών. Στην πραγµατικότητα είναι αποτέλεσµα επιβολής µε όλα τα µέσα: ιδεολογική εξαπάτηση, αυθαιρεσία, χειραγώγηση των δυνάµεων της αγοράς. Καθώς ο αριθµός των αυτοκινήτων αυξάνει µε ραγδαίους ρυθµούς δεν είναι τυχαίο ότι τα τροχαία ατυχήµατα ανεβαίνουν διαρκώς στην κλίµακα των αιτίων θανάτου σε όλο τον κόσµο. Σύµφωνα µε τη πρόσφατη µεγάλη παγκόσµια µελέτη της Παγκόσµιας Οργάνωσης Υγείας (ΠΟΥ) για την οδική ασφάλεια (WHO, 2009), τα τροχαία ατυχήµατα θα ανέλθουν στην 5η θέση των αιτίων θανάτου το 2030 από την 9η θέση που βρίσκονταν το 2004 και εποµένως πρόκειται για παγκόσµιο πρόβληµα δηµόσιας υγείας και ανάπτυξης. Οι υψηλού εισοδήµατος χώρες ενώ έχουν Εικόνα 1. Η κακή υποδοµή είναι βασικό αίτιο πρόκλησης ατυχηµάτων. Πηγή: WHO, 2009 µόλις το 15,6% του παγκόσµιου πληθυσµού, έχουν το 52,1% του συνολικού αριθµού οχηµάτων σε κυκλοφορία, αλλά από τα 1,2 εκατοµµύρια ανθρώπους που πεθαίνουν και τα 50 εκατοµµύρια που τραυµατίζονται το 90% βρίσκεται στις χαµηλού και µεσαίου εισοδήµατος χώρες (WHO, 2009). Τα τροχαία ατυχήµατα δηµιουργούν τεράστια προβλήµατα στους τραυµατίες και στους συγγενείς τους ενώ ταυτόχρονα δηµιουργούν πολύ µεγάλες πιέσεις στα συστήµατα υγείας και στερούν την αγορά εργασίας από εργατικό δυναµικό καθώς οι περισσότεροι νεκροί και τραυµατίες είναι νέοι. Τα σχετικά στοιχεία είναι εντυπωσιακά: τα τροχαία ατυχήµατα είναι η πρώτη αιτία θανάτου παγκοσµίως το 2004 για τις ηλικίες 15-29, δεύτερη αιτία για τις ηλικίες 5-14 και τρίτη για τις ηλικίες (WHO, 2009). Στις ΗΠΑ είναι η πρώτη αιτία θανάτου για τις ηλικίες 3-34 για το Είναι επίσης εντυπωσιακό ότι οι µισοί νεκροί είναι πεζοί, µοτοσικλετιστές, ποδηλάτες ή επιβάτες µέσων µαζικής µεταφοράς. Οι λύσεις που προτείνονται είναι πολλές (Segui- Gomez et al., 2008; OECD, 2008; WHO, 2004; 2009), 1. Η επιθετική οδηγητική συµπεριφορά αναγνωρίστηκε το πρώτον από τους Καναδούς ψυχιάτρους Tillman and Hobbs (1949), µε τη διαπίστωση ότι κάποιοι οδηγοί είναι περισσότερο επιρρεπείς σε ατυχήµατα σε σχέση µε άλλους και αυτό οφείλεται σε κάποιους παράγοντες συµπεριφοράς. Συνίσταται στον µη ασφαλή χειρισµό οχήµατος (συχνή ή µη ασφαλής αλλαγή λωρίδας, ανυπακοή στη σήµανση ή σηµατοδότηση, µη διατήρηση απόστασης, µη παραχώρηση προτεραιότητας), ο οποίος θέτει σε κίνδυνο τους άλλους χρήστες της οδού. 2. Ορίζεται ως η επίθεση µε όχηµα ή άλλο όργανο σε οδηγό ή επιβάτη η οποία προκλήθηκε από συµβάν που έλαβε χώρα στην οδό. Ενώ η επιθετική οδηγητική συµπεριφορά είναι τροχαία παράβαση, η οδική οργή είναι ποινικό αδίκηµα (National Highway Traffic Safety Administration - Ο όρος άρχισε να χρησιµοποιείται στις ΗΠΑ τη δεκαετία του 1980 ενώ µετά από προσπάθειες αµερικανών ψυχοθεραπευτών στα τέλη της δεκαετίας του 1990 έχει ήδη ενταχθεί επίσηµα στο ιαγνωστικό και Στατιστικό Οδηγό Νοητικών ιαταραχών (Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders) της Αµερικανικής Ψυχιατρικής Εταιρείας ως νοητική διαταραχή. [(http://www.psyvh.org/mainmenu/research/dsmiv/dsmivtr.aspx). Ωστόσο, στη ιεθνή Ταξινόµηση Ασθενειών της ΠΟΥ (www.cdc.goc/nchs/ icd/icd10cm.htm#10update), η οδική οργή δεν περιέχεται ως ασθένεια, ενώ σύµφωνα µε έρευνα του εκδότη του BMJ Richard Smith (2002), η οδική οργή είναι ανάµεσα στις 20 µη-ασθένειες ]. 3. Επίσης γνωστό και ως Συνοµωσία των Τραµ της General Motors (General Motors streetcar conspiracy). Η General Motors (GM) και κάποιες εταιρείες άλλων κλάδων (πετρελαιοειδή, ελαστικά, κλπ.), δηµιούργησαν µια κοινή εταιρεία που αγόρασε τραµ σε πάνω από 45 πόλεις των ΗΠΑ και στη συνέχεια τα διέλυσε µε σκοπό να ωθήσει τους πολίτες στην εύκολη λύση: στο αυτοκίνητο. Η GM καταδικάστηκε σε δικαστήριο του Σικάγου σε πρόστιµο $5.000 και οι διευθυντές της σε πρόστιµο ενός δολαρίου! Ωστόσο υπάρχει και ο αντίλογος, ότι δηλαδή όλο αυτό είναι ένας µύθος, µια κατασκευασµένη κατηγορία εναντίον της GM (Slater, 1997). 4. [60] Ελληνικό Περιοδικό της Νοσηλευτικής Επιστήµης

3 ΠIΝΑΚΑΣ 1. Η Μήτρα του Haddon Παράγοντες Φάση Ανθρώπινοι Όχηµα Περιβάλλον Πριν τη Πρόληψη της Πληροφόρηση, Καταλληλότητα Σχεδιασµός δρόµου, σύγκρουση σύγκρουσης Νοοτροπία, Φυσική και της οδού, Φωτισµός, Όρια ταχύτητας, διανοητική κατάσταση, Φρένα, Έλεγχος, Φιλικότητα της οδού Αστυνοµικά µέτρα ιαχείριση ταχύτητας προς τους πεζούς Κατά τη Αποφυγή Αντανακλαστικά, Περιοριστικοί παράγο- Αντικείµενα προστασύγκρουση τραυµατισµού Φυσική κατάσταση ντες (π.χ. ζώνη, αερόσα- σίας από τις συγκρούκατά τη κος), Άλλα µέσα σεις (π.χ. πλευρικές σύγκρουση ασφάλειας και προστα- µπάρες της οδού) σίας (π.χ. κράνος), Παθητική ασφάλεια Μετά τη ιατήρηση Γνώση πρώτων ιευκόλυνση πρόσβασης, Υπηρεσίες διάσωσης, σύγκρουση της ζωής βοηθειών, Πρόσβαση Κίνδυνος φωτιάς Κυκλοφοριακές σε φροντίδα ρυθµίσεις για πρόσβαση ασθενοφόρου Πηγή: WHO, 2004 και φαίνεται ότι υπάρχει µια υποχώρηση 5 στους αριθ- µούς των θανατηφόρων ατυχηµάτων τουλάχιστον για τις χώρες µέλη του ΟΟΣΑ. 3. Παράγοντες που επιδρούν στην οδηγητική συµπεριφορά Τα τροχαία ατυχήµατα µπορεί να προέρχονται από σειρά παραγόντων κινδύνου (Department of Transport, 2004), οι οποίοι µπορούν να ταξινοµηθούν σε διάφορες κατηγορίες (Haddon, 1968; Petridou and Moustaki, 2000; WHO, 2004). Η λεγόµενη Μήτρα του Haddon δείχνει την αλληλεπίδραση τριών παραγόντων άνθρωπος, όχηµα και περιβάλλον στη διάρκεια τριών φάσεων του ατυχήµατος: πριν τη σύγκρουση, κατά τη σύγκρουση, µετά τη σύγκρουση (Πίνακας 1). Στο ιάγραµµα 1 εµφανίζονται διάφοροι παράγοντες της οδηγητικής συµπεριφοράς και οι αλληλεπιδράσεις τους Θεωρίες συµπεριφορών υγείας και οδηγητική συµπεριφορά Οι διάφορες θεωρίες και µοντέλα συµπεριφορών υγείας προσπαθούν να ερµηνεύσουν συµπεριφορικούς, ψυχολογικούς, κοινωνικούς και περιβαλλοντικούς παράγοντες που επιδρούν και καθορίζουν διάφορες συµπεριφορές σχετιζόµενες µε την υγεία. Τρεις από τις σηµαντικότερες σχετικές προσεγγίσεις είναι: το µοντέλο πεποιθήσεων για την υγεία (Health Belief Model), που αναπτύχθηκε στη δεκαετία του 1950 από αµερικανούς κοινωνικούς ψυχολόγους και θεωρεί ότι µια πιθανή ενέργεια σχετικά µε την υγεία εξαρτάται από το πώς το άτοµο αντιλαµβάνεται την απειλή για ασθένεια, τα οφέλη από τη διαδικασία πρόληψης και τα πιθανά εµπόδια που θα συναντήσει (Janz and Becker, 1984). Το άτοµο επηρεάζεται από καµπάνιες, συµβουλές και διάφορες πληροφορίες που προέρχονται από το περιβάλλον του. το µοντέλο αυτοαποτελεσµατικότητας (Self-efficacy Bandura, 1977), σύµφωνα µε το οποίο το άτοµο είναι πεπεισµένο ότι µπορεί µε επιτυχία να ενεργήσει έτσι ώστε να φέρει το επιθυµητό αποτέλεσµα. το µοντέλο της έλλογης και προσχεδιασµένης συµπεριφοράς (Reasoned Action Theory), που αναπτύχθηκε από τους Ajzen and Fishbein (1975), και θεωρεί ότι τα άτοµα συµπεριφέρονται ανάλογα µε τις στάσεις τους για τη συγκεκριµένη συµπεριφορά, ανάλογα µε την κοινωνική πίεση που δέχονται και κυρίως ανάλογα µε την πρόθεση που έχουν για τη συγκεκριµένη συµπεριφορά. Επίσης, ρόλο παίζει και ο έλεγχος που ασκούν πάνω στη συµπεριφορά. Οι παραπάνω θεωρίες δεν είναι αποκοµµένες η µία από την άλλη, αλλά υπάρχει διασύνδεση µεταξύ τους (Rosenstock et al., 1988). Οι θεωρίες αυτές χρησιµοποιούνται και για την ερµηνεία της οδηγητικής 5. Εάν χρησιµοποιήσουµε ως µέτρο τον αριθµό των θανάτων ανά κατοίκους µπορεί να δούµε σε κάποιες χώρες αύξηση των θανάτων για κάποιες περιόδους (π.χ. στην Ελλάδα κατά την περίοδο µέχρι το 2000). Αυτό όµως οφείλεται εν µέρει στο ότι υπήρξε µεγάλη αύξηση του αριθµού των αυτοκινήτων σε κυκλοφορία. Εποµένως, ο πιο αξιόπιστος δείκτης είναι θάνατοι ανά δισεκατοµµύριο χιλιόµετρα οδήγησης. Βέβαια, και ο δείκτης θάνατοι ανά κατοίκους έχει τη σηµασία του. Για παράδειγµα, το 2008 στην Ελλάδα ο σχετικός δείκτης ήταν στο 14 (δεύτερος χειρότερος δείκτης στον ΟΟΣΑ µετά την Πολωνία), ενώ στην Ολλανδία (που οπωσδήποτε έχει µεγαλύτερο αριθµό αυτοκινήτων ανά 1000 κατοίκους) ήταν λίγο πάνω από το 4 (καλύτερος δείκτης του ΟΟΣΑ). Τόµος 4 - Τεύχος 2 [61]

4 ΙAΓΡΑΜΜΑ 1. Αλληλεπιδράσεις παραγόντων που συµβάλλουν στην εµπλοκή σε ατύχηµα εξιότητες/ γνώσεις Αντικειµενικές Υποκειµενικές Επίγνωση κινδύνου Προθέσεις Μαθησιακοί ιδασκαλία Κατάρτιση Εµπειρία Κοινωνικοί Υποκειµενικοί κανόνες Προσδοκώµενοι ρόλοι Απελευθέρωση Ανατροφοδότηση Αυτοµατισµός Νοητικός φόρτος Εκτίµηση κινδύνου Αντίληψη κινδύνου Κίνητρα Κίνητρα για στυλ οδήγησης Κίνητρα για οδήγηση Οδηγητική συµπεριφορά Στυλ οδήγησης Όρια ασφαλείας Κατάσταση Ατοµικοί Τρόπος ζωής Ηλικία, φύλο Αξίες Προσωπικότητα Πηγή: Gregersen and Bjurulf, 1996:p. 230 Εµπλοκή σε ατύχηµα συµπεριφοράς. Για παράδειγµα, η Sundström (2008), χρησιµοποιεί µια κλίµακα αυτο-αποτελεσµατικότητας για την αξιολόγηση της ικανότητας των οδηγών στη Σουηδία, ενώ ο Forward (2009), µε τη θεωρία της προσχεδιασµένης συµπεριφοράς (reasoned action) προσπαθεί να αξιολογήσει τους παράγοντες που οδηγούν σε παραβατική οδηγητική συµπεριφορά. Οι σκόπιµα παραβάτες θεωρούν ότι η παράβαση τους αποζηµιώνει συναισθηµατικά και είναι σηµαντική εµπειρία. Αρνούνται να δεχτούν τα αρνητικά της συµπεριφοράς τους. Η βιβλιογραφία για την επίδραση των διαφόρων παραγόντων στην οδηγητική συµπεριφορά είναι πολύ πλούσια. Ιδιαίτερη σηµασία έχει ο παράγων άνθρωπος και ειδικότερα πώς συµπεριφέρεται ο οδηγός, ποιά είναι η οδηγητική συµπεριφορά του. Στο πλαίσιο αυτό σηµαντική είναι η αυτογνωσία και η αυτοαξιολόγηση της οδηγητικής ικανότητας των ατόµων, καθώς επίσης και η αντίληψη του κινδύνου, δηλαδή η υποκειµενική αξιολόγηση της πιθανότητας να συµβεί ένα ατύχηµα και των συνεπειών του (Machin and Sankey, 2008). Οι οδηγοί διαφέρουν κατά πολύ τόσο στις ικανότητές τους καθαυτές όσο και στην αντίληψη που έχουν για τις ικανότητές τους να αντιµετωπίσουν το ενδεχόµενο ατύχηµα (Schwebel et al., 2007). Περαιτέρω, η αντίληψη της επικινδυνότητας ξεπερνά το άτοµο και αντανακλά κοινωνικές, ιδεολογικές και πολιτισµικές αξίες (Sjöberg et al,. 2004). Οι άνθρωποι τείνουν να θεωρούν ότι η δική τους οδηγητική συµπεριφορά και ικανότητα είναι ανώτερη από των άλλων, υπερεκτιµώντας έτσι τις δυνατότητες που έχουν για την αντιµετώπιση των διαφόρων συµβάντων που µπορεί να προκύψουν κατά τη διάρκεια της οδήγησης (Karlaftis et al., 2003). Αυτό βεβαίως συµβαίνει µε πολλά πράγµατα πέραν της οδήγησης: οι άνθρωποι πιστεύουν ότι ανταποκρίνονται καλύτερα στις απαιτήσεις µιας κατάστασης από ότι οι άλλοι (Delhomme, 1991). Εάν πρόκειται για µια αρνητική συµπεριφορά (π.χ. αντικανονική προσπέραση), οι περισσότεροι άνθρωποι πιστεύουν ότι έτσι ενεργεί η πλειοψηφία των άλλων ανθρώπων. Εάν πάλι πρόκειται για θετική συµπεριφορά (π.χ. οδήγηση κάτω από το όριο ταχύτητας αποφυγή ατυχήµατος), οι περισσότεροι άνθρωποι πιστεύουν ότι λίγοι άλλοι άνθρωποι ενεργούν έτσι. Με άλλα λόγια, οι άνθρωποι έχουν την τάση να δικαιολογούν τα αρνητικά τους σηµεία και να εξιδανικεύουν τα θετικά τους, ένα φαινόµενο που αποδίδεται στην ταυτόχρονη δράση δύο αντιτιθέµενων διαδικασιών: από τη µια µεριά υπάρχει η ανάγκη του [62] Ελληνικό Περιοδικό της Νοσηλευτικής Επιστήµης

5 Εικόνα 2. Πολλοί άνθρωποι πιστεύουν ότι δεν πρόκειται να τους συµβεί ατύχηµα. Πηγή: WHO, 2009 Εικόνα 3. Η χρήση κινητού και αλκοόλ είναι βασικά αίτια πρόκλησης ατυχηµάτων Πηγή: WHO, 2009 ατόµου για συµµόρφωση µε τα κοινωνικώς παραδεκτά, η αποπροσωποποίηση και η αποεξατοµίκευση και από την άλλη το άτοµο αναζητά την κοινωνική διαφοροποίηση και την εξατοµίκευση (Codol, 1975; Delhomme, 1991). Όλα αυτά έχουν ιδιαίτερη σηµασία στην οδήγηση, καθώς οδηγούν το άτοµο σε µια υπερεκτίµηση των δυνατοτήτων τους [ιδιαίτερα τους νέους (Tsonsmoen, 2008)], µε αποτέλεσµα να υποτιµούν τον κίνδυνο ή να υιοθετούν επιθετική οδηγητική συµπεριφορά (Gosselin et al., ). Έρευνες έχουν δείξει ότι η οδηγοί που αξιολογούν τον εαυτό τους ως καλό οδηγό, καλύτερο από τους περισσότερους άλλους ή τουλάχιστο καλύτερο από το µέσο όρο, δεν ανταποκρίνονται σε διαφηµιστικές εκστρατείες για ασφαλή οδήγηση γιατί θεωρούν ότι δεν τους αφορούν, δεν απευθύνονται σε αυτούς. Εποµένως το µοντέλο των πεποιθήσεων για την υγεία δεν έχει ιδιαίτερη εφαρµογή εν προκειµένω. Από την άλλη πλευρά, η θέσπιση κανόνων για την προστασία του οδηγού από τις συνέπειες της κακής οδήγησης µπορεί να ενθαρρύνει την κακή οδήγηση σύµφωνα µε τη γνώµη κάποιων ερευνητών (Adams, 1982; 2006). Αυτό συµβαίνει λόγω της οµοιόστασης κινδύνου (Wilde, 1982; 1989) ή µέσω της αντιστάθµισης κινδύνου (Adams, 1982). Η θεωρία της οµοιόστασης κινδύνου, µια θεωρία που έχει συζητηθεί και αµφισβητηθεί αρκετά (Trimpop, 1996; O Neil and Williams, 1998; Wilde and Robertson, 2002), αναφέρεται στην τάση του ατόµου να προσαρµόζει τη συµπεριφορά του ώστε να βρίσκεται κάτω από ένα ανεκτό για το συγκεκριµένο άτοµο επίπεδο κινδύνου. Εποµένως, εάν ο δρόµος είναι φαρδύτερος το άτοµο οδηγεί γρηγορότερα, εάν φορά ζώνη ασφαλείας αισθάνεται ασφαλέστερος και πάλι οδηγεί ταχύτερα, κοκ. Υπό την έννοια αυτή κάθε προσπάθεια βελτίωσης των συνθηκών και του περιβάλλοντος δεν προσφέρει πολλά πράγ- µατα στην οδική ασφάλεια. Ο Fuller (2005), αναπτύσσοντας µια γενική θεωρία της οδηγητικής συµπεριφοράς σε παρόµοιο πλαίσιο µε τους Adams και Wilde, ισχυρίζεται ότι ο οδηγός προσπαθεί να διατηρήσει µια ισορροπία ανάµεσα στη δυσκολία της οδήγησης και στην ικανότητά του να αντεπεξέλθει σε αυτή τη δυσκολία. Κάθε τι που αυξάνει τη δυσκολία µπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο για ατύχηµα. Για παράδειγµα, το να απαντήσει στο κινητό είναι µια πρόσθετη πράξη για τον οδηγό για τον οδηγό που σπρώχνει τη ζήτηση δεξιοτήτων πάνω από την ικανότητα του οδηγού, εποµένως αυξάνει τον κίνδυνο 7. Αυτή η ισορροπία ανάµεσα σε δυσκολία και ικανότητα είναι διαφορετική για κάθε οδηγό. Ο Fuller προτείνει την έννοια της οµοιόστασης της δυσκολίας των πράξεων, που είναι µια ευρύτερη έννοια από την οµοιόσταση κινδύνου. Υπάρχουν τέλος πάρα πολλές µελέτες που επικεντρώνονται σε µεµονωµένους παράγοντες. Ενδεικτικά αναφέρονται µερικές στον Πίνακα ιαφορές οδηγητικής συµπεριφοράς ανάµεσα σε χώρες Η οδηγητική συµπεριφορά µπορεί να διαφέρει σηµαντικά από χώρα σε χώρα (Lajunen et al., 1998; Sigurdardottir, 2009). Σε έρευνα για την οδηγητική συµπεριφορά σε έξι χώρες (Φιλανδία, Μεγάλη Βρετανία, Ελλάδα, Ολλανδία και Τουρκία) µε τη χρήση του Manchester Driver Behaviour Questionnaire (Reason, 6. Σε άλλη µελέτη ωστόσο (Gregersen, 1996), βρέθηκε ότι η νέοι δεν υπερεκτιµούν τις οδηγητικές τους ικανότητες. 7. Υπάρχουν πολλές µελέτες που αποδεικνύουν ότι µε τη χρήση κινητού κατά την οδήγηση αυξάνεται η πιθανότητα εµπλοκής σε ατύχη- µα (inter alia: Bener et al., 2006). Τόµος 4 - Τεύχος 2 [63]

6 ΠIΝΑΚΑΣ 2. Ενδεικτικές µελέτες για παράγοντες που επιδρούν στα τροχαία ατυχήµατα Μελέτη Παράγοντας Κύρια συµπεράσµατα Al-Balbissi, 2003; Φύλο Οι άνδρες έχουν µεγαλύτερη πιθανότητα εµπλοκής σε ατύχηµα Bener and Crundall, 2008 Chiaoutakis et al., Ηλικία Σηµαντικά µεγαλύτερες πιθανότητες εµπλοκής σε ατύχηµα έχουν οι 1999; Scott-Parker, νέοι που πίνουν και οδηγούν χωρίς κάποιο συγκεκριµένο προορισµό, 2009 ενώ οι νέοι που ασχολούνται µε το θέατρο, τις τέχνες και τη λογοτεχνία, καθώς επίσης και όσοι είναι θρήσκοι έχουν χαµηλότερες πιθανότητες. De Craen, 2007; Εµπειρία Ο δείκτης ατυχηµάτων παρουσιάζει σηµαντική πτώση µετά τα δύο Nordfjern et al. οδήγησης πρώτα χρόνια οδήγησης 2010; Tronsmoen, 2010 Elliott et al., 2008 Εµπειρία Οι έφηβοι που οδηγούν χωρίς δίπλωµα είναι οµάδα υψηλού κινδύοδήγησης νου, ωστόσο η έλλειψη άδειας οδήγησης δεν είναι σηµαντικός παράγοντας που επιδεινώνει τον κίνδυνο ατυχήµατος αλλά επιδεινώνει άλλες συµπεριφορές όπως λιγότερη χρήση ζώνης, περισσότερο αλκοόλ και ναρκωτικά, περισσότερα χιλιόµετρα χωρίς σκοπό. Antonson et al., Τοπίο Στο ανοιχτό περιβάλλον ο οδηγός οδηγεί ταχύτερα, δεν οδηγεί προς 2009 το κέντρο του δρόµου, ενώ ταυτόχρονα έχει λιγότερο στρες. Eiksund, 2009; Περιοχή Ο κίνδυνος ατυχήµατος είναι µεγαλύτερος στην οδήγηση σε αγροτι- Rakauskas et al., κές περιοχές σε σχέση µε αστικές περιοχές. Οι νέοι στις αγροτικές 2009 περιοχές είναι πιο ριψοκίνδυνοι, τρέχουν περισσότερο γιατί έχουν µεγαλύτερες αποστάσεις να διανύσουν και δεν υπάρχουν πολλά ραντάρ ώστε να φοβούνται την τροχαία. Elliott et al., 2006 Αλκοόλ, Νεαρές γυναίκες µε αποκλίνουσα οδηγητική συµπεριφορά αποκλίναρκωτικά νουν σε µεγαλύτερο βαθµό από ότι οι άνδρες. 1990; Lajunen et al., 2004), και µε τη χρήση σταθµισµένου για ηλικία και φύλο δείγµατος διακοσίων σαράντα δύο οδηγών από κάθε χώρα 8, βρέθηκε ότι υπάρχουν πολύ µεγάλες διαφορές ως προς το τι θεωρείται ασφαλής οδηγητική συµπεριφορά ανάµεσα σε βόρειες και δυτικές ευρωπαϊκές χώρες από τη µια µεριά και νότιες ευρωπαϊκές και µεσανατολικές χώρες από την άλλη (Özkan et al., 2006a). Μάλιστα αυτές οι διαφορές δεν εκφράζονται µε τον ίδιο τρόπο σε διάφορες παραµέτρους της οδηγητικής συµπεριφοράς. Για παράδειγµα, στις ασφαλείς βόρειες χώρες συχνότερα απαντάται η υπερβολική ταχύτητα, ενώ στις επικίνδυνες νότιες χώρες η επιθετική οδηγητική συµπεριφορά. Σε κάποιες χώρες η ηλικία ήταν αρνητικά συσχετισµένη µε τα ατυχήµατα (Βρετανία, Φιλανδία) και σε άλλες θετικά (Ελλάδα, Ιράν). Οι ίδιοι συγγραφείς (Özkan et al., 2006b), σε έρευνα για τις οδηγητικές δεξιότητες µε το ίδιο δείγµα, βρίσκουν σηµαντικές διαφορές ανάµεσα στις χώρες τόσο ως προς το επίπεδο των δεξιοτήτων ασφαλούς οδήγησης, όσο και ως προς το επίπεδο των αυτόµατων µηχανικών δεξιοτήτων. Οι Wallén Warner et al. (2009), εξετάζοντας τις διαφορές της οδηγητικής συµπεριφοράς σε οδηγούς από τη Σουηδία και την Τουρκία σε σχέση µε το όριο ταχύτητας, βρίσκουν ότι αυτές οφείλονται σε διαφορές νοοτροπίας, υποκειµενικής νόρµας (subjective norm) 9, αντιληπτού συµπεριφορικού ελέγχου (perceived behavioral control) 10, προθέσεων και συµπεριφοράς. Σε τρείς µελέτες για τις διαπολιτισµικές διαφορές στην οδηγητική συµπεριφορά 11 (Sivak et al., 1989, Sivak et al., 1989a; 1989b), αρχικά επιδείχθηκαν στα άτοµα του δείγµατος διάφορες σκηνές από καταστά- 8. Βεβαίως αυτό δηµιουργεί µεθοδολογικά προβλήµατα καθώς δεν αντανακλάται ο πληθυσµός κάθε χώρας. Επίσης το δείγµα είναι µικρό. 9. Πρόκειται για την εκτίµηση που το άτοµο έχει σχετικά µε την πίεση που θα δεχτεί από τους άλλους σε περίπτωση που θα αναπτύξει ή δεν θα αναπτύξει µια συγκεκριµένη συµπεριφορά. 10. Πρόκειται για την αντίληψη των ανθρώπων σε σχέση µε την ικανότητά τους να ενεργήσουν µε βάση µια συγκεκριµένη συµπεριφορά. 11. Οι µελέτες αναφέρονται στις ΗΠΑ, στην Ισπανία, στη Γερµανία ( υτική) ενώ η πρώτη περιλαµβάνει και τη Βραζιλία. [64] Ελληνικό Περιοδικό της Νοσηλευτικής Επιστήµης

7 ΠIΝΑΚΑΣ 3. Τροχαία ατυχήµατα, νεκροί και τραυµατίες στην Ελλάδα, Έτος Ατυχήµατα Νεκροί Τραυµατίες Βαριά Ελαφρά Πηγή: ΕΣΥΕ σεις στο δρόµο (µικρή ορατότητα, πεζοί ή ζώα που διασχίζουν το δρόµο, ποδηλάτες, αυτοκίνητα που αλλάζουν λωρίδες, κλπ.) και ζητήθηκε να διαβαθµιστεί η επικινδυνότητα. Οι αµερικανοί οδηγοί ανέφεραν τα χαµηλότερα επίπεδα κινδύνου και οι ισπανοί τα υψηλότερα. Στη δεύτερη µελέτη έγινε προσοµοίωση οδήγησης σε διασταύρωση που έχει κίνηση. Οι δυτικογερµανοί επιχείρησαν λιγότερα περάσµατα, µε µεγαλύτερη πιθανότητα επιτυχίας. Τα όρια ασφαλείας των µεγαλυτέρων σε ηλικία και των γυναικών είναι υψηλότερα, ενώ σε σχέση µε τη χώρα καταγωγής τα όρια ασφαλείας των δυτικογερµανών ήταν υψηλότερα. Υπάρχουν εποµένως σηµαντικές διαφορές ως προς τον κίνδυνο που είναι διατεθειµένοι να αναλάβουν οι οδηγοί. Στην τρίτη µελέτη οι συγγραφείς ελέγχουν το επίπεδο αυτογνωσίας των οδηγών στις διάφορες υπό µελέτη χώρες. Σε όλες τις χώρες οι οδηγοί έχουν υψηλό επίπεδο εµπιστοσύνης στον εαυτό τους. Οι αµερικανοί θεωρούν ότι οδηγούν ασφαλέστερα από τους γερµανούς και τους ισπανούς, οι άνδρες περισσότερο άνετα από τις γυναίκες, οι νέοι λιγότερο συνετά από τους µεγαλύτερους. ΙAΓΡΑΜΜΑ 2. Αριθµός τροχαίων ατυχηµάτων στην Ελλάδα, Πηγή: ΕΣΥΕ ΙΑΓΡΑΜΜΑ 3. Νεκροί και τραυµατίες από τροχαία ατυχήµατα στην Ελλάδα σε %, Ελαφριά Βαριά Νεκροί 2009 Πηγή: ΕΣΥΕ Τόµος 4 - Τεύχος 2 [65]

8 ΠIΝΑΚΑΣ 4. Τροχαία ατυχήµατα κατά µήνα, 2009 Έτος Ατυχήµατα Νεκροί Τραυµατίες Βαριά Ελαφρά Ιανουάριος Φεβρουάριος Μάρτιος Απρίλιος Μάιος Ιούνιος Ιούλιος Αύγουστος Σεπτέµβριος Οκτώβριος Νοέµβριος εκέµβριος Πηγή: ΕΣΥΕ 3.3. Τροχαία ατυχήµατα και οδηγητική συµπεριφορά στην Ελλάδα Η Ελλάδα εµφανίζει ιδιαίτερα υψηλή συχνότητα τροχαίων ατυχηµάτων και αποτελούν την τρίτη αιτία θανάτου στο γενικό πληθυσµό (Καρδαρά και συν., 2009). Στον Πίνακα 3 και στα ιαγράµµατα 2 και 3 εµφανίζονται τα σχετικά στοιχεία. Στον Πίνακα 4 και στο ιάγραµµα 4 εµφανίζονται τα στοιχεία για κάθε µήνα του έτους Οι αριθµοί εµφανίζονται υψηλότεροι κατά τους θερινούς µήνες, καθώς κυκλοφορούν και πολλά ξένα αυτοκίνητα των τουριστών που επισκέπτονται τη χώρα. Εξάλλου, όπως δείχνουν οι Petridou et al. (1999), οι τουρίστες είναι ίσως περισσότερο επιρρεπείς σε ατυχήµατα, πιθανώς λόγω άγνοιας των κυκλοφοριακών συνθηκών του τόπου που επισκέπτονται. ΙΑΓΡΑΜΜΑ 4. Αριθµός τροχαίων ατυχηµάτων στην Ελλάδα κατά µήνα, Οι έλληνες εµφανίζουν κάποια ιδιαίτερα χαρακτηριστικά στην οδηγητική συµπεριφορά τους (Τσώχος και συν., 2005). Για παράδειγµα, δεν κάνουν σχεδόν ποτέ πλήρη στάση στα σήµατα STOP, ενώ επιταχύνουν και περνούν το πορτοκαλί φανάρι σε πολύ µεγαλύτερο ποσοστό από άλλους ευρωπαίους (Papaioannou, 2007). Οι Papadakaki et al. (2008), εξετάζουν την επίδραση παραγόντων που σχετίζονται µε την ποιότητα του ύπνου και βρίσκουν ότι το στυλ ζωής επιδρά αρνητικά (πάρτυ, ξενύχτι) ή θετικά (θρησκεία, σπορ) στις πιθανότητες εµπλοκής σε ατύχηµα, ευρήµατα που συµφωνούν µε τους Chiaoutakis et al. (1999). Τα ατυχήµατα λόγω χρήσης αλκοόλ είναι σηµαντικά λιγότερα ιδιαίτερα σε σύγκριση µε βόρειες χώρες. Στην Ελλάδα το 7,2% των θανάτων από τροχαία ατυχήµατα οφείλεται στο αλκοόλ, ενώ στη Φιλανδία το 23,9%, στη Γαλλία το 27%, στη Μεγάλη Βρετανία το 17%, στις ΗΠΑ το 32% (WHO, 2009: Table A3) 12. Το ποσοστό είναι πολύ υψηλότερο στην Κύπρο, φτάνοντας το 18%. 4. Συµπέρασµα Τα τροχαία ατυχήµατα είναι ένα πρόβληµα δηµόσιας υγείας που γίνεται ολοένα εντονότερο. Σε πολλές χώρες της δύσης το πρόβληµα έχει αρχίσει να αντι- µετωπίζεται µε την υλοποίηση στρατηγικών όπως η Vision Zero 13, σε άλλες χώρες ωστόσο, περιλαµβανο IAN. ΦΕΒ. ΜΑΡ. ΑΠΡ. ΜΑΪΟΣ ΙΟΥΝ. ΙΟΥΛ. ΑΥΓ. ΣΕΠΤ. ΟΚΤ. ΝΟΕΜ. ΕΚ. Πηγή: ΕΣΥΕ 12. Υπάρχουν και χώρες που το ποσοστό αυτό φτάνει σε πολύ υψηλά επίπεδα, π.χ. Νότια Αφρική µε 60%, Εσθονία µε 48%, Ζάµπια µε 55%, κλπ. 13. Πρόκειται για πολιτική που υιοθετήθηκε αρχικά στη Σουηδία το 1997 και έκτοτε σε αρκετές άλλες χώρες, έχοντας ως τελικό στόχο τη µείωση στο µηδέν των θανάτων από τροχαία (WHO, 2004). Χαρακτηριστικός είναι και ο τίτλος σχετικής µε την οδική ασφάλεια µελέτης του International Transport Forum του ΟΟΣΑ: Towards Zero (προς το µηδέν OECD, 2008). [66] Ελληνικό Περιοδικό της Νοσηλευτικής Επιστήµης

9 ΙΑΓΡΑΜΜΑ 5. Φορείς που εµπλέκονται στην πρόληψη των τροχαίων ατυχηµάτων Πολίτες/ οδηγοί Βιοµηχανία Πηγή: WHO, 2004 Αστυνοµία Κυβέρνηση και Βουλή Πολιτική πρόληψης τροχαίων ατυχηµάτων Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις Μέσα µαζικής επικοινωνίας Επαγγελµατίες µένης της Ελλάδας, το πρόβληµα παραµένει έντονο. Στους παράγοντες αποτροπής των ατυχηµάτων περιλαµβάνονται το κράνος για τους δικυκλιστές, η ζώνη ασφαλείας, οι αερόσακοι και άλλα µέτρα παθητικής ασφάλειας των οχηµάτων, τα καθίσµατα για παιδιά, η βελτίωση της ορατότητας των δρόµων, η βελτίωση του οδοστρώµατος, η θέσπιση νόµων και αυστηρής αστυνόµευσης για την οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ και για τη χρήση κινητών κατά την οδήγηση, η θέσπιση ορίων ταχύτητας, η βελτίωση της σήµανσης, η πληροφόρηση του γενικού κοινού ή ειδικών οµάδων (νέοι) για τους κινδύνους, η καλύτερη εκπαίδευση των οδηγών κλπ. Στην εφαρµογή αυτών εµπλέκονται διάφοροι φορείς ( ιάγραµµα 5). Ωστόσο, ιδιαίτερα σηµαντικός παράγοντας είναι η οδηγητική συµπεριφορά και το πώς αυτή διαµορφώνεται και µεταβάλλεται. Η βιβλιογραφία αναδεικνύει διάφορους παράγοντες που επιδρούν στη συµπεριφορά, ανάµεσά τους και ιδιαίτεροι σε κάθε χώρα πολιτισµικοί παράγοντες. Στο πλαίσιο αυτό είναι αναγκαίο να µελετηθούν σε βάθος όλοι οι παράγοντες και να αντιµετωπιστούν κατάλληλα µε διάφορα προληπτικά µέτρα όπως ο επανασχεδιασµός των προδιαγραφών λειτουργίας των σχολών οδήγησης, η βελτίωση των συνθηκών του οδοστρώµατος και της σήµανσης, η αυστηρότερη επιτήρηση των κανόνων του ΚΟΚ και οι στοχευµένες διαφηµιστικές καµπάνιες σε ειδικές οµάδες κοινού όπως οι νέοι. ABSTRACT DRIVING BEHAVIOUR AND ROAD ACCIDENTS AS A PROBLEM OF PUBLIC HEALTH Sotiriadou Kiriaki 1, Sarafis Pavlos 2, Malliarou Μaria 3 [1. Captain Nurse, MSc, PhDc Aristotle University of Thesalloniki, 2nd Brigade, Kozani., 2. Lecturer Technological Educational Institution of Lamia/Nursing Faculty, 3. Captain Nurse, MSc, PhDc University of Athens, 404 Military Hospital of Larisa] Introduction: The present study refers to the large problem of road accidents and their underlying factors. Specifically after a brief reference to the information we present the factors that influence the driving behaviour as well as behaviour models of healthcare that are used to interpret these factors. Literature Review: The review was based on international databases and the articles selected were from the last decade. Following keywords were used for our inquiry: road accidents, behavior models of healthcare, public health. Results: it was found that the perception of risk is a subjective case influenced by biological, psychological, social and economic factors. Further, the perception of risk exceeds the individual level and reflects social, ideological and cultural values.it is therefore clear that handling the problem and trying to change the driving behaviour of individuals in order to minimize road accidents cannot be of general nature. On the contrary the relevant strategies should include a series of targeted interventions that take into account during their design all those special factors so as the realization can be more effective. Conclusions: Specifically in Greece, the state should adopt a series of measures reforming the learning process of driving and traffic rules and at the same time through negative advertising campaigns and all those factors that lead to risky driving behaviour (flaunt driving, alcohol, etc.). Keywords: road accidents, behavior models of healthcare Τόµος 4 - Τεύχος 2 [67]

10 Βιβλιογραφία Ελληνική 1. Καρδαρά, Μ., Α. Παπαζαφειροπούλου και Σ. Παππάς (2009), Οδικά τροχαία ατυχήµατα: Επιδηµιολογία, παράγοντες κινδύνου και µέτρα πρόληψης, Αρχεία Ελληνικής Ιατρικής, 26(6), σσ Τσουρλάκης Κωνσταντίνος (2005), Πεζοί και οδική ασφάλεια στην Ελλάδα, 3ο Πανελλήνιο Συνέδριο Οδικής Ασφάλειας, Οκτ. 2005, Πάτρα. 3. Τσώχος, Γ., Φ. Κεχαγιά και Α. Σατραζέµης (2005), Η Οδηγική Συµπεριφορά των Ελλήνων Οδηγών και οι Επιπτώσεις στην Οδική Ασφάλεια, 3ο Πανελλήνιο Συνέδριο Οδικής Ασφάλειας, Οκτ. 2005, Πάτρα. Ξενόγλωσση 1. Adams, John (1982), The efficacy of seat belt legislation, Society of Automotive Engineers, pp Adams, John (2006), The Failure of Seat Belt Legislation, in Marco Verweij and Michael Thompson (eds.), Clumsy Solutions for a Complex World: Governance, Politics and Plural Perceptions, Palgrave Macmillan, US. 3. Al-Balbissi, Adli H. (2003), Role of Gender in Road Accidents, Traffic Injury Prevention, 4(1), pp Antonson, Hans, Selina M rdh, Mats Wiklund, Göran Blomqvist (2009), Effect of surrounding landscape on driving behaviour: A driving simulator study, Journal of Environmental Psychology, 29, pp Bandura, Albert (1977), Self-efficacy: Toward a Unifying Theory of Behavioral Change, Psychological Review, 84(2), pp Bener, A. and D. Crundall (2008), Role of gender and driver behaviour in road traffic crashes, International Journal of Crashworthiness, 13(3), pp Bener, A., T. Lajunen, T. Özkan and D. Haigney (2006), The effect of mobile phone use on driving style and driving skills, International Journal of Crashworthiness, 11(5), pp Bennett, Paul, Simon Murphy, Douglas Carroll (1995), Social Cognition Models as a Framework for Health Promotion: Necessary, but not Sufficient, Healthcare Analysis, 3, pp Chliaoutakis, Joannes, Christina Darviri and Panayotes Demakakos (1999), The impact of young drivers lifestyle on their road traffic accident risk in greater Athens area, Accident Analysis and Prevention, 31, pp Codol, J.P. (1975), On the so-called superior conformity of the self behaviour: twenty experimental investigations, European Journal of Social Psychology, 5(4), pp De Craen, S., Twisk, D. A. M., Hagenzieker, M. P., Elffers, H., & Brookhuis, K. A. (2007), Do young novice drivers overestimate their driving skills? Paper presented at the Young researchers seminar in SWOW, Brno, Czech Republic. 12. Delhomme, P. (1991), Comparing one s driving with others : Assessment of abilities and frequency of offences. Evidence for a superior conformity of self-bias? Accident Analysis and Prevention, 23(6), pp Department of Transport, (2004), International review of the individual factors contributing to driving behaviour, London, UK. 14. Eiksund, Sveinung (2009), A geographical perspective on driving attitudes and behaviour among young adults in urban and rural Norway, Safety Science, 47, pp Elliott, Michael R., Jean T. Shope, Trivellore E. Raghunathan, Patricia F. Waller (2006), Gender Differences Among Young Drivers in the Association Between High-Risk Driving and Substance Use /Environmental Influences, Journal of Studies on Alcohol and Drugs, 67(2), pp Elliott, Michael R., Kenneth R. Ginsburg, Flaura K. Winston (2008), Unlicensed Teenaged Drivers: Who Are They, and How Do They Behave When They Are Behind the Wheel? Pediatrics, 122, pp. e994-e Fishbein, Martin and Icek Ajzen (1975), Belief, Attitude, Intention and Behavior: An Introduction to Theory and Research, Addison- Wesley Publishing Company, Reading, MA. 18. Forward, Sonja E. (2009), An assessment of what motivates road violations, Transportation Research Part F, 12, pp Fuller, Ray (2005), Towards a general theory of driver behaviour, Accident Analysis and Prevention, 37, pp Gosselin, Dominique, Sylvain Gagnon, Arne Stinchcombe and Mélanie Joanisse (2010), Comparative optimism among drivers: An intergenerational portrait, Accident Analysis and Prevention, 42, pp Gregersen, Nils Petter (1996), Young drivers overestimation of their own skill an experiment on the relation between training strategy and skill, Accident Analysis and Prevention, 28, pp Gregersen, Nils Petter and Per Bjurulf (1996), Young novice drivers: towards a model of their accident involvement, Accident Analysis and Prevention, 28, pp Haddon, W.J. (1968), The Changing approach to the epidemiology, prevention, and amelioration of trauma: The transition to approaches etiologically rather than descriptively based, American Journal of Public Health, 58, pp Janz, Nancy and Marshall Becker (1984), The Health Belief Model: A Decade Later, Health Education & Behavior, 11(1), pp Karlaftis, Matthew G., Ioannis Kotzampassakis and George Kanellaidis (2003), An empirical investigation of European drivers self-assessment, Journal of Safety Research, 34, pp Lajunen, Timo, Angela Carry, Heikki Summala and Laurence Hartley (1998), Cross-cultural differences in driver s selfassessments of their perceptual-motor and safety skills: Australians and Finns, Personality and Individual Differences, 24(4), pp Lajunen, Timo, Dianne Parker and Heikki Summala (2004), The Manchester Driver Behaviour Questionnaire: a crosscultural study, Accident Analysis and Prevention, 36, pp Machin, Anthony M. and Kim S. Sankey (2008), Relationships between young drivers personality characteristics, risk perceptions, and driving behaviour, Accident Analysis and Prevention, 40, pp Nordfjαrn, Trond, Stig Halvard Jοrgensen and Torbjοrn Rundmo (2010), An investigation of driver attitudes and behaviour in rural and urban areas in Norway, Safety Science, 48, pp OECD (2008), Towards Zero: Ambitious Road Safety Targets and the Safe System Approach, International Transport Forum, OECD, Paris. 31. O'Neill, Brian and Allan Williams (1998), Risk homeostasis hypothesis: a rebuttal, Injury Prevention, 4, pp Özkan, Türker and TimoLajunen (2005), Why Are There Sex Differences in Risky Driving? The Relationship Between Sex and Gender-Role on Aggressive Driving, Traffic Offences, and Accident Involvement Among Young Turkish Drivers, Aggressive Behavior, 31, pp Özkan, Türker, Timo Lajunen, Joannes Chliaoutakis, Dianne Parker and Heikki Summala (2006), Cross-cultural differences in driving skills: A comparison of six countries, Accident Analysis and Prevention, 38, pp [68] Ελληνικό Περιοδικό της Νοσηλευτικής Επιστήµης

11 34. Özkan, Türker, Timo Lajunen, Joannes Chliaoutakis, Dianne Parker and Heikki Summala (2006), Cross-cultural differences in driving behaviours: A comparison of six countries, Transportation Research Part F, 9, pp Özkan, Türker, Timo Lajunen, Joannes Chliaoutakis, Dianne Parker and Heikki Summala (2006), What causes the differences in driving between young men and women? The effects of gender roles and sex on young drivers driving behaviour and selfassessment of skills, Transportation Research Part F, 9, pp Papadakaki, M., T. Kontogiannis, G. Tzamalouka, C. Darviric, and J. Chliaoutakis (2008), Exploring the effects of lifestyle, sleep factors and driving behaviors on sleep-related road risk: A study of Greek drivers, Accident Analysis and Prevention, 40, pp Papaioannou, Panagiotis (2007), Driver behaviour, dilemma zone and safety effects at urban signalised intersections in Greece, Accident Analysis and Prevention, 39, pp Petridou, Eleni and Maria Moustaki (2000), Human factors in the causation of road traffic crashes, European Journal of Epidemiology, 16, pp Petridou, Eleni, Nick Dessypris, Alkistis Skalkidou and Dimitrios Trichopoulos (1999), Are traffic injuries disproportionally more common among tourists in Greece? Struggling with incomplete data, Accident Analysis and Prevention, 31, pp Rakauskas, Michael E., Nicholas J. Ward, Susan G. Gerberich (2009), Identification of differences between rural and urban safety cultures, Accident Analysis and Prevention, 41, pp Reason, James, Antony Manstead, Stephen Stradling, James Baxter and Karen Campbell (1990), Errors and violations on the roads: a real distinction? Ergonomics, 33(10), pp Rosenstock, Irwin, Victor Strecher and Marshall Becker (1988), Social Learning Theory and the Health Belief Model, Health Education & Behavior, 15(2), pp Schwebel, David, Karlene Ball, Joan Severson, Benjamin Barton, Matthew Rizzo and Sarah Viamonte (2007), Individual Difference Factors in Risky Driving among Older Adults, Journal of Safety Research, 38(5), pp Scott-Parker, Bridie, Barry Watson and Mark King (2009), Understanding the psychosocial factors influencing the risky behaviour of young drivers, Transportation Research Part F, 12, pp Segui-Gomez, M., F.J. Lopez-Valdes, A. Tsirigoti and A. Ntinapogias (2008), Message 1: Be a safe driver, Message 2: Βe a safe road user, Αρχεία Ελληνικής Ιατρικής, 25(Suppl 1), σσ Sigurdardottir, Sigrun Birna (2009), Exploring the lifestyle factors influencing young males driving style: A comparative study of Danish and Icelandic sample, DTU Transport, Technical University of Denmark. 47. Sivak, Michael, José Soler, Ulrich Tränkle and Jane Maria Spagnhol (1989), Cross-cultural differences in driver riskperception, Accident Analysis and Prevention, 21(4), pp Sivak, Michael, José Soler and Ulrich Tränkle (1989a), Crosscultural differences in driver risk-taking, Accident Analysis and Prevention, 21(4), pp Sivak, Michael, José Soler and Ulrich Tränkle (1989b), Crosscultural driver self-assessment, Accident Analysis and Prevention, 21(4), pp Sjöberg, Lennart, Bjorg-Elin Moen and Torbjorn Rundmo (2004), Explaining risk perception. An evaluation of the psychometric paradigm in risk perception research, Rotunce publikasjoner, Norwegian University of Science and Technology, Trondheim, Norway. 51. Slater, Cliff (1997), General Motors and the Demise of Streetcars, Transportation Quarterly, 51(3), pp Smith, Richard (2002), In search of non-disease, British Medical Journal, 324(7342), pp Snell, Bradford (1974), Testimony in U.S. Congress, Senate Committee on the Judiciary, The Industrial Reorganization Act: Hearings before the Subcommittee on Antitrust and Monopoly on S. 1167, Part 4A, 93rd Cong., 2nd sess., (http://www.lovearth.net/ gmdeliberatelydestroyed.htm ). 54. Snell, Bradford (1995), The Streetcar Conspiracy: How General Motors Deliberately Destroyed Public Transit, The New Electric Railway Journal, 55. Sundström, Anna (2008), Psychometric Evaluation of a Self- Efficacy Scale for Driver Competence Using the Rating Scale Model, Working Paper EM No. 62, Ume Universitet, Ume, Sweden. 56. Tillman, W.A. and G.E. Hobbs (1949), The accident prone automobile driver, American journal of Psychiatry, 106, pp Trimpop, Rüdiger (1996), Risk homeostasis theory: problems of the past and promises for the future, Safety Science, 22(1-3), pp Tronsmoen, Torbjοrn (2008), Associations between selfassessment of driving ability, driver training and crash involvement among young drivers, Transportation Research Part F, 11, pp Tronsmoen, Torbjοrn (2010), Associations between driver training, determinants of risky driving behaviour and crash involvement, Safety Science, 48, pp Wallén Warner, Henriette, Türker Özkan and Timo Lajunen (2009), Cross-cultural differences in drivers speed choice, Accident Analysis and Prevention, 41, pp WHO (2004), World report on road traffic injury prevention, Geneva. 62. WHO (2009), Global Status Report on Road Safety: Time for Action, Geneva. 63. Wilde, Gerald (1982), The Theory of Risk Homeostasis: Implications for Safety and Health, Risk Analysis, 2(4), pp Wilde, Gerald (1989), Accident Countermeasures and Behavioural Compensation: The Position of Risk Homeostasis Theory, Journal of Occupational Accidents, 10, pp Wilde, Gerald and Leon Robertson (2002), Does risk homoeostasis theory have implications for road safety? FOR and AGAINST, British Medical Journal, 324, pp Τόµος 4 - Τεύχος 2 [69]

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία. Εφηβεία και χρήση αλκοόλ. Νάνσυ Σταματοπούλου

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία. Εφηβεία και χρήση αλκοόλ. Νάνσυ Σταματοπούλου ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή εργασία Εφηβεία και χρήση αλκοόλ Νάνσυ Σταματοπούλου Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΩΝ ΕΠΙΠΕ ΩΝ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΚΥΡΙΟΤΕΡΩΝ ΑΙΤΙΩΝ ΠΡΟΚΛΗΣΗΣ ΘΑΝΑΤΟΥ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΨΥΧΟΓΕΝΗ ΑΝΟΡΕΞΙΑ Γεωργία Χαραλάµπους Λεµεσός

Διαβάστε περισσότερα

Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. Χρυσάνθη Στυλιανού Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργική Στατιστική Τροχαίων Ατυχημάτων στην Ελλάδα

Λειτουργική Στατιστική Τροχαίων Ατυχημάτων στην Ελλάδα Σεμινάριο μετεκπαίδευσης εκπαιδευτών οδήγησης Αθήνα, 18 Οκτωβρίου 2014 Λειτουργική Στατιστική Τροχαίων Ατυχημάτων στην Ελλάδα Γιώργος Γιαννής, Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Η Οδική Ασφάλεια στην Ελλάδα Tην

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργική Στατιστική Τροχαίων Ατυχημάτων στην Ελλάδα

Λειτουργική Στατιστική Τροχαίων Ατυχημάτων στην Ελλάδα Σεμινάριο μετεκπαίδευσης εκπαιδευτών οδήγησης Αθήνα, 18 Οκτωβρίου 2014 Λειτουργική Στατιστική Τροχαίων Ατυχημάτων στην Ελλάδα Γιώργος Γιαννής, Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Η Οδική Ασφάλεια στην Ελλάδα Tην

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΕΠΙΛΟΧΕΙΑ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΚΑΤ ΟΙΚΟΝ ΝΟΣΗΛΕΙΑΣ. Φοινίκη Αλεξάνδρου

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΕΠΙΛΟΧΕΙΑ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΚΑΤ ΟΙΚΟΝ ΝΟΣΗΛΕΙΑΣ. Φοινίκη Αλεξάνδρου ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία ΕΠΙΛΟΧΕΙΑ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΚΑΤ ΟΙΚΟΝ ΝΟΣΗΛΕΙΑΣ Φοινίκη Αλεξάνδρου Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή διατριβή Η ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΩΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΓΙΑ ΑΠΟΠΕΙΡΑ ΑΥΤΟΚΤΟΝΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή διατριβή Η ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΩΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΓΙΑ ΑΠΟΠΕΙΡΑ ΑΥΤΟΚΤΟΝΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή διατριβή Η ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΩΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΓΙΑ ΑΠΟΠΕΙΡΑ ΑΥΤΟΚΤΟΝΙΑΣ Παναγιώτου Νεοφύτα 2008969752 Επιβλέπων καθηγητής Δρ. Νίκος Μίτλεττον,

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΣΤΟ ΡΟΜΟ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣΤΗΖΩΗ ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΣΤΟΥΣ ΝΕΟΥΣ» Ο Ευρωπαϊκός κώδικας κατά των ατυχηµάτων και δυνατότητες πρόληψης των ατυχηµάτων σε δικυκλιστές στο αστικό περιβάλλον Ιωάννης Ματσούκης Ιατρός, Υποψήφιος

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Επιβλέπων Καθηγητής: Δρ. Νίκος Μίτλεττον Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΜΗΤΡΙΚΟΥ ΘΗΛΑΣΜΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2 ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ Ονοματεπώνυμο: Ιωσηφίνα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΠΝΙΣΤΙΚΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΓΟΝΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΡΡΟΗ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΝΑΡΞΗ ΤΟΥ ΚΑΠΝΙΣΜΑΤΟΣ ΣΤΟΥΣ ΕΦΗΒΟΥΣ Ονοματεπώνυμο Φοιτήτριας: Χριστοφόρου Έλενα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΗΡΕΑΖΕΙ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΗΡΕΑΖΕΙ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΩΣ Η ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ ΦΡΟΥΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ ΕΠΗΡΕΑΖΕΙ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ Όνομα φοιτήτριας ΚΑΛΑΠΟΔΑ ΜΑΡΚΕΛΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή εργασία ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ Ραφαέλα Χριστοδούλου Α.Φ.Τ.: 2010335637 Λεμεσός,

Διαβάστε περισσότερα

Οι Θέσεις του Συλλόγου Ελλήνων Συγκοινωνιολόγων για την Οδική Ασφάλεια στην Ελλάδα

Οι Θέσεις του Συλλόγου Ελλήνων Συγκοινωνιολόγων για την Οδική Ασφάλεια στην Ελλάδα Οι Θέσεις του Συλλόγου Ελλήνων Συγκοινωνιολόγων για την Οδική Ασφάλεια στην Ελλάδα Νικόλαος Ηλιού Αναπλ. Καθηγητής Πανεπ. Θεσσαλίας neliou@civ.uth.gr Το πρόβλημα την τελευταία δεκαετία, η Ελλάδα καταλαμβάνει

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή Διατριβή Επιβλέπουσα καθηγήτρια: Κα Παναγιώτα Ταμανά ΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΕΠΟΙΘΗΣΕΙΣ ΑΤΟΜΩΝ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΣΤΟ ΕΜΒΟΛΙΟ ΚΑΤΑ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Εισαγωγή. Σκοπός

ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Εισαγωγή. Σκοπός ΠΕΡΙΛΗΨΗ Εισαγωγή Η παιδική παχυσαρκία έχει φτάσει σε επίπεδα επιδημίας στις μέρες μας. Μαστίζει παιδιά από μικρές ηλικίες μέχρι και σε εφήβους. Συντείνουν αρκετοί παράγοντες που ένα παιδί γίνεται παχύσαρκο

Διαβάστε περισσότερα

2009 2010 ΑΥΞΟΜΕΙΩΣΗ ΘΑΝΑΤΗΦΟΡΑ 64 56-8 -12,5% ΝΕΚΡΟΙ 71 60-11 -15,49% 21/6/2011 2

2009 2010 ΑΥΞΟΜΕΙΩΣΗ ΘΑΝΑΤΗΦΟΡΑ 64 56-8 -12,5% ΝΕΚΡΟΙ 71 60-11 -15,49% 21/6/2011 2 2009 2010 ΑΥΞΟΜΕΙΩΣΗ ΘΑΝΑΤΗΦΟΡΑ 64 56-8 -12,5% ΝΕΚΡΟΙ 71 60-11 -15,49% 21/6/2011 2 2009 2010 ΑΥΞΟΜΕΙΩΣΗ ΣΟΒΑΡΑ ΔΥΣΤΥΧΗΜΑΤ Α ΣΟΒΑΡΑ ΤΡΑΥΜΑΤΙΕΣ 539 492-47 -8,72% 647 588-59 -9,12% 21/6/2011 3 162 110 143

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΠΝΙΣΜΑ ΚΑΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΙΦΝΙΔΙΟΥ ΒΡΕΦΙΚΟΥ ΘΑΝΑΤΟΥ

ΚΑΠΝΙΣΜΑ ΚΑΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΙΦΝΙΔΙΟΥ ΒΡΕΦΙΚΟΥ ΘΑΝΑΤΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΚΑΠΝΙΣΜΑ ΚΑΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΙΦΝΙΔΙΟΥ ΒΡΕΦΙΚΟΥ ΘΑΝΑΤΟΥ Ονοματεπώνυμο: Λοϊζιά Ελένη Λεμεσός 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία Η ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΕΦΗΒΟΥΣ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 1

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία Η ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΕΦΗΒΟΥΣ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 1 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή εργασία Η ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΕΦΗΒΟΥΣ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 1 ΑΝΔΡΕΑΣ ΑΝΔΡΕΟΥ Φ.Τ:2008670839 Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Εκστρατείες οδικής ασφάλειας για την αφύπνιση του κοινού

Εκστρατείες οδικής ασφάλειας για την αφύπνιση του κοινού Εκστρατείες οδικής ασφάλειας για την αφύπνιση του κοινού 2 Ευρωπαϊκή Επιτροπή Γενική ιεύθυνση Ενέργειας και Μεταφορών 6 ο Πρόγραµµα Πλαίσιο 2006-2009 2009 Campaigns and Awareness-raising raising Strategies

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΠΤΥΧΙΑΚΗ. Λεμεσός

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΠΤΥΧΙΑΚΗ. Λεμεσός ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΟ ΚΑΠΝΙΣΜΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΚΑΙ Η ΒΛΑΠΤΙΚΗ ΕΠΙΔΡΑ ΑΣΗ ΤΟΥ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΝΕΟΓΝΟΥ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Ονοματεπώνυμο Αγγελική Παπαπαύλου Αριθμός Φοιτητικής

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗ ΖΩΗ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ ΕΦΗΒΟΥ ΜΕ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 1 ΠΟΥ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΝ ΑΝΤΛΙΕΣ ΣΥΝΕΧΟΥΣ ΕΚΧΥΣΗΣ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η οδηγική συµπεριφορά των Ελλήνων οδηγών και οι επιπτώσεις στην οδική ασφάλεια.

Η οδηγική συµπεριφορά των Ελλήνων οδηγών και οι επιπτώσεις στην οδική ασφάλεια. 1 Η οδηγική συµπεριφορά των Ελλήνων οδηγών και οι επιπτώσεις στην οδική ασφάλεια. Γεώργιος Τσώχος Καθηγητής Α.Π.Θ Φωτεινή Κεχαγιά ιδ. Πολιτικός Μηχανικός, ΑΠΘ Αστέριος Σατραζέµης Προπτ. φοιτητής Τµήµ.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ ΧΡΥΣΟΒΑΛΑΝΤΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΛΕΜΕΣΟΣ 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Πτυχιακή Εργασία Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΣΤΗΘΑΓΧΗ

Πτυχιακή Εργασία Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΣΤΗΘΑΓΧΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΣΤΗΘΑΓΧΗ Νικόλας Χριστοδούλου Λευκωσία, 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία "Η ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΜΗΤΡΙΚΟΥ ΘΗΛΑΣΜΟΥ ΣΤΗ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΗΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ" Ειρήνη Σωτηρίου Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Χρήσιµες ληροφορίες σε εφήβους 12-15 ετών γιατο ώς να κυκλοφορούν µε ασφάλεια στους δρόµους

Χρήσιµες ληροφορίες σε εφήβους 12-15 ετών γιατο ώς να κυκλοφορούν µε ασφάλεια στους δρόµους Χρήσιµες ληροφορίες σε εφήβους 12-15 ετών γιατο ώς να κυκλοφορούν µε ασφάλεια στους δρόµους Γραμματεία Διυπουργικής Επιτροπής Οδικής Ασφάλειας 19/03/2014 Πόσα παιδιά (

Διαβάστε περισσότερα

ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΔΠΙΣΗΜΙΟ ΚΤΠΡΟΤ ΥΟΛΗ ΔΠΙΣΗΜΧΝ ΤΓΔΙΑ ΣΜΗΜΑ ΝΟΗΛΔΤΣΙΚΗ. Πηπρηαθή εξγαζία

ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΔΠΙΣΗΜΙΟ ΚΤΠΡΟΤ ΥΟΛΗ ΔΠΙΣΗΜΧΝ ΤΓΔΙΑ ΣΜΗΜΑ ΝΟΗΛΔΤΣΙΚΗ. Πηπρηαθή εξγαζία ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΔΠΙΣΗΜΙΟ ΚΤΠΡΟΤ ΥΟΛΗ ΔΠΙΣΗΜΧΝ ΤΓΔΙΑ ΣΜΗΜΑ ΝΟΗΛΔΤΣΙΚΗ Πηπρηαθή εξγαζία ΣΟ ΑΓΥΟ ΠΟΤ ΒΙΧΝΟΤΝ ΓΟΝΔΙ ΣΗΝ ΦΡΟΝΣΙΓΑ ΑΤΣΙΣΙΚΟΤ ΠΑΙΓΙΟΤ 2-18 ΔΣΧΝ Φξεηδεξίθε Νενθιένπο Λεκεζόο, 2014 ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΔΠΙΣΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Ινστιτούτο Οδικής Ασφάλειας Ι.Ο.ΑΣ. Πάνος Μυλωνάς

Ινστιτούτο Οδικής Ασφάλειας Ι.Ο.ΑΣ. Πάνος Μυλωνάς Ινστιτούτο Οδικής Ασφάλειας Ι.Ο.ΑΣ. Πάνος Μυλωνάς Οδική Ασφάλεια & Υπεύθυνη Κατανάλωση Αλκοόλ στην Ελλάδα «Οδική Ασφάλεια & Αλκοόλ - Δράσεις του Ι.Ο.ΑΣ.» Β. Δανέλλη-Μυλωνά, Πρόεδρος.Σ. Αίγλη Ζαππείου,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Ο ΜΗΤΡΙΚΟΣ ΘΗΛΑΣΜΟΣ ΚΑΙ Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΜΕ ΤΟ ΚΑΡΚΙΝΟ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥΣ ΣΤΙΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΠΟΥ ΕΙΝΑΙ ΦΟΡΕΙΣ ΤΟΥ ΟΓΚΟΓΟΝΙΔΙΟΥ BRCA1 ΚΑΙ BRCA2. Βασούλλα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία «Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΤΩΝ ΧΕΡΙΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΕΝΔΟΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ»

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία «Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΤΩΝ ΧΕΡΙΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΕΝΔΟΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ» ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία «Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΤΩΝ ΧΕΡΙΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΕΝΔΟΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ» Πολίνα Πολυδώρου Λεμεσός 2012 1 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτισμός και ψυχοπαθολογία:

Πολιτισμός και ψυχοπαθολογία: Πολιτισμός και ψυχοπαθολογία: Επιπτώσεις στη συμβουλευτική και ψυχοθεραπεία με μετανάστες και τις οικογένειές τους Βασίλης Παυλόπουλος Τομέας Ψυχολογίας, Πανεπιστήμιο Αθηνών vpavlop@psych.uoa.gr http://www.psych.uoa.gr/~vpavlop

Διαβάστε περισσότερα

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΗΤΡΙΚΟΣ ΘΗΛΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΗΤΡΙΚΟΣ ΘΗΛΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΗΤΡΙΚΟΣ ΘΗΛΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ Ονοματεπώνυμο: Μιχαέλλα Σάββα Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση Θέσεων ΣΕΣ για την Οδική Ασφάλεια

Παρουσίαση Θέσεων ΣΕΣ για την Οδική Ασφάλεια Ημερίδα για την Εβδομάδα Οδικής Ασφάλειας Αθήνα, 19 Μαρτίου 2013 Παρουσίαση Θέσεων ΣΕΣ για την Οδική Ασφάλεια Γιώργος Γιαννής, Κώστας Αντωνίου, Ματθαίος Καρλαύτης Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Η Οδική Ασφάλεια

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Τροχαίας Αρχηγείου

Τμήμα Τροχαίας Αρχηγείου Τμήμα Τροχαίας Αρχηγείου Τι εξυπακούει ο τραγικός αριθμός των 26000 νεκρών στην Ε.Ε.; 14 Αυγούστου 2005 η πτώση του αεροπλάνου της εταιρείας Ήλιος, επέφερε το θάνατο σε 121 ανθρώπους και βύθισε την Κύπρο

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή διατριβή Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΜΗΤΡΙΚΟΥ ΚΑΠΝΙΣΜΑΤΟΣ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΠΑΙΔΙΚΟΥ ΑΣΘΜΑΤΟΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή διατριβή Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΜΗΤΡΙΚΟΥ ΚΑΠΝΙΣΜΑΤΟΣ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΠΑΙΔΙΚΟΥ ΑΣΘΜΑΤΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή διατριβή Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΜΗΤΡΙΚΟΥ ΚΑΠΝΙΣΜΑΤΟΣ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΠΑΙΔΙΚΟΥ ΑΣΘΜΑΤΟΣ Φιλίππου Άντρη Λευκωσία 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ

Διαβάστε περισσότερα

«Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία»

«Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία» «Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία» Σίμου Δανάη Μεταπτυχιακή φοιτήτρια: Συνεχιζόμενη Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση danai.simou@st.ouc.ac.cy Περίληψη: Στη σημερινή κοινωνία παρατηρούνται

Διαβάστε περισσότερα

Η πρόληψη των κατακλίσεων σε βαριά πάσχοντες και η χρήση ειδικών στρωμάτων για την πρόληψη και αντιμετώπιση των κατακλίσεων

Η πρόληψη των κατακλίσεων σε βαριά πάσχοντες και η χρήση ειδικών στρωμάτων για την πρόληψη και αντιμετώπιση των κατακλίσεων ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Η πρόληψη των κατακλίσεων σε βαριά πάσχοντες και η χρήση ειδικών στρωμάτων για την πρόληψη και αντιμετώπιση των κατακλίσεων Ονοματεπώνυμο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗΣ ΑΝΔΡΕΟΥ ΣΤΕΦΑΝΙΑ Λεμεσός 2012 i ii ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΗΣΗ ΤΩΝ ΚΙΝΔΥΝΩΝ

ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΗΣΗ ΤΩΝ ΚΙΝΔΥΝΩΝ ΕΘΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ Δ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΣΕΙΡΑ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΗΣΗ ΤΩΝ ΚΙΝΔΥΝΩΝ Σπουδάστρια: Διαούρτη Ειρήνη Δήμητρα Επιβλέπων καθηγητής:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Λουκία Βασιλείου

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Λουκία Βασιλείου ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΑΙΔΙΚΗ ΚΑΙ ΕΦΗΒΙΚΗ ΚΑΚΟΠΟΙΗΣΗ: ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΥΓΕΙΑ Λουκία Βασιλείου 2010646298 Επιβλέπουσα καθηγήτρια: Δρ.

Διαβάστε περισσότερα

(Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.) ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ Δ3-5_3 1 ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΕ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ. Vocational Technology Enhanced Learning (VocTEL) 2015

(Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.) ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ Δ3-5_3 1 ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΕ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ. Vocational Technology Enhanced Learning (VocTEL) 2015 ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ (Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.) «Αρχιμήδης ΙΙΙ Ενίσχυση Ερευνητικών ομάδων στην Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.» Υποέργο: 3 Τίτλος: «Σχεδιασμός, Ανάπτυξη και Αξιολόγηση Σεναρίων Μικτής

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Τα γνωστικά επίπεδα των επαγγελματιών υγείας Στην ανοσοποίηση κατά του ιού της γρίπης Σε δομές του νομού Λάρισας

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Τα γνωστικά επίπεδα των επαγγελματιών υγείας Στην ανοσοποίηση κατά του ιού της γρίπης Σε δομές του νομού Λάρισας ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΥΓΕΙΑΣ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Τα γνωστικά επίπεδα των επαγγελματιών υγείας Στην ανοσοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

Επιβλέπουσα Καθηγήτρια: ΣΟΦΙΑ ΑΡΑΒΟΥ ΠΑΠΑΔΑΤΟΥ

Επιβλέπουσα Καθηγήτρια: ΣΟΦΙΑ ΑΡΑΒΟΥ ΠΑΠΑΔΑΤΟΥ EΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΤΕΙ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ & ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ Ταχ. Δ/νση : Λεωφ. Αντ.Τρίτση, Αργοστόλι Κεφαλληνίας Τ.Κ. 28 100 τηλ. : 26710-27311 fax : 26710-27312

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΟΥ ΚΟΣΤΟΥΣ ΤΩΝ ΟΔΙΚΩΝ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ ΕΠΙΡΡΟΗΣ ΤΟΥ

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΟΥ ΚΟΣΤΟΥΣ ΤΩΝ ΟΔΙΚΩΝ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ ΕΠΙΡΡΟΗΣ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΟΥ ΚΟΣΤΟΥΣ ΤΩΝ ΟΔΙΚΩΝ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ ΕΠΙΡΡΟΗΣ ΤΟΥ ΔΙΑΤΡΙΒΗ ΔΙΠΛΩΜΑΤΟΣ ΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ Ν. ΠΙΤΕΡΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ ΣΕ ΗΛΙΚΙΩΜΕΝΟΥΣ ΜΕ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ Θεοφάνης Παύλου Αρ. Φοιτ. Ταυτότητας: 2010207299 Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Πτυχιακή εργασία Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΜΕ ΧΡΟΝΙΟ ΑΣΘΜΑ

Πτυχιακή εργασία Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΜΕ ΧΡΟΝΙΟ ΑΣΘΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή εργασία Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΜΕ ΧΡΟΝΙΟ ΑΣΘΜΑ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: ΚΥΡΙΑΚΟΣ ΛΟΙΖΟΥ ΑΡΙΘΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

þÿ ³¹µ¹½ º±¹ ±ÃÆ»µ¹± ÃÄ ÇÎÁ

þÿ ³¹µ¹½ º±¹ ±ÃÆ»µ¹± ÃÄ ÇÎÁ Neapolis University HEPHAESTUS Repository School of Economic Sciences and Business http://hephaestus.nup.ac.cy Master Degree Thesis 2014 þÿ ³¹µ¹½ º±¹ ±ÃÆ»µ¹± ÃÄ ÇÎÁ þÿµá³±ã ±Â Äɽ ½ à º ¼µ ɽ : Georgiou,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΙΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΕΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ

ΣΤΙΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΕΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΓΝΩΣΤΙΚΩΝ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΣΤΙΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΕΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Θέµατα που θα αναπτυχθούν Οι λόγοι για τους οποίους ανέκυψε η ανάγκη χρησιµοποίησης των κοινωνικο-γνωστικών µοντέλων για την ερµηνεία

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία. Κόπωση και ποιότητα ζωής ασθενών με καρκίνο.

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία. Κόπωση και ποιότητα ζωής ασθενών με καρκίνο. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Κόπωση και ποιότητα ζωής ασθενών με καρκίνο Μαργαρίτα Μάου Λευκωσία 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

Μιχαήλ Νικητάκης 1, Ανέστης Σίτας 2, Γιώργος Παπαδουράκης Ph.D 1, Θοδωρής Πιτηκάρης 3

Μιχαήλ Νικητάκης 1, Ανέστης Σίτας 2, Γιώργος Παπαδουράκης Ph.D 1, Θοδωρής Πιτηκάρης 3 Information literacy and the autonomous learner Μιχαήλ Νικητάκης 1, Ανέστης Σίτας 2, Γιώργος Παπαδουράκης Ph.D 1, Θοδωρής Πιτηκάρης 3 1) Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυµα Κρήτης, nikit@lib.teiher.gr, r,

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνικό Προφίλ. ραστηριότητες. Στόχος. Νέες ράσεις. e-mail: info@youngsafedrivers.com web site: www.youngsafedrivers.com

Κοινωνικό Προφίλ. ραστηριότητες. Στόχος. Νέες ράσεις. e-mail: info@youngsafedrivers.com web site: www.youngsafedrivers.com Ελληνική Εταιρία Νέων Σωστής Οδικής Συµπεριφοράς Αστική µη κερδοσκοπική εταιρία 2011 Ελληνική Εταιρία Νέων Σωστής Οδικής Συµπεριφοράς All Rights Reserved Ελληνική Εταιρία Νέων Σωστής Οδικής Συµπεριφοράς

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΙΝ Ο ΗΓΗΣΕΙΣ, ΘΥΜΗΣΟΥ! ΠΡΙΝ Ο ΗΓΗΣΕΙΣ, ΘΥΜΗΣΟΥ! www.bridgestone.gr

ΠΡΙΝ Ο ΗΓΗΣΕΙΣ, ΘΥΜΗΣΟΥ! ΠΡΙΝ Ο ΗΓΗΣΕΙΣ, ΘΥΜΗΣΟΥ! www.bridgestone.gr Πριν Οδηγήσεις, Θυµήσου! είναι µία παγκόσµια πρωτοβουλία οδικής ασφάλειας της FIA Foundation και της Bridgestone Corporation που στην Ελλάδα αντιπροσωπεύεται από την ΕΛΑΣΤΡΑΚ. www.bridgestone.gr Περισσότερες

Διαβάστε περισσότερα

υγεία των νοσηλευτών που συστηματικά εμπλέκονται στην παρασκευή και χορήγηση τους.

υγεία των νοσηλευτών που συστηματικά εμπλέκονται στην παρασκευή και χορήγηση τους. ΠΕΡΙΛΗΨΗ Εισαγωγή: Τα χημειοθεραπευτικά φάρμακα έχουν αποδειχθεί οτι θέτουν σε κίνδυνο την υγεία των νοσηλευτών που συστηματικά εμπλέκονται στην παρασκευή και χορήγηση τους. Σκοπός: Σκοπός της παρούσας

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ TRA08: ΟΔΙΚΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑ

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ TRA08: ΟΔΙΚΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ ΟΡΙΣΜΟΣ - ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑ Ο υπολογισμός των δεικτών οδικής ασφάλειας αφορά στην παρακολούθηση των συνθηκών ασφαλείας του αυτοκινητόδρομου της Εγνατίας Οδού. Ο υπολογισμός των δεικτών

Διαβάστε περισσότερα

Οδική ασφάλεια. Ενότητα 2: Στατιστικά στοιχεία οδικής ασφάλειας Διάλεξη 2: Στατιστικά στοιχεία οδικής ασφάλειας

Οδική ασφάλεια. Ενότητα 2: Στατιστικά στοιχεία οδικής ασφάλειας Διάλεξη 2: Στατιστικά στοιχεία οδικής ασφάλειας Οδική ασφάλεια Ενότητα 2: Στατιστικά στοιχεία οδικής ασφάλειας Διάλεξη 2: Στατιστικά στοιχεία οδικής ασφάλειας Ευτυχία Ναθαναήλ Πολυτεχνική Σχολή Τμήμα Πολιτικών Μηχανικών Θάνατοι στην Ευρώπη Εικόνα 2.1:

Διαβάστε περισσότερα

Καθηγήτρια Αμαλία Πολυδωροπούλου

Καθηγήτρια Αμαλία Πολυδωροπούλου Τμήμα Ναυτιλίας και Επιχειρηματικών Υπηρεσιών Εργαστήριο Μεταφορών και Λήψης Αποφάσεων Αθήνα 12 Μαρτίου 2015 6 o Πανελλήνιο Συνέδριο Οδικής Ασφάλειας «Χρήστης της Οδού» Καθηγήτρια Αμαλία Πολυδωροπούλου

Διαβάστε περισσότερα

Επιβλέπων καθηγητής: Δρ Βασίλειος Ραφτόπουλος ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΕ ΜΕΤΕΜΜΗΝΟΠΑΥΣΙΑΚΕΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΤΙΚΑ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ

Επιβλέπων καθηγητής: Δρ Βασίλειος Ραφτόπουλος ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΕ ΜΕΤΕΜΜΗΝΟΠΑΥΣΙΑΚΕΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΤΙΚΑ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Επιβλέπων καθηγητής: Δρ Βασίλειος Ραφτόπουλος ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΕ ΜΕΤΕΜΜΗΝΟΠΑΥΣΙΑΚΕΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΤΙΚΑ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ Από τη

Διαβάστε περισσότερα

Ο Ρόλος της Ηλικίας στα Τροχαία Ατυχήματα και στην Σοβαρότητά τους

Ο Ρόλος της Ηλικίας στα Τροχαία Ατυχήματα και στην Σοβαρότητά τους Ο Ρόλος της Ηλικίας στα Τροχαία Ατυχήματα και στην Σοβαρότητά τους Ευαγγελία Μαντζούφα, ΑΤΕΙ ΑΘΗΝΑΣ, evaggelia91@hotmail.com Γιάννης Τυρινόπουλος, ΑΤΕΙ ΑΘΗΝΑΣ, yannist@teiath.gr Περίληψη Σκοπός της παρούσας

Διαβάστε περισσότερα

AΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ

AΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ AΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΩΝ ΠΙΕΣΕΩΝ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΤΡΙΣΟΚΚΑ Λευκωσία 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη των μεταβολών των χρήσεων γης στο Ζαγόρι Ιωαννίνων 0

Μελέτη των μεταβολών των χρήσεων γης στο Ζαγόρι Ιωαννίνων 0 Μελέτη των μεταβολών των χρήσεων γης στο Ζαγόρι Ιωαννίνων 0 ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΔΙΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ - ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (Δ.Π.Μ.Σ.) "ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ" 2 η ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

þÿ¹º±½ À Ã Â Ä Å ½ ûµÅĹº þÿàá ÃÉÀ¹º Í Ä Å µ½¹º Í þÿ à º ¼µ Å Æ Å

þÿ¹º±½ À Ã Â Ä Å ½ ûµÅĹº þÿàá ÃÉÀ¹º Í Ä Å µ½¹º Í þÿ à º ¼µ Å Æ Å Neapolis University HEPHAESTUS Repository School of Economic Sciences and Business http://hephaestus.nup.ac.cy Master Degree Thesis 2014 þÿ ¹µÁµÍ½ Ã Ä Å µà±³³µ»¼±ä¹º þÿãäáµâ º±¹ Ä Â µà±³³µ»¼±ä¹º  þÿ¹º±½

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ Ονοματεπώνυμο : Φάραχ Βαλεντίνα Αρ. Φοιτητικής Ταυτότητας : 2008899422 ΚΥΠΡΟΣ- ΛΕΥΚΩΣΙΑ 2012

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ. Πτυχιακή Διατριβή

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ. Πτυχιακή Διατριβή ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή Διατριβή Η ΣΥΝΗΘΕΙΑ ΤΟΥ ΑΛΚΟΟΛ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ ΤΗΣ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗΣ, ΚΑΙ Η ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΣΤΟ ΕΜΒΡΥΟ ΣΤΕΦΑΝΗ ΘΡΑΣΥΒΟΥΛΟΥ Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ. Πτυχιακή εργασία

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ. Πτυχιακή εργασία ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή εργασία ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΚΑΚΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΣΤΗ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΜΕ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΤΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ Έλλη Φωτίου 2010364426 Επιβλέπουσα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ Κατ/νση Τοπικής Αυτοδιοίκησης ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «Μοντέλα στρατηγικής διοίκησης και

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ: ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΧΡΗΣΗ ΚΙΝΗΤΟΥ ΤΗΛΕΦΩΝΟΥ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΟΓΚΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ. ΧΡΙΣΤΟΣ ΕΥΘΥΜΙΟΥ ΛΕΜΕΣΟΣ 2012 1 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

þÿÿ ÁÌ» Â Ä Å ¹µÅ Å½Ä ÃÄ

þÿÿ ÁÌ» Â Ä Å ¹µÅ Å½Ä ÃÄ Neapolis University HEPHAESTUS Repository School of Economic Sciences and Business http://hephaestus.nup.ac.cy Master Degree Thesis 2015 þÿÿ ÁÌ» Â Ä Å ¹µÅ Å½Ä ÃÄ þÿ ¹±Çµ Á¹Ã ºÁ õɽ ÃÄ ÃÇ» Tokatzoglou,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ. Πτυχιακή Εργασία

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ. Πτυχιακή Εργασία ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή Εργασία ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΘΕΡΑΠΕΙΕΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΟΥ ΠΟΝΟΥ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ. Ονοματεπώνυμο:

Διαβάστε περισσότερα

Τι προκαλεί τις τροχαίες συγκρούσεις ανάμεσα στους νέους; Ποιες πρακτικές βοηθούν στην αντιμετώπιση; Γεωργία Παναγιώτου, Ph.D. Πανεπιστήμιο Κύπρου

Τι προκαλεί τις τροχαίες συγκρούσεις ανάμεσα στους νέους; Ποιες πρακτικές βοηθούν στην αντιμετώπιση; Γεωργία Παναγιώτου, Ph.D. Πανεπιστήμιο Κύπρου Τι προκαλεί τις τροχαίες συγκρούσεις ανάμεσα στους νέους; Ποιες πρακτικές βοηθούν στην αντιμετώπιση; Γεωργία Παναγιώτου, Ph.D. Πανεπιστήμιο Κύπρου 1 Περιγραφή της μελέτης ΤΡΟΧΑΙΑ2 Στόχος: Ανασκόπηση διεθνών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΕΠΗΡΕΑΣΜΟΥ ΤΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ- ΑΠΟΚΩΔΙΚΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ BRAILLE ΑΠΟ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΤΥΦΛΩΣΗ

ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΕΠΗΡΕΑΣΜΟΥ ΤΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ- ΑΠΟΚΩΔΙΚΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ BRAILLE ΑΠΟ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΤΥΦΛΩΣΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΕΠΗΡΕΑΣΜΟΥ ΤΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ- ΑΠΟΚΩΔΙΚΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ BRAILLE

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή εργασία ΓΝΩΣΕΙΣ ΚΑΙ ΣΤΑΣΕΙΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΦΟΡΕΙΣ ΜΕ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΕΠΙΚΤΗΤΗΣ ΑΝΟΣΟΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ (AIDS) Αλέξης Δημήτρη Α.Φ.Τ: 20085675385 Λεμεσός

Διαβάστε περισσότερα

Το κοινωνικό στίγμα της ψυχικής ασθένειας

Το κοινωνικό στίγμα της ψυχικής ασθένειας Διεπιζηημονική Φρονηίδα Υγείας(2015) Τόμος 7,Τεύχος 1, 8-18 ISSN 1791-9649 Το κοινωνικό στίγμα της ψυχικής ασθένειας Κνξδώζε Α 1, Σαξίδε Μ 2, Σνπιηώηεο Κ 3 1 Ννζειεύηξηα ΤΔ, MSc, Γεληθό Ννζνθνκείν Κνξίλζνπ.

Διαβάστε περισσότερα

Η Ο ΙΚΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΣΤΟΝ ΝΟΜΟ ΧΑΝΙΩΝ Περίληψη Εισήγησης

Η Ο ΙΚΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΣΤΟΝ ΝΟΜΟ ΧΑΝΙΩΝ Περίληψη Εισήγησης ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΗΜΕΡΙ Α ΓΙΑ ΤΑ "ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΙΚΑ ΥΣΤΥΧΗΜΑΤΑ" 13-12-00 ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΓΟΡΑΣΤΑΚΗΣ ΑΝΤΙΝΟΜΑΡΧΗΣ ΧΑΝΙΩΝ Η Ο ΙΚΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΣΤΟΝ ΝΟΜΟ ΧΑΝΙΩΝ Περίληψη Εισήγησης Η ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ - ΓΕΝΙΚΑ Τα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΛΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΣΤΗΝ Ο ΙΚΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑ. Carlos Martín Ruiz de Gordejuela Αντιπροσωπεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Ελλάδα Αθήνα, 19/03/2010

ΚΑΛΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΣΤΗΝ Ο ΙΚΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑ. Carlos Martín Ruiz de Gordejuela Αντιπροσωπεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Ελλάδα Αθήνα, 19/03/2010 ΚΑΛΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΣΤΗΝ Ο ΙΚΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑ Carlos Martín Ruiz de Gordejuela Αντιπροσωπεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Ελλάδα Αθήνα, 19/03/2010 Η Πολιτική της ΕΕ για την Οδική Ασφάλεια Λευκή Βίβλος για τις Μεταφορές

Διαβάστε περισσότερα

Το bullying στο δημοτικό σχολείο, σε παιδιά από οικογένειες μεταναστών από την Αλβανία και την Πρώην Σοβιετική Ένωση

Το bullying στο δημοτικό σχολείο, σε παιδιά από οικογένειες μεταναστών από την Αλβανία και την Πρώην Σοβιετική Ένωση Το bullying στο δημοτικό σχολείο, σε παιδιά από οικογένειες μεταναστών από την Αλβανία και την Πρώην Σοβιετική Ένωση Bulling at Primary School, on children of immigrant families from Albania and ex Soviet

Διαβάστε περισσότερα

Από τις ρυθμίσεις στις διαρθρωτικές αλλαγές: η αναγκαία παρέμβαση στην πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας

Από τις ρυθμίσεις στις διαρθρωτικές αλλαγές: η αναγκαία παρέμβαση στην πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας ΕΝΟΤΗΤΑ IV: ΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΤΗΣ ΚΑΤΑΛΛΗΛΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ Από τις ρυθμίσεις στις διαρθρωτικές αλλαγές: η αναγκαία παρέμβαση στην πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας Κυριάκος Σουλιώτης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΟΧΑΙΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ-Ο ΙΚΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑ

ΤΡΟΧΑΙΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ-Ο ΙΚΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑ 1 ΤΡΟΧΑΙΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ-Ο ΙΚΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑ Το θέµα στο οποίο θα αναφερθούµε σήµερα, είναι τα τροχαία ατυχήµατα, τα αίτια που τα προκαλούν, οι συνέπειες από αυτά και οι προτάσεις της Τροχαίας για τη µείωση των

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΙΚΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΠΕΖΩΝ ΚΑΙ ΙΚΥΚΛΙΣΤΩΝ

Ο ΙΚΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΠΕΖΩΝ ΚΑΙ ΙΚΥΚΛΙΣΤΩΝ Ελληνική Λέσχη Περιήγησης και Αυτοκινήτου (ΕΛΠΑ) Εταιρεία Υποστήριξης Θυµάτων Τροχαίων Ατυχηµάτων (ΕΥΘΥΤΑ) Συµπόσιο Οδική Ασφάλεια και Τουρισµός 12 Μαΐου 2000 Ο ΙΚΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΠΕΖΩΝ ΚΑΙ ΙΚΥΚΛΙΣΤΩΝ ρ. Γιώργος

Διαβάστε περισσότερα

Σχέση στεφανιαίας νόσου και άγχους - κατάθλιψης

Σχέση στεφανιαίας νόσου και άγχους - κατάθλιψης Τρίμηνη, ηλεκτρονική έκδοση του Τμήματος Νοσηλευτικής Α, Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Αθήνας _ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ_ Πολυκανδριώτη Μαρία 1, Φούκα Γεωργία 2 1. Καθηγήτρια Εφαρμογών Νοσηλευτικής Α, ΤΕΙ Αθήνας 2.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ. Πτυχιακή εργασία

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ. Πτυχιακή εργασία ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή εργασία ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΠΟΛΥΚΥΣΤΙΚΩΝ ΩΟΘΗΚΩΝ ΚΑΙ ΟΙ ΨΥΧΟΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΣΤΟ ΑΤΟΜΟ ΠΟΥ ΝΟΣΕΙ Ραφαέλλα Χαραλάμπους Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: ΓΝΩΣΕΙΣ ΚΑΙ ΣΤΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ ΠΟΥ ΕΡΓΑΖΟΝΤΑΙ ΣΕ ΜΟΝΑΔΕΣ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗ ΔΩΡΕΑ ΟΡΓΑΝΩΝ ΣΕ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΑ ΝΕΚΡΟΥΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ψηφιακές Τεχνολογίες βασικά θεωρητικά ζητήματα με αναφορά στη διαδικασία σχεδιασμού

Ψηφιακές Τεχνολογίες βασικά θεωρητικά ζητήματα με αναφορά στη διαδικασία σχεδιασμού Ψηφιακές Τεχνολογίες βασικά θεωρητικά ζητήματα με αναφορά στη διαδικασία σχεδιασμού N.Γιαννούτσου Εργαστήριο Εκπαιδευτικής Τεχνολογίας- ΦΠΨ-Φιλοσοφική σχολή http://etl.ppp.uoa.gr Τεχνολογίες για την ηλεκτρονική

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Η ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ H ΑΝΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΤΟΠΙΡΑΜΑΤΗΣ ΣΤΙΣ ΠΑΙΔΙΚΕΣ ΗΜΙΚΡΑΝΙΕΣ Σταύρος Έλληνας Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕ ΠΟΔΗΛΑΤΑ

ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕ ΠΟΔΗΛΑΤΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕ ΠΟΔΗΛΑΤΑ Αδαμαντία Μπαλαφούτα Προϊσταμένη χειρουργικής κλινικής Γ.Ν. Κορίνθου Τα τελευταία χρόνια η οδήγηση ποδηλάτου έχει αυξηθεί µεταξύ των κατοίκων του αναπτυγµένου κόσµου. Λόγω της συνεχιζόµενης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΥΦΥΠΟΥΡΓΟΥ ΥΠΟΔΟΜΩΝ, ΜΕΤΑΦΟΡΩΝ & ΔΙΚΤΥΩΝ ΣΠΥΡΟΥ ΒΟΥΓΙΑ ΕΠΙ ΤΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΑΣ ΔΙΑΤΑΞΗΣ ΤΟΥ

ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΥΦΥΠΟΥΡΓΟΥ ΥΠΟΔΟΜΩΝ, ΜΕΤΑΦΟΡΩΝ & ΔΙΚΤΥΩΝ ΣΠΥΡΟΥ ΒΟΥΓΙΑ ΕΠΙ ΤΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΑΣ ΔΙΑΤΑΞΗΣ ΤΟΥ 1 ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΥΦΥΠΟΥΡΓΟΥ ΥΠΟΔΟΜΩΝ, ΜΕΤΑΦΟΡΩΝ & ΔΙΚΤΥΩΝ ΣΠΥΡΟΥ ΒΟΥΓΙΑ ΕΠΙ ΤΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΑΣ ΔΙΑΤΑΞΗΣ ΤΟΥ 3 ου ΕΘΝΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΟΔΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΟΔΙΚΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΣΤΟΝ ΑΣΤΙΚΟ ΙΣΤΟ Α. Ανάλυση Υφιστάμενης

Διαβάστε περισσότερα

ΔΘΝΗΚΖ ΥΟΛΖ ΓΖΜΟΗΑ ΓΗΟΗΚΖΖ ΚΑ ΔΚΠΑΙΓΔΤΣΙΚΗ ΔΙΡΑ ΣΔΛΗΚΖ ΔΡΓΑΗΑ

ΔΘΝΗΚΖ ΥΟΛΖ ΓΖΜΟΗΑ ΓΗΟΗΚΖΖ ΚΑ ΔΚΠΑΙΓΔΤΣΙΚΗ ΔΙΡΑ ΣΔΛΗΚΖ ΔΡΓΑΗΑ Δ ΔΘΝΗΚΖ ΥΟΛΖ ΓΖΜΟΗΑ ΓΗΟΗΚΖΖ ΚΑ ΔΚΠΑΙΓΔΤΣΙΚΗ ΔΙΡΑ ΣΜΖΜΑ ΓΔΝΗΚΖ ΓΗΟΗΚΖΖ ΣΔΛΗΚΖ ΔΡΓΑΗΑ Θέκα: «Ζ εθαξκνγή εξγαιείσλ Γηνίθεζεο Οιηθήο Πνηφηεηαο ζην Γεκφζην θαη Ηδησηηθφ ηνκέα: Ζ πεξίπησζε ηνπ Κνηλνχ Πιαηζίνπ

Διαβάστε περισσότερα

Η Διδακτική Ενότητα «Γνωρίζω τον Υπολογιστή», στα πλαίσια των Προγραμμάτων Σπουδών της Πληροφορικής: μια Μελέτη Περίπτωσης.

Η Διδακτική Ενότητα «Γνωρίζω τον Υπολογιστή», στα πλαίσια των Προγραμμάτων Σπουδών της Πληροφορικής: μια Μελέτη Περίπτωσης. 6 ο Πανελλήνιο Συνέδριο «Διδακτική της Πληροφορικής» Φλώρινα, 20-22 Απριλίου 2012 Η Διδακτική Ενότητα «Γνωρίζω τον Υπολογιστή», στα πλαίσια των Προγραμμάτων Σπουδών της Πληροφορικής: μια Μελέτη Περίπτωσης.

Διαβάστε περισσότερα

Αγωγή και προαγωγή της υγείας στην παιδική και εφηβική ηλικία.

Αγωγή και προαγωγή της υγείας στην παιδική και εφηβική ηλικία. Αγωγή και προαγωγή της υγείας στην παιδική και εφηβική ηλικία. Α. Ξεκαλάκη Παιδίατρος Δ/νση Κοινωνικής και Αναπτυξιακής Παιδιατρικής Ινστιτούτο Υγείας του Παιδιού Προαγωγή της υγείας Αρχικός ορισμός: Οι

Διαβάστε περισσότερα

Επιδηµιολογικά δεδοµένα τροχαίων ατυχηµάτων σε παιδιά, εφήβους και νέους στην Ελλάδα.

Επιδηµιολογικά δεδοµένα τροχαίων ατυχηµάτων σε παιδιά, εφήβους και νέους στην Ελλάδα. 1 Επιδηµιολογικά δεδοµένα τροχαίων ατυχηµάτων σε παιδιά, εφήβους και νέους στην Ελλάδα. ιονύσης Παπαδάτος 1, Άγης Τερζίδης 1, Ελένη Πετρίδου 1,2 1 Εργαστήριο Υγιεινής και Επιδηµιολογίας, Ιατρική Σχολή

Διαβάστε περισσότερα

Ασφάλειαστοδρόµο, ασφάλειαστηζωή αφιέρωµα στους νέους

Ασφάλειαστοδρόµο, ασφάλειαστηζωή αφιέρωµα στους νέους Ασφάλειαστοδρόµο, ασφάλειαστηζωή αφιέρωµα στους νέους Καλές πρακτικές για ασφαλείς µετακινήσεις Ευη Μπλάνα Γραµµατεία ιυπουργικής Επιτροπής Οδικής Ασφάλειας 1 6 Απριλίου 2012 Τροχαία ατυχήµατα και νέοι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΑ Ο ΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ

ΕΡΕΥΝΑ Ο ΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΕΡΕΥΝΑ Ο ΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ Γιώργος Μιχαήλ Κλήµης, ΜΒΑ, PhD ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Ι.Ο.Α.Σ. ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ Ο ΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΓΕΦΥΡΑ Α.Ε. 1 1. ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ Το συνολικό δείγµα απαριθµεί 918 ερωτηµατολόγια που

Διαβάστε περισσότερα

Περίληψη (Executive Summary)

Περίληψη (Executive Summary) 1 Περίληψη (Executive Summary) Η παρούσα διπλωματική εργασία έχει ως αντικείμενο την "Αγοραστική/ καταναλωτική συμπεριφορά. Η περίπτωση των Σπετσών" Κύριος σκοπός της διπλωματικής εργασίας είναι η διερεύνηση

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ & ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ

ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ & ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ & ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ «ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ & ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΟΥ ΑΓΡΟΤΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ» ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «Οικονομετρική διερεύνηση

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΗ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «ΘΕΜΑ»

ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΗ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «ΘΕΜΑ» ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ Π.Μ.Σ. «ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ» ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΗ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «ΘΕΜΑ» «Εφαρμογή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: Ο ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΟΣ ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΜΑΣΤΟΥ ΠΟΥ ΥΠΟΒΑΛΛΟΝΤΑΙ ΣΕ ΧΗΜΕΙΟΘΕΡΑΠΕΙΑ

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: Ο ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΟΣ ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΜΑΣΤΟΥ ΠΟΥ ΥΠΟΒΑΛΛΟΝΤΑΙ ΣΕ ΧΗΜΕΙΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ: ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: Ο ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΟΣ ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΜΑΣΤΟΥ ΠΟΥ ΥΠΟΒΑΛΛΟΝΤΑΙ ΣΕ ΧΗΜΕΙΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗΣ ΚΑΙ Η ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ: Ο.Α.Ε.Ε. ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΚΑΣΚΑΦΕΤΟΥ ΣΩΤΗΡΙΑ

ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗΣ ΚΑΙ Η ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ: Ο.Α.Ε.Ε. ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΚΑΣΚΑΦΕΤΟΥ ΣΩΤΗΡΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗΣ ΚΑΙ Η ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ: Ο.Α.Ε.Ε. ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Το τραύμα σε αριθμούς ''Η επιδημία έχει αρχίσει''

Το τραύμα σε αριθμούς ''Η επιδημία έχει αρχίσει'' ΘΕΜΑΤΑ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΟΛΟΠΑΣ ΚΑΙ ΕΝΤΑτΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ 121 Το τραύμα σε αριθμούς ''Η επιδημία έχει αρχίσει'' ΒΑΣΙΛΗΣ ΓΡΟΣΟΜΑΝΙΔΗΣ, ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΜΠΟντΛΗΣ Το Τραύμα αποτελεί μια από τις συχνότερες αιτίες θανάτου (5η

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Μάρκετινγκ Αθλητικών Τουριστικών Προορισμών 1

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Μάρκετινγκ Αθλητικών Τουριστικών Προορισμών 1 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ «Σχεδιασμός, Διοίκηση και Πολιτική του Τουρισμού» ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΑΘΛΗΤΙΚΩΝ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα