ΙΔΡΥΜΑ ΓΙΑ ΤΟ ΠΑΙΔΙ «Η ΠΑΜΜΑΚΑΡΙΣΤΟΣ» Κείμενο Μαρίτσα Καμπούρογλου

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΙΔΡΥΜΑ ΓΙΑ ΤΟ ΠΑΙΔΙ «Η ΠΑΜΜΑΚΑΡΙΣΤΟΣ» 1953-2006. Κείμενο Μαρίτσα Καμπούρογλου"

Transcript

1 ΙΔΡΥΜΑ ΓΙΑ ΤΟ ΠΑΙΔΙ «Η ΠΑΜΜΑΚΑΡΙΣΤΟΣ» Κείμενο Μαρίτσα Καμπούρογλου

2 ΙΔΡΥΜΑ ΓΙΑ ΤΟ ΠΑΙΔΙ «Η ΠΑΜΜΑΚΑΡΙΣΤΟΣ» Σύντομο Ιστορικό Το Ίδρυμα είναι ΝΠΙΔ εποπτευόμενο και επιχορηγούμενο από το Υπουργείο Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης. Ιδρύθηκε από τη Μονή της Παμμακαρίστου το 1953 με αρχικό σκοπό να περιθάλψει τα σεισμόπληκτα παιδιά τον Ιονίων Νήσων και στη συνέχεια του Βόλου και της Σαντορίνης. Στην πορεία των 53 χρόνων της λειτουργίας του το Ίδρυμα κλήθηκε να ασχοληθεί και με άλλες ομάδες παιδιών που είχαν ανάγκη από άμεση βοήθεια. Περιληπτικά θα μπορούσε να χωριστεί η δράση του σε 4 περιόδους: 1 η Περίοδος Το Ίδρυμα άρχισε τη λειτουργία του ως προνοιακού πλαισίου τον Αύγουστο του 1953 μετά από τους καταστρεπτικούς σεισμούς των Ιονίων Νήσων. Η Κοινότητα των Μοναχών της Μονής της Παμμακαρίστου ανέλαβε τη φροντίδα των 50 και πλέον παιδιών που τα σπίτια τους είχαν τελείως καταστραφεί και οι οικογένειές τους χρειάστηκε να εγκαταλείψουν τις εστίες τους και να αναζητήσουν την τύχη τους σε άλλες περιοχές της Ελλάδας. Κυριαρχούσες μορφές στην δημιουργία του Ιδρύματος υπήρξαν ο Σεβασμιότατος Χαλαβαζής και η Αδ. Μαρίνα Κουμάντου που κάνοντας έναν υπεράνθρωπο και εξαντλητικό αγώνα στο εξωτερικό κατάφεραν να προσελκύσουν κονδύλια από ανθρωπιστικές οργανώσεις και από ιδιώτες που πίστεψαν στην ανάγκη και στο έργο τους και έτσι οι πρόχειρες καλοκαιρινές κατασκηνώσεις μεταμορφώθηκαν σε ένα ασφαλές και ζεστό σπιτικό. Το 1954 με βασιλικό διάταγμα συστήθηκε και το δημοτικό σχολείο για να καλύψει την εκπαίδευση των παιδιών. Μέχρι το τέλος της δεκαετίας το Ίδρυμα δέχθηκε και άλλα παιδιά από τις σεισμόπληκτες περιοχές του Βόλου και της Σαντορίνης. 2 η Περίοδος Λίγο πριν κλείσει η δεκαετία του 50 ένα νέο κοινωνικό πρόβλημα απαιτούσε άμεση αντιμετώπιση. Χιλιάδες Έλληνες της διασποράς από την τότε Σοβιετική Ένωση, που για πολλά χρόνια πριν ζούσαν περιορισμένοι κάτω από άθλιες συνθήκες εξαναγκάζονται να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους και μια δεύτερη προσφυγιά τους περιμένει στον ίδιο τον τόπο καταγωγής τους. Το επίσημο κράτος με τα πενιχρά μέσα που διαθέτει οργανώνει κέντρα υποδοχής στο Λαύριο στη Βίγλα της Άρτας και σε άλλες περιοχές όπου ζουν κάτω από υποτυπώδεις συνθήκες. Το Παγκόσμιο συμβούλιο των εκκλησιών απευθύνεται στο Ίδρυμα που ήδη έχει γίνει γνωστό για την προσφορά του, προκειμένου να προστατευθούν τα ανήλικα και πάλι παιδιά και παράλληλα να τους δοθεί η ευκαιρία να μορφωθούν και να προσαρμοστούν στις νέες συνθήκες ζωής στο νέο τόπο που ήρθαν. Το Ίδρυμα ανταποκρίθηκε αλλά τα παιδιά είναι τόσα πολλά που χρειάζεται να γίνει επέκταση του Ίδρυμα για το Παιδί «η Παμμακάριστος» 2

3 οικήματος. Οι φιλανθρωπικές οργανώσεις του εξωτερικού ανταποκρίθηκαν και η Σουηδική οργάνωση Radda Barnen ανέλαβε την κάλυψη των λειτουργικών εξόδων του Ιδρύματος για 15 χρόνια. Στον εκπαιδευτικό τομέα παράλληλα με το Δημόσιο Σχολείο, ιδρύεται και η Δευτεροβάθμια Οικοκυρική Σχολή, δεδομένου ότι το Ίδρυμα φιλοξενεί μόνο κορίτσια, σύμφωνα με την κοινωνική αντίληψη της εποχής που ήθελε χωριστά το κάθε φύλο και που έρχεται να συμπληρώσει το μεγάλο κενό που υπήρχε στη χώρα για την τεχνική εκπαίδευση παιδιών που αποφοιτούσαν από το δημοτικό και δυσκολεύονταν να παρακολουθήσουν την θεωρητική εκπαίδευση του τότε Γυμνασίου. Το πρόγραμμα θεωρήθηκε πρωτοποριακό και πολύ αργότερα το Υπουργείο Παιδείας ενδιαφέρθηκε για τη δομή και λειτουργία του προκειμένου να θεσμοθετήσει την ίδρυση και λειτουργία της Δευτεροβάθμιας Τεχνικής εκπαίδευσης. Τα πολλά και σύνθετα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι οικογένειες των επαναπατρισθέντων τόσο στον κοινωνικό όσο και στον οικονομικό τομέα περιπλέκουν ακόμη περισσότερο τα εκπαιδευτικά και ψυχολογικά προβλήματα των παιδιών. Γίνεται λοιπόν φανερή η ανάγκη για πιο ειδική αντιμετώπιση αυτών των προβλημάτων από ειδικούς στον τομέα των κοινωνικών και ανθρωπιστικών επιστημών. Ξεκινώντας με μια κοινωνική λειτουργό, το προσωπικό του Ιδρύματος εμπλουτίζεται σταδιακά και με άλλες ειδικότητες όπως ψυχολόγους, παιδοψυχιάτρους, ειδικούς γυμναστές, μουσικοθεραπευτές. Παράλληλα γίνονται έντονες προσπάθειες να αναγνωρισθεί το Ίδρυμα από την πολιτεία και να ενταχθεί στην διεύθυνση Αναπήρων του Υπουργείου Υγείας και Πρόνοιας. Επίσης με ειδική σύμβαση το ΙΚΑ εγκρίνει την καταβολή τροφείων για τα παιδιά των ασφαλισμένων του που ζουν στο Ίδρυμα και έχουν ανάγκη ειδικής προστασίας και εκπαίδευσης. 3 η Περίοδος Τα εκπαιδευτικά και κοινωνικά προβλήματα που αντιμετωπίζουν τα παιδιά καθιστούν αναγκαία την μετατροπή του Δημόσιου Δημοτικού σχολείου γενικής εκπαίδευσης σε σχολείο ειδικής αγωγής. Η οικοκυρική σχολή καταργείται και στη θέση της δημιουργούνται τα επαγγελματικά εργαστήρια Ευθύνης του Υπουργείου Κοινωνικής Μέριμνας. Σχεδόν σε όλη τη 3 η δεκαετία σχεδιάζονται υλοποιούνται και εφαρμόζονται Ευρωπαϊκά προγράμματα μέσω των οποίων δίνεται η ευκαιρία αφενός για επιμόρφωση και εξειδίκευση του προσωπικού του τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό και αφετέρου σχεδιάζονται και υλοποιούνται ειδικά εκπαιδευτικά προγράμματα με την εισαγωγή νέων μεθοδολογιών. Με αυτή την εξειδίκευση το Ίδρυμα αποκτά το σεβασμό και την εκτίμηση τόσο από πλευράς της πολιτείας όσο και από την κοινωνία γενικότερα. Το αποτέλεσμα είναι η ασφυκτική πίεση των αιτήσεων για τη φοίτηση παιδιών με σοβαρότερες διαταραχές και ιδιαίτερα με προβλήματα στην επικοινωνία. Ίδρυμα για το Παιδί «η Παμμακάριστος» 3

4 4 η Περίοδος 1992-σήμερα Το Ίδρυμα έχει πλέον δημιουργήσει τις προϋποθέσεις για ένα νέο άνοιγμα προς όλα τα παιδιά που παρουσιάζουν σοβαρές αναπτυξιακές διαταραχές και τις οικογένειές τους. Το Ίδρυμα αποκτά νέα κατεύθυνση και φιλοσοφία. Όλα τα παιδιά έχουν δικαίωμα για αξιοπρεπή ζωή που επιτυγχάνεται μέσα από την κατάλληλη εκπαίδευση η οποία διευρύνεται πέρα από τις ακαδημαϊκές γνώσεις σε τομείς όπως, η αυτοεξυπηρέτηση, άσκηση σε κοινωνικές δεξιότητες, και που υποστηρίζεται από ειδικές θεραπευτικές παρεμβάσεις όπως είναι η μουσικοθεραπεία, λογοθεραπεία, ψυχολογική στήριξη των παιδιών αλλά και των οικογενειών τους, δραματοθεραπεία και άθληση. Για την αντιμετώπιση των τεράστιων οικονομικών προβλημάτων και προκειμένου το Ίδρυμα να έχει τη δυνατότητα κρατικής επιχορήγησης σε συνεργασία με το τμήμα Κοινωνικής Πρόνοιας του Υπουργείου Υγείας και Πρόνοιας ψηφίζεται το νέο καταστατικό του Ιδρύματος που αναγνωρίζεται ως ΝΠΙΔ μη κερδοσκοπικό με σαφείς στόχους και κατευθύνσεις. Στο κατώφλι του καινούργιου αιώνα και στο κλείσιμο μισού αιώνα ζωής του, το Ίδρυμα για το Παιδί Η Παμμακάριστος είναι ένας φορέας Πρόνοιας και Εκπαίδευσης με αναγνώριση στη χώρα μας αλλά και στο εξωτερικό και κατέχει μια τεχνογνωσία στον τομέα του Αυτισμού και της Νοητικής Καθυστέρησης τέτοια που να θεωρείται το μοναδικό εκπαιδευτικό πλαίσιο για σοβαρές αναπτυξιακές διαταραχές στη χώρα μας. Το Ίδρυμα σήμερα περιθάλπει 220 παιδιά και νέους και η λειτουργία του περιλαμβάνει: 2 τμήματα Παιδικού σταθμού με πρόγραμμα ενσωμάτωσης ομάδας 10 νηπίων με σοβαρές διαταραχές που δεν γίνονται δεκτά ούτε στα ειδικά νηπιαγωγεία. 2 Δημόσια Ειδικά Δημοτικά σχολεία (ένα πρωτοβάθμιας και ένα δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης) που αποτελούν τις μεγαλύτερες μονάδες ειδικής αγωγής της χώρας, με παιδιά ηλικίας 6-25 ετών και για τα οποία το Ίδρυμά παρέχει την μεταφορά (από όλο το Λεκανοπέδιο της Αττικής) την σίτιση και την επιστημονική υποστήριξη της ιατροπαιδαγωγικής του ομάδας. Οικοτροφείο με δυναμικότητα 60 κλινών για περιπτώσεις παιδιών από όλη την Ελλάδα αλλά και από την Αττική όταν συντρέχουν κοινωνικοί και οικονομικοί λόγοι. Εξειδικευμένο Κέντρο Επαγγελματικής Κατάρτισης για νέες και νέους με νοητική καθυστέρηση ηλικίας από Ιατροπαιδαγωγική Ομάδα αποτελούμενη από παιδοψυχίατρο, ψυχολόγους, λογοπεδικούς, κοινωνικούς λειτουργούς και ομάδα επιστημόνων που εφαρμόζουν προγράμματα ειδικών θεραπειών, αθλητισμού και δημιουργικής απασχόλησης. Ίδρυμα για το Παιδί «η Παμμακάριστος» 4

5 Ειδική Αγωγή Μέχρι και το τέλος της δεκαετίας του 80 τα ειδικά σχολεία στη χώρα μας δέχονταν στην ουσία μαθητές που είτε αντιμετώπιζαν αισθητηριακές αναπηρίες είτε είχαν κάποιες μαθησιακές δυσκολίες ή και μαθητές με νοημοσύνη στα κατώτερα όρια του φυσιολογικού. Τα παιδιά με νοητική καθυστέρηση αλλά και με άλλες αναπτυξιακές ή και σύνθετες διαταραχές δεν είχαν πρόσβαση στην εκπαίδευση και συνήθως παρακολουθούσαν κάποιο πλαίσιο δημόσιο ή ιδιωτικό ευθύνης του Υπουργείου Υγείας και Κοινωνικής μέριμνας. Η ανάγκη κάλυψης των εκπαιδευτικών αναγκών των παιδιών που κατά καιρούς φιλοξένησε το Ίδρυμα του έδωσε την ώθηση να στραφεί στο χώρο της Ειδικής αγωγής από το Αρχικά και μέχρι το 1987 ο μαθητικός πληθυσμός των εκπαιδευτικών του μονάδων παρουσίαζε μαθησιακές δυσκολίες που περιπλέκονταν με τα σύνθετα κοινωνικά προβλήματα που αντιμετώπιζαν τα παιδιά και οι οικογένειές τους. Σε πειραματικό επίπεδο το 1987 έγινε η πρώτη προσπάθεια ενσωμάτωσης στο σχολείο 6 παιδιών με σοβαρές διαταραχές από την περιοχή. Όλα τα παιδιά παρουσίαζαν σύνθετες μαθησιακές δυσκολίες καθώς και δυσκολίες στην επικοινωνία και τη γλώσσα. Την ομάδα ανέλαβαν ένας εκπαιδευτικός και η λογοπεδικός του Ιδρύματος. Το πρόγραμμα εστίασε στην ανάπτυξη βασικών δεξιοτήτων για την αυτοεξυπηρέτηση τους και την εκπαίδευση βασικών ακαδημαϊκών γνώσεων (εκμάθηση των γραμμάτων, αριθμών κ.λ.π.). Μετά από 2 χρόνια σκληρής δουλειάς το Ίδρυμα μέσω του επιστημονικού του συμβουλίου αποφάσισε ότι είναι έτοιμο να δεχθεί περισσότερα παιδιά δεδομένου ότι η μικρή εμπειρία είχε ήδη αποδείξει ότι όλα τα παιδιά μπορούν να εκπαιδευτούν εφόσον τους δοθεί το κατάλληλο πρόγραμμα. Το πρόγραμμα αυτό έγινε και η αφορμή για τη στενή συνεργασία μεταξύ των εκπαιδευτικών του Υπουργείου Παιδείας και του επιστημονικού προσωπικού του Ιδρύματος. Αποτέλεσμα αυτής της συνεργασίας ήταν η δημιουργία μιας ομάδας εργασίας η οποία όχι μόνο υποστήριξε την προσπάθεια αλλά και συνέβαλε τα μέγιστα στην αλλαγή της νοοτροπίας σχετικά με την εκπαίδευση των παιδιών με αναπτυξιακές διαταραχές στον χώρο της Παμμακαρίστου αλλά και ευρύτερα στη χώρα μας. Πιο συγκεκριμένα: Μετέφρασε και προσάρμοσε για τη γλώσσα μας ειδικά εκπαιδευτικά προγράμματα (Derbyshire Language Scheme, Let s Play Language κ.λ.π.) καθώς και αξιολογητικά εργαλεία. Εκπόνησε Ειδικό εκπαιδευτικό πρόγραμμα για τη δημιουργία νέας μονάδας εκπαίδευσης μαθητών με σοβαρές αναπτυξιακές διαταραχές άνω των 14 ετών που παραδοσιακά έληγε η Ειδική αγωγή. Η μονάδα αυτή αργότερα εντάχθηκε στη Δευτεροβάθμια εκπαίδευση με την ψήφιση του νόμου 2000 για την ειδική αγωγή. Ίδρυμα για το Παιδί «η Παμμακάριστος» 5

6 Εφάρμοσε πρωτοποριακές εκπαιδευτικές μεθόδους με τη χρήση εναλλακτικής επικοινωνίας. Αξίζει να σημειωθεί ότι στο πλαίσια αυτής της προσπάθειας το ίδρυμα ανέλαβε την νόμιμη εκπροσώπηση στη χώρα μας της μεθόδου Εναλλακτικής Υποστηρικτικής Επικοινωνίας ΜΑΚΑΤΟΝ που χρησιμοποιείται στον πληθυσμό αυτό, με μεγάλη επιτυχία, σε περισσότερες από 40 χώρες σε όλο τον κόσμο. Ο οργανισμός που δημιουργήθηκε με την ονομασία ΜΑΚΑΤΟΝ ΕΛΛΑΣ έχει σαν κύριο στόχο τη διάδοση του προγράμματος μέσα από σεμινάρια που διοργανώνει σε πανελλαδικό επίπεδο καθώς και τη δημιουργία εκπαιδευτικού υλικού. Επεξεργάστηκε και σχεδίασε εκπαιδευτικό πρόγραμμα για τους μαθητές πολύ πριν το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο επεξεργαστεί το αναλυτικό πρόγραμμα για την Ειδική Αγωγή. Πραγματοποίησε εκπαιδευτικό ταξίδι στη Μεγάλη Βρετανία όπου δόθηκε η ευκαιρία σε 10 εκπαιδευτικούς να παρακολουθήσουν σε 5 ειδικά σχολεία το εκπαιδευτικό σύστημα για την ειδική αγωγή και την εφαρμογή του. Σε συνεργασία με τον Σύμβουλο Ειδικής Αγωγής πραγματοποίησε 4 ημερίδες για τους εκπαιδευτικούς της περιφέρειας Ανατολικής Αττικής πάνω σε θέματα αξιολόγησης και διδασκαλίας διαχέοντας με αυτόν τον τρόπο τις γνώσεις και την εμπειρία που είχε αποκτηθεί. Σχεδίασε και υλοποίησε έρευνα σχετικά την βελτίωση των επικοινωνιακών και γλωσσικών δεξιοτήτων των παιδιών με αναπτυξιακές διαταραχές, με τη χρησιμοποίηση εναλλακτικής επικοινωνίας την οποία και παρουσίασε στο Διεθνές Συνέδριο για τον Αυτισμό στη Γλασκώβη το Η πρωτοβουλία της Παμμακαρίστου να ενσωματώσει στο εκπαιδευτικό σύστημα και παιδιά με σοβαρές διαταραχές έγινε ένθερμα αποδεκτή από το Υπουργείο Παιδείας και την υποστήριξε όταν παρουσιάστηκαν αντιδράσεις κάποιων εκπαιδευτικών. Το αποτέλεσμα αυτής της προσπάθειας ήταν μέχρι το 1992 το μοντέλο της Παμμακαρίστου να έχει αναγνωριστεί πανελλαδικά και ήδη πολλά ειδικά σχολεία να έχουν τη δυνατότητα να καλύψουν εκπαιδευτικά μαθητές με σοβαρές διαταραχές. Ίδρυμα για το Παιδί «η Παμμακάριστος» 6

7 Συμμετοχή σε Ευρωπαϊκά προγράμματα Από το 1980 το Ίδρυμα προσπάθησε να αξιοποιήσει τις ευκαιρίες που έδιναν τα Ευρωπαϊκά Προγράμματα με στόχο πάντα την ανάπτυξη και τη βελτίωση των παρεχομένων υπηρεσιών τόσο στον τομέα της Πρόνοιας όσο και στον τομέα της Ειδικής αγωγής. Από το 1982 μέχρι σήμερα έχει υλοποιήσει πάνω από 80 προγράμματα. Ιδιαίτερα από το 1999 που προκηρύχθηκαν και τα προγράμματα για την ειδική αγωγή η αναγνώριση της υψηλής εξειδίκευσης του Ιδρύματος στον τομέα της διάγνωσης και αντιμετώπισης των σοβαρών αναπτυξιακών διαταραχών, επιβεβαιώθηκε με την ανάληψη από αυτό: Ενός ΕΠ ( ΕΠΕΑΕΚ-Ι) για τη δημιουργία δομών προ-επαγγελματικής κατάρτισης και εργαστηρίων αυτόνομης διαβίωσης (1999). 2 ΕΠ (ΕΠΕΑΕΚ ΙΙ) για την εξειδίκευση και επιμόρφωση πλέον των 2000 εκπαιδευτικών και στελεχών της Ειδικής Αγωγής από όλη τη χώρα, στις Διαταραχές του Αυτιστικού Φάσματος και της Νοητικής Καθυστέρησης. 3 ΕΠ «ΥΓΕΙΑ ΠΡΟΝΟΙΑ» για εργαζόμενους στον ευρύτερο τομέα της Πρόνοιας με θέματα που αφορούσαν: o Την εκπαίδευση στελεχών ως εκπαιδευτών αυτόνομης και ημιαυτόνομης διαβίωσης για άτομα νοητική καθυστέρηση / Αυτισμό. o Την προώθηση λειτουργικών δεξιοτήτων κατά ευρείες ομάδες ηλικιών των εξυπηρετουμένων της Κοινωνικής πρόνοιας-αντιμετώπιση αναπτυξιακών διαταραχών κ.λ.π. Ίδρυμα για το Παιδί «η Παμμακάριστος» 7

8 Εκπαιδευτική φιλοσοφία Το κυρίαρχο θέμα που απασχόλησε την ομάδα των εκπαιδευτικών του Δημόσιου Σχολείου και των ειδικών επιστημόνων του Ιδρύματος, από την αρχή, ήταν τον είδος της εκπαίδευσης που θα παρείχε αλλά και με ποιον τρόπο. Στην πραγματικότητα η εκπαίδευση των παιδιών με αναπτυξιακές διαταραχές αποτελεί και το βασικό μέσο για την παρέμβαση. Εδώ η εκπαίδευση ταυτίζεται με την θεραπεία με την έννοια ότι ο βασικός στόχος της εκπαίδευσης είναι η πρόληψη των προβλημάτων συμπεριφοράς η οποία συχνά οδηγεί το παιδί σε ασυλιακή κατάσταση. Τι ακριβώς όμως θα συμπεριλάμβανε η εκπαίδευση των παιδιών; Ποια τα γνωστικά αντικείμενα που θα διδάσκονταν; Με ποιες προσαρμογές θα μπορούσε να εφαρμοστεί το αναλυτικό πρόγραμμα της γενικής αγωγής; Με ποια μέσα και τρόπους θα πραγματοποιούνταν η διδασκαλία; Αυτά ήταν μερικά από τα αρχικά ερωτήματα στα οποία έπρεπε να απαντήσει η ομάδα. Καταρχήν ήταν σαφές ότι αντίθετα με τη γενική εκπαίδευση όπου το πρόγραμμα καταρτίζεται σύμφωνα με τις δυνατότητες και ανάγκες του μέσου μαθητή, στην ειδική αγωγή και ιδιαίτερα στον τομέα των αναπτυξιακών διαταραχών, η αναφορά στο "μέσο" μαθητή θα ήταν τουλάχιστον αναποτελεσματική για τον σχεδιασμό και την κατάρτιση οποιουδήποτε διδακτικού προγράμματος. Όπως όλα τα παιδιά έτσι και τα παιδιά με αναπτυξιακές διαταραχές διαφέρουν μεταξύ τους σε σχέση με τις ικανότητές τους, τα ενδιαφέροντα τους, το χαρακτήρα τους και τις ανάγκες τους. Επίσης ο τύπος και η σοβαρότητα της αναπηρίας αλλά και ο αριθμός των αναπηριών που μπορεί να παρουσιάζει ένα παιδί συνιστούν παράγοντες ποικιλομορφίας που αποκλείουν την αναφορά στον "τυπικό" μαθητή. Παρόλες τις διαφορές όλοι αυτοί οι μαθητές έχουν ένα κοινό χαρακτηριστικό δηλ. η αναπηρία τους επηρεάζει τη διαδικασία της μάθησης. Είναι λοιπόν σημαντικό για το σχεδιασμό του διδακτικού προγράμματος να λαμβάνονται υπόψη τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της συγκεκριμένης διαταραχής. Oι επιπτώσεις της νοητικής καθυστέρησης πάνω στη διαδικασία της μάθησης είναι τελείως διαφορετικές από αυτές του αυτισμού ή άλλων μαθησιακών δυσκολιών και σε ότι αφορά στον τρόπο με τον οποίο μαθαίνουν αυτοί οι μαθητές αλλά και στον τρόπο χειρισμού τους από την πλευρά του δασκάλου. Και ενώ ο μαθητής με νοητική καθυστέρηση αντιμετωπίζει σύνθετους αισθητηριακούς φραγμούς, που όταν υπερπηδηθούν μπορεί να επιτευχθεί μια σχετικά ολοκληρωμένη γνώση, τα παιδιά με αυτισμό που δεν κατανοούν τις έννοιες χρειάζονται αυστηρά δομημένη διδασκαλία προκειμένου να κατακτήσουν παράλληλους τομείς γνώσεων. Το αναλυτικό πρόγραμμα της γενικής αγωγής που εφαρμόζονταν και στην ειδική αγωγή δεν εξυπηρετούσε τις ανάγκες των μαθητών και επιπλέον ματαίωνε και τις προσπάθειες των εκπαιδευτικών που το εφάρμοζαν, καθώς αναγνώριζαν ότι οι γνωσιακοί περιορισμοί δεν επέτρεπαν την εισροή θεωρητικών πληροφοριών και μάλιστα μέσα από την ακουστική επεξεργασία δεδομένου ότι οι μαθητές με ΝΚ έχουν ιδιαίτερη δυσκολία σε αυτό τον τομέα. Ίδρυμα για το Παιδί «η Παμμακάριστος» 8

9 Η επαφή με πρακτικές άλλων κρατών και ιδιαίτερα της Μ. Βρετανίας βοήθησε στην αντιμετώπιση των θεμάτων που απασχολούσαν τους εκπαιδευτικούς με έναν πολύ συστηματικό τρόπο. Ο συστηματικός αυτός τρόπος επικεντρώθηκε στην επίλυση τριών θεμάτων της διδακτικής πράξης: Τους βασικούς διδακτικούς στόχους Την καθαυτό διδασκαλία Την αξιολόγηση της προόδου των μαθητών Για τους βασικούς διδακτικούς στόχους η ομάδα επεξεργάστηκε ένα εργαλείο αρχικής αξιολόγησης σε όλους τους τομείς ανάπτυξης, βασισμένο στα στάδια της φυσιολογικής εξέλιξης, προκειμένου να καθοριστούν οι ικανότητες και οι αδυναμίες κάθε παιδιού. Στα αρχικά στάδια η αξιολόγηση έγινε με τη συνεργασία των ειδικών επιστημόνων στη συνέχεια όμως και οι εκπαιδευτικοί απέκτησαν τις γνώσεις και την εμπειρία και σήμερα η εκπαιδευτική αξιολόγηση γίνεται αποκλειστικά από τους δασκάλους. Ίδρυμα για το Παιδί «η Παμμακάριστος» 9

10 Περιεχόμενο προγράμματος Με βάση την αρχική αξιολόγηση αντιμετωπίστηκε και το θέμα του περιεχομένου του προγράμματος καταρτίστηκε πάνω στις παρακάτω προτεραιότητες: Καταρχήν ήταν σημαντικό να διασφαλιστεί ότι όλα τα παιδιά θα είχαν την ευκαιρία να αναπτύξουν βασικές δεξιότητες όπως προσοχή, συγκέντρωση, μίμηση, κατανόηση και χρήση της γλώσσας πάνω στις οποίες βασίζεται η διδασκαλία και είναι σημαντικές για τη μελλοντική μάθηση του παιδιού. Βασιζόμενοι στην φυσιολογική ανάπτυξη κρίθηκε ότι η ανάπτυξη του παιχνιδιού έπρεπε να κατέχει εξέχουσα θέση στη διδασκαλία δεδομένου ότι το παιχνίδι είναι ο φυσικός τρόπος ανακάλυψης του περιβάλλοντος και επεξεργασίας του μέσα από την οποία προκύπτει η γνώση. Τα παιδιά με αναπτυξιακές διαταραχές υστερούν σε αυτή την ανάπτυξη και σε εκείνα που παρουσιάζουν σοβαρότερες διαταραχές είναι αναγκαίο να διδαχθούν, με πολύ συστηματικό τρόπο, να παίζουν. Σύμφωνα με την αρχή των ίσων ευκαιριών για όλους τους μαθητές, στο περιεχόμενο του προγράμματος θα έπρεπε να περιλαμβάνονται τουλάχιστον σε ένα βασικό επίπεδο, τα γνωστικά αντικείμενα του προγράμματος της γενικής αγωγής ( γλώσσα, μαθηματικά, γυμναστική, μουσική κ.λ.π.). Το πιο σημαντικό θέμα, που αντανακλά και την εκπαιδευτική φιλοσοφία της Διεπιστημονικής ομάδας του Ιδρύματος, ήταν η επιλογή της εκπαίδευσης των μαθητών σε δεξιότητες που αφορούσαν την αυτοεξυπηρέτηση και αυτονόμησή τους. Έτσι το πρόγραμμα περιλάμβανε δραστηριότητες από διδασκαλία στη χρήση της τουαλέτας, για τους μαθητές για βαριές και σύνθετες διαταραχές, μέχρι χρησιμοποίηση υπηρεσιών και μαγειρική για μαθητές με υψηλότερες ικανότητες. Το πρόγραμμα που διαμορφώθηκε εξισορρόπησε ανάμεσα στους τρεις άξονες: Τον γνωστικό Τον κοινωνικό Τον δημιουργικό Εκμεταλλευόμενοι κάθε κοινωνικό γεγονός ( γιορτή, προγραμματισμένη έξοδο, δραστηριότητες καθημερινότητας που αφορούν στην αυτοεξυπηρέτηση, θέματα σχετικά με την περιβαλλοντικά προγράμματα ή προγράμματα αγωγής υγείας που υλοποιούνται κάθε χρόνο στο σχολείο, στόχος είναι οι μαθητές να βιώσουν εμπειρίες και να κατακτήσουν γνώσεις χρηστικές και λειτουργικές που να τους εξυπηρετούν στην καθημερινή ζωή τους αλλά και που να τους δίνουν τη δυνατότητα να ελέγχουν όσο το δυνατόν καλύτερο εκφράζοντας τις προτιμήσεις τους τα συναισθήματά τους τις επιθυμίες τους και τις επιλογές τους. Ίδρυμα για το Παιδί «η Παμμακάριστος» 10

11 Το καθημερινό εκπαιδευτικό πρόγραμμα των μαθητών μοιράστηκε σε τρεις ζώνες: 1 η ζώνη, π.μ.: Kαλλιέργεια της γλώσσας και των βασικών προμαθηματικών και μαθηματικών εννοιών καθώς και της κοινωνικοποίησης. Δραστηριότητες αυτής της ζώνης είναι η συζήτηση στην ομάδα (παρουσίες, ημερολόγιο, καιρός, πως περάσαμε την προηγούμενη μέρα, πρόγραμμα της ημέρας, πρόγραμμα προσωπικής υγιεινής και πρόγραμμα φαγητού. 2 η ζώνη, 10-12π.μ.: Άσκηση τεχνικών δεξιοτήτων και κατανόησης του φυσικού κόσμου. Η ζώνη περιλαμβάνει δραστηριότητες άσκησης της λεπτής κινητικότητας, χειροτεχνίας, παρατήρησης και επεξεργασίας του φυσικού περιβάλλοντος (εμείς και ο κόσμος). 3 η ζώνη, 12-1μ.μ.: Περιλαμβάνει αποκλειστικά τη διαδικασία του μεσημεριανού γεύματος που είναι σημαντική εκπαιδευτική διαδικασία. Συμπεριλαμβάνονται δραστηριότητες όπως προετοιμασία κάθε παιδιού από άποψη υγιεινής, προετοιμασία του τραπεζιού, επιλογή και σερβίρισμα του φαγητού, καθαριότητα του χώρου του φαγητού. Ίδρυμα για το Παιδί «η Παμμακάριστος» 11

12 Εκπαιδευτική μεθοδολογία Η κατανόηση της φύσης της διαταραχής και των επιπτώσεων της στη μάθηση αποτελεί την βασική προϋπόθεση για την εκπαιδευτική προσέγγιση Η νοητική καθυστέρηση ο αυτισμός ή άλλες αναπτυξιακές διαταραχές απαιτούν και διαφορετικές διδακτικές μεθόδους. Ακολουθήθηκαν οι πιο σύγχρονες εκπαιδευτικές προσεγγίσεις που βλέπουν τον μαθητή ως ενεργό συμμετέχοντα σε καλά δομημένες και διαβαθμισμένες δραστηριότητες που τον βοηθούν να λειτουργεί αποτελεσματικότερα στην καθημερινή ζωή του. Χωρίς να αποκλείεται η εξατομικευμένη διδασκαλία, κυρίως για την ανάπτυξη δεξιοτήτων, η ομαδική εργασία θεωρήθηκε κεντρική δεδομένου ότι η μάθηση είναι μια κοινωνική δραστηριότητα. Λόγω της μεγάλης σημασίας της γλωσσικής επικοινωνίας, ως μέσου μετάδοσης της γνώσης, κρίθηκε απαραίτητο να χρησιμοποιηθούν εναλλακτικοί και υποστηρικτικοί τρόποι για την επικοινωνία. Οι εκπαιδευτικοί εξειδικεύτηκαν στο Γλωσσικό Πρόγραμμα ΜΑΚΑΤΟΝ και το Ίδρυμα ανέλαβε την νόμιμη εκπροσώπηση του στη χώρα μας. Ο τομέας που αντανακλούσε την εκπαιδευτική φιλοσοφία ήταν αυτός που αφορούσε στον τρόπο της διδασκαλίας καθώς και στη διαμόρφωση του εκπαιδευτικού περιβάλλοντος. Έγινε προσπάθεια, βασιζόμενοι στα ερευνητικά δεδομένα που αφορούσαν τις ιδιαιτερότητες και γνωσιακά ελλείμματα των μαθητών με ΝΚ, να προσαρμοστεί ο χώρος της τάξης. Καταργήθηκαν οι κοινές τουαλέτες για τους μικρούς μαθητές και για κάθε τάξη διαμορφώθηκε ένα πλήρες μπάνιο για την εκπαίδευση σε βασικές δεξιότητες υγιεινής. Η τάξη έμοιαζε περισσότερο με ένα μικρόκοσμο. Δημιουργήθηκαν γωνιές για την άσκηση σε συγκεκριμένες δεξιότητες ( γωνιά για το παιχνίδι, για χειροτεχνία, νεροχύτης και ντουλάπι για το φαγητό κ.λ.π.). Η εκπαιδευτική προσέγγιση ακολούθησε το πρότυπο της φυσιολογικής εξέλιξης σύμφωνα με την οποία οι μαθητές βιώνουν καθημερινές κοινωνικές καταστάσεις στις οποίες καλούνται τα παιδιά να συμμετάσχουν και να λάβουν ενεργό μέρος, μέσα από καλά δομημένες και διαβαθμισμένες δραστηριότητες. Για παράδειγμα παίρνοντας αφορμή ένα κοινωνικό γεγονός ή κατάσταση π.χ. το μάζεμα της ελιά, ο τρύγος, τα Χριστούγεννα κ.λ.π. Ο δάσκαλος σχεδιάζει την εκπαιδευτική ενότητα και τις συγκεκριμένες δραστηριότητες σε όλα τα εκπαιδευτικά αντικείμενα. Έτσι για τον τρύγο οι μαθητές αφού παρακολουθήσουν το κόψιμο των σταφυλιών και την εργασία στο πατητήρι θα έχουν την ευκαιρία να ασχοληθούν με το θέμα, αγοράζοντας σταφύλια, τρώγοντας σταφύλια, φτιάχνοντας μουσταλευριά, ζωγραφίζοντας σταφύλια, παρατηρώντας την εξέλιξη του φυτού και τη μετατροπή του σταφυλιού σε κρασί ή σταφίδες, συζητώντας για τις συνήθειες σε σχέση με τον τρύγο σε διάφορες περιοχές της χώρας μας. Όλες αυτές οι δραστηριότητες θα βοηθήσουν τους μαθητές ανάλογα με το νοητικό τους επίπεδό αντιληφθούν τον κόσμο που τους περιβάλλει να τον παρατηρήσουν και να τον μελετήσουν, και να τον αξιοποιήσουν για να ικανοποιήσουν τις ανάγκες τους. Ίδρυμα για το Παιδί «η Παμμακάριστος» 12

13 Με την ανάληψη των ΕΠΕΑΕΚ για την εξειδίκευση των εκπαιδευτικών, που αναφέρθηκαν παραπάνω, το Ίδρυμα είχε τη δυνατότητα να εκδώσει και να διαθέσει μέσω του διαδικτύου 5 εκπαιδευτικούς οδηγούς πάνω σε θέματα διδασκαλίας: 1) Επικοινωνίας και γλώσσας 2) Μαθηματικών 3) Προ-επαγγελματικών και επαγγελματικών δεξιοτήτων 4) Ηλεκτρονικών Υπολογιστών 5) Ψυχοκινητικής στα οποία περιγράφεται με λεπτομέρεια η μεθοδολογία που ακολουθήθηκε για κάθε εκπαιδευτικό αντικείμενο. Ίδρυμα για το Παιδί «η Παμμακάριστος» 13

14 Ο ρόλος της Οικογένειας Είναι σημαντικό να αναφερθεί ότι στα δύο πρώτα χρόνια που πιλοτικά το σχολείο δέχθηκε μαθητές με σοβαρές διαταραχές έγινε προσπάθεια συμμετοχής και των γονέων στο εκπαιδευτικό έργο με την παρουσία κάθε γονιού ανά δεκαπενθήμερο στην τάξη την ανταλλαγή απόψεων και την εκπαίδευση και υποστήριξή τους για τη συνέχιση της εκπαίδευσης και στο σπίτι. Δυστυχώς το πρόγραμμα δεν συνεχίστηκε κυρίως για διοικητικούς λόγους όμως η εμπειρία που αποκτήθηκε απέδειξε ότι ο μόνος τρόπος για την αντιμετώπιση των ειδικών αναγκών των παιδιών είναι μέσα από την ενεργό συμμετοχή των γονέων και κυρίως μέσα από τις σχέσεις εμπιστοσύνης και σεβασμού μεταξύ των γονέων και των εκπαιδευτικών. Οι παρακάτω σκέψεις αντανακλούν τη θέση του Ιδρύματος σε σχέση με τη συμμετοχή των γονέων στο εκπαιδευτικό έργο. Αναμφισβήτητα ο ρόλος των γονέων είναι κεντρικός στην εκπαίδευση των παιδιών με αναπτυξιακή διαταραχή. Πώς όμως εμπλέκονται σε αυτήν; Κατ αρχήν ο απώτερος στόχος της Ειδικής Αγωγής είναι η γενίκευση και η μεταφορά των δεξιοτήτων που αποκτήθηκαν από το σχολείο στο σπίτι. Αυτό απαιτεί, ως βασική προϋπόθεση την άμεση επικοινωνία του δασκάλου με την οικογένεια. Δεύτερον O δάσκαλος, κυρίως στα αρχικά στάδια, χρειάζεται να συλλέξει πληροφορίες σχετικά με τις ανάγκες, συνήθειες, επιθυμίες, ενδιαφέροντα και άλλες ιδιαιτερότητες του μαθητή. Φυσικά η πιο αξιόπιστη πηγή πληροφόρησης είναι η οικογένεια. Επομένως γίνεται σαφές ότι χωρίς τη συνεργασία Οικογένειας Σχολείου οποιαδήποτε εκπαιδευτική παρέμβαση θα ήταν αναποτελεσματική. Ποιο όμως θα ήταν το καλύτερο μοντέλο μιας τέτοιας συνεργασίας; Αναμφισβήτητα οι γονείς έχουν την μεγαλύτερη ανάγκη και ενδιαφέρον για την εκπαίδευση των παιδιών τους, όμως την ευθύνη του εκπαιδευτικού έργου έχει ο δάσκαλος ο οποίος θα πρέπει να αναλαμβάνει την πρωτοβουλία αυτής της συνεργασίας. Σε αυτήν την μορφή συνεργασίας ο δάσκαλος αναλαμβάνει τον ρόλο του «συντονιστή-εκπαιδευτή» που σχεδιάζει, οργανώνει και εφαρμόζει το εκπαιδευτικό πρόγραμμα του μαθητή στο σχολείο. Ο δε γονιός, ιδιαίτερα του παιδιού με σοβαρή δυσκολία, αναλαμβάνει τον ρόλο του «συνεκπαιδευτή» καθώς το μεγαλύτερο μέρος του διδακτικού περιεχομένου συνεχίζεται στο σπίτι δηλ οι δραστηριότητες αυτοεξυπηρέτησης, ανάπτυξης της γλώσσας κ.λ.π. Ο ρόλος του "συνεκπαιδευτή" δεν είναι πάντα αποδεκτός από τον γονιό. Πολλοί γονείς δεν μπορούν ή δεν θέλουν να ανταποκριθούν σε αυτόν τον ρόλο και δεν είναι λίγες οι φορές που ο δάσκαλος αισθάνεται αδύναμος να παρέμβει εξ αιτίας της άρνησης συνεργασίας ορισμένων γονιών. Επίσης πολλές φορές ο ρόλος αυτός, ακόμη και για τους πολύ συνεργάσιμους γονείς, είναι δύσκολος που ενώ μαθαίνουν πολλά πράγματα στα παιδιά τους, γενικά δεν είναι δυνατόν να έχουν τις απαραίτητες γνώσεις και τις εκπαιδευτικές τεχνικές για να αντιμετωπίσουν τις δυσκολίες των παιδιών τους. Έτσι ο δάσκαλος αναλαμβάνει την υποστήριξη και εκπαίδευση των γονιών προκειμένου να χρησιμοποιούν ειδικές τεχνικές καθώς και έναν οργανωμένο και συστηματικό τρόπο στην παρέμβασή τους. Ίδρυμα για το Παιδί «η Παμμακάριστος» 14

15 Ουσιαστικά το εκπαιδευτικό πρόγραμμα των μαθητών με Νοητική Καθυστέρηση σχεδιάζεται και αξιολογείται στο σχολείο από το δάσκαλο και εφαρμόζεται από το γονιό στο σπίτι υπό την καθοδήγηση και τον συντονισμό του δασκάλου. Με αυτόν τον τρόπο διασφαλίζεται η εναρμόνιση των εκπαιδευτικών στόχων καθώς και η ομοιομορφία στην εκπαιδευτική προσέγγιση. Δεδομένης της αναγκαιότητας της συνεργασίας το επόμενο βήμα για τον δάσκαλο είναι να βρει τρόπους ώστε αυτή η συνεργασία να λειτουργεί όσο το δυνατόν καλύτερα. Οι πιο συνηθισμένοι τρόποι είναι: Ίδρυμα για το Παιδί «η Παμμακάριστος» 15

16 Η συνεργασία με μια οικογένεια (ατομική) Η συνεργασία με πολλές οικογένειες συγχρόνως (ομαδική) Ο ένας τρόπος συνεργασίας δεν αποκλείει τον άλλον. Ανάλογα με την περίσταση χρησιμοποιείται αυτός που θεωρείται ως ο πιο κατάλληλος. Και στις δύο περιπτώσεις χρειάζεται καλός προγραμματισμός ώστε να μη χάνεται πολύτιμος χρόνος αφενός και αφετέρου να μη δυσκολεύεται η λειτουργία του σπιτιού ή του σχολείου. Στην περίπτωση της ατομικής συνεργασίας, προκειμένου ο δάσκαλος να γνωρίσει την οικογένεια και τον τρόπο με τον οποίον λειτουργεί ο μαθητής του μέσα σε αυτήν, ίσως να χρειαστεί πολλές συναντήσεις με την οικογένεια και ίσως επίσης χρειαστεί να επισκεφθεί και το σπίτι. Και στις δύο περιπτώσεις απαιτείται χρόνος, που ο δάσκαλος δεν διαθέτει σύμφωνα με το ωράριο εργασίας του. Παρόλα αυτά ένας καλός προγραμματισμός μιας συνάντησης στην οποία θα μπορούσαν να συλλεχθούν οι περισσότερες πληροφορίες, θα μπορούσε να μειώσει τον αριθμό των συναντήσεων στο ελάχιστο. Οι επισκέψεις των γονιών στο σχολείο είναι πολύ σημαντικές αφενός γιατί τους δίνεται η δυνατότητα να δούν το παιδί τους σε ένα διαφορετικό περιβάλλον και αφετέρου να παρακολουθήσουν το δάσκαλο να εφαρμόζει συγκεκριμένες τεχνικές που θα τους βοηθήσουν να τις χρησιμοποιήσουν και οι ίδιοι στο σπίτι. Οι επισκέψεις στο σπίτι είναι αδύνατον να προγραμματιστούν στις ώρες του σχολείου, έτσι αναγκαστικά θα πρέπει να γίνονται σε εθελοντική βάση. Οι ομαδικές συναντήσεις έχουν ποικίλες μορφές. Συχνά ο δάσκαλος μπορεί να καλέσει όλους τους γονείς της τάξης του ή να έχει καθορίσει τακτικές συναντήσεις μέσα στο χρόνο ώστε οι γονείς να ενημερώνονται για το γενικό εκπαιδευτικό πρόγραμμα. Επίσης μπορεί ο δάσκαλος να οργανώσει συναντήσεις για την εκπαίδευση των γονέων σε συγκεκριμένο θέμα όπου στην ομάδα μπορεί να συμμετέχουν γονείς μαθητών από διαφορετικές τάξεις. Αυτές οι συγκεντρώσεις είναι ιδιαίτερα επωφελείς για τους γονείς οι οποίοι αντιλαμβάνονται ότι δεν οι μόνοι που αντιμετωπίζουν δυσκολίες και πολύ συχνά αυτές οι ομάδες μπορεί να μετατραπούν σε ομάδες αυτοβοήθειας που μπορεί να υποστηρίξουν σε υψηλό βαθμό γονείς που το έχουν ανάγκη. Οι ευκαιρίες επίσης για ομαδικές συναντήσεις γονέων με τους δασκάλους βοηθούν στην ανάπτυξη καλών σχέσεων μεταξύ οικογένειας και σχολείου που οδηγεί στην ελαχιστοποίηση συναισθημάτων αμφιβολίας και από τα δύο μέρη. Το μειονέκτημα αυτών των συναντήσεων έγκειται στο γεγονός ότι αυτές συνήθως γίνονται μετά τις ώρες του σχολείου δηλ κατά τον ελεύθερο χρόνο του δασκάλου. Η συνεργασία δεν εξαντλείται στα στενά εκπαιδευτικά πλαίσια που αφορούν συγκεκριμένα παιδιά. Ολόκληρος ο χώρος του σχολείου είναι μια κοινωνία η οποία προκειμένου να λειτουργεί πρέπει να τη δει κανείς στην ολότητά της. Σε αυτήν την κοινωνία συμμετέχουν εξίσου οι μαθητές, οι οικογένειές τους και οι δάσκαλοι. Οι σύλλογοι γονέων από μόνοι τους μπορούν ελάχιστα να βοηθήσουν στην καλή λειτουργία αυτής της κοινωνίας. Ένας σύλλογος που απαρτίζονταν από γονείς και δασκάλους συγχρόνως θα ήταν η ιδανική λύση που θα διασφάλιζε τον κοινό τους στόχο δηλ. την αντιμετώπιση των αναγκών των μαθητών μέσα από την κατάλληλη γι αυτά εκπαίδευση. Ίδρυμα για το Παιδί «η Παμμακάριστος» 16

Παναής Κασσιανός, δάσκαλος Διευθυντής του 10ου Ειδικού Δ.Σ. Αθηνών (Μαρασλείου)

Παναής Κασσιανός, δάσκαλος Διευθυντής του 10ου Ειδικού Δ.Σ. Αθηνών (Μαρασλείου) Παναής Κασσιανός, δάσκαλος Διευθυντής του 10ου Ειδικού Δ.Σ. Αθηνών (Μαρασλείου) Ομιλία-συζήτηση με βασικό άξονα προσέγγισης το Φάσμα του Αυτισμού και με αφορμή το βιβλίο της Εύας Βακιρτζή «Το Αυγό» στο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΔΟΜΗΣΗ. Ανάδοχος φορέας: Ίδρυμα για το παιδί «Η ΠΑΜΜΑΚΑΡΙΣΤΟΣ»

ΑΝΑΔΟΜΗΣΗ. Ανάδοχος φορέας: Ίδρυμα για το παιδί «Η ΠΑΜΜΑΚΑΡΙΣΤΟΣ» ΕΠΕΑΕΚ 2 Αναβάθμιση του θεσμού της Εκπαίδευσης ατόμων με αυτισμό στην Α/βάθμια και Β/βάθμια Εκπαίδευση. Μέτρο 1.1 «Βελτίωση των συνθηκών ένταξης στο εκπαιδευτικό σύστημα Ατόμων ειδικών Κατηγοριών» Ενέργεια

Διαβάστε περισσότερα

888 ΧΡΟΝΙΑ. Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014. χεν θεσσαλονίκης ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

888 ΧΡΟΝΙΑ. Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014. χεν θεσσαλονίκης ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014 888 ΧΡΟΝΙΑ ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ χεν θεσσαλονίκης Μητροπόλεως 18 546 24 Θεσσαλονίκη Τηλ.: 2310-276 144 Fax: 2310 276 144 E-mail: xenthesalonikis1@windowslive.com

Διαβάστε περισσότερα

Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος

Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος Κάθε παιδί έχει το δικαίωμα να ζει και να μεγαλώνει σ ένα υγιές περιβάλλον, το οποίο θα διασφαλίζει και θα προάγει την σωματική και ψυχική

Διαβάστε περισσότερα

αναπηρία και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες

αναπηρία και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες Σύμβολο της μεθόδου "Κείμενο για Όλους" Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Τμήμα Ειδικής Αγωγής και Εκπαίδευσης Μάρτιος 2009 Ποια είναι τα δικαιώματα των μαθητών με αναπηρία και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες Ο Νόμος

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ

ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ Το σχολείο, ως ένας κατεξοχήν κοινωνικός θεσμός, δεν μπορεί να παραμείνει αναλλοίωτο μπροστά στις ραγδαίες

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικές Ανάγκες στον Αυτισμό. Μαρίτσα Καμπούρογλου Λογοπεδικός Ίδρυμα για το Παιδί «Η Παμμακάριστος»

Εκπαιδευτικές Ανάγκες στον Αυτισμό. Μαρίτσα Καμπούρογλου Λογοπεδικός Ίδρυμα για το Παιδί «Η Παμμακάριστος» Εκπαιδευτικές Ανάγκες στον Αυτισμό Μαρίτσα Καμπούρογλου Λογοπεδικός Ίδρυμα για το Παιδί «Η Παμμακάριστος» Παράγοντες που επιδρούν στη μάθηση Η σοβαρότητα του αυτισμού Το επίπεδο της νοητικής τους ικανότητας

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΔΙΑΚΡΙΤΟΣ ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ. Κατσούγκρη Αναστασία

Ο ΔΙΑΚΡΙΤΟΣ ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ. Κατσούγκρη Αναστασία Ο ΔΙΑΚΡΙΤΟΣ ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ Κατσούγκρη Αναστασία akatsou0708@gmail.com Διαφοροποίηση στη διδασκαλία Προϋπόθεση για την συνεκπαίδευση Η προσαρμογή της διδασκαλίας για να ανταποκριθεί σε διαφορετικές

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς

Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς Σκοπός της έρευνας αυτής είναι η διερεύνηση των απόψεων των εκπαιδευτικών αναφορικά με την ιδιαίτερη πολιτική του σχολείου τους. Η έρευνα αυτή εξετάζει, κυρίως, την πολιτική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΙΔΙΚΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ. Τόμος Β ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΑΘΗΤΩΝ ΜΕ ΕΙΔΙΚΕΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΙΔΙΚΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ. Τόμος Β ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΑΘΗΤΩΝ ΜΕ ΕΙΔΙΚΕΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΠΡΟΛΟΓΟΣ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΙΔΙΚΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ Τόμος Β ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΑΘΗΤΩΝ ΜΕ ΕΙΔΙΚΕΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ Σύνοψη Το τετράτομο έργο "Εισαγωγή στην ειδική παιδαγωγική" αποτελεί συμβολή στην προσπάθεια προσέγγισης

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Ειδική Αγωγή και Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Ειδική Αγωγή και Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Ειδική Αγωγή και Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια

Διαβάστε περισσότερα

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010 Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών Δημοτικής, Προδημοτικής και Ειδικής Εκπαίδευσης για τα νέα Αναλυτικά Προγράμματα (21-22 Δεκεμβρίου 2010 και 7 Ιανουαρίου 2011) Δ Φάση Επιμόρφωσης Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαίδευση. Εισηγήσεις σε Συνέδρια

Εκπαίδευση. Εισηγήσεις σε Συνέδρια Αικατερίνη Σκαπέτη Προσωπικά Στοιχεία Διεύθυνση: Μυκηνών 19, Καλλιθέα Ημερομηνία Γέννησης: 05/05/1986 Οικογενειακή Κατάσταση: Άγαμη Τόπος Γέννησης: Αθήνα Τηλέφωνο: 2130345556-6947597995 Εκπαίδευση Master

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΕΧΟΜΕΝΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ

ΠΑΡΕΧΟΜΕΝΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΠΑΡΕΧΟΜΕΝΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ Σε όλα τα φιλοξενούμενα παιδιά και έφηβους παρέχονται υπηρεσίες: o Στέγασης, σίτισης και ολοκληρωμένης καθημερινής φροντίδας o Φροντίδας της Υγείας o Κοινωνικής συμβουλευτικής, ψυχολογικής

Διαβάστε περισσότερα

Ανδρέας Δ. Καρατζάς, Θεόδωρος Μπαρής

Ανδρέας Δ. Καρατζάς, Θεόδωρος Μπαρής Καινοτόμες παρεμβάσεις για την αποτελεσματική συνεργασία των αναπληρωτών εκπαιδευτικών ΠΕ 70 με το υπόλοιπο εκπαιδευτικό προσωπικό και τα Στελέχη της Εκπαίδευσης Ανδρέας Δ. Καρατζάς, Θεόδωρος Μπαρής Ολοήμερο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣ: Οι Υπουργοί Εσωτερικών, Αποκέντρωσης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης Παιδείας, Δια Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων

ΠΡΟΣ: Οι Υπουργοί Εσωτερικών, Αποκέντρωσης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης Παιδείας, Δια Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΚΑΙ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ. ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΤΜΗΜΑ Β, ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ -----

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΝΤΑΞΗΣ ΦΟΡΕΩΝ ΣΕ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ

ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΝΤΑΞΗΣ ΦΟΡΕΩΝ ΣΕ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΝΤΑΞΗΣ ΦΟΡΕΩΝ ΣΕ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ ΤΟ ΕΡΓΟ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ "ΑΛΚΥΟΝΗ" Ο Σύλλογος ΑΛΚΥΟΝΗ, είναι φιλανθρωπικό σωματείο μη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΝΤΑΞΗΣ ΦΟΡΕΩΝ ΣΕ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ ΤΟ ΕΡΓΟ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ "ΑΛΚΥΟΝΗ"

ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΝΤΑΞΗΣ ΦΟΡΕΩΝ ΣΕ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ ΤΟ ΕΡΓΟ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ ΑΛΚΥΟΝΗ ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΝΤΑΞΗΣ ΦΟΡΕΩΝ ΣΕ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ ΤΟ ΕΡΓΟ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ "ΑΛΚΥΟΝΗ" Ο Σύλλογος ΑΛΚΥΟΝΗ, είναι φιλανθρωπικό σωματείο μη

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το ΕΠΜ_2014 Εκπαιδευτικό Έργο «Το Κινητό Μουσείο»

Διαβάστε περισσότερα

1. Εισαγωγή. 1. Θέματα εκπαίδευσης και αγωγής. 2. Θέματα μάθησης και διδασκαλίας. 3. Ειδική διδακτική και πρακτική άσκηση.

1. Εισαγωγή. 1. Θέματα εκπαίδευσης και αγωγής. 2. Θέματα μάθησης και διδασκαλίας. 3. Ειδική διδακτική και πρακτική άσκηση. ΔΙATMHMATΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΕΠΑΡΚΕΙΑΣ (ΠΠΔΕ) ΣΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ (Απόσπασμα από τα Πρακτικά της 325 ης /08-05-2014 Τακτικής Συνεδρίασης της Συγκλήτου

Διαβάστε περισσότερα

Κατηγορίες υποψηφίων που γίνονται δεκτοί στο Πρόγραμμα: Εκπαιδευτικοί Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης

Κατηγορίες υποψηφίων που γίνονται δεκτοί στο Πρόγραμμα: Εκπαιδευτικοί Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης ΔΙΕΞΑΓΩΓΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΜΕ ΤΙΤΛΟ: «Αξιολόγηση Εκπαιδευτικής Επάρκειας Ανάπτυξη παιδαγωγικών και διδακτικών δεξιοτήτων στη Γενική, Ειδική και Διαπολιτισμική Αγωγή, με έμφαση στην Καινοτομία και

Διαβάστε περισσότερα

Fiche N /File Nr 6: COM-Part - p. 1

Fiche N /File Nr 6: COM-Part - p. 1 Πρόγραμμα Τομεακό Πρόγραμμα Κατηγορία Δράσης Δράση Στόχοι και περιγραφή της δράσης ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ COMENIUS ΣΥΜΠΡΑΞΕΙΣ Πολυμερείς Σχολικές Συμπράξεις COMENIUS Οι Πολυμερείς Σχολικές συμπράξεις Comenius

Διαβάστε περισσότερα

Τι πρέπει να γνωρίζει ο γονιός για τον Αυτισμό!

Τι πρέπει να γνωρίζει ο γονιός για τον Αυτισμό! Τι πρέπει να γνωρίζει ο γονιός για τον Αυτισμό! ΟΛΑ ΟΣΑ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΝΩΡΙΖΕΙ Ο ΓΟΝΙΟΣ ΓΥΡΩ ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΥΤΙΣΜΟ, της Ψυχολόγου Έλλης Τιγγινάγκα, MSc Τι είναι ο αυτισμός, ποια τα αίτια που τον προκαλούν; Ο αυτισμός

Διαβάστε περισσότερα

Πιλοτική Εφαρμογή της Πολιτικής για Επαγγελματική Ανάπτυξη και Μάθηση

Πιλοτική Εφαρμογή της Πολιτικής για Επαγγελματική Ανάπτυξη και Μάθηση Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Πιλοτική Εφαρμογή της Πολιτικής για Επαγγελματική Ανάπτυξη και Μάθηση 390 παιδιά Το πλαίσιο εφαρμογής 18 τμήματα Μονάδα Ειδικής Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδια Δράσης Πεδία: Τομείς: Δείκτες:

Σχέδια Δράσης Πεδία: Τομείς: Δείκτες: 1 Σχέδια Δράσης Πεδία: 1. Εκπαιδευτικές διαδικασίες. Κλίμα και σχέσεις στο σχολείο. 2. Εκπαιδευτικά αποτελέσματα. Τομείς: 1. Επιμόρφωση των εκπαιδευτικών. Κλίμα και σχέσεις στο σχολείο. 2. Εκπαιδευτικά

Διαβάστε περισσότερα

Το παιχνίδι της χαράς

Το παιχνίδι της χαράς Ανοιχτό πρόγραμμα εκπαίδευσης Κατερίνα Πουλέα Παιδαγωγός Το παιχνίδι της χαράς Το παιχνίδι της χαράς Αετιδέων 15 & Βουτσινά Χολαργός 6944 773597 Ανοιχτό πρόγραμμα εκπαίδευσης Το Παιδαγωγικό Κέντρο Προσχολικής

Διαβάστε περισσότερα

σκοπός Κατανόηση Όρος κατάλληλος; Άτομο με ειδικές ανάγκες Άτομο με αναπηρία Παιδιά με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες

σκοπός Κατανόηση Όρος κατάλληλος; Άτομο με ειδικές ανάγκες Άτομο με αναπηρία Παιδιά με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ Τμήμα Επιστήμης Φυσικής Αγωγής και Αθλητισμού Β έτος Σοφία Μπάτσιου Φεβρουάριος 2012 σκοπός Κατανόηση της φύσης και της έννοιας της αναπηρίας της έκτασης και κατηγοριοποίησης

Διαβάστε περισσότερα

«ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ, ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΕΣ ΣΕ ΠΕΡΙΟΔΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ» Λάρισα, 27/5/2016

«ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ, ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΕΣ ΣΕ ΠΕΡΙΟΔΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ» Λάρισα, 27/5/2016 «ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ, ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΕΣ ΣΕ ΠΕΡΙΟΔΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ» Λάρισα, 27/5/2016 ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΓΙΑ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΑ ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΝΕΑΠΟΛΗΣ-ΣΥΚΕΩΝ: ΕΝΑ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΓΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Νέος Παιδαγωγός Πανελλήνιο συνέδριο για τον παιδαγωγό του σήμερα Ίδρυμα Ευγενίδου, 3 & 4 Μαΐου 2014

Νέος Παιδαγωγός Πανελλήνιο συνέδριο για τον παιδαγωγό του σήμερα Ίδρυμα Ευγενίδου, 3 & 4 Μαΐου 2014 «Εκπαιδευτικό υλικό και λογισμικό για μαθητές με αναπηρίες ή ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες» Γελαστοπούλου Μαρία, Ειδική Παιδαγωγός, ΙΕΠ Κουρμπέτης Βασίλης, Σύμβουλος Α, ΙΕΠ Νέος Παιδαγωγός Πανελλήνιο συνέδριο

Διαβάστε περισσότερα

(δ) Ο Μαθητής γίνεται «γλωσσοµαθής». Αποκτά επάρκεια στη χρήση προφορικά και γραπτά τουλάχιστον µιας ξένης γλώσσας και σε δεύτερη φάση δυο ξένων

(δ) Ο Μαθητής γίνεται «γλωσσοµαθής». Αποκτά επάρκεια στη χρήση προφορικά και γραπτά τουλάχιστον µιας ξένης γλώσσας και σε δεύτερη φάση δυο ξένων (δ) Ο Μαθητής γίνεται «γλωσσοµαθής». Αποκτά επάρκεια στη χρήση προφορικά και γραπτά τουλάχιστον µιας ξένης γλώσσας και σε δεύτερη φάση δυο ξένων γλωσσών που τον εξοικειώνουν µε άλλες κουλτούρες, ευνοούν

Διαβάστε περισσότερα

«Ταξίδι γεύσης στην Ευρωπαϊκή Ένωση»

«Ταξίδι γεύσης στην Ευρωπαϊκή Ένωση» «Ταξίδι γεύσης στην Ευρωπαϊκή Ένωση» Εκπαιδευτικός: Βαμβουνάκη Άρτεμις (ΠΕ 70) Επιβλέπων επιμορφωτής: Μανωλάκης Κωνσταντίνος Σχολείο Διεξαγωγής: Εκπαιδευτήρια Μαυροματάκη-Μητέρα Χανιά, Μάιος 2016 Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Προϊσταμένη Τμήμ. Εκπαίδευσης Ενημέρωσης Ο.Α.Σ.Π.

Προϊσταμένη Τμήμ. Εκπαίδευσης Ενημέρωσης Ο.Α.Σ.Π. Εκπαιδευτικές Δράσεις του Ο.Α.Σ.Π. Η εφαρμογή του έργου «RACCE» Δρ Α. Κούρου Δρ Α. Κούρου Προϊσταμένη Τμήμ. Εκπαίδευσης Ενημέρωσης Ο.Α.Σ.Π. e-mail: akourou@oasp.gr Η Ελλάδα είναι μια χώρα με μεγάλη σεισμικότητα...

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Ειδική Εκπαίδευση

Εισαγωγή στην Ειδική Εκπαίδευση Εισαγωγή στην Ειδική Εκπαίδευση Παιδιά με ειδικές ανάγκες Κατηγορίες διαφορετικών δυνατοτήτων Διανοητικές αναπηρίες (νοητική καθυστέρηση) Μαθησιακές δυσκολίες Συναισθηματικές ή συμπεριφορικές διαταραχές

Διαβάστε περισσότερα

Φοιτήτρια: Τσαρκοβίστα Βικτώρια (Α.Μ. 12517) Επιβλέπων καθηγητής: Χριστοδουλίδης Παύλος

Φοιτήτρια: Τσαρκοβίστα Βικτώρια (Α.Μ. 12517) Επιβλέπων καθηγητής: Χριστοδουλίδης Παύλος Φοιτήτρια: Τσαρκοβίστα Βικτώρια (Α.Μ. 12517) Επιβλέπων καθηγητής: Χριστοδουλίδης Παύλος Tα παιδιά με ειδικές μαθησιακές δυσκολίες παρουσιάζουν προβλήματα στις βασικές ψυχολογικές διαδικασίες που περιλαμβάνονται

Διαβάστε περισσότερα

«Αρμοδιότητες, προσόντα και επαγγελματική σταδιοδρομία του λογοθεραπευτή. Η ημέρα ενός λογοθεραπευτή»

«Αρμοδιότητες, προσόντα και επαγγελματική σταδιοδρομία του λογοθεραπευτή. Η ημέρα ενός λογοθεραπευτή» «Αρμοδιότητες, προσόντα και επαγγελματική σταδιοδρομία του λογοθεραπευτή. Η ημέρα ενός λογοθεραπευτή» ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η Λογοπεδική / Λογοθεραπεία είναι ένα επάγγελμα στη διασταύρωση ανθρωπιστικών και εφαρμοσμένων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΗ ΜΟΝΑΔΑ ΣΥΝΤΟΝΙΣΜΟΥ ERASMUS+ ΤΟΜΕΑΣ ΝΕΟΛΑΙΑ Ενημερωτική εκδήλωση για το πρόγραμμα Erasmus+ για τον τομέα της Νεολαίας

ΕΘΝΙΚΗ ΜΟΝΑΔΑ ΣΥΝΤΟΝΙΣΜΟΥ ERASMUS+ ΤΟΜΕΑΣ ΝΕΟΛΑΙΑ Ενημερωτική εκδήλωση για το πρόγραμμα Erasmus+ για τον τομέα της Νεολαίας ΕΘΝΙΚΗ ΜΟΝΑΔΑ ΣΥΝΤΟΝΙΣΜΟΥ ERASMUS+ ΤΟΜΕΑΣ ΝΕΟΛΑΙΑ Ενημερωτική εκδήλωση για το πρόγραμμα Erasmus+ για τον τομέα της Νεολαίας ΜΑΡΘΑ ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΥ Θεσσαλονίκη, 26/9/2014 Βασική Δράση 1 Μαθησιακή κινητικότητα

Διαβάστε περισσότερα

Η διάρκεια πραγματοποίησης της ανοιχτής εκπαιδευτικής πρακτικής ήταν 2 διδακτικές ώρες

Η διάρκεια πραγματοποίησης της ανοιχτής εκπαιδευτικής πρακτικής ήταν 2 διδακτικές ώρες ΣΧΟΛΕΙΟ Η εκπαιδευτική πρακτική αφορούσε τη διδασκαλία των μεταβλητών στον προγραμματισμό και εφαρμόστηκε σε μαθητές της τελευταίας τάξης ΕΠΑΛ του τομέα Πληροφορικής στα πλαίσια του μαθήματος του Δομημένου

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ΗΜΕΡΙΔΑ: «Το προσφυγικό ως ανθρωπιστικό ζήτημα»

ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ΗΜΕΡΙΔΑ: «Το προσφυγικό ως ανθρωπιστικό ζήτημα» ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ΗΜΕΡΙΔΑ: «Το προσφυγικό ως ανθρωπιστικό ζήτημα» «Διδάσκοντας αλλοδαπούς μαθητές στο Εσπερινό Γυμνάσιο Βόλου» Απόστολος Ν. Ζαχαρός Διδάκτωρ Θεολογίας Διευθυντής

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣΙΟ ΚΑΙ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΑΡΑΔΙΠΠΟΥ Α ΕΡΕΥΝΑ ΔΡΑΣΗΣ:

ΔΗΜΟΣΙΟ ΚΑΙ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΑΡΑΔΙΠΠΟΥ Α ΕΡΕΥΝΑ ΔΡΑΣΗΣ: ΔΗΜΟΣΙΟ ΚΑΙ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΑΡΑΔΙΠΠΟΥ Α ΕΡΕΥΝΑ ΔΡΑΣΗΣ: «Η ενίσχυση της γλωσσικής καλλιέργειας των παιδιών με έμφαση στον προφορικό λόγο» Σχολική Χρονιά 2015-2016 Συμμετείχαν: Διευθύντρια: Νηπιαγωγοί:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΥΠΗ ΤΑΞΗ PECS (PECS CLASSROOM)

ΠΡΟΤΥΠΗ ΤΑΞΗ PECS (PECS CLASSROOM) ΠΡΟΤΥΠΗ ΤΑΞΗ PECS (PECS CLASSROOM) ΠΡΟΤΥΠΗ ΤΑΞΗ PECS (PECS CLASSROOM) Από τον Σεπτέμβριο του 2008 λειτουργεί στην Αθήνα PECS Classroom για παιδιά προσχολικής ηλικίας. Διάρκεια Το πρόγραμμα διαρκεί 11 μήνες

Διαβάστε περισσότερα

Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α.

Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α. Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α. Τι θα Δούμε. Γιατί αλλάζει το Αναλυτικό Πρόγραμμα Σπουδών. Παιδαγωγικό πλαίσιο του νέου Α.Π.Σ. Αρχές του νέου Α.Π.Σ. Μαθησιακές περιοχές του νέου

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το Σύντομη περιγραφή Το Ελληνικό Παιδικό Μουσείο

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση των σκοπών και των στόχων...35. Ημερήσια πλάνα...53

Παρουσίαση των σκοπών και των στόχων...35. Ημερήσια πλάνα...53 Πίνακας Περιεχομένων Εισαγωγή... 5 Κεφάλαιο 1 Πώς μαθαίνουν τα παιδιά προσχολικής ηλικίας...11 Η Φυσική Αγωγή στην προσχολική ηλικία...14 Σχέση της Φυσικής Αγωγής με τους τομείς ανάπτυξης του παιδιού...16

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 1η Εισαγωγή Στην Ειδική Φυσική Αγωγή: Ορισμοί, Έννοιες

Διάλεξη 1η Εισαγωγή Στην Ειδική Φυσική Αγωγή: Ορισμοί, Έννοιες ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ Διάλεξη 1η Εισαγωγή Στην Ειδική Φυσική Αγωγή: Ορισμοί, Έννοιες Κοκαρίδας Δημήτριος Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα Ορισμός Υγείας

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΒΑΣΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ: ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΙ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΙ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ

ΜΕΤΑΒΑΣΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ: ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΙ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΙ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΜΕΤΑΒΑΣΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ: ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΙ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΙ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ Ενότητα #5: ΕΤΟΙΜΑ ΣΧΟΛΕΙΑ Διδάσκων: Γουργιώτου Ευθυμία ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

Η ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Η ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Η θέση της Πανελλήνιας Ένωσης Καθηγητών Πληροφορικής Επιμέλεια κειμένου: Δ.Σ. ΠΕΚαΠ κατόπιν δημόσιας διαβούλευσης των μελών της Ένωσης από 20/07/2010. Τελική έκδοση κειμένου:

Διαβάστε περισσότερα

ΑΤΥΠΗ AΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΛΟΓΟΥ ΣΤΟΝ ΑΥΤΙΣΜΟ. Mαρία Παπαντωνίου Λογοπεδικός Ίδρυμα για το παιδί «Η Παμμακάριστος»

ΑΤΥΠΗ AΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΛΟΓΟΥ ΣΤΟΝ ΑΥΤΙΣΜΟ. Mαρία Παπαντωνίου Λογοπεδικός Ίδρυμα για το παιδί «Η Παμμακάριστος» ΑΤΥΠΗ AΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΛΟΓΟΥ ΣΤΟΝ ΑΥΤΙΣΜΟ Mαρία Παπαντωνίου Λογοπεδικός Ίδρυμα για το παιδί «Η Παμμακάριστος» ΣΥΛΛΟΓΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΣΤΟΧΟΙ ΤΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ Η ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Δράση 9.10 Υπηρεσία Υποστήριξης Τελικών Χρηστών των Βιβλιοθηκών και Κέντρων Πληροφόρησης

Δράση 9.10 Υπηρεσία Υποστήριξης Τελικών Χρηστών των Βιβλιοθηκών και Κέντρων Πληροφόρησης ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΨΗΦΙΑΚΗ ΣΥΓΚΛΙΣΗ» Δράση 9.10 Υπηρεσία Υποστήριξης Τελικών Χρηστών των Βιβλιοθηκών και Κέντρων Πληροφόρησης ΚΥΡΙΩΣ ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ: 9.10.5 Ηλεκτρονικό ενημερωτικό και εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΕΧΟΜΕΝΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ (όπως ισχύει την τρέχουσα περίοδο) Συνοπτική περιγραφή

ΠΑΡΕΧΟΜΕΝΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ (όπως ισχύει την τρέχουσα περίοδο) Συνοπτική περιγραφή ΣΠΙΤΙ ΤΗΣ ΒΕΡΟΙΑΣ ΚΕΝΤΡΟ ΑΝΑΦΟΡΑΣ & ΠΑΡΟΧΗΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ (Πρωτοβάθμια Κοινωνική Φροντίδα) ΣΠΙΤΙ ΤΗΣ ΒΕΡΓΙΝΑΣ (Δευτεροβάθμια Κοινωνική Φροντίδα) ΠΑΡΕΧΟΜΕΝΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ (όπως ισχύει

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΑΣΗ TOY ΠΑΣΟΚ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΕΧΝΙΚΗ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΠΡΟΤΑΣΗ TOY ΠΑΣΟΚ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΕΧΝΙΚΗ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΟΜΕΑΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΠΡΟΤΑΣΗ TOY ΠΑΣΟΚ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΕΧΝΙΚΗ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Αθήνα, 13 Ιανουαρίου 2009 www.wikipolitics.gr http://programma.pasok.gr ΠΡΟΤΑΣΗ ΠΑΣΟΚ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΣΕ ΔΙΑΛΟΓΟ Το ΠΑΣΟΚ έχει θέσει

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΞΗ: «ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΜΕΝΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ για ένταξη μαθητών με αναπηρία ή/και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες» των Αξόνων

ΠΡΑΞΗ: «ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΜΕΝΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ για ένταξη μαθητών με αναπηρία ή/και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες» των Αξόνων ΠΡΑΞΗ: «ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΜΕΝΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ για ένταξη μαθητών με αναπηρία ή/και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες» των Αξόνων Προτεραιότητας 1,2 & 3 του Επιχειρησιακού Προγράμματος«Εκπαίδευση

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών MA in Education (Education Sciences) ΑΣΠΑΙΤΕ-Roehampton ΠΜΣ MA in Education (Education Sciences) Το Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών στην Εκπαίδευση (Επιστήμες της Αγωγής),

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΨΥΧΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ

ΚΕΝΤΡΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΨΥΧΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΚΕΝΤΡΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΨΥΧΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ Περιγραφή Συμβουλευτικής ανήκει στην ευρύτερη κατηγορία των Συμβουλευτικών Κέντρων. Τα Συμβουλευτικά Κέντρα

Διαβάστε περισσότερα

2 ο Πειραματικό Γυμνάσιο Αθηνών. Αυτοαξιολόγηση σχολικής μονάδας Ερωτηματολόγια εκπαιδευτικών

2 ο Πειραματικό Γυμνάσιο Αθηνών. Αυτοαξιολόγηση σχολικής μονάδας Ερωτηματολόγια εκπαιδευτικών ο Πειραματικό Γυμνάσιο Αθηνών Αυτοαξιολόγηση σχολικής μονάδας 05-6 Ερωτηματολόγια εκπαιδευτικών Οι εκπαιδευτικοί έχουν συμφωνήσει πάνω σ' ένα γενικό πλαίσιο αρχών και εφαρμόζουν τον εσωτερικό κανονισμό

Διαβάστε περισσότερα

Σχολικό πλαίσιο Οικογένεια με αυτιστικό παιδί Δώρα Παπαγεωργίου Κλινική Ψυχολόγος

Σχολικό πλαίσιο Οικογένεια με αυτιστικό παιδί Δώρα Παπαγεωργίου Κλινική Ψυχολόγος Σχολικό πλαίσιο Οικογένεια με αυτιστικό παιδί Δώρα Παπαγεωργίου Κλινική Ψυχολόγος Η απώλεια του «ονειρεμένου παιδιού» Οι γονείς βιώνουν μιαν απώλεια. Βιώνουν την απώλεια του παιδιού που έκτισαν μέσα στο

Διαβάστε περισσότερα

α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των

α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των ΔΕΠΠΣ ΑΠΣ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των ενδιαφερόντων του, γ. η εξασφάλιση ίσων ευκαιριών και δυνατοτήτων μάθησης

Διαβάστε περισσότερα

Προσφερόμενα Διπλώματα (Προσφερόμενοι Τίτλοι)

Προσφερόμενα Διπλώματα (Προσφερόμενοι Τίτλοι) Εισαγωγή Το Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών του Πανεπιστημίου Κύπρου προσφέρει ολοκληρωμένα προπτυχιακά και μεταπτυχιακά προγράμματα σπουδών στους κλάδους του Ηλεκτρολόγου Μηχανικού

Διαβάστε περισσότερα

Δωρεάν επιστημονική καθοδήγηση σε θέματα δυσκολιών μάθησης και προσαρμογής, καθώς και γενικότερα εκπαιδευτικά ζητήματα από καθηγητές του ΠΑΜΑΚ

Δωρεάν επιστημονική καθοδήγηση σε θέματα δυσκολιών μάθησης και προσαρμογής, καθώς και γενικότερα εκπαιδευτικά ζητήματα από καθηγητές του ΠΑΜΑΚ Εγνατίας 156, 54006 Θεσσαλονίκη Γραφείο Τύπου: Μιχάλης Δώσσας Τηλ: 2310.891.311, 6974.487.128 Φαξ: 2310.891.313 Ε-mail: gtypou@uom.gr, mikegd@uom.gr ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Αρ. σελ.: 5 Θεσσαλονίκη, Τρίτη, 10 Μαρτίου

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΟΛΟΗΜΕΡΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ (Φ.50 / 208 / / Γ1 / / ΥΠΕΠΘ)

ΘΕΜΑΤΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΟΛΟΗΜΕΡΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ (Φ.50 / 208 / / Γ1 / / ΥΠΕΠΘ) ΘΕΜΑΤΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΟΛΟΗΜΕΡΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ (Φ.50 / 208 / 97293 / Γ1 / 7-9 - 2007 / ΥΠΕΠΘ) 1. Εφημερεύοντες - Επιτήρηση μαθητών στο Ολοήμερο Πρόγραμμα Με πράξη του συλλόγου διδασκόντων ορίζονται οι εφημερεύοντες

Διαβάστε περισσότερα

3 Εισδοχή Οι Νηπιαγωγοί μας

3 Εισδοχή Οι Νηπιαγωγοί μας Πίνακας 2 Περιεχομένων Το Σχολείο μας 3 Εισδοχή Οι Νηπιαγωγοί μας 4 Σχολικό Έτος και Αργίες Ωράριο 6 Οι καθημερινές μας Οι Δραστηριότητες 7 εργασίες μας 9 Κατ οίκον Εργασία Οι Αξιολόγηση 10 Εγκαταστάσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟ

ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟ ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΙΣΗΣ ΜΚ 0501, Διάλεξη 1η ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟ Φαμίσης Κωνσταντίνος Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Διαβάστε περισσότερα

ευπωπαϊκό ππόηυπο Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου Της Σχολικής Μονάδας Έκθεση Συστηματικής Διερεύνησης

ευπωπαϊκό ππόηυπο Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου Της Σχολικής Μονάδας Έκθεση Συστηματικής Διερεύνησης ΤΠΟΤΡΓΔΙΟ ΠΑΙΓΔΙΑ ΓΙΑ ΒΙΟΤ ΜΑΘΗΗ ΚΑΙ ΘΡΗΚΔΤΜΑΣΩΝ ΚΔΝΣΡΟ ΔΚΠΑΙΓΔΤΣΙΚΗ ΔΡΔΤΝΑ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου Της Σχολικής Μονάδας ευπωπαϊκό ππόηυπο Κλίμα & Σχέσεις στο Σχολείο Σχέσεις μεταξύ Σχολείου

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Οδηγίες για τη διδασκαλία της Ερευνητικής Εργασίας της Α τάξης Γενικού Λυκείου για το σχ. έτος

ΘΕΜΑ: Οδηγίες για τη διδασκαλία της Ερευνητικής Εργασίας της Α τάξης Γενικού Λυκείου για το σχ. έτος ΘΕΜΑ: Οδηγίες για τη διδασκαλία της Ερευνητικής Εργασίας της Α τάξης Γενικού Λυκείου για το σχ. έτος 2011-2012 Σας αποστέλλουμε τις παρακάτω οδηγίες για τη διδασκαλία της Ερευνητικής Εργασίας της Α τάξης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΩΔΙΚΟΠΟΙΗΣΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ ΣΥΝΑΦΕΙΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΕΣ ΚΑΙ ΤΜΗΜΑΤΑ ΤΕΙ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΔΗΜΟΣΙΟ ΤΟΜΕΑ

ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΩΔΙΚΟΠΟΙΗΣΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ ΣΥΝΑΦΕΙΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΕΣ ΚΑΙ ΤΜΗΜΑΤΑ ΤΕΙ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΔΗΜΟΣΙΟ ΤΟΜΕΑ ΚΩΔΙΚΟΠΟΙΗΣΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ 3330 ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ Οι πτυχιούχοι του Τμήματος κατέχουν τις απαραίτητες επιστημονικές γνώσεις και δεξιότητες στην εφαρμογή μεθόδων που τους δίνουν τη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ: ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΗΝ ΕΙΔΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ: ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΗΝ ΕΙΔΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Σε ποιους α ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ: ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΗΝ ΕΙΔΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Ομάδα στόχου Το πρόγραμμα απευθύνεται σε εκπαιδευτικούς πρωτοβάθμιας (διδασκάλους, νηπιαγωγούς)

Διαβάστε περισσότερα

Σ Υ Ν Ε Σ Μ Ο Σ Ε Λ Λ Η Ν Ι Κ Ω Ν Β Ι Ο Μ Η Χ Α Ν Ι Ω Ν. Χαιρετισµός. κ. Οδυσσέα Κυριακόπουλου. Προέδρου του ΣΕΒ. στην Ηµερίδα που διοργανώνει

Σ Υ Ν Ε Σ Μ Ο Σ Ε Λ Λ Η Ν Ι Κ Ω Ν Β Ι Ο Μ Η Χ Α Ν Ι Ω Ν. Χαιρετισµός. κ. Οδυσσέα Κυριακόπουλου. Προέδρου του ΣΕΒ. στην Ηµερίδα που διοργανώνει Σ Υ Ν Ε Σ Μ Ο Σ Ε Λ Λ Η Ν Ι Κ Ω Ν Β Ι Ο Μ Η Χ Α Ν Ι Ω Ν Χαιρετισµός κ. Οδυσσέα Κυριακόπουλου Προέδρου του ΣΕΒ στην Ηµερίδα που διοργανώνει το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο µε θέµα: «Οικονοµία Επιχειρηµατικότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ Η ΑΠΟΣΤΟΛΗ, αστική μη κερδοσκοπική εταιρεία, στο πλαίσιο της υλοποίησης της Πράξης «Δημιουργία και λειτουργία δύο Στεγών Υποστηριζόμενης Διαβίωσης

Διαβάστε περισσότερα

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ)

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΝΤΑΞΗΣ ΥΠΗΚΟΩΝ ΤΡΙΤΩΝ ΧΩΡΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

Η Στέγη ταξιδεύει στη Θεσσαλονίκη

Η Στέγη ταξιδεύει στη Θεσσαλονίκη Εκπαίδευση Η ΜΟΥΣΙΚΗ ΑΓΑΠΑΕΙ ΤΟΝ ΑΥΤΙΣΜΟ Η Στέγη ταξιδεύει στη Θεσσαλονίκη 18, 19 & 20 Δεκεμβρίου 2015 Μουσικό εργαστήριο για παιδιά που βρίσκονται στο αυτιστικό φάσμα. Το εργαστήριο πραγματοποιείται για

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΕΤΗΣΙΟΥ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ «ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΙΔΙΚΗ ΑΓΩΓΗ» ΕΤΟΣ 2015 ΒΑΝΙΔΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ΚΑΙ ΣΙΑ ΕΕ. www.v-learning.

ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΕΤΗΣΙΟΥ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ «ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΙΔΙΚΗ ΑΓΩΓΗ» ΕΤΟΣ 2015 ΒΑΝΙΔΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ΚΑΙ ΣΙΑ ΕΕ. www.v-learning. ΒΑΝΙΔΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ΚΑΙ ΣΙΑ ΕΕ ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΕΤΗΣΙΟΥ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ «ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΙΔΙΚΗ ΑΓΩΓΗ» ΕΤΟΣ 2015 info@v-learning.gr www.v-learning.gr Το Κέντρο Δια Βίου Μάθησης ΙΙ ΒΑΝΙΔΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ & ΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ. ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ Πρόσκληση υποβολής προτάσεων για το 2007 και Καταληκτικές Ημερομηνίες

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ. ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ Πρόσκληση υποβολής προτάσεων για το 2007 και Καταληκτικές Ημερομηνίες ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ Πρόσκληση υποβολής προτάσεων για το και Καταληκτικές Ημερομηνίες Το Πρόγραμμα Δια Βίου Μάθησης -2013 απευθύνεται σε όλους τους τομείς και επίπεδα εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

«Ολοήµερη εκπαίδευση. Η ευρωπαϊκή εµπειρία»

«Ολοήµερη εκπαίδευση. Η ευρωπαϊκή εµπειρία» «Ολοήµερη εκπαίδευση. Η ευρωπαϊκή εµπειρία» H έρευνα του Ο.Ο.Σ.Α. «PISA» (Programme for International Student Assesment, Πρόγραµµα ιεθνούς Αξιολόγησης Μαθητών) αναζωπύρωσε τη συζήτηση για τα προγράµµατα

Διαβάστε περισσότερα

Δημοτικό Σχολείο Σωτήρας Β Η δική μας πρόταση- εμπειρία

Δημοτικό Σχολείο Σωτήρας Β Η δική μας πρόταση- εμπειρία Δημοτικό Σχολείο Σωτήρας Β Η δική μας πρόταση- εμπειρία Συμμετοχή στο Πρόγραμμα του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΜΕΣΩ ΕΡΕΥΝΑΣ-ΔΡΑΣΗΣ Σχολική χρονιά: 2015-2016 ΤΟ ΠΡΟΦΙΛ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός εκπαιδευτή. Ενότητα κατάρτισης. Ένταξη και αποδοχή. Επιμέλεια Miguel Santos. Συγγραφείς Stefano Cobello Roberto Grison Maria Rosa Aldrighetti

Οδηγός εκπαιδευτή. Ενότητα κατάρτισης. Ένταξη και αποδοχή. Επιμέλεια Miguel Santos. Συγγραφείς Stefano Cobello Roberto Grison Maria Rosa Aldrighetti Οδηγός εκπαιδευτή Ενότητα κατάρτισης Ένταξη και αποδοχή Επιμέλεια Miguel Santos Συγγραφείς Stefano Cobello Roberto Grison Maria Rosa Aldrighetti 1 ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ Ενότητα κατάρτισης για γονείς και

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ Ο Παγκύπριος Σύλλογος Εργοθεραπευτών ανακοινώνει τη διοργάνωση σεμιναρίου στη μέθοδο ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ Sherborne Developmental Movement στις 25 και 26 Μαρτίου 2017 Εκπαιδευτές: Καγκιλέρης

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια Εκθέσεων

Διαβάστε περισσότερα

«Μαζί για την γυναίκα» Κακοποίηση: Ισότητα και Ενεργή Κοινωνία

«Μαζί για την γυναίκα» Κακοποίηση: Ισότητα και Ενεργή Κοινωνία «Μαζί για την γυναίκα» Κακοποίηση: Ισότητα και Ενεργή Κοινωνία 1 Ο NEWSLETTER ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2015 Ο Σύνδεσμος Μελών Γυναικείων Σωματείων Ηρακλείου & Νομού Ηρακλείου ξεκινά μια σειρά ενημερώσεων της κοινής γνώμης

Διαβάστε περισσότερα

Κλίμακα. Φορέας Ανάπτυξης Ανθρώπινου & Κοινωνικού Κεφαλαίου. Ρομά και εκπαίδευση ΚΕΝΤΡΟ ΗΜΕΡΑΣ ΓΙΑ ΕΛΛΗΝΕΣ ΡΟΜΑ ΣΕΠΤΕΜΒΡΗΣ

Κλίμακα. Φορέας Ανάπτυξης Ανθρώπινου & Κοινωνικού Κεφαλαίου. Ρομά και εκπαίδευση ΚΕΝΤΡΟ ΗΜΕΡΑΣ ΓΙΑ ΕΛΛΗΝΕΣ ΡΟΜΑ ΣΕΠΤΕΜΒΡΗΣ Κλίμακα Φορέας Ανάπτυξης Ανθρώπινου & Κοινωνικού Κεφαλαίου Ρομά και εκπαίδευση ΚΕΝΤΡΟ ΗΜΕΡΑΣ ΓΙΑ ΕΛΛΗΝΕΣ ΡΟΜΑ ΣΕΠΤΕΜΒΡΗΣ 2015 Κλίμακα Φορέας Ανάπτυξης Ανθρώπινου & Κοινωνικού Κεφαλαίου Η ΚΛΙΜΑΚΑ είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ

ΚΕΝΤΡΟ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΚΕΝΤΡΟ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙΝΩΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ» (INOV) Ζ ΚΥΚΛΟΣ To Κέντρο Συνεχιζόμενης Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδιο Ετήσιας Έκθεσης Αυτοαξιoλόγησης Υλοποίηση, Παρακολούθηση και

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Ενότητα: Μέθοδος Project Διδάσκων: Κατσαρού Ελένη ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΚ ΛΑΡΙΣΑΣ, ΜΑΡΤΙΟΣ 2013 ΘΕ 1.2. Ένταξη και Ισότιμη Εκπαίδευση

ΠΕΚ ΛΑΡΙΣΑΣ, ΜΑΡΤΙΟΣ 2013 ΘΕ 1.2. Ένταξη και Ισότιμη Εκπαίδευση ΠΕΚ ΛΑΡΙΣΑΣ, ΜΑΡΤΙΟΣ 2013 ΘΕ 1.2. Ένταξη και Ισότιμη Εκπαίδευση Μαρία Θ. Παπαδοπούλου, PhD Ειδική Παιδαγωγός Σχολική Σύμβουλος Π.Ε. 6ης Περιφέρειας ν. Λάρισας Ενσωμάτωση Κοινωνική ενσωμάτωση, μπορούμε

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρωμένο Πρόγραμμα Αστικής Ανάπτυξης της παλιάς πόλης Ρεθύμνου. Δράσεις Συγχρηματοδοτούμενες από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο ΕΚΤ

Ολοκληρωμένο Πρόγραμμα Αστικής Ανάπτυξης της παλιάς πόλης Ρεθύμνου. Δράσεις Συγχρηματοδοτούμενες από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο ΕΚΤ Ολοκληρωμένο Πρόγραμμα Αστικής Ανάπτυξης της παλιάς πόλης Ρεθύμνου Δράσεις Συγχρηματοδοτούμενες από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο ΕΚΤ Δράσεις Συγχρηματοδοτούμενες από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο ΕΚΤ

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνικές ανισότητες και οικονομική κρίση: από τα ερευνητικά δεδομένα στην ηλεκτρονική πλατφόρμα στήριξης των εκπαιδευτικών

Κοινωνικές ανισότητες και οικονομική κρίση: από τα ερευνητικά δεδομένα στην ηλεκτρονική πλατφόρμα στήριξης των εκπαιδευτικών Κοινωνικές ανισότητες και οικονομική κρίση: από τα ερευνητικά δεδομένα στην ηλεκτρονική πλατφόρμα στήριξης των εκπαιδευτικών Ερευνητική ομάδα Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου : Αλεξάνδρα Ανδρούσου,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ Μάθημα 1 ο Εισαγωγή στις βασικές έννοιες Προτεινόμενη Βιβλιογραφία Elliot, S. N., Kratochwill, T. R., Cook, J. L., & Travers, J. F. (2008). Εκπαιδευτική Ψυχολογία: Αποτελεσματική

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικοί Όμιλοι: Συμπεράσματα από την πρώτη υλοποίησή τους.

Εκπαιδευτικοί Όμιλοι: Συμπεράσματα από την πρώτη υλοποίησή τους. Εκπαιδευτικοί Όμιλοι: Συμπεράσματα από την πρώτη υλοποίησή τους. Γ ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Εδώ, σας παρακαλούμε να μας πείτε ορισμένα στοιχεία για τον εαυτό σας και το παιδί σας. Τα στοιχεία αυτά είναι απαραίτητα

Διαβάστε περισσότερα

«ΚΑΝΕ ΤΗΝ ΔΙΑΦΟΡΑ ΔΥΝΑΜΗ»

«ΚΑΝΕ ΤΗΝ ΔΙΑΦΟΡΑ ΔΥΝΑΜΗ» ΠΡΟΣΩΠΙΚΕΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ «ΚΑΝΕ ΤΗΝ ΔΙΑΦΟΡΑ ΔΥΝΑΜΗ» ΕΦΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΟΥ: ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΟΣ ΜΑΡΙΑ ΖΙΑΚΑΚΗ : ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ Απευθύνεται σε μαθητές του Ειδικού σχολείου (με νοητική καθυστέρηση, ΔΕΠΥ,

Διαβάστε περισσότερα

Δομώ - Οικοδομώ - Αναδομώ

Δομώ - Οικοδομώ - Αναδομώ Δομώ - Οικοδομώ - Αναδομώ Χριστίνα Τσακαρδάνου Εκπαιδευτικός Πανθομολογείται πως η ανάπτυξη του παιδιού ορίζεται τόσο από τα γενετικά χαρακτηριστικά του, όσο και από το πλήθος των ερεθισμάτων που δέχεται

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΤΕΙΑΚΟΣ ΛΟΓΟΣ ΓΙΑ ΤΑ 100 ΕΤΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΙΔΡΥΣΗ ΤΗΣ ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ Ε.Κ.Π.Α.

ΕΠΕΤΕΙΑΚΟΣ ΛΟΓΟΣ ΓΙΑ ΤΑ 100 ΕΤΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΙΔΡΥΣΗ ΤΗΣ ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ Ε.Κ.Π.Α. ΕΠΕΤΕΙΑΚΟΣ ΛΟΓΟΣ ΓΙΑ ΤΑ 100 ΕΤΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΙΔΡΥΣΗ ΤΗΣ ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ Ε.Κ.Π.Α. Αικατερίνη Καραγιάννη Σήμερα βρισκόμαστε εδώ για να γιορτάσουμε την επέτειο των 100 χρόνων από την ίδρυση της Οδοντιατρικής

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΣΥΝΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΣΥΝΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΣΥΝΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Κων/νος Καλέμης, Άννα Κωσταρέλου, Μαρία Αγγελική Καλέμη Εισαγωγή H σύγχρονη τάση που επικρατεί

Διαβάστε περισσότερα

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Γιατί η Ρομποτική στην Εκπαίδευση; A) Τα παιδιά όταν σχεδιάζουν, κατασκευάζουν και προγραμματίζουν ρομπότ έχουν την ευκαιρία να μάθουν παίζοντας και να αναπτύξουν δεξιότητες Η

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 9: Η συνεργατική διδασκαλία & μάθηση

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 9: Η συνεργατική διδασκαλία & μάθηση Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 9: Η συνεργατική διδασκαλία & μάθηση Διδάσκουσα: Μαρία Καμπεζά Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία Σκοποί ενότητας

Διαβάστε περισσότερα

Δικαιώματα & Υπηρεσίες για τα Άτομα με Νοητική Αναπηρία

Δικαιώματα & Υπηρεσίες για τα Άτομα με Νοητική Αναπηρία Δικαιώματα & Υπηρεσίες για τα Άτομα με Νοητική Αναπηρία Ελένη Δημητρίου Ψυχολόγος Λειτουργός Έγκαιρης Παιδικής Παρέμβασης Επιτροπή Προστασίας των Δικαιωμάτων των Ατόμων με Νοητική Αναπηρία Επιτροπή Προστασίας

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων]

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] 1. Είστε ικανοποιημένος/η από το Πρόγραμμα; Μ. Ο. απαντήσεων: 4,7 Ικανοποιήθηκαν σε απόλυτο

Διαβάστε περισσότερα

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21 ου αιώνα) Νέο Πρόγραμμα Σπουδών, Οριζόντια Πράξη» MIS: 295450 Υποέργο 1: «Εκπόνηση Προγραμμάτων Σπουδών Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και οδηγών για τον εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Η αξιολόγηση ως μηχανισμός ανατροφοδότησης της εκπαιδευτικής διαδικασίας

Η αξιολόγηση ως μηχανισμός ανατροφοδότησης της εκπαιδευτικής διαδικασίας Η αξιολόγηση ως μηχανισμός ανατροφοδότησης της εκπαιδευτικής διαδικασίας Δρ Ειρήνη Ροδοσθένους, ΕΜΕ Φιλολογικών Μαθημάτων Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Αξιολόγηση του μαθητή Βασικός στόχος της αξιολόγησης

Διαβάστε περισσότερα

Μαθηματικά και Πληροφορική. Διδακτική Αξιοποίηση του Διαδικτύου για τη Μελέτη και την Αυτο-αξιολόγηση των Μαθητών.

Μαθηματικά και Πληροφορική. Διδακτική Αξιοποίηση του Διαδικτύου για τη Μελέτη και την Αυτο-αξιολόγηση των Μαθητών. Μαθηματικά και Πληροφορική. Διδακτική Αξιοποίηση του Διαδικτύου για τη Μελέτη και την Αυτο-αξιολόγηση των Μαθητών. Α. Πέρδος 1, I. Σαράφης, Χ. Τίκβα 3 1 Ελληνογαλλική Σχολή Καλαμαρί perdos@kalamari.gr

Διαβάστε περισσότερα

Πηλείδου Κωνσταντίνα Σχολική Σύμβουλος ΕΑΕ https://pileidou.wordpress.com/

Πηλείδου Κωνσταντίνα Σχολική Σύμβουλος ΕΑΕ https://pileidou.wordpress.com/ Εκπαίδευση Νηπίων με Ειδικές Εκπαιδευτικές Ανάγκες ή και Αναπηρία στο νηπιαγωγείο Πηλείδου Κωνσταντίνα Σχολική Σύμβουλος ΕΑΕ https://pileidou.wordpress.com/ Τις τελευταίες δεκαετίες παρατηρείται μία αύξηση

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Ξένων Γλωσσών

Κέντρο Ξένων Γλωσσών Κέντρο Ξένων Γλωσσών Αυτή η περίοδος για τους κηδεμόνες των μαθητών/τριών είναι περίοδος σχολαστικής αναζήτησης και έρευνας. Είναι περίοδος άγχους ποιο Κέντρο Ξένων Γλωσσών θα διαλέξουν προκειμένου τα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ για τους εκπαιδευτικούς Αγγλικής σε σχολεία ΕΑΕΠ του νομού Αττικής Περιόδου Οκτωβρίου Δεκεμβρίου 2012. Απολογιστική Έκθεση

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ για τους εκπαιδευτικούς Αγγλικής σε σχολεία ΕΑΕΠ του νομού Αττικής Περιόδου Οκτωβρίου Δεκεμβρίου 2012. Απολογιστική Έκθεση ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ για τους εκπαιδευτικούς Αγγλικής σε σχολεία ΕΑΕΠ του νομού Αττικής Περιόδου Οκτωβρίου Δεκεμβρίου 2012 Απολογιστική Έκθεση Α. Γενικά στοιχεία Στο πλαίσιο της Πράξης «Νέες Πολιτικές Ξενόγλωσσης

Διαβάστε περισσότερα