Ο Ρόλος του Καθηγητή - Συμβούλου και η ανάπτυξη μηχανισμού υποστήριξής του στην εξ Αποστάσεως Εκπαίδευση

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ο Ρόλος του Καθηγητή - Συμβούλου και η ανάπτυξη μηχανισμού υποστήριξής του στην εξ Αποστάσεως Εκπαίδευση"

Transcript

1 Ο Ρόλος του Καθηγητή - Συμβούλου και η ανάπτυξη μηχανισμού υποστήριξής του στην εξ Αποστάσεως Εκπαίδευση Σοφία Θ. Παπαδημητρίου Διεύθυνση Εκπαιδευτικής Ραδιοτηλεόρασης, Υπ.Ε.Π.Θ, Καθηγήτρια Πληροφορικής, Υποψήφια Διδάκτορας Σχολής Ανθρωπιστικών Σπουδών, ΕΑΠ Αντώνης Λιοναράκης Αναπληρωτής Καθηγητής Σχολή Ανθρωπιστικών Σπουδών ΕΑΠ Περίληψη Ο ρόλος του διδάσκοντα στην εξ αποστάσεως εκπαίδευση είναι πολύπλοκος, διαφορετικός από αυτόν του διδάσκοντα σ ένα συμβατικό σύστημα εκπαίδευσης. Σ ένα περιβάλλον συνεργατικής μάθησης -στο πλαίσιο εμπλουτισμού της εκπαιδευτικής διαδικασίας- οι απαιτήσεις και ο εργασιακός φόρτος του διδάσκοντα θα πολλαπλασιαστούν. Η προσέγγιση του νέου ρόλου των διδασκόντων καθώς και ο σχεδιασμός και η ανάπτυξη ενός μηχανισμού υποστήριξης και ενθάρρυνσής τους είναι ο σκοπός της έρευνας, της οποίας το θεωρητικό υπόβαθρο θα παρουσιάσουμε σε αυτό το άρθρο. Στην πορεία της έρευνας θα αποτυπωθεί η υπάρχουσα κατάσταση της ευρύτερης περιοχής του ρόλου των διδασκόντων στην εξ αποστάσεως εκπαίδευση, θα οικοδομηθεί μηχανισμός υποστήριξης του πολύπλοκου ρόλου τους, θα αναπτυχθεί περιβάλλον συνεργατικής μάθησης και πρόσθετο πολυμορφικό εκπαιδευτικό υλικό. Ο ποιοτικός σχεδιασμός του περιβάλλοντος με στόχο την ενεργητική εμπλοκή των διδασκομένων στη διεργασία της μάθησης και η υποστήριξη της συνεργατικής μάθησης μέσα από την ανάπτυξη μιας κοινότητας αποτελούν άξονες της έρευνας που θα διεξαχθεί την επόμενη τριετία στο Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο. Abstract The teaching role in Distance Learning is complicated and differs a lot from that in Conventional Education. Enriching the educational process, in a collaborative environment, the tutors demands and labor s pressure will be multiplied. The new teaching role s approach, the design and development of a support and encouragement mechanism as well, are the main goals of this research. In this article we are going to present the literature review and the research s innovation and importance. The objectives are, the teaching role wide area s existing situation in Distance Learning to be impressed, a collaborative environment and additional polymorphic material to be developed, a support and encouragement mechanism to be built. The qualitative design of the environment s procedures goals to the active engagement of the students in the learning process and the collaborative learning support from the community of practice development are the main axis of this research which will be conducted in Hellenic Open University the next three years. Λέξεις-κλειδιά καθηγητής-σύμβουλος, μηχανισμός υποστήριξης, συνεργατική μάθηση, κοινότητα μάθησης, προηγμένες τεχνολογίες μάθησης Εισαγωγή 107

2 Το έργο και οι δεξιότητες που απαιτούνται από έναν διδάσκοντα στην εξ Αποστάσεως Εκπαίδευση (εξαε) διαφέρουν απ αυτές ενός διδάσκοντα σ ένα συμβατικό σύστημα εκπαίδευσης, εφόσον διαφέρουν οι συνθήκες μέσα στις οποίες συντελείται η διδασκαλία και η μάθηση. Ο ρόλος του είναι κρίσιμος και πολύπλοκος σε τυπικές και μη τυπικές διαδικασίες με ζητούμενο την αποτελεσματικότητα της μαθησιακής διαδικασίας. Σύμφωνα με τη βιβλιογραφική επισκόπηση, στην εξαε υπάρχει αναγκαιότητα εμπλουτισμού της εκπαιδευτικής διαδικασίας με την ανάπτυξη ενός περιβάλλοντος συνεργατικής μάθησης βασιζομένου στις αρχές του κοινωνικού εποικοδομισμού και της εκπαίδευσης ενηλίκων. Υπάρχει ακόμα αναγκαιότητα σχεδιασμού και μελέτης κοινότητας μάθησης προκειμένου να διερευνηθεί κατά πόσο αυτού του είδους η δικτύωση αντισταθμίζει το αίσθημα απομόνωσης των φοιτητών της εξαε και αν η κοινότητα μπορεί να δημιουργήσει συνθήκες συνεργατικής μάθησης. Σε αυτό το περιβάλλον οι διδάσκοντες θα αντιμετωπίσουν πρόσθετες δυσκολίες, γιατί δεν είναι εξοικειωμένοι με το έργο που ζητείται να αναλάβουν. Θα απαιτηθεί ένας διαφορετικός εκπαιδευτικός ρόλος του διδάσκειν, καθόλου παραδοσιακός αλλά καινοτόμος και πιθανόν συγκρουσιακός συνεπώς η υποστήριξη των διδασκόντων κρίνεται άμεση και απαραίτητη. Η έρευνα θα αποτυπώσει την υπάρχουσα κατάσταση στο Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο (ΕΑΠ) διερευνώντας τις εκπαιδευτικές ανάγκες των διδασκόντων και τα στοιχεία που απαιτούνται ώστε να οικοδομηθεί ένας μηχανισμός υποστήριξής τους με την ανάπτυξη καινοτόμων εκπαιδευτικών τεχνικών συνεργατικής μάθησης. Σε αυτό το πλαίσιο θα αναπτυχθεί μια δεξαμενή πολυμορφικού εκπαιδευτικού υλικού για την υποστήριξη της διδασκαλίας στη δυναμική και ρευστότητα του νέου περιβάλλοντος. Θα μελετηθεί ο ποιοτικός σχεδιασμός των διαδικασιών με στόχο την ενεργητική εμπλοκή των διδασκομένων στη διεργασία της μάθησης και την υποστήριξή των κινήτρων τους για την ολοκλήρωση των σπουδών τους. Στο άρθρο παρουσιάζεται η εκπαιδευτική έρευνα που θα πραγματοποιηθεί στο ΕΑΠ, σε πέντε ενότητες: στην πρώτη ενότητα αναφέρεται η επισκόπηση της βιβλιογραφίας των επί μέρους πεδίων που συνθέτουν την έρευνα, στη δεύτερη παρουσιάζεται η υποστήριξη της μάθησης στο ΕΑΠ, σήμερα. Στην τρίτη ενότητα παρουσιάζεται η υποστήριξη της μάθησης και οι μέθοδοι για υποστήριξη των διδασκόντων στο Βρετανικό Open University (OU). Στην τέταρτη θα καταδείξουμε την κρισιμότητα και καινοτομικότητα της εκπαιδευτικής έρευνας και στην πέμπτη, τα συμπεράσματα για την αναγκαιότητα της υποστήριξης των καθηγητών-συμβούλων του ΕΑΠ, η οποία θα συμβάλλει στην αποτελεσματικότητα της διαδικτυακής και πρόσωπο με πρόσωπο εργασίας τους μέσω του μηχανισμού που θα αναπτυχθεί. 1. Επισκόπηση βιβλιογραφίας 1.1 Ανοικτή και εξ Αποστάσεως Εκπαίδευση Σύμφωνα με το ιδεώδες της Ανοικτής Εκπαίδευσης (ΑΕ) η μόρφωση είναι δικαίωμα όλων των ανθρώπων και θα πρέπει να μπορούν να την απολαμβάνουν σε ολόκληρη τη διάρκεια της ζωής τους. Αυτό σημαίνει ότι τα εκπαιδευτικά συστήματα τριτοβάθμιας εκπαίδευσης πρέπει να δομούνται και να λειτουργούν με τρόπο που να παρέχουν όσο το δυνατόν περισσότερες εκπαιδευτικές ευκαιρίες και να διασφαλίζουν την πρόσβαση του συνόλου των ενδιαφερομένων, εφόσον είναι εφικτό. Ακολουθώντας την ανάλυση Perraton (2000), τα Ανοικτά Πανεπιστήμια οφείλουν να ανταποκρίνονται στους εξής στόχους: συμβολή στην εθνική και οικονομική ανάπτυξη, ανταπόκριση στην κοινή απαίτηση και διεύρυνση της πρόσβασης σε νέες ομάδες φοιτητών. 108

3 Η ΑΕ αναπτύσσει τη μεθοδολογία της εξαε, ένα οργανικά δομημένο σύνολο μέσων και διαδικασιών, η οποία αποτελεί την κύρια διαφοροποίηση των ανοικτών συστημάτων από τα παραδοσιακά. H θεσμοθετημένη εξαε στη χώρα μας αναφέρεται ως η εκπαίδευση που διδάσκει και ενεργοποιεί τον μαθητή πώς να μαθαίνει μόνος του και πώς να λειτουργεί αυτόνομα προς μία ευρετική πορεία αυτομάθησης (Λιοναράκης, 2006). Ωστόσο, συνεχίζει ο Λιοναράκης από τη στιγμή που η εξαε απέκτησε μια ολοκληρωμένη εκπαιδευτική και παιδαγωγική οντότητα, δημιουργήθηκαν νέοι κώδικες, νέα δεδομένα, νέοι μετρήσιμοι στόχοι. Ο εμπλουτισμός της από τις Τεχνολογίες της Πληροφορίας και Επικοινωνίας (ΤΠΕ) την έκανε να αξιοποιήσει νέους δρόμους και καινοτόμες εφαρμογές. Tα μειονεκτήματα της εξαε σχετίζονται κυρίως με την απομόνωση των φοιτητών (Lionarakis, Panagiotakopoulos, Xenos, 2005) και την απουσία της κοινωνικής διάστασης της εκπαιδευτικής διαδικασίας (Andreatos, 2007), στα οποία οι ΤΠΕ έχουν τη δυνατότητα να προσφέρουν λύσεις. 1.2 Συνεργατική Μάθηση (Collaborative Learning) Ο Vygotsky (1978) υποστηρίζει ότι η μάθηση επιτυγχάνεται αρχικά μέσα στο κοινωνικοπολιτιστικό πλαίσιο και μετά σε προσωπικό επίπεδο και προϋποθέτει συγκεκριμένη κοινωνική πραγματικότητα και μια διαδικασία με την οποία τα παιδιά εξισώνονται με τη διανοητική ζωή των γύρω τους. Η διαρκής αλληλεπίδραση του μαθητή με τον διδάσκοντα, το εκπαιδευτικό υλικό και τους συμμαθητές του, καλλιεργεί την ατομική του πρωτοβουλία, διεγείρει το ενδιαφέρον του με εναλλακτικές διδακτικές προσεγγίσεις, δημιουργεί συνθήκες μάθησης. Η συνεργασία είναι μια κατάσταση κατά την οποία αναμένεται να εμφανιστούν συγκεκριμένες αλληλεπιδράσεις, που θα ενεργοποιήσουν εκείνες τις γνωστικές λειτουργίες που οδηγούν στη μάθηση και είναι δυσκολότερο να ενεργοποιηθούν σε ατομικό επίπεδο. Συνεργατική Μάθηση είναι ένα σύστημα μεθόδων μάθησης, στο οποίο οι μαθητές εργάζονται με αλληλεπίδραση και αλληλεξάρτηση μέσα σε μικρές ανομοιογενείς ομάδες για την επίτευξη κοινών στόχων (Χαραλάμπους, 2000). Οι μαθητές εργάζονται και σκέφτονται μαζί ομαδικά πάνω στο ίδιο έργο σε μια διαδικασία επίλυσης προβλημάτων, ώστε εμπλέκονται ενεργά στη διεργασία της μάθησης, παίρνοντας μέρος σε συνδημιουργικές διαλογικές διαδικασίες. Λειτουργώντας μέσα σε ομάδες, τα μέλη μπορούν να ξεπεράσουν τα ατομικά τους όρια και να αναπτύξουν συλλογικές μορφές σκέψης και δράσης, προάγοντας σημαντικά τη μαθησιακή διαδικασία λόγω της εμφάνισης εκτάκτων και ειδικών μηχανισμών που δεν εμφανίζονται στην εξατομικευμένη μάθηση. Η συνεργατική μάθηση δεν είναι μόνο μια παιδαγωγική μέθοδος ή μια ψυχολογική διαδικασία αλλά μια σύνθεση των δυο (Dillenbourg, 1999) Κοινότητες Πρακτικής Οι Κοινότητες Πρακτικής (ΚΠ, communities of practice) αποτελούν ομάδες ανταλλαγής ιδεών και νέων πρακτικών, μοιράζονται ένα κοινό ενδιαφέρον (Lave & Wenger, 1991; Bruckman & Resnick, 1996) και παρέχουν πηγές πληροφοριών και αλληλοβοήθεια. Ο Rheingold (1993) χρησιμοποίησε τον όρο εικονικές κοινότητες για να αναφερθεί στις διαδικτυακές ΚΠ, δηλαδή σε ομάδες ανθρώπων που συμμετέχουν σε δημόσιες συζητήσεις μέσω διαδικτύου για εύλογο χρονικό διάστημα και αναπτύσσουν σταδιακά συναισθηματικούς δεσμούς, διαμορφώνοντας έτσι δίκτυα ανθρώπινων σχέσεων. Μερικοί συγγραφείς διαφοροποιούν μια εικονική κοινότητα από μια κοινότητα πρακτικής: μια εικονική κοινότητα είναι σχεδιασμένη κοινότητα, ενώ μια κοινότητα πρακτικής αναδύεται από την κοινότητα και με την πάροδο του χρόνου ενισχύει 109

4 έναν κοινό κορμό γνώσης και την αίσθηση του ανήκειν σε αυτήν (Johnson, 2001 Wenger, 1998) Κοινότητες Μάθησης (Learning Communities) Ο Keegan (1996) αναγνωρίζει ότι ο όρος η οιονεί μόνιμη απουσία ομάδας μαθητών στον ορισμό του για την εξαε, πρέπει να επανεξεταστεί κάτω από το φως της δημιουργίας ομάδων εκπαιδευομένων με τη χρήση των νέων τεχνολογιών και καταλήγει στη διαπίστωση ότι η ηλεκτρονική σύνδεση του διδάσκοντα με τους μαθητές σε διάφορες τοποθεσίες δημιουργεί μια εικονική τάξη. Κατά τον Dillembourg (1999) όταν μια ομάδα αλληλεπιδρά με τη χρήση ενός μέσου, σταδιακά συνιστά κοινότητα. Δεδομένου ότι η ομάδα χρησιμοποιεί ηλεκτρονική επικοινωνία, η αίσθηση της κοινότητας δεν ξεπηδά αυτόματα. Χρειάζεται πολύς χρόνος, απαιτείται πολύ αλληλεπίδραση και διαμοιρασμός στόχων. Αφού λοιπόν προκύπτουν πράγματι κοινότητες χρειάζεται να κατανοήσουμε πώς αυτές είναι δυνατόν να προάγουν την εκπαίδευση. Κοινότητα Μάθησης μπορεί να θεωρηθεί μια μικρή και ευέλικτη ομάδα, η οποία παρέχει πλούσια αλληλεπίδραση, ανταλλαγή και διαπραγμάτευση ιδεών, συγκρούσεις και ζυμώσεις μεταξύ των μελών της, τα οποία ενδιαφέρονται και ενθαρρύνουν ο ένας την επίδοση του άλλου. Στο πλαίσιο της, μπορεί να υποστηριχθεί η συνεργατική μάθηση. Σύμφωνα με το Juler (1990) εξαε σημαίνει ότι δημιουργούνται κοινότητες μάθησης, στις οποίες διδάσκοντες και διδασκόμενοι συνδέονται και επικοινωνούν μεταξύ τους, όπου και αν βρίσκονται, μέσω δικτύων σχετικών με τις εκάστοτε περιστάσεις. Οι αλληλεπιδράσεις των μελών μιας κοινότητας μάθησης είναι διαδικασίες διαρκώς εξελισσόμενες και όχι στατικές, ούτως ώστε να προσδίδουν στην ομάδα μια δυναμική διάσταση. Δεδομένου ότι οι αλληλεπιδράσεις αυτές είναι συνήθως άτυπες, απαιτείται η μελέτη της τυπικής προκαθορισμένης αλληλεπίδρασης. Ο κυβερνοχώρος προσφέρει τη δυνατότητα της συνάντησης, της συνεργασίας αλλά και πληθώρας αδόμητης πληροφορίας και συχνά απουσία αξιών και ήθους. Ένα από τα σημαντικότερα θέματα στον σχεδιασμό των διαδικτυακών συνεργατικών περιβαλλόντων είναι η διασφάλιση της ποιότητας μάθησης μέσα από τη δραστηριότητα, τη συνεργασία, το ήθος και την υπευθυνότητα των μελών (Χρονάκη και Μπουρδάκης, 2003) Προηγμένες Τεχνολογίες Μάθησης Τα δίκτυα των υπολογιστών και τα συστήματα υπερμέσων συνθέτουν το νέο περιβάλλον των Προηγμένων Τεχνολογιών Μάθησης δίνοντας έμφαση στην ανάπτυξη περιβαλλόντων μάθησης στο διαδίκτυο, στοχεύοντας στην ενίσχυση της διαδραστικότητας μεταξύ διδασκομένων - διδασκόντων - εκπαιδευτικού υλικού, ανοίγοντας νέες προοπτικές για την εξαε (Wegner, 2001). Η αξιοποίηση της τεχνολογίας με παιδαγωγικές και κοινωνικές προϋποθέσεις ευνοεί τη δημιουργία συνεργατικών περιβαλλόντων μάθησης από απόσταση, τα οποία θα ενθαρρύνουν τη διερευνητική και κριτική σκέψη (Κωστούλα και Μακράκης, 2006) και διαμορφώνει τους όρους και τις προϋποθέσεις για μια πολυμορφική εξαε (Lionarakis, 1998). Η ασύγχρονη αλλά και η σύγχρονη επικοινωνία, σε συνδυασμό με την ανάπτυξη δυναμικής στην ομάδα συντελούν στην επίλυση πολλών προβλημάτων που αντιμετωπίζουν σήμερα οι διδασκόμενοι στην εξαε (Χατζηλάκος, Παπαδάκης, Ρώσσιου, 2007). Οι τεχνολογίες σύγχρονης και ασύγχρονης μετάδοσης αλληλοσυμπληρώνονται, δημιουργώντας τις προϋποθέσεις για ένα μικτό ή υβριδικό (blended) περιβάλλον συνεργατικής μάθησης (Αναστασιάδης, 2007) και συμβάλλουν στον εμπλουτισμό της μαθησιακής διαδικασίας. Τα μικτά περιβάλλοντα στο διαδίκτυο υποστηρίζουν 110

5 την επικοινωνία και τη συνεργασία μεταξύ διδασκομένων-διδασκόντων, διδασκομένων, διδασκόντων μεταξύ τους και συνεπώς τη δημιουργία κοινοτήτων μάθησης και πρακτικής. 1.3 Εκπαίδευση ενηλίκων Η έννοια της πράξης ως εναλλασσόμενης και συνεχούς εμπλοκής των διδασκομένων και διδασκόντων στην αναζήτηση, στη δράση και το στοχασμό είναι κεντρική στην εκπαίδευση ενηλίκων (Κόκκος, 1998). Ο διδάσκων καλείται πρώτιστα να εμψυχώσει τον διδασκόμενο, αφήνοντας πλέον σε δεύτερο πλάνο τον παλιό του ρόλο, αυτόν του κατόχου και του μεταφορέα της γνώσης (Κόκκος, 1998; Lionarakis, 1998). Εξειδικεύεται στην αναγνώριση των αναγκών των ενηλίκων φοιτητών, θέτει τους στόχους της εκπαιδευτικής του παρέμβασης σύμφωνα με τα αποτελέσματα που επιδιώκει ο εκπαιδευτικός φορέας, οι διδασκόμενοι, αλλά και σύμφωνα με αυτά που πραγματικά και από την πείρα, επιτυγχάνονται τελικά (Rogers, 1999). Υπό αυτήν την έννοια, ο διδάσκων μπορεί να φέρει ταυτόχρονα τους τίτλους του συμβούλου, του καθηγητή και του εμψυχωτή. Σημαντική αφετηρία στην μαθησιακή πράξη είναι ο ορισμός του Συμβολαίου μάθησης, η οποία θα πρέπει να επισημανθεί με ιδιαίτερο τρόπο από τους διδάσκοντες και συγκαθορίζει τους τρόπους που αφορούν στην οργάνωση της συνεργασίας διδασκόντωνδιδασκομένων, καθώς και διαδικασίες εναλλακτικών τρόπων επεξεργασίας, ανάπτυξης και αξιοποίησης των στοιχείων μάθησης λαμβάνοντας υπόψη δυνατότητες και ανάγκες της ομάδας αλλά και του καθενός διδασκόμενου χωριστά. 1.4 Διδάσκοντες στην εξ αποστάσεως εκπαίδευση Ο ρόλος των διδασκόντων Καθοριστική σημασία στην εκπαιδευτική διεργασία και την επιτυχία των σπουδών από απόσταση έχει η ποιότητα της επικοινωνίας μεταξύ διδασκομένων- διδασκόντων (Kaye 1991; Κόκκος, 1998; Ματραλής και Λυκουργιώτης 1998;). Σε σχέση με τους φοιτητές της συμβατικής εκπαίδευσης, οι φοιτητές της εξαε δεν μπορούν με την ίδια ευκολία να επικοινωνήσουν, να ανταλλάξουν απόψεις και να συζητήσουν πιθανά προβλήματα με τον διδάσκοντα και τους συμφοιτητές τους, έχουν απόλυτη ανάγκη την επικοινωνία και υποστήριξη του διδάσκοντα διότι όπως επισημαίνουν πολλοί ερευνητές (Mills & Tait, 1996; Stevenson & Sander, 1998; Tait,2000), λίγοι μπορούν να μελετούν μόνοι τους και χωρίς την ανάγκη ανθρώπινης υποστήριξης. Οι περισσότεροι φοιτητές έχουν ανάγκη από ανθρώπινη υποστήριξη προκειμένου να αξιοποιήσουν το διδακτικό υλικό (Κόκκος, 2001), δεν μπορούν να το προσεγγίσουν κριτικά γιατί δεν διαθέτουν τις κατάλληλες δεξιότητες μελέτης, δεν γνωρίζουν πώς να προσεγγίζουν διεισδυτικά το αντικείμενο της μάθησης, να χρησιμοποιούν εναλλακτικές μαθησιακές πηγές, να γράφουν εργασίες (Χατζηλάκος Θ., Παπαδάκης Σ., Ρώσσιου Ε, 2007), να χρησιμοποιούν τα σύγχρονα μέσα επικοινωνίας και συνεργασίας, δεν έχουν κατάλληλη αυτοοργάνωση και τέλος δυσπιστούν απέναντι στον νέο τρόπο μάθησης. Ο διδάσκων στην εξαε αξιολογεί την πορεία κάθε φοιτητή και οργανώνει την αλληλεπίδρασή του με το διδακτικό υλικό, με τον ίδιο, καθώς και με τους συμφοιτητές του. Δεδομένου ότι η μέθεξη μεταξύ των συμφοιτητών είναι σχετικά περιορισμένη και η συνεργασία μεταξύ τους άτυπη, το βάρος της διαπροσωπικής επικοινωνίας και συμβουλευτικής παρέμβασης επιφορτίζεται στον διδάσκοντα. Για να επιτευχθεί ο στόχος της επικοινωνίας και να μην παραμείνει ούτε στη σφαίρα της τυπικής διαδικασίας, αλλά ούτε και να περάσει σε μια άτυπη ανεξέλεγκτη κατάσταση -δεδομένου ότι οι σχέσεις του με τους φοιτητές 111

6 είναι πιο στενές, συχνές και ενίοτε προσωπικές- απαιτείται να αναδείξει τις δεξιότητες εκείνες που θα βοηθήσουν να διαχειρίζεται τόσο τον εαυτό του όσο και τις σχέσεις του με τους άλλους. Ο ρόλος του είναι πολλαπλός: εμψυχωτής, συντονιστής διεργασιών μάθησης, δημιουργός ευνοϊκών προς τη μάθηση καταστάσεων (Αθανασούλα-Ρέππα, 2006), όχι απλά ένας πομπός γνώσεων. Ο Κόκκος (1998) αναφέρει ότι θα πρέπει να υπάρχει μια διαδικασία συνεχούς εμψύχωσης και υποστήριξης των φοιτητών και η διαφορετικότητα των ρόλων διδασκόντων συμβατικής/εξαε οφείλεται στην εμψυχωτική και συμβουλευτική διάστασή του σε ατομική ή ομαδική συμβουλευτική βάση. Εν κατακλείδι ο διδάσκων στην εξαε είναι ο υπεύθυνος για την διδασκαλία και την ενεργοποίηση του μαθητή ώστε να μαθαίνει μόνος του και να λειτουργεί αυτόνομα προς μία ευρετική πορεία αυτομάθησης και αποτελεί την προσωποποίηση του εξαε Ιδρύματος στους φοιτητές. Ο διδάσκων οφείλει να συμμετέχει ενεργητικά στην ομάδα του διδακτικού προσωπικού, συμβάλλοντας στη διαμόρφωση της εκπαιδευτικής στρατηγικής του ιδρύματος. Επιπλέον είναι σκόπιμο να συνεργάζεται με τους συντονιστές του προγράμματος σπουδών προκειμένου να ενημερώνει και ενημερώνεται σχετικά με την πορεία των φοιτητών. Η πολυπλοκότητα του ρόλου του δημιουργεί αγχογόνες καταστάσεις λαμβάνοντας επιπλέον υπόψη ότι συνήθως αυτό δεν είναι το μόνο και κύριο αντικείμενο εργασίας του. Ο κύριος παράγοντας του άγχους είναι η μεταστροφή του ρόλου του από τον παλιό στο νέο και δευτερεύοντες παράγοντες (Μουλά, 2008) είναι η έλλειψη δια ζώσης επικοινωνίας, η απουσία παραδοσιακής αίθουσας διδασκαλίας, η ασάφεια του ρόλου του, τα ειδικά χαρακτηριστικά των ενηλίκων-φοιτητών, η ανομοιογένεια και το διαφορετικό υπόβαθρό τους, η μη αποτελεσματική διαδικασία αξιολόγησης. Είναι φανερό ότι οι διδάσκοντες στην εξαε αναλαμβάνουν ένα πολυσύνθετο και απαιτητικό έργο και για να ανταποκριθούν σ αυτό χρειάζεται να διαθέτουν μεγάλο μέρος του χρόνου τους και της δημιουργικότητάς τους Στήριξη των διδασκόντων Οι φοιτητές προσδοκούν (Fung & Carr, 2000) από τους διδάσκοντες της εξαε συντονισμό, ενθάρρυνση, συμβουλευτική, κατανόηση των προβληματισμών, άμεση απόκριση στις ερωτήσεις, επίλυση αποριών, κατάλληλη καθοδήγηση στις δραστηριότητες, ανταλλαγή απόψεων. Να είναι σαφείς στην περιγραφή των εκπαιδευτικών στόχων / προσδοκώμενων αποτελεσμάτων κάθε δραστηριότητας. Να έχουν καλή οργάνωση, ευαισθησία στις εξατομικευμένες ανάγκες, νέες ιδέες / προτάσεις / τεχνικές εξαε / μαθησιακές προσεγγίσεις, πρωτότυπο εκπαιδευτικό υλικό ανταποκρινόμενο στις ανάγκες τους, άριστη γνώση του αντικειμένου. Ακόμη, να εμπλουτίζουν την εκπαιδευτική διαδικασία και να συνεργάζονται. Οι ιδιαίτερα αυξημένες προσδοκίες των φοιτητών οδηγούν στην αναγκαιότητα συστηματικής επιμόρφωσης και στήριξης των διδασκόντων της εξαε. Ο προγραμματισμός και η παροχή τους αποτελεί πάντα μια πρόκληση για τα εκπαιδευτικά ιδρύματα, αλλά συνήθως (Robinson, 1998) αντιμετωπίζεται απ αυτά σαν κόστος παρά σαν επένδυση. Οι διδάσκοντες είναι γεωγραφικά διασκορπισμένοι, έχουν λίγες ευκαιρίες να συναντηθούν πρόσωπο με πρόσωπο και συνήθως έχουν περιορισμένες δυνατότητες αλληλεπίδρασης με συναδέλφους από άλλες θεματικές περιοχές μέσα στο Πανεπιστήμιό τους. Οι προσεγγίσεις στην επιμόρφωση του προσωπικού συνίστανται συνήθως στην επίσημη παροχή μιας σειράς μαθημάτων, εργαστηρίων (workshops) και πηγών πληροφόρησης. Η Galliard-Kelley (2006) καταγράφει τις μεθόδους που υιοθετούνται στην παροχή ακαδημαϊκής ανάπτυξης των διδασκόντων σε μια σειρά ινστιτούτων της Βόρειας Αμερικής, οι οποίες περιλαμβάνουν χρήση εντύπων εγχειριδίων, τηλεοπτικών 112

7 προγραμμάτων, διαδικτυακών εκπαιδευτικών πόρων και σειρών μαθημάτων. Αναγνωρίζει την ανάγκη για υποστήριξη πέρα από την αρχική κατάρτιση, αλλά προτείνει λίγες επιλογές όπως τα μαθήματα εμπέδωσης και τεχνολογικής κατάρτισης. Ο Boud (1999) αναγνωρίζει ότι η ακαδημαϊκή ανάπτυξη των διδασκόντων της εξαε είναι κυρίως άτυπη και εμφανίζεται στον χώρο, όπου οι ακαδημαϊκοί αφιερώνουν το μεγαλύτερο μέρος του επαγγελματικού χρόνου τους και δεδομένου ότι αυτός είναι το διαδίκτυο, αυτό αποτελεί το μέσον όπου ενδείκνυται να πραγματοποιηθεί και η επαγγελματική ανάπτυξή τους. Τονίζει επίσης την αξία της ομότιμης μάθησης ή μάθησης μεταξύ συναδέλφων ( peer learning ) στην ακαδημαϊκή ανάπτυξη. Οι Hanrahan, Ryan, and Duncan (2001) υπογραμμίζουν την αξία της άτυπης μάθησης στην ανάπτυξη του προσωπικού και ιδιαίτερα τον ρόλο της κοινότητας πρακτικής. Οι Trowler & Knight, (2000) προτείνουν τη υποστήριξη ενός συστήματος δραστηριοτήτων με διαδικασίες όπως work shadowing 1, mentoring 2 και δημιουργία όσο το δυνατόν περισσότερων ευκαιριών για άτυπες συζητήσεις και κοινή εργασία. Ο Tait (2002) συμφωνεί με αυτές τις ιδέες, σημειώνοντας ακόμη ότι σ ένα πλαίσιο εξαε, η ανάπτυξη του προσωπικού για τους μερικής απασχόλησης διδάσκοντες πρέπει να ενσωματωθεί στις συζητήσεις για τις ακαδημαϊκές πρακτικές του προσωπικού πλήρους απασχόλησης. To mentoring είναι μια καθιερωμένη πρακτική στο OU και σύμφωνα με τους Knight, Tait, και Yorke (2006) σχεδόν το 50% των διδασκόντων μερικής απασχόλησης συμμετέχουν στα διαδικτυακά φόρουμ και τη συζήτηση ως μέρος της άτυπης επαγγελματικής ανάπτυξής τους. 2. Υποστήριξη μάθησης στο Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο Αποστολή του ΕΑΠ -σύμφωνα με τον ιδρυτικό του νόμο- είναι η εξ αποστάσεως παροχή προπτυχιακής και μεταπτυχιακής εκπαίδευσης και επιμόρφωσης, με την ανάπτυξη και αξιοποίηση κατάλληλου εκπαιδευτικού υλικού και μεθόδων διδασκαλίας για την απόκτηση αντίστοιχων τίτλων σπουδών. Στους σκοπούς του ΕΑΠ εντάσσεται η προαγωγή της επιστημονικής έρευνας καθώς και η ανάπτυξη τεχνολογίας και μεθοδολογίας στο πεδίο της μετάδοσης της γνώσης από απόσταση (ΕΑΠ, λειτουργία). H βασική λειτουργική μονάδα του ΕΑΠ είναι η Θεματική Ενότητα (ΘΕ) και καλύπτει ένα διακεκριμένο αντικείμενο σε προπτυχιακό ή μεταπτυχιακό επίπεδο. Το αρθρωτό σύστημα σπουδών στο ΕΑΠ προσφέρει τη δυνατότητα συνδυασμού κατά πολλούς τρόπους μεγάλου αριθμού ΘΕ και οδηγεί σε ένα μεγάλο συνδυασμό εκπαιδευτικών προγραμμάτων ώστε σήμερα προσφέρονται 184 ΘΕ σε 30 Προγράμματα Σπουδών. 2.1 Καθηγητές-σύμβουλοι ή Συνεργαζόμενο Εκπαιδευτικό Προσωπικό Οι διδάσκοντες στο ΕΑΠ -καθόλου τυχαία- ονομάζονται καθηγητές- σύμβουλοι (ΚΣ). Μπορεί να είναι μέλη ΔΕΠ άλλων Πανεπιστημίων ή επιστήμονες που έχουν τα τυπικά και ουσιαστικά προσόντα να διδάξουν σε Πανεπιστήμια. Ο όρος ΚΣ είναι ουσιαστικός, παιδαγωγικός και χρησιμοποιείται μόνο από το ΕΑΠ. Ο νομικός όρος είναι Συνεργαζόμενο Εκπαιδευτικό Προσωπικό (ΣΕΠ). Κάθε ΘΕ στο ΕΑΠ, έχει ένα σύνολο ΣΕΠ, καθένας από τους οποίους διδάσκει ένα τμήμα 30 φοιτητών. Ακόμη υπάρχουν ΣΕΠ, χωρίς τμήμα φοιτητών, οι οποίοι 1 work shadowing, περιγραφή του Βρετανικού όρου, κατά τον οποίο ο ερευνητής ακολουθεί έναν εργαζόμενο για ένα χρονικό διάστημα μελετώντας τα διάφορα θέματα που εμπλέκεται. Αντιστοιχεί με τον όρο work-related learning των ΗΠΑ. 2 mentoring, αναφέρεται στην αναπτυσσόμενη σχέση κατά την οποία ένα περισσότερο πεπειραμένο άτομο βοηθάει τη μάθηση ενός λιγότερο πεπειραμένου. 113

8 επιβλέπουν διπλωματικές εργασίες. Όλοι οι ΚΣ του ΕΑΠ επιλέγονται αξιοκρατικά από τριμελή επιτροπή με αυστηρά επιστημονικά κριτήρια. Ο ΚΣ αφενός μεν ως καθηγητής (tutor) -με την παραδοσιακή έννοια- παρέχει την ακαδημαϊκή υποστήριξη (διδασκαλία του γνωστικού αντικειμένου, επιμέλεια, αξιολόγηση γραπτών εργασιών) ή γενικότερα την επιστημονική υποστήριξη (ενεργοποίηση προβληματισμών που απορρέουν από το αντικείμενο της ΘΕ) και αφετέρου ως σύμβουλος (counsellor) ενισχύει την αυτοπειθαρχία του φοιτητή ώστε να ολοκληρώσει τη ΘΕ και κατ επέκταση τις σπουδές του. Επικοινωνεί με τους φοιτητές μετά από δική του πρωτοβουλία, τους ενημερώνει, συμβουλεύει, ενθαρρύνει και καθοδηγεί. Υποχρεούται να απαντά σε όλα τα s των φοιτητών του σε εύλογο χρονικό διάστημα, προετοιμάζει, διεξάγει τις Ομαδικές Συμβουλευτικές Συναντήσεις (ΟΣΣ) και πληροφορεί το Συντονιστή της ΘΕ για το περιεχόμενο και τα αποτελέσματα τους, αξιολογεί τις ΓΕ σύμφωνα με τις οδηγίες βαθμολόγησης (ΕΑΠ, καθήκοντα μέλους ΣΕΠ). Το έργο των ΚΣ κάθε ΘΕ ρυθμίζεται από τον Συντονιστή της ΘΕ, ο οποίος μεριμνά για την ομογενοποίηση των δραστηριοτήτων, διαμορφώνει μαζί τους τα θέματα των ΓΕ και των τελικών εξετάσεων, συντονίζει και αξιολογεί το έργο τους. Το έργο ενός ολόκληρου Προγράμματος Σπουδών συντονίζεται από τον Ακαδημαϊκό Υπεύθυνο του Προγράμματος (ένας για κάθε ΘΕ). 2.2 Ομαδικές Συμβουλευτικές Συναντήσεις Οι ΟΣΣ είναι τετράωρα σεμινάρια που πραγματοποιούνται πέντε φορές στη διάρκεια μιας ΘΕ και μαζί με τις ΓΕ αποτελούν τους ακρογωνιαίους λίθους του διδακτικού έργου του διδάσκοντα και της σχέσης που διαμορφώνει με τους φοιτητές (ΕΑΠ, 2000). Κατά τη διάρκεια των ΟΣΣ, ο ΚΣ φροντίζει να διατηρείται η ομαλότερη δυνατή πορεία διεξαγωγής των σπουδών και η μεγαλύτερη δυνατή επικοινωνία μεταξύ του ιδίου και των φοιτητών καθώς και των φοιτητών μεταξύ τους. Τους ενημερώνει για τους στόχους και τον τρόπο λειτουργίας της ΘΕ καθώς και για τον τρόπο μελέτης του διδακτικού υλικού, για πηγές πρόσθετης πληροφόρησης π.χ. ιστοσελίδες, έντυπα κ.ά. σχετικά με το αντικείμενο της ΘΕ, και τους προετοιμάζει για τις ΓΕ. Φροντίζει για την πρόσωπο με πρόσωπο αλληλογνωριμία με τους φοιτητές, συζητά σχετικά με τον τρόπο και τη συχνότητα όλων των μορφών της μεταξύ τους επικοινωνίας, τους ενθαρρύνει και καθοδηγεί να συγκροτούν ομάδες εργασίας στο πλαίσιο των οποίων θα συνεργάζονται μεταξύ τους είτε δια ζώσης είτε μέσω διαδικτύου και προωθεί τυχόν αιτήματα των φοιτητών στον Συντονιστή. Οι ενήλικες έχουν ιδιαίτερα χαρακτηριστικά ως εκπαιδευόμενοι και γι αυτό ο ΚΣ πρέπει να εξειδικεύει τις εκπαιδευτικές ανάγκες καθενός ώστε να χαράξει μια εκπαιδευτική στρατηγική καθοδήγησης της μελέτης τους και ενίσχυσης της μεταξύ τους συνεργασίας. Μέσω αυτής, στην 1η ΟΣΣ, θα κερδίσει τους φοιτητές και θα θέσει τις βάσεις της συνεργασίας τους -σύναψη εποικοδομητικού εκπαιδευτικού συμβολαίου. Η ψυχική επαφή με τους φοιτητές στις ΟΣΣ, σε συνδυασμό με την υποστήριξη στην αντιμετώπιση των δυσκολιών που αντιμετωπίζουν, θα δημιουργήσουν το κατάλληλο μαθησιακό κλίμα. Οι στόχοι των ΟΣΣ δομούνται στα επίπεδα των γνώσεων, των δεξιοτήτων και των στάσεων (Κόκκος, 1998) και η σημασία τους στην επιτυχία των στόχων της μαθησιακής διαδικασίας αποδεικνύεται εκτός των άλλων από το γεγονός ότι σε πολλά ιδρύματα εξαε, το ποσοστό παρακολούθησης τους υπερβαίνει το 70% (Fung & Carr, 2000). 2.3 Μηχανισμός Υποστήριξης Καθηγητών-Συμβούλων 114

9 Εξαιτίας της ιδιαιτερότητας του ρόλου του ΚΣ και της διαφορετικότητάς του, υπάρχει αναγκαιότητα το ΕΑΠ να συγκροτήσει μια πολιτική επιμόρφωσης και υποστήριξης του διδακτικού προσωπικού του (το οποίο προέρχεται συχνά από τη συμβατική ανώτατη εκπαίδευση). Η πολιτική αυτή πρέπει να περιλαμβάνει θεωρητική σπουδή για την ΑεξΑΕ και πρακτικές εφαρμογές για την άσκηση των νέων ρόλων διδασκαλίας και συμβουλευτικής. Στο πλαίσιο της έρευνας, θα αναπτυχθεί μηχανισμός υποστήριξης των διδασκόντων στο ΕΑΠ σε τρία επίπεδα όπως φαίνονται στο Σχήμα 1: Το πρώτο επίπεδο (1) αφορά κυρίως σε οργανωτικά θέματα υποστήριξης των μελών ΔΕΠ / ΣΕΠ (ΚΣ) από το Τμήμα Προσωπικού. Το δεύτερο (2) αφορά στην εποπτεία, αξιολόγηση και υποστήριξη των Ακαδημαϊκών υπευθύνων και Συντονιστών ΘΕ προς τα μέλη ΣΕΠ καθώς και στην μεταξύ τους υποστήριξη. Μπορεί να έχει τη μορφή του mentoring, του peer learning ή των κοινοτήτων πρακτικής αξιοποιώντας για την επικοινωνία τους σύγχρονες και ασύγχρονες διαδικτυακές τεχνολογίες. Το τρίτο επίπεδο αποτελείται από τρεις συνιστώσες: η πρώτη (3α) αφορά στην υποστήριξη των μελών ΣΕΠ από το Εργαστήριο Εκπαιδευτικού Υλικού και Εκπαιδευτικής Μεθοδολογίας (ΕΕΥΕΜ) σχετικά με την παροχή τεχνογνωσίας για τη βέλτιστη αξιοποίηση των προηγμένων τεχνολογιών μάθησης που έχει αναπτύξει ή θα αναπτύξει.. Το Ε.Ε.Υ.Ε.Μ. είναι το επιστημονικό όργανο το οποίο παρέχει στο ΕΑΠ την απαραίτητη τεχνογνωσία για την εφαρμογή καινοτομιών, τόσο σε ό,τι αφορά τη μεθοδολογία της εκπαίδευσης από απόσταση μέσω της οποίας παρέχονται οι σπουδές, όσο και σε ό,τι αφορά την ανάπτυξη διδακτικού υλικού. Οι στόχοι του Ε.Ε.Υ.Ε.Μ. αφορούν την προώθηση της επιστημονικής έρευνας για την ανάπτυξη καινοτομιών στο πεδίο της μεθοδολογίας της εξae και την εφαρμογή προωθημένων τεχνολογιών στην ανάπτυξη καινοτομικού διδακτικού υλικού και οργανολογίας εξαε. Σ ένα διαδικτυακό συνεργατικό περιβάλλον δίνεται η αίσθηση της αμεσότητας στην επικοινωνία διδάσκοντα-φοιτητή ούτως ώστε ο φόρτος εργασίας των διδασκόντων αυξάνεται ραγδαία (πληθώρα μηνυμάτων, απαιτήσεις σύγχρονης επικοινωνίας). Σ αυτήν την συνιστώσα του τρίτου επιπέδου (3α) ο μηχανισμός υποστήριξης έχει σκοπό να οργανώσει τη διαδικτυακή εργασία των ΚΣ και να την καταστήσει πιο αποτελεσματική και λιγότερο απαιτητική σε χρόνο. Η δεύτερη συνιστώσα (3β) αφορά στην υποστήριξη από τη Μονάδα Αξιολόγησης και Επιμόρφωσης όσον αφορά στην ερμηνεία των αξιολογήσεων του έργου και του ρόλου των διδασκόντων και η τρίτη συνιστώσα (3γ) από τη Βιβλιοθήκη για την ενίσχυση του γνωστικού ορίζοντα των ΣΕΠ με πηγές πληροφόρησης (βιβλία, περιοδικά) και δυνατότητα πρόσβασης σε διαδικτυακούς εκπαιδευτικούς τόπους. 115

10 ΙΟΙΚΟΥΣΑ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΕΝΙΚΟΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ 4 ΣΧΟΛΕΣ ΚΟΣΜΗΤΕΙΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΘΕΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΙΟΙΚΗΤΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ.Υ. ΤΜΗΜΑΤΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ 1 ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟΙ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΩΝ ΥΠΕΥΘΥΝΟΙ ΤΕΧΝΩΝ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΕΣ ΘΕ Ι ΑΣΚΟΝΤΕΣ ΕΠ - ΣΕΠ 2 ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ- ΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΟΜΑ Α Ι ΑΚΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΜΗΤΡΩΟΥ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΗΜΟΣΙΩΝ ΚΑΙ ΙΕΘΝΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ 3γ 3β ΑΚΑ ΗΜΑΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΕΙ ΙΚΟΥ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΥ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗΣ ΙΑΚΙΝΗΣΗΣ ΥΛΙΚΟΥ 3α ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ: ΕΠΙΠΕ Ο ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑΣ ΕΠΙΠΕ Ο Ι ΑΣΚΟΝΤΩΝ ΕΠΙΠΕ Ο ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ ΜΟΝΑ Α ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΡΟΗ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΣΠΟΥ ΩΝ, ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ, Ι ΑΣΚΟΝΤΩΝ, ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΩΝ ΚΑΙ ΜΟΝΑ ΩΝ ΣΤΟ ΕΑΠ ΡΟΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ Ι ΑΣΚΟΝΤΩΝ 116

11 3. Υποστήριξη μάθησης και διδασκόντων στο Open University 3.1 Πρόσωπο με πρόσωπο (f2f) εκπαίδευση H υποστήριξη των φοιτητών του OU έχει ακαδημαϊκή μορφή (tuition) και γενικότερη πρακτική και συναισθηματική συμβουλευτική για θέματα σχετικά με τη μάθηση, τις σπουδές και την επαγγελματική αποκατάσταση (support and counseling) και προσφέρεται από μόνιμους ΚΣ που ονομάζονται ειδικοί λέκτορες (associate lecturers-al) και ορισμένου χρόνου ΚΣ (tutor/counselor). Τα ενημερωτικά σεμινάρια αφορούν ειδικά θέματα για κάθε θεματική ενότητα (course), γενικές οδηγίες πάνω στη μέθοδο σπουδών, την αναζήτηση πληροφοριών ή βιβλιογραφίας, το γνωστικό υπόβαθρο δηλ. μεθόδους μελέτης και συγγραφής εργασιών, χρήση ΗΥ και βασικές έννοιες Μαθηματικών σε διάφορα επίπεδα. Οργανώνονται σε αντίστοιχα Κέντρα Σπουδών 3 περιφερειακά, κεντρικά, ή διαδικτυακά (regional tutorials, inter-regional day schools, e-tutorials 4 ). Οι περισσότερες ΘΕ του OU προσφέρουν στους σπουδαστές προαιρετική πρόσωπο με πρόσωπο (f2f) εκπαίδευση υπό μορφή περιφερειακών σεμιναρίων. Κάθε AL παρέχει τέσσερα δίωρα σεμινάρια σε μια ομάδα φοιτητών κατά τη διάρκεια της οκτάμηνης διάρκειας της ΘΕ. Πραγματοποιούνται στα μεγάλα πληθυσμιακά κέντρα και δεδομένου ότι AL καλύπτουν όλη τη Μ.Βρετανία, τα Κέντρα Σπουδών είναι απαραιτήτως απομακρυσμένα μεταξύ τους. Πολλοί φοιτητές επιλέγουν να μην παραστούν στα σεμινάρια λόγω της δυσκολίας ή της δαπάνης του ταξιδιού, ή της σύμπτωσης του σχεδιασμού των σεμιναρίων με άλλες υποχρεώσεις τους, ή αδυναμίας διάθεσης του απαιτούμενου χρόνου, ή ακόμα μερικοί φοιτητές θεωρούν ότι δεν χρειάζονται αυτήν την προαιρετική διδακτική υποστήριξη. Η συμμετοχή στα περιφερειακά σεμινάρια δεν ξεπερνάει το 30%. Για μερικές ΘΕ θετικών επιστημών, τα περιφερειακά σεμινάρια συμπληρώνονται από τα διαπεριφερειακά ημερήσια σχολεία, που πραγματοποιούνται σε τρία ή τέσσερα μέρη της χώρας, όπου υπάρχει περισσότερος f2f χρόνος εκπαίδευσης (4 ώρες) αλλά η απόσταση που πρέπει να ταξιδέψουν πολλοί φοιτητές για να παρευρεθούν είναι μεγαλύτερη. Γενικά ένα ημερήσιο σχολείο έχει υψηλότερη συμμετοχή από ένα περιφερειακό σεμινάριο, αλλά το ποσοστό των εγγραμμένων φοιτητών που παρακολουθούν τα ημερήσια σχολεία είναι μικρότερο από αυτό που παρακολουθεί τα περιφερειακά σεμινάρια. Επιπλέον έχουν οργανωθεί ομάδες αλληλεγγύης με την ενεργό συμμετοχή των ίδιων των φοιτητών σχετικά με τις σπουδές. 3.2 Aξιοποίηση του διαδικτύου Το 1988 ξεκίνησαν οι τηλεσυναντήσεις (computer conferencing) στο OU -οργανωμένη ανταλλαγή μηνυμάτων διδάσκοντα, διδασκομένων που έχει τον χαρακτήρα ασύγχρονης επικοινωνίας και σπανιότερα σύγχρονης- και σήμερα οι δικτυωμένοι φοιτητές φτάνουν τους δηλ. το 50% του συνόλου των φοιτητών. Αρχικά χρησιμοποιήθηκε από πρωτοπόρους φοιτητές και με την ενίσχυση από την ένωση φοιτητών, τα συμπεράσματα ερευνών και την αξιολόγηση των υπαρχόντων τμημάτων, σήμερα γίνεται αυξημένη χρήση σε διάφορους βαθμούς. Ωστόσο, πολλοί φοιτητές επιλέγουν σπουδές από απόσταση κυρίως επειδή προτιμούν να μελετούν μόνοι τους, συνεπώς ένα θέμα που προκύπτει είναι σε ποιό βαθμό το τμήμα θα 3 Κέντρα Σπουδών είναι οι χώροι όπου οι φοιτητές παρακολουθούν τις πρόσωπο με πρόσωπο συναντήσεις και έχουν πρόσβαση σε υπηρεσίες στήριξης του Πανεπιστημίου. 4 Στο άρθρο θα ακολουθήσουμε της εξής ορολογία: regional tutorials περιφερειακά σεμινάρια, inter-regional day schools διαπεριφερειακά ημερήσια σχολεία, e-tutorials διαδικτυακά σεμινάρια ή χάριν συντομίας e-σεμινάρια. 117

12 υποχρεώσει τους φοιτητές να συμμετέχουν. Καθώς οι φοιτητές του OU είναι ενήλικες, είναι προτιμότερο να δοθεί η ευκαιρία να έχουν οποιοδήποτε μικρό ή μεγάλο βαθμό συμμετοχής επιθυμούν και χρειάζονται. Όταν υπάρχει διαδικτυακή πρόσβαση και οι δεξιότητες του φοιτητή είναι υψηλές (high IT access) έχουμε αυξημένη διαδικτυακή διδασκαλία (online tutoring) και λιγότερα πρόσωπο με πρόσωπο σεμινάρια (f2f tutorials). Ακόμη οι φοιτητές μπορεί να συνεργαστούν σε μικρές ομάδες και να παραδίδουν ομαδικές εργασίες. Στην αντίθετη περίπτωση χαμηλής διαδικτυακής πρόσβασης, η διαδικτυακή διδασκαλία και το ηλεκτρονικό ταχυδρομείο ( ) είναι προαιρετικά. Η αξιοποίηση του διαδικτύου σήμερα στο OU περιλαμβάνει: διδασκαλία, e-σεμινάρια, θεματικές ενότητες (online courses), διοικητική υποστήριξη (administrative resources on the web) πχ. πρόσβαση στην εγγραφή τους (καρτέλλα φοιτητή), αναζήτηση πληροφοριών ή συμβουλών, εγγραφή σε θερινά σχολεία. Προς το παρόν δεν υπάρχει πρόθεση να γίνουν όλα τα τμήματα μέσω διαδικτύου (online) τουλάχιστον στο άμεσο μέλλον. Τα e-σεμινάρια αποτελούν ένα νέο είδος υποστήριξης των φοιτητών και έχουν ξεκινήσει πιλοτικά σε ορισμένες ΘΕ. Οι AL παροτρύνονται να συμμετέχουν στα e-σεμινάρια δοκιμάζοντας νέες προσεγγίσεις και να μοιράζονται τις επιτυχίες (αλλά και τις αποτυχίες τους!) με συναδέλφους, ώστε να βελτιωθεί η χρήση αυτής της μεθόδου για την υποστήριξη των φοιτητών. Διαθέτουν ποικιλία εφαρμογών ώστε κάθε AL να επιλέγει ποιά θα αξιοποιήσει σύμφωνα με τις προτιμήσεις του π.χ. στο πλαίσιο μιας γραπτής εργασίας, ο φοιτητής προετοιμάζει την περίληψη ενός άρθρου, την μοιράζεται με τους συμφοιτητές του και συζητάνε μαζί όλες τις περιλήψεις ανταλλάσσοντας μηνύματα. Σαν απόδειξη συμμετοχής, εισάγουν δυο από τις ροές των μηνυμάτων τους (threads) στην γραπτή εργασία. Η αξιολόγηση αυτής της δραστηριότητας είχε θετικά αποτελέσματα στην ποιότητα της συμμετοχής και λειτούργησε τόσο σαν διδακτική υποστήριξη, όσο και για την ανάπτυξη διαδικτυακών δεξιοτήτων στο πλαίσιο των συζητήσεων. Η επόμενη εργασία ήταν ομαδική και στηρίχτηκε ακριβώς σε αυτές τις δεξιότητες για τη δημιουργία ενός ιστότοπου. Στην έρευνα των Freake & Papathanassiou (2006) Tutorial support for a Level 3 Electromagnetism course - using a blended approach διαπιστώνεται: Οι φοιτητές γενικά προτιμούν την f2f υποστήριξη από τη διαδικτυακή. Η συμμετοχή στα e-σεμινάρια ήταν χαμηλή - μόνο το 30% περίπου των σπουδαστών εγγράφηκαν σ αυτά και λιγότερο από το 10% των σπουδαστών δημοσίευσαν ένα ή περισσότερα μηνύματα. Ωστόσο για έναν αξιοσημείωτο αριθμό φοιτητών που δεν είχε τη δυνατότητα να προσέλθει στα Κέντρα Σπουδών σε f2f σεμινάρια λόγω ποικίλων χωρο-χρονικών δυσκολιών, τα e-σεμινάρια παρείχαν μια ευπρόσδεκτη μορφή υποστήριξης. Το OU στοχεύει να καταστήσει τα e-σεμινάρια προσιτά σε όλους τους φοιτητές ώστε να αξιοποιηθεί μια συνδυασμένη προσέγγιση (regional tutorials, inter-regional day schools, e-tutorials) της διδακτικής υποστήριξης. Στα αμέσως προσεχή χρόνια η έρευνα προγραμματίζεται να εστιαστεί στις μεθόδους αποτελεσματικότητάς τους ώστε να υπάρξει μεγαλύτερη πληροφόρηση και πιθανώς να οδηγήσει στην αυξανόμενη συμμετοχή σπουδαστών σ αυτήν την μορφή υποστήριξης. Επιπλέον η υποστήριξη της μάθησης θα γίνει διαθέσιμη διεθνώς. Εντούτοις, υπάρχει ένα ποσοστό των σπουδαστών που δεν χρειάζονται τη διδακτική υποστήριξη ή φοιτητές που επιθυμούν να αφιερώνουν το χρόνο τους μελετώντας το εκπαιδευτικό υλικό της ΘΕ ή ασχολούμενοι με άλλες μαθησιακές δραστηριότητες ή προτιμούν την f2f επικοινωνία από τα e-σεμινάρια. Έτσι δεν είναι στόχος να συμμετέχουν όλοι οι φοιτητές σ αυτά. Το αντίθετο μάλιστα, αν όλοι οι φοιτητές συμμετείχαν ο αυξανόμενος αριθμός δημοσιευθέντων μηνυμάτων θα σήμαινε ότι το τρέχον μοντέλο δεν θα ήταν βιώσιμο. Μια πρώτη διαπίστωση από τη διαδικτυακή εμπειρία στο OU είναι ότι η παροχή απλά και μόνο ενός περιβάλλοντος όπου AL και φοιτητές μπορούν να αλληλεπιδρούν δεν εγγυάται επιτυχή 118

13 εμπλοκή των φοιτητών στη μαθησιακή διαδικασία. Οι πιο ομιλητικοί και γνώστες των νέων τεχνολογιών φοιτητές, κυριαρχούν στις συζητήσεις με αποκλεισμό των περισσότερο προβληματισμένων, ή αυτών που έχουν περιορισμένο χρόνο για παρεμβάσεις και συνεισφορά. Οι AL επιβαρύνονται με μεγάλο πλήθος μηνυμάτων για ανάγνωση, μεγάλη απαίτηση αλληλεπίδρασης και επισημαίνουν την έλλειψη χρόνου για να ανταποκριθούν σε αυτές τις απαιτήσεις. 3.3 Υποστήριξη των διδασκόντων Το OU εφαρμόζει μια στρατηγική ανάπτυξης του ανθρώπινου δυναμικού (Sewart, 1998), η οποία περιλαμβάνει πρωταρχικά τη διαδικασία εισόδου στο Πανεπιστήμιο σε τρεις φάσεις: εκδήλωση ενδιαφέροντος, επιλογή και ένταξη. Δεύτερο στοιχείο της στρατηγικής αποτελούν τα τμήματα επιμόρφωσης προσωπικού που πραγματοποιούνται τοπικά, πρόσωπο με πρόσωπο και αφορούν τους δυο ρόλους (καθηγητή και συμβούλου). Είναι υποχρεωτικά και συχνά περιέχουν επεξηγήσεις και καθοδήγηση από τους δημιουργούς του εκπαιδευτικού υλικού. Παρέχεται επιπλέον τεκμηρίωση διαμέσου του Αρχείου Αναφοράς ( Reference File ) και μια ποικιλία Εργαλείων ( Toolkits ) που καλύπτουν ευρείες περιοχές όπως Αποτελεσματικές Διδασκαλίες ( Effective Tutorials ), Επανάληψη και Εξετάσεις ( Revision and Examinations ) καθώς και εξειδικευμένες περιοχές όπως Φοιτητές με ειδικές ανάγκες ( Students with disabilities ). Τρίτο στοιχείο της στρατηγικής είναι η αντιστοιχία ενός Μέντορα (mentor) σε κάθε νεοεισερχόμενο ΚΣ. Ο Μέντωρ είναι ένας έμπειρος AL, ο οποίος παρέχει άτυπη ομότιμη (συναδελφική, σε ίδιο επίπεδο) υποστήριξη κατά την διάρκεια του πρώτου χρόνου και παραμένει μια επαφή υποστήριξης πριν και μετά την εκπαιδευτική πράξη καθ όλη τη διάρκεια αυτής της περιόδου. Ένα άλλο στοιχείο της στρατηγικής που εφαρμόζει το OU είναι η διαχείριση της εκπαιδευτικής πράξης όπου γίνεται καταγραφή και ανάλυση του αξιολογητικού ρόλου των ΚΣ από ομότιμους ΚΣ και σε συναντήσεις με το μόνιμο προσωπικό στα Περιφερειακά Κέντρα. Η πρόκληση σήμερα για το Πανεπιστήμιο είναι να παρέχει τυπική και άτυπη επαγγελματική ανάπτυξη εξ αποστάσεως με καθημερινή υποστήριξη. Εκτός της τυπικής επαγγελματικής ανάπτυξης έχει ξεκινήσει ένα σύνολο πρωτοβουλιών με σκεπτικό την υποστήριξη των ΚΣ στο νέο διαδικτυακό και μικτό περιβάλλον εκπαίδευσης. Ένα τέτοιο παράδειγμα είναι το SOLACE (Supporting Open Learnenrs in a Changing Environment) με σκοπό να προωθήσει την κατανόηση της μεταβαλλόμενης φύσης της μαθησιακής υποστήριξης και των συνεπαγομένων μεταβολών στον ρόλο του ΚΣ (Mac Donald, 2006). Άλλο ένα παράδειγμα αποτελεί το διαδικτυακό φόρουμ Scottish Online Support (SOS) που αναπτύχθηκε στο πλαίσιο έρευνας (Cornelius & Macdonald, 2008) του OU της Σκωτίας. Το διαδικτυακό forum SOS δημιουργήθηκε το 2002 για την ανάπτυξη μιας άτυπης κοινότητας διδασκόντων, λειτούργησε 3 συνεχή χρόνια ως τόπος συνάντησης για ανταλλαγή πληροφοριών και υποστήριξη των διδασκόντων και είναι ακόμα ανοικτό σε όλους τους διδάσκοντες στη Σκωτία. Συνολικά 300 διδάσκοντες έχουν χρησιμοποιήσει το φόρουμ και τα αρχεία του παρέχουν μια μοναδική ευκαιρία να μελετηθεί ο ρόλος του στην άτυπη επαγγελματική ανάπτυξή τους. Το SOS forum στοχεύει να ενθαρρύνει την ανάπτυξη του προσωπικού μέσω της ομότιμης μάθησης (peer learning) που αποτελεί μια συνηθισμένη πρακτική των διδασκόντων του OU. Η κοινότητα που αναπτύχθηκε από τη χρήση του, αποτελεί μια κοινότητα πρακτικής που συμβαίνει επίσης να είναι εικονική. 119

14 4. Καινοτομικότητα και κρισιμότητα της έρευνας Ο πληθυσμός-στόχος της έρευνας είναι οι ΚΣ του ΕΑΠ, ο οποίος σύμφωνα με τη βιβλιογραφική επισκόπηση έχει έναν πολύπλοκο και κρίσιμο ρόλο να διεκπεραιώσει. Η έρευνα θα αποτυπώσει την υπάρχουσα κατάσταση και θα στοχεύσει στην υποστήριξή τους. Με την ανάπτυξη ενός συνεργατικού περιβάλλοντος, θα αντιμετωπιστεί η απώλεια κινήτρου των φοιτητών λόγω της έλλειψης διαπροσωπικής επαφής με τους ΚΣ και τους συμφοιτητές τους, η οποία αποτελεί ένα εμπόδιο στην επιτυχή εξαε (Galusha,1997) και μια πιθανή απώλεια της δεύτερης εκπαιδευτικής ευκαιρίας που προσφέρει το ΕΑΠ. Οι κάτοικοι των λιγότερο αναπτυγμένων περιοχών της χώρας μας έχουν σαφώς μεγαλύτερη ανάγκη ευκαιριών μόρφωσης, επιμόρφωσης, συνεχιζόμενης εκπαίδευσης, δια βίου μάθησης. Συχνά κατοικούν σε ορεινές ή νησιωτικές περιοχές με δυσκολία πρόσβασης στα μεγάλα αστικά κέντρα ή λόγω οικογένειας / εργασίας αδυνατούν να παρακολουθήσουν προγράμματα σπουδών με φυσική παρουσία. Με την εξάπλωση των ευρυζωνικών συνδέσεων, τη διαδεδομένη χρήση των συνεργατικών εργαλείων του Παγκόσμιου Ιστού, τη δημιουργία διαδικτυακών κοινοτήτων πρακτικής και μάθησης, την ύπαρξη σύγχρονων και ασύγχρονων τρόπων επικοινωνίας, οι ΤΠΕ προσφέρουν σήμερα αυξημένες δυνατότητες επικοινωνίας και συνεργασίας. Οι νέες τεχνολογίες έχουν τη δυνατότητα να επιλύσουν το πρόβλημα της συστηματικής επικοινωνίας διδασκόντωνδιδασκομένων αρκεί να αναπτυχθούν τα κατάλληλα μαθησιακά περιβάλλοντα. Η έρευνα σκοπεύει να συμβάλλει στη δημιουργία πρότασης για την αντιμετώπιση των προβλημάτων των λιγότερο αναπτυγμένων περιοχών με την ανάπτυξη ενός μικτού περιβάλλοντος, τη δημιουργία κοινότητας μάθησης και την εφαρμογή προηγμένων τεχνολογιών μάθησης με σύγχρονη (πχ. τηλεδιασκέψεις) και ασύγχρονη μετάδοση (πχ. forum συζητήσεων, συνεργατικά διαδικτυακά περιβάλλοντα) για την ενίσχυση της συνεργατικής μάθησης στην εξαε και τον εμπλουτισμό της μαθησιακής διαδικασίας. Συνεπώς εστιάζει στην κοινωνική διάσταση της εφαρμογής των προηγμένων μαθησιακών τεχνολογιών και στην ενίσχυση της περιφέρειας που παρουσιάζει σημαντική υστέρηση σε σχέση με το κέντρο. Η καινοτομικότητα της έρευνας πηγάζει από το γεγονός ότι είναι η πρώτη έρευνα αυτού του μεγέθους που διεξάγεται σχετικά με τους διδάσκοντες στο ΕΑΠ και τη μεγάλη πολλαπλασιαστικότητα που θα έχει (1320 ΚΣ). Ακόμα η έρευνα αφορά στην εκπαίδευση ενηλίκων, στη συνεχιζόμενη εκπαίδευση, στη δια βίου μάθηση, καινοτόμες δράσεις του Υπ.ΕΠΘ που αφορούν ενήλικους προπτυχιακούς φοιτητές του ΕΑΠ σήμερα και μεταπτυχιακούς. 120

15 5. Συμπεράσματα Πιλοτικές μελέτες του OU δείχνουν ότι η υποστήριξη του φοιτητή τείνει να γίνει ο κρίσιμος παράγοντας στην επιτυχία των σπουδών συνεπώς έχει πολύ μεγάλη σημασία ο ΚΣ να κατέχει και να χρησιμοποιεί ευχερώς όλα τα μέσα και τις μεθόδους επικοινωνίας και να τα προσαρμόζει ανάλογα με τον φοιτητή. Η υποστήριξη ωστόσο δεν μπορεί να προέρχεται μόνο από τους καθηγητές και το Πανεπιστήμιο. Έναν σημαντικό ρόλο σ αυτήν μπορούν να έχουν οι συμφοιτητές. Στο ΕΑΠ δεν έχουν αξιοποιηθεί μέχρι σήμερα συνεργατικά περιβάλλοντα μάθησης και ελάχιστα έχουν εφαρμοστεί προηγμένες μαθησιακές τεχνολογίες. Ακόμα δεν έχει αναπτυχθεί μια στρατηγική επιμόρφωσης του διδακτικού προσωπικού παρά τις αυξημένες απαιτήσεις του ρόλου του. Είναι απαραίτητη η άμεση υποστήριξη των ΚΣ αξιοποιώντας συντονισμένα, όλα τα επίσημα όργανα και φορείς του ΕΑΠ (ΕΕΥΕΜ, Βιβλιοθήκη, Μονάδα Αξιολόγησης και Επιμόρφωσης, Ομάδα Διδακτικού Προσωπικού, Επιτροπή Προγράμματος Σπουδών) ώστε η διαδικτυακή ή πρόσωπο με πρόσωπο εργασία τους να είναι μαθησιακά αποτελεσματική και λιγότερο χρονοβόρα μέσω του μηχανισμού που θα αναπτυχθεί και αξιολογηθεί. Λαμβάνοντας υπόψη τις διεθνείς εμπειρίες που υπάρχουν σε ξένα καταξιωμένα Ανοικτά Πανεπιστήμια σε θέματα υποστήριξης της μάθησης και της επιμόρφωσης του εκπαιδευτικού προσωπικού θα αποφευχθούν τα λάθη και οι αποδεδειγμένα κακές πρακτικές που έχουν διαπιστωθεί και θα αξιοποιηθούν οι βέλτιστες. Συνεπώς οι εμπειρίες των ξένων αντίστοιχων ιδρυμάτων θα αποτελέσουν ένα εφαλτήριο για την ανάπτυξη ενός συνεργατικού περιβάλλοντος και την υποστήριξη του διδάσκοντα σ αυτό. Η έρευνα θα συμβάλλει αλυσιδωτά στη βελτίωση της ποιότητας των σπουδών από απόσταση και στον εμπλουτισμό της παρεχόμενης μάθησης στους φοιτητές του ΕΑΠ, το οποίο κατέχει έναν διαφορετικό ρόλο στην ελληνική εκπαίδευση από τα άλλα Πανεπιστήμια. Βιβλιογραφία Αθανασούλα-Ρέππα, Α. (2006). Ο ρόλος του καθηγητή-συμβούλου στην ΑεξΑΕ, Ανοικτή και εξ αποστάσεως εκπαίδευση. Στοιχεία Θεωρίας και πράξης, εκδ. Προπομπός, Αθήνα. Αναστασιάδης, Π. (2007), Οι προηγμένες μαθησιακές τεχνολογίες σύγχρονης και ασύγχρονης μετάδοσης στην υπηρεσία της ΑεξΑΕ. Πρακτικά, 4ο Διεθνές Συνέδριο ΑεξΑΕ, Β τόμος. Ανδρεάτος, Α. (2007). Η συνεργατική μάθηση στα πλαίσια της ΑεξΑΕ. 4ο Διεθνές Συνέδριο ΑεξΑΕ, Α τόμος. Bασιλού- Παπαγεωργίου, Β. (2001). Η Διδασκαλία στην Ανοικτή και εξ Αποστάσεως Εκπαίδευση : Η ανάδειξη νέων ρόλων και οι τρόποι διαχείρισής τους. Πρακτικά, 1ου Πανελληνίου συνεδρίου για την ΑεξΑΕ. Boud, D. (1999). Situating academic development in professional work: Using peer learning. International Journal for Academic Development, 4(1), Bruckman, A., & Resnick, M. (1995). The MediaMOO Project: Constructionism and Professional Community. Convergence, 1(1), Cornelius, S. and Macdonald, J. (2008) 'Online informal professional development for distance tutors: experiences from The Open University in Scotland', Open Learning: The Journal of Open and Distance Learning, 23:1, Dillenbourg, P. (1999). What do you mean by collaborative learning? In P. Dillenbourg (Ed) Collaborative-learning: Cognitive and Computational Approaches. (pp.1-19), Oxford: Elsevier. ΕΑΠ, Λειτουργία του ΕΑΠ και Εκπαιδευτική Μέθοδος της Θ.Ε.: Κείμενα για την επιμόρφωση του Συνεργαζόμενου Εκπαιδευτικού Προσωπικού. ΕΑΠ καθήκοντα μέλους ΣΕΠ διαθέσιμο στην ιστοσελίδα Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο, (2000), Οι σπουδές στο Ε.Α.Π., ενημερωτικό φυλλάδιο. Fung, Y., Carr, R., (2000), Face-to-Face Tutorials in a Distance Learning System: Meeting student needs, Open Learning, v.15. Galliard-Kenney, S. (2006). Adjunct faculty in distance education: What program managers should know. Distance 121

16 Learning, 3(1), Galusha J.M., (1997), Barriers to Learning in distance education, Interpersonal Computing and Technology, διαθέσιμο στο Hanrahan, M., Ryan, M., & Duncan, M. (2001). The professional engagement model of academic induction into online teaching. The International Journal for Academic Development, 6(2), Hendricks, (1998). Quality Evaluation in School Education, the Netherlands: National Report. University of Twente. Centre for Applied Research on Education. Johnson, C.M. (2001). A survey of current research on online communities of practice. Internet and Higher Education, 4, Juler, P., (1990), Promoting interaction; maintaining independence: swallowing the mixture. Open Learning: The Journal of Open and Distance Learning, Routledge Kaye, A.R. (1991) Learning togeather apart. In: NATO ARW Proceedings on collaborative learning and computer conferencing, ed. A. Kaye, vol. 90, chap. 8, Berlin: Springer-Verlag,. Keegan, D. (1996). Foundations of Distance Learning. Routledge London and New York, (3η έκδοση). Κόκκος, Α. & Λιοναράκης Α., (1998) Στοιχεία επικοινωνίας. Ανοικτή και εξ Αποστάσεως Εκπαίδευση: Σχέσεις διδασκόντων - διδασκομένων, τόμος Β, Πάτρα: ΕΑΠ, σελ Κόκκος, Α. (2001). Ο ρόλος του διδάσκοντος στην εκπαίδευση από απόσταση : Η περίπτωση του ΕΑΠ στο Λιοναράκης Α., (επιμ.) Πρακτικά 1ου Πανελληνίου συνεδρίου για την ΑεξΑΕ, τόμος Α Knight, P., Tait, J., & Yorke, M. (2006). The professional learning of teachers in higher education. Studies in Higher Education, 31(3), Κωστούλα, N. & Μακράκης, Β. (2006), Διαπολιτισμικότητα και εκπαίδευση για ένα βιώσιμο μέλλον. Αθήνα. E- Media: Ψηφιακό Κέντρο Εκπαιδευτικών Μέσων Πανεπιστημίου Κρήτης. Lave, J., & Wenger, E. (1991). Situated Learning: Legitimate Peripheral Participation. New York: Cambridge University Press. Lionarakis, A. (1998). Polymorfic Education: a pedagogical framework for open and distance learning in universities in a digital era. Transformation, Innovation and Tradition roles and Perspectives of open and distance Learning, Vol2, University of Bologna, Italy, Lionarakis, A., Panagiotakopoulos C., Xenos, M., (2005). Open and Distance Learning: tools of information and communication technologies for effective learning Στο Α.Λιοναράκης (επιμ.) Ανοικτή και εξ αποστάςεως εκπαίδευση, τομ. Δ, Παιδαγωγικές και τεχνολογικές εφαρμογές,.πάτρα: εκδ. Προπομπός Λιοναράκης Α. (2001). Ανοικτή και εξ αποστάςεως πολυμορφική εκπαίδευση: Προβληματισμοί για μια ποιοτική προσέγγιση σχεδιασμού διδακτικού υλικού στο Λιοναράκης Α., (επιμ.) Απόψεις και προβληματισμοί για την ανοικτή και εξ αποστάσεως εκπαίδευση, εκδ. Προπομπός, Αθήνα. Λιοναράκης, Α. (2006). Προς μία θεωρία της Ανοικτής και εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης - η εξέλιξη της πολυπλοκότητάς της. Λοϊζίδου-Χατζηθεοδούλου, Π., Βασάλα, Π., Κακούρης, Α., Μαυροειδής, Η., Τάσιος, Π., (2001). Μορφές Επικοινωνίας στις σπουδές από απόσταση και η συμβολή τους στην εκπαιδευτική διαδικασία. Πρακτικά 1ου Πανελληνίου συνεδρίου για την ΑεξΑΕ. Ματραλής, Χ., Λυκουργιώτης, Α. (1998) Ιδιαίτερα εκπαιδευτικά "εργαλεία" - μέθοδοι. Στο: Ανοικτή και εξ Αποστάσεως Εκπαίδευση. Θεσμοί και Λειτουργίες, τόμος Α, Πάτρα: ΕΑΠ. Mac Donald, J., (2006). Blended learning and online tutoring: A good practice guide. London: Gower. Mills, R. & Tait, A. (1996). Supporting the learner in open and Distance Learning, London: Pitman Publishing. Μουλά, Ε., (2008). Το άγχος του καθηγητή συμβούλου στην εξ αποστάσεως εκπαίδευση. Διπλωματική εργασία ΕΚΠ65. Πάτρα: ΕΑΠ. Perraton, H. (2000). Open and distance learning in the developing world (2nd ed.). London: Routledge Rheingold, H. (1993). The Virtual Community. Reading: Addison-Wesley. Robinson, B. (1998). A strategic perspective on staff development for open and distance learning in Colin Latsem & Fred Lockwood, Staff development in open and flexible learning, London: Routledge Rogers, A., (1999). Η Εκπαίδευση Ενηλίκων, Αθήνα: Μεταίχμιο. Sewart, D. (1998). Tuition and counselling, Supporting the teachers for competitive advantage in Colin Latsem & Fred Lockwood, Staff development in open and flexible learning, London: Routledge. Stevenson, K. & Sander, P. (1998). How to do Open University students expect to be Taught at Tutorials. Open Learning v.13 (2), p.p Tait, A., (2000). Planning Student Support for Open and Distance Learning, Open Learning v.15 (3). Tait, J. (2002). From competence to excellence : A systems view of staff development for part-time tutors at-adistance. Open Learning, 17(2),

17 Trowler, P., & Knight, P.T. (2000). Coming to know in higher education: Theorising faculty entry to new work contexts. Higher Education Research and Development, 19(1), Χαραλάμπους, Ν. (2000). «Αλληλεπιδράσεις στη μικρή ομάδα και επίδοση των μαθητών στα Μαθηματικά και στα Ελληνικά», Παιδαγωγική Επιθεώρηση, 30, Χατζηλάκος, Θ., Παπαδάκης Σ., Ρώσσιου Ε. Ομαδικές Συμβουλευτικές Τηλεσυναντήσεις. Ανοικτή εκπαίδευση τεύχος 5, 2007 εκδ. Προπομπός, Αθήνα. Χρονάκη Α., Μπουρδάκης Β. (2003). Κυβερνοχώρος, Ανοικτή Εκπαίδευση και κοινότητες μάθησης: Βασικές παιδαγωγικές αρχές σχεδιασμού. στο Λιοναράκης Α., (επιμ.) Πρακτικά 2ου Πανελληνίου συνεδρίου για την ΑεξΑΕ, τόμος Α. Vygotsky, L. S. & Cole, M. (1978). Mind in society: the development of higher psychological processes. Cambridge, Mass.; London: Harvard University Press. Wenger, E. (1998). Communities of Practice: learning, meaning and identity. Cambridge: Cambridge University Press. Freake, St. & Papathanassiou, H. (2006). Tutorial support for a Level 3 Electromagnetism course - using a blended approach, Department of Physics and Astronomy, The Open University, διαθέσιμο στην ιστοσελίδα ( ) : aa4d3c48 Wenger, E. (1998). Communities of practice, Learning, meaning and identity, Cambridge University Press. Wenger, E. (2001). Supporting communities of practice. A research and consulting report 123

Πιλοτική επιμόρφωση καθηγητών-συμβούλων (ΣΕΠ): μια μελέτη περίπτωσης στο Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο

Πιλοτική επιμόρφωση καθηγητών-συμβούλων (ΣΕΠ): μια μελέτη περίπτωσης στο Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο Πιλοτική επιμόρφωση καθηγητών-συμβούλων (ΣΕΠ): μια μελέτη περίπτωσης στο Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο Academic Staff Development: A case study at the Hellenic Open University Σοφία Θ. Παπαδημητρίου Διεύθυνση

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιάζω δραστηριότητες και ασκήσεις αυτοαξιολόγησης στο εκπαιδευτικό υλικό για αποτελεσματική μάθηση

Σχεδιάζω δραστηριότητες και ασκήσεις αυτοαξιολόγησης στο εκπαιδευτικό υλικό για αποτελεσματική μάθηση Σχεδιάζω δραστηριότητες και ασκήσεις αυτοαξιολόγησης στο εκπαιδευτικό υλικό για αποτελεσματική μάθηση Μαρία Ι. Κουτσούμπα Αναπλ. Καθηγήτρια ΣΕΦΑΑ ΕΚΠΑ / ΣΕΠ ΕΑΠ Δραστηριότητες και ασκήσεις αυτό-αξιολόγησης

Διαβάστε περισσότερα

Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ

Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ Δομή παρουσίασης Εισαγωγή Έννοια της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Γιατί διαφοροποίηση διδασκαλίας; Θετικά αποτελέσματα από την εφαρμογή της διαφοροποιημένης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΕΚΠ65 Ακαδηµαϊκό Έτος 2008-2009 4 η Γραπτή Εργασία Επιστολή προς τους νεοεισαχθέντες φοιτητές του µεταπτυχιακού προγράµµατος «Σπουδές στην εκπαίδευση» Σοφία

Διαβάστε περισσότερα

Εξ αποστάσεως εκπαίδευση Η εξ αποστάσεως εκπαίδευση αποτελεί ένα εναλλακτικό σύστημα παροχής υπηρεσιών εκπαίδευσης. Ειδοποιό διαφορά από τα

Εξ αποστάσεως εκπαίδευση Η εξ αποστάσεως εκπαίδευση αποτελεί ένα εναλλακτικό σύστημα παροχής υπηρεσιών εκπαίδευσης. Ειδοποιό διαφορά από τα Εξ αποστάσεως εκπαίδευση Η εξ αποστάσεως εκπαίδευση αποτελεί ένα εναλλακτικό σύστημα παροχής υπηρεσιών εκπαίδευσης. Ειδοποιό διαφορά από τα παραδοσιακά συστήματα συνιστά το γεγονός ότι διδάσκοντες και

Διαβάστε περισσότερα

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Πρόγραμμα Eξ Aποστάσεως Eκπαίδευσης (E learning) Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 9: Η συνεργατική διδασκαλία & μάθηση

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 9: Η συνεργατική διδασκαλία & μάθηση Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 9: Η συνεργατική διδασκαλία & μάθηση Διδάσκουσα: Μαρία Καμπεζά Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία Σκοποί ενότητας

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονική Μάθηση & Συστήματα που τη διαχειρίζονται

Ηλεκτρονική Μάθηση & Συστήματα που τη διαχειρίζονται Κύκλος Εκπαίδευσης «Συστήματα Ηλεκτρονικής Μάθησης & Ηλεκτρονική Αξιολόγηση» Ηλεκτρονική Μάθηση & Συστήματα που τη διαχειρίζονται Κατερίνα Γεωργούλη ΤΕΙ Αθήνας Μονάδα Αριστείας ΕΛ/ΛΑΚ ΤΕΙ Αθήνας Στόχοι

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ

ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ & ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Εργασία 1 η Ενεργή παρακολούθηση του Διεθνούς Συνεδρίου SCinTE

Διαβάστε περισσότερα

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους του Σταύρου Κοκκαλίδη Μαθηματικού Διευθυντή του Γυμνασίου Αρχαγγέλου Ρόδου-Εκπαιδευτή Στα προγράμματα Β Επιπέδου στις ΤΠΕ Ορισμός της έννοιας του σεναρίου.

Διαβάστε περισσότερα

Μαθησιακός Σχεδιασμός με την ενσωμάτωση νέων τεχνολογιών

Μαθησιακός Σχεδιασμός με την ενσωμάτωση νέων τεχνολογιών Μαθησιακός Σχεδιασμός με την ενσωμάτωση νέων τεχνολογιών Ημερίδα για την ενσωμάτωση των Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνίας στη Μαθησιακή Διαδικασία 3 Μαρτίου 2012 Αναστασία Οικονόμου Προϊσταμένη

Διαβάστε περισσότερα

Παρακολούθηση Διδασκαλίας στη βάση του Δυναμικού Μοντέλου Εκπαιδευτικής Αποτελεσματικότητας. Μαργαρίτα Χριστοφορίδου 28 Νοεμβρίου 2013

Παρακολούθηση Διδασκαλίας στη βάση του Δυναμικού Μοντέλου Εκπαιδευτικής Αποτελεσματικότητας. Μαργαρίτα Χριστοφορίδου 28 Νοεμβρίου 2013 Παρακολούθηση Διδασκαλίας στη βάση του Δυναμικού Μοντέλου Εκπαιδευτικής Αποτελεσματικότητας Μαργαρίτα Χριστοφορίδου 28 Νοεμβρίου 2013 Σκοπός τη σημερινής παρουσίασης: αναγνώριση της παρατήρησης ως πολύτιμη

Διαβάστε περισσότερα

5. Η εκπαίδευση στην Κοινωνία της Πληροφορίας

5. Η εκπαίδευση στην Κοινωνία της Πληροφορίας 5. Η εκπαίδευση στην Κοινωνία της Πληροφορίας 5.1 Εισαγωγή 5.2 Τα βασικά χαρακτηριστικά της συντελούμενης αλλαγής 5.3 Οι νέες προτεραιότητες 5.4 Τα συστατικά στοιχεία του νέου εκπαιδευτικού περιβάλλοντος

Διαβάστε περισσότερα

Information and Communication Technologies in Education Distance Learning

Information and Communication Technologies in Education Distance Learning Information and Communication Technologies in Education Distance Learning K. Vassilakis / M. Kalogiannakis Περίγραμμα Αποσαφήνιση του πεδίου Παράγοντες που επηρέασαν την εξαε Η συζήτηση για την τεχνολογία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕ60/70, ΠΕ02, ΠΕ03, ΠΕ04)

ΠΕ60/70, ΠΕ02, ΠΕ03, ΠΕ04) «Επιµόρφωση εκπαιδευτικών στη χρήση και αξιοποίηση των ΤΠΕ στην εκπαιδευτική διδακτική διαδικασία» (Γ ΚΠΣ, ΕΠΕΑΕΚ, Μέτρο 2.1, Ενέργεια 2.1.1, Κατηγορία Πράξεων 2.1.1 θ) Αναλυτικό Πρόγραµµα Σπουδών για

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγικές συμπράξεις στους τομείς της εκπαίδευσης, της κατάρτισης και της νεολαίας

Στρατηγικές συμπράξεις στους τομείς της εκπαίδευσης, της κατάρτισης και της νεολαίας KA2 Συνεργασία για Καινοτομία και Ανταλλαγή Καλών Πρακτικών Αναμενόμενα αποτελέσματα Τα σχέδια που υποστηρίζονται στο πλαίσιο αυτής της Δράσης αναμένονται να επιφέρουν τα παρακάτω αποτελέσματα: Καινοτόμες

Διαβάστε περισσότερα

επιμόρφωση των εκπαιδευτικών από το

επιμόρφωση των εκπαιδευτικών από το Η χρήση του ΕΛ/ΛΑΚ στην εκπαίδευση: Εμπειρίες και καλές πρακτικές Ηχρήση της πλατφόρμας moodle στη διαδικτυακή επιμόρφωση των εκπαιδευτικών από το Διορθόδοξο Κέντρο της Εκκλησίας της Ελλάδος Ιωάννα Κομνηνού

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΙΝΟΤΟΜΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΟΔΗΓΟΣ E-LEARNING

ΚΑΙΝΟΤΟΜΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΟΔΗΓΟΣ E-LEARNING ΚΑΙΝΟΤΟΜΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΑΘΗΝΑ 2014 1 1. Τι είναι το e-learning; Το e-learning, η ηλεκτρονική μάθηση, είναι μια διαδικασία μάθησης και ταυτόχρονα μια μεθοδολογία εξ αποστάσεως εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ. ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ E-learning Εκπαίδευση

ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ. ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ E-learning Εκπαίδευση ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ E-learning Εκπαίδευση ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ 2009-2010 ΤΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Το Ανοικτό Ίδρυμα Εκπαίδευσης είναι ένα

Διαβάστε περισσότερα

Ένα Εκπαιδευτικό Πλαίσιο Σχεδιασμού Ανοικτής και Εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης

Ένα Εκπαιδευτικό Πλαίσιο Σχεδιασμού Ανοικτής και Εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης Ένα Εκπαιδευτικό Πλαίσιο Σχεδιασμού Ανοικτής και Εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης Χαρούλα Αγγελή cangeli@ucy.ac.cy Τμήμα Επιστημών της Αγωγής 1 Το περιβάλλον της συνεργασίας Συνεργασία μεταξύ πανεπιστημιακών

Διαβάστε περισσότερα

Η ανάπτυξη δεξιοτήτων πληροφοριακής παιδείας στην Ελλάδα: μια ερευνητική και θεωρητική προσέγγιση

Η ανάπτυξη δεξιοτήτων πληροφοριακής παιδείας στην Ελλάδα: μια ερευνητική και θεωρητική προσέγγιση Η ανάπτυξη δεξιοτήτων πληροφοριακής παιδείας στην Ελλάδα: μια ερευνητική και θεωρητική προσέγγιση Στέλλα Κορομπίλη, Αναπλ. Καθηγήτρια, Τμήμα Βιβλιοθηκονομίας και Συστημάτων Πληροφόρησης, ΑΤΕΙΘ, Αφροδίτη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΠΡΟΕΔΡΙΑΣ. Θεσσαλονίκη, 10-12 Μαρτίου 2014 ΚΟΙΝΕΣ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΠΡΟΕΔΡΙΑΣ. Θεσσαλονίκη, 10-12 Μαρτίου 2014 ΚΟΙΝΕΣ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΠΡΟΕΔΡΙΑΣ Θεσσαλονίκη, 10-12 Μαρτίου 2014 ΚΟΙΝΕΣ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ Η Ευρωπαϊκή Διάσκεψη Νέων είναι ένα στοιχείο της διαδικασίας του Διαρθρωμένου Διαλόγου που φέρνει σε επικοινωνία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ»

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ» ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ» Το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών στο πλαίσιο των εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων δια βίου μάθησης που οργανώνει, θα υλοποιήσει

Διαβάστε περισσότερα

Κατηγορίες υποψηφίων που γίνονται δεκτοί στο Πρόγραμμα: Εκπαιδευτικοί Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης

Κατηγορίες υποψηφίων που γίνονται δεκτοί στο Πρόγραμμα: Εκπαιδευτικοί Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης ΔΙΕΞΑΓΩΓΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΜΕ ΤΙΤΛΟ: «Αξιολόγηση Εκπαιδευτικής Επάρκειας Ανάπτυξη παιδαγωγικών και διδακτικών δεξιοτήτων στη Γενική, Ειδική και Διαπολιτισμική Αγωγή, με έμφαση στην Καινοτομία και

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ

ΓΕΩΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΓΕΩΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ «Ανοικτή και εξ Αποστάσεως Εκπαίδευση: το μέλλον της επιμόρφωσης των εκπαιδευτικών στην προοπτική της Διά Βίου Μάθησης». δρ. Κιουλάνης Σπύρος, Δ/ντής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΝΗΛΙΚΩΝ, ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ & ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ. E-learning. Οδηγός Σπουδών

ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΝΗΛΙΚΩΝ, ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ & ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ. E-learning. Οδηγός Σπουδών ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΝΗΛΙΚΩΝ, ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ & ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ E-learning Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος Οικονομικής Επιστήμης, σας καλωσορίζει

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Μάθηση και γνώση: μια συνεχής και καθοριστική αλληλοεπίδραση Αντώνης Λιοναράκης Στην παρουσίαση που θα ακολουθήσει θα μιλήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός Επιμόρφωσης για τη Φυσική Αγωγή: Επιμόρφωση Νηπιαγωγών & Εκπαιδευτικών ΠΕ11 Α & Β φάση

Οδηγός Επιμόρφωσης για τη Φυσική Αγωγή: Επιμόρφωση Νηπιαγωγών & Εκπαιδευτικών ΠΕ11 Α & Β φάση 2011 2012 Οδηγός Επιμόρφωσης για τη Φυσική Αγωγή: Επιμόρφωση Νηπιαγωγών & Εκπαιδευτικών ΠΕ11 Α & Β φάση Επιστημονικό Πεδίο: Σχολική & Κοινωνική Ζωή Ανδρέας Γ. Αυγερινός Συντονιστής για τη Φυσική Αγωγή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ. Επιμορφωτικό Πρόγραμμα Εκπαίδευσης Νηπιαγωγών στο μοντέλο Lesson Study

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ. Επιμορφωτικό Πρόγραμμα Εκπαίδευσης Νηπιαγωγών στο μοντέλο Lesson Study Αλεξανδρούπολη 08/04/2013 ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ Επιμορφωτικό Πρόγραμμα Εκπαίδευσης Νηπιαγωγών στο μοντέλο Lesson Study Το «Εργαστήριο Παιδαγωγικής Έρευνας και Εκπαιδευτικών Πρακτικών» του Τ.Ε.Ε.Π.Η.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΕΟΠΠΕΠ»

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΕΟΠΠΕΠ» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Εθνικόν και Καποδιστριακόν Πανεπιστήμιον Αθηνών ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΕΟΠΠΕΠ» To Κέντρο Συνεχιζόμενης Εκπαίδευσης και Επιμόρφωσης

Διαβάστε περισσότερα

Εξ αποστάσεως Εκπαίδευση Ενηλίκων: Θέµατα και Ζητήµατα. της Πολυµορφικότητας. Αντώνης Λιοναράκης Επικ. Καθηγητής, ΕΑΠ

Εξ αποστάσεως Εκπαίδευση Ενηλίκων: Θέµατα και Ζητήµατα. της Πολυµορφικότητας. Αντώνης Λιοναράκης Επικ. Καθηγητής, ΕΑΠ Εξ αποστάσεως Εκπαίδευση Ενηλίκων: Θέµατα και Ζητήµατα ευτέρα 17 εκεµβρίου 2007 ΤΕΙ Λαµίας Η εξ αποστάσεως Εκπαίδευση και η έννοια της Πολυµορφικότητας Αντώνης Λιοναράκης Επικ. Καθηγητής, ΕΑΠ Έρευνα (2007),

Διαβάστε περισσότερα

Χρήση Νέων Τεχνολογιών στην Εκπαίδευση και την Κατάρτιση Ηλεκτρονική Μάθηση

Χρήση Νέων Τεχνολογιών στην Εκπαίδευση και την Κατάρτιση Ηλεκτρονική Μάθηση Χρήση Νέων Τεχνολογιών στην Εκπαίδευση και την Κατάρτιση Ηλεκτρονική Μάθηση Χαράλαµπος Βρασίδας www.cardet.org www.unic.ac.cy info@cardet.org Ανασκόπηση Σύγχρονες τάσεις Στοιχεία από ΕΕ Προκλήσεις Χρήση

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού

Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού Όνοµα: Τάσος Αναστάσιος Επώνυµο: Μικρόπουλος Τίτλος: Αναπληρωτής Καθηγητής, Εργαστήριο Εφαρµογών Εικονικής Πραγµατικότητας στην Εκπαίδευση, Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής

Διδακτική της Πληροφορικής ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 3: Η Πληροφορική στην Ελληνική Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση - Γυμνάσιο Σταύρος Δημητριάδης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Η διάρκεια πραγματοποίησης της ανοιχτής εκπαιδευτικής πρακτικής ήταν 2 διδακτικές ώρες

Η διάρκεια πραγματοποίησης της ανοιχτής εκπαιδευτικής πρακτικής ήταν 2 διδακτικές ώρες ΣΧΟΛΕΙΟ Η εκπαιδευτική πρακτική αφορούσε τη διδασκαλία των μεταβλητών στον προγραμματισμό και εφαρμόστηκε σε μαθητές της τελευταίας τάξης ΕΠΑΛ του τομέα Πληροφορικής στα πλαίσια του μαθήματος του Δομημένου

Διαβάστε περισσότερα

Χρήση Νέων Τεχνολογιών στην Εκπαίδευση και την Κατάρτιση Ηλεκτρονική Μάθηση Χαράλαμπος Βρασίδας

Χρήση Νέων Τεχνολογιών στην Εκπαίδευση και την Κατάρτιση Ηλεκτρονική Μάθηση Χαράλαμπος Βρασίδας Χρήση Νέων Τεχνολογιών στην Εκπαίδευση και την Κατάρτιση Ηλεκτρονική Μάθηση Χαράλαμπος Βρασίδας www.cardet.org www.unic.ac.cy info@cardet.org Ανασκόπηση Σύγχρονες τάσεις Στοιχεία από ΕΕ Προκλήσεις Χρήση

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Η ανάπτυξη του

Διαβάστε περισσότερα

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21 ου αιώνα) Νέο Πρόγραμμα Σπουδών, Οριζόντια Πράξη» MIS: 295450 Υποέργο 1: «Εκπόνηση Προγραμμάτων Σπουδών Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και οδηγών για τον εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

«-» vasalap@otenet.gr. andreadou@rhodes.aegean.gr - ( ), ( ). -. - -,. - ( ),, - ( ). - /, -.

«-» vasalap@otenet.gr. andreadou@rhodes.aegean.gr - ( ), ( ). -. - -,. - ( ),, - ( ). - /, -. παιδαγωγικά ρεύµατα στο Αιγαίο Θεωρείο 10 «-» 1 vasalap@otenet.gr 2 andreadou@rhodes.aegean.gr - ( ), ( ). -. - -,. - ( ),, - ( ). - /, -. Abstract In the survey we investigated the views of those who

Διαβάστε περισσότερα

ΣΠΟΥΔΩΝ 2010 ΟΔΗΓΟΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ

ΣΠΟΥΔΩΝ 2010 ΟΔΗΓΟΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ 2010 10-2011 ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Το Ανοικτό Ίδρυμα Εκπαίδευσης είναι ένα σύγχρονο εκπαιδευτήριο προσανατολισμένο στην

Διαβάστε περισσότερα

Η αξιοποίηση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και

Η αξιοποίηση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και Η αξιοποίηση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και της Επικοινωνίας στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση Μένη Τσιτουρίδου Τμήμα Επιστημών Προσχολικής Αγωγής και Εκπαίδευσης Παιδαγωγική Σχολή Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ (MPA)

ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ (MPA) ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ (MPA) Γιατί στο Νεάπολις Επιλέγοντας το Πανεπιστήμιο Νεάπολις γίνεσαι μέλος μιας ζωντανής κοινότητας που αποτελείται από προπτυχιακούς και μεταπτυχιακούς φοιτητές και από ακαδημαϊκό προσωπικό

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ m128 ΣΟΦΗ ΛΕΟΝΤΟΠΟΥΛΟΥ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ m128 ΣΟΦΗ ΛΕΟΝΤΟΠΟΥΛΟΥ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ m128 ΣΟΦΗ ΛΕΟΝΤΟΠΟΥΛΟΥ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ...3 2. ΓΙΑΤΙ ΝΑ ΕΓΓΡΑΦΩ Σ ΕΝΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞ

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία στην Εκπαίδευση Εισαγωγή. Χαρίκλεια Τσαλαπάτα 24/9/2012

Τεχνολογία στην Εκπαίδευση Εισαγωγή. Χαρίκλεια Τσαλαπάτα 24/9/2012 Τεχνολογία στην Εκπαίδευση Εισαγωγή Χαρίκλεια Τσαλαπάτα 24/9/2012 Μάθηση Γενικότερος όρος από την «εκπαίδευση» Την εκπαίδευση την αντιλαμβανόμαστε σαν διαδικασία μέσα στην τάξη «Μάθηση» παντού και συνεχώς

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΕ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΤΟΥΣ ΣΧΟΛΙΚΟΥΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΥΣ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΡΟΔΟΥ Το mentoring στο πρόγραμμα Πρακτικής Άσκησης ένα χρόνο μετά: Αποτίμηση

Διαβάστε περισσότερα

Νικολέττα Ιωάννου Λειτουργός Γραφείου Ευρωπαϊκών και Διεθνών Υποθέσεων Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

Νικολέττα Ιωάννου Λειτουργός Γραφείου Ευρωπαϊκών και Διεθνών Υποθέσεων Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Νικολέττα Ιωάννου Λειτουργός Γραφείου Ευρωπαϊκών και Διεθνών Υποθέσεων Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού 2 ο Π α γ κ ύ π ρ ι ο Σ υ ν έ δ ρ ι ο, 29 Ν ο ε μ β ρ ί ο υ 2 0 1 4, Λ ε μ ε σ ό ς Βασικά ερωτήματα

Διαβάστε περισσότερα

Π ε ρ ι ε χ ό μ ε ν α

Π ε ρ ι ε χ ό μ ε ν α Π ε ρ ι ε χ ό μ ε ν α Πρόλογος...7 Πρόλογος Επιμελητή...9 Εισαγωγή Τεχνολογίες για την ανάπτυξη ικανοτήτων...23 Σκοπός του βιβλίου...24 Eνα μοντέλο για την παιδαγωγική χρήση των εργαλείων με γνωστικό δυναμικό...26

Διαβάστε περισσότερα

I.C.B.S. METAΠTYXIAKO TMHMA ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: DMS ΜΑΘΗΜΑ: ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΠΟΡΩΝ ΑΤΟΜΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. ΜΕΡΟΣ Α (70% του βαθµού)

I.C.B.S. METAΠTYXIAKO TMHMA ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: DMS ΜΑΘΗΜΑ: ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΠΟΡΩΝ ΑΤΟΜΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. ΜΕΡΟΣ Α (70% του βαθµού) I.C.B.S. METAΠTYXIAKO TMHMA ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: DMS ΜΑΘΗΜΑ: ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΠΟΡΩΝ ΑΤΟΜΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕΡΟΣ Α (70% του βαθµού) Ετοιµάστε µια αναφορά προς τη διοίκηση, µε µέγιστο αριθµό λέξεων 3000 (+/- %), χωρίς

Διαβάστε περισσότερα

Συνεργατικά Περιβάλλοντα Ηλεκτρονικής Μάθησης

Συνεργατικά Περιβάλλοντα Ηλεκτρονικής Μάθησης Κύκλος Εκπαίδευσης «Συστήματα Ηλεκτρονικής Μάθησης & Ηλεκτρονική Αξιολόγηση» Συνεργατικά Περιβάλλοντα Ηλεκτρονικής Μάθησης effectiveassessmentmw1.wordpress.com Κατερίνα Γεωργούλη ΤΕΙ Αθήνας Μονάδα Αριστείας

Διαβάστε περισσότερα

Εξ αποστάσεως υποστήριξη του έργου των Εκπαιδευτικών μέσω των δικτύων και εργαλείων της Πληροφορικής

Εξ αποστάσεως υποστήριξη του έργου των Εκπαιδευτικών μέσω των δικτύων και εργαλείων της Πληροφορικής Εξ αποστάσεως υποστήριξη του έργου των Εκπαιδευτικών μέσω των δικτύων και εργαλείων της Πληροφορικής Ε. Κολέζα, Γ. Βρέταρος, θ. Δρίγκας, Κ. Σκορδούλης Εισαγωγή Ο εκπαιδευτικός κατά τη διάρκεια της σχολικής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΝ ΙΑΛΟΓΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΙ ΕΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΘΗΤΩΝ ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Ι. ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Η

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1. ΓΕΝΙΚΑ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ 7 ο ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΑΥ1 ΕΞΑΜΗΝΟ ΣΠΟΥΔΩΝ Α ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Γλωσσάρι Το γλωσσάρι του MATURE Ανδραγωγική Άτομα μεγαλύτερης ηλικίας Δεξιότητες Δέσμευση

Γλωσσάρι Το γλωσσάρι του MATURE Ανδραγωγική Άτομα μεγαλύτερης ηλικίας Δεξιότητες Δέσμευση Γλωσσάρι Η ομάδα MATURE διαθέτει σημαντική εμπειρία στη διαχείριση και υλοποίηση Ευρωπαϊκών προγραμμάτων και γνωρίζει ότι τα ζητήματα επικοινωνίας ενδέχεται να προκαλέσουν σύγχυση. Προκειμένου να ελαχιστοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

Ανδρέας Δ. Καρατζάς, Θεόδωρος Μπαρής

Ανδρέας Δ. Καρατζάς, Θεόδωρος Μπαρής Καινοτόμες παρεμβάσεις για την αποτελεσματική συνεργασία των αναπληρωτών εκπαιδευτικών ΠΕ 70 με το υπόλοιπο εκπαιδευτικό προσωπικό και τα Στελέχη της Εκπαίδευσης Ανδρέας Δ. Καρατζάς, Θεόδωρος Μπαρής Ολοήμερο

Διαβάστε περισσότερα

1. Εκπαίδευση για την Εξυπηρέτηση Πελάτη (Customer Service Training) (Μικρός Οργανισμός)

1. Εκπαίδευση για την Εξυπηρέτηση Πελάτη (Customer Service Training) (Μικρός Οργανισμός) 1. Εκπαίδευση για την Εξυπηρέτηση Πελάτη (Customer Service Training) (Μικρός Οργανισμός) Περιγραφή Βραβείου Βραβεύονται συγκεκριμένες δράσεις ή προγράμματα που επιδρούν στη σκέψη, το χαρακτήρα και τη συμπεριφορά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ ΣΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΒΡΑΧΕΙΑΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ ΓΙΑ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ ΠΟΛΙΤΕΣ

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ ΣΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΒΡΑΧΕΙΑΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ ΓΙΑ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ ΠΟΛΙΤΕΣ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ ΣΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΒΡΑΧΕΙΑΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ ΓΙΑ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ ΠΟΛΙΤΕΣ Στο πλαίσιο της Πράξης «Ακαδημία Πλάτωνος - Η Πολιτεία και ο Πολίτης»,

Διαβάστε περισσότερα

Διαδικασία μετασχηματισμού του Προγράμματος Σπουδών σε μιντιακές δράσεις. Λοΐζος Σοφός

Διαδικασία μετασχηματισμού του Προγράμματος Σπουδών σε μιντιακές δράσεις. Λοΐζος Σοφός Διαδικασία μετασχηματισμού του Προγράμματος Σπουδών σε μιντιακές δράσεις Λοΐζος Σοφός Οι 5 φάσεις του διδακτικού μετασχηματισμού 1. Εμπειρική σύλληψη ενός σεναρίου μιντιακής δράσης και χαρτογράφηση της

Διαβάστε περισσότερα

Συνεχής επιμόρφωση χωρίς φραγμούς

Συνεχής επιμόρφωση χωρίς φραγμούς Συνεχής επιμόρφωση χωρίς φραγμούς Ζούμε στην περίοδο όπου η διαρκής επιμόρφωση έχει γίνει απαραίτητη. Τόσο οι προσωπικές όσο και οι επαγγελματικές ανάγκες για γνώσεις και επαγγελματικά εφόδια, σε συνδυασμό

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα Διαλόγου. Συντονίστριες: Μαρία Καγιαβή και Χρύσα Μάνθου

Θέμα Διαλόγου. Συντονίστριες: Μαρία Καγιαβή και Χρύσα Μάνθου Θέμα Διαλόγου «ΣΧΕΣΕΙΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΟΜΕΝΩΝ» Συντονίστριες: Μαρία Καγιαβή και Χρύσα Μάνθου Θέματα για συζήτηση: [Μπορείτε να συμμετάσχετε, στέλνοντας απόψεις, προτάσεις, καλές πρακτικές που έχετε

Διαβάστε περισσότερα

Πέρα από τις Παραδοσιακές Μορφές Αξιολόγησης: Δημιουργικές Εργασίες (Projects) Φάκελος Επιτευγμάτων Μαθητή (Portfolio)

Πέρα από τις Παραδοσιακές Μορφές Αξιολόγησης: Δημιουργικές Εργασίες (Projects) Φάκελος Επιτευγμάτων Μαθητή (Portfolio) Πέρα από τις Παραδοσιακές Μορφές Αξιολόγησης: Δημιουργικές Εργασίες (Projects) Φάκελος Επιτευγμάτων Μαθητή (Portfolio) Δρ Γιώργος Γιαλλουρίδης, ΕΔΕ Εκπαιδευτική Ημερίδα ΥΠΠ - ΠΚ Σκοπός Προσδοκώμενο αποτέλεσμα

Διαβάστε περισσότερα

(Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.) ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ Δ3-5_3 1 ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΕ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ. Vocational Technology Enhanced Learning (VocTEL) 2015

(Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.) ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ Δ3-5_3 1 ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΕ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ. Vocational Technology Enhanced Learning (VocTEL) 2015 ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ (Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.) «Αρχιμήδης ΙΙΙ Ενίσχυση Ερευνητικών ομάδων στην Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.» Υποέργο: 3 Τίτλος: «Σχεδιασμός, Ανάπτυξη και Αξιολόγηση Σεναρίων Μικτής

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτορική Διατριβή

Διδακτορική Διατριβή Διδακτορική Διατριβή Ένας μοναχικός δρόμος με διεξόδους; Τόνια Αράχωβα, Υποψήφια Διδάκτωρ, tonia@idkaramanlis.gr Γκέλη Μανούσου, Υποψήφια Διδάκτωρ manousou@eap.gr Τόνια Χαρτοφύλακα, Υποψήφια Διδάκτωρ tonia@eap.gr

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα Διαλόγου. Συντονιστές: Βαγγέλης Ανάγνου, Δανάη-Μερόπη Βαϊκούση & Δημήτρης Βεργίδης

Θέμα Διαλόγου. Συντονιστές: Βαγγέλης Ανάγνου, Δανάη-Μερόπη Βαϊκούση & Δημήτρης Βεργίδης Θέμα Διαλόγου «ΕΚΠΑΙΔΕΥΟΝΤΑΣ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ ΣΤΑ ΣΔΕ ΚΑΙ ΣΤΑ ΕΣΠΕΡΙΝΑ ΣΧΟΛΕΙΑ» Συντονιστές: Βαγγέλης Ανάγνου, Δανάη-Μερόπη Βαϊκούση & Δημήτρης Βεργίδης Θέματα για συζήτηση: [Μπορείτε να συμμετάσχετε, στέλνοντας

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΟΣ ΟΔΗΓΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΕΞ ΑΠΟΣΤΑΣΕΩΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΓΕΝΙΚΟΣ ΟΔΗΓΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΕΞ ΑΠΟΣΤΑΣΕΩΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΓΕΝΙΚΟΣ ΟΔΗΓΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΕΞ ΑΠΟΣΤΑΣΕΩΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΕΡΙΣΤΕΡΙ 2013 Εισαγωγή Σε ένα διαρκώς μεταβαλλόμενο και ιδιαιτέρα ανταγωνιστικό εκπαιδευτικό περιβάλλον, η δια βίου μάθηση

Διαβάστε περισσότερα

Αξιοποίηση Διαδραστικού Πίνακα στη. Συναρτήσεων - Γραφικών παραστάσεων

Αξιοποίηση Διαδραστικού Πίνακα στη. Συναρτήσεων - Γραφικών παραστάσεων 2ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ - ΠΑΤΡΑ 28-30/4/2011 1283 Αξιοποίηση Διαδραστικού πίνακα στη διδασκαλία Συναρτήσεων - Γραφικών παραστάσεων Σ. Παπαδημητρίου Διεύθυνση Εκπαιδευτικής Ραδιοτηλεόρασης, ΥΠΔΒΜΘ, sofipapadi@gmail.com

Διαβάστε περισσότερα

2. ΔΙΑΠΙΣΤΕΥΣΕΙΣ: ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ Ε.ΚΕ.ΠΙΣ. ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ DQS DIN EN ISO 9001:2008

2. ΔΙΑΠΙΣΤΕΥΣΕΙΣ: ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ Ε.ΚΕ.ΠΙΣ. ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ DQS DIN EN ISO 9001:2008 2 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το Κέντρο Επαγγελματικής Κατάρτισης του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών σας καλωσορίζει στο Πρόγραμμα Συμπληρωματικής εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης και συγκεκριμένα στο εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα_SPA. Πρόληψη άγχους στους Εκπαιδευτικούς οργανισμούς

Πρόγραμμα_SPA. Πρόληψη άγχους στους Εκπαιδευτικούς οργανισμούς Πρόγραμμα: Πρόληψη άγχους στους Εκπαιδευτικούς οργανισμούς 1. Εισαγωγή 1.1. Γενική εισαγωγή στο εργασιακό άγχος Η φύση της εργασιακής ζωής έχει αλλάξει σημαντικά κατά τη διάρκεια των τελευταίων δεκαετιών.

Διαβάστε περισσότερα

Διερεύνηση της αλληλεπίδρασης των συμμετεχόντων στα Εθνικά Θεματικά Δίκτυα Ερωτηματολόγιο Υπεύθυνων Συντονιστών

Διερεύνηση της αλληλεπίδρασης των συμμετεχόντων στα Εθνικά Θεματικά Δίκτυα Ερωτηματολόγιο Υπεύθυνων Συντονιστών Διερεύνηση της αλληλεπίδρασης των συμμετεχόντων στα Εθνικά Θεματικά Δίκτυα Ερωτηματολόγιο Υπεύθυνων Συντονιστών Αγαπητοί συνάδελφοι των ΚΠΕ της χώρας, Στο πλαίσιο εκπόνησης Διπλωματικής Εργασίας, στο Πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

Τα Νέα Προγράμματα Σπουδών για τις ΤΠΕ στην υποχρεωτική εκπαίδευση

Τα Νέα Προγράμματα Σπουδών για τις ΤΠΕ στην υποχρεωτική εκπαίδευση «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) Πιλοτική Εφαρμογή, στους Άξονες Προτεραιότητας 1,2,3 -Οριζόντια Πράξη» Τα Νέα Προγράμματα Σπουδών για τις ΤΠΕ στην υποχρεωτική εκπαίδευση Αθανάσιος Τζιμογιάννης Αναπληρωτής

Διαβάστε περισσότερα

6.5 Ανάπτυξη, εφαρμογή και αξιολόγηση εκπαιδευτικών σεναρίων και δραστηριοτήτων ανά γνωστικό αντικείμενο

6.5 Ανάπτυξη, εφαρμογή και αξιολόγηση εκπαιδευτικών σεναρίων και δραστηριοτήτων ανά γνωστικό αντικείμενο 6.5 Ανάπτυξη, εφαρμογή και αξιολόγηση εκπαιδευτικών σεναρίων και δραστηριοτήτων ανά γνωστικό αντικείμενο Το εκπαιδευτικό σενάριο Η χρήση των Τ.Π.Ε. στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση θα πρέπει να γίνεται με οργανωμένο

Διαβάστε περισσότερα

2. Σκοπός του Προγράμματος

2. Σκοπός του Προγράμματος 1. Εισαγωγή Το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών σας καλωσορίζει στα Προγράμματα εξ Αποστάσεως Επιμόρφωσης για Δημοσίους Υπαλλήλους και συγκεκριμένα στο εκπαιδευτικό πρόγραμμα "Ανάπτυξη Διαπραγματευτικών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΤΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΜΕΛΟΥΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ (ΙΣΤΕ) ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΙΔΡΥΣΗ ΤΗΣ ΣΧΟΛΗΣ. 1. Επώνυμο και όνομα (με κεφαλαία): ΚΩΣΤΑΣ ΧΑΜΠΙΑΟΥΡΗΣ...

ΑΤΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΜΕΛΟΥΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ (ΙΣΤΕ) ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΙΔΡΥΣΗ ΤΗΣ ΣΧΟΛΗΣ. 1. Επώνυμο και όνομα (με κεφαλαία): ΚΩΣΤΑΣ ΧΑΜΠΙΑΟΥΡΗΣ... Παράρτημα «Η» (Υ.Π.Π. Τριτ. Εκπ. Αρ. 1.3/03) ΑΤΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΜΕΛΟΥΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ (ΙΣΤΕ) ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΙΔΡΥΣΗ ΤΗΣ ΣΧΟΛΗΣ Α. ΑΤΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ: 1. Επώνυμο και όνομα (με κεφαλαία): ΚΩΣΤΑΣ ΧΑΜΠΙΑΟΥΡΗΣ...

Διαβάστε περισσότερα

Τουριστικές Μονάδες».

Τουριστικές Μονάδες». 1 Περιεχόμενα 1. Εισαγωγή... 3 2. Διαπιστεύσεις: Πιστοποίηση Ε.ΚΕ.ΠΙΣ. Πιστοποίηση DQS DIN EN ISO 9001:2008... 4 3. Κατηγορίες Υποψηφίων που Γίνονται Δεκτοί στο Πρόγραμμα - Τρόπος Eνταξης... 5 4. Το ΧΟΡΗΓΟΥΜΕΝΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΨΥΧΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ

ΚΕΝΤΡΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΨΥΧΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΚΕΝΤΡΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΨΥΧΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ Περιγραφή Συμβουλευτικής ανήκει στην ευρύτερη κατηγορία των Συμβουλευτικών Κέντρων. Τα Συμβουλευτικά Κέντρα

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικό σεμινάριο για το διδακτικό προσωπικό του ΑΤΕΙ Λάρισας

Εκπαιδευτικό σεμινάριο για το διδακτικό προσωπικό του ΑΤΕΙ Λάρισας Εκπαιδευτικό σεμινάριο για το διδακτικό προσωπικό του ΑΤΕΙ Λάρισας Κυριακή Μπαλτά Βιβλιοθηκονόμος-Τεχνολόγος εκπαίδευσης Πανεπιστήμιο Μακεδονίας - Βιβλιοθήκη Λάρισα Φεβρουάριος 2006 Εξ αποστάσεως εκπαίδευση

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ, ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ, ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ, ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ Οι τρεις διαστάσεις της μάθησης Αλέξης Κόκκος Ο Knud Illeris, ο σημαντικότερος ίσως θεωρητικός της μάθησης σήμερα, στο κείμενό του «Μια

Διαβάστε περισσότερα

Παρασκευή Βασάλα 1, Παλασία Γεωργιάδου 2 1 Υπεύθυνη Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Ν. Κεφαλληνίας

Παρασκευή Βασάλα 1, Παλασία Γεωργιάδου 2 1 Υπεύθυνη Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Ν. Κεφαλληνίας Οι Αντιλήψεις των Σπουδαστών της Θεματικής Ενότητας «Ανοικτή και εξ Αποστάσεως Εκπαίδευση» του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου για την Εξ Αποστάσεως Επιμόρφωση στην Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Παρασκευή

Διαβάστε περισσότερα

"Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΣΑΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΜΑΘΗΜΑ ΣΕ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΤΟΥ Π.Τ.Δ.Ε ΣΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ".

Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΣΑΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΜΑΘΗΜΑ ΣΕ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΤΟΥ Π.Τ.Δ.Ε ΣΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ. "Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΣΑΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΜΑΘΗΜΑ ΣΕ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΤΟΥ Π.Τ.Δ.Ε ΣΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ". Σίμος Αναγνωστάκης, Ε.Ε.Δι.Π., sanagn@edc.uoc.gr Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης, Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

EDU.20 Μια διαδικτυακή πλατφόρμα, ένα περιβάλλον αυτόνομης και διαφοροποιημένης διδασκαλίας και μάθησης στα Αγγλικά στη Δημοτική εκπαίδευση

EDU.20 Μια διαδικτυακή πλατφόρμα, ένα περιβάλλον αυτόνομης και διαφοροποιημένης διδασκαλίας και μάθησης στα Αγγλικά στη Δημοτική εκπαίδευση EDU.20 Μια διαδικτυακή πλατφόρμα, ένα περιβάλλον αυτόνομης και διαφοροποιημένης διδασκαλίας και μάθησης στα Αγγλικά στη Δημοτική εκπαίδευση Ημερίδα για την ενσωμάτωση των ΤΠΕ στην εκπαίδευση, Λεμεσός 23/2/13

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΩΝ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΠΑΡΚΕΙΑΣ

ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΩΝ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΠΑΡΚΕΙΑΣ Σεμινάριο εξειδικευμένων γνώσεων 25 Μαΐου 15 Ιουνίου 2015 Σύμφωνα με τον Εθνικό Οργανισμό Πιστοποίησης Προσόντων και Επαγγελματικού Προσανατολισμού (Ε.Ο.Π.Π.Ε.Π.) για την ένταξη των Εκπαιδευτών Ενηλίκων

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΣΠΑΘΑΡΑΣ ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΣΠΑΘΑΡΑΣ ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΣΠΑΘΑΡΑΣ ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ Απάντηση ερωτήσεων σχετικά με την οργάνωση των Ερευνητικών Εργασιών στο Γενικό Λύκειο κατά το σχολικό έτος 2012-2013 ΛΑΜΙΑ: ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2012 Αγαπητοί/ες

Διαβάστε περισσότερα

«Ο ρόλος της επικοινωνίας και των νέων τεχνολογιών στην εξ αποστάσεως εκπαίδευση. Το πρόγραμμα εκπαίδευσης εκπαιδευτών του Κ.Ε.Ε.ΕΝ.ΑΠ.

«Ο ρόλος της επικοινωνίας και των νέων τεχνολογιών στην εξ αποστάσεως εκπαίδευση. Το πρόγραμμα εκπαίδευσης εκπαιδευτών του Κ.Ε.Ε.ΕΝ.ΑΠ. «Ο ρόλος της επικοινωνίας και των νέων τεχνολογιών στην εξ αποστάσεως εκπαίδευση. Το πρόγραμμα εκπαίδευσης εκπαιδευτών του Κ.Ε.Ε.ΕΝ.ΑΠ.» Φώτης Ζυγούρης M.Sc. 1, Δρ. Ηλίας Μαυροειδής 2 1 Περιφερειακό Ινστιτούτο

Διαβάστε περισσότερα

Επιμόρφωση εκπαιδευτών/τριών Επιμορφωτικών Κέντρων Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού

Επιμόρφωση εκπαιδευτών/τριών Επιμορφωτικών Κέντρων Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού Επιμόρφωση εκπαιδευτών/τριών Επιμορφωτικών Κέντρων Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού Σάββατο, 28 Μαρτίου 2015 Λύκειο Λατσιών Αλέξανδρος Ταμπάκης Εκπαιδευτής Ε.Κ. Εισαγωγή 1. Χαρακτηριστικά ενήλικων εκπαιδευομένων

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΚΗΣ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Νίκης 33, 105 57, Αθήνα Τηλ.: 210 3314837, Fax: 210 3212785, E-mail: mail@ipem-doe.gr

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΚΗΣ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Νίκης 33, 105 57, Αθήνα Τηλ.: 210 3314837, Fax: 210 3212785, E-mail: mail@ipem-doe.gr Αθήνα, 24.03.2015 Αριθ. Πρωτ.:894 Πληροφορίες: Γ. Γιούρντας, Ν. Υφαντόπουλος Τηλ. 210 3314837 e-mail: mail@ipem-doe.gr Πρόσκληση Εκδήλωσης Ενδιαφέροντος Συμμετοχής στις Επιμορφωτικές Πρωτοβουλίες του ΙΠΕΜ/ΔΟΕ

Διαβάστε περισσότερα

Επιμορφωτικό Σεμινάριο: ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗ :

Επιμορφωτικό Σεμινάριο: ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗ : ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ - ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ-ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ-ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ Τομέας Παιδαγωγικής Εργαστήριο Πειραματικής Παιδαγωγικής Ακαδημαϊκό έτος: 2014-2015

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΝΗΛΙΚΩΝ m145

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΝΗΛΙΚΩΝ m145 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΝΗΛΙΚΩΝ m145 Ευστράτιος Παπάνης Επίκουρος Καθηγητής Πανεπιστημίου Αιγαίου και

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΑΡΓΟΣΤΟΛΙ ΚΕΦΑΛΟΝΙΑ. Περιεχόμενο Τμήματος

ΤΕΙ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΑΡΓΟΣΤΟΛΙ ΚΕΦΑΛΟΝΙΑ. Περιεχόμενο Τμήματος ΤΕΙ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΑΡΓΟΣΤΟΛΙ ΚΕΦΑΛΟΝΙΑ Γνωστικό περιεχόμενο Περιεχόμενο Τμήματος Το Τμήμα Δημοσίων Σχέσεων και Επικοινωνίας καταλαμβάνει σημαντική θέση στο χώρο των

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

Τσαλαπατάνη Ειρήνη: Μεθοδολογία εκπαίδευσης ενήλικων χρηστών ιατρικών βιβλιοθηκών

Τσαλαπατάνη Ειρήνη: Μεθοδολογία εκπαίδευσης ενήλικων χρηστών ιατρικών βιβλιοθηκών - 0 - Ένωση Ελλήνων Βιβλιοθηκονόμων & Επιστημόνων Πληροφόρησης Σεμινάρια Ιατρικών βιβλιοθηκών 10 Φεβρουαρίου 2012 Τσαλαπατάνη Ειρήνη: Μεθοδολογία εκπαίδευσης ενήλικων χρηστών ιατρικών βιβλιοθηκών Βιβλιοθήκη

Διαβάστε περισσότερα

Ενέργεια 2.4.2 : Πρακτική Άσκηση και Γραφεία Διασύνδεσης Η παρούσα Ενέργεια στοχεύει, μέσω δύο διακριτών παρεμβάσεων, στην ουσιαστική σύζευξη της

Ενέργεια 2.4.2 : Πρακτική Άσκηση και Γραφεία Διασύνδεσης Η παρούσα Ενέργεια στοχεύει, μέσω δύο διακριτών παρεμβάσεων, στην ουσιαστική σύζευξη της Ενέργεια 2.4.2 : Πρακτική Άσκηση και Γραφεία Διασύνδεσης Η παρούσα Ενέργεια στοχεύει, μέσω δύο διακριτών παρεμβάσεων, στην ουσιαστική σύζευξη της εκπαίδευσης με την αγορά εργασίας. Η πρώτη παρέμβαση αφορά

Διαβάστε περισσότερα

Το παιχνίδι της χαράς

Το παιχνίδι της χαράς Ανοιχτό πρόγραμμα εκπαίδευσης Κατερίνα Πουλέα Παιδαγωγός Το παιχνίδι της χαράς Το παιχνίδι της χαράς Αετιδέων 15 & Βουτσινά Χολαργός 6944 773597 Ανοιχτό πρόγραμμα εκπαίδευσης Το Παιδαγωγικό Κέντρο Προσχολικής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΟΥ 1 ΟΥ ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΥ «ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ» ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ 2014 2015

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΟΥ 1 ΟΥ ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΥ «ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ» ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ 2014 2015 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΟΥ 1 ΟΥ ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΥ «ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ» ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ 2014 2015 Οι εισηγήσεις, που παρουσιάζονται πιο κάτω είναι ενδεικτικές και δεν

Διαβάστε περισσότερα

Οι Τεχνολογίες της Πληροφορικής και των Επικοινωνιών στην Εκπαίδευση: Ηλεκτρονική και ιαδικτυακή Μάθηση

Οι Τεχνολογίες της Πληροφορικής και των Επικοινωνιών στην Εκπαίδευση: Ηλεκτρονική και ιαδικτυακή Μάθηση Οι Τεχνολογίες της Πληροφορικής και των Επικοινωνιών στην Εκπαίδευση: Ηλεκτρονική και ιαδικτυακή Μάθηση Σταµάτης ηµοσθένης Τµήµα Πληροφορικής Α.ΤΕΙ Θεσσαλονίκης ΒΑΣΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΠΠΣ ΕΠΕΑΕΚ Πολλαπλές

Διαβάστε περισσότερα

νος Κλουβάτος Κων/νος Εναλλακτικές μορφές αξιολόγησης των μαθητών με ανομοιογενή χαρακτηριστικά Αξιολόγηση της διαφοροποιημένης διδασκαλίας

νος Κλουβάτος Κων/νος Εναλλακτικές μορφές αξιολόγησης των μαθητών με ανομοιογενή χαρακτηριστικά Αξιολόγηση της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Κων/νος νος Κλουβάτος Σύμβουλος 3 η ς Περιφέρειας Δημ. Εκπ/σης Ν. Κυκλάδων Εναλλακτικές μορφές αξιολόγησης των μαθητών με ανομοιογενή χαρακτηριστικά Αξιολόγηση της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Μορφές αξιολόγησης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος 6 ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I 6 ΓΑΛ 170 e-french 6 ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής 6

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος 6 ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I 6 ΓΑΛ 170 e-french 6 ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής 6 πρώτο δεύτερο ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I ΓΑΛ 170 e-french ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής ΓΑΛ 104 Γραπτός λόγος II ΓΑΛ 111 Φωνητική ΓΑΛ 1 Από

Διαβάστε περισσότερα

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ)

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΝΤΑΞΗΣ ΥΠΗΚΟΩΝ ΤΡΙΤΩΝ ΧΩΡΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων]

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] 1. Είστε ικανοποιημένος/η από το Πρόγραμμα; Μ. Ο. απαντήσεων: 4,7 Ικανοποιήθηκαν σε απόλυτο

Διαβάστε περισσότερα

«Νεοελληνική Λογοτεχνία & Ψηφιακές Τεχνολογίες»

«Νεοελληνική Λογοτεχνία & Ψηφιακές Τεχνολογίες» Οδηγός Σπουδών 2015 ΕΞ ΑΠΟΣΤΑΣΕΩΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «Νεοελληνική Λογοτεχνία & Ψηφιακές Τεχνολογίες» ΚΕΝΤΡΟ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ Εισαγωγικά Στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

http://www.ucy.ac.cy/~kedima.

http://www.ucy.ac.cy/~kedima. http://www.ucy.ac.cy/~kedima. Δομή και Στόχοι Mε απόφαση του Συμβουλίου του Πανεπιστημίου Κύπρου, στις 30 Αυγούστου 2002, ιδρύθηκε το Κέντρο Υποστήριξης Διδασκαλίας. Το Κέντρο Διδασκαλίας και Μάθησης,

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα σπουδών του Π.Μ.Σ.

Πρόγραμμα σπουδών του Π.Μ.Σ. Πρόγραμμα σπουδών του Π.Μ.Σ. Δομή και υλοποίηση του Προγράμματος Σπουδών Α. Σο πρόγραμμα σπουδών διαρθρώνεται με βάση τη χρονική διάρκεια και τις θεματικές περιοχές του Π.Μ.., ως εξής: Σο Α εξάμηνο σπουδών

Διαβάστε περισσότερα