ΤΑ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΘΕΜΕΛΙΑ ΤΗΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΕΥΗΜΕΡΙΑΣ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΤΑ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΘΕΜΕΛΙΑ ΤΗΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΕΥΗΜΕΡΙΑΣ"

Transcript

1 ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΙΑΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ιοίκηση επιχειρήσεων ATHENS MBA ΤΑ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΘΕΜΕΛΙΑ ΤΗΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΕΥΗΜΕΡΙΑΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Ευάγγελου Ε. Πλεύρη Επιβλέπων: Σπύρος Λιούκας, Καθηγητής ΟΠΑ Αθήνα, Οκτώβριος 2003

2 - 2 -

3 Ευχαριστίες Θα ήθελα να εκφράσω τις θερµές µου ευχαριστίες στον καθηγητή του Οικονοµικού Πανεπιστηµίου Αθηνών (ΟΠΑ) κ. Σπύρο Λιούκα, επιβλέποντα της µεταπτυχιακής αυτής εργασίας, για την εµπιστοσύνη που έδειξε στο πρόσωπό µου αναθέτοντάς µου το δύσκολο έργο αυτό, την πολύτιµη καθοδήγησή του, καθώς και τις σπουδαίες γνώσεις και εµπειρίες που αποκόµισα κατά τη διάρκεια της συνεργασίας µαζί του στα πλαίσια αυτής της εργασίας. Από τον χώρο του Οικονοµικού Πανεπιστηµίου ευχαριστίες οφείλονται επίσης στον λέκτορα κ. Ιωάννη Σπανό για τη υποστήριξή του και τον χρόνο που αφιέρωσε στο έργο αυτό. Θερµές ευχαριστίες οφείλονται επίσης στην εταιρεία KANTOR Σύµβουλοι επιχειρήσεων Α.Ε. για τη σηµαντική συµβολή της στην υλοποίηση του έργου αυτού. Χωρίς την υποστήριξη της εταιρείας, η παρούσα εργασία θα ήταν πρακτικά αδύνατο να πραγµατοποιηθεί. Συγκεκριµένα, ευχαριστίες οφείλονται στον κ. Κώστα Μητρόπουλο, πρόεδρο του.σ. της εταιρείας για τη γενική εποπτεία και καθοδήγηση της εργασίας, στον κ. Απόστολο Τσόλη, για το αµείωτο ενδιαφέρον του και τις καθοριστικές του υποδείξεις σε ό,τι αφορούσε τη µεταπτυχιακή αυτή εργασία, καθώς και στον κ. Γιάννη Τζανετή για την υποστήριξη και τη βοήθειά του σε κρίσιµα σηµεία των ποσοτικών αναλύσεων. Τέλος, ευχαριστίες οφείλονται στο World Economic Forum και τον Σύνδεσµο Ελληνικών Βιοµηχανιών (ΣΕΒ), συνεργαζόµενο ίδρυµα µε το World Economic Forum στην Ελλάδα για θέµατα που αφορούν τις εκθέσεις ανταγωνιστικότητας, και συγκεκριµένα στην κα. ώρα Αϊβάζογλου, υπεύθυνη του Παρατηρητηρίου Ανταγωνιστικότητας στη χώρα µας, για τα πολύτιµα στοιχεία που µας παρείχε µε προθυµία για τους σκοπούς της έρευνας. Αθήνα, Οκτώβριος 2003 Ευάγγελος Ε. Πλεύρης - 3 -

4 Εισαγωγικό σηµείωµα Οι αλλαγές των τελευταίων ετών όπως εκφράζονται από την εντατικοποίηση του παγκόσµιου εµπορίου, την απελευθέρωση των διεθνών αγορών, τη δηµιουργία ενιαίων ζωνών οικονοµικής δραστηριότητας µε κοινούς κανόνες και την παγκοσµιοποίηση, διαµόρφωσαν ένα νέο τοπίο ανταγωνισµού για τα κράτη και τις επιχειρήσεις τους. Μέσα σε ένα τέτοιο περιβάλλον, ο ανταγωνισµός είναι αµεσότερος, εντονότερος και δείχνει πλέον περισσότερο βασισµένος στις ικανότητες των επιχειρήσεων και στην ποιότητα του τοπικού ανταγωνισµού παρά στο µακροοικονοµικό, πολιτικό, νοµικό και κοινωνικό περιβάλλον και τους χειρισµούς των κυβερνήσεων, οι οποίες καλούνται να διαµορφώσουν τις αναγκαίες συνθήκες για την ανάπτυξη, που δεν είναι όµως πλέον καθ εαυτές και ικανές. Η εργασία αυτή αφορά ακριβώς στη διερεύνηση της επιρροής του µικροοικονοµικού περιβάλλοντος στη διαµόρφωση της ανταγωνιστικότητας ενός έθνους και κατ επέκταση στη διαµόρφωση του επιπέδου ευηµερίας των πολιτών του, µε έµφαση στην Ελληνική πραγµατικότητα. Τα αντικείµενα και οι υποθέσεις που θα διερευνηθούν παρουσιάζονται συνοπτικά παρακάτω: Α. Σε παγκόσµια κλίµακα Η ανταγωνιστικότητα ενός έθνους είναι πλέον περισσότερο βασισµένη στις ικανότητες των επιχειρήσεων που δρουν στη χώρα παρά στους µακροοικονοµικούς χειρισµούς των κυβερνήσεων. Η ανταγωνιστικότητα και επάρκεια των επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται σε µία χώρα είναι εκείνη που οδηγεί το µακροοικονοµικό περιβάλλον να προσαρµοστεί βελτιούµενο και όχι το αντίθετο. Β. Ειδικά για την Ελλάδα Η αιτία για την υστέρηση σε ανταγωνιστικότητα της χώρας σήµερα είναι η µη επάρκεια του µικροοικονοµικού περιβάλλοντος ανάπτυξης των επιχειρήσεων και όχι η µη επάρκεια σε µακροοικονοµικές κυβερνητικές πολιτικές και παρεµβάσεις. Τελικός σκοπός είναι να διαφανεί ότι σε µεγάλο ποσοστό η αιτία για την υστέρηση σε ανταγωνιστικότητα κάποιων χωρών, συµπεριλαµβανοµένης και της Ελλάδας, είναι η µη επάρκεια του µικροοικονοµικού περιβάλλοντος ανάπτυξης των επιχειρήσεων και όχι η µη επάρκεια σε µακροοικονοµικές κυβερνητικές πολιτικές και παρεµβάσεις

5 Περιεχόµενα εργασίας Ευχαριστίες... 3 Εισαγωγικό σηµείωµα... 4 Περιεχόµενα εργασίας... 5 Ευρετήριο διαγραµµάτων... 9 Ευρετήριο πινάκων ΜΕΡΟΣ Α : ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Ανταγωνιστικότητα και παράγοντες ανταγωνιστικότητας Η έννοια της ανταγωνιστικότητας Ανταγωνιστικότητα επιχείρησης ιαφορές στην ανταγωνιστικότητα έθνους - επιχείρησης Οι θεµελιώδεις µικροοικονοµικές αρχές της παραγωγικότητας Πηγές του ανταγωνιστικού πλεονεκτήµατος των εθνών Στάδια της ανταγωνιστικής ανάπτυξης ο στάδιο: Οικονοµία καθοδηγούµενη από τους συντελεστές ο στάδιο: Οικονοµία καθοδηγούµενη από τις επενδύσεις ο στάδιο: Οικονοµία καθοδηγούµενη από την καινοτοµία Οι διαφορετικές προκλήσεις που αντιµετωπίζουν τα έθνη ανάλογα µε το στάδιο ανάπτυξής τους Συµπλέγµατα (clusters) και οικονοµική ανάπτυξη Η σχέση µεταξύ µακροοικονοµικής και µικροοικονοµικής πολιτικής Μέτρηση της ανταγωνιστικότητας και κατατάξεις των χωρών Το Πρόγραµµα Παγκόσµιας Ανταγωνιστικότητας (Global Competitiveness Program) Οι δείκτες µέτρησης της Ανταγωνιστικότητας Ο είκτης Ανάπτυξης Ανταγωνιστικότητας (GCI) Ο είκτης Μικροοικονοµικής Ανταγωνιστικότητας (MICI) Κατατάξεις ανταγωνιστικότητας των χωρών Με βάση τον είκτη Ανάπτυξης Ανταγωνιστικότητας (GCI) Με βάση τον είκτη Μικροοικονοµικής Ανταγωνιστικότητας (MICI) Ανταγωνιστικότητα και οικονοµική ανάπτυξη των χωρών βάσει των µετρήσεων και κατατάξεων της Έκθεσης Παγκόσµιας Ανταγωνιστικότητας Χώρες χαµηλού εισοδήµατος Χώρες µέσου εισοδήµατος Χώρες υψηλού εισοδήµατος Συνολικές τάσεις στον ανταγωνισµό της παγκόσµιας οικονοµίας Η ανταγωνιστικότητα στον χώρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης Σύντοµη ιστορική αναδροµή Αξιολόγηση της προοπτικής υλοποίησης του στόχου της Λισσαβώνας Benchmarking των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης εδοµένα και µεθοδολογία Αποτελέσµατα της αξιολόγησης Η ανταγωνιστικότητα της Ελλάδας Γενικές επιδόσεις και κατατάξεις σύµφωνα µε την Έκθεση Ανταγωνιστικότητας Αξιοσηµείωτα ανταγωνιστικά πλεονεκτήµατα και µειονεκτήµατα της Ελλάδας σύµφωνα µε την Έκθεση Ανταγωνιστικότητας

6 4.2.1 Ανταγωνιστικά πλεονεκτήµατα Ανταγωνιστικά µειονεκτήµατα ιαχρονική εξέλιξη της κατάταξης ανταγωνιστικότητας της Ελλάδας Σχολιασµός Υποθέσεις προς διερεύνηση η υπόθεση: Ένα πολύ σηµαντικό ποσοστό της απόκλισης στο κατά κεφαλή ΑΕΠ µεταξύ των χωρών διεθνώς σήµερα µπορεί να ερµηνευτεί µε βάση τις διαφορές στην ανταγωνιστικότητα στο µίκρο επίπεδο Μεθοδολογία ελέγχου της υπόθεσης Αποτέλεσµα ελέγχου Σχολιασµός Ποιοτική ερµηνεία της θέσης των χωρών στο διάγραµµα η υπόθεση: Η ανταγωνιστικότητα των χωρών σήµερα, όπως εκφράζεται από το κατά κεφαλή ΑΕΠ εξαρτάται περισσότερο από τα µικροοικονοµικά θεµέλια ανάπτυξης, παρά από το µακροοικονοµικό, πολιτικό, νοµικό και κοινωνικό περιβάλλον για ανάπτυξη Μεθοδολογία ελέγχου της υπόθεσης Αποτέλεσµα ελέγχου Σχολιασµός η υπόθεση: Ο ρόλος των µικροοικονοµικών θεµελίων ανάπτυξης σε σχέση µε το µακροοικονοµικό, πολιτικό, νοµικό και κοινωνικό περιβάλλον είναι κρισιµότερος για τις αναπτυγµένες χώρες, σε αντίθεση µε τις αναπτυσσόµενες χώρες όπου ισχύει το αντίστροφο Μεθοδολογία ελέγχου της υπόθεσης Αποτέλεσµα ελέγχου Σχολιασµός η υπόθεση: Η βελτίωση κατάταξης στον δείκτη MICI για τις αναπτυγµένες χώρες οδηγεί σε µεγαλύτερους ρυθµούς αύξησης του κατά κεφαλή ΑΕΠ σε σχέση µε τη βελτίωση στον είκτη GCI, ενώ στις αναπτυσσόµενες χώρες συµβαίνει το αντίστροφο (Επέκταση της προηγούµενης υπόθεσης) Μεθοδολογία ελέγχου της υπόθεσης Αποτέλεσµα ελέγχου Σχολιασµός η υπόθεση: Στην Ελλάδα, το µικροοικονοµικό επιχειρηµατικό περιβάλλον είναι πιο προηγµένο σε σχέση µε τις εταιρείες που λειτουργούν σε αυτό Μεθοδολογία ελέγχου της υπόθεσης Αποτέλεσµα ελέγχου Σχολιασµός η υπόθεση: Τα τελευταία χρόνια στην Ελλάδα, έχει βελτιωθεί ιδιαίτερα το επιχειρηµατικό περιβάλλον σε σχέση µε τις εταιρείες που λειτουργούν σε αυτό (Επέκταση της προηγούµενης υπόθεσης) Μεθοδολογία ελέγχου της υπόθεσης Αποτέλεσµα ελέγχου Σχολιασµός Σύνοψη Συµπεράσµατα Βιβλιογραφία Α Μέρους Ελληνική και ξένη βιβλιογραφία και αρθρογραφία Ιστοσελίδες στο διαδίκτυο...85 ΜΕΡΟΣ Β : ΠΟΣΟΤΙΚΕΣ ΑΝΑΛΥΣΕΙΣ Ποσοτικά δεδοµένα Γενικά στοιχεία Κατάταξη των επιχειρήσεων σε υπερκλάδους Κατάταξη των επιχειρήσεων σε κλάδους

7 8.2 Λογιστικά στοιχεία που περιέχονται στις βάσεις δεδοµένων Στοιχεία ενεργητικού Στοιχεία παθητικού Στοιχεία της κατάστασης αποτελεσµάτων χρήσεως Παράµετροι των αναλύσεων Αριθµητικές σχέσεις παραµέτρων Περιγραφική στατιστική Μεθοδολογίες υπολογισµού κλαδικών µεγεθών Κατανοµή των επιχειρήσεων Κατανοµή σε υπερκλάδους Κατανοµή σε κλάδους Πωλήσεις των επιχειρήσεων Πωλήσεις ανά υπερκλάδο Μέσος όρος πωλήσεων ανά υπερκλάδο Πωλήσεις ανά κλάδο Μέσος όρος πωλήσεων ανά κλάδο Σύνολο ενεργητικού (Total Assets) Σύνολο ενεργητικού ανά υπερκλάδο Μέσος όρος συνόλου ενεργητικού ανά υπερκλάδο Σύνολο ενεργητικού ανά κλάδο Μέσος όρος συνόλου ενεργητικού ανά κλάδο Απασχολούµενα κεφάλαια Απασχολούµενα κεφάλαια ανά υπερκλάδο Μέσος όρος απασχολούµενων κεφαλαίων ανά υπερκλάδο Απασχολούµενα κεφάλαια ανά κλάδο Μέσος όρος απασχολούµενων κεφαλαίων ανά κλάδο Μεγέθυνση πωλήσεων Μέση µεγέθυνση των πωλήσεων ανά υπερκλάδο Μέση µεγέθυνση των πωλήσεων ανά κλάδο Μεγέθυνση Συνόλου ενεργητικού Μέση µεγέθυνση συνόλου ενεργητικού ανά υπερκλάδο Μέση µεγέθυνση συνόλου ενεργητικού ανά κλάδο Απόδοση ενεργητικού (Return on Assets, ROA) Μέσος όρος αποδόσεων ενεργητικού ανά υπερκλάδο Σταθµισµένος µέσος όρος αποδόσεων ενεργητικού ανά υπερκλάδο ιάµεσος αποδόσεων ενεργητικού ανά υπερκλάδο Μέσος όρος αποδόσεων ενεργητικού ανά κλάδο Σταθµισµένος µέσος όρος αποδόσεων ενεργητικού ανά κλάδο ιάµεσος αποδόσεων ενεργητικού ανά κλάδο Απόδοση ιδίων κεφαλαίων (Return on Equity, ROE) Μέσος όρος αποδόσεων ιδίων κεφαλαίων ανά υπερκλάδο Σταθµισµένος µέσος όρος αποδόσεων ιδίων κεφαλαίων ανά υπερκλάδο ιάµεσος αποδόσεων ιδίων κεφαλαίων ανά υπερκλάδο Μέσος όρος αποδόσεων ιδίων κεφαλαίων ανά κλάδο Σταθµισµένος µέσος όρος αποδόσεων ιδίων κεφαλαίων ανά κλάδο ιάµεσος αποδόσεων ιδίων κεφαλαίων ανά κλάδο Απόδοση απασχολούµενων κεφαλαίων (Return on Total Capital Employed, ROTCE) Μέσος όρος αποδόσεων απασχολούµενων κεφαλαίων ανά υπερκλάδο ιάµεσος αποδόσεων απασχολούµενων κεφαλαίων ανά υπερκλάδο Μέσος όρος αποδόσεων απασχολούµενων κεφαλαίων ανά κλάδο ιάµεσος αποδόσεων απασχολούµενων κεφαλαίων ανά κλάδο Περιθώριο µικτού κέρδους Μέσος όρος περιθωρίων µικτού κέρδους ανά υπερκλάδο

8 Μέσος όρος περιθωρίων µικτού κέρδους ανά κλάδο Περιθώριο λειτουργικού κέρδους Μέσος όρος περιθωρίων λειτουργικού κέρδους ανά υπερκλάδο Μέσος όρος περιθωρίων λειτουργικού κέρδους ανά κλάδο Περιθώριο καθαρού κέρδους Μέσος όρος περιθωρίων καθαρού κέρδους ανά υπερκλάδο Μέσος όρος περιθωρίων καθαρού κέρδους ανά κλάδο Κάλυψη χρηµατοδοτικών δαπανών ιάµεσος ανά υπερκλάδο Ξένα προς σύνολο απασχολούµενων κεφαλαίων (Debt/(Equity+Debt)) ιάµεσος ανά υπερκλάδο Γενική ρευστότητα ιάµεσος ανά υπερκλάδο Ειδική ρευστότητα ιάµεσος ανά υπερκλάδο Benchmarking Γενικά περί Benchmarking Μεθοδολογία Benchmarking Παράµετροι Benchmarking Παράµετροι αποδοτικότητας (Profitability) Παράµετροι µεγέθυνσης (Growth over last 5 years) Benchmarks Benchmarks αποδοτικότητας (Profitability) Benchmarks µεγέθυνσης (Growth over last 5 years) Cluster Analysis Γενικά στοιχεία ιαχρονική σύγκριση αποδοτικότητας των Ελληνικών επιχειρήσεων για την περίοδο Αποτελέσµατα για το σύνολο των επιχειρήσεων Αποτελέσµατα ανά υπερκλάδο Αποτελέσµατα Benchmarking Κατανοµή των επιχειρήσεων στα Clusters Κατανοµή των επιχειρήσεων σε υπερκλάδους και Clusters Συσχέτιση µεταξύ Profitability & Growth Clusters Πωλήσεις και Clusters Κάλυψη χρηµατοδοτικών δαπανών (Ebidta / Interest) και Clusters ιάρθρωση κεφαλαίων (Ξένα προς σύνολο απασχολούµενων κεφαλαίων) και Clusters Γενική ρευστότητα και Clusters Άµεση ρευστότητα και Clusters Εισηγµένη εταιρεία στο Χ.Α.Α και Clusters Συµπεράσµατα πάνω στις ποσοτικές αναλύσεις Βιβλιογραφία Β Μέρους Ελληνική και ξενόγλωσση βιβλιογραφία και αρθρογραφία Ιστοσελίδες στο ιαδίκτυο

9 Ευρετήριο διαγραµµάτων ιάγραµµα 1. Πλευρές της επιχειρηµατικής επιτυχίας (Πηγή: M. Porter)...17 ιάγραµµα 2. Παράγοντες που καθορίζουν την παραγωγικότητα και τη µεγέθυνση της παραγωγικότητας (Πηγή: M. Porter)...19 ιάγραµµα 3. Επιχειρηµατική Γνώση & Εµπειρία και οικονοµική ανάπτυξη (Πηγή: M. Porter)20 ιάγραµµα 4. Το µικροοικονοµικό επιχειρηµατικό περιβάλλον ( ιαµάντι) (Πηγή: M. Porter)...22 ιάγραµµα 5. Τα τρία στάδια της οικονοµικής ανάπτυξης (Πηγή: M. Porter, 1990)...23 ιάγραµµα 6. Οι δύο δείκτες µέτρησης της ανταγωνιστικότητας (Πηγή: World Economic Forum))...32 ιάγραµµα 7. Ο είκτης Ανάπτυξης Ανταγωνιστικότητας και οι 3 επιµέρους δείκτες του (Πηγή: World Economic Forum)...33 ιάγραµµα 8. Υπο-δείκτες των επιµέρους δεικτών που εκφράζουν τον είκτη Ανάπτυξης Ανταγωνιστικότητας (Πηγή: World Economic Forum)...34 ιάγραµµα 9. Ο είκτης Μικροοικονοµικής Ανταγωνιστικότητας και οι 2 επιµέρους δείκτες του (Πηγή: World Economic Forum)...35 ιάγραµµα 10. ιαµάντι ανταγωνιστικότητας της Αυστρίας...49 ιάγραµµα 11. ιαµάντι ανταγωνιστικότητας του Βελγίου...49 ιάγραµµα 12. ιαµάντι ανταγωνιστικότητας της ανίας...49 ιάγραµµα 13. ιαµάντι ανταγωνιστικότητας της Φινλανδίας...49 ιάγραµµα 14. ιαµάντι ανταγωνιστικότητας της Γαλλίας...50 ιάγραµµα 15. ιαµάντι ανταγωνιστικότητας της Γερµανίας...50 ιάγραµµα 16. ιαµάντι ανταγωνιστικότητας της Ελλάδας...50 ιάγραµµα 17. ιαµάντι ανταγωνιστικότητας της Ιρλανδίας...50 ιάγραµµα 18. ιαµάντι ανταγωνιστικότητας της Ιταλίας...50 ιάγραµµα 19. ιαµάντι ανταγωνιστικότητας της Ολλανδίας...50 ιάγραµµα 20. ιαµάντι ανταγωνιστικότητας της Πορτογαλίας...51 ιάγραµµα 21. ιαµάντι ανταγωνιστικότητας της Ισπανίας...51 ιάγραµµα 22. ιαµάντι ανταγωνιστικότητας της Σουηδίας...51 ιάγραµµα 23. ιαµάντι ανταγωνιστικότητας του Ηνωµένου Βασιλείου...51 ιάγραµµα 24. ιαµάντι ανταγωνιστικότητας µέσου όρου χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης..51 ιάγραµµα 25. ιαµάντι ανταγωνιστικότητας των Η.Π.Α ιάγραµµα 26. ιαµάντι ανταγωνιστικότητας άλλων χωρών του ΟΟΣΑ...52 ιάγραµµα 27. ιαµάντι ανταγωνιστικότητας της Ελβετίας...52 ιάγραµµα 28. Κατάταξη της Ελλάδας µε βάση τον είκτη Ανάπτυξης Ανταγωνιστικότητας (GCI)...57 ιάγραµµα 29. Κατάταξη της Ελλάδας µε βάση τον είκτη Μικροοικονοµικής Ανταγωνιστικότητας (MICI)...58 ιάγραµµα 30. Κατάταξη της Ελλάδας µε βάση τον υπο- είκτη επιχειρησιακών διαδικασιών και στρατηγικής...58 ιάγραµµα 31. Κατάταξη της Ελλάδας µε βάση τον υπο-δείκτη ποιότητας του εθνικού επιχειρηµατικού περιβάλλοντος...58 ιάγραµµα 32. Σχέση του δείκτη Μικροοικονοµικής ανταγωνιστικότητας µε το κατά κεφαλή ΑΕΠ και γραµµή παλινδρόµησης...62 ιάγραµµα 33. Σχέση του δείκτη Μικροοικονοµικής ανταγωνιστικότητας µε το κατά κεφαλή ΑΕΠ για κάθε χώρα και γραµµή παλινδρόµησης...64 ιάγραµµα 34. Σχέση του δείκτη Μικροοικονοµικής ανταγωνιστικότητας µε το κατά κεφαλή ΑΕΠ για κάθε χώρα και γραµµή παλινδρόµησης (µεγέθυνση στην περιοχή της Ελλάδας)...66 ιάγραµµα 35. Aπεικόνηση της σχέσης GDP per Capita = f(gci, MICI)...69 ιάγραµµα 36. Τρισδιάστατη απεικόνηση της σχέσης GDP per Capita = f(gci, MICI)

10 ιάγραµµα 37. Συσχέτιση µεταξύ του υποδείκτη γνώσης και εµπειρίας των επιχειρηµατικών διαδικασιών και της στρατηγικής και του υποδείκτη ποιότητας του εθνικού επιχειρηµατικού περιβάλλοντος...74 ιάγραµµα 38. Συσχέτιση µεταξύ του υποδείκτη γνώσης και εµπειρίας των επιχειρηµατικών διαδικασιών και της στρατηγικής και του υποδείκτη ποιότητας του εθνικού επιχειρηµατικού περιβάλλοντος (µεγέθυνση στην περιοχή της Ελλάδας)...76 ιάγραµµα 39. Κατανοµή των επιχειρήσεων σε υπερκλάδους...94 ιάγραµµα 40. Κατανοµή των πωλήσεων των επιχειρήσεων ανά υπερκλάδο...97 ιάγραµµα 41. Μέσος όρος πωλήσεων των επιχειρήσεων ανά υπερκλάδο...98 ιάγραµµα 42. Μέσος όρος πωλήσεων των επιχειρήσεων ανά υπερκλάδο (πλην του υπερκλάδου των Τηλεπικοινωνιών)...98 ιάγραµµα 43. Σύνολο ενεργητικού ανά υπερκλάδο ιάγραµµα 44. Μέσος όρος συνόλου ενεργητικού ανά υπερκλάδο ιάγραµµα 45. Μέσος όρος συνόλου ενεργητικού ανά υπερκλάδο (πλην του υπερκλάδου των Τηλεπικοινωνιών) ιάγραµµα 46. Απασχολούµενα κεφάλαια ανά υπερκλάδο ιάγραµµα 47. Μέσος όρος απασχολούµενων κεφαλαίων ανά υπερκλάδο ιάγραµµα 48. Μέσος όρος απασχολούµενων κεφαλαίων ανά υπερκλάδο (πλην του υπερκλάδου των Τηλεπικοινωνιών) ιάγραµµα 49. Μέσος όρος περιθωρίων µικτού κέρδους ανά υπερκλάδο ιάγραµµα 50. Μέσος όρος περιθωρίων λειτουργικού κέρδους ανά υπερκλάδο ιάγραµµα 51. Μέσος όρος περιθωρίων καθαρού κέρδους ανά υπερκλάδο ιάγραµµα 52. ιάµεσος κάλυψης χρηµατοδοτικών δαπανών ανά υπερκλάδο ιάγραµµα 53. ιάµεσος ξένων προς σύνολο απασχολούµενων κεφαλαίων ανά υπερκλάδο ιάγραµµα 54. ιάµεσος γενικής ρευστότητας ανά υπερκλάδο ιάγραµµα 55. ιάµεσος ειδικής ρευστότητας ανά υπερκλάδο ιάγραµµα 56. Bubble chart συσχετισµού των Profitability και Growth Clusters

11 Ευρετήριο πινάκων Πίνακας 1. Κατάταξη µε βάση τον είκτη Ανάπτυξης Ανταγωνιστικότητας (GCI) και σύγκριση µε το Πίνακας 2. Κατάταξη µε βάση τους τρεις επιµέρους δείκτες του είκτη Ανάπτυξης Ανταγωνιστικότητας (GCI) για το Πίνακας 3. Κατάταξη µε βάση τον είκτη Μικροοικονοµικής Ανταγωνιστικότητας (MICI) και κατά κεφαλή ΑΕΠ (2001) για κάθε χώρα...40 Πίνακας 4. Κατάταξη µε βάση τους υπο-δείκτες του είκτη Μικροοικονοµικής Ανταγωνιστικότητας (MICI) για την περίοδο Πίνακας 5. Κατατάξεις των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε κάθε µια από τις διαστάσεις της Λισσαβώνας...53 Πίνακας 6. Βασικοί οικονοµικοί δείκτες της Ελλάδας και σχετικές κατατάξεις (Πηγή: Global Competitiveness Report )...54 Πίνακας 7α,β. Κατατάξεις εικτών Ανταγωνιστικότητας της Ελλάδας µεταξύ 80 χωρών (Πηγή: Global Competitiveness Report )...55 Πίνακας 8. Εµπορική απόδοση της Ελλάδας στους κύριους τοµείς εξαγωγών της (Πηγή: International Trade Centre UNCTAD/WTO)...55 Πίνακας 9α,β,γ. Ανταγωνιστικά πλεονεκτήµατα της Ελλάδας (Πηγή: Global Competitiveness Report )...56 Πίνακας 10α,β,γ. Ανταγωνιστικά µειονεκτήµατα της Ελλάδας (Πηγή: Global Competitiveness Report )...57 Πίνακας 11α,β,γ. Αποτελέσµατα της ανάλυσης παλινδρόµησης του δείκτη Μικροοικονοµικής ανταγωνιστικότητας µε το κατά κεφαλή ΑΕΠ...62 Πίνακας 12. Κατάταξη των χωρών µε βάση τη σχέση µεταξύ κατά κεφαλή ΑΕΠ και της Μικροοικονοµικής ανταγωνιστικότητας ( είκτης MICI)...65 Πίνακας 13α,β,γ. Αποτελέσµατα της ανάλυσης πολλαπλής παλινδρόµησης µε εξαρτηµένες µεταβλητές τους δείκτες MICI και GCI και ανεξάρτητη µεταβλητή το κατά κεφαλή ΑΕΠ...69 Πίνακας 14α,β,γ. Αποτελέσµατα της ανάλυσης πολλαπλής παλινδρόµησης µε εξαρτηµένες µεταβλητές τους δείκτες MICI και GCI και ανεξάρτητη µεταβλητή το κατά κεφαλή ΑΕΠ για δύο υπο-οµάδες χωρών...72 Πίνακας 15. Υπολογισµός της παραµέτρου ελέγχου F για κάθε χώρα για την περίοδο Πίνακας 16. Χώρες µε τις χειρότερες επιδόσεις στην παράµετρο ελέγχου F...79 Πίνακας 17. Αριθµός επιχειρήσεων που περιλαµβάνονται στις Databases για κάθε έτος...87 Πίνακας 18. Υπερκλάδοι επιχειρήσεων...87 Πίνακας 19. Κλάδοι και αντιστοίχησή τους µε τους υπερκλάδους...88 Πίνακας 20. Στοιχεία του ενεργητικού που περιλαµβάνονται στις βάσεις δεδοµένων...89 Πίνακας 21. Αριθµητικές σχέσεις µεταξύ των στοιχείων του ενεργητικού...89 Πίνακας 22. Στοιχεία του παθητικού που περιλαµβάνονται στις βάσεις δεδοµένων...90 Πίνακας 23. Αριθµητικές σχέσεις µεταξύ των στοιχείων του παθητικού...90 Πίνακας 24. Στοιχεία της κατάστασης των αποτελεσµάτων χρήσεως που περιλαµβάνονται στις βάσεις δεδοµένων...90 Πίνακας 25. Αριθµητικές σχέσεις µεταξύ των στοιχείων της κατάστασης των αποτελεσµάτων χρήσεως...91 Πίνακας 26. Παράµετροι που θα χρησιµοποιηθούν για τις ανάγκες των αναλύσεων...91 Πίνακας 27α,β,γ,δ. Αριθµητικές σχέσεις των παραµέτρων...92 Πίνακας 28. Κατανοµή των επιχειρήσεων σε υπερκλάδους...94 Πίνακας 29. Κατανοµή των επιχειρήσεων σε κλάδους...95 Πίνακας 30. Κατανοµή των πωλήσεων των επιχειρήσεων ανά υπερκλάδο...96 Πίνακας 31. Μέσος όρος πωλήσεων των επιχειρήσεων ανά υπερκλάδο...97 Πίνακας 32. Κατανοµή των πωλήσεων των επιχειρήσεων σε κλάδους (αθροιστικά)

12 Πίνακας 33. Μέσος όρος πωλήσεων των επιχειρήσεων ανά κλάδο Πίνακας 34. Κατανοµή του συνόλου ενεργητικού των επιχειρήσεων σε υπερκλάδους (αθροιστικά) Πίνακας 35. Μέσος όρος συνόλου ενεργητικού ανά υπερκλάδο Πίνακας 36. Κατανοµή του συνόλου του ενεργητικού των επιχειρήσεων σε κλάδους (αθροιστικά) Πίνακας 37. Μέσος όρος συνόλου ενεργητικού ανά κλάδο Πίνακας 38. Κατανοµή των απασχολούµενων κεφαλαίων των επιχειρήσεων σε υπερκλάδους (αθροιστικά) Πίνακας 39. Μέσος όρος απασχολούµενων κεφαλαίων ανά υπερκλάδο Πίνακας 40. Απασχολούµενα κεφάλαια των επιχειρήσεων ανά κλάδο Πίνακας 41. Μέσος όρος απασχολούµενων κεφαλαίων ανά κλάδο Πίνακας 42. Μέση µεγέθυνση των πωλήσεων ανά υπερκλάδο Πίνακας 43. Μέση µεγέθυνση των πωλήσεων ανά κλάδο Πίνακας 44. Μέση µεγέθυνση συνόλου ενεργητικού ανά υπερκλάδο Πίνακας 45. Μέση µεγέθυνση συνόλου ενεργητικού ανά κλάδο Πίνακας 46. Μέσος όρος αποδόσεων ενεργητικού ανά υπερκλάδο Πίνακας 47. Σταθµισµένος µέσος όρος αποδόσεων ενεργητικού ανά υπερκλάδο Πίνακας 48. ιάµεσος αποδόσεων ενεργητικού ανά υπερκλάδο Πίνακας 49. Μέσος όρος αποδόσεων ενεργητικού ανά κλάδο Πίνακας 50. Σταθµισµένος µέσος όρος αποδόσεων ενεργητικού ανά κλάδο Πίνακας 51. ιάµεσος αποδόσεων ενεργητικού ανά κλάδο Πίνακας 52. Μέσος όρος αποδόσεων ιδίων κεφαλαίων ανά υπερκλάδο Πίνακας 53. Σταθµισµένος µέσος όρος αποδόσεων ιδίων κεφαλαίων ανά υπερκλάδο Πίνακας 54. ιάµεσος αποδόσεων ιδίων κεφαλαίων ανά υπερκλάδο Πίνακας 55. Μέσος όρος αποδόσεων ιδίων κεφαλαίων ανά κλάδο Πίνακας 56. Σταθµισµένος µέσος όρος αποδόσεων ιδίων κεφαλαίων ανά κλάδο Πίνακας 57. ιάµεσος αποδόσεων ιδίων κεφαλαίων ανά κλάδο Πίνακας 58. Μέσος όρος αποδόσεων απασχολούµενων κεφαλαίων ανά υπερκλάδο Πίνακας 59. ιάµεσος αποδόσεων απασχολούµενων κεφαλαίων ανά υπερκλάδο Πίνακας 60. Μέσος όρος αποδόσεων απασχολούµενων κεφαλαίων ανά κλάδο Πίνακας 61. ιάµεσος αποδόσεων απασχολούµενων κεφαλαίων ανά κλάδο Πίνακας 62. Μέσος όρος περιθωρίων µικτού κέρδους ανά υπερκλάδο Πίνακας 63. Μέσος όρος περιθωρίων µικτού κέρδους ανά κλάδο Πίνακας 64. Μέσος όρος περιθωρίων λειτουργικού κέρδους ανά υπερκλάδο Πίνακας 65. Μέσος όρος περιθωρίων λειτουργικού κέρδους ανά κλάδο Πίνακας 66. Μέσος όρος περιθωρίων καθαρού κέρδους ανά υπερκλάδο Πίνακας 67. Μέσος όρος περιθωρίων καθαρού κέρδους ανά κλάδο Πίνακας 68. ιάµεσος κάλυψης χρηµατοδοτικών δαπανών ανά υπερκλάδο Πίνακας 69. ιάµεσος ξένων προς σύνολο απασχολούµενων κεφαλαίων ανά υπερκλάδο Πίνακας 70. ιάµεσος γενικής ρευστότητας ανά υπερκλάδο Πίνακας 71. ιάµεσος ειδικής ρευστότητας ανά υπερκλάδο Πίνακας 72. Benchmarks αποδοτικότητας (Profitability) Πίνακας 73. Benchmarks µεγέθυνσης (Growth) Πίνακας 74. Αποτελέσµατα Cluster Analysis για το σύνολο των επιχειρήσεων ανά έτος Πίνακας 75. Αποτελέσµατα Cluster Analysis για τον κλαδο Ταχυδροµικές υπηρεσίες ανά έτος Πίνακας 76. Αποτελέσµατα Cluster Analysis για τον κλαδο Μεταφορές ανά έτος Πίνακας 77. Αποτελέσµατα Cluster Analysis για τον κλαδο Βιοµηχανία ανά έτος Πίνακας 78. Αποτελέσµατα Cluster Analysis για τον κλαδο ιαφηµιστικές ανά έτος Πίνακας 79. Αποτελέσµατα Cluster Analysis για τον κλαδο Εµπόριο ανά έτος Πίνακας 80. Αποτελέσµατα Cluster Analysis για τον κλαδο Τουρισµός ανά έτος Πίνακας 81. Αποτελέσµατα Cluster Analysis για τον κλαδο Υπηρεσίες προς επιχειρήσεις ανά έτος

13 Πίνακας 82. Αποτελέσµατα Cluster Analysis για τον κλαδο Πληροφορική ανά έτος Πίνακας 83. Αποτελέσµατα Cluster Analysis για τον κλαδο Τηλεπικοινωνίες ανά έτος Πίνακας 84. Αποτελέσµατα Cluster Analysis για τον κλαδο ιάφορες υπηρεσίες ανά έτος..147 Πίνακας 85. Αποτελέσµατα Cluster Analysis για τον κλαδο Χρηµατοοικονοµικά ανά έτος Πίνακας 86. Κατανοµή επιχειρήσεων στα Profitability Clusters Πίνακας 87. Κατανοµή επιχειρήσεων στα Growth Clusters Πίνακας 88. Κατανοµή των επιχειρήσεων στα Profitability Clusters ανά υπερκλάδο Πίνακας 89. Κατανοµή των επιχειρήσεων στα Growth Clusters ανά υπερκλάδο Πίνακας 90. Κατανοµή των επιχειρήσεων του Profitability Cluster A στα Growth Clusters Πίνακας 91. Κατανοµή των επιχειρήσεων του Growth Cluster A στα Profitability Clusters Πίνακας 92. Εταιρείες που ανήκουν στα Clusters Α και για τις δύο οικογένειες παραµέτρων.150 Πίνακας 93. Πωλήσεις στα Profitability Clusters Πίνακας 94. Πωλήσεις στα Growth Clusters Πίνακας 95. Κάλυψη χρηµατοδοτικών δαπανών στα Profitability Clusters Πίνακας 96. Κάλυψη χρηµατοδοτικών δαπανών στα Growth Clusters Πίνακας 97. Ξένα προς σύνολο απασχολούµενων κεφαλαίων στα Profitability Clusters Πίνακας 98. Ξένα προς σύνολο απασχολούµενων κεφαλαίων στα Growth Clusters Πίνακας 99. Γενική ρευστότητα στα Profitability Clusters Πίνακας 100. Γενική ρευστότητα στα Growth Clusters Πίνακας 101. Άµεση ρευστότητα στα Profitability Clusters Πίνακας 102. Άµεση ρευστότητα στα Growth Clusters Πίνακας 103. Ποσοστά εισηγµένων και µη εταιρειών στα Profitability Clusters Πίνακας 104. Ποσοστά εισηγµένων και µη εταιρειών στα Growth Clusters

14 ΜΕΡΟΣ Α : ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Στο πρώτο µέρος της εργασίας (1 ο έως 7 ο κεφάλαιο) παρουσιάζεται το θεωρητικό πλαίσιο πάνω στο οποίο αναπτύσσεται η συνολική επιχειρηµατολογία. Τα πρώτα τέσσερα κεφάλαια εξετάζουν την έννοια της ανταγωνιστικότητας και τη µέτρησή της, µε έµφαση στην Ελλάδα, στο πέµπτο κεφάλαιο εξετάζονται οι σχετικές υποθέσεις προς διερεύνηση, στο έκτο κεφάλαιο αναπτύσσονται τα συνολικά συµπεράσµατα και στο έβδοµο κεφάλαιο παρατίθεται η σχετική βιβλιογραφία και αρθρογραφία

15 Κεφάλαιο 1 ο 1. Ανταγωνιστικότητα και παράγοντες ανταγωνιστικότητας 1.1 Η έννοια της ανταγωνιστικότητας Η ανταγωνιστικότητα των εθνικών οικονοµιών είναι σήµερα εξέχουσας σηµασίας για τη µακροπρόθεσµη εξέλιξη του βιοτικού επιπέδου των πολιτών και έχει καταστεί βασική φροντίδα τόσο των προηγµένων όσο και των αναπτυσσόµενων χωρών σε µια όλο και πιο ανοιχτή και ολοκληρωµένη παγκόσµια οικονοµία. Παρά την αναγνωρισµένη και ευρεία αποδοχή της σηµασίας της σήµερα, η ανταγωνιστικότητα παραµένει µία έννοια που δεν είναι απόλυτα κατανοητή, ενώ τυγχάνει συχνά αντικείµενο παρεξήγησης και παρερµηνειών. Ο πιο διαισθητικός ορισµός της ανταγωνιστικότητας είναι ότι αποτελεί το µερίδιο µιας χώρας για τα προϊόντα της στις παγκόσµιες αγορές. Αυτός ο ορισµός καθιστά την ανταγωνιστικότητα ένα παιχνίδι µε άθροισµα µηδέν (Zero-sum game), αφού η ωφέλεια µιας χώρας προκύπτει αναγκαστικά εις βάρος άλλων χωρών. Αυτή η άποψη για την ανταγωνιστικότητα χρησιµοποιείται συχνά για να δικαιολογήσει την κυβερνητική παρέµβαση στις αγορές προς όφελος µιας χώρας (η επονοµαζόµενη βιοµηχανική πολιτική). Επίσης, η άποψη αυτή υποστηρίζει εν γένει κρατικές πολιτικές για τη διατήρηση των ηµεροµισθίων σε χαµηλό επίπεδο τοπικά και την υποτίµηση του νοµίσµατος της χώρας, και τα δύο εκ των οποίων στοχεύουν στην αύξηση των εξαγωγών. Συχνά λέγεται ακόµη ότι οι χαµηλότεροι µισθοί ή η υποτίµηση «καθιστούν µια χώρα πιο ανταγωνιστική». Οι επιχειρηµατικοί ηγέτες από τη µεριά τους, έλκονται περισσότερο από την αυτή την άποψη σχετικά µε το µερίδιο αγοράς καθώς οι πολιτικές αυτές φαίνεται να απευθύνονται στα άµεσα ανταγωνιστικά τους ενδιαφέροντα. Ωστόσο, η παραπλανητική µεταφορά του απ ευθείας ανταγωνισµού της αγοράς, είναι µια εξαιρετικά εσφαλµένη άποψη για την ανταγωνιστικότητα και η ανταπόκριση σε αυτόν τον ορισµό της ανταγωνιστικότητας λειτουργεί εις βάρος της εθνικής οικονοµικής προόδου. Η ανάγκη για χαµηλά ηµεροµίσθια αποκαλύπτει στην ουσία µια έλλειψη ανταγωνιστικότητας και καταπιέζει την ευηµερία των πολιτών. Η υποτίµηση µειώνει την τιµή των προϊόντων και υπηρεσιών στις παγκόσµιες αγορές, αυξάνοντας µεν το µερίδιο της χώρας σε αυτές, προκαλώντας δε όµως µια συλλογική µείωση των µισθών στη χώρα, αναγκάζοντας τον πολίτη να καταβάλλει περισσότερα για την αγορά προϊόντων και υπηρεσιών τα οποία προέρχονται από το εξωτερικό. Εποµένως, οι εξαγωγές που βασίζονται σε χαµηλούς µισθούς ή στο φθηνό νόµισµα, δεν µπορούν να υποστηρίξουν ελκυστικό βιοτικό επίπεδο. Για να γίνει κατανοητή η πραγµατική έννοια της ανταγωνιστικότητας, το σηµείο εκκίνησης πρέπει να είναι οι πηγές της ευηµερίας µιας χώρας. Το βιοτικό επίπεδο µιας χώρας προσδιορίζεται από την παραγωγικότητα της οικονοµίας της, η οποία µετράται από την αξία των προϊόντων και υπηρεσιών που παράγονται ανά µονάδα ανθρώπινων, φυσικών και κεφαλαιακών πόρων (εισροών) της χώρας. Η παραγωγικότητα εξαρτάται από την αξία προϊόντων και υπηρεσιών µιας χώρας, όπως µετρούνται από τις τιµές που µπορούν να οριστούν

16 στις ανοιχτές αγορές, και την αποτελεσµατικότητα και επάρκεια µε την οποία µπορούν να παραχθούν. Συνεπώς, η πραγµατική ανταγωνιστικότητα εξαρτάται από την παραγωγικότητα. Η παραγωγικότητα επιτρέπει σε µια χώρα να υποστηρίξει υψηλά ηµεροµίσθια, ισχυρό νόµισµα και ελκυστικές αποδόσεις κεφαλαίου και µαζί µε αυτά υψηλό βιοτικό επίπεδο. Στόχος εποµένως είναι η παραγωγικότητα, όχι οι εξαγωγές αυτές καθ εαυτές. Η εθνική παραγωγικότητα θα αυξηθεί µόνο εάν διευρυνθούν οι εξαγωγές των προϊόντων ή υπηρεσιών που µπορεί να παράγει αποτελεσµατικά µια χώρα. Οι εγχώριες επιχειρήσεις καθώς και οι θυγατρικές ξένων επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται σε µία χώρα δεν δρουν µονοµερώς ούτε θετικά ούτε αρνητικά στην εθνική της ανταγωνιστικότητα, καθώς εκείνο που έχει τελικά σηµασία είναι η παραγωγικότητα των δραστηριοτήτων τους µέσα στη χώρα. Η παραγωγικότητα των τοπικών βιοµηχανιών επηρεάζει έντονα το κόστος ζωής και το κόστος της επιχειρηµατικότητας, καθώς επίσης και το επίπεδο των ηµεροµισθίων. Συνεπώς, όσον αφορά το βιοτικό επίπεδο των πολιτών, καθοριστικό ρόλο παίζει η παραγωγικότητα του συνόλου της οικονοµίας και όχι µόνο το εµπόριο. Η παγκόσµια οικονοµία εποµένως δεν είναι ένα παιχνίδι µε µηδενικό άθροισµα. Πολλές χώρες µπορούν να βελτιώσουν την ευηµερία τους εάν µπορέσουν να βελτιώσουν την παραγωγικότητά τους. Εποµένως, η µεγάλη πρόκληση στην οικονοµική ανάπτυξη είναι η δηµιουργία των συνθηκών για γρήγορη και αειφόρο ανάπτυξη της παραγωγικότητας Ανταγωνιστικότητα έθνους (κράτους) Σύµφωνα µε τον ΟΟΣΑ, Η ανταγωνιστικότητα ενός έθνους (κράτους) ορίζεται ως ο βαθµός στον οποίο το εν λόγω κράτος υπό δίκαιες συνθήκες ελεύθερου εµπορίου µπορεί να παράξει προϊόντα τα οποία ικανοποιούν τις διεθνείς αγορές ενώ ταυτόχρονα εξασφαλίζει τη µακροπρόθεσµη διατήρηση και αύξηση των πραγµατικών εισοδηµάτων των πολιτών του. Η ανταγωνιστικότητα καθορίζεται κατά βάση από την παραγωγικότητα µε την οποία ένα έθνος χρησιµοποιεί τους διαθέσιµους πόρους, το ανθρώπινο δυναµικό, το κεφάλαιο και τους φυσικούς του πόρους. Η παραγωγικότητα καθορίζει το βιοτικό επίπεδο ενός έθνους ή µίας περιοχής (µισθοί, απόδοση κεφαλαίου, αποδοτικότητα φυσικών πόρων) και εξαρτάται τόσο από την αξία των παραγόµενων προϊόντων και των υπηρεσιών (µοναδικότητα, ποιότητα), όσο και από την επάρκεια µε την οποία παράγονται. Τα τρία κύρια σηµεία του παραπάνω ορισµού είναι τα εξής: 1. Η ανταγωνιστικότητα ενός κράτους δεν θα πρέπει να εξασφαλίζεται εις βάρος των εισοδηµάτων των πολιτών του. Για παράδειγµα, η διατήρηση χαµηλών µισθών ή οι νοµισµατικές υποτιµήσεις µειώνουν αφενός το κόστος των προϊόντων ενός κράτους καθιστώντας τα έτσι ελκυστικότερα στις διεθνείς αγορές, µειώνουν αφετέρου και τα εισοδήµατα των εργαζοµένων και εποµένως δεν µπορούν να θεωρηθούν ως µέτρα βελτίωσης της ανταγωνιστικότητας. 2. Στα πλαίσια της ανταγωνιστικότητας, η ευηµερία των πολιτών θα πρέπει να διατηρείται σε βάθος χρόνου και όχι παροδικά

17 3. Η παραγωγικότητα ενός τόπου είναι εκείνη που καθορίζει τη στάση τόσο των εγχώριων επιχειρήσεων όσο και αυτών του εξωτερικού απέναντι στον τόπο αυτό. Η προέλευση της ιδιοκτησίας είναι πλέον δευτερεύουσας σηµασίας για την ανταγωνιστικότητα και την εθνική ευηµερία Ανταγωνιστικότητα επιχείρησης Μία επιχείρηση θεωρείται ανταγωνιστική αν έχει τη δυνατότητα να παράγει προϊόντα και υπηρεσίες ανώτερης ποιότητας και χαµηλότερου κόστους σε σχέση µε τους εγχώριους ή τους διεθνείς ανταγωνιστές της και να διατηρήσει σε βάθος χρόνου το πλεονέκτηµα αυτό. Η ανταγωνιστικότητα µίας επιχείρησης µεταφράζεται εποµένως σε υψηλή κερδοφορία µακροπρόθεσµα και στη δυνατότητά της να αµείβει τους εργαζοµένους της και να παρέχει υψηλές αποδόσεις στους µετόχους (ιδιοκτήτες) της. Η ανταγωνιστικότητα µίας επιχείρησης εξαρτάται τόσο από εσωτερικούς παράγοντες που έχουν να κάνουν µε την ίδια την επιχείρηση, όσο και από το ευρύτερο εξωτερικό της περιβάλλον. Εσωτερικό περιβάλλον Εξωτερικό περιβάλλον Το ανταγωνιστικό πλεονέκτηµα βρίσκεται µέσα στην ίδια την επιχείρηση ή στον κλάδο της Η ανταγωνιστική επιτυχία εξαρτάται βασικά από τις επιλογές της επιχείρησης Το ανταγωνιστικό πλεονέκτηµα (ή µειονέκτηµα) βρίσκεται µερικώς στην τοποθεσία όπου είναι εγκατεστηµένες οι επιχειρηµατικές µονάδες Η συµµετοχή σε συµπλέγµατα επιχειρήσεων (clusters) συνεισφέρει σηµαντικά στην ανταγωνιστικότητα ιάγραµµα 1. Πλευρές της επιχειρηµατικής επιτυχίας (Πηγή: M. Porter) ιαφορές στην ανταγωνιστικότητα έθνους - επιχείρησης Αν και η ανταγωνιστικότητα ως έννοια χρησιµοποιείται διεθνώς τόσο σε εθνικό επίπεδο όσο και σε επίπεδο επιχείρησης, αυτές οι δύο όψεις της παρουσιάζουν εγγενείς διαφορές. Οι επιχειρήσεις ανταγωνίζονται στο να παράγουν ποιοτικότερα προϊόντα και υπηρεσίες, µε χαµηλότερο κόστος σε σχέση µε τους εγχώριους ή τους διεθνείς ανταγωνιστές. Η ανταγωνιστικότητα µίας επιχείρησης διαφαίνεται τελικά στις επιχειρηµατικές διαδικασίες της και τη στρατηγική της, ενώ αν δεν είναι σε θέση να έχει επαρκή κέρδη, θα οδηγηθεί αυτοµάτως εκτός της αγοράς. Από την άλλη, οι συναλλαγές και ο ανταγωνισµός µεταξύ των εθνών δεν έχει να κάνει µε το κέρδος. Τα κράτη ανταγωνίζονται στο να προσφέρουν το καλύτερο δυνατό περιβάλλον,

18 ένα περιβάλλον πιο πρόσφορο και πιο παραγωγικό για τις επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται σε αυτά, εγχώριες είτε θυγατρικές ξένων εταιρειών. Κατ επέκταση, η ανταγωνιστικότητα µίας χώρας εστιάζεται στην ικανότητά της να παρέχει στους πολίτες της υψηλά και αυξανόµενα βιοτικά επίπεδα στη µεσοµακροχρόνια περίοδο. 1.2 Οι θεµελιώδεις µικροοικονοµικές αρχές της παραγωγικότητας Μεγάλο µέρος των συζητήσεων για την ανταγωνιστικότητα και την οικονοµική ανάπτυξη εστιάστηκε κατά καιρούς στις µακροοικονοµικές, πολιτικές, νοµικές και κοινωνικές συνθήκες που υποστηρίζουν µια επιτυχηµένη οικονοµία. Είναι γνωστό ότι οι σωστές δηµοσιονοµικές και νοµισµατικές πολιτικές, ένα νοµικό πλαίσιο εµπιστοσύνης και αποτελεσµατικότητας, ένα σταθερό σύνολο δηµοκρατικών θεσµών και η πρόοδος στις κοινωνικές συνθήκες συµβάλλουν σε µεγάλο βαθµό στην άνθηση µιας υγιούς οικονοµίας. Ωστόσο, αυτές οι ευρύτερες προϋποθέσεις είναι απαραίτητες αλλά όχι ικανές συνθήκες, αφού παρέχουν την ευκαιρία δηµιουργίας πλούτου χωρίς όµως να δηµιουργούν πλούτο αυτές καθ εαυτές. Ο πλούτος δηµιουργείται στην πραγµατικότητα στο µικροοικονοµικό επίπεδο της οικονοµίας η ικανότητα των επιχειρήσεων να δηµιουργούν πολύτιµα προϊόντα και υπηρεσίες χρησιµοποιώντας αποτελεσµατικές µεθόδους που έχει τις ρίζες του στη γνώση και εµπειρία των επιχειρηµατικών στρατηγικών και διαδικασιών καθώς και στην ποιότητα του µικροοικονοµικού επιχειρηµατικού περιβάλλοντος ( ιάγραµµα 2) µέσα στο οποίο ανταγωνίζονται οι επιχειρήσεις. Εάν δεν υπάρχει κατάλληλη βελτίωση σε µικροοικονοµικό επίπεδο, δεν πρόκειται να αποφέρουν καρπούς οι µακροοικονοµικές, πολιτικές, νοµικές και κοινωνικές µεταρρυθµίσεις. Η µικροοικονοµική προσέγγιση τονίζει επίσης το γεγονός ότι η βελτίωση στο ανταγωνιστικό δυναµικό δεν είναι µια απλή γραµµική διεργασία βάση της οποίας όλα τα κράτη πρέπει να παρουσιάζουν πρόοδο µε ένα σταθερό σύνολο µεγεθών. Αντίθετα, η επιτυχηµένη οικονοµική ανάπτυξη απαιτεί από τα κράτη την ανάπτυξη της ικανότητας να ανταγωνίζονται µε όλο και πιο περίπλοκους τρόπους προκειµένου να υποστηρίξουν ανώτερα επίπεδα µισθών και εθνικού εισοδήµατος

19 Μακροοικονοµικό, πολιτικό, νοµικό και κοινωνικό περιβάλλον για ανάπτυξη Γνώση και εµπειρία των επιχειρησιακών διαδικασιών και της Στρατηγικής Ποιότητα του µικροοικονοµικού επιχειρηµατικού περιβάλλοντος Μικροοικονοµικά θεµέλια της ανάπτυξης ιάγραµµα 2. Παράγοντες που καθορίζουν την παραγωγικότητα και τη µεγέθυνση της παραγωγικότητας (Πηγή: M. Porter) Οι θεµελιώδεις µικροοικονοµικές αρχές της παραγωγικότητας στηρίζονται σε δύο αλληλένδετα πεδία: 1. Τη γνώση και την εµπειρία (Sophistication) µε την οποία ανταγωνίζονται οι εγχώριες εταιρείες ή οι θυγατρικές ξένων επιχειρήσεων που δρουν µέσα στη χώρα, και 2. Την ποιότητα του µικροοικονοµικού επιχειρηµατικού περιβάλλοντος. Η παραγωγικότητα των χωρών ορίζεται τελικά από την παραγωγικότητα των επιχειρήσεων που δρουν σε αυτές. Μια οικονοµία δεν µπορεί να είναι ανταγωνιστική εάν οι εταιρείες που δραστηριοποιούνται σε αυτή δεν είναι κι εκείνες ανταγωνιστικές, είτε αυτές είναι εγχώριες εταιρείες είτε θυγατρικές ξένων εταιριών. Για την ευηµερία και την προκοπή ενός έθνους, δεν είναι τόσο σηµαντικό σε ποιες βιοµηχανίες δραστηριοποιείται και ανταγωνίζεται µε τα υπόλοιπα, αλλά ο τρόπος µε τον οποίο οι επιχειρήσεις ανταγωνίζονται µεταξύ τους µέσα σε αυτές τις βιοµηχανίες Ωστόσο, η γνώση και η εµπειρία των εταιριών είναι άρρηκτα συνδεδεµένη µε την ποιότητα του εθνικού επιχειρηµατικού περιβάλλοντος. Οι πιο έµπειρες εταιρικές στρατηγικές απαιτούν µεταξύ άλλων πολύ πιο καταρτισµένους ανθρώπους, καλύτερη πληροφόρηση, βελτιωµένη υποδοµή, καλύτερους προµηθευτές, πιο προηγµένα ερευνητικά ιδρύµατα και ισχυρότερη ανταγωνιστική πίεση. 1.3 Πηγές του ανταγωνιστικού πλεονεκτήµατος των εθνών Για να επέλθει επιτυχής οικονοµική ανάπτυξη, οι εταιρείες που δραστηριοποιούνται σε µια χώρα πρέπει να αναβαθµίζουν τους τρόπους µε τους οποίους ανταγωνίζονται. Πρέπει να µετακινούνται από το ανταγωνισµό σε συγκριτικά πλεονεκτήµατα (φθηνή εργασία ή φυσικοί πόροι) προς τον ανταγωνισµό στα ανταγωνιστικά πλεονεκτήµατα που προκύπτουν από

20 µοναδικά προϊόντα και διεργασίες και να καταφεύγουν από την άντληση ξένων καναλιών διανοµής στη δηµιουργία δικών τους διαύλων. Στο ιάγραµµα 3 παρουσιάζονται ορισµένες από τις µεταβολές στις επιχειρηµατικές στρατηγικές και λειτουργικές πρακτικές που απαιτούνται για την πορεία προς την ανάπτυξη ανάλογα µε το επίπεδο του εισοδήµατος των χωρών. Χώρες χαµηλού εισοδήµατος Χώρες µέσου εισοδήµατος Χώρες υψηλού εισοδήµατος Ανταγωνιστικό πλεονέκτηµα µέσω των φτηνών πόρων Γνώση και εµπειρία των παραγωγικών διαδικασιών Εύρος προσανατολισµού στον πελάτη Εύρος του µάρκετινγκ Εύρος των τοπικών πωλήσεων Εξάρτηση από το επαγγελµατικό µάνατζµεντ Ευρεία παρουσία αλυσίδας αξίας Έλεγχος της διεθνούς διανοµής Εύρος ύπαρξης εµπορικής ονοµασίας Έξοδα επιχείρησης σε Έρευνα και Ανάπτυξη (R&D) ιάδοση της αδειοδότησης για χρήση ξένης τεχνολογίας Εύρος της εκπαίδευσης προσωπικού υνατότητα καινοτοµίας Ευρύτητα διεθνών αγορών Βαθµός του κινήτρου ανταµοιβής Προθυµία για µεταβίβαση εξουσίας ιάγραµµα 3. Επιχειρηµατική Γνώση & Εµπειρία και οικονοµική ανάπτυξη (Πηγή: M. Porter) Τα δυνατά σηµεία του ανταγωνισµού σε προηγούµενα στάδια της ανάπτυξης είναι πιθανό να µεταβληθούν σε αδυναµίες σε πιο προηγµένα επίπεδα ανάπτυξης στη συνέχεια. Η γρήγορη και υποδειγµατική αντιγραφή της ξένης τεχνολογίας, για παράδειγµα, πρέπει να παραχωρήσει το πεδίο για εσωτερική ανάπτυξη τεχνολογίας και καινοτοµίας προκειµένου να ανταγωνιστεί µια χώρα σε επίπεδο προηγµένης οικονοµίας. Οι απαραίτητες αλλαγές βρίσκουν συνήθως αντίσταση στον εταιρικό τοµέα γιατί οι προηγούµενες τακτικές υπήρξαν έως τότε προσοδοφόρες - και προδικάζεται ότι θα συνεχίσουν να είναι - και οι παλιές συνήθειες είναι βαθιά ριζωµένες. Η µετακίνηση σε πιο πολύπλοκους τρόπους ανταγωνισµού εξαρτάται από τις παράλληλες αλλαγές στο µικροοικονοµικό επιχειρηµατικό περιβάλλον. Το µικροοικονοµικό επιχειρηµατικό περιβάλλον µπορεί να γίνει κατανοητό σε σχέση µε τέσσερα αλληλένδετα πεδία: 1. Την ποιότητα των συνθηκών των συντελεστών (πόρων). 2. Το περιβάλλον για την επιχειρηµατική στρατηγική και τον ανταγωνισµό. 3. Την ποιότητα των τοπικών συνθηκών ζήτησης. 4. Την παρουσία των σχετικών και υποστηρικτικών βιοµηχανιών. Λόγω της γραφικής τους αναπαράστασης ( ιάγραµµα 4) και του γεγονότος ότι το κάθε ένα από τα τέσσερα στοιχεία εξαρτάται και επηρεάζεται από τα άλλα, τα πεδία αυτά ονοµάζονται συλλογικά ιαµάντι. Το κράτος παίζει αναπόφευκτα κάποιο ρόλο στην

Η ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ

Η ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Η ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Γκλαβέρη Αναστασία Μάιος 2006 Σκοπός n Σκοπός μας στην παρούσα διπλωματική εργασία είναι να διερευνήσουμε θέματα που σχετίζονται με την ανταγωνιστικότητα στην Ελλάδα. n

Διαβάστε περισσότερα

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER Πιστεύουμε ότι η επιχειρηματικότητα ανθεί μόνο σε κοινωνίες όπου υπάρχει προστασία και σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Αναγνωρίζουμε ότι οι

Διαβάστε περισσότερα

Δημιουργία Συνεργατικών Δικτύων Ανοιχτής Καινοτομίας Coopetitive Open Innovation Networks - COINs

Δημιουργία Συνεργατικών Δικτύων Ανοιχτής Καινοτομίας Coopetitive Open Innovation Networks - COINs Δημιουργία Συνεργατικών Δικτύων Ανοιχτής Καινοτομίας Coopetitive Open Innovation Networks - COINs «Στρατηγικές Ανάπτυξης Συνεργατικών Σχηματισμών στις Ελληνικές Περιφέρειες» Κωνσταντίνος Μπουρλετίδης Οικονομολόγος

Διαβάστε περισσότερα

Ταμείου Αγροτικής Επιχειρηματικότητας,

Ταμείου Αγροτικής Επιχειρηματικότητας, Παρέμβαση του αναπληρωτή διευθύνοντος συμβούλου της Τράπεζας Πειραιώς κ. Χριστόδουλου Αντωνιάδη, στο συνέδριο «Αριστοτέλης» της ΕΕΔΕ, στις 28 Νοεμβρίου 2014, στη Θεσσαλονίκη Χρηματοδοτικά Νέα Εργαλεία

Διαβάστε περισσότερα

1. Το μοντέλο των πέντε δυνάμεων του Porter αναλύει το μάκρο-περιβάλλον. α. Λάθος. β. Σωστό. Απάντηση: α. Λάθος.

1. Το μοντέλο των πέντε δυνάμεων του Porter αναλύει το μάκρο-περιβάλλον. α. Λάθος. β. Σωστό. Απάντηση: α. Λάθος. 1. Το μοντέλο των πέντε δυνάμεων του Porter αναλύει το μάκρο-περιβάλλον. α. Λάθος. β. Σωστό. Απάντηση: α. Λάθος. 2. Ποια από τις παρακάτω επιλογές δεν περιλαμβάνεται στην ανάλυση του μάκρο-περιβάλλοντος;

Διαβάστε περισσότερα

Αρχές Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων και Υπηρεσιών ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΩΝ 2.

Αρχές Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων και Υπηρεσιών ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΩΝ 2. Αρχές Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων και Υπηρεσιών ΕΠΙΜΕΕΙΑ: ΝΙΚΟΑΟ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΟΟΓΟ ΠΡΟΟΜΟΙΩΗ ΔΙΑΓΩΝΙΜΑΤΩΝ 2 Κεφάλαιο 2 ο Η Επιστήμη της Διοίκησης των Επιχειρήσεων Ομάδα Α Ερωτήσεις ωστού

Διαβάστε περισσότερα

Του κ. Κωνσταντίνου Γαγλία Γενικού Διευθυντή του BIC Αττικής

Του κ. Κωνσταντίνου Γαγλία Γενικού Διευθυντή του BIC Αττικής Του κ. Κωνσταντίνου Γαγλία Γενικού Διευθυντή του BIC Αττικής ΒΑΣΙΚΟΙ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΤΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΩΝ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑΣ ΕΠΙΤΥΧΗΜΕΝΩΝ CLUSTERS Με σκοπό τον εντοπισμό των βασικών παραγόντων επιτυχίας

Διαβάστε περισσότερα

Η Βιομηχανία Ψηφιακής Τεχνολογίας στην Ελλάδα

Η Βιομηχανία Ψηφιακής Τεχνολογίας στην Ελλάδα Η Βιομηχανία Ψηφιακής Τεχνολογίας στην Ελλάδα Τάσος Τζήκας Πρόεδρος ΔΣ 23 Απριλίου 2013 Ποιος είναι ο ΣΕΠΕ F E D E R A T I O N O F H E L L E N I C I C T E N T E R P R I S E S D I G I T A L E U R O P E,

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγικές Έννοιες Επιχειρηματικότητας

Εισαγωγικές Έννοιες Επιχειρηματικότητας Εισαγωγικές Έννοιες Επιχειρηματικότητας Μάθημα 2 1 Εισαγωγή Χαρακτηριστικά στοιχεία της επιχείρησης ως οργανισμού Συστατικά μέρη και το περιβάλλον της επιχείρησης Διάφορες μορφές επιχειρήσεων που λειτουργούν

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΡΟΕΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΞΕΝΕΣ ΑΜΕΣΕΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ (ΞΑΕ) (Foreign Direct Investment, FDI)

ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΡΟΕΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΞΕΝΕΣ ΑΜΕΣΕΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ (ΞΑΕ) (Foreign Direct Investment, FDI) ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΡΟΕΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΞΕΝΕΣ ΑΜΕΣΕΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ (ΞΑΕ) (Foreign Direct Investment, FDI) Οι ροές των ΞΑΕ καταγράφονται στο ισοζύγιο πληρωμών (ΙΠ) των χωρών υποδοχής. Διαφ. 11 Τα στοιχεία όμως του ΙΠ δεν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΑΓΡΟΤΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΥΠΟΥ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΑΓΡΟΤΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΑΓΡΟΤΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΥΠΟΥ Η αυριανή ηµερίδα στόχο έχει την παρουσίαση των αποτελεσµάτων δύο ερευνητικών προγραµµάτων: 1. «ΑΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

10 Ιουλίου Συµπεράσµατα

10 Ιουλίου Συµπεράσµατα Forum για την Εργασία και τις εξιότητες του Αύριο 10 Ιουλίου 2013 ΞΕΝΟ ΟΧΕΙΟ DIVANI CARAVEL Συµπεράσµατα Σήµερα παρουσιάστηκαν τα αποτελέσµατα του Μηχανισµού ιάγνωσης των Αναγκών των Επιχειρήσεων σε Επαγγέλµατα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ Έρευνα αγοράς θεωρείται κάθε οργανωμένη προσπάθεια συλλογής, επεξεργασίας και ανάλυσης πληροφοριών σχετικών με την αγορά που δραστηριοποιείται μια επιχείρηση. Αυτές οι πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

03/03/2015. Ι. Το Εξωτερικό Περιβάλλον της Επιχείρησης. Το Περιβάλλον της Επιχείρησης. Οργάνωση & Διοίκηση Επιχειρήσεων

03/03/2015. Ι. Το Εξωτερικό Περιβάλλον της Επιχείρησης. Το Περιβάλλον της Επιχείρησης. Οργάνωση & Διοίκηση Επιχειρήσεων ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Ακαδηµαϊκό έτος 2014-2015, Εαρινό Εξάµηνο Οργάνωση & Διοίκηση Επιχειρήσεων Μάθηµα 2ο Το Περιβάλλον της

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτοβουλία για την Καινοτομία

Πρωτοβουλία για την Καινοτομία Πρωτοβουλία για την Καινοτομία Ολοκληρωµένα Προγράµµατα, Πρωτοβουλίες και Δικτυώσεις για την ανάπτυξη δεξιοτήτων και ικανοτήτων Καινοτομίας Το έργο υλοποιείται στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

Αρχές Μάρκετινγκ. Ενότητα 3: Στρατηγικός Σχεδιασμός Μάρκετινγκ. Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής

Αρχές Μάρκετινγκ. Ενότητα 3: Στρατηγικός Σχεδιασμός Μάρκετινγκ. Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Αρχές Μάρκετινγκ Ενότητα 3: Στρατηγικός Σχεδιασμός Μάρκετινγκ Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ

ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΤΟ ΒΕΡΟΛΙΝΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ Jägerstr. 54-55, D-10117 Berlin Tel. 030-20626 333, Fax 030-2360 99 20 E-mail: ecocom-berlin@mfa.gr, wirtschaft@griechische-botschaft.de

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΜΕΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ / ICT

ΤΟΜΕΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ / ICT ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ / ICT Η στροφή προς τις υψηλές τεχνολογίες, κυρίως στο πλαίσιο της Ψηφιακής Στρατηγικής (2006-2013) έχει οδηγήσει στην βελτίωση των περισσότερων δεικτών Τεχνολογίας Πληροφορικής και Επικοινωνιών

Διαβάστε περισσότερα

Τηλ: ,

Τηλ: , Εθνική σχολή δημόσιας διοίκησης & τοπικής αυτοδιοίκησης Προτεινόμενο Θέμα : Γενικοί προσανατολισμοί των οικονομικών πολιτικών (2005-2008) Η Ευρωπαϊκή Ένωση οφείλει να συγκεντρώσει την προσοχή της στις

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ «ΝΕΕΣ ΑΡΧΕΣ ΣΤΗΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ / ΜΒΑ»

ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ «ΝΕΕΣ ΑΡΧΕΣ ΣΤΗΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ / ΜΒΑ» ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ «ΝΕΕΣ ΑΡΧΕΣ ΣΤΗΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ / ΜΒΑ» ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Ζουγανέλη Σοφία Α.Μ. 108 ΘΕΜΑ: Ενίσχυσης

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Ι

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Ι 2014/2015 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Ι ΑΛΥΣΙΔΑ ΑΞΙΑΣ ΠΟΡΟΙ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ ΠΟΡΟΙ & ΠΡΟΚΥΠΤΟΥΣΕΣ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΒΑΣΙΚΕΣ-ΟΡΙΑΚΕΣ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΒΑΣΙΚΩΝ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΩΝ ΟΙ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΣΑΝ ΠΗΓΗ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΟΥ ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

The energy market in Europe-«The role of the Greek DSO- HEDNO» Nikolaos Chatziargyriou, President and CEO of HEDNO

The energy market in Europe-«The role of the Greek DSO- HEDNO» Nikolaos Chatziargyriou, President and CEO of HEDNO The energy market in Europe-«The role of the Greek DSO- HEDNO» Nikolaos Chatziargyriou, President and CEO of HEDNO 19thRoundtable with the Government of Greece-The Economist Kυρίες και Κύριοι Πριν ξεκινήσω

Διαβάστε περισσότερα

Χρηματοδότηση σε αρχικό στάδιο ανάπτυξης: μια γενική προσέγγιση

Χρηματοδότηση σε αρχικό στάδιο ανάπτυξης: μια γενική προσέγγιση Χρηματοδότηση σε αρχικό στάδιο ανάπτυξης: μια γενική προσέγγιση (βασισμένη στο μοντέλο στρατηγικής που αναπτύχθηκε για το έργο SEED REG) Ε.Κ.Ε.Τ.Α. Εθνικό Κέντρο Έρευνας & Τεχνολογικής Ανάπτυξης Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

«καθορισμός μακροχρόνιων στόχων και σκοπών μιας επιχείρησης και ο. «διαμόρφωση αποστολής, στόχων, σκοπών και πολιτικών»

«καθορισμός μακροχρόνιων στόχων και σκοπών μιας επιχείρησης και ο. «διαμόρφωση αποστολής, στόχων, σκοπών και πολιτικών» ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Ε.ΜΙΧΑΗΛΙΔΟΥ - 1 ΤΟΜΟΣ A ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Τι είναι η στρατηγική; «καθορισμός μακροχρόνιων στόχων και σκοπών μιας επιχείρησης και ο προσδιορισμός των μέσων για την επίτευξη τους»

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΤΩΝ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΤΩΝ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΤΩΝ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Ως κλάδος τηλεπικοινωνιών ορίζεται η παραγωγή τηλεπικοινωνιακού υλικού και η χρήση των παραγόμενων τηλεπικοινωνιακών προϊόντων και

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνές εξαγωγικό Μάρκετινγκ Ενότητα 1η: Εισαγωγή

Διεθνές εξαγωγικό Μάρκετινγκ Ενότητα 1η: Εισαγωγή Διεθνές εξαγωγικό Μάρκετινγκ Ενότητα 1η: Εισαγωγή Θεοδωρίδης Προκόπης Σχολή Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Αγροτικών Προϊόντων & Τροφίμων (Δ.Ε.Α.Π.Τ.) 1 Σκοπός Σκοπός

Διαβάστε περισσότερα

Δηλώσεις επίσημων προσκεκλημένων

Δηλώσεις επίσημων προσκεκλημένων Δηλώσεις επίσημων προσκεκλημένων Δήλωση κ. Peter Bakker, President, World Business Council for Sustainable Development (WBCSD) «Το Action2020 είναι η πλατφόρμα, βάση της οποίας το WBCSD και τα μέλη του

Διαβάστε περισσότερα

Balanced Scorecard ως σύστημα μέτρησης απόδοσης

Balanced Scorecard ως σύστημα μέτρησης απόδοσης Balanced Scorecard Η ΜΕΘΟΔΟΣ BALANCED SCORECARD Όπως είναι γνωστό οι εταιρείες αντιµετωπίζουν πολλά εµπόδια στην ανάπτυξη συστηµάτων µέτρησης επίδοσης τα οποία πραγµατικά µετρούν τα κατάλληλα µεγέθη. Αυτό

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1ο Η έννοια της επιχείρησης. Καζάκου Γεωργία, ΠΕ09 Οικονομολόγος

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1ο Η έννοια της επιχείρησης. Καζάκου Γεωργία, ΠΕ09 Οικονομολόγος ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1ο Η έννοια της επιχείρησης 1 Κάθε οικονομικό σύστημα λειτουργεί με στόχο την ικανοποίηση των αναγκών των καταναλωτών. Μέσα σε αυτό υπάρχουν οργανισμοί, δημόσιοι και ιδιωτικοί, τράπεζες, επιχειρήσεις,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΣ Εφοδιαστική Αλυσίδα (Logistics)

ΤΟΣ Εφοδιαστική Αλυσίδα (Logistics) ΕΠΑνΕΚ 2014-2020 ΤΟΣ Εφοδιαστική Αλυσίδα (Logistics) Τομεακό Σχέδιο Αθήνα, 03.04.2014 Το κείμενο που ακολουθεί αποτελεί μια σύνθεση των απόψεων που μέχρι τώρα διατυπώθηκαν από Υπηρεσίες, Κοινωνικούς Εταίρους

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΓΙΑ ΒΙΩΣΙΜΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ SESSION 5

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΓΙΑ ΒΙΩΣΙΜΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ SESSION 5 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΓΙΑ ΒΙΩΣΙΜΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ SESSION 5 ΜΕΤΡΗΣΗ / ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΙ ΜΕΤΡΟΥΜΕ ΚΑΙ ΓΙΑΤΙ ΔΙΕΥΡΥΜΕΝΟ BSC ΔΕΙΚΤΕΣ ΜΕΤΡΗΣΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΣΧΕΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ ΚΛΕΙΔΙΩΝ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ ΜΕ ΔΕΙΚΤΕΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία «Economist» 11/05/2015. Κυρίες και Κύριοι,

Ομιλία «Economist» 11/05/2015. Κυρίες και Κύριοι, Ομιλία «Economist» 11/05/2015 Κυρίες και Κύριοι, Μετά από 6 χρόνια βαθιάς ύφεσης, το 2014, η Ελληνική οικονομία επέστρεψε σε θετικούς ρυθμούς, οι οποίοι μπορούν να ενισχυθούν. Παράλληλα, διαφαίνονται προοπτικές

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Ομίλου Εθνικής Τράπεζας

Αποτελέσματα Ομίλου Εθνικής Τράπεζας Αποτελέσματα Ομίλου Εθνικής Τράπεζας A Εξάμηνο 2008 Αθήνα, 28 Αυγούστου 2008 σε εκατ. Α 6μηνο 2008 Α 6μηνο 2007 Δ Καθαρά κέρδη μετόχων ΕΤΕ * 835 724 +15% Καθαρά κέρδη από εγχώριες δραστηριότητες 510 478

Διαβάστε περισσότερα

Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012

Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012 ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ & ΘΡΑΚΗΣ Ενδιάμεση Διαχειριστική Αρχή Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012 Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Μακεδονία Θράκη»

Διαβάστε περισσότερα

ΑΟΔΕ Γ ΕΠΑ.Λ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ

ΑΟΔΕ Γ ΕΠΑ.Λ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ ΑΟ Ε-ΕΠΑΛ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ ΟΜΑ Α Α Στις παρακάτω προτάσεις, από Α.1. µέχρι και Α.10, να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα του την ένδειξη Σωστό, αν η πρόταση είναι

Διαβάστε περισσότερα

Κυρίες και Κύριοι, Σήµερα η ανταγωνιστικότητα δεν είναι πλέον θέµα κόστους, αλλά θέµα ποιότητας και υψηλής προστιθέµενης αξίας.

Κυρίες και Κύριοι, Σήµερα η ανταγωνιστικότητα δεν είναι πλέον θέµα κόστους, αλλά θέµα ποιότητας και υψηλής προστιθέµενης αξίας. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΥΠΟΥΡΓΟΣ Κυρίες και Κύριοι, Με ιδιαίτερη χαρά απευθύνοµαι σε ένα τόσο εκλεκτό ακροατήριο και θέλω να συγχαρώ τους διοργανωτές για την πρωτοβουλία τους. Είναι πράγµατι

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση Συνάντηση Εργασίας ρ Χριστίνα Θεοχάρη Περιβαλλοντολόγος Μηχανικός Γραµµατέας Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΓΣΕΕ 7 Ιουνίου 2006 1 1. Η Κοινωνική εταιρική ευθύνη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟ ΠΛΑΝΟ Μέσω του σχεδιασμού και, ειδικά μέσω του επιχειρηματικού (υπό δημιουργία επιχείρηση) ή επιχειρησιακού (υφιστάμενη επιχείρηση) σχεδίου (business plan): διατυπώνεται

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Αποτελέσματα Έτους/ Δ τριμήνου 2012

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Αποτελέσματα Έτους/ Δ τριμήνου 2012 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ 28 Φεβρουαρίου 2012 Αποτελέσματα Έτους/ Δ τριμήνου 2012 Ικανοποιητικά αποτελέσματα σε ένα δύσκολο περιβάλλον Έναρξη συνεισφοράς διυλιστηρίου Ελευσίνας Επιτυχής ολοκλήρωση της αναχρηματοδότησης

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΤΙ ΝΑ ΓΙΝΩ ΜEΛΟΣ ΤΟΥ ΣΕΒ;

ΓΙΑΤΙ ΝΑ ΓΙΝΩ ΜEΛΟΣ ΤΟΥ ΣΕΒ; ΓΙΑΤΙ ΝΑ ΓΙΝΩ ΜEΛΟΣ ΤΟΥ ΣΕΒ; Έχεις 4 λόγους και 38 συγκριτικά πλεονεκτήματα! ΗΓΕΣΙΑ ΕΚΠΡΟΣΩΠΗΣΗ ΓΝΩΣΗ ΔΙΚΤΥΩΣΗ ΗΓΕΣΙΑ Θέλω να είμαι μέλος στον κορυφαίο σύνδεσμο των επιχειρήσεων και της βιομηχανίας, γιατί

Διαβάστε περισσότερα

a) Frederick Taylor b) Henri Fayol c) Max Weber d) Gantt

a) Frederick Taylor b) Henri Fayol c) Max Weber d) Gantt ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 (Η ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ) Να σηµειώσετε µε Σ (σωστό) ή Λ (λάθος) στο τέλος των προτάσεων: 1. Ο Gantt υποστήριξε την ανάγκη για ανάπτυξη της συνεργασίας και της κατανόησης µεταξύ

Διαβάστε περισσότερα

2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες 2.2.2 Ιστορική εξέλιξη τον µάνατζµεντ.

2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες 2.2.2 Ιστορική εξέλιξη τον µάνατζµεντ. 2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες Έχει παρατηρηθεί ότι δεν υπάρχει σαφής αντίληψη της σηµασίας του όρου "διοίκηση ή management επιχειρήσεων", ακόµη κι από άτοµα που

Διαβάστε περισσότερα

Η επικαιρότητα. της μελέτης. Ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών. Υποχώρηση διεθνούς ζήτησης για τουριστικές υπηρεσίες

Η επικαιρότητα. της μελέτης. Ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών. Υποχώρηση διεθνούς ζήτησης για τουριστικές υπηρεσίες Η επικαιρότητα Ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών της μελέτης 0 Υποχώρηση διεθνούς ζήτησης για τουριστικές υπηρεσίες Συνέχιση της διαρθρωτικής κρίσης του κυπριακού τουρισμού Υιοθέτηση του ευρώ Έλλειμμα στο

Διαβάστε περισσότερα

Γενικές αρχές διοίκησης. μιας μικρής επιχείρησης

Γενικές αρχές διοίκησης. μιας μικρής επιχείρησης Γενικές αρχές διοίκησης μιας μικρής επιχείρησης Η επιχείρηση αποτελεί μια παραγωγική - οικονομική μονάδα, με την έννοια ότι συνδυάζει και αξιοποιεί τους συντελεστές παραγωγής (εργασία, κεφάλαιο, γνώση,

Διαβάστε περισσότερα

Στην Ελλάδα σιωπούν για το τεράστιο ανταγωνιστικό πλεονέκτηµά της

Στην Ελλάδα σιωπούν για το τεράστιο ανταγωνιστικό πλεονέκτηµά της Στην Ελλάδα σιωπούν για το τεράστιο ανταγωνιστικό πλεονέκτηµά της Τετάρτη, 29 Οκτωβρίου 2014 Ο Σπύρος Ολύµπιος είναι από τα πλέον καταξιωµένα στελέχη στον χώρο της Διοίκησης και της Βιοµηχανίας στην Ελλάδα.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ της. Σύστασης για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ της. Σύστασης για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 2.3.2015 COM(2015) 99 final ANNEX 1 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ της Σύστασης για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ σχετικά με τους γενικούς προσανατολισμούς των οικονομικών πολιτικών των κρατών μελών

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα 2012-13: Ενδείξεις ανάκαμψης της μικρής επιχειρηματικότητας;»

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα 2012-13: Ενδείξεις ανάκαμψης της μικρής επιχειρηματικότητας;» ΙΔΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH Τσάμη Καρατάσου 11, 117 42 Αθήνα, Tηλ.: 210 92 11 200-10, Fax: 210 92 33 977, www.iobe.gr 11 Tsami Karatassou, 117

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση του κ. Ευθύμιου Ο. Βιδάλη Αντιπρόεδρο Δ.Σ. ΣΕΒ Πρόεδρο Συμβουλίου ΣΕΒ για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη

Παρουσίαση του κ. Ευθύμιου Ο. Βιδάλη Αντιπρόεδρο Δ.Σ. ΣΕΒ Πρόεδρο Συμβουλίου ΣΕΒ για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη Παρουσίαση του κ. Ευθύμιου Ο. Βιδάλη Αντιπρόεδρο Δ.Σ. ΣΕΒ Πρόεδρο Συμβουλίου ΣΕΒ για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη «Μεταρρυθμίσεις και Οικονομική Ανάπτυξη» 20 Μαρτίου 2014 Ευθύμιος Ο. Βιδάλης Αντιπρόεδρος Δ.Σ. ΣΕΒ

Διαβάστε περισσότερα

Ποιότητα και Πρότυπα στη Διοίκηση Επιχειρήσεων Πρότυπα διαχείρισης Επιχειρηµατικών Κινδύνων Διάλεξη 5

Ποιότητα και Πρότυπα στη Διοίκηση Επιχειρήσεων Πρότυπα διαχείρισης Επιχειρηµατικών Κινδύνων Διάλεξη 5 Ποιότητα και Πρότυπα στη Διοίκηση Επιχειρήσεων Πρότυπα διαχείρισης Επιχειρηµατικών Κινδύνων Διάλεξη 5 Τµήµα Διοίκησης Επιχειρήσεων Τει Δυτικής Ελλάδας Μεσολόγγι Δρ. Α. Στεφανή ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΚΑΙ ΠΟΙΟΤΗΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα καινοτομίας στις επιχειρήσεις επεξεργασίας ξύλου και επίπλου της Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας 1

Έρευνα καινοτομίας στις επιχειρήσεις επεξεργασίας ξύλου και επίπλου της Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας 1 Έρευνα καινοτομίας στις επιχειρήσεις επεξεργασίας ξύλου και επίπλου της Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας 1 Δρ. Ιωάννης Παπαδόπουλος 2, Δρ. Γεώργιος Νταλός 3 Οι επιχειρηματίες και τα στελέχη μιας επιχείρησης

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ BRAND NAME ΣΤΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗΣ ΤΩΝ ΕΙΣΗΓΜΕΝΩΝ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΕΤΑΙΡΙΩΝ

Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ BRAND NAME ΣΤΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗΣ ΤΩΝ ΕΙΣΗΓΜΕΝΩΝ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΕΤΑΙΡΙΩΝ INVESTMENT RESEARCH & ANALYSIS JOURNAL Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ BRAND NAME ΣΤΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗΣ ΤΩΝ ΕΙΣΗΓΜΕΝΩΝ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΕΤΑΙΡΙΩΝ H Ύπαρξη ενός Ισχυρού Brand Name Αποτελεί Ικανή Συνθήκη Βελτίωσης

Διαβάστε περισσότερα

Α) ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ

Α) ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΛΙΤΟΤΗΤΑΣ Μελέτη του ΔΝΤ για 17 χώρες του ΟΑΣΑ επισημαίνει ότι για κάθε ποσοστιαία μονάδα αύξησης του πρωτογενούς πλεονάσματος, το ΑΕΠ μειώνεται κατά 2 ποσοστιαίες μονάδες και

Διαβάστε περισσότερα

ημιουργία Σχεδίου Συστάδων Επιχειρήσεων (CLUSTERS) ημόσια ιαβούλευση

ημιουργία Σχεδίου Συστάδων Επιχειρήσεων (CLUSTERS) ημόσια ιαβούλευση Λευκωσία, 24 Μαρτίου 2014 ΠΡΟΣ: ΘΕΜΑ: Όλα τα Μέλη ημιουργία Σχεδίου Συστάδων Επιχειρήσεων (CLUSTERS) ημόσια ιαβούλευση Κυρία/ε, Επιθυμούμε να σας πληροφορήσουμε ότι μετά από εισήγηση του ΚΕΒΕ το Υπουργείο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΕΡΔΟΦΟΡΙΑΣ ΤΡΑΠΕΖΩΝ 1993-1995

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΕΡΔΟΦΟΡΙΑΣ ΤΡΑΠΕΖΩΝ 1993-1995 ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΕΡΔΟΦΟΡΙΑΣ ΤΡΑΠΕΖΩΝ 1993 1995 Ι. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στην εργασία που προηγήθηκε ( Οι επιπτώσεις στις εμπορικές τράπεζες της μείωσης του εργάσιμου χρόνου στις 35 ώρες χωρίς μείωση των αποδοχών

Διαβάστε περισσότερα

Δικός σας. Kasper Rorsted

Δικός σας. Kasper Rorsted ΟΡΑΜΑ ΚΑΙ ΑΞΙΕΣ Εισαγωγή Αγαπητοί συνάδελφοι, Έχουμε θέσει ξεκάθαρες στρατηγικές προτεραιότητες και φιλόδοξους στόχους για την εταιρία μας. Είμαστε στη διαδικασία να εδραιώσουμε στη Henkel μια Κουλτούρα

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος... 11 Εισαγωγή... 13

Πρόλογος... 11 Εισαγωγή... 13 Περιεχόμενα Πρόλογος... 11 Εισαγωγή... 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Οι διεθνείς συναλλαγές και τα συγκριτικά πλεονεκτήματα... 17 Ι. Η αρχή των συγκριτικών πλεονεκτημάτων... 17 Α. Κόστος εργασίας και εξειδικεύσεις...

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΕΡΓΟ SARA «ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ ΓΙΑ ΑΥΞΗΣΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΣΤΙΣ ΜΜΕ ΤΡΟΦΙΜΩΝ»

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΕΡΓΟ SARA «ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ ΓΙΑ ΑΥΞΗΣΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΣΤΙΣ ΜΜΕ ΤΡΟΦΙΜΩΝ» ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΕΡΓΟ SARA «ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ ΓΙΑ ΑΥΞΗΣΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΣΤΙΣ ΜΜΕ ΤΡΟΦΙΜΩΝ» Σεπτέμβριος 2005 1 ΣΚΟΠΟΣ ΕΡΓΟΥ o Ανάπτυξη, προώθηση καινοτομίας, o Αξιοποίηση εμπειρίας, o Διάχυση βέλτιστων πρακτικών,

Διαβάστε περισσότερα

Οι αυξανόµενες οικονοµικές σχέσεις µε τη ΝΑ Ευρώπη τροφοδοτούν την ανάπτυξη της ελληνικής οικονοµίας

Οι αυξανόµενες οικονοµικές σχέσεις µε τη ΝΑ Ευρώπη τροφοδοτούν την ανάπτυξη της ελληνικής οικονοµίας ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ (008) ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Οι αυξανόµενες οικονοµικές σχέσεις µε τη ΝΑ Ευρώπη τροφοδοτούν την ανάπτυξη της ελληνικής οικονοµίας 12 10 8 6 4 2 0-2 % 1999 Η δυναµική ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία του Υπουργού Ανάπτυξης, Κωστή Χατζηδάκη, στην εκδήλωση «Καινοτομία, Έρευνα και Ανάπτυξη στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Περιφερειακής Πολιτικής»

Ομιλία του Υπουργού Ανάπτυξης, Κωστή Χατζηδάκη, στην εκδήλωση «Καινοτομία, Έρευνα και Ανάπτυξη στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Περιφερειακής Πολιτικής» ελτίο Τύπου Αθήνα, 26 Φεβρουαρίου 2009 Ομιλία του Υπουργού Ανάπτυξης, Κωστή Χατζηδάκη, στην εκδήλωση «Καινοτομία, Έρευνα και Ανάπτυξη στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Περιφερειακής Πολιτικής» Κυρίες και κύριοι,

Διαβάστε περισσότερα

Εάν το ποσοστό υποχρεωτικών καταθέσεων είναι 25% και υπάρξει μια αρχική κατάθεση όψεως 2.000 σε μια εμπορική Τράπεζα, τότε η μέγιστη ρευστότητα που μπορεί να δημιουργηθεί από αυτή την κατάθεση είναι: Α.

Διαβάστε περισσότερα

2 ο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο Α. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ

2 ο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο Α. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ 2 ο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο Η ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Α. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ Ερωτήσεις της µορφής «σωστό λάθος» Να χαρακτηρίσετε µε Σ (σωστό) ή µε Λ (λάθος) καθεµιά από τις παρακάτω προτάσεις.

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Ομίλου Εθνικής Τράπεζας

Αποτελέσματα Ομίλου Εθνικής Τράπεζας Αποτελέσματα Ομίλου Εθνικής Τράπεζας Οικονομικά στοιχεία 2007 Αθήνα, 4 Μαρτίου 2008 +70% Αύξηση Καθαρών Κερδών στα 1 678 εκατ. * σε εκατ. 2007 2006 Δ Καθαρά κέρδη μετόχων ΕΤΕ 1 678 990 +70% Καθαρά κέρδη

Διαβάστε περισσότερα

Η Προοπτική Ανάπτυξης του Κυπριακού Τουρισµού µέσω των PPPs Αντώνης Πασχαλίδης Υπουργός Εµπορίου, Βιοµηχανίας και Τουρισµού 1 Τι είναι οι Συµπράξεις ηµοσίου Ιδιωτικού Τοµέα; PPP s: είναι ευρέως γνωστές,

Διαβάστε περισσότερα

Ανάλυση και Αξιολόγηση Επιχειρησιακής Στρατηγικής

Ανάλυση και Αξιολόγηση Επιχειρησιακής Στρατηγικής Ανάλυση και Αξιολόγηση Επιχειρησιακής Στρατηγικής Το πεπρωµένο δεν είναι θέµα τύχης, είναι θέµα επιλογής. W.J. Bryan. Αξιολόγηση Επιχειρησιακής Στρατηγικής Σε έντονα διαφοροποιηµένους οµίλους ή οργανισµούς

Διαβάστε περισσότερα

ECONOMIST CONFERENCES ΟΜΙΛΙΑ

ECONOMIST CONFERENCES ΟΜΙΛΙΑ ECONOMIST CONFERENCES ΟΜΙΛΙΑ HORST REICHENBACH ΕΠΙΚΕΦΑΛΗΣ ΤΗΣ ΟΜΑΔΑΣ ΔΡΑΣΗΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΤΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ «ΕΠΙΤΑΧΥΝΟΝΤΑΣ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ» ΠΕΜΠΤΗ 7 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Ποιότητα και Πρότυπα στη Διοίκηση Επιχειρήσεων Συστήµατα Διασφάλισης Ποιότητας Γενική επισκόποηση και Επεκτάσεις- Διάλεξη 8

Ποιότητα και Πρότυπα στη Διοίκηση Επιχειρήσεων Συστήµατα Διασφάλισης Ποιότητας Γενική επισκόποηση και Επεκτάσεις- Διάλεξη 8 Ποιότητα και Πρότυπα στη Διοίκηση Επιχειρήσεων Συστήµατα Διασφάλισης Ποιότητας Γενική επισκόποηση και Επεκτάσεις- Διάλεξη 8 Τµήµα Διοίκησης Επιχειρήσεων Τει Δυτικής Ελλάδας Μεσολόγγι Δρ. Α. Στεφανή Βασικές

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΉ ΠΑΙΔΕΙΑ. Α Γενικού Λυκείου και ΕΠΑ.Λ. Καζάκου Γεωργία, ΠΕ09 Οικονομολόγος

ΠΟΛΙΤΙΚΉ ΠΑΙΔΕΙΑ. Α Γενικού Λυκείου και ΕΠΑ.Λ. Καζάκου Γεωργία, ΠΕ09 Οικονομολόγος 1 ΠΟΛΙΤΙΚΉ ΠΑΙΔΕΙΑ Α Γενικού Λυκείου και ΕΠΑ.Λ. 2 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 10 Ο ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ 10.1 Το επιχειρείν: ο επιχειρηματίας και η επιχείρηση 10.1 ΤΟ ΕΠΙΧΕΙΡΕΙΝ: Ο ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΑΣ ΚΑΙ Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Μεθοδολογία, Τεχνικές και Θεωρία για Οικονοµοτεχνικές Μελέτες. Πρόλογος 9 Ο Σκοπός αυτού του βιβλίου 11

Μεθοδολογία, Τεχνικές και Θεωρία για Οικονοµοτεχνικές Μελέτες. Πρόλογος 9 Ο Σκοπός αυτού του βιβλίου 11 Μεθοδολογία, Τεχνικές και Θεωρία για Οικονοµοτεχνικές Μελέτες Πρόλογος 9 Ο Σκοπός αυτού του βιβλίου 11 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ Οικονοµοτεχνικές Μελέτες ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: Επιχειρηµατικότητα και Νέες Επιχειρηµατικές ραστηριότητες

Διαβάστε περισσότερα

Σύγκριση του ελληνικού τραπεζικού συστήματος με τα αντίστοιχα άλλων ευρωπαϊκών χωρών. Περιεχόμενα. Μάρτιος 1999

Σύγκριση του ελληνικού τραπεζικού συστήματος με τα αντίστοιχα άλλων ευρωπαϊκών χωρών. Περιεχόμενα. Μάρτιος 1999 με τα αντίστοιχα άλλων ευρωπαϊκών χωρών του Σαράντη Λώλου Τμήμα Οικονομικής και Περιφερειακής ς Περιεχόμενα 1. Εισαγωγή... 1 2. Διάρθρωση του Ενεργητικού... 2 3. Διάρθρωση του Παθητικού... 3 4. Κερδοφορία

Διαβάστε περισσότερα

9. Η εξάρτηση µεταξύ των επιχειρησιακών λειτουργιών είναι µεγάλη και αυτή καθορίζει την καλή πορεία και τελικά την ύπαρξη της επιχείρησης.

9. Η εξάρτηση µεταξύ των επιχειρησιακών λειτουργιών είναι µεγάλη και αυτή καθορίζει την καλή πορεία και τελικά την ύπαρξη της επιχείρησης. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 (Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ) Να σηµειώσετε το σωστό ή το λάθος στο τέλος των προτάσεων: 1. Λειτουργικός στόχος του σχολείου είναι η µόρφωση των ανθρώπων. 2. Η επιχείρηση αποτελεί κοινωνική οργάνωση, γιατί

Διαβάστε περισσότερα

Η µεταποίηση στο επίκεντρο της κυβερνητικής πολιτικής

Η µεταποίηση στο επίκεντρο της κυβερνητικής πολιτικής ΥΠΟΜΝΗΜΑ ΘΕΜΑΤΩΝ του Συνδέσµου Βιοµηχανιών Βορείου Ελλάδος στη συνάντηση µε τον Υπουργό Ανάπτυξης κ. Κωστή Χατζηδάκη Αθήνα, Τρίτη 16 Ιουνίου 2009 Η µεταποίηση στο επίκεντρο της κυβερνητικής πολιτικής Η

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1. Αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του ΚΠΣ III

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1. Αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του ΚΠΣ III ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ 152 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1 Αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του ΚΠΣ III Η εκ των προτέρων αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του 3 ου ΚΠΣ µπορεί να πραγµατοποιηθεί µε τρόπους οι οποίοι

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτοβουλία για την Εξωστρέφεια

Πρωτοβουλία για την Εξωστρέφεια Πρωτοβουλία για την Εξωστρέφεια Το έργο «Ολοκληρωµένα προγράµµατα, πρωτοβουλίες και δικτυώσεις για την ανάπτυξη δεξιοτήτων και ικανοτήτων εξωστρέφειας» υλοποιείται στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 (Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ)

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 (Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 (Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ) Να σημειώσετε το σωστό ή το λάθος στο τέλος των προτάσεων: 1. Λειτουργικός στόχος του σχολείου είναι η μόρφωση των ανθρώπων. 2. Η επιχείρηση αποτελεί κοινωνική οργάνωση, γιατί

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ & ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ & ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΚΤΟ

ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ & ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ & ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΚΤΟ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ & ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ & ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΚΤΟ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ: ΜΕΛΕΤΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΠΕΝΔΥΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ Εισαγωγή Στο παρόν κεφάλαιο θα γίνει

Διαβάστε περισσότερα

Ανάλυση και Αξιολόγηση Επιχειρηµατικής Στρατηγικής

Ανάλυση και Αξιολόγηση Επιχειρηµατικής Στρατηγικής Ανάλυση και Αξιολόγηση Επιχειρηµατικής Στρατηγικής Καθηµερινά αντιµετωπίζουµε εξαιρετικές επιχειρηµατικές ευκαιρίες ευφυώς µεταµφιεσµένες σε άλυτα προβλήµατα. J.W. Gardner. Αξιολόγηση Επιχειρηµατικής Στρατηγικής

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΝΟΣ BUSINESS PLAN

ΟΔΗΓΟΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΝΟΣ BUSINESS PLAN ΟΔΗΓΟΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΝΟΣ BUSINESS PLAN Σύμφωνα με το Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Ανταγωνιστικότητα & Επιχειρηματικότητα» του ΕΣΠΑ 2007-2013, στον οδηγό αυτόν περιλαμβάνεται μια σειρά από επιμέρους κριτήρια

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Θετικά αποτελέσµατα, λόγω ισχυρών διεθνών περιθωρίων διύλισης - απρόσκοπτη λειτουργία κατά τη διάρκεια της τραπεζικής κρίσης

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Θετικά αποτελέσµατα, λόγω ισχυρών διεθνών περιθωρίων διύλισης - απρόσκοπτη λειτουργία κατά τη διάρκεια της τραπεζικής κρίσης ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ 27 Αυγούστου 2015 Αποτελέσµατα Β Τριµήνου / Α Εξαµήνου 2015 Θετικά αποτελέσµατα, λόγω ισχυρών διεθνών περιθωρίων διύλισης - απρόσκοπτη λειτουργία κατά τη διάρκεια της τραπεζικής κρίσης Ο Όµιλος

Διαβάστε περισσότερα

ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΜΙΚΡΗΣ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΤΗΝ ΙΘΑΚΗ.

ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΜΙΚΡΗΣ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΤΗΝ ΙΘΑΚΗ. ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΜΙΚΡΗΣ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΤΗΝ ΙΘΑΚΗ. Φωτεινή Ανδρέα Αναγνωστάτου Πτυχίο Οικονομικών Επιστημών, Πανεπιστημίου Πειραιώς. Υποβληθείσα για το Μεταπτυχιακό πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

Ηµερίδα του ΚΕΠΕΑ της ΓΣΕΕ µε θέµα: «Πολιτικές ενίσχυσης της Απασχόλησης»

Ηµερίδα του ΚΕΠΕΑ της ΓΣΕΕ µε θέµα: «Πολιτικές ενίσχυσης της Απασχόλησης» Ηµερίδα του ΚΕΠΕΑ της ΓΣΕΕ µε θέµα: «Πολιτικές ενίσχυσης της Απασχόλησης» Ν. ΑΝΑΛΥΤΗΣ 27/3/2003 Κατά την έναρξη του 21 ου αιώνα, από τις κυριότερες προκλήσεις που απασχολούν την Ευρώπη και φυσικά και τη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΙΟΙΚΗΣΗΣ. Γ ΛΥΚΕΙΟΥ τεχνολογικής κατεύθυνσης. Θέµατα και ερωτήσεις κλειστού τύπου Ερωτήσεις του τύπου Σωστό - Λάθος

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΙΟΙΚΗΣΗΣ. Γ ΛΥΚΕΙΟΥ τεχνολογικής κατεύθυνσης. Θέµατα και ερωτήσεις κλειστού τύπου Ερωτήσεις του τύπου Σωστό - Λάθος Θέµατα και ερωτήσεις κλειστού τύπου Ερωτήσεις του τύπου Σωστό - Λάθος Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής Ερωτήσεις αντιστοίχησης Ερωτήσεις συµπλήρωσης κενών Ερωτήσεις ανάπτυξης Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΙΟΙΚΗΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Δείκτης Ψηφιακής Ωριμότητας

Δείκτης Ψηφιακής Ωριμότητας Δείκτης Ψηφιακής Ωριμότητας από την Accenture υπό την αιγίδα του Καθοδηγώντας τον ψηφιακό μετασχηματισμό Ένας νέος τρόπος για ηγέτες κυβερνήσεων και επιχειρήσεων για να κατανοήσουν, να μετρήσουν και να

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕΘΝΕΣ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ, ΕΞΑΓΩΓΕΣ, ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ & ΕΞΟ ΟΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΡΙΣΗ

ΙΕΘΝΕΣ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ, ΕΞΑΓΩΓΕΣ, ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ & ΕΞΟ ΟΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΡΙΣΗ ΙΕΘΝΕΣ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ, ΕΞΑΓΩΓΕΣ, ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ & ΕΞΟ ΟΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΡΙΣΗ ρ Κων. Λυµπερόπουλος Αναπληρωτής Καθηγητής ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ ΙΕΘΝΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΣΕ ΠΕΡΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση: Στέλλα Κωστοπούλου Επίκουρη Καθηγήτρια

Παρουσίαση: Στέλλα Κωστοπούλου Επίκουρη Καθηγήτρια Παρουσίαση: Στέλλα Κωστοπούλου Επίκουρη Καθηγήτρια ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΤΜΗΜΑΤΟΣ Το Τμήμα Οικονομικών και Πολιτικών Επιστημών (Ο.Π.Ε.) ιδρύθηκε το 1927, ένα από τα 5 ιδρυτικά τμήματα του Α.Π.Θ. Το 1973 εξειδικεύτηκε

Διαβάστε περισσότερα

Αρχές Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων και Υπηρεσιών ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ

Αρχές Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων και Υπηρεσιών ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Αρχές Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων και Υπηρεσιών ΕΠΙΜΕΕΙΑ: ΝΙΚΟΑΟ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΟΟΓΟ ΠΡΟΟΜΟΙΩΗ ΔΙΑΓΩΝΙΜΑΤΩΝ 1 Κεφάλαιο 1 ο Επιχειρήσεις και Οργανισμοί Ομάδα Α Ερωτήσεις ωστού άθους Α1) Η έρευνα

Διαβάστε περισσότερα

Προηγμένες Υπηρεσίες Τηλεκπαίδευσης στο ΤΕΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΙΔΕΑ. Νικόλαος Καρανάσιος Επίκουρος Καθηγητής

Προηγμένες Υπηρεσίες Τηλεκπαίδευσης στο ΤΕΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΙΔΕΑ. Νικόλαος Καρανάσιος Επίκουρος Καθηγητής ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΙΔΕΑ Νικόλαος Καρανάσιος Επίκουρος Καθηγητής Είναι η υπόθεση ότι μια ομάδα ανθρώπων έχει τη δυνατότητα να παράγει ένα αγαθό ή μια υπηρεσία, με τρόπο τέτοιο που: Να υπάρχουν αρκετοί καταναλωτές,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΘΝΗ ΤΡΑΠΕΖΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ

ΔΙΕΘΝΗ ΤΡΑΠΕΖΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ Ενότητα 2: Η Θεωρία της Διεθνούς Τραπεζικής Λόγοι Διεθνοποίησης Τραπεζών Μιχαλόπουλος Γεώργιος Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΙΔΕΑ. Νικόλαος Καρανάσιος Επίκουρος Καθηγητής

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΙΔΕΑ. Νικόλαος Καρανάσιος Επίκουρος Καθηγητής ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΙΔΕΑ Νικόλαος Καρανάσιος Επίκουρος Καθηγητής Είναι η υπόθεση ότι μια ομάδα ανθρώπων έχει τη δυνατότητα να παράγει ένα αγαθό ή μια υπηρεσία, με τρόπο τέτοιο που: Να υπάρχουν αρκετοί καταναλωτές,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ Σ' ένα περιβάλλον όπου ο ανταγωνισμός γίνεται σκληρότερος καθημερινά, τα τραπεζικά ιδρύματα θα πρέπει να έχουν πλήρη εικόνα της κατάστασης που διαγράφεται μπροστά

Διαβάστε περισσότερα

Εξειδικευμένοι Συντελεστές Παραγωγής και Διανομή του Εισοδήματος. Το Υπόδειγμα των Jones και Samuelson

Εξειδικευμένοι Συντελεστές Παραγωγής και Διανομή του Εισοδήματος. Το Υπόδειγμα των Jones και Samuelson Εξειδικευμένοι Συντελεστές Παραγωγής και Διανομή του Εισοδήματος Το Υπόδειγμα των Jones και Samuelson Διεθνές Εμπόριο και Διανομή του Εισοδήματος Υπάρχουν δύο βασικοί λόγοι για τους οποίους το διεθνές

Διαβάστε περισσότερα

Grand Resort Lagonissi

Grand Resort Lagonissi ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδος (ΤΕΕ) κ. Γιάννη ΑΛΑΒΑΝΟΥ στο 3 ο Συνέδριο Ευρυζωνικότητας «Καινοτόμες Εφαρμογές του Ευρυζωνικού Διαδικτύου» Grand Resort Lagonissi Κυρίες και κύριοι,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Διεύθυνση Οικονομικής Ανάλυσης

ΕΘΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Διεύθυνση Οικονομικής Ανάλυσης ΕΘΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Διεύθυνση Οικονομικής Ανάλυσης ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ O ΑΓΡΟΔΙΑΤΡΟΦΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΠΡΟΣΦΕΡΕΙ ΕΠΙΠΛΕΟΝ 12,2 ΔΙΣ ΕΤΗΣΙΩΣ ΑΝ ΕΝΙΣΧΥΘΕΙ Η ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ, ΤΟ BRANDING ΚΑΙ Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Προκλήσεις στην Αγορά Ηλεκτρισµού της Κύπρου Ενεργειακό Συµπόσιο ΙΕΝΕ 26 Ιανουαρίου 2012 Εισαγωγή Προτού προχωρήσω να αναλύσω το ρόλο της Αρχής Ηλεκτρισµού στο νέο περιβάλλον της απελευθερωµένης Αγοράς

Διαβάστε περισσότερα

1. Την παρουσίαση του ελληνικού προτύπου ΕΛΟΤ 1452 για τη διαχείριση της ποιότητας εμπορικών καταστημάτων,

1. Την παρουσίαση του ελληνικού προτύπου ΕΛΟΤ 1452 για τη διαχείριση της ποιότητας εμπορικών καταστημάτων, Εκδήλωση για Πρότυπο ποιότητας για εμπορικά καταστήματα Νέες εκδόσεις προτύπων συστημάτων διαχείρισης αίθουσα Εμπορικού και Εισαγωγικού Συλλόγου Πατρών πλ. Γεωργίου Α 25, ΠΑΤΡΑ Τετάρτη, 25 Νοεμβρίου 2015

Διαβάστε περισσότερα

Αντιφάσεις στην αξιοποίηση του τεχνικού επιστηµονικού δυναµικού στην ελληνική βιοµηχανία

Αντιφάσεις στην αξιοποίηση του τεχνικού επιστηµονικού δυναµικού στην ελληνική βιοµηχανία , TEE 3-5 Ιουλίου 2006 Αντιφάσεις στην αξιοποίηση του τεχνικού επιστηµονικού δυναµικού στην ελληνική βιοµηχανία Γ. Συµεωνίδης, ρ. Αεροναυπηγός Μηχ/κός Γρ. Φρέσκος, ρ. Μηχανολόγος Μηχ/κός Ρ. Μαρίνη, ρ.

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγικό Μάρκετινγκ

Στρατηγικό Μάρκετινγκ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 2: Ανάπτυξη στρατηγικών και σχεδίων μάρκετινγκ Χριστίνα Μπουτσούκη Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Ματθαίος Μαργέλος ΝΔΕ ΟΠ0928

Ματθαίος Μαργέλος ΝΔΕ ΟΠ0928 Ματθαίος Μαργέλος ΝΔΕ ΟΠ0928 Σκοπός Χρησιμότητα λογιστικών καταστάσεων Μεθοδολογία Αριθμοδείκτες Ανάλυση οικονομίας Ανάλυση κατασκευαστικού κλάδου Διερεύνηση αριθμοδεικτών Συμπεράσματα Προτάσεις για περαιτέρω

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ 2014-2020

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ 2014-2020 ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΆ ΕΡΓΑΛΕΊΑ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΉ ΣΥΝΟΧΉΣ 2014-2020 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ 2014-2020 Οι νέοι κανόνες και η νομοθεσία που διέπουν τον επόμενο γύρο επένδυσης από την πολιτική συνοχής της ΕΕ για την περίοδο

Διαβάστε περισσότερα

[ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΑΜΑΡΙΝΟΣ - ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ] ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΤΕΣΤ ΣΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΟΜΑΔΑ Α

[ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΑΜΑΡΙΝΟΣ - ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ] ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΤΕΣΤ ΣΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΟΜΑΔΑ Α ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΤΕΣΤ ΣΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΟΜΑΔΑ Α Στις παρακάτω προτάσεις, από Α.1. μέχρι και Α.5, να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της καθεμιάς και δίπλα του την

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνής Οικονομική. Paul Krugman Maurice Obsfeld

Διεθνής Οικονομική. Paul Krugman Maurice Obsfeld Paul Krugman Maurice Obsfeld Διεθνής Οικονομική Κεφάλαιο 21 Η Διεθνής Αγορά Κεφαλαίου και τα κέρδη από το Εμπόριο Διεθνής Τραπεζική Λειτουργία και Διεθνής Κεφαλαιαγορά Φιλίππου Ευαγγελία Α.Μ. 1207 Μ069

Διαβάστε περισσότερα