ΕΛΚΕΘΕ - Ινστιτούτο Εσωτερικών Υδάτων Έργο: ΕΤΜΕ Ιλαρίωνα, Τελική Έκθεση, Ιανουάριος 2009

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΕΛΚΕΘΕ - Ινστιτούτο Εσωτερικών Υδάτων Έργο: ΕΤΜΕ Ιλαρίωνα, Τελική Έκθεση, Ιανουάριος 2009"

Transcript

1 Ποσοτική προσέγγιση Τα ποσοτικά δεδοµένα των δειγµατοληψιών (στρεµµατική πυκνότητα, άτοµα/1000 m 2 ) που παρουσιάζονται στον Πίνακα 34 λογαριθµήθηκαν για επίτευξη οµαλοποίησης της κατανοµής τους (Log(X+1)) και χρησιµοποιήθηκαν για την επιβεβαίωση της οµαδοποίηση που προέκυψε από την ποιοτική προσέγγιση. Η οµοιογένεια των ιχθυολογικών συναθροίσεων στους σταθµούς διερευνήθηκε µε τη µέθοδο της «ιεραρχικής οµαδοποίησης» Bray-Curtis (Hierarchical Cluster Analysis, Ward s method), η οποία εξετάζει την οµοιότητα µεταξύ δειγµάτων. Ο τρόπος οµαδοποίησης των δειγµάτων ήταν η ολοκληρωµένη σύνδεση (complete linkage). Τα αποτελέσµατα της ανάλυσης οµαδοποίησης παρουσιάζονται στο δενδρόγραµµα της Εικ. 80. Σε επίπεδο οµοιότητας 50% (similarity) διακρίνονται οκτώ βιοτικές οµάδες δειγµάτων (a έως h) που εµφανίζουν διαφορετικές συναθροίσεις ειδών ψαριών, εντός των οποίων παρατηρείται σηµαντική ιχθυολογική οµοιογένεια. Η ποσοστιαία σύσταση ειδών κάθε οµάδας δείχνεται στην Εικ. 82. Οι σταθµοί της οµάδας b βρίσκονται στα ορεινά τµήµατα των παραποτάµων του Αλιάκµονα και χαρακτηρίζονται από τη σηµαντική συµµετοχή της πέστροφας (Salmo pelagonicus) και δευτερευόντως της µπριάνας (Barbus balcanicus). Αυτοί οι σταθµοί αποδίδονται στον τύπο της πέστροφας-µπριάνας. Οι σταθµοί των οµάδων a, c και d βρίσκονται σε µικρούς παραπόταµους και χαρακτηρίζονται από την κυριαρχία της µπριάνας µε µικρή έως µέτρια παρουσία του Squalius vardarensis ή/και του Alburnoides bipunctatus. Τα ιχθυολογικά χαρακτηριστικά αυτών των σταθµών ανταποκρίνονται σε αυτά του βιοτικού τύπου µπριάνας. Σηµειώνεται πάντως ότι ορισµένοι σταθµοί της οµάδας a έχουν φυσιογραφικά και ιχθυολογικά χαρακτηριστικά (π.χ. µικρή παρουσία πέστροφας, απουσία µεγαλόσωµων κυπρινοειδών) που ανταποκρίνονται σε κάποιο βαθµό σε αυτά του τύπου πέστροφας-µπριάνας. Ενδέχεται λοιπόν αυτοί να αποτελούν υποβαθµισµένους σταθµούς πέστροφας-µπριάνας, όπου λόγω ανθρωπογενούς επίδρασης (απολήψεις νερού) η πέστροφα υποχώρησε αριθµητικά, µε αποτέλεσµα να έχει αυξηθεί η ποσοστιαία συµµετοχή της µπριάνας. Στην οµάδα e βρίσκονται οι σταθµοί του κυρίως ρου του Αλιάκµονα και του κυρίως ρου του Βενέτικου, καθώς και ορισµένοι σταθµοί που βρίσκονται στα κατώτερα τµήµατα παραποτάµων, πλησίον της συµβολής µε τον Αλιάκµονα. Σε αυτή την οµάδα απαντώνται η µπριάνα, το Alburnoides bipunctatus, το Barbus macedonicus, το Chondrostoma vardarense, το Gobio bulgaricus, το Squalius vardarensis, το Pseurasbora parva και το Vimba melanops. Με αυτά τα ιχθυολογικά χαρακτηριστικά, η οµάδα e προσδιορίζεται ότι ανήκει στον τύπο των ορεινών κυπρινοειδών. Οι υπόλοιπες οµάδες (f, g, h) λόγω υποβάθµισης της ποιότητας νερού (οµάδα h: DsViologikos, Greven Viologikos) ή του ενδιαιτήµατος (οµάδα f: DsIlarion, οµάδα g: Pigi Ilarion) δεν οµαδοποιούνται µε τις προηγούµενες οµάδες. Συγκεκριµένα, η οµάδα h περιέχει τα δείγµατα ψαριών από θέσεις κοντά στον ανενεργό σταθµό επεξεργασίας αστικών λυµάτων των Γρεβενών. Σε αυτά τα δείγµατα βρέθηκαν ελάχιστα Squalius vardarensis και ένα άτοµο µπριάνας. Η οµάδα f περιέχει µόνο τον σταθµό κατάντη της κατασκευής του φράγµατος, στη Μονή Ιλαρίωνα, που είναι επηρεασµένος ιχθυολογικά από την Τ.Λ. Πολυφύτου. Χαρακτηριστική είναι εδώ η µη τυπική παρουσία των Carassius gibelio, Rutilus rutilus και Alburnus thessalicus. Τόσο στην οµάδα αυτή όσο και στην g που επίσης έχει επηρεασθεί από τον άνθρωπο εξαιτίας της αποκοπής επικοινωνίας της Πηγής Ιλαρίωνα µε τον Αλιάκµονα, απουσιάζει η µπριάνα

2 Εικόνα 80: Οµαδοποίηση των ποσοτικών δεδοµένων από τις δειγµατοληψίες στον άνω ρου του Αλιάκµονα το 2007 (µέθοδος ιεραρχικής οµαδοποίησης Bray-Curtis). Εικόνα 81: Κύριος ρους Αλιάκµονα, Σταθµός Μελιδόνι (αριστερά) και Γέφυρα Παναγιάς (δεξιά). Τύπος Ορεινών κυπρινοειδών

3 Εικόνα 82: Η σύνθεση της ιχθυοκοινότητας στις βιοτικές οµάδες που προέκυψαν µε την ανάλυση ποσοτικών δεδοµένων δειγµατοληψιών στον άνω ρου του Αλιάκµονα το

4 Σε γενικές γραµµές, η τυπολογία που προσδιορίσθηκε µε την ποσοτική µέθοδο αντιστοιχεί µε αυτή που προσδιορίσθηκε µε την ποιοτική µέθοδο. Για την περαιτέρω διερεύνηση των βιολογικών χαρακτηριστικών των βιοτικών οµάδων υπολογίσθηκε η κατανοµή µεγεθών των τεσσάρων πιο διαδεδοµένων ειδών στις οκτώ βιοτικές οµάδες που προέκυψαν µε την ποσοτική µέθοδο (βλέπε Εικ. 84). Για το Alburnoides bipunctatus, σηµαντικά πεδία από πλευράς ενδιαιτήµατος, όπου καταφεύγουν οι λάρβες (ιχθύδια), βρίσκονται στους σταθµούς των οµάδων e και d. Για το µεγαλόσωµο Barbus macedonicus αυτά τα πεδία βρίσκονται µόνο στους σταθµούς της οµάδας e. Μεγαλύτερα µεγέθη Barbus macedonicus βρέθηκαν, επίσης, στην e. Στα ενδιαιτήµατά της e καταφεύγουν και πολλές λάρβες µπριάνας (Barbus balcanicus). Λάρβες µπριάνας βρέθηκαν και στους σταθµούς των οµάδων b και d. Χαρακτηριστικό των υποβαθµισµένων οµάδων f και h είναι πως τα άτοµα που πιάστηκαν είχαν πολύ περιορισµένο εύρος µεγεθών και απουσίαζαν τόσο οι λάρβες, όσο και τα µεγάλου µεγέθους άτοµα. Στα ενδιαιτήµατα των σταθµών της οµάδας e όπως και της g βρέθηκαν λάρβες του Squalius vardarensis. Τα µεγαλύτερα µεγέθη (>40 cm) βρέθηκαν στην οµάδα f, που αποδίδεται στην επίδραση της Τ.Λ. Ιλαρίωνα, καθώς και στην οµάδα h. Στην οµάδα h η κατανοµή των κλάσεων ακολουθεί ένα ιδιαίτερο πρότυπο, όπου λείπουν οι λάρβες και οι µεσαίες κλάσεις µεγεθών. Εικόνα 60. ειγµατοληψία στον Αλιάκµονα, Σταθµός Γέφυρα Πόρου. Τύπος Ορεινών κυπρινοειδών

5 -180- Εικόνα 84: Κατανοµή µεγεθών των τεσσάρων πιο διαδεδοµένων ειδών στις βιοτικές οµάδες του άνω ρου του Αλιάκµονα. Alburnoides bipunctatus Barbus macedonicus Barbus balcanicus Squalius vardarensis a b c d e f g 0% 25% 50% 75% 100% 0+ < >40 0% 25% 50% 75% 100% 0+ < >40 0% 25% 50% 75% 100% 0+ < >40 0% 25% 50% 75% 100% 0+ < >40 0% 25% 50% 75% 100% 0+ < >40 0% 25% 50% 75% 100% 0+ < >40 0% 25% 50% 75% 100% 0+ < >40 0% 25% 50% 75% 100% 0+ < >40 0% 25% 50% 75% 100% 0+ < >40 0% 25% 50% 75% 100% 0+ < >40 0% 25% 50% 75% 100% 0+ < >40 0% 25% 50% 75% 100% 0+ < >40 0% 25% 50% 75% 100% 0+ < >40 0% 25% 50% 75% 100% 0+ < >40 0% 25% 50% 75% 100% 0+ < >40 0% 25% 50% 75% 100% 0+ < >40 0% 25% 50% 75% 100% 0+ < >40 0% 25% 50% 75% 100% 0+ < >40 0% 25% 50% 75% 100% 0+ < >40 0% 25% 50% 75% 100% 0+ < >40 0% 25% 50% 75% 100% 0+ < >40 0% 25% 50% 75% 100% 0+ < >40

6 Για την επιβεβαίωση των αποτελεσµάτων της οµαδοποίησης και την ανίχνευση των κατευθυντήριων ειδών που ευθύνονται για αυτή, έγινε ταξιθέτηση µε τη µη µετρική µέθοδο πολυδιάστατης κλίµακας (multi-dimensional scaling, MDS) του στατιστικού προγράµµατος PRIMER 5.0). Αρχικά οι θέσεις δειγµατοληψίας τοποθετήθηκαν σε διάγραµµα MDS (βλέπε Εικ. 86). Στη συνέχεια έγιναν προβολές της σύστασης των δειγµάτων (είδος σε πυκνότητα ατόµων) στην ταξιθέτηση MDS (Εικ. 88). Η ανάλυση αυτή επιτρέπει τη γραφική απεικόνιση τόσο της παρουσίας, όσο και της αφθονίας κάθε είδους σε κάθε βιοτική οµάδα και τη διαπίστωση του βαθµού επικάλυψης ή διαφοροποίησης των οµάδων. Για παράδειγµα, διακρίνεται συνάφεια των οµάδων a και b, κυρίως λόγω της κοινής παρουσίας της πέστροφας και µπριάνας σε αυτές. Ωστόσο, το γεγονός ότι τα δύο είδη απαντούν στις δύο οµάδες σε διαφορετικές αναλογίες, καθώς και ότι η οµάδα b περιέχει µεγαλύτερο ποσοστό άλλων ειδών, ευθύνεται για τον κάποιο βαθµό διαφοροποίησης των δύο οµάδων. Επίσης, επιβεβαιώνεται η διαφοροποίηση των υποβαθµισµένων οµάδων f, g και h. Από τη διαχειριστική άποψη, το πιο ενδιαφέρον σηµείο της ανάλυσης είναι ότι υπάρχει σαφής διαφοροποίηση της οµάδας e, η οποία αντιπροσωπεύει τους σταθµούς του κύριου ρου του Αλιάκµονα, από τις υπόλοιπες οµάδες. Παράλληλα, διακρίνεται αρκετή βιολογική οµοιογένεια των σταθµών της οµάδας e. Όπως φαίνεται στην Εικ. 88, η οµάδα αυτή χαρακτηρίζεται από παρουσία και σηµαντική αφθονία ειδών όπως το Barbus balcanicus, Alburnoides bipunctatus, Barbus macedonicus, Chondrostoma vardarense, Romanogobio elimeius, Squalius vardarensis και Vimba melanops, τα οποία συνδυάζονται έτσι µεταξύ τους, ώστε να δηµιουργηθεί µία µοναδική µορφή συναθροίσεως ορεινών κυπρινοειδών. Σηµειώνεται ότι οι µορφές συναθροίσεων των ορεινών κυπρινοειδών που διαπιστώθηκαν από τους Οικονόµου & συν. (2007) σε άλλους ορεινούς και ηµιορεινούς ποταµούς της κεντρικής και δυτικής Ελλάδας είναι τελείως διαφορετικές από αυτές του Αλιάκµονα. Εποµένως, επιβεβαιώνονται τα συµπεράσµατα που προέκυψαν από την ποιοτική προσέγγιση ότι (α) ο κύριος ρους του ποταµού, από περίπου το ύψος της Λίµνης Καστοριάς µέχρι κοντά στη Τ.Λ. Πολυφύτου, συνιστά µία ενιαία ιχθυολογική ζώνη, και (β) η κατάκλιση της περιοχής δηµιουργίας του φράγµατος και της Τ.Λ. του Ιλαρίωνα θα επηρεάσει σηµαντικό µέρος της ζώνης, αλλά δεν θα επιφέρει ολοκληρωτική απώλεια του τύπου των ορεινών κυπρινοειδών του Αλιάκµονα. Γενικά, η ταξιθέτηση MDS επιβεβαιώνει την εγκυρότητα της οµαδοποίησης µε τη µέθοδο Bray- Curtis. Τα αποτελέσµατα αυτής της οµαδοποίησης βρίσκονται σε συµφωνία µε αυτά που προέκυψαν µε τη µέθοδο Jaccard. Οι όποιες (σχετικά µικρές) διαφορές οφείλονται (α) στη χρησιµοποίηση µεγαλύτερου αριθµού σταθµών κατά την εφαρµογή της µεθόδου Jaccard, και (β) στη χρησιµοποίηση ποσοτικών δεδοµένων κατά την εφαρµογή της µεθόδου Bray-Curtis. Εικόνα 85: Ηλεκτραλιεία στο ρέµα Τρύπια Πέτρα, Ιούλιος

7 Εικόνα 86: Ταξιθέτηση των ποσοτικών δεδοµένων από τις δειγµατοληψίες στον άνω ρου του Αλιάκµονα κατά τη διάρκεια του Εικόνα 87: Τύπος Ορεινών κυπρινοειδών, Σταθµός Καρπερό (αριστερά) και B. macedonicus, από τον ίδιο σταθµό (δεξιά)

8 a & b Alburnus bipunctatus e d f a & b Barbus macedonicus e d f c c h g h g a & b Barbus balcanicus e d f a & b Carassius gibelio e d f c c h g h g a & b Chondrostoma vardarense e d f a & b Romanogobio elimeius e d f c c h g g Εικόνα 88: Στρεµµατική αφθονία των ειδών στις οµάδες ταξιθέτησης MDS. Για κάθε είδος, το µέγεθος του κύκλου καθορίζεται από την κατηγοριοποίηση των στρεµµατικών πυκνοτήτων (άτοµα/1000m 2 ) σε τέσσερις κλάσεις αφθονίας. Οι διαφορετικές οµάδες δειγµάτων (βιοτικές οµάδες) περικλείονται από έλλειψη (συνεχίζεται)

9 a & b Squalius vardarensis e d f Pseudorasbora parva e d a & b f c c h g h g a & b Rutilus rutilus e d f a & b Salmo pelagonicus e d f c c h g h g a & b Vimba melanops e d f c g Εικόνα 88: Στρεµµατική αφθονία των ειδών στις οµάδες ταξιθέτησης MDS. Για κάθε είδος, το µέγεθος του κύκλου καθορίζεται από την κατηγοριοποίηση των στρεµµατικών πυκνοτήτων (άτοµα/1000m 2 ) σε τέσσερις κλάσεις αφθονίας. Οι διαφορετικές οµάδες δειγµάτων (βιοτικές οµάδες) περικλείονται από έλλειψη

10 Συνθήκες αναφοράς Για την κατάρτιση των συνθηκών αναφοράς επιδιώκεται η χρησιµοποίηση δεδοµένων από θέσεις χωρίς καµία ανθρωπογενή επιβάρυνση. Η επιλογή τέτοιων θέσεων συνήθως στηρίζεται σε συγκεκριµένα κριτήρια «αποκλεισµού πιέσεων» που περιγράφονται σε διάφορα guidance documents για την εφαρµογή της Κοινοτικής Οδηγίας-Πλαίσιο για το νερό και, στην περίπτωση ανάπτυξης ιχθυολογικών µεθόδων βιοεκτιµήσεων, έχουν τυποποιηθεί από το πρόγραµµα FAME (Economou 2002). Tα κριτήρια αυτά παίρνουν υπόψη τόσο τις τοπικές πιέσεις, όσο και αυτές που έχουν γενικευµένη επίδραση σε έναν ποταµό. Για παράδειγµα, µία θέση µπορεί να επηρεάζεται από ρύπανση σε µακρινά τµήµατα του ποταµού ανάντη της θέσης ή από την ύπαρξη φράγµατος κατάντη της θέσης που πιθανόν να εµποδίζει τις µετακινήσεις διάδροµων ή ποταµόδροµων ψαριών. Σε πολλούς ποταµούς της χώρας, ή τουλάχιστον σε τµήµατα αυτών των ποταµών, είναι αδύνατος ο εντοπισµός τελείως αδιατάρακτων θέσεων. Για τέτοιες περιπτώσεις, η Οδηγία- Πλαίσιο επιτρέπει τη χρησιµοποίηση εναλλακτικών µεθοδολογιών (π.χ. ιστορικά δεδοµένα, µοντελοποίηση), και αν ούτε έτσι είναι εφικτή η θέσπιση συνθηκών αναφοράς, την αιτιολογηµένη κρίση των ειδικών. Κατά την παρούσα έρευνα δεν εντοπίσθηκαν τελείως αδιατάρακτες θέσεις, ούτε ακόµα και στα ορεινά τµήµατα του ποταµού, ώστε να καταστεί δυνατή εφαρµογή των λεγόµενων «χωρικών µεθόδων» προσδιορισµού των συνθηκών αναφοράς (spatially-based approaches). Επιπλέον, δεν υπάρχουν ιστορικά δεδοµένα για τη σύσταση της ιχθυοπανίδας, τουλάχιστον όσο αφορά τα ποσοτικά της χαρακτηριστικά. Τέλος, τα ποσοτικά δεδοµένα που αποκτήθηκαν κατά την παρούσα έρευνα δεν είναι επαρκή για τη δηµιουργία ενός µοντέλου πρόβλεψης των συνθηκών αναφοράς. Για τους παραπάνω λόγους επιλέχθηκε ο προσδιορισµός των συνθηκών αναφοράς να στηριχθεί σε «αιτιολογηµένη κρίση», έχοντας σαν οδηγό τα ιχθυολογικά δεδοµένα από σχετικά αδιατάρακτες θέσεις. Τα κριτήρια επιλογής των «σχετικά αδιατάρακτων θέσεων» δεν είναι τυποποιηµένα και στηρίζονται κατά πολύ στην «κρίση των ειδικών». Σε πολλές εφαρµογές ιχθυολογικών µεθόδων βιοεκτιµήσεων η επιλογή στηρίζεται στη θέσπιση ενός επιτρεπόµενου εύρους τιµών προταξινόµησης σε ένα αριθµό σηµαντικών πιέσεων. Στην παρούσα έρευνα κριτήριο επιλογής αποτέλεσε να υπάρχει σχετικά µικρή επιβάρυνση από υδρολογικές διαταραχές, µορφολογικές αλλοιώσεις, διακοπή της διαµήκους συνεκτικότητας του ποταµού και χρήσεις γης. Επιπρόσθετα στοιχεία προσδιορισµού των συνθηκών αναφοράς ήταν: 1. Ιστορικές αναφορές παρουσίας αυτόχθονων ειδών στον άνω ρου του Αλιάκµονα. Για παράδειγµα, το χέλι καταγράφηκε σαν συστατικό της ιχθυοπανίδας του άνω Αλιάκµονα από τους Economidis et al Εποµένως, το χέλι περιλήφθηκε στις συνθήκες αναφοράς, αν και οι αυτόχθονοι πληθυσµοί του εξαφανίσθηκαν µε την πάροδο των ετών εξαιτίας δηµιουργίας φραγµάτων στο µέσο ρου. 2. Ιστορικές αναφορές απουσίας αυτόχθονων ειδών από τον άνω ρου του Αλιάκµονα. Για παράδειγµα, είδη του Αλιάκµονα που ουδέποτε καταγράφηκαν στον άνω ρου βλέπε Πίνακα 31 - δεν περιλήφθηκαν στις συνθήκες αναφοράς. 3. Αναµενόµενη παρουσία, αφθονία και ποσοστιαία συµµετοχή σε κάθε ποτάµιο τύπο εκείνων των ειδών που παρουσιάζουν προτίµηση ή ανοχή στα υδρολογικά και φυσικοχηµικά χαρακτηριστικά του τύπου. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα για τους σταθµούς του τύπου πέστροφας- µπριάνας στους οποίους, όπως διαπιστώθηκε από τα δειγµατοληπτικά δεδοµένα, η πέστροφα συµµετέχει µε ποσοστά και µεγέθη µικρότερα από αυτά που παρατηρήθηκαν από τους -185-

11 Οικονόµου & συν. (2007) σε αδιατάρακτα τµήµατα άλλων ποταµών της χώρας, κάτω από παρόµοιο θερµοκρασιακό καθεστώς και παραπλήσιες υδρολογικές συνθήκες (ποσοστιαία συµµετοχή: 50-90%, µέση τιµή 71,9%). Οι συνθήκες αναφοράς προσδιορίσθηκαν χωριστά για κάθε ποτάµιο τύπο (τυποχαρακτηριστικές συνθήκες αναφοράς). Τα αποτελέσµατα για τους τρεις ποτάµιους τύπους δίνονται στον Πίνακα 42. Για τον τύπο πέστροφας-µπριάνας υπήρξε δυσκολία προσδιορισµού των συνθηκών αναφοράς µε οδηγό τα υπάρχοντα δεδοµένα. Περιοριστικοί παράγοντες για την αξιοπιστία του προσδιορισµού ήταν ότι: (α) τα δεδοµένα προήλθαν από µικρό αριθµό θέσεων, και (β) αν και ορισµένες θέσεις του τύπου δεν ήταν σηµαντικά διαταραγµένες από επιδράσεις του ανθρώπου στην υδροµορφολογία και τα φυσικοχηµικά χαρακτηριστικά του νερού, υπήρχαν σηµαντικές ιχθυολογικές διαταραχές, εξαιτίας υπεραλίευσης και τονώσεων µε γόνο πέστροφας. Για τους λόγους αυτούς, η περιγραφή των συνθηκών αναφοράς αυτού του τύπου στηρίχθηκε κυρίως στην αντίστοιχη περιγραφή που δόθηκε από τους Οικονόµου & συν. (2007) για τον τύπο πέστροφας- µπριάνας άλλων ποταµών της χώρας ή άλλων κλάδων του ποταµού Αλιάκµονα. Στις περιπτώσεις που υπήρχαν διαφορές στη σύσταση των ειδών για ιστορικούς φυλογεωγραφικούς λόγους, τα προσδιοριστικά είδη του τύπου πέστροφας-µπριάνας του ποταµού Αλιάκµονα αντιστοιχήθηκαν µε συγγενικά και οικολογικά παρόµοια είδη του ίδιου τύπου, σε άλλους ποταµούς της χώρας. Κάποιες διαφοροποιήσεις όσον αφορά τα δευτερεύοντα είδη δεν κρίνεται ότι επηρεάζουν το συνολικό αποτέλεσµα. Εικόνα 87: Σταθµός κατάντη του χωριού Μαδανιά, Βενέτικος. Χαρακτηριστικός τύπος Μπριάνας

12 Πίνακας 42: Ιχθυολογικές συνθήκες αναφοράς στους τρεις ποτάµιους τύπους του άνω ρου του Αλιάκµονα. Τύπος Πέστροφας- µπριάνας Μπριάνας Ορεινών κυπρινοειδών Σύσταση και αφθονία 3 έως 5 είδη. Κυριαρχεί πάντα η πέστροφα, Salmo pelagonicus, συνήθως µε 50-90% συµµετοχή. Παρουσία µπριάνας, Barbus balcanicus, από 5 έως 40%, ανάλογα µε τα ενδιαιτήµατα. Συχνά υπάρχει Alburnoides bipunctatus ή/και άλλα είδη, πάντα µε πολύ µικρή συµµετοχή. 2 έως 4, σπάνια περισσότερα είδη. Η µπριάνα, Barbus balcanicus, συµµετέχει µε ποσοστό > από 50%. Τα είδη Alburnoides bipunctatus και Squalius vardarensis µπορεί να είναι παρόντα µε ποσοστό µικρότερο από 25% έκαστο. Σε ποταµούς του τύπου µε σχετικά βαθειά νερά µπορεί να υπάρχει µικρή συµµετοχή του µεγαλόσωµου Barbus macedonicus. 6 έως 8 είδη. Συµµετοχή των ειδών Alburnoides bipunctatus, Barbus macedonicus, Barbus balcanicus, Chondrostoma vardarense, Squalius vardarensis και Vimba melanops µε ποσοστά συνήθως µεγαλύτερα από 5% και µικρότερα από 30% έκαστο. Η συµµετοχή του Squalius vardarensis δεν υπερβαίνει το 35% (µεγαλύτερη συµµετοχή υποδηλώνει υποβάθµιση). Το Romanogobio elimeius µπορεί να έχει µικρή συµµετοχή. Το Silurus glanis ενδέχεται να είναι παρόν µε µικρό ποσοστό όταν υπάρχουν κατάλληλα ενδιαιτήµατα. Υπάρχει απουσία των ειδών Alburnus thessalicus, Carassius gibelio και Rutilus rutilus (η παρουσία υποδηλώνει υποβάθµιση). Συνθήκες αναπαραγωγής (παρουσία γόνου και ιχθυδίων κατά την αναπαραγωγική περίοδο) Μεγάλες συγκεντρώσεις γόνου Barbus balcanicus. Σε καλές συνθήκες σύνθεσης ενδιαιτηµάτων παρατηρείται αναπαραγωγή του Salmo pelagonicus. Παντού, µεγάλες συγκεντρώσεις γόνου Barbus balcanicus. Κατά τόπους µπορεί να υπάρχει αναπαραγωγή του Squalius vardarensis (στα βαθύτερα ρέµατα) ή/και του Alburnoides bipunctatus. Τα τυποχαρακτηριστικά είδη του ποτάµιου αυτού τύπου εµφανίζουν αναπαραγωγική δραστηριότητα Τυποχαρακτηριστικά είδη Salmo pelagonicus Barbus balcanicus Barbus balcanicus Alburnoides bipunctatus Barbus macedonicus Barbus balcanicus Chondrostoma vardarense Squalius vardarensis Vimba melanops Κατανοµές µεγεθών Salmo pelagonicus: τουλάχιστον 4 διακριτές κλάσεις µεγεθών. Barbus balcanicus: τουλάχιστον 3 διακριτές κλάσεις µεγεθών. Barbus balcanicus: τουλάχιστον 2 διακριτές κλάσεις µεγεθών. Τα µεγαλόσωµα είδη Barbus macedonicus, Chondrostoma vardarense και Squalius vardarensis παρουσιάζουν ευρύ εύρος σωµατικών µεγεθών.

13 Επιλογή και έλεγχος των µετρικών Η βασική υπόθεση των µεθόδων εκτίµησης της οικολογικής ποιότητας ποταµών είναι ότι αν υπάρξει ανθρωπογενής αλλοίωση στις υδρολογικές, µορφολογικές ή χηµικές παραµέτρους µίας θέσης, θα επηρεασθούν οι πληθυσµοί τουλάχιστον κάποιων ειδών τα οποία έχουν περιορισµένο εύρος ανοχής σε µεταβολές των παραπάνω των παραµέτρων. Αυτό θα έχει επιπτώσεις τόσο στην ποιοτική και ποσοτική σύσταση της ιχθυοκοινωνίας (αλλά και των οικολογικών θώκων που καταλαµβάνονται από τα ψάρια), όσο και στα δηµογραφικά γνωρίσµατα των πληθυσµών (π.χ. ηλικιακή κατανοµή). Η δοµική και λειτουργική «κατάσταση» της ιχθυοκοινωνίας στη θέση δειγµατοληψίας µπορεί να εκφρασθεί µε επιλεγµένες ιχθυολογικές «µετρικές» οι οποίες περιγράφουν, για παράδειγµα, τη συνολική αφθονία ή βιοµάζα των ψαριών, την ποσοστιαία συµµετοχή συγκεκριµένων ειδών ή οικολογικών οµάδων, τη ποσοστιαία συµµετοχή συγκεκριµένων ηλικιακών κλάσεων, κλπ. Ο υπολογισµός της απόκλισης της παρατηρούµενης «κατάστασης» από αυτή που χαρακτηρίζει αδιατάρακτες συνθήκες (συνθήκες αναφοράς) µπορεί να δώσει ένα µέτρο του βαθµού οικολογικής υποβάθµισης εξαιτίας των ανθρωπογενών πιέσεων. Για την επιλογή κατάλληλων ιχθυοµετρικών, σηµείο εκκίνησης αποτέλεσε η λίστα των «δυνητικών µετρικών» που δηµιουργήθηκε από το πρόγραµµα «Ορεινών Ποταµών» (Οικονόµου & συν. 2007). Από τη λίστα επελέγησαν οι µετρικές που θεωρούµε ότι εκφράζουν τη δοµή και λειτουργικότητα του οικοσυστήµατος στον άνω ρου του Αλιάκµονα, ενώ προστέθηκαν και ορισµένες νέες µετρικές που περιγράφουν σηµαντικές βιολογικές και οικολογικές διεργασίες. Στις νέες αυτές µετρικές περιλαµβάνονται τα «τυποχαρακτηριστικά είδη» (Τ-Χ), δηλαδή αυτά που χαρακτηρίζουν µε την παρουσία τους τον κάθε ποτάµιο τύπο, καθώς και τα «καθοδηγητικά είδη» (K), δηλαδή αυτά τα τυποχαρακτηριστικά είδη που, λόγω υψηλής πληθυσµιακής αφθονίας, σηµαντικού οικολογικού ρόλου και ευρείας ηλικιακής κατανοµής µπορούν να προσφέρουν χρήσιµη διαγνωστική πληροφορία για την κατάσταση του συστήµατος. Με τον τρόπο αυτό διαµορφώθηκε ένας κατάλογος «υποψήφιων µετρικών» (Πίνακας 43). Για την κατάρτιση του καταλόγου πάρθηκε βασικά υπόψη η δυνατότητα αξιόπιστης εκτίµησης των επιπτώσεων των ανθρώπινων δραστηριοτήτων στην ακεραιότητα της ιχθυοκοινωνίας. Η βιολογική αιτιολόγηση των µετρικών, οργανωµένων σε συναφείς οµάδες, δίνεται στον Πίνακα 44. Πίνακας 43: Κατάλογος των 47 «υποψήφιων ιχθυολογικών µετρικών» για τον άνω ρου του Αλιάκµονα. Με τα σύµβολα (Α), (Β) και (C) υποδηλώνονται οι τρεις ποτάµιοι τύποι. α/α Υποψήφιες µετρικές α/α Υποψήφιες µετρικές 1 Σύνολο ατόµων (Ν) 15 Ποσοστό ιχθυοφάγων 2 Στρεµµατική αφθονία (Ν/1000m 2 ) 16 Αριθµός παµφάγων 3 Ποικιλότητα 17 Ποσοστό παµφάγων 4 Φυσική ποικιλότητα 18 Αριθµός λιθόφιλων 5 Αφθονία αυτόχθονων (Ν/1000m 2 ) 19 Ποσοστό λιθόφιλων 6 Αριθµός ψυχρόφιλων 20 Αριθµός διάδροµων 7 Ποσοστό ψυχρόφιλων 21 Ποσοστό διάδροµων 8 Αριθµός ρεόφιλων 22 Αριθµός ποταµόδροµων 9 Ποσοστό ρεόφιλων 23 Ποσοστό ποταµόδροµων 10 Αριθµός λιµνόφιλων 24 Αριθµός µακρόβιων 11 Ποσοστό λιµνόφιλων 25 Ποσοστό µακρόβιων 12 Αριθµός εντοµοφάγων 26 Αριθµός αυτόχθονων 13 Ποσοστό εντοµοφάγων 27 Ποσοστό αυτόχθονων 14 Αριθµός ιχθυοφάγων 28 Αριθµός εισαχθέντων -188-

14 α/α Υποψήφιες µετρικές α/α Υποψήφιες µετρικές 29 Ποσοστό εισαχθέντων 39 **Ποσοστό C. vardarense (C) 30 *Αριθµός Τ-X (Α) 40 **Παρουσία Salmo κλάσεως <10cm 31 *Ποσοστό Τ-X (Α) 41 ** Παρουσία B. balcanicus <5cm 32 *Αριθµός Τ-X (B) 42 ** Παρουσία B. macedonicus <5cm 33 *Ποσοστό Τ-X (B) 43 ** Παρουσία C. vardarence <5cm 34 *Αριθµός Τ-X (C) 44 ** % Salmo >20cm 35 *Ποσοστό Τ-X (C) 45 ** % B. balcanicus >10cm 36 **Ποσοστό Salmo (A) 46 ** % B. macedonicus >20cm 37 **Ποσοστό B. balcanicus (B) 47 ** % C. vardarence >20cm 38 **Ποσοστό B. macedonicus (C) * Τυποχαρακτηριστικά είδη (Τ-Χ), όπως προσδιορίζονται στον Πίνακα 42. ** Καθοδηγητικά είδη (Κ). Σαν τέτοια προσδιορίζονται το Salmo sp. (τύπος πέστροφας-µπριάνας), το B. balcanicus (τύπος µπριάνας) και τα B. macedonicus και C. vardarense (τύπος ορεινών κυπρινοειδών) Πίνακας 44: Βιολογική αιτιολόγηση των υποψήφιων µετρικών. Οι προσδιορισµοί των οικολογικών θώκων των ειδών ψαριών που συνδέονται µε τις µετρικές δίνονται στον Πίνακα 45. Υποψήφιες µετρικές Αφθονία / στρεµµατική αφθονία Φυσική ιχθυοποικιλότητα Αριθµός / αφθονία / ποσοστό αυτόχθονων ειδών Αριθµός / ποσοστό εισαχθέντων ειδών Βιολογική ερµηνεία Η συνολική αφθονία ψαριών σε µία περιοχή, συνήθως αναγόµενη σε µία µονάδα υγρής επιφάνειας, παρέχει µία σηµαντική ένδειξη της ιχθυοπαραγωγικότητας µίας περιοχής, όπως αυτή διαµορφώνεται από φυσικά αίτια ή/και ανθρωπογενείς επιδράσεις. Ωστόσο, η αφθονία των ψαριών δεν είναι πάντα µία ασφαλής µετρική, επειδή συχνά η µετρική αυτή παρουσιάζει µεγάλη φυσική διακύµανση (που δεν οφείλεται σε ανθρώπινες δραστηριότητες). Παρόλα αυτά, η µετρική αυτή µπορεί να προσφέρει χρήσιµη διάγνωση της οικολογικής κατάστασης σε ποτάµιους τύπους στους οποίους, η αφθονία ψαριών είναι σχετικά υψηλή και παρουσιάζει µικρή µεταβλητότητα κάτω από αδιατάρακτες συνθήκες. Η ιχθυοκοινότητα µίας περιοχής συνήθως αντιδρά σε µία σειρά πιέσεων ποικίλης αιτιολογίας µε µείωση του αριθµού των ψαριών. Τα είδη µικρής ανθεκτικότητας ή εξειδικευµένων οικολογικών θώκων εξαφανίζονται γρηγορότερα. Εποµένως, η µετρική αυτή παρέχει µία γενική εικόνα της «υγείας» µίας ποτάµιας περιοχής, χωρίς όµως να γίνεται διάγνωση της αιτίας υποβάθµισης. Η µετρική αυτή είναι χρήσιµη σε περιοχές µε πλούσια ιχθυοκοινωνία από πλευράς αριθµού ειδών, αλλά είναι λιγότερο χρήσιµη σε περιοχές µε πτωχή ιχθυολογική ποικιλότητα. Τα αυτόχθονα είδη ψαριών εξελίχθηκαν µε την πάροδο του γεωλογικού χρόνου στη συγκεκριµένη περιοχή έρευνας, και εποµένως είναι οικολογικά προσαρµοσµένα στις περιβαλλοντικές συνθήκες της περιοχής. Τα είδη που έχουν εισαχθεί σε ένα ποτάµιο σύστηµα από τον άνθρωπο επηρεάζουν µέσω ανταγωνιστικών ή θηρευτικών σχέσεων τα γηγενή είδη και εποµένως προξενούν µεταβολή της σύστασης της αυτόχθονης ιχθυοπανίδας

15 Υποψήφιες µετρικές Αριθµός / ποσοστό ρεόφιλων ειδών Αριθµός / ποσοστό λιθόφιλων ειδών Αριθµός / ποσοστό εντοµοφάγων ειδών Αριθµός / ποσοστό παµφάγων ειδών Αριθµός / ποσοστό ποταµόδροµων ειδών Αριθµός / ποσοστό διάδροµων ειδών Αριθµός / ποσοστό ιχθυοφάγων ειδών Αριθµός / ποσοστό µακρόβιων ειδών Βιολογική ερµηνεία Τα ρεόφιλα ψάρια είναι ιδιαίτερα καλοί ενδείκτες µεταβολής των χαρακτηριστικών ροής λόγω απολήψεων νερού και λειτουργίας φραγµάτων, που µεταβάλλουν περιοδικά την ποσότητα νερού και την ταχύτητα ροής. Τα λιθόφιλα ψάρια διαβιούν σε καθαρά ποτάµια µε διαυγή νερά και σκληρό υπόστρωµα, ελεύθερο ιζήµατος. Ανθρώπινες δραστηριότητες που µεταβάλουν τα φυσικά χαρακτηριστικά της κοίτης ή προξενούν επικάθηση ιζήµατος, όπως ρειθροποίηση, καναλοποίηση και τεχνικά έργα σε ανάντη περιοχές, επιδρούν κατά τρόπο αρνητικό στους πληθυσµούς αυτών των ειδών, π.χ. µέσω µεταβολής του τροφικού ενδιαιτήµατος ή (κυρίως) µέσω υποβάθµισης του αναπαραγωγικού υποστρώµατος. Τα εντοµοφάγα (ασπονδυλοφάγα) ψάρια έχουν εξειδικευµένες τροφικές συνήθειες, µε περιορισµένο φάσµα διατροφής που περιλαµβάνει έντοµα και βενθικά µακροασπόνδυλα. Επειδή τα ασπόνδυλα ευδοκιµούν σε αδιατάρακτες περιοχές µε καθαρά νερά, η παρουσία και ποσοτική αφθονία τους αποτελεί ένδειξη καλής οικολογικής κατάστασης ενός ποταµού. Αντίστροφα, η µείωση των τιµών της µετρικής υποδηλώνει αύξηση της οικολογικής επιβάρυνσης. Τα παµφάγα ψάρια έχουν τη δυνατότητα να αξιοποιούν µία µεγάλη ποικιλία τροφικών πηγών, και εποµένως επηρεάζονται λιγότερο από ανθρωπογενείς διαταραχές, σε σύγκριση µε ψάρια που εκµεταλλεύονται πιο εξειδικευµένους τροφικούς θώκους. Σε αντίθεση µε τις περισσότερες άλλες µετρικές, οι τιµές της µετρικής αυτής αυξάνουν µε την αύξηση της επιβάρυνσης. Τα ποταµόδροµα είδη εκτελούν µεσαίας κλίµακας µετακινήσεις εντός του ποταµού. Τόσο αυτά όσο και τα διάδροµα είδη, τα οποία εκτελούν µεγάλης κλίµακας µεταναστεύσεις, είναι ευαίσθητοι δείκτες της διακοπής της διαµήκους συνεκτικότητας των ποταµών λόγω κατασκευής φραγµάτων, παρουσίας άλλων τεχνικών εµποδίων και έργων που επηρεάζουν ή ρυθµίζουν την κυκλοφορία του νερού. Τα διάδροµα είδη εκτελούν µεγάλης κλίµακας µεταναστεύσεις από και προς τη θάλασσα. Το µόνο διάδροµο είδος που ιστορικά αναφέρεται στον άνω Αλιάκµονα είναι το χέλι. Η σηµερινή απουσία αυτού του ψαριού από τµήµατα του άνω ρου µε κατάλληλα ενδιαιτήµατα, οφείλεται στη δηµιουργία φραγµάτων και προξενεί οικολογική υποβάθµιση. Τα ιχθυοφάγα είδη κατέχουν µία υψηλή θέση στην τροφική πυραµίδα και ολοκληρώνουν διεργασίες που συντελούνται σε όλα τα κατώτερα τροφικά επίπεδα. Η περιβαλλοντική αστάθεια, ιδίως σε διαχρονικό επίπεδο, προξενεί ελάττωση της αφθονίας τους. Ωστόσο, πολλά από αυτά τα είδη αυτά είναι υψηλής εµπορικής αξίας, οπότε ελάττωση της αφθονίας µπορεί να επέλθει και εξαιτίας εντατικής αλιείας. Τα µακρόβια είδη συνήθως έχουν µεγάλο σωµατικό µέγεθος και παρουσιάζουν µικρή ανθεκτικότητα σε υδρολογική επιβάρυνση, όπως ελάττωση του όγκου νερού. Εξαιτίας της µεγάλης διάρκειας ζωής τους, η αφθονία τους καθορίζεται όχι µόνο από πρόσφατα περιβαλλοντικά γεγονότα, αλλά και από γεγονότα προηγούµενων ετών (ολοκληρώνουν διαχρονικές διεργασίες). Όπως και τα ιχθυοφάγα είδη, συνήθως αποτελούν αντικείµενο αλιευτικής εκµετάλλευσης και εποµένως επηρεάζονται από την υπεραλίευση

16 Υποψήφιες µετρικές Αριθµός / ποσοστό λιµνόφιλων ειδών Αριθµός / ποσοστό ψυχρόφιλων ειδών Αριθµός / αθροιστικό ποσοστό ατόµων Τ-Χ (τυποχαρακτηριστικών) ειδών Ποσοστό «καθοδηγητικών» ειδών Παρουσία γόνου των «καθοδηγητικών» ειδών Ποσοστό της αριθµητικής συµµετοχής των µεγαλύτερων ατόµων στους πληθυσµούς των «καθοδηγητικών» ειδών Βιολογική ερµηνεία Τα λιµνόφιλα είδη δεν αναµένονται σε ορεινά και ηµιορεινά ποτάµια εκτός αν υπάρχουν περιοχές µε χαµηλή ροή, λιµνάζοντα νερά, ή εκτεταµένες πληµµυρικές ζώνες. Στην περίπτωση του άνω ρου του Αλιάκµονα, τέτοια είδη απαντούνται σε ποτάµιες περιοχές ανάντη της Τ.Λ. Πολυφύτου και υποδηλώνουν υποβάθµιση. Τα ψυχρόφιλα είδη (στην περιοχή µελέτης µόνο η πέστροφα) είναι προσαρµοσµένα για διαβίωση σε τρεχούµενα καθαρά νερά και συνήθως καταλαµβάνουν τα ανώτερα τµήµατα των ποταµών. Η απουσία ή η πληθυσµιακή ελάττωση αυτών των ειδών µπορεί να είναι αποτέλεσµα εντατικής αλιείας, αλλά µπορεί επίσης να οφείλεται σε µορφολογική ή υδρολογική υποβάθµιση του ενδιαιτήµατος (π.χ. η ελάττωση της απορροής οδηγεί σε αύξηση της θερινής θερµοκρασίας του νερού). Τα τυποχαρακτηριστικά είδη είναι τα πλέον προσαρµοσµένα στις οικολογικές συνθήκες του κάθε τύπου. Οποιαδήποτε σηµαντική µεταβολή του αριθµού ή της συνολικής αφθονίας αυτών των ειδών σηµαίνει διαταραχή της οικολογικής ακεραιότητας και συνεπώς υποδηλώνει οικολογική υποβάθµιση. Τα καθοδηγητικά είδη είναι τα πλέον σηµαντικά για κάθε ποτάµιο τύπο, τόσο από πλευράς αφθονίας, όσο και από πλευράς δοµικών και λειτουργικών διεργασιών. Εποµένως, όχι µόνο η παρουσία, αλλά και η πληθυσµιακή κατάσταση αυτών των ειδών παρέχει ενδείξεις της οικολογικής κατάστασης. Ενώ τα περισσότερα είδη µπορεί να παρουσιάζουν χωρική ασυνέχεια στην αναπαραγωγική τους δραστηριότητα, τα καθοδηγητικά είδη κάθε ποτάµιου τύπου ολοκληρώνουν όλες τις βιολογικές διεργασίες του κύκλου ζωής τους κάτω από περιβαλλοντικές συνθήκες που χαρακτηρίζουν τον τύπο. Συνεπώς, τα είδη αυτά είναι τα πλέον κατάλληλα για τη διαπίστωση των επιπτώσεων από ανθρωπογενείς πιέσεις στην αναπαραγωγική επιτυχία. Πολλές ανθρώπινες δραστηριότητες που επιδρούν κυρίως στα υδρολογικά χαρακτηριστικά ενός ποταµού προξενούν ελάττωση της αφθονίας των µεγαλύτερων (σε ηλικία ή µέγεθος) ατόµων ενός ιχθυοπληθυσµού. Λόγω της αφθονίας τους και του οικολογικού τους ρόλου στο οικοσύστηµα, τα καθοδηγητικά είδη κάθε ποτάµιου τύπου είναι τα πλέον κατάλληλα για τη διάγνωση των επιπτώσεων αυτών των δραστηριοτήτων στη ηλικιακή δοµή των πληθυσµών. Για τον υπολογισµό των «δοµικών» παραµέτρων των µετρικών στους σταθµούς δειγµατοληψίας (δηλαδή των παραµέτρων που προσδιορίζουν παρουσία, αφθονία και ποσοστιαία συµµετοχή) χρησιµοποιήθηκαν τα δειγµατοληπτικά δεδοµένα του παρόντος έργου. Ο υπολογισµός των «λειτουργικών» παραµέτρων (δηλαδή των παραµέτρων που περιγράφουν βιολογικές και οικολογικές διεργασίες) στηρίχθηκε στη γνώση της βιολογίας των ειδών και τους χαρακτηρισµούς των ενδιαιτηµάτων και οικολογικών τους θώκων. Μία πρώτη οικολογική κατάταξη των ειδών σε θώκους και ενδιαιτήµατα, σύµφωνα µε τη µεθοδολογία και τα κριτήρια του Ευρωπαϊκού προγράµµατος FAME, παρουσιάσθηκε στο τµήµα (βλέπε Πίνακα 36). Για τους σκοπούς της παρούσας µελέτης κρίθηκε σκόπιµο να γίνει µία απλοποίηση και περαιτέρω εξειδίκευση της κατάταξης, ώστε αυτή να γίνει πιο λειτουργική από πλευράς υπολογισµού των τιµών των µετρικών στους σταθµούς δειγµατοληψίας. Συγκεκριµένα, χαρακτηρίσθηκαν για όλα τα είδη του άνω ρου του Αλιάκµονα µόνον εκείνα τα βιολογικά και οικολογικά γνωρίσµατα που αναφέρονται -191-

17 στις µετρικές του Πίνακα 43. Παράλληλα, έγιναν κάποιες τροποποιήσεις τις οικολογικής κατάταξης που παρουσιάσθηκε στον Πίνακα 36, γιατί θεωρούµε ότι τα κριτήρια κατάταξης του προγράµµατος FAME δεν εφαρµόζουν απόλυτα στις Ελληνικές συνθήκες. Ενδεικτικά αναφέρουµε ότι κατά κανόνα, τα είδη της Ελληνικής ιχθυοπανίδας έχουν µικρότερη διάρκεια ζωής από αντίστοιχα είδη που ζουν στην κεντρική και βόρεια Ευρώπη. Εποµένως, είδη τα οποία δεν προσδιορίζονται σαν «µακρόβια» σύµφωνα µε τα κριτήρια του Πίνακα 37 (όπως το Chondrostoma vardarense και το Salmo pelagonicus), µπορούν να χαρακτηρισθούν σαν τέτοια συγκρινόµενα µε άλλα είδη της Ελληνικής ιχθυοπανίδας. Στον Πίνακα 45 παρουσιάζεται η κατάταξη των ειδών του άνω Αλιάκµονα ως προς τις «υποψήφιες µετρικές» του Πίνακα 44. Με σκιαγράµµιση δείχνονται τα είδη τα οποία ανταποκρίνονται στους χαρακτηρισµούς των µετρικών. Πίνακας 45: Προσδιορισµός των ειδών του άνω ρου του Αλιάκµονα που ικανοποιούν τις συνθήκες των υποψήφιων µετρικών. Με τα σύµβολα (Α), (Β) και (C) υποδηλώνονται οι τρεις ποτάµιοι τύποι. Τ-Χ = Τυποχαρακτηριστικά είδη, Κ = Καθοδηγητικά είδη. Είδη Μετρικές ΑΥΤΟΧΘΟΝΑ ΕΙΣΑΧΘΕΝΤΑ ΨΥΧΡΟΦΙΛΑ ΡΕΟΦΙΛΑ ΛΙΜΝΟΦΙΛΑ ΕΝΤΟΜΟΦΑΓΑ ΙΧΘΥΟΦΑΓΑ ΠΑΜΦΑΓΑ ΛΙΘΟΦΙΛΑ ΙΑ ΡΟΜΑ ΠΟΤΑΜΟ ΡΟΜΑ ΜΑΚΡΟΒΙΑ Τ-X (Α) Τ-X (Β) Τ-X (C) Κ (Α) Κ( (Β) Κ(C) Alburnoides bipunctatus Alburnus thessalicus Anguilla anguilla Barbus balcanicus Barbus macedonicus Carassius gibelio Chondrostoma vardarense Cyprinus carpio Gambusia holbrooki Romanogobio elimeius Lepomis gibbosus Oncorhynchus mykiss Perca fluviatilis Pseudorasbora parva Gobio bulgaricus Rutilus rutilus Salmo farioides Salmo pelagonicus Silurus glanis Squalius vardarensis Vimba melanops -192-

18 Στη συνέχεια οι υποψήφιες µετρικές αξιολογήθηκαν ως προς την ευαισθησία τους στις κυριότερες πιέσεις στην περιοχή έρευνας, τη διακριτική τους ικανότητα στο διαχωρισµό κλάσεων οικολογικής επιβάρυνσης και το βαθµό επικάλυψης τους µε άλλες µετρικές. Η αξιολόγηση της απόκρισης των µετρικών στις κρατούσες πιέσεις έγινε χωριστά για κάθε τύπο µετά από σύγκριση των τιµών των µετρικών σε σταθµούς µε διαφορετικό είδος και ένταση πιέσεων, όπως αυτές περιγράφηκαν στο τµήµα (βλέπε Πίνακα 35). Για την αξιολόγηση της διακριτικής τους ικανότητας στο διαχωρισµό κλάσεων οικολογικής επιβάρυνσης, λήφθηκε επί πλέον υπόψη το εύρος της φυσικής διακύµανσης και της διασποράς των τιµών των µετρικών γύρω από τη µέση τιµή, σε σχέση µε τα αντίστοιχα στατιστικά µεγέθη σε σχετικά αδιατάρακτους σταθµούς. Ένα παράδειγµα υπολογισµού των στατιστικών αυτών παραµέτρων για τους σταθµούς που ανήκουν στον ποτάµιο τύπο των Ορεινών Κυπρινοειδών δίνεται στον Πίνακα 46 (ο Πίνακας περιλαµβάνει όλες τις υποψήφιες µετρικές και των τριών ποτάµιων τύπων). Με τα σύµβολα (Α), (Β) και (C) υποδηλώνονται οι µετρικές που χαρακτηρίζουν αποκλειστικά τους ποτάµιους τύπους Πέστροφας-µπριάνας, Μπριάνας και Ορεινών Κυπρινοειδών αντίστοιχα. Βασικά, µία µεγάλη διακύµανση τιµών των µετρικών στους σταθµούς δειγµατοληψίας που συνδυάζεται µε µία µικρή διακύµανση στους σχετικά αδιατάρακτους σταθµούς, υποδηλώνει ικανοποιητική διακριτική ικανότητα. Αντίθετα, µετρικές µε περιορισµένο εύρος διακύµανσης (όπως πολλές µετρικές που εκφράζουν αριθµούς ειδών που ανήκουν σε διάφορες οικολογικές οµάδες) δεν κρίθηκαν ικανοποιητικές. Εικόνα 88: Γέφυρα Πορτίτσας, πλησίον του χωριού Σπήλιο, Βενέτικος

19 Πίνακας 46: Τιµές των υποψήφιων µετρικών για τους σταθµούς που ανήκουν στον ποτάµιο τύπο των Ορεινών Κυπρινοειδών και βασικά στατιστικά µεγέθη στο σύνολο των θέσεων. Με τα σύµβολα (Α), (Β) και (C) υποδηλώνονται οι τρεις ποτάµιοι τύποι. Τ-Χ = Τυποχαρακτηριστικά είδη, Κ = Καθοδηγητικά είδη (συνεχίζεται). Όνοµα θέσης DsGef Orestiko1 Votani GefPlatania UsMelidoni Melidoni Σύνολο ατόµων (Ν) Στρεµµατική αφθονία (Ν/1000m 2 ) 1750,0 3820,0 1632,3 2591,1 4925,0 2627,5 2260,0 1185,0 1175,6 1783,8 2577,1 1220,0 2874,5 3112,7 Ποικιλότητα 9,0 8,0 8,0 10,0 10,0 7,0 9,0 9,0 9,0 8,0 10,0 9,0 10,0 9,0 Φυσική ποικιλότητα 8,0 7,0 7,0 7,0 7,0 7,0 7,0 7,0 7,0 7,0 7,0 7,0 8,0 7,0 Αφθονία αυτόχθονων (Ν/1000m 2 ) 1748,0 3545,0 1623,1 2575,6 4441,7 2627,5 2241,4 1179,0 1077,8 1766,3 2154,3 1075,0 2683,6 3085,5 Αριθµός ψυχρόφιλων 1,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 Ποσοστό ψυχρόφιλων 0,1 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 Αριθµός ρεόφιλων 6,0 4,0 4,0 4,0 4,0 4,0 4,0 4,0 4,0 4,0 4,0 4,0 4,0 4,0 Ποσοστό ρεόφιλων 78,1 41,4 48,0 54,5 29,6 58,1 49,9 51,7 29,1 42,5 21,1 20,8 36,5 44,3 Αριθµός λιµνόφιλων 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 Ποσοστό λιµνόφιλων 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 Αριθµός εντοµοφάγων 2,0 1,0 1,0 1,0 2,0 1,0 1,0 1,0 1,0 1,0 1,0 1,0 1,0 1,0 Ποσοστό εντοµοφάγων 12,5 31,7 30,4 18,3 17,1 30,8 15,9 24,1 25,1 33,6 22,1 9,7 17,5 39,2 Αριθµός ιχθυοφάγων 1,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 1,0 0,0 Ποσοστό ιχθυοφάγων 0,1 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,2 0,0 Αριθµός παµφάγων 2,0 3,0 2,0 3,0 3,0 2,0 3,0 2,0 2,0 2,0 3,0 3,0 3,0 3,0 Ποσοστό παµφάγων 9,7 43,1 25,4 29,2 44,7 12,3 33,8 27,1 31,4 26,6 39,4 57,2 43,6 32,3 Αριθµός λιθόφιλων 6,0 6,0 6,0 6,0 6,0 6,0 6,0 6,0 6,0 6,0 6,0 6,0 6,0 6,0 Ποσοστό λιθόφιλων 96,0 92,3 98,6 96,8 89,3 96,8 94,1 96,0 89,4 97,1 83,4 87,7 92,7 98,3 Αριθµός διάδροµων 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 Ποσοστό διάδροµων 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 Αριθµός ποταµόδροµων 3,0 2,0 2,0 2,0 2,0 2,0 2,0 2,0 2,0 2,0 2,0 2,0 2,0 2,0 Ποσοστό ποταµόδροµων 1,0 18,1 18,6 23,6 16,5 30,5 29,0 28,5 22,9 16,9 16,3 17,8 32,3 39,3 Αριθµός µακρόβιων 3,0 2,0 2,0 2,0 2,0 2,0 2,0 2,0 2,0 2,0 2,0 2,0 3,0 2,0 DsGefPeponia Microkastro UsSmix Pramoritsa GefGiakovou Us Asprokampos GefPorou DsSmix Grevenitis ConAliak Venetikos DsFelli -194-

20 Όνοµα θέσης DsGef Orestiko1 Votani GefPlatania UsMelidoni Melidoni Ποσοστό µακρόβιων 1,0 18,1 18,6 23,6 16,5 30,5 29,0 28,5 22,9 16,9 16,3 17,8 32,5 39,3 Αριθµός αυτόχθονων 8,0 7,0 7,0 7,0 7,0 7,0 7,0 7,0 7,0 7,0 7,0 7,0 8,0 7,0 Ποσοστό αυτόχθονων 99,9 92,8 99,4 99,4 90,2 100,0 99,2 99,5 91,7 99,0 83,6 88,1 93,4 99,1 Αριθµός εισαχθέντων 0,0 1,0 0,0 1,0 2,0 0,0 1,0 0,0 0,0 0,0 1,0 1,0 1,0 1,0 Ποσοστό εισαχθέντων 0,0 7,2 0,0 0,3 9,3 0,0 0,6 0,0 0,0 0,0 0,7 11,1 5,2 0,5 Αριθµός Τ-X (Α) 2,0 1,0 1,0 1,0 1,0 1,0 1,0 1,0 1,0 1,0 1,0 1,0 1,0 1,0 Ποσοστό Τ-X (Α) 73,3 22,8 28,6 28,4 12,3 24,4 15,9 19,7 4,0 23,7 4,5 2,6 3,7 4,2 Αριθµός Τ-X (B) 1,0 1,0 1,0 1,0 1,0 1,0 1,0 1,0 1,0 1,0 1,0 1,0 1,0 1,0 Ποσοστό Τ-X (B) 73,1 22,8 28,6 28,4 12,3 24,4 15,9 19,7 4,0 23,7 4,5 2,6 3,7 4,2 Αριθµός Τ-X (C) 5,0 6,0 6,0 6,0 6,0 6,0 6,0 6,0 6,0 6,0 6,0 6,0 6,0 6,0 Ποσοστό Τ-X (C) 95,9 92,3 98,6 96,8 89,3 96,8 94,1 96,0 89,4 97,1 83,4 87,7 92,7 98,3 Ποσοστό Salmo (A) 0,1 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 Ποσοστό B. balcanicus (B) 73,1 22,8 28,6 28,4 12,3 24,4 15,9 19,7 4,0 23,7 4,5 2,6 3,7 4,2 Ποσοστό B. macedonicus (C) 0,7 0,7 13,0 14,3 2,5 28,1 14,0 18,5 10,8 11,4 8,8 6,6 14,0 19,9 Ποσοστό C. vardarense (C) 0,2 17,5 5,6 9,3 14,0 2,5 15,0 10,0 12,1 5,5 7,5 11,2 18,3 19,3 Παρουσία Salmo at classes <10cm NO NO NO NO NO NO NO NO NO NO NO NO NO NO Παρουσία B. balcanicus <5cm YES YES YES YES YES YES YES YES YES YES YES YES YES YES Παρουσία B. macedonicus <5cm NO YES YES YES YES YES YES YES YES YES YES YES YES YES Παρουσία C. vardarence <5cm NO YES YES YES YES YES YES YES YES YES NO YES YES YES % Salmo >20cm 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 % B. balcanicus >10cm 68,3 6,0 50,5 34,7 33,4 19,9 29,1 30,8 33,3 50,9 63,4 5,3 27,1 30,6 % B. macedonicus >20cm 0,0 10,0 8,7 10,2 0,0 1,0 6,8 4,1 36,8 1,9 21,5 18,7 5,9 17,6 % C. vardarence >20cm 0,0 4,5 18,6 14,8 1,4 19,2 20,7 44,5 12,5 8,9 22,1 0,0 5,2 8,8 DsGefPeponia Microkastro UsSmix Pramoritsa GefGiakovou Us Asprokampos GefPorou DsSmix Grevenitis ConAliak Venetikos DsFelli -195-

ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΙΧΘΥΟΠΑΝΙ ΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΙΑΤΗΡΗΣΗ ΤΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗΣ ΤΟΥ ΦΡΑΓΜΑΤΟΣ ΣΚΟΠΟΥ-ΠΑΠΑ ΙΑΣ. Τελική Έκθεση

ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΙΧΘΥΟΠΑΝΙ ΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΙΑΤΗΡΗΣΗ ΤΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗΣ ΤΟΥ ΦΡΑΓΜΑΤΟΣ ΣΚΟΠΟΥ-ΠΑΠΑ ΙΑΣ. Τελική Έκθεση ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΙΧΘΥΟΠΑΝΙ ΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΙΑΤΗΡΗΣΗ ΤΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗΣ ΤΟΥ ΦΡΑΓΜΑΤΟΣ ΣΚΟΠΟΥ-ΠΑΠΑ ΙΑΣ Τελική Έκθεση ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2009 ΦΟΡΕΑΣ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ: ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΘΑΛΑΣΣΙΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

5.5. Αλιεία και αλιευτική διαχείριση

5.5. Αλιεία και αλιευτική διαχείριση 5.5. Αλιεία και αλιευτική διαχείριση 5.5.1. Χαρακτήρας, αλιευτικά εργαλεία και στοιχεία παραγωγής Η αλιεία στον Αλιάκµονα έχει ερασιτεχνικό χαρακτήρα και ασκείται από σχετικά µεγάλο αλλά αδιευκρίνιστο

Διαβάστε περισσότερα

Καταγραφή της Ιχθυοπανίδας του Ποταμού Νέστου*

Καταγραφή της Ιχθυοπανίδας του Ποταμού Νέστου* 4η Πανελλήνια ημερίδα Υδρολογίας και Υδατικών Πόρων: «Διαχείριση Διακρατικών Υδάτων», Ξάνθη 16 Νοεμβρίου 2007 Καταγραφή της Ιχθυοπανίδας του Ποταμού Νέστου* Δρ. Μάνος Κουτράκης, Πάνος Λεονταράκης, Αργύρης

Διαβάστε περισσότερα

Παρακολούθηση της ιχθυοπανίδας της περιοχής ευθύνης του Φορέα Διαχείρισης Περιοχής Οικοανάπτυξης Κάρλας Μαυροβουνίου Κεφαλόβρυσου Βελεστίνου

Παρακολούθηση της ιχθυοπανίδας της περιοχής ευθύνης του Φορέα Διαχείρισης Περιοχής Οικοανάπτυξης Κάρλας Μαυροβουνίου Κεφαλόβρυσου Βελεστίνου Φορέας Διαχείρισης Περιοχής Οικοανάπτυξης Κάρλας-Μαυροβουνίου-Κεφαλόβρυσου-Βελεστίνου Παρακολούθηση της ιχθυοπανίδας της περιοχής ευθύνης του Φορέα Διαχείρισης Περιοχής Οικοανάπτυξης Κάρλας Μαυροβουνίου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΛΑΓΏΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΘΑΛΑΣΣΙΑ

ΑΛΛΑΓΏΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΘΑΛΑΣΣΙΑ ΟΙ ΕΠΙ ΡΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΚΛΙΜΑΤΙΚΩΝ ΑΛΛΑΓΏΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΘΑΛΑΣΣΙΑ ΑΛΙΕΙΑ ρ. Κώστας Παπακωνσταντίνου τ /ντής του Ινστιτούτου Θαλάσσιων Βιολογικών Πόρων τ. /ντής του Ινστιτούτου Θαλάσσιων Βιολογικών Πόρων Ελληνικό

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΚΑΙ ΑΦΘΟΝΙA ΕΙΔΩΝ ΨΑΡΙΩΝ ΣΤΟΝ ΠΟΤΑΜΟ ΣΤΡΥΜΟΝΑ FISH SPECIES DISTRIBUTION AND ABUNDANCE IN THE RIVER STRYMON

ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΚΑΙ ΑΦΘΟΝΙA ΕΙΔΩΝ ΨΑΡΙΩΝ ΣΤΟΝ ΠΟΤΑΜΟ ΣΤΡΥΜΟΝΑ FISH SPECIES DISTRIBUTION AND ABUNDANCE IN THE RIVER STRYMON ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΚΑΙ ΑΦΘΟΝΙA ΕΙΔΩΝ ΨΑΡΙΩΝ ΣΤΟΝ ΠΟΤΑΜΟ ΣΤΡΥΜΟΝΑ Γούσια Ε., Μπόμπορη Δ.Χ. Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Τμήμα Βιολογίας, Τομέας Ζωολογίας, evgousia@bio.auth.gr, bobori@bio.auth.gr. Περίληψη

Διαβάστε περισσότερα

προστασία των ποταμών Αλκιβιάδης Ν. Οικονόμου Ελληνικό Κέντρο Θαλάσσιων Ερευνών Ινστιτούτο Εσωτερικών Υδάτων

προστασία των ποταμών Αλκιβιάδης Ν. Οικονόμου Ελληνικό Κέντρο Θαλάσσιων Ερευνών Ινστιτούτο Εσωτερικών Υδάτων Η ιχθυοπανίδα και η προστασία των ποταμών Αλκιβιάδης Ν. Οικονόμου Ελληνικό Κέντρο Θαλάσσιων Ερευνών Ινστιτούτο Εσωτερικών Υδάτων ΔΟΜΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ Ελληνική ιχθυοπανίδα Ιχθυοπανίδα του Αχελώου Υδατικοί πόροι

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ...3 1.1. ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ ΤΟΥ ΕΡΓΟΥ...3 1.2. ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΚΑΙ ΟΡΟΙ ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ ΑΝΑΘΕΣΗΣ ΤΟΥ ΕΡΓΟΥ ΣΤΟ ΕΛΚΕΘΕ...3 1.3. ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΤΗΣ ΠΟΡΕΙΑΣ ΤΟΥ ΕΡΓΟΥ...5 2. ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΕΙ ΩΝ ΠΑΝΙ ΑΣ

ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΕΙ ΩΝ ΠΑΝΙ ΑΣ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΕΙ ΩΝ ΠΑΝΙ ΑΣ Α. Λεγάκις Ζωολογικό Μουσείο Πανεπιστηµίου Αθηνών Η παρακολούθηση των ειδών της πανίδας µιας προστατευόµενης περιοχής είναι µια ιδιαίτερα πολύπλοκη διαδικασία γιατί ο αριθµός

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ

ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΧΑΡΟΚΟΠΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΙΑΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΛΟΓΙΑΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ - ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «Ανάπτυξη και εφαρμογή ενός ιχθυολογικού

Διαβάστε περισσότερα

Η ιχθυοπανίδα του ποταμού Νέστου μετά την κατασκευή των δύο υδροηλεκτρικών φραγμάτων

Η ιχθυοπανίδα του ποταμού Νέστου μετά την κατασκευή των δύο υδροηλεκτρικών φραγμάτων Η ιχθυοπανίδα του ποταμού Νέστου μετά την κατασκευή των δύο υδροηλεκτρικών φραγμάτων Δρ Μάνος Κουτράκης, Αναπληρωτής Ερευνητής Ινστιτούτο Αλιευτικής Έρευνας Ο ποταμός Νέστος πηγάζει από τη Βουλγαρία και

Διαβάστε περισσότερα

9 th Symposium on Oceanography & Fisheries, 2009 - Proceedings, Volume ΙΙ

9 th Symposium on Oceanography & Fisheries, 2009 - Proceedings, Volume ΙΙ 9 th Symposium on Oceanography & Fisheries, 2009 - Proceedings, Volume ΙΙ ΣΥΝΘΕΣΗ ΚΑΙ ΑΦΘΟΝΙΑ ΕΙΔΩΝ ΨΑΡΙΩΝ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΤΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΚΕΡΚΙΝΗΣ Πετρίκη Ο., Μπόμπορη Δ. Χ. Τμήμα Βιολογίας, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ: 1893. ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 03/06/2011 Προς: Σύλλογο Φίλων Πηνειού και του Παραποτάμιου Πολιτισμού του Υπόψη Δ.Σ.

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ: 1893. ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 03/06/2011 Προς: Σύλλογο Φίλων Πηνειού και του Παραποτάμιου Πολιτισμού του Υπόψη Δ.Σ. ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ: 193 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 3//11 Προς: Σύλλογο Φίλων Πηνειού και του Παραποτάμιου Πολιτισμού του Υπόψη Δ.Σ. ΕΚΘΕΣΗ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΩΝ ΜΗΝΩΝ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ- ΜΑΡΤΙΟΥ- ΑΠΡΙΛΙΟΥ- 11 ΠΟΥ ΠΡΟΚΥΠΤΟΥΝ ΑΠΟ ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

Επιπτώσεις των φραγμάτων στην ιχθυοπανίδα των ποταμών και προτάσεις αποκατάστασης: Η περίπτωση του Ποταμού Νέστου*

Επιπτώσεις των φραγμάτων στην ιχθυοπανίδα των ποταμών και προτάσεις αποκατάστασης: Η περίπτωση του Ποταμού Νέστου* Επιπτώσεις των φραγμάτων στην ιχθυοπανίδα των ποταμών και προτάσεις αποκατάστασης: Η περίπτωση του Ποταμού Νέστου* Δρ. Μάνος Κουτράκης Πρόεδρος του Φορέα Διαχείρισης Νέστου-Βιστωνίδας Βιστωνίδας-Ισμαρίδας

Διαβάστε περισσότερα

Συστηματική παρακολούθηση της ποιότητας του θαλασσίου περιβάλλοντος στη θέση Τσιγκράδο, Ν. Μήλου, για τα έτη 2011-2014

Συστηματική παρακολούθηση της ποιότητας του θαλασσίου περιβάλλοντος στη θέση Τσιγκράδο, Ν. Μήλου, για τα έτη 2011-2014 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΘΑΛΑΣΣΙΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ Συστηματική παρακολούθηση της ποιότητας του θαλασσίου περιβάλλοντος στη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΟ: ΣΥΛΛΟΓΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΩΝ Ε ΟΜΕΝΩΝ ΠΟΤΑΜΩΝ ΚΑΙ ΛΙΜΝΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ Ο ΗΓΙΑΣ 2000/60

ΕΡΓΟ: ΣΥΛΛΟΓΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΩΝ Ε ΟΜΕΝΩΝ ΠΟΤΑΜΩΝ ΚΑΙ ΛΙΜΝΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ Ο ΗΓΙΑΣ 2000/60 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΓΕΝΙΚΗ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΛΟΥΤΟΥ ιεύθυνση Υδατικού υναµικού και Φυσικών Πόρων ΕΡΓΟ: ΣΥΛΛΟΓΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΩΝ Ε ΟΜΕΝΩΝ ΠΟΤΑΜΩΝ ΚΑΙ ΛΙΜΝΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ Ο ΗΓΙΑΣ 2000/60

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντίνος Στεφανίδης

Κωνσταντίνος Στεφανίδης ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ - ΤΟΜΕΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΦΥΤΩΝ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΟΙΚΟΛΟΓΙΑ-ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ & ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Διατριβή Μεταπτυχιακού Διπλώματος Ειδίκευσης Οικολογική

Διαβάστε περισσότερα

Σ ΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ

Σ ΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ Σ ΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Μ ΑΪΟΥ 2002 2004 Δ ΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ Π ΕΡΙΛΗΨΗ: Η μελέτη αυτή έχει σκοπό να παρουσιάσει και να ερμηνεύσει τα ευρήματα που προέκυψαν από τη στατιστική

Διαβάστε περισσότερα

Ορισµένοι ερευνητές υποστηρίζουν ότι χρειαζόµαστε µίνιµουµ 30 περιπτώσεις για να προβούµε σε κάποιας µορφής ανάλυσης των δεδοµένων.

Ορισµένοι ερευνητές υποστηρίζουν ότι χρειαζόµαστε µίνιµουµ 30 περιπτώσεις για να προβούµε σε κάποιας µορφής ανάλυσης των δεδοµένων. ειγµατοληψία Καθώς δεν είναι εφικτό να παίρνουµε δεδοµένα από ολόκληρο τον πληθυσµό που µας ενδιαφέρει, διαλέγουµε µια µικρότερη οµάδα που θεωρούµε ότι είναι αντιπροσωπευτική ολόκληρου του πληθυσµού. Τέσσερις

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος...11. 1. Οργανισμοί...15

Πρόλογος...11. 1. Οργανισμοί...15 Περιεχόμενα Πρόλογος...11 1. Οργανισμοί...15 1.1 Οργανισμοί και είδη...15 1.1.1 Ιδιότητες των οργανισμών...15 1.1.2 Φαινότυπος, γονότυπος, οικότυπος...17 1.1.3 Η έννοια του είδους και ο αριθμός των ειδών...19

Διαβάστε περισσότερα

Συστηματική παρακολούθηση της ποιότητας του θαλασσίου περιβάλλοντος στη θέση Βούδια, Ν. Μήλου, για τα έτη 2011-2014

Συστηματική παρακολούθηση της ποιότητας του θαλασσίου περιβάλλοντος στη θέση Βούδια, Ν. Μήλου, για τα έτη 2011-2014 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΘΑΛΑΣΣΙΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ Συστηματική παρακολούθηση της ποιότητας του θαλασσίου περιβάλλοντος στη

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8 ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8 ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8 ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Εισαγωγή Στο Κεφάλαιο 8 υπολογίζονται και συγκρίνονται τα ποσοστά επιλογής του µαθήµατος στους ετήσιους πληθυσµούς, ανά φύλο και κατεύθυνση. Υπολογίζεται

Διαβάστε περισσότερα

A. ΠΗΓΕΣ &ΜΕΛΕΤΗ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΩΝ ΤΑΣΕΩΝ ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ

A. ΠΗΓΕΣ &ΜΕΛΕΤΗ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΩΝ ΤΑΣΕΩΝ ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ A. ΠΗΓΕΣ &ΜΕΛΕΤΗ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΩΝ ΤΑΣΕΩΝ ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ (πηγές) 1. ΕΛΣΤΑΤ : πληθυσμιακά μεγέθη και ηλικιακή δομή Απογραφές πληθυσμού 2001, 2011 (Σύνολο Χώρας, NUTS2-επίπεδο περιφέρειας)

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΙΧΘΥΟΛΟΓΙΚΟΥ ΠΟΛΥΠΑΡΑΜΕΤΡΙΚΟΥ ΕΙΚΤΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΟΡΕΙΝΩΝ ΡΕΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΠΟΤΑΜΩΝ ΤΕΛΙΚΗ ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

ΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΙΧΘΥΟΛΟΓΙΚΟΥ ΠΟΛΥΠΑΡΑΜΕΤΡΙΚΟΥ ΕΙΚΤΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΟΡΕΙΝΩΝ ΡΕΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΠΟΤΑΜΩΝ ΤΕΛΙΚΗ ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΓΕΝΙΚΗ /ΣΗ ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΛΟΥΤΟΥ /ΣΗ Υ ΑΤΙΚΟΥ ΥΝΑΜΙΚΟΥ & ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΙΧΘΥΟΛΟΓΙΚΟΥ ΠΟΛΥΠΑΡΑΜΕΤΡΙΚΟΥ ΕΙΚΤΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΟΡΕΙΝΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Φορέας Διαχείρισης Περιοχής Οικοανάπτυξης Κάρλας. Μαυροβουνίου Κεφαλόβρυσου Βελεστίνου. ΣΤΕΦΑΝΟΒΙΚΕΙΟ, Δεκέμβριος 2013

Φορέας Διαχείρισης Περιοχής Οικοανάπτυξης Κάρλας. Μαυροβουνίου Κεφαλόβρυσου Βελεστίνου. ΣΤΕΦΑΝΟΒΙΚΕΙΟ, Δεκέμβριος 2013 < ο )))>< Τα ψάρια του τεχνητού υγρότοπου της Κάρλας < ο )))>< Φορέας Διαχείρισης Περιοχής Οικοανάπτυξης Κάρλας Μαυροβουνίου Κεφαλόβρυσου Βελεστίνου Χαμόγλου Μαρία Ιχθυολόγος, Msc ΣΤΕΦΑΝΟΒΙΚΕΙΟ, Δεκέμβριος

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΜΕΘΟΔΟΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ Χ. ΑΠ. ΛΑΔΙΑΣ

ΟΙ ΜΕΘΟΔΟΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ Χ. ΑΠ. ΛΑΔΙΑΣ ΟΙ ΜΕΘΟΔΟΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ Χ. ΑΠ. ΛΑΔΙΑΣ ΔΙΑΣΠΟΡΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΕΣ ΑΝΙΣΟΤΗΤΕΣ Τα μέτρα διασποράς χρησιμεύουν για τη μέτρηση των περιφερειακών ανισοτήτων. Τα περιφερειακά χαρακτηριστικά που χρησιμοποιούνται

Διαβάστε περισσότερα

Όλγα Πετρίκη. Απόφοιτος Δασολογίας και Φυσικού Περιβάλλοντος

Όλγα Πετρίκη. Απόφοιτος Δασολογίας και Φυσικού Περιβάλλοντος ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΘΕΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ Όλγα Πετρίκη Απόφοιτος Δασολογίας και Φυσικού Περιβάλλοντος Παρακολούθηση της ιχθυοπανίδας της τεχνητής λίμνης Κερκίνης σύμφωνα

Διαβάστε περισσότερα

«Μετρήσειςρύπανσηςποταμώνκαιδιακρατική συνεργασία:ο ρόλος του διαβαλκανικού Κέντρου Περιβάλλοντος»

«Μετρήσειςρύπανσηςποταμώνκαιδιακρατική συνεργασία:ο ρόλος του διαβαλκανικού Κέντρου Περιβάλλοντος» «Μετρήσειςρύπανσηςποταμώνκαιδιακρατική συνεργασία:ο ρόλος του διαβαλκανικού Κέντρου Περιβάλλοντος» Καθηγητής Γεώργιος Ζαλίδης Γεωπονική Σχολή Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Επιστημονικώς υπεύθυνος

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΝΟΡΓΑΝΗ ΑΝΑΛΥΣΗ

ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΝΟΡΓΑΝΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΝΟΡΓΑΝΗ ΑΝΑΛΥΣΗ Αναλυτική Μέθοδος- Αναλυτικό Πρόβλημα. Ανάλυση, Προσδιορισμός και Μέτρηση. Πρωτόκολλο. Ευαισθησία Μεθόδου. Εκλεκτικότητα. Όριο ανίχνευσης (limit of detection, LOD).

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ (Ιδίως των μεταλλείων και λατομείων)

Η ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ (Ιδίως των μεταλλείων και λατομείων) Η ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ (Ιδίως των μεταλλείων και λατομείων) Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ Έννοια του όρου αποκατάσταση Ο προσδιορισμός μιας έννοιας, το περιεχόμενο της και η δυναμική που

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΑΠΩΛΕΙΕΣ ΣΤΟ ΕΔΑΦΟΣ

ΥΔΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΑΠΩΛΕΙΕΣ ΣΤΟ ΕΔΑΦΟΣ ΥΔΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΑΠΩΛΕΙΕΣ ΣΤΟ ΕΔΑΦΟΣ Το νερό των κατακρημνισμάτων ακολουθεί διάφορες διαδρομές στη πορεία του προς την επιφάνεια της γης. Αρχικά συναντά επιφάνειες που αναχαιτίζουν την πορεία του όπως είναι

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια Εκθέσεων

Διαβάστε περισσότερα

γένεση των µετακινήσεων

γένεση των µετακινήσεων 3 γένεση των µετακινήσεων εισαγωγή το υπό διερεύνηση θέµα: πόσες µετακινήσεις ξεκινούν από κάθε ζώνη? πόσες µετακινήσεις κάνει ένας µετακινούµενος κατά την διάρκεια µιας µέσης εβδοµάδας? Ανάλυση κατά ζώνη

Διαβάστε περισσότερα

Υ ΡΟΛΟΓΙΚΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΑ ΜΟΝΤΕΛΑ

Υ ΡΟΛΟΓΙΚΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΑ ΜΟΝΤΕΛΑ Υ ΡΟΛΟΓΙΚΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΑ ΜΟΝΤΕΛΑ 1 1. Υδρολογική ανάλυση Η ποσότητα και η ποιότητα υδρολογικών δεδοµένων που διατίθενται για επεξεργασία καθορίζει τις δυνατότητες και τη διαδικασία που θα ακολουθηθεί, ώστε

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογή των σύγχρονων τεχνολογιών στην εκτίμηση των μεταβολών στη παράκτια περιοχή του Δέλτα Αξιού

Εφαρμογή των σύγχρονων τεχνολογιών στην εκτίμηση των μεταβολών στη παράκτια περιοχή του Δέλτα Αξιού Εφαρμογή των σύγχρονων τεχνολογιών στην εκτίμηση των μεταβολών στη παράκτια περιοχή του Δέλτα Αξιού Μελιάδου Βαρβάρα: Μεταπτυχιακός Τμημ. Γεωγραφίας Πανεπιστημίου Αιγαίου Μελιάδης Μιλτιάδης: Υποψήφιος

Διαβάστε περισσότερα

ιάρθρωση παρουσίασης 1. Ιστορικό διαχείρισης της λίµνης Πλαστήρα 2. Συλλογή και επεξεργασία δεδοµένων 3. Μεθοδολογική προσέγγιση

ιάρθρωση παρουσίασης 1. Ιστορικό διαχείρισης της λίµνης Πλαστήρα 2. Συλλογή και επεξεργασία δεδοµένων 3. Μεθοδολογική προσέγγιση Ανδρέας Ευστρατιάδης, υποψήφιος διδάκτορας Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Τοµέας Υδατικών πόρων Ποσοτική και ποιοτική θεώρηση της λειτουργίας του ταµιευτήρα Πλαστήρα Περιβαλλοντικές Επιπτώσεις από Υδραυλικά

Διαβάστε περισσότερα

οι επιπτωσεις των ανθρωπογενων πιεσεων στα διαλειπουσασ ροης ποταμια οικοσυστηματα της μεσογειου - το παραδειγμα του ποταμου ευρωτα

οι επιπτωσεις των ανθρωπογενων πιεσεων στα διαλειπουσασ ροης ποταμια οικοσυστηματα της μεσογειου - το παραδειγμα του ποταμου ευρωτα οι επιπτωσεις των ανθρωπογενων πιεσεων στα διαλειπουσασ ροης ποταμια οικοσυστηματα της μεσογειου - το παραδειγμα του ποταμου ευρωτα 9 th Symposium on Oceanography & Fisheries, 2009 - Proceedings, Volume

Διαβάστε περισσότερα

Θέματα διπλωματικών εργασιών έτους 2012-2013

Θέματα διπλωματικών εργασιών έτους 2012-2013 Θέματα διπλωματικών εργασιών έτους 2012-2013 Θέμα 1: Διασύνδεση μεταφορών μικρών και μεγάλων αποστάσεων Εισαγωγή Στη λευκή βίβλο «WHITE PAPER Roadmap to a Single European Transport Area Towards a competitive

Διαβάστε περισσότερα

Ιωάννης Συμπέθερος Ειδικός Γραμματέας. Υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας & Κλιματικής Αλλαγής

Ιωάννης Συμπέθερος Ειδικός Γραμματέας. Υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας & Κλιματικής Αλλαγής Ιωάννης Συμπέθερος Ειδικός Γραμματέας Κεντρική Υπηρεσία Υδάτων Υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας & Κλιματικής Αλλαγής Νοέμβριος 2009 Στόχος της Οδηγίας 2000/60/ΕΚ Επίτευξη της καλής κατάστασης των υδάτων

Διαβάστε περισσότερα

Πιστοποίηση των αντηλιακών µεµβρανών 3M Scotchtint της εταιρίας 3Μ

Πιστοποίηση των αντηλιακών µεµβρανών 3M Scotchtint της εταιρίας 3Μ Πιστοποίηση των αντηλιακών µεµβρανών 3M Scotchtint της εταιρίας 3Μ 1 Πιστοποίηση των αντηλιακών µεµβρανών 3M Scotchtint της εταιρίας 3Μ Οι αντηλιακές µεµβράνες 3M Scotchtint της εταιρίας 3Μ µελετήθηκαν

Διαβάστε περισσότερα

Κασταλία Σύστηµα στοχαστικής προσοµοίωσης υδρολογικών µεταβλητών

Κασταλία Σύστηµα στοχαστικής προσοµοίωσης υδρολογικών µεταβλητών Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Τοµέας Υδατικών Πόρων, Υδραυλικών και Θαλάσσιων Έργων Κασταλία Σύστηµα στοχαστικής προσοµοίωσης υδρολογικών µεταβλητών. Κουτσογιάννης Α. Ευστρατιάδης Φεβρουάριος 2002 Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Ελλιπή δεδομένα. Εδώ έχουμε 1275. Στον πίνακα που ακολουθεί δίνεται η κατά ηλικία κατανομή 1275 ατόμων

Ελλιπή δεδομένα. Εδώ έχουμε 1275. Στον πίνακα που ακολουθεί δίνεται η κατά ηλικία κατανομή 1275 ατόμων Ελλιπή δεδομένα Στον πίνακα που ακολουθεί δίνεται η κατά ηλικία κατανομή 75 ατόμων Εδώ έχουμε δ 75,0 75 5 Ηλικία Συχνότητες f 5-4 70 5-34 50 35-44 30 45-54 465 55-64 335 Δεν δήλωσαν 5 Σύνολο 75 Μπορεί

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ ΠΟΥ ΕΠΙ ΡΟΥΝ ΣΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ ΠΟΥ ΕΠΙ ΡΟΥΝ ΣΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ ΠΟΥ ΕΠΙ ΡΟΥΝ ΣΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Με την ολοένα και ταχύτερη ανάπτυξη των τεχνολογιών και των επικοινωνιών και ιδίως τη ραγδαία, τα τελευταία

Διαβάστε περισσότερα

Για το Θέμα 1 στα Μαθηματικά Γενικής Παιδείας Γ Λυκείου

Για το Θέμα 1 στα Μαθηματικά Γενικής Παιδείας Γ Λυκείου Για το Θέμα 1 στα Μαθηματικά Γενικής Παιδείας Γ Λυκείου Διαφορικός Λογισμός 1. Ισχύει f (g())) ) f ( = f (g())g () όπου f,g παραγωγίσιµες συναρτήσεις 2. Αν µια συνάρτηση f είναι παραγωγίσιµη σε ένα διάστηµα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΟΙΚΟΤΟΞΙΚΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ

ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΟΙΚΟΤΟΞΙΚΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΟΙΚΟΤΟΞΙΚΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ Ε. Μπακέας, 2013 Πηγή: Α. Βαλαβανίδης «Οικοτοξικολογία και Περιβαλλοντική Τοξικολογία», Τµήµα Χηµείας, ΕΚΠΑ, Αθήνα 2007, Κεφ.11. Οι κυριότεροι τοµείς οικοτοξικολογικών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΣΧΕ ΙΟ ΕΞΥΓΙΑΝΣΗΣ, ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΑ ΕΙΞΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΣΧΕ ΙΟ ΕΞΥΓΙΑΝΣΗΣ, ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΑ ΕΙΞΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΣΧΕ ΙΟ ΕΞΥΓΙΑΝΣΗΣ, ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΑ ΕΙΞΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ Νικολαΐδης Κωνσταντίνος, Γεωλόγος, Προϊστάµενος Τµήµατος Φυσικών Πόρων & Περιβάλλοντος ΚαλαµπούκαςΙωάννης Μηχανικός Περιβάλλοντος.Π.Θ.,

Διαβάστε περισσότερα

Ακρίβεια μέτρησης. Τιμές ενέργειας και βαθμός απόδοσης για Φωτοβολταϊκοί μετατροπείς Sunny Boy και Sunny Mini Central

Ακρίβεια μέτρησης. Τιμές ενέργειας και βαθμός απόδοσης για Φωτοβολταϊκοί μετατροπείς Sunny Boy και Sunny Mini Central Ακρίβεια μέτρησης Τιμές ενέργειας και βαθμός απόδοσης για Φωτοβολταϊκοί μετατροπείς Sunny Boy και Sunny Mini Central ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Ο κάθε ιδιοκτήτης μιας φωτοβολταϊκής εγκατάστασης θέλει να τις καλύτερες

Διαβάστε περισσότερα

ΔΑΣΙΚΑ & ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 13/06/2013 Δήμος Βισαλτίας

ΔΑΣΙΚΑ & ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 13/06/2013 Δήμος Βισαλτίας ΔΑΣΙΚΑ & ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 13/06/2013 Δήμος Βισαλτίας Τί είναι ένα Οικοσύστημα; Ένα οικοσύστημα είναι μια αυτο-συντηρούμενη και αυτορυθμιζόμενη κοινότητα ζώντων

Διαβάστε περισσότερα

Σ Ε Μ Ι Ν Α Ρ Ι Ο ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΧΡΗΣΤΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΙΝΟΣ. Υπεύθυνες Εκπόνησης Εργασίας ΟΝΟΜΑ: ΦΩΤΕΙΝΗ ΕΠΩΝΥΜΟ: ΛΙΟΣΗ Α.

Σ Ε Μ Ι Ν Α Ρ Ι Ο ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΧΡΗΣΤΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΙΝΟΣ. Υπεύθυνες Εκπόνησης Εργασίας ΟΝΟΜΑ: ΦΩΤΕΙΝΗ ΕΠΩΝΥΜΟ: ΛΙΟΣΗ Α. Π Α Ν Ε Π Ι Σ Τ Η Μ Ι Ο Κ Ρ Η Τ Η Σ Π Α Ι Δ Α Γ Ω Γ Ι Κ Ο Τ Μ Η Μ Α Δ Η Μ Ο Τ Ι Κ Η Σ Ε Κ Π Α Ι Δ Ε Υ Σ Η Σ Σ Ε Μ Ι Ν Α Ρ Ι Ο ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΡΜΟΣΜΕΝΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ (Β06Σ03) ΤΙΤΛΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο

Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο Διοίκηση Ολικής Ποιότητας και Διαχείριση Περιβάλλοντος Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο Πρόγραμμα Σπουδών: Διοίκηση Επιχειρήσεων και Οργανισμών Ακαδημαϊκό Έτος 2006-07 2η ΟΣΣ Ευτύχιος Σαρτζετάκης, Αναπληρωτής

Διαβάστε περισσότερα

ΛΙΜΝΟΛΟΓΙΑ. Αποτελεί υποσύνολο της επιστήμης της Θαλάσσιας Βιολογίας και της Ωκεανογραφίας.

ΛΙΜΝΟΛΟΓΙΑ. Αποτελεί υποσύνολο της επιστήμης της Θαλάσσιας Βιολογίας και της Ωκεανογραφίας. ΛΙΜΝΟΛΟΓΙΑ Η Λιμνολογία είναι μία σχετικά νέα επιστήμη: πρώτη αναφορά το 1895 από τον Ελβετό F. A. Forel στο βιβλίο του με τίτλο: Le Leman: Monographie limnologique. Αποτελεί υποσύνολο της επιστήμης της

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: Μέθοδοι και Τεχνικές Περιφερειακής Ανάλυσης

ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: Μέθοδοι και Τεχνικές Περιφερειακής Ανάλυσης ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: Μέθοδοι και Τεχνικές Περιφερειακής Ανάλυσης ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΕΣ: Αθανάσιος Παπαδασκαλόπουλος Καθηγητής Τμήματος Οικονομικής και Περιφερειακής Ανάπτυξης Παντείου Μανώλης Χριστοφάκης Επίκουρος

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ ΕΙΔΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΥΔΑΤΩΝ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ ΕΙΔΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΥΔΑΤΩΝ ΠΟΙΙΟΤΗΤΑ ΕΠΙΙΦΑΝΕΙΙΑΚΩΝ ΚΑΙΙ ΥΠΟΓΕΙΙΩΝ ΥΔΑΤΩΝ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ Π ΕΕ ΡΡ ΙΙ ΙΟΟ ΔΔ ΟΟ ΣΣ Α ΝΝ ΑΑΦ ΟΟ ΡΡ ΑΑ ΣΣ : 8 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 212 (2 η έκδοση) ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΛΗΨΗ 1 Η τεχνική έκθεση με τίτλο «: περίοδος αναφοράς

Διαβάστε περισσότερα

Τι θα έπρεπε κάθε βιολόγος να ξέρει για τον ανθρώπινο πληθυσμό. Λίγοι επιστήμονες. ανθρώπινο πληθυσμό ως τη ρίζα της υποβάθμισης του περιβάλλοντος

Τι θα έπρεπε κάθε βιολόγος να ξέρει για τον ανθρώπινο πληθυσμό. Λίγοι επιστήμονες. ανθρώπινο πληθυσμό ως τη ρίζα της υποβάθμισης του περιβάλλοντος Το Σύνδροµο Αστικών Ρεµάτων (The Urban Stream Syndrome) Ιωάννης Καραούζας Ινστιτούτο Θαλάσσιων Βιολογικών Πόρων και Εσωτερικών Υδάτων, ΕΛ.ΚΕ.Θ.Ε., 46.7 χλµ Αθηνών-Σουνίου, 19013 Ανάβυσσος, Αττική. ikarz@hcmr.gr

Διαβάστε περισσότερα

6.3 Αποτελέσματα Δοκιμαστικής Λειτουργίας, Αξιολόγηση και Προτάσεις Βελτίωσης και Έρευνας

6.3 Αποτελέσματα Δοκιμαστικής Λειτουργίας, Αξιολόγηση και Προτάσεις Βελτίωσης και Έρευνας 25SMEs2009 ΠΑΡΑΔΟΤΕΑ ΕΝΟΤΗΤΑΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ 6: ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΔΟΚΙΜΑΣΤΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ 6.3 Αποτελέσματα Δοκιμαστικής Λειτουργίας, Αξιολόγηση και Προτάσεις Βελτίωσης και Έρευνας Σελίδα 1 REVISION HISTORY

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΩΝ ΤΑΜΙΕΥΣΗΣ ΑΡ ΕΥΤΙΚΟΥ ΝΕΡΟΥ. ρ. Ε. Σταυρινός Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίµων ιοικ. Τοµέας Κοιν. Πόρων & Υποδοµών

ΕΡΓΩΝ ΤΑΜΙΕΥΣΗΣ ΑΡ ΕΥΤΙΚΟΥ ΝΕΡΟΥ. ρ. Ε. Σταυρινός Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίµων ιοικ. Τοµέας Κοιν. Πόρων & Υποδοµών ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΑΜΙΕΥΣΗΣ ΑΡ ΕΥΤΙΚΟΥ ΝΕΡΟΥ ΣΤΙΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ρ. Ε. Σταυρινός Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίµων µ ιοικ. Τοµέας Κοιν. Πόρων & Υποδοµών ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ανάλυση Δεδομένων με χρήση του Στατιστικού Πακέτου R

Ανάλυση Δεδομένων με χρήση του Στατιστικού Πακέτου R Ανάλυση Δεδομένων με χρήση του Στατιστικού Πακέτου R, Επίκουρος Καθηγητής, Τομέας Μαθηματικών, Σχολή Εφαρμοσμένων Μαθηματικών και Φυσικών Επιστημών, Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο. Περιεχόμενα Εισαγωγή στο

Διαβάστε περισσότερα

Επιλογή επενδύσεων κάτω από αβεβαιότητα

Επιλογή επενδύσεων κάτω από αβεβαιότητα Επιλογή επενδύσεων κάτω από αβεβαιότητα Στατιστικά κριτήρια επιλογής υποδειγμάτων Παράδειγμα Θεωρήστε τον παρακάτω πίνακα ο οποίος δίνει τις ροές επενδυτικών σχεδίων λήξης μιας περιόδου στο μέλλον, όταν

Διαβάστε περισσότερα

Το περιβάλλον ως σύστηµα

Το περιβάλλον ως σύστηµα Το περιβάλλον ως σύστηµα Σύστηµα : ηιδέατουστηθεώρησητουκόσµου Το σύστηµα αποτελεί θεµελιώδη έννοια γύρω από την οποία οργανώνεται ο τρόπος θεώρησης του κόσµου και των φαινοµένων που συντελούνται µέσα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΚΑΤΑΝΟΜΕΣ & ΟΜΑ ΟΠΟΙΗΣΗ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΩΝ. 4.1 Κατανοµή γραπτού µέσου όρου ετήσιων πληθυσµών

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΚΑΤΑΝΟΜΕΣ & ΟΜΑ ΟΠΟΙΗΣΗ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΩΝ. 4.1 Κατανοµή γραπτού µέσου όρου ετήσιων πληθυσµών ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΚΑΤΑΝΟΜΕΣ & ΟΜΑ ΟΠΟΙΗΣΗ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΩΝ Εισαγωγή Στο κεφάλαιο 4 υπολογίζονται τα κυριότερα στατιστικά µέτρα θέσης και µεταβλητότητας, κατασκευάζονται ιστογράµµατα συχνοτήτων και θηκογράµµατα για

Διαβάστε περισσότερα

Η οδηγία για τα νερά κολύμβησης και η επίδραση της μυδοκαλλιέργειας στην ποιότητα νερών του Θερμαϊκού κόλπου (Βόρειο. Αιγαίο)

Η οδηγία για τα νερά κολύμβησης και η επίδραση της μυδοκαλλιέργειας στην ποιότητα νερών του Θερμαϊκού κόλπου (Βόρειο. Αιγαίο) Η οδηγία για τα νερά κολύμβησης και η επίδραση της μυδοκαλλιέργειας στην ποιότητα νερών του Θερμαϊκού κόλπου (Βόρειο Αιγαίο) Δρ. Σοφία Γαληνού-Μητσούδη Αλεξάνδρειο ΤΕΙ Θεσσαλονίκης Τμήμα Τεχνολογίας Αλιείας

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΓΣΠ

Εισαγωγή ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΓΣΠ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΓΣΠ Τα τελευταία 25 χρόνια, τα προβλήµατα που σχετίζονται µε την διαχείριση της Γεωγραφικής Πληροφορίας αντιµετωπίζονται σε παγκόσµιο αλλά και εθνικό επίπεδο µε την βοήθεια των Γεωγραφικών

Διαβάστε περισσότερα

Οπτικοποίηση και Χαρτογραφικός Σχεδιασµός

Οπτικοποίηση και Χαρτογραφικός Σχεδιασµός ΠΜΣ «Πληροφορική» Τµήµα Πληροφορικής Πανεπιστήµιο Πειραιώς ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΓΕΩΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ (Introduction to GeoInformatics) Οπτικοποίηση και Χαρτογραφικός Σχεδιασµός Μαργαρίτα Κόκλα Ορισµοί του χάρτη Μια αναπαράσταση,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΕΣ - ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ

ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΕΣ - ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΤΕΙ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Η/Υ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΕΣ - ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ 1o ΜΑΘΗΜΑ Ι ΑΣΚΩΝ: ΒΑΣΙΛΕΙΑ ΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Email: gvasil@math.auth.gr Ιστοσελίδες Μαθήματος: users.auth.gr/gvasil

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ http://www.minenv.gr/

ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ http://www.minenv.gr/ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, ΤΟ ΔΙΚΤΥΟ NATURA 2000 ΚΑΙ LIFE+ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ http://www.minenv.gr/ 369 370 371 ΠΑΡΚΟ ΠΡΕΣΠΩΝ.

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΥΔΑΤΩΝ ΣΤΗΝ ΥΔΡΟΛΟΓΙΚΗ ΛΕΚΑΝΗ ΤΟΥ ΑΝΑΠΟΔΑΡΗ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΠΕΔΙΑΔΑ ΤΗΣ ΜΕΣΣΑΡΑΣ

ΧΗΜΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΥΔΑΤΩΝ ΣΤΗΝ ΥΔΡΟΛΟΓΙΚΗ ΛΕΚΑΝΗ ΤΟΥ ΑΝΑΠΟΔΑΡΗ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΠΕΔΙΑΔΑ ΤΗΣ ΜΕΣΣΑΡΑΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΚΡΗΤΗΣ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Δ/ΝΣΗ ΥΔΑΤΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΥΠΕΧΩΔΕ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΕΣ ΤΥΠΟΥ ΙΙ ΧΗΜΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΥΔΑΤΩΝ ΣΤΗΝ ΥΔΡΟΛΟΓΙΚΗ ΛΕΚΑΝΗ ΤΟΥ ΑΝΑΠΟΔΑΡΗ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΠΕΔΙΑΔΑ ΤΗΣ ΜΕΣΣΑΡΑΣ ΜΑΡΙΝΟΣ ΚΡΙΤΣΩΤΑΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Χ ΤΥΠΙΚΕΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ ΓΙΑ ΟΥΣΙΕΣ ΠΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΑΖΟΝΤΑΙ Ή ΕΙΣΑΓΟΝΤΑΙ ΣΕ ΠΟΣΟΤΗΤΕΣ 1000 ΤΟΝΩΝ Ή ΑΝΩ 1

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Χ ΤΥΠΙΚΕΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ ΓΙΑ ΟΥΣΙΕΣ ΠΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΑΖΟΝΤΑΙ Ή ΕΙΣΑΓΟΝΤΑΙ ΣΕ ΠΟΣΟΤΗΤΕΣ 1000 ΤΟΝΩΝ Ή ΑΝΩ 1 30.12.2006 EL Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 396/363 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Χ ΓΙΑ ΟΥΣΙΕΣ ΠΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΑΖΟΝΤΑΙ Ή ΕΙΣΑΓΟΝΤΑΙ ΣΕ ΠΟΣΟΤΗΤΕΣ 1000 ΤΟΝΩΝ Ή ΑΝΩ 1 Στο ποσοτικό επίπεδο του παρόντος Παραρτήματος, ο

Διαβάστε περισσότερα

Προστατεύει το. υδάτινο περιβάλλον. Αλλάζει τη. ζωή μας. www.ypeka.gr. www.epperaa.gr

Προστατεύει το. υδάτινο περιβάλλον. Αλλάζει τη. ζωή μας. www.ypeka.gr. www.epperaa.gr Προστατεύει το υδάτινο περιβάλλον Αλλάζει τη ζωή μας www.epperaa.gr www.ypeka.gr Το ΕΠΠΕΡΑΑ προστατεύει το Υδάτινο περιβάλλον βελτιώνει την Ποιότητα της Ζωής μας Ε.Π. «Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη»

Διαβάστε περισσότερα

VΙΙΙ. ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΟΣ ΚΙΝ ΥΝΟΣ 4. Εξελιγµένη µέθοδος µέτρησης

VΙΙΙ. ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΟΣ ΚΙΝ ΥΝΟΣ 4. Εξελιγµένη µέθοδος µέτρησης VΙΙΙ. ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΟΣ ΚΙΝ ΥΝΟΣ 4. Εξελιγµένη µέθοδος µέτρησης Εξελιγµένη µέθοδος µέτρησης. Παράρτηµα Χ Παράρτηµα Χ Παράρτηµα Χ 49. (1) Οι τράπεζες δύνανται να χρησιµοποιούν εξελιγµένες µεθόδους µέτρησης βάσει

Διαβάστε περισσότερα

1. ΠΡΟ ΙΑΓΡΑΦΕΣ ΕΙ ΙΚΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ Α ΦΑΣΗ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

1. ΠΡΟ ΙΑΓΡΑΦΕΣ ΕΙ ΙΚΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ Α ΦΑΣΗ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1. ΠΡΟ ΙΑΓΡΑΦΕΣ ΕΙ ΙΚΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ Α ΦΑΣΗ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1.1. Γενικά στοιχεία ανάθεσης της µελέτης Αναφέρονται τα στοιχεία ανάθεσης της µελέτης (φορέας ανάθεσης, στοιχεία σύµβασης, οµάδα µελέτης).

Διαβάστε περισσότερα

ιαχείριση Υδατικών Οικοσυστηµάτων: Μεταβατικά ύδατα ρ. Παναγιώτης ΠΑΝΑΓΙΩΤΙ ΗΣ /ντης Ερευνών Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών

ιαχείριση Υδατικών Οικοσυστηµάτων: Μεταβατικά ύδατα ρ. Παναγιώτης ΠΑΝΑΓΙΩΤΙ ΗΣ /ντης Ερευνών Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών ιαχείριση Υδατικών Οικοσυστηµάτων: Μεταβατικά ύδατα ρ. Παναγιώτης ΠΑΝΑΓΙΩΤΙ ΗΣ /ντης Ερευνών Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών Μεταβατικά ύδατα (transitional waters) σύµφωνα µε την Οδηγία Πλαίσιο για τα

Διαβάστε περισσότερα

ηµόσια ιαβούλευση επί των συντελεστών απωλειών εγχύσεως του Ελληνικού Συστήµατος Μεταφοράς

ηµόσια ιαβούλευση επί των συντελεστών απωλειών εγχύσεως του Ελληνικού Συστήµατος Μεταφοράς ηµόσια ιαβούλευση επί των συντελεστών απωλειών εγχύσεως του Ελληνικού Συστήµατος Μεταφοράς ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ - Επί της Μελέτης 1. Προκαθορισµένα επίπεδα φόρτισης Σύµφωνα µε το Άρθρο 50 - Μελέτη προσδιορισµού

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Σύστηµα ιαπίστευσης Α.Ε. 761/2001 (EMAS)

Εθνικό Σύστηµα ιαπίστευσης Α.Ε. 761/2001 (EMAS) ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΑ Ο ΗΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΙΑΠΙΣΤΕΥΣΗ 1. ΦΟΡΕΩΝ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΚΑΤΑ ISO/IEC GUIDE 66 2. ΦΟΡΕΩΝ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Kruskal-Wallis H... 176

Kruskal-Wallis H... 176 Περιεχόμενα KΕΦΑΛΑΙΟ 1: Περιγραφή, παρουσίαση και σύνοψη δεδομένων................. 15 1.1 Τύποι μεταβλητών..................................................... 16 1.2 Κλίμακες μέτρησης....................................................

Διαβάστε περισσότερα

ιαχείριση και προστασία γενετικών πόρων

ιαχείριση και προστασία γενετικών πόρων Εφαρµοσµένη ασική Γενετική ιαχείριση και προστασία γενετικών πόρων Θερινό εξάµηνο 2006 ηµοκρίτειο Πανεπιστήµιο Θράκης, Ορεστιάδα Τµήµα ασολογίας & ιαχείρισης Περιβάλλοντος & Φυσικών Πόρων Εργαστήριο ασικής

Διαβάστε περισσότερα

Ορισμός Αναλυτικής Χημείας

Ορισμός Αναλυτικής Χημείας Ορισμός Αναλυτικής Χημείας Αναλυτική Χημεία ορίζεται ως ο επιστημονικός κλάδος, που αναπτύσσει και εφαρμόζει μεθόδους, όργανα και στρατηγικές, για να δώσει πληροφορίες σχετικά με τη σύσταση και φύση υλικών

Διαβάστε περισσότερα

3.4.2 Ο Συντελεστής Συσχέτισης τ Του Kendall

3.4.2 Ο Συντελεστής Συσχέτισης τ Του Kendall 3..2 Ο Συντελεστής Συσχέτισης τ Του Kendall Ο συντελεστής συχέτισης τ του Kendall μοιάζει με τον συντελεστή ρ του Spearman ως προς το ότι υπολογίζεται με βάση την τάξη μεγέθους των παρατηρήσεων και όχι

Διαβάστε περισσότερα

«Διαχείριση Ποιότητας»

«Διαχείριση Ποιότητας» ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΑΣ ΕΙΔΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗΣ, ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΕΕΕ-ΤΠΔΠ Ενημερωτική Εκδήλωση «Διαχείριση Ποιότητας» Αθήνα, 4 Απριλίου 2012 Τεχνικό

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΩΝ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΩΝ ΤΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΝΑ ΕΣΜΗ ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΩΝ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΩΝ ΤΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΝΑ ΕΣΜΗ ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΩΝ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΩΝ ΤΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΝΑ ΕΣΜΗ ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑ Εισαγωγή Στο κεφάλαιο αυτό εξετάζουµε µε περιγραφικά στατιστικά µέτρα τις βαθµολογικές επιδόσεις των αποφοίτων της Γ Λυκείου

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση της μεθοδολογίας επισκόπησης υδρόβιων μακροφύτων ως μέσου για την αξιολόγηση της οικολογικής κατάστασης των ελληνικών λιμνών

Παρουσίαση της μεθοδολογίας επισκόπησης υδρόβιων μακροφύτων ως μέσου για την αξιολόγηση της οικολογικής κατάστασης των ελληνικών λιμνών Παρουσίαση της μεθοδολογίας επισκόπησης υδρόβιων μακροφύτων ως μέσου για την αξιολόγηση της οικολογικής κατάστασης των ελληνικών λιμνών Γιώργος Πουλής, Δημήτρης Ζέρβας, Βασιλική Τσιαούση e-mail: gpoulis@ekby.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ 1. Η ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ 203. Η προσέγγιση εστιάζει στις χαρακτηριστικές ιδιότητες της καινοτοµικής επιχείρησης και όλα τα χαρακτηριστικά των δραστηριοτήτων καινοτοµίας και

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗΣ ΛΕΚΑΝΗΣ ΠΟΤΑΜΟΥ ΝΕΣΤΟΥ

ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗΣ ΛΕΚΑΝΗΣ ΠΟΤΑΜΟΥ ΝΕΣΤΟΥ INTERREG IIIA / PHARE CBC ΕΛΛΑΔΑ ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ: ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗΣ ΛΕΚΑΝΗΣ ΠΟΤΑΜΟΥ ΝΕΣΤΟΥ Καθηγητής Βασίλειος A. Τσιχριντζής Διευθυντής, Εργαστήριο Οικολογικής Μηχανικής και Τεχνολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Η οµαδοποίηση των ζώων

Η οµαδοποίηση των ζώων ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Η οµαδοποίηση των ζώων ENOTHTA: Η οµαδοποίηση των ζώων ΜΑΘΗΜΑ: Επιστήµη ΤΑΞΗ: Β ΣΚΟΠΟΣ Οι µαθητές καλούνται να οργανώσουν µε βάση διαφορετικά κριτήρια κάθε φορά, πληροφορίες που είδη γνωρίζουν.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ΣΥΓΚΡΙΣΗ ΜΕΣΩΝ ΤΙΜΩΝ ΠΟΣΟΤΙΚΩΝ ΜΕΤΑΒΛΗΤΩΝ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ΣΥΓΚΡΙΣΗ ΜΕΣΩΝ ΤΙΜΩΝ ΠΟΣΟΤΙΚΩΝ ΜΕΤΑΒΛΗΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ΣΥΓΚΡΙΣΗ ΜΕΣΩΝ ΤΙΜΩΝ ΠΟΣΟΤΙΚΩΝ ΜΕΤΑΒΛΗΤΩΝ Εισαγωγή Στο Κεφάλαιο 3 υπολογίζονται και συγκρίνονται οι µέσες τιµές όλων των αριθµητικών µεταβλητών που είναι ο γραπτός µέσος όρος όλων των µαθηµάτων,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ σ. 2 Α. ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ Ε ΟΜΕΝΩΝ 2

ΕΙΣΑΓΩΓΗ σ. 2 Α. ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ Ε ΟΜΕΝΩΝ 2 1 Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α ΕΙΣΑΓΩΓΗ σ. 2 Α. ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ Ε ΟΜΕΝΩΝ 2 Β. ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΡΕΥΝΑ 1. Γενικά Έννοιες.. 2 2. Πρακτικός Οδηγός Ανάλυσης εδοµένων.. 4 α. Οδηγός Λύσεων στο πλαίσιο

Διαβάστε περισσότερα

Η ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΟΔΗΓΙΑ ΠΛΑΙΣΙΟ (WFD 2000/60/ΕΚ) ΓΙΑ ΤΑ ΥΔΑΤΑ ΩΣ ΜΕΣΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΣΦΑΛIΣΗ ΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΥΔΑΤΩΝ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ

Η ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΟΔΗΓΙΑ ΠΛΑΙΣΙΟ (WFD 2000/60/ΕΚ) ΓΙΑ ΤΑ ΥΔΑΤΑ ΩΣ ΜΕΣΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΣΦΑΛIΣΗ ΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΥΔΑΤΩΝ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ Η ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΟΔΗΓΙΑ ΠΛΑΙΣΙΟ (WFD 2000/60/ΕΚ) ΓΙΑ ΤΑ ΥΔΑΤΑ ΩΣ ΜΕΣΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΣΦΑΛIΣΗ ΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΥΔΑΤΩΝ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ Ν. Σύμπουρα 1, Σ. Ρεϊζοπούλου 1, Σ. Ορφανίδης 2 & Π. Παναγιωτίδης 1 1 Ελληνικό Κέντρο

Διαβάστε περισσότερα

Λιµνοδεξαµενές & Μικρά Φράγµατα

Λιµνοδεξαµενές & Μικρά Φράγµατα Λιµνοδεξαµενές & Μικρά Φράγµατα Φώτης Σ. Φωτόπουλος Πολιτικός Μηχανικός ΕΜΠ, MEng ΕΜΠ, ΜSc MIT Ειδικός συνεργάτης ΕΜΠ, & Επιλογή τύπου και θέσης έργου Εκτίµηση χρήσεων & αναγκών σε νερό Οικονοµοτεχνική

Διαβάστε περισσότερα

Γεώργιος Φίλιππας 23/8/2015

Γεώργιος Φίλιππας 23/8/2015 MACROWEB Προβλήματα Γεώργιος Φίλιππας 23/8/2015 Παραδείγματα Προβλημάτων. Πως ορίζεται η έννοια πρόβλημα; Από ποιους παράγοντες εξαρτάται η κατανόηση ενός προβλήματος; Τι εννοούμε λέγοντας χώρο ενός προβλήματος;

Διαβάστε περισσότερα

Βιοστατιστική ΒΙΟ-309

Βιοστατιστική ΒΙΟ-309 Βιοστατιστική ΒΙΟ-309 Χειμερινό Εξάμηνο Ακαδ. Έτος 2015-2016 Ντίνα Λύκα lika@biology.uoc.gr 1. Εισαγωγή Εισαγωγικές έννοιες Μεταβλητότητα : ύπαρξη διαφορών μεταξύ ομοειδών μετρήσεων Μεταβλητή: ένα χαρακτηριστικό

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΟΨΗ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ: «ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗΣ ΛΕΚΑΝΗΣ ΠΟΤΑΜΟΥ ΝΕΣΤΟΥ»

ΣΥΝΟΨΗ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ: «ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗΣ ΛΕΚΑΝΗΣ ΠΟΤΑΜΟΥ ΝΕΣΤΟΥ» ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ 2000-2006 ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ 75% ΑΠΟ ΤΟ Ε. Τ. Π. Α. ΚΑΙ 25% ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Εργαστήριο Οικολογικής

Διαβάστε περισσότερα

Πόσο μας απειλούν τα ΦΥΤΟΦΑΡΜΑΚΑ

Πόσο μας απειλούν τα ΦΥΤΟΦΑΡΜΑΚΑ Πόσο μας απειλούν τα ΦΥΤΟΦΑΡΜΑΚΑ Λίμνες και ποτάμια της Ελλάδας έχουν μετατραπεί σε κοκτέιλ φυτοφαρμάκων. Τοξικές ουσίες εισέρχονται στην τροφική αλυσίδα και δυστυχώς σε βαθμό που δεν μπορούμε να προσδιορίσουμε,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΥΔΡΟΜΕΝΤΩΡ»

ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΥΔΡΟΜΕΝΤΩΡ» ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΥΔΡΟΜΕΝΤΩΡ» Συντονιστής: Καθ. Αθανάσιος Λουκάς Επιστ. Υπεύθυνος: Αναπλ. Καθ. Νικήτας Μυλόπουλος Δρ. Λάμπρος Βασιλειάδης Εργαστήριο Υδρολογίας και Ανάλυσης Υδατικών Συστημάτων, Πεδίον Άρεως,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ (SPSS)

ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ (SPSS) ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ (SPSS) Έλεγχος Υποθέσεων για τους Μέσους - Εξαρτημένα Δείγματα (Paired samples t-test) Το κριτήριο Paired samples t-test χρησιμοποιείται όταν θέλουμε να συγκρίνουμε

Διαβάστε περισσότερα

Ανακύκλωση & διατήρηση Θρεπτικών

Ανακύκλωση & διατήρηση Θρεπτικών Ανακύκλωση & διατήρηση Θρεπτικών 30-12-2014 EVA PAPASTERGIADOU Ανακύκλωση των Θρεπτικών είναι η χρησιμοποίηση, ο μετασχηματισμός, η διακίνηση & η επαναχρησιμοποίηση των θρεπτικών στοιχείων στα οικοσυστήματα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ II ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗΣ 1. ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗΣ ΚΑΤΑ ΕΝΑ ΚΡΙΤΗΡΙΟ 2. ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗΣ ΚΑΤΑ ΔΥΟ ΚΡΙΤΗΡΙΑ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ II ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗΣ 1. ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗΣ ΚΑΤΑ ΕΝΑ ΚΡΙΤΗΡΙΟ 2. ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗΣ ΚΑΤΑ ΔΥΟ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ II ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗΣ ΕΝΟΤΗΤΕΣ 1. ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗΣ ΚΑΤΑ ΕΝΑ ΚΡΙΤΗΡΙΟ. ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗΣ ΚΑΤΑ ΔΥΟ ΚΡΙΤΗΡΙΑ 1. ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗΣ ΚΑΤΑ ΕΝΑ ΚΡΙΤΗΡΙΟ (One-Way Analyss of Varance) Η ανάλυση

Διαβάστε περισσότερα

Παραδοτέο Π.1 (Π.1.1) Εκθέσεις για προµήθεια εκπαιδευτικού υλικού

Παραδοτέο Π.1 (Π.1.1) Εκθέσεις για προµήθεια εκπαιδευτικού υλικού 1 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΕΠΕΑΕΚ ΙΙ Μέτρο 2.2 Αναµόρφωση Προγραµµάτων Προπτυχιακών Σπουδών ιεύρυνση Τριτοβάθµιας Κατ. Πράξης 2.2.2.α Αναµόρφωση Προγραµµάτων

Διαβάστε περισσότερα

Προσδιορισμός φυσικοχημικών παραμέτρων υγρών αποβλήτων και υδάτων

Προσδιορισμός φυσικοχημικών παραμέτρων υγρών αποβλήτων και υδάτων Προσδιορισμός φυσικοχημικών παραμέτρων υγρών αποβλήτων και υδάτων (DO - BOD - COD - TOC) Χ. Βασιλάτος Οργανική ύλη Αποξυγόνωση επιφανειακών και υπογείων υδάτων Οι οργανικές ύλες αποτελούν πολύ σοβαρό ρύπο,

Διαβάστε περισσότερα

1. Σκοπός της έρευνας

1. Σκοπός της έρευνας Στατιστική ανάλυση και ερμηνεία των αποτελεσμάτων των εξετάσεων πιστοποίησης ελληνομάθειας 1. Σκοπός της έρευνας Ο σκοπός αυτής της έρευνας είναι κυριότατα πρακτικός. Η εξέταση των δεκτικών/αντιληπτικών

Διαβάστε περισσότερα