ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΖΕΡΖΟΤΛΗΣ, ΜΕΤΑΦΡΑΣΤΗΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ TOT CHRISTIAN WOLFF

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΖΕΡΖΟΤΛΗΣ, ΜΕΤΑΦΡΑΣΤΗΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ TOT CHRISTIAN WOLFF"

Transcript

1 ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΖΕΡΖΟΤΛΗΣ, ΜΕΤΑΦΡΑΣΤΗΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ TOT CHRISTIAN WOLFF Ο ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΖΕΡΖΟΤΛΗΣ ή Τζαρτζούλης ή Τζερτζέλης (Μέτσοβο περ 'Ιάσιο 1772) είναι ό σπουδαίος μαθητής του Μπαλάνου Βασιλόπουλου στα Γιάννενα, διδάσκαλος στην Τρίκκη και στη Σχολή Γκιούνμα 'Ιωαννίνων, στο Μέτσοβο και στην Πατριαρχική 'Ακαδημία Κωνσταντινουπόλεως, σχολάρχης στην Άθωνιάδα (διάδοχος του Ευγενίου Βούλγαρη), στο Μέτσοβο, στον Τύρναβο, στην Τρίκκη και τελικά στο 'Ιάσιο άπό το 1766 ως το θάνατο του (εκεί τον διαδέχθηκε ό Νικηφόρος Θεοτόκης κι εκείνον το 1776 ό Ίώσηπος Μοισιόδαξ). Για τήν ανώτερη μόρφωση του ξέρουμε οτι σπούδασε στην 'Ιταλία φιλοσοφία, μαθηματικά και ιατρική (Βενετία 1751, Πάδοβα , Βολωνία , Βενετία 1755), ενώ το κύριο συγγραφικό του έργο αποτέλεσε το αντικείμενο παλαιότερων ερευνών μου. 1 Στον 'Αθηναϊκό κώδικα (Χριστ. Άρχαιολ. Εταιρείας 51, ετ. 1759) σώζεται έ'ργο του Ζερζούλη με τον τίτλο Τοϋ σοφωτάτον διδασκάλου κυρ Νικολάου Κυριακού τοϋ Τζαρτζούλη, καθ" ου ή ανωτέρω επιστολή εγράφη, γενναία άπάντησις. Πρόκειται για τήν εκτενή αντίκρουση (50 περ. σελίδες) της 'Επιστολής τινός των εν Κωνσταντινουπόλει δοκοΰντων φιλοσοφείν Περιπατητικών κατά των λεγόντων, κατά τε Δημόκριτον τον παλαιότατον φιλόσοφον και κατά τους νεωτέρους απανταχού της οικουμένης φιλοσόφους, ότι το πύρ ουκ εστίν απλώς κοϋφον, αλ)! έχει το ανάλογον τη οικεία υλη βάρος. Στον Ζερζούλη για το πρόβλημα αυτό, δηλ. τήν έννοια της βαρύτητος (ειδικότερα τήν αμφισβήτηση άπό τους «νεωτερικούς» της «περιπατητικής» αρχής οτι το πυρ είναι «κουφον απλώς» και τή διδασκαλία τους οτι έχει κι αυτό βάρος), απάντησε ό σοφός «περιπατητικός» σχολάρχης της Πατριαρχικής 'Ακαδημίας Δωρόθεος Αέσβιος ( περ. 1770) μέ το επιστολικό επίσης κείμενο Δωροθέου γενναιότατη και φίλοι. Λίνος Γ. Μπενάκης, α'απο τήν ιστορία τοϋ Μεταβυζαντινού Άριστοτελισμοϋ στον ελληνικό χώρο. 'Αμφισβήτηση και υπεράσπιση τοϋ φιλοσόφου: Νικόλαος Ζερζούλης - Δωρόθεος Λεσβίος», Φιλοσοφία 7 (1977)

2 48 Ο ΕΡΑΜΣΤΗΣ, 20 (1995) σοφικωτάτη άπάντησις εις τα προεκτεθέντα. Προς τον 'ίδιο Δωρόθεο γνωρίζουμε τώρα και το μικρό κείμενο Νικολάου τον εκ Μετζόβων απορίαι προς Αωρόθεον (κωδ. 'Αθηνών, Βιβλιοθήκης της Βουλής 80: πρώτη έκδοση Λίνου Γ. Μπενάκη, «'Ανέκδοτο κείμενο του Νικολάου Ζερζούλη. Μια πρώιμη σύγκρουση με τον Δωρόθεο Λέσβιο σε θέματα θεολογίας, φιλοσοφίας και επιστήμης. Παράρτημα: Άνανίας Άντιπάριος προς Ζερζούλην περί της λογικής ψυχής». 2 Το υπόλοιπο γνωστό επιστημονικό έργο του Ζερζούλη, άπό την περίοδο κυρίως τής διδασκαλίας του στο 'Ιάσιο ( ), είναι μεταφραστικό. Σημαντικότερη ασφαλώς είναι ή μετάφραση άπό τα λατινικά τών «Στοιχείων» του Νεύτωνος (Philosophiae naturalis principia mathematica), έργου του 1687 (τρίτη έκδ. 1726), πού αναφέρεται άπό όλους τους βιογράφους του Ζερζούλη και μαρτυρεΐται ρητά και στο ανέκδοτο έργο του Δωροθέου Λεσβίου Τα παράδοξα τών νυν νεωτέρων. 3 Ή ελληνική αυτή μετάφραση τών «Στοιχείων)) άπό τον Ζερζούλη ('ίσως μέρους των) δεν έχει εντοπισθεί ως σήμερα σε καμιά βιβλιοθήκη ή συλλογή χειρογράφων! ("Ας σημειωθεί ότι έκτος άπό τήν αγγλική μετάφραση του 1729 όλες ο'ι άλλες μεταφράσεις τών «Στοιχείων» σέ ευρωπαϊκές γλώσσες έγιναν τον 19ο αι., ή γερμανική μάλιστα μόλις το 1872.) "Εργο του Ζερζούλη είναι και ή μ,ετάφραση, επίσης άπό τα λατινικά, τής «Πειραματικής Φυσικής» του φημισμένου 'Ολλανδού φυσικού P. van Musschenbroek καθώς και συγγραμμάτων τοΰ Fr. Baumeister, μαθητή τού Chr. Wolff, τα όποια κατά τον Κ. Κούμα ό Ζερζούλης δίδασκε στο 'Ιάσιο («παρέδιδεν εξ ιδίων του μεταφράσεων τήν τού Βαϋμαϋστερίου φιλοσοφίαν») Δευκαλίων, τχ. 21/1978, Επειδή ή Ariadna Camariano-Cioran στο τελευταίο βιβλίο της L'Epire el les pays roumains, Ιωάννινα 1984, σ. 176 έπ. υποβαθμίζει τήν παρουσία της μετάφρασης τών «Στοιχείων» τοΰ Νεύτωνος μεταξύ τών έργων τοΰ Ζερζούλη επειδή προφανώς δεν διασώθηκε άπο τή χειρόγραφη παράδοση, υπογραμμίζω τή σημασία τών νέων αναμφισβήτητων στοιχείων για τήν ύπαρξη τής μετάφρασης αυτής, πού παρουσίασα το 1977 [Φιλοσοφία, δ.π.) άπο το ανέκδοτο έργο τοΰ Δωροθέου Λεσβίου ((Τα παράδοξα τών νΰν νεωτέρων». 'Εδώ έχουμε συχνά τις έξης εκφράσεις τοΰ αντιπάλου τοΰ Ζερζούλη: ((ό θαυμαστός μεταφραστής τοΰ Νεουτών», ((ό καλός αύτοΰ έρμηνεύς», «ό τοΰ Νεουτών ζηλωτής» κ.ά. (βλ. Φιλοσοφία, δ.π., σ. 428). Άλλα χρήση τών ((Στοιχείων» και καλή γνώση τών νέων φυσικών νόμων τοΰ Νεύτο^νος άπο τον Ζερζούλη έχουμε ήδη άπο τήν περίοδο (Τύρναβος-Τρίκκη), όταν εκδηλώθηκε ή διαμάχη Ζερζούλη-Δωροθέου για το «βαρύ και το κοΰφον» (επίκληση τοΰ «κατά Νεουτόνιον» νόμου τής παγκοσμίου έλξεως και άλλες αναφορές στον Νεύτωνα). 4. Σύνταγμα Φιλοσοφίας 1, Βιέννη 1818, σ. χ.

3 Αίνος Γ. Μπενάκης, ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΖΕΡΖΟΤΛΗΣ 49 Σχετικά με την πρώτη μετάφραση έχουμε ευτυχώς τώρα, και μάλιστα πολύ πρόσφατα, το σπουδαίο «εύρημα» 5 του Κώδικα της Κεντρικής Πανεπιστημιακής Βιβλιοθήκης «Μιχ. Έμινέσκου» του 'Ιασίου VI-9 (188), έτους 1760, δ όποιος στα φύλλα 24α-79β και 146α-203β περιέχει: «Τής τοΰ σοφωτάτου Δημοκρίτου, τών ημετέρων προγόνων Ελλήνων αρχαιοτάτου, φυσικής θεωρίας υπό τών νεωτέρων, και μάλιστα του άγχινουστάτου και μέγα επί σοφία κεκτημένου όνομα 'Ισαάκ τοΰ Ν ε υ- τόνου, άνανεωθείσης, έπιδιορθωθείσης, αναπτυχθείσης, αύξηθείσης καί εις φώς προαχθείσης Στοιχεία κατά Μ ο υ σ χ ε μ β ρ ο έ κ ι ο ν εκφρασθέντα καί ελληνιστί εκδοθέντα παρά τοΰ σοφολογιωτάτου διδασκάλου καί γυμνασιάρχου τής Άθωνιάδος 'Ακαδημίας Νικολάου Κυριακού Τζερτζέλη καί ήδη πρώτον παρ' αυτού εν έλλάδι φωνή τοις Ελλήνων παισί καί εαυτού μαθηταΐς εν τω Άγίω "Ορει παραδοθέντα.» Μήπως λοιπόν μπορεί τώρα να κατανοηθεί σωστά ή δήλωση τών βιογράφων τού Ζερζούλη, ότι έδίδασκε τήν «Φυσική» τοΰ Νεύτωνος «κατά Μουσκεμβροέκιον»; 'Ότι δηλαδή ή διδασκαλία τών Στοιχείων τοΰ Νεύτωνος άπό τον Ζερζούλη βασιζόταν ακριβώς στα συγγράμματα τοΰ πιο αύθεντικοΰ ερμηνευτή τής Νέας Φυσικής, τοΰ περίφημου van Musschen- 5. Θερμά συγχαρητήρια καί ευχαριστίες οφείλουμε στον νέο διδάκτορα του Ε λευθέρου Πανεπιστημίου του Βερολίνου κ. Χαρίτωνα Καρανάσιο, πού με πολύ καλές νεοελληνικές σπουδές καί στή Γερμανία είχε την ευκαιρία, στο πλαίσιο τής διατριβής του για τον Σεβαστά Κυμινήτη, επιστημονικής πρόσβασης στή Συλλογή ελληνικών χε ιρογράφο:>ν τής Πανεπιστημιακής Βιβλιοθήκης τοϋ 'Ιασίου τής Ρουμανίας. Παράλληλα μέ τήν έρευνα για τό δικό του θέμα ό "Ελληνας ερευνητής επιδόθηκε καί σέ λεπτομερή καταγραφή τών ελληνικών χειρογράφων μέ σκοπό τή δημοσίευση σύγχρονου περιγραφικού Καταλόγου τής σπουδαίας αυτής Συλλογής. Σ' αυτήν τήν καλή συγκυρία οφείλουμε τήν «ανακάλυψη» τών μαθημάτων τής Νέας Φυσικής άπό τον Νικόλαο Ζερζούλη στην «Άθωνιάδα» σέ χειρόγραφο, πού για χρόνια αναζητούσαμε ycoρίς αποτέλεσμα στον ελληνικό χώρο καί πού παραμένει codex unicus, άλλα δυστυχώς μέ ενδιάμεσο κενό ενός «τετραδίου», μέ παρατοποθετήσεις φύλλίον καί χωρίς τα τελευταία κεφάλαια τοϋ έργου. Στό ϊδιο χειρόγραφο έχουμε τώρα ένα ακόμη απόγραφο τών Στοιχείων Γεωμετρίας τοΰ Christian Wolff στην απόδοση τοΰ Ζερζούλη (φ. 80α-145β). 'Αναλυτικά στοιχεία για τα μαθήματα «φυσικής» τοΰ Ζερζούλη μέ αξιολόγηση τών ερμηνευτικών σχολίων καί τών προσθηκών του καθώς καί τής «βιβλιογραφίας» του βλέπε στή σχετική άνακοίνο^σή μου στό Συνέδριο «Ό Νεοελληνικός Διαφωτισμός, οι ευρωπαϊκές ιδέες καί ό άναγεννώμενος Ελληνισμός», Βόλος (υπό δημοσίευση). Περιγραφή τοΰ χειρογράφου δημοσίευσε ήδη ό Χ. Καρανάσιος, «Ό κώδικας VI-9 (188) τής Κεντρικής Πανεπιστημιακής Βιβλιοθήκης "Μίχαϊ Έμινέσκου" τοΰ 'Ιασίου. ('Ανεύρεση λανθάνοντος έργου τοΰ Νικολάου Ζερζούλη)», 'Ελληνικά 44 (1994),

4 50 Ο ΕΡΑΝΙΣΤΗΣ, 20 (1995) hroek και δτι 6 Κώδικας του Ιασίου καλύπτει, πλήρως το σπουδαίο κενό μας, και για τη μετάφραση δηλαδή του Νεύτωνος. Και είναι πάντως πολύ σημαντικό γεγονός για τήν 'ιστορία τών φυσικών επιστημών στον ελλαδικό χώρο τήν εποχή πού ερευνούμε ή δυνατότητα επιτέλους να μελετήσουμε και να αξιολογήσουμε τις παραδόσεις της Νέας Φυσικής ενός σπουδαίου "Ελληνα φιλοσόφου και διδασκάλου τών επιστημών. Πριν άπό τήν παρουσίαση τών μεταφράσεων τών μαθηματικών έργων τοΰ Wolff ας σημειωθεί δτι διασώθηκαν πολύτιμα στοιχεία για τα βιβλία και τα χειρόγραφα της προσωπικής βιβλιοθήκης τοΰ Νικολάου Ζερζούλη, άπό τα όποια προκύπτουν τα ενδιαφέροντα, ή κατάρτιση και άλλες επιδόσεις του. 6 " ν Ας υπογραμμισθεί τέλος ή σημασία τής μαρτυρίας τοΰ Ίωσηπου Μοισιόδακα για τη σπουδαία θέση τοΰ Ζερζούλη στή φιλοσοφική παιδεία τής εποχής του, πού συναντούμε (α) στον Πρόλογο τής μετάφρασης τής 'Ηθικής Φιλοσοφίας τοΰ Muratori (1761), δπου ό Μοισιόδαξ προσφέρει, λέει, τή μετάφραση του αυτή σ' έναν κόσμο, «δπου τη άληθεία τα φροντιστήρια πολλαπλασιάζονται, ή εγκύκλιος παιδεία ακμάζει, ή Φιλοσοφία διδάσκεται, ή Μαθηματική ακούεται, οί διδάσκαλοι αυξάνουν μερικούς άπό τους οποίους εγώ αποτολμώ να κηρύξω τάχα καθό τόσους άνακαινιστας εκείνης τής αρχαίας ευγενείας. "Ενας Βούλγαρις Ευγένιος εις το Βυζάντιον, ένας Θεοτόκης Νικηφόρος εις τήν Κέρκυραν, ένας Ζορτούλιος Νικόλαος εις τον "Αθωνα, είναι οί πρώτοι λογάδες, άξιοι και οί τρεις να συγγράφουν και να παραδίδουν με άκρίβειαν πάσαν έπιστήμην. "Ολη ή Ελλάς πρέπει να τους σεβάζεται, διότι αυτοί σπουδάζουν ν' ανακαλέσουν τάς Μούσας εις τον πάτριον Ελικώνα των», και (β) στην 'Απολογία του (1780), δπου διαβάζουμε τα έξης χαρακτηριστικά: (('Εγώ μήτε παύω εύφημων τον έξοχώτατον εν ίατροφιλοσόφοις κύριον Μανασσήν τον Ήλιάδην, δστις προτρεπόμενος να άναλάβη τινά έπαγγελίαν εν τή νεοδμουμένη 'Ακαδημία τοΰ Βουκουρεστίου μήτε άλλην συγκατέβη να δεχθή ειμή τήν Μαθηματικήν ή τήν Πειραματικήν. Ό επίσημος άνήρ, άφοΰ χρόνους ικανούς έδίδαξεν έν τω Βουκουρεστίω τα αριστοτελικά, απήλθε τέλος εν τή 'Ιταλία έπί καταρτισμώ έαυτοΰ και τών ομογενών... Αυτό τοΰτο έποίησε και ό Ευγένιος ό Βούλγαρις, αυτό ό άϊδίας μνήμης Νικόλαος ό Ζορζούλης, αυτό και πολλοί έτεροι, δσοι άπήλθον εις τάς ακαδημίας έκείνας... επί μαθήσει τής όντως καλλιεργητέας Φιλοσοφίας». Ό Νικόλαος Ζερζούλης μετέφρασε λοιπόν ακόμη στην περίοδο τής διδα- 6. Βλ. Φιλοσοφία, ο.π., 420, σημ. 15 και 422.

5 Λίνος Γ. Μπενάκης, ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΖΕΡΖΟΤΛΗΣ 51 σκαλίας του στο 'Ιάσιο ( ) την 'Αριθμητική, τη Γεωμετρία και την Τριγωνομετρία του μεγάλου Γερμανού μαθηματικού και φιλοσόφου Christian Wolff ( ) άπο τ6 λατινικό πρωτότυπο. Πρόκειται για μετάφραση τριών βιβλίων του Wolff άπο το δίτομο έργο του Elementa matheseos universae (Halle 1713 και Γενεύη 1743). 7 Τα σωζόμενα χειρόγραφα με τις μεταφράσεις αυτές του Ζερζούλη έχουν καταγραφεί. 8 Πρόκειται για 3 χειρόγραφα Βουκουρεστίου (Ρουμανικής 'Ακαδημίας 1020, 1369 και 1377), 3 Αγίου "Ορους (Έσφιγμένου 269, Βατοπεδίου 539 και Παντελεήμονος 751), 1 τής Μεγάλης του Γένους Σχολής (αριθμ. 18, έτους 1780: μόνο τα Στοιχεία Αριθμητικής) και 1 του Μετοχίου Παναγίου Τάφου (αριθμ. 73, έτους 1781: επίσης μόνο τά Στοιχεία 'Αριθμητικής). Σ' αυτά να προστεθεί και δ κωδ. 'Ιασίου 129 (18ου αι.: μόνο τα Στοιχεία Αριθμητικής). Σύνολο χειρογράφων 9. 'Από τα χειρόγραφα αυτά τη Γεωμετρία περιέχουν μόνο οί κωδ. Βατοπεδίου 539, Έσφιγμένου 269 (οπού μάλιστα ή Γεωμετρία προηγείται τής Αριθμητικής) και Ρουμαν. 'Ακαδημίας 1377 (έτους 1801), χωρίς το Προοίμιο του Ζερζούλη, 7. Για τον Wolff, τή διδασκαλία του, την κυρίαρχη στα χρόνια του Γερμανικού Διαφωτισμού φιλοσοφική ((σχολή» του (οί μαθητές του, οί λεγόμενοι «Βολφιανοί», είχαν καταλάβει δλες σχεδόν τις έδρες στα γερμανικά πανεπιστήμια), τις επιδόσεις του στις μαθηματικές ιδιαίτερα επιστήμες και το εκτεταμένο συγγραφικό έργο του βλέπε συνοπτικά το λήμμα «Βολφφ» στο Παγκόσμιο Βιογραφικό Λεξικό της 'Εκδοτικής 'Αθηνών, τ. 2 (1984), σ. 338 (Ν. Μ. Σκουτερόπουλος). Για την παρουσία και τις επιδράσεις του στην ελληνική φιλοσοφική παιδεία και τις επιστήμες βλ. τώρα το άρθρο τοϋ Π. Νούτσου, «Die Rezeption der Ideen Christian Wolffs in Griechenland», Δωδώνη 16 (1987), σ (αναφέρεται ειδικότερα στους Επτανήσιους λογίους 'Αντώνιο Μοσχόπουλο και Δαμιανό Παρασκευά). Για τήν παρουσία ή και επίδραση των ιδεών του Wolff στο έργο τοϋ Ευγενίου Βούλγαρη, ιδιαίτερα στή Λογική του (1766) βλ. τή μαρτυρία τοϋ Ίωσήπου Μοισιόδακα, 'Απολογία, σ. 25 έπ. (εκδ. Α. 'Αγγέλου, 1976) και Α. Camariano-Cioran (σημ. 1), σ "Οσο για το θέμα τής τυχόν μετάφρασης της Αριθμητικής και τής Γεωμετρίας τοϋ Wolff και άπο τον Βούλγαρη, ή μαρτυρία τοϋ Ζαβίρα, Νέα Ελλάς, 1872, σ. 295 (Τά τύποις ανέκδοτα..., ε' 'Αριθμητική και Γεωμετρία Βολφίου, εκ τής λατινίδος) δεν είναι αρκετή, ενώ τά στοιχεία πού δίνει ό Καράς (σημ. 8), σ. 119, για 1 χειρόγραφο με τά Στοιχεία τής 'Αριθμητικής γ.ν.1 4 με τά Στοιχεία Γεωμετρίας χρειάζονται διερεύνηση και αξιολόγηση. "Οπως είναι γνωστό, ό Βούλγαρης συνέγραψε και μια Πσαγωγή εις τά 'Αριθμητικά (γιά τους σπουδαστές τής Άθωνιάδος) και Στοιχεία τής 'Αναλύσεως, επίσης ανέκδοτα. 8. Βλ. Γιάννης Καράς, Ouvrages grecs sur les Sciences exactes et naturelles conservés en manuscrit (Διατριβή στην Ecole Pratique des Hautes Études), Παρίσι 1974 και συνοπτικότερα στο βιβλίο του: Οι φνσικο-θετικες επιστήμες στον ελληνικό 18ο αιώνα, 'Αθήνα 1977, σ. 122.

6 52 Ο Ε Ρ Α Ν Ι Σ Τ Η Σ, 20 (1995) ενώ την Κατ Ούόλφ Στοιχειώδη Έπίπεδον Τριγωνομετρίαν μόνο δ 'ίδιος κώδ. Ρουμαν. 'Ακαδημίας 1377 (χωρίς δυστυχώς το Προοίμιο, άλλα με πολλά παραδειγματικά σχήματα). Παραθέτω χαρακτηριστικούς τίτλους τών μεταφράσεων αυτών: 'Αριθμητική σνντεθεΐσα παρά τον σοφωτάτου διδασκάλου κυρίου Νικολάου κατά την Ούολφίου (Ρουμαν. Άκαδ. 1020), Νικολάου Κυριάκου Τζερτζέλη Γεωμετρία και 'Αριθμητική κατά Ούόλφιον (Έσφιγμένου 269), Τών Μαθηματικών Στοιχείων αϊ πραγματίαι (sic), al προηγηκώταται (sic) εκ τών τοϋ μάθη ματικωτάτου και επιστημονικότατου Ουολφ Χριστ. Γερμανού, φιλοπόνω σπουδή Νικολάου Ντερντζελ (Ρουμαν. Άκαδ. 1377). Τέλος άπο νεώτερες εργασίες Ρουμάνων ειδικών γνωρίζουμε τώρα δτι άπο την ελληνική μετάφραση του Ζερζούλη έγινε ή πρώτη ρουμανική μετάφραση της Γεωμετρίας και της Τριγωνομετρίας του Wolff (κώδ. 923 της Ρουμαν. 'Ακαδημίας, Βουκουρέστι) πριν άπο τή δεύτερη του Gheorghe Lazar και δτι τα εγχειρίδια αυτά είχαν και στή ρουμανική μορφή τους διάδοση και ευεργετική επίδραση στην παιδεία τών χωρών εκείνων. 9 Τα εγχειρίδια του Ζερζούλη δεν είναι άπλες μεταφράσεις τών έργων του Wolff. Πρώτα άπ' δλα προτάσσονται ολιγοσέλιδα άλλα πυκνά σε θεωρητικές αρχές και σχετικές γνώσεις «Προοίμια» τοϋ μεταφραστή: «Εις την κατά Ούόλφιον Άριθμητικήν Π ρ ο ο ί μ ι ο ν του σοφωτάτου Νικολάου Κυριακού Τζερτζέλη», «Τοΰ σοφωτάτου και επιστημονικότατου κυρίου Νικολάου Κυριακού Τζερτζέλη εις τήν παρ' αυτού μεταφρασθεΐσαν και τοις εαυτού φοιτηταΐς παραδοθεΐσαν κατά Ούόλφιον Γεωμετρίαν Προοίμιο ν». 'Ακόμα, το ελληνικό κείμενο της μετάφρασης συνοδεύουν σέ κάθε σχεδόν σελίδα ερμηνευτικές «Άποσημειώσεις» τοΰ Ζερζούλη, μέ συχνές παραπομπές στον Ευκλείδη και σέ άλλους αρχαίους συγγραφείς και μέ στοιχεία πού αντλεί άπο συγγραφείς μαθηματικών έργων τών νεα>τερων χρόνων (βλ. τή δήλωση τού ΐδιου στο Προοίμιο της 'Αριθμητικής: «προστέθειται παρ' εμού τά γε δόξαντα τών παραλελειμμένων έξ άλλων συγγραφέων δια τών παρ' έμοΰ πολλαχοΰ παρεμβεβλημένων άποσημειώσεων», καθώς και άλλου: «... και έξ άλλων τάς αναγκαίας προσθήκας ποιησάμενος»). 9. Βλ. Florica Cîmpan, «Un manuscris moldovenesc cuprinzînd ο traducere a geometrei si trigonometriei lui Wolff, anterioarä celei fäcute de Gh. Lazar», Analele stiintifice ale Univ. din Iasi 6 (1960), και της 'ίδιας, «Manuscrisul de matematicä al lui Nicolae Cercel», δ.π. 7 (1962), σ. 572 έπ.

7 Αίνος Γ. Μπενάκης, ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΖΕΡΖΟΤΛΗΣ 53 Ειδικά για τη μελέτη και χρήση του Ευκλείδη δ Ζερζούλης διευκρινίζει στο Προοίμιο της Γεωμετρίας δτι «φειδόμενος του χρόνου (των μαθητών του) ώς πολυτιμότατου των άναλωμάτων» επέλεξε τ6 Εγχειρίδιο του Wolff («Ούόλφιον τον πάνυ και εν ταύτη καθηγεμόνα προστήσασθαι εγνωκα...»), διότι ή νεώτερη «κατ' Ούόλφιον οδός)) είναι συντομότερη, άλλα καλύπτει και τη διδασκαλία τών Στοιχείων της Γεωμετρίας «κατ' Εύκλείδην ή Τακουέτον» 10 για τον μεγάλο ωστόσο "Ελληνα μαθηματικό δηλώνει: «προσθήσω εν τω τέλει του παρόντος εγχειριδίου τινά τών παρ' Εύκλείδει προτάσεων, τισί τών καθ' ημάς παραγράφων την αυτήν είναι τε και συμφθέγγεσθαι, ώς αν ούτως αυτά δή τα παρ' έκείνω υμάς διδάσκεσθαι και γνώτε, και τον κατ' Ούόλφιον έπιτομώτερόν τε και καινότερον τρόπον άγάσησθε». Καθώς δεν είχαμε ώς τώρα τή δυνατότητα αντιπαραβολής τών λατινικών κειμένων του Wolff με τα εγχειρίδια του Ζερζούλη, δεν μπορούμε να καταγράψουμε με βεβαιότητα όλες τις Σημειώσεις και το περιεχόμενο τους στην προσωπική μελέτη και ερμηνευτική ικανότητα του "Ελληνα μεταφραστή. 'Ενδεικτικά αναφέρονται έδώ μερικές παραπομπές τοΰ Ζερζούλη, με ακριβή στοιχεία έκδοσης και συχνά σελίδα, σέ μαθηματικά έργα τοΰ «Άριότου του "Αγγλου» (Thomas Harriot, ), «Ούαλλίστου» (John Wallis, ), «Λαμύ» (Guillaume Lamy, μέ παραπομπή στα Στοιχεία Γεωμετρίας, Παρίσι 1710), «Έρχάρδου Ούϊγελίου» (παραπομπή στην Πρακτική 'Αριθμητική του), «Δανγκουρτίου» (παραπομπή: «έν τοις Σνμμίκτοις τοις Βερολινιακοϊς»), «'Εμμανουήλ Σουεδενβοργίου» (Emmanuel Swedenborg, ) κ.ά. πολλών Τα Elementa Geometriae τοΰ Andreas Tacquet (Cantabrigiae 1710) τυπώθηκαν αργότερα στην ελληνική μετάφραση («μετά σημειώσεοον τοϋ Ούΐστωνος») τοϋ Ευγενίου Βουλγάρεως, Βιέννη Ό πυρήνας τοΰ άρθρου αποτελεί ανακοίνωση στο Πανελλήνιο Συνέδριο «Οί φυσικές-θετικές επιστήμες κατά τήν περίοδο τοϋ Νεοελληνικού Διαφωτισμού», πού οργάνωσε ή "Ενωση 'Ελλήνων Φυσικών - Παράρτημα Λάρισας στίς στη Αάρισα-Άμπελάκια-Τύρναβο. Πολύ νεώτερα είναι βέβαια τα στοιχεία για τή διδασκαλία της νευτώνειας φυσικής άπο τον Νικόλαο Ζερζούλη μετά τήν πρόσφατη «ανακάλυψη» τοϋ σχετικού χειρογράφου τοΰ 'Ιασίου. Ευχαριστώ πάντως και άπο τή θέση αυτή τον εκλεκτό σύνεδρο της Αάρισας κ. Μιχάλη Λάμπρου, καθηγητή τοΰ Λίαθηματικοΰ Τμήματος τοΰ Πανεπιστημίου Κρήτης, για τή βοήθεια του στην αναγνώριση τών εξελληνισμένων ονομάτων τών ευρωπαίοι επιστημόνων, πού γνωρίζει και χρησιμοποιεί ό Ζερζούλης. Για τις δυσκολίες πού αντιμετωπίζει στο θέμα τών εξελληνισμένων ονομάτων ό σύγχρονος μελετητής βλέπει το πολύ χρήσιμο άρθρο της καθηγήτριας Γεωργίας Άποστολοπούλου ('Ιωάννινα, «Ή απόδοση τών έπωνύμω ν

8 54 Ο ΕΡΑΝΙΣΤΗΣ, 20 (1995) Συχνές είναι βέβαια οί αναφορές του Ζερζούλη στον «θαυμάσιον Καρτέσιον» (Descartes, ) και τον «περικλεέστατον Λεϊβνίτιον» (Leibniz, ), άλλα και ιδιαίτερη σημασία έ'χει ή παραίνεση του να χρησιμοποιούν οί μαθητές του και τα εγχειρίδια των Βούλγαρη και Θεοτόκη. Τέλος και στα τρία βιβλία του Wolff ό μεταφραστής μας έχει προσθέσει άφθονα σχήματα για την εποπτική διδασκαλία των θεωρημάτων, ιδιαίτερα της Γεωμετρίας. Και το στοιχείο αυτό εντάσσεται ασφαλώς στό γενικό πνεύμα του Ζερζούλη, να ενισχύσει το πρακτικό μέρος και τή διδακτική χρησιμότητα τών εγχειριδίων (βλ. ιδιαίτερα το μέρος της Γεωμετρίας, πού ονομάζει «Έμπρακτον Γεωμετρίαν»). Στό θέμα αυτό ό Ζερζούλης στό Προοίμιο της "Αριθμητικής διατυπώνει με έμφαση τήν πρόθεση του, με αφετηρία μάλιστα τήν διαίρεση της αριθμητικής «παρά τοις πάλαι και τοις νυν σοφοΐς» σε θεωρητικό και πρακτικό μέρος. "Εχοντας αναλύσει το περιεχόμενο και τους σκοπούς κάθε μέρους, δηλώνει ότι ό Wolff χρησιμοποιεί άλλη μέθοδο, «περί της πρακτικής μεν πραγματευόμενος πάντως, πολλά δε και τών άπό του θεωρητικού τής αυτής παρενέσειρε μέρους...». Επειδή «όμως αύτω πολλά και τοΰ πρακτικού μέρους συντομίας παραλέλειπται χάριν, άτε δή παρά πλουτούντα πολλας περί τών αυτών διαλαμβάνουσας γράφοντι βίβλους», γι' αυτό λέει ό Ζερζούλης «προστέθειται παρ' εμού τά γε δόξαντα τών παρελελειμμένων, εξ άλλων συγγραφέων δια τών παρ' εμού παρεμβεβλημένων άποσημειώσεων». Και το κάνει αυτό, προσθέτει, για να βοηθήσει καλύτερα τους «πρωτόπειρους» μαθητές του, άλλα τών ξένων φιλοσόφων στην Ελληνική σέ ορισμένα κείμενα του περασμένου αιώνα»: 'Ονόματα. Reçue onomastique 9 ('Αθήνα 1984) Βλέπε επίσης τήν πολύ καλή εργασία για τή σωστή «αποκρυπτογράφηση» στό Ευρετήριο κυρίων ονομάτων τής επανέκδοσης της Συνάψεως τής 'Ιστορίας τής Φιλοσοφίας του W. G. Tennemann στή μετάφραση Κ. Μ. Κούμα (1818), 'Αθήνα, 'Ακαδημία 'Αθηνών 1973, σ "Οπως και στο Ευρετήριο του περιοδικού 'Ερμής ό Λόγιος άπό τον Έμμ. Ν. Φραγκίσκο, 'Αθήνα, ΚΝΕ/ΕΙΕ, 'Εδώ είναι ασφαλώς ή θέση να επισημάνω και τήν ανάγκη της στενής συνεργασίας του μελλοντικού φιλόλογου εκδότη τών μαθηματικών αυτών ε'ργων δπως και τών άλλων της παραγωγικότατης αυτής εποχής του Νεοελληνικού Διαφωτισμού με συνάδελφο μαθηματικό ή φυσικό, ερευνητή τής ιστορίας τών φυσικών επιστημών. Το Συνέδριο τοϋ Παραρτήματος Αάρισας τής «"Ενωσης 'Ελλήνων Φυσικών» για τις φυσικές-θετικές επιστήμες κατά τήν περίοδο τοΰ Νεοελληνικού Διαφωτισμού μας έδωσε έκτος τών άλλων και τήν ευχάριστη ευκαιρία να διαπιστώσουμε τήν παρουσία σήμερα στον ελληνικό ερευνητικό χώρο νέων συναδέλφων άπό τήν περιοχή τών φυσικών επιστημών με στέρεη επιστημονική κατάρτιση και γνήσιο ενδιαφέρον για τή νεοελληνική πνευματική ιστορία.

9 Λίνος Γ. Μπενάκης, ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΖΕΡΖΟΤΛΗΣ 55 και γιατί αυτοί «ούκ εύποροΰσι το νυν έχον εν τη καθ' ημάς διαλέκτω βίβλων πλειόνων περί των αυτών διαλαμβανουσών». Ή διδακτική και παιδαγωγική σκοπιμότητα είναι φανερή σε όλο το έργο, πού επί πλέον αποτελεί όργανο διδασκαλίας του ϊδιου του μεταφραστή-διασκευαστή του. 'Απομένει να πούμε ότι στα Προοίμια του, ιδιαίτερα στο πρώτο, της 'Αριθμητικής, ό Ζερζούλης εξαίρει με έντονα ρητορικό ΰφος άλλα και άφθονες αναφορές στους "Ελληνες κλασικούς τήν ά ξ ί α «τ ή ς Μ α θ η- μ α τ ι κ ή ς» και τή χρησιμότητα των κλάδων της. Και για μέν το γενικότερο αυτό θέμα έχουμε πρώτα τή δήλωση του οτι σχετικά μίλησε σε αναλυτικότερο κείμ,ενο, πού προηγείται της 'Αριθμητικής και άφορα «άπασαν τήν Μαθηματικήν» («εφθημεν ήδη δια πολλών εν τω προ τούτου περί της μαθηματικής άπάσης διεξοδικωτέρω λόγω άποχρόντως και Ίκανώς άποδεδειχότες»). Ό «λόγος» αυτός του Ζερζούλη δεν μας είναι δυστυχώς γνωστός ή δεν έχει ταυτισθεί ακόμα στα χειρόγραφα τών μεταφράσείον των έργων του Wolff. "Εχουμε όμως άλλες καίριες αναφορές στην αξία και χρησιμότητα τών μαθηματικών σέ άλλο κείμενο του Ζερζούλη, τή γνωστή επιστολή για το κοΰφον και το βαρύ, 12 όπου ό «νεωτερικός» φιλόσοφος διδάσκαλος τότε στην Τρίκκη ( ) αντιμετωπίζει τήν πολεμική του αντιπάλου του στο θέμα της διδασκαλίας τών μαθηματικών. Πραγματικά, ένα δεύτερο θέμα, στο όποιο ή αντίθεση του Δωροθέου προς τους «νεωτέρους» είναι εξαιρετικά έντονη, εϊναι ή χ ρ ή σ η τών μαθηματικών στή φιλοσοφική προβληματική, τή συγκεκριμένη και γενικότερα. Ό Δωρόθεος έχει μιλήσει και άλλου για «έκτροπήν επί τα μαθηματικά», συγκεντρώνει όμως στο τέλος του κειμένου του αύτοΰ οξύτατα πυρά εναντίον «τών κατακόρως επί τών φυσικών μαθηματολογούντων» {δ.π ). Στις θέσεις αυτές ό Ζερζούλης είναι κατηγορηματικά αντίθετος, και το κείμενο περιέχει συχνές αναφορές στην άξια τών μαθηματικών έτσι π.χ., προβάλλοντας τή δική του καλύτερη γνο'ίση του 'Αριστοτέλη και τών σχολιαστών του, αρχαίων, βυζαντινών και νεώτερων, στηρίζει τήν καλή αυτή γνώση και σωστή κατανόηση του Σταγιρίτη στο συγκεκριμένο πρόβλημα ακριβώς στο ότι είναι «μαθηματικών εγκρατής, ούχ ως ύμεϊς οι άγεωμέτρητοι και άγεωμετρήτως τοις εκείνου προσβάλλοντες, μαθηματικούς παραδείγματι όντος [του Αριστοτέλους] πεπυκνωμένου, ίν' εκ τών σαφέστερων τα παρ' αύτω ασαφή γνωρισθή...». 13 'Αναλυτικότερα γράφει παρακάτω ό Ζερζούλης: «Ό φιλόσοφος ούτος [ό 12. Φιλοσοφία 7/1977, 416 έπ., ίδιαίτ. 435, 442, Ό.π., σ

10 :><; Ο ΕΡΑΝΙΣΤΗΣ, 20 (1995) Αριστοτέλης], ώσπερ δη και οι άλλοι οι προ αύτοΰ, πανταχού των έαυτοΰ συγγραμμάτων μαθηματικούς πεπύκνωται παραδείγμασιν, άπο των σαφέστερων ως επιστημονικών όντων και αναντίρρητων μαθηματικών τα ασαφέστερα φυσικά, δια το τών άρχων άδηλον και το σύνθετον, πειρώμενος δεΐξαΐ' τινές δε τών έαυτοΰ οπαδών μαθηματικής ε'ισιν ολο^ς άπειροι και είκότως τα αύτοΰ ού κατανοοΰσι συγγράμματα και ακατάληπτα είναι νομίζουσι». 14 Την υπεροχή του τέλος δ Ζερζούλης, στην κατακλείδα τοΰ ΐδιου άποκαλυπτικοΰ για τις γνώσεις και το πνεΰμα του κειμένου, δηλώνει ότι στηρίζει στη γνώση «της αριστοτελικής φιλοσοφίας τής τε άπο τής δημοκριτικής άναζωογονηθείσης υπό τών νεωτέρων και τής άπδ τών τής μαθηματικής άπάσης ειδών, όση κατά παλαιούς και δση κατά νεωτέρους έπηύξηται, τής τε άπο ανατομίας και ιατρικής, ναι μην και τής άπο τής ίεράς θεολογίας τών ορθοδόξων ημών και τής τών θείων Γραφών και τών άγιωτάτων πατέρων μελέτης και αναγνώσεως...». 15 "Ενα τελευταίο σημείο, πού αξίζει να προβληθεί, είναι ή επιχειρηματολογία τοΰ Ζερζούλη για τα «πρωτεία» τής αριθμητικής και την πρόταξη τής διδασκαλίας της σέ σχέση μέ τους άλλους κλάδους τών μαθηματικών. Στο Προοίμιο τής 'Αριθμητικής τοΰ Wolff δηλώνεται ρητά: «Ταΰτ' άρα είκότως και προτακτέαν είναι τών άλλων τής μαθηματικής ειδών α πάντων την Άριθμητικήν άνδράσι σοφοΐς κέκριται τοις τε πάλαι και γε τοις νεωτέροις, οΐα δη και καθηγεμόνι εν τούτοις τω ήμετέρω Ούολφιω τω πάνυ - έχει γαρ αύτη τα τοιαΰτα κληρωσαμένη πρωτεία φύσει πάντως εκ τε τής οικείας αξίας και παρά το έπιστητόν αυτής, περί ο καταγίνεται, ίδιαίτατον ύποκείμενον». "Ωστε άπο τη φύση της είναι ή αριθμητική ή πρώτη μαθηματική επιστήμη άλλα και για το αντικείμενο της. Ή ανάλυση τής θέσης αυτής κλείνει μέ αναφορά στον Πρόκλο (κατά λέξη απόσπασμα άπο τά Σχόλια στα Στοιχεία τοΰ Ευκλείδη) και στον Νικόμαχο Γερασηνό («έν προοιμίω τής Εισαγωγής τής κατ' αυτόν Αριθμητικής))). Το Προοίμιο κλείνει μέ την υπογράμμιση τής χρησιμότητας («χρήσις και λυσιτέλεια») τής αριθμητικής για τον πολιτικό βίο (μέ αναφορά στον πλατωνικό Φίληβο) καθώς και για τη φυσική και τά άλλα μέρη τής φιλοσοφίας, άλλα και για την «τοΰ ανθρωπίνου νοός τελείωσιν». Σέ επισφράγιση τών εισαγωγικών αυτών θέσεων του ό Ζερζούλης επικαλείται και πάλι την αυθεντία τοΰ Πλάτωνος: «Ήμΐν δε μόνον το περί αυτής [τής ά- 14. "Ο.π., σ "Ο.π., σ

11 Αίνος Γ. Μπενάκης, ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΖΕΡΖΟΥΑΗΣ 57 ριθμητικής] Πλάτωνος του θείου εν τω τρισκαιδεκάτω τών Νόμων ειρημενω έπιτιθείσθω νυν εις σφραγίδα του λόγου, ούτω δηλονότι την εν άνθρώποις φρόνησιν άναβλαστάνειν εκ ταύτης... και δια το ταύτης άνευ, ήπερ αύτος φησίν ούτος εν τω τών Πολιτειών έβδόμω, μήτε πολιτείαν μήτε οίκίαν μήτε δη στρατηγίαν δύνασθαι συστήναι». ΛΙΝΟΣ Γ. ΜΠΕΝΑΚΗΣ

Παιδαγωγοί και παιδαγωγική σκέψη στον ελληνόφωνο χώρο (18ος αιώνας- Μεσοπόλεμος)

Παιδαγωγοί και παιδαγωγική σκέψη στον ελληνόφωνο χώρο (18ος αιώνας- Μεσοπόλεμος) ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ (18ος αιώνας- Μεσοπόλεμος) Ενότητα 5: 18ος αιώνας- αρχές 19ου αιώνα: Ιώσηπος Μοισιόδαξ, Κωνσταντίνος Κούμας Α. Βόλα, Μ. Ζόγκα, Α. Καρυώτη,

Διαβάστε περισσότερα

Η εκπαίδευση στην αρχαιότητα και στο βυζάντιο

Η εκπαίδευση στην αρχαιότητα και στο βυζάντιο Η εκπαίδευση στην αρχαιότητα και στο βυζάντιο Κωνσταντίνος Λιάκος Β2 49 ο Γυμνάσιο Αθηνών 2011-2012 Η εκπαίδευση στην αρχαιότητα και στο βυζάντιο Πρωτοβάθμια εκπαίδευση Όπως και στον σύγχρονο κόσμο, έτσι

Διαβάστε περισσότερα

1.6.3 Ιατρικές και βιολογικές θεωρίες στον Πλάτωνα και στον Αριστοτέλη Η αρχαία ελληνική ιατρική µετά τον Ιπποκράτη

1.6.3 Ιατρικές και βιολογικές θεωρίες στον Πλάτωνα και στον Αριστοτέλη Η αρχαία ελληνική ιατρική µετά τον Ιπποκράτη 1 2 Περιεχόµενα Πρόλογος...5 Εισαγωγή: Οι Απαρχές της Ελληνικής Επιστήµης...8 Κεφάλαιο 1: Η Αρχαία Ελληνική Επιστήµη...24 1.1 Οι φυσικές θεωρίες των Προσωκρατικών φιλοσόφων...25 1.1.1 H πρώιµη ιωνική φιλοσοφική

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΑΔΑ

ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΑΔΑ LypCh1:Layout 1 copy 11/13/08 8:53 PM Page 3 ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΛΥΠΟΥΡΛΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΑΔΑ ΑΠΟ ΤΟΝ ΟΜΗΡΟ ΣΤΟΝ ΙΠΠΟΚΡΑΤΗ ΚΕΙΜΕΝΑ ΚΑΙ ΕΙΚΟΝΕΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2008 LypCh1:Layout 1 copy 11/13/08 8:53 PM Page

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας

Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας Γραφεία: Κτήριο Αποστολίδη, Καλλιπόλεως και Ερεσού 1 T.K. 20537, 1678 Λευκωσία, Τηλ.: + 357 22893850, Τηλομ.: + 357 22 894491 Παρουσίαση 26 Ιανουαρίου 2014 2. ΣΚΟΠΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

3 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΝΕΑΣ ΣΜΥΡΝΗΣ ΣΧΟΛ. ΕΤΟΣ

3 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΝΕΑΣ ΣΜΥΡΝΗΣ ΣΧΟΛ. ΕΤΟΣ ΕΞΕΤΑΣΤΕΑ ΥΛΗ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ Β ΛΥΚΕΙΟΥ Εισαγωγή: ενότητες 3η ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ Κεφάλαιο Α: ενότητες 4η, 5η, 7 η, 9η,10η, 21η, 24 η, 25η Κεφάλαιο Β: ενότητες 28η, 29η, 30η,31η, 32η, 33 η. Α ΕΙΣΑΓΩΓΗ:

Διαβάστε περισσότερα

Παιδαγωγοί και παιδαγωγική σκέψη στον ελληνόφωνο χώρο (18ος αιώνας- Μεσοπόλεμος)

Παιδαγωγοί και παιδαγωγική σκέψη στον ελληνόφωνο χώρο (18ος αιώνας- Μεσοπόλεμος) ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Παιδαγωγοί και παιδαγωγική σκέψη στον ελληνόφωνο χώρο (18ος αιώνας- Μεσοπόλεμος) Ενότητα 10: Η Παιδαγωγική στο Αθηνών (19ος αι.) Ε. Αβτζή,

Διαβάστε περισσότερα

Προαγωγικές εξετάσεις περιόδου Μαΐου Ιουνίου Καθορισμός εξεταστέας ύλης των μαθημάτων της Α τάξης του Γενικού Λυκείου

Προαγωγικές εξετάσεις περιόδου Μαΐου Ιουνίου Καθορισμός εξεταστέας ύλης των μαθημάτων της Α τάξης του Γενικού Λυκείου 2 ο Γενικό Λύκειο Αμαλιάδας Προαγωγικές εξετάσεις περιόδου Μαΐου Ιουνίου 2016 Καθορισμός εξεταστέας ύλης των μαθημάτων της Α τάξης του Γενικού Λυκείου Αρχαία Ελληνική Γλώσσα και Γραμματεία Στην εξεταστέα

Διαβάστε περισσότερα

1ος Πανελλαδικός Μαθητικός Διαγωνισμός Φιλοσοφικού Δοκιμίου. Η φιλοσοφία ως τρόπος ζωής Αρχαία ελληνική φιλοσοφία

1ος Πανελλαδικός Μαθητικός Διαγωνισμός Φιλοσοφικού Δοκιμίου. Η φιλοσοφία ως τρόπος ζωής Αρχαία ελληνική φιλοσοφία 1ος Πανελλαδικός Μαθητικός Διαγωνισμός Φιλοσοφικού Δοκιμίου Η φιλοσοφία ως τρόπος ζωής Αρχαία ελληνική φιλοσοφία προκριματική φάση 18 Φεβρουαρίου 2012 υπό την Αιγίδα του ΥΠΔΒΜΘ Διοργάνωση Τμήμα Φιλοσοφίας

Διαβάστε περισσότερα

www.kalymnikifilia.gr

www.kalymnikifilia.gr Η επιρροή του ελληνικού πολιτισμού και της ελληνικής γλώσσας στη διαμόρφωση του ρωσικού εκπαιδευτικού συστήματος (το παράδειγμα των Εκπαιδευτικών ιδρυμάτων της Μόσχας) ΒΑΝΤΙΜ ΓΙΑΡΟΒΟÏ Kαθηγητής μουσικής

Διαβάστε περισσότερα

Πανελλαδικού Μαθητικού Διαγωνισμού Φιλοσοφίας 2011/12

Πανελλαδικού Μαθητικού Διαγωνισμού Φιλοσοφίας 2011/12 Προτάσεις Βιβλιογραφίας (ελληνική βιβλιογραφία) Πανελλαδικού Μαθητικού Διαγωνισμού Φιλοσοφίας 2011/12 Οι προτάσεις αυτές σκοπόν έχουν να διευκολύνουν τους καθηγητές στην αναζήτηση υλικού, από το οποίο

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΚΛΑΣΙΚΗΣ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ

ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΚΛΑΣΙΚΗΣ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΚΛΑΣΙΚΗΣ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ Σπύρου Ν. Πνευµατικού Καθηγητή Μαθηµατικών Πανεπιστηµίου Πατρών ΕΚ ΟΣΕΙΣ Γ. Α. ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΥ 2005 Σ. Ν. Πνευµατικός Η αναπαραγωγή ολικά ή µερικά ή περιληπτικά, ή η αντιγραφή του

Διαβάστε περισσότερα

Η Διδασκαλία της Νεοελληνικής Γλώσσας στην Ουκρανία

Η Διδασκαλία της Νεοελληνικής Γλώσσας στην Ουκρανία Η Διδασκαλία της Νεοελληνικής Γλώσσας στην Ουκρανία ΞΕΝΙΑ ΑΡΤΑΜΟΝΟΒΑ Κυριακάτικο Σχολείο της Ελληνικής Κοινότητας του Χαρκόβου (Ουκρανία) Οι κοινωνικές αναταραχές του 20 ου αιώνα επηρέασαν και τις ελληνικές

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ

ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ Ι. ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ Θεολόγος Καθηγητής DEA Εκκλησιαστικής Ιστορίας ΑΠΘ Δρ. Θεολογίας ΑΠΘ Η δεξίωση της επιστημονικής επανάστασης του 16

Διαβάστε περισσότερα

Ἡ πνευματικὴ κίνηση στὰ Ἰωάννινα τὸν 18 ο αἰ. καὶ ἡ παρουσία τοῦ Εὐγενίου Βούλγαρη Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Β ΠΑΝΗΠΕΙΡΩΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ

Ἡ πνευματικὴ κίνηση στὰ Ἰωάννινα τὸν 18 ο αἰ. καὶ ἡ παρουσία τοῦ Εὐγενίου Βούλγαρη Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Β ΠΑΝΗΠΕΙΡΩΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΗΠΕΙΡΩΤΙΚΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ ΙΔΡΥΜΑ ΜΕΛΕΤΩΝ ΙΟΝΙΟΥ ΚΑΙ ΑΔΡΙΑΤΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ Β ΠΑΝΗΠΕΙΡΩΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ Ἡ πνευματικὴ κίνηση στὰ Ἰωάννινα τὸν 18 ο αἰ. καὶ ἡ παρουσία τοῦ Εὐγενίου Βούλγαρη Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Ἰωάννινα,

Διαβάστε περισσότερα

Α ΛΥΚΕΙΟ ΑΡΣΑΚΕΙΟΥ ΨΥΧΙΚΟΥ ΝΙΚΗΦΟΡΟΣ ΒΛΕΜΜΥΔΗΣ. Εργασία 8

Α ΛΥΚΕΙΟ ΑΡΣΑΚΕΙΟΥ ΨΥΧΙΚΟΥ ΝΙΚΗΦΟΡΟΣ ΒΛΕΜΜΥΔΗΣ. Εργασία 8 Α ΛΥΚΕΙΟ ΑΡΣΑΚΕΙΟΥ ΨΥΧΙΚΟΥ ΝΙΚΗΦΟΡΟΣ ΒΛΕΜΜΥΔΗΣ Εργασία 8 ΕΡΓΑΣΙΑ ΤΗΣ ΜΑΘΗΤΡΙΑΣ ΑΓΝΗΣ ΒΟΥΡΤΣΗ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. ΤΑΞΗ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Εισαγωγή -Ν.Βλεμμύδης -Έργο -Θεολογικό

Διαβάστε περισσότερα

Παιδαγωγοί και παιδαγωγική σκέψη στον ελληνόφωνο χώρο (18ος αιώνας- Μεσοπόλεμος)

Παιδαγωγοί και παιδαγωγική σκέψη στον ελληνόφωνο χώρο (18ος αιώνας- Μεσοπόλεμος) ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Παιδαγωγοί και παιδαγωγική σκέψη στον ελληνόφωνο χώρο (18ος αιώνας- Μεσοπόλεμος) Ενότητα 6: Διδασκαλείο αρρένων (1834-1864) Ι. Μπεκηρόπουλος,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΣ ΒΙΟΣ & ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΣ ΒΙΟΣ & ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ Μαθητικό Συνέδριο Ιστορίας "Το Βυζάντιο ανάμεσα στην αρχαιότητα και τη σύγχρονη Ελλάδα" ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΣ ΒΙΟΣ & ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ Η επίδραση της αρχαίας ελληνικής φιλοσοφίας στο Βυζαντινό Πολιτισμό Μαθητική Κοινότητα

Διαβάστε περισσότερα

138 Φιλοσοφικών και Κοινωνικών Σπουδών Κρήτης (Ρέθυμνο)

138 Φιλοσοφικών και Κοινωνικών Σπουδών Κρήτης (Ρέθυμνο) 138 Φιλοσοφικών και Κοινωνικών Σπουδών Κρήτης (Ρέθυμνο) Σκοπός Το Τμήμα έχει σκοπό την ανάδειξη επιστημόνων ικανών να καλύψουν τις ανάγκες της εκπαίδευσης σε μαθήματα Φιλοσοφίας, Παιδαγωγικής, Ψυχολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΚΛΑΣΙΚΗ ΜΗΧΑΝΙΚΗ. Καθηγητής: Σ. ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΚΛΑΣΙΚΗ ΜΗΧΑΝΙΚΗ. Καθηγητής: Σ. ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΚΛΑΣΙΚΗ ΜΗΧΑΝΙΚΗ Καθηγητής: Σ. ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΣ Η Κλασική Μηχανική σηµματοδοτεί την πρώτη µμεγάλη επανάσταση της ανθρώπινης σκέ- ψης στην πορεία της για την ερµμηνεία

Διαβάστε περισσότερα

ΙΙΙ. ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΩΝ ΞΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ.

ΙΙΙ. ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΩΝ ΞΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ. ΙΙΙ. ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΩΝ ΞΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ. Είδαμε πως το 4.2% των μαθητών στο δείγμα μας δεν έχουν ελληνική καταγωγή. Θα μπορούσαμε να εξετάσουμε κάποια ειδικά χαρακτηριστικά αυτών των ξένων μαθητών

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΓΝΩΣΗ; ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ; Το ερώτημα για το τι είναι η γνώση (τι εννοούμε όταν λέμε ότι κάποιος γνωρίζει κάτι ή ποια

ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΓΝΩΣΗ; ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ; Το ερώτημα για το τι είναι η γνώση (τι εννοούμε όταν λέμε ότι κάποιος γνωρίζει κάτι ή ποια 18 ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΓΝΩΣΗ; ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ; Το ερώτημα για το τι είναι η γνώση (τι εννοούμε όταν λέμε ότι κάποιος γνωρίζει κάτι ή ποια χαρακτηριστικά αποδίδουμε σε ένα πρόσωπο το οποίο λέμε

Διαβάστε περισσότερα

Η γλώσσα της Κ.Δ. είναι η «κοινή» ελληνιστική, δηλαδή η δημώδης και η γλώσσα που ομιλείτο από τον 3 ο αι. π.χ. μέχρι τον 3 ο αι. μ.χ.

Η γλώσσα της Κ.Δ. είναι η «κοινή» ελληνιστική, δηλαδή η δημώδης και η γλώσσα που ομιλείτο από τον 3 ο αι. π.χ. μέχρι τον 3 ο αι. μ.χ. Η γλώσσα της Κ.Δ. είναι η «κοινή» ελληνιστική, δηλαδή η δημώδης και η γλώσσα που ομιλείτο από τον 3 ο αι. π.χ. μέχρι τον 3 ο αι. μ.χ. Οι κατακτήσεις του Μ. Αλεξάνδρου και η πολιτική ενοποίηση του χώρου

Διαβάστε περισσότερα

Εξαιρετική η επίδοση της Κύπρου στην έρευνα στο ΕΣΕ, είπε στο ΚΥΠΕ ο Καθηγητής Bourguignon ΚΥΠΕ - Αθηνά Αρσαλίδου - ΚΥΠΡΟΣ/Λευκωσία 14/12/ :10

Εξαιρετική η επίδοση της Κύπρου στην έρευνα στο ΕΣΕ, είπε στο ΚΥΠΕ ο Καθηγητής Bourguignon ΚΥΠΕ - Αθηνά Αρσαλίδου - ΚΥΠΡΟΣ/Λευκωσία 14/12/ :10 15.12.2016 Εξαιρετική η επίδοση της Κύπρου στην έρευνα στο ΕΣΕ, είπε στο ΚΥΠΕ ο Καθηγητής Bourguignon ΚΥΠΕ - Αθηνά Αρσαλίδου - ΚΥΠΡΟΣ/Λευκωσία 14/12/2016 12:10 Η Κύπρος αποδίδει εξαιρετικά καλά στον τομέα

Διαβάστε περισσότερα

ΥΛΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΜΑΪΟΥ - ΙΟΥΝΙΟΥ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΘΟΥΚΙΔΙΔΗ, ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ ΤΑΞΗ: Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΥΛΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΜΑΪΟΥ - ΙΟΥΝΙΟΥ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΘΟΥΚΙΔΙΔΗ, ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ ΤΑΞΗ: Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΥΛΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΜΑΪΟΥ - ΙΟΥΝΙΟΥ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΘΟΥΚΙΔΙΔΗ, ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ ΤΑΞΗ: Γ ΛΥΚΕΙΟΥ Στην ύλη των εξετάσεων περιλαμβάνονται τα εξής: Τα επόμενα κεφάλαια

Διαβάστε περισσότερα

Θεσσαλονίκη, Ιούνιος 2003

Θεσσαλονίκη, Ιούνιος 2003 ΠΡΟΛΟΓΟΣ Γ ΕΚ ΟΣΗΣ Μετά την τρίτη έκδοση του βιβλίου µου µε τα προβλήµατα Μηχανικής για το µάθηµα Γενική Φυσική Ι, ήταν επόµενο να ακολουθήσει η τρίτη έκδοση και του παρόντος βιβλίου µε προβλήµατα Θερµότητας

Διαβάστε περισσότερα

2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός

2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός κεφάλαιο 6 ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΛΩΣΗ ΤΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗΣ ΚΑΙ ΤΙΣ ΑΝΑΚΑΛΥΨΕΙΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΧΩΡΩΝ ΩΣ ΤΗ ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΗΣ ΒΕΣΤΦΑΛΙΑΣ (1453-1648) 2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός Ορισμός Πρόκειται για μια γενικότερη πνευματική

Διαβάστε περισσότερα

334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα)

334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα) 334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα) Ιστορικό Σημείωμα γαι την Παιδαγωγική Σχολή Φλώρινας Η Παιδαγωγική Ακαδημία Φλώρινας ιδρύθηκε τον Νοέμβριο του 1941, δηλ. κατά την διάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 13 ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΓΕΝΙΚΗ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 13 ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΓΕΝΙΚΗ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗ Περιεχόµενα 7 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 13 ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΓΕΝΙΚΗ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α Η ΠΑΙ ΑΓΩΓΟΥΣΑ Ι ΑΣΚΑΛΙΑ... 17 Το αντικείµενο της Παιδαγωγικής, η παιδαγωγούσα διδασκαλία, ο ρόλος της ψυχολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ηµοσθένης Ὑπὲρ τῆς Ῥοδίων Ἐλευθερίας

ηµοσθένης Ὑπὲρ τῆς Ῥοδίων Ἐλευθερίας ηµοσθένης Ὑπὲρ τῆς Ῥοδίων Ἐλευθερίας 75 76 ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Ο λόγος του ηµοσθένη «Ὑπὲρ τῆς Ῥοδίων ἐλευθερίας» είναι ένας έπαινος προς το δηµοκρατικό πολίτευµα και αντίστοιχα ένα «κατηγορώ» κατά του

Διαβάστε περισσότερα

102 Φιλοσοφίας Πάτρας

102 Φιλοσοφίας Πάτρας 102 Φιλοσοφίας Πάτρας Το Τμήμα Φιλοσοφίας ιδρύθηκε με το Π.Δ. 206/1999 (Φ.Ε.Κ. 176/6-9-1999) και αποτελεί το πρώτο και μοναδικό αμιγώς φιλοσοφικό τμήμα στην Ελλάδα. Άρχισε να λειτουργεί το ακαδημαϊκό έτος

Διαβάστε περισσότερα

Α ΕΤΟΣ (Β ΕΞΑΜΗΝΟ) ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΗΜΕΡΑ ΜΑΘΗΜΑ ΔΙΔΑΣΚΩΝ/ΟΥΣΑ ΩΡΑ ΑΙΘΟΥΣΑ

Α ΕΤΟΣ (Β ΕΞΑΜΗΝΟ) ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΗΜΕΡΑ ΜΑΘΗΜΑ ΔΙΔΑΣΚΩΝ/ΟΥΣΑ ΩΡΑ ΑΙΘΟΥΣΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΑΣ ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΕΑΡΙΝΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2012-2013 Α ΕΤΟΣ (Β ΕΞΑΜΗΝΟ) Πλάτων: Θεωρία των ιδεών (Υ) Μ. Μουζάλα 16:00-18:00 ΧΗ8 / ΑΠ2 / ΑΠ4 / ΑΠ8 06.06.2013

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ ΚΑΙ ΑΝΑΦΟΡΕΣ

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ ΚΑΙ ΑΝΑΦΟΡΕΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ ΚΑΙ ΑΝΑΦΟΡΕΣ Κάθε αναφορά απόψεις που προέρχεται από εξωτερικές πηγές -βιβλία, περιοδικά, ηλεκτρονικά αρχεία, πρέπει να επισημαίνεται, τόσο μέσα στο κείμενο όσο και στη βιβλιογραφία,

Διαβάστε περισσότερα

Αντιαιρετικόν Εγκόλπιον www.egolpion.com

Αντιαιρετικόν Εγκόλπιον www.egolpion.com Αντιαιρετικόν Εγκόλπιον www.egolpion.com ΤΟ ΤΕΤΡΑΓΡΑΜΜΑΤΟ ΟΝΟΜΑ ΤΟΥ ΘΕΟΥ ΣΑΛΤΑΟΥΡΑΣ ΧΡΗΣΤΟΣ Η παρούσα μελέτη σκοπό έχει να ανασκευάσει μια τεράστια πλάνη των λεγομένων Μαρτύρων του Ιεχωβά σχετικά με το

Διαβάστε περισσότερα

Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις

Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις Α/ Α Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις Απλή Αν κάνετε αναζήτηση µιας λέξης σε ένα αρχαιοελληνικό σώµα κειµένων, αυτό που θα λάβετε ως αποτέλεσµα θα είναι: Μια καταγραφή όλων των εµφανίσεων της λέξης στο συγκεκριµένο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΒΙΒΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟ Λύκειο ΑΡΧΑΊΑ ΕΛΛΗΝΙΚΉ ΓΛΏΣΣΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΉ ΓΛΏΣΣΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΆ ΒΙΟΛΟΓΊΑ

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΒΙΒΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟ Λύκειο ΑΡΧΑΊΑ ΕΛΛΗΝΙΚΉ ΓΛΏΣΣΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΉ ΓΛΏΣΣΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΆ ΒΙΟΛΟΓΊΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΒΙΒΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟ Λύκειο 2016-17 ΑΡΧΑΊΑ ΕΛΛΗΝΙΚΉ ΓΛΏΣΣΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΉ ΓΛΏΣΣΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΆ ΒΙΟΛΟΓΊΑ ΦΥΣΙΚΉ ΛΟΓΟΤΕΧΝΊΑΣ ΝΕΌΤΕΡΗ ΚΑΙ ΣΎΓΧΡΟΝΗ ΙΣΤΟΡΊΑ ΠΟΛΙΤΙΚΉ ΤΑ ΠΑΙΔΕΊΑ ΒΙΒΛΙΑ ΑΡΧΑΊΑ ΕΛΛΗΝΙΚΉ ΓΛΏΣΣΑ

Διαβάστε περισσότερα

Αρχές Φιλοσοφίας Β Λυκείου Τράπεζα Θεμάτων: 2 ο κεφάλαιο «Κατανοώντας τα πράγματα»

Αρχές Φιλοσοφίας Β Λυκείου Τράπεζα Θεμάτων: 2 ο κεφάλαιο «Κατανοώντας τα πράγματα» Αρχές Φιλοσοφίας Β Λυκείου Τράπεζα Θεμάτων: 2 ο κεφάλαιο «Κατανοώντας τα πράγματα» Α] Ασκήσεις κλειστού τύπου (Σωστό Λάθος) Για τον Πλάτωνα οι καθολικές έννοιες, τα «καθόλου», δεν είναι πράγματα ξεχωριστά

Διαβάστε περισσότερα

Σύγκριση του ισχύοντος και του νέου ωρολογίου προγράμματος του Λυκείου

Σύγκριση του ισχύοντος και του νέου ωρολογίου προγράμματος του Λυκείου Σύγκριση του ισχύοντος και του νέου ωρολογίου προγράμματος του Λυκείου ΙΣΧΥΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΩΡΕΣ ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗ 2011 1. Θρησκευτικά 2 Θρησκευτικά: 2 ώρες 2. Αρχαία Ελληνική Γλώσσα & Γραμματεία

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΡΟΣ Β. Βιογραφικά Είδη

ΜΕΡΟΣ Β. Βιογραφικά Είδη ΜΕΡΟΣ Β Βιογραφικά Είδη 157 158 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το παρόν τεύχος ανήκει στη σειρά των εκδόσεων του Κ.Ε.Ε. που παρέχουν υλικό υποστηρικτικό της αξιολόγησης των µαθητών στα αντίστοιχα µαθήµατα. Τηρεί τις γενικές

Διαβάστε περισσότερα

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους Αιτιολογική έκθεση Η Επιτροπή Κρατικών Bραβείων Λογοτεχνικής Μετάφρασης εργάστηκε για τα βραβεία του 2013, όπως και την προηγούµενη χρονιά, έχοντας επίγνωση α. των µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει

Διαβάστε περισσότερα

1. ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ

1. ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ . ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Έτος Ίδρυσης: 7 ΑΛΕΞΙΟΥ ΑΓΓΕΛΙΝΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Η ΚΑΤΑ ΦΥΛΟ ΣΥΝΘΕΣΗ ΔΕΠ (ΣΥΝΟΛΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ).... ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΤΩΝ ΜΕΛΩΝ ΔΕΠ ΚΑΤΑ ΦΥΛΟ ΚΑΙ ΒΑΘΜΙΔΑ (ΣΥΝΟΛΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ)....

Διαβάστε περισσότερα

4. Η Καινή Διαθήκη Β : Οι Επιστολές και η Αποκάλυψη

4. Η Καινή Διαθήκη Β : Οι Επιστολές και η Αποκάλυψη 4. Η Καινή Διαθήκη Β : Οι Επιστολές και η Αποκάλυψη 1. Τι ήταν και γιατί γράφτηκαν οι επιστολές του αποστόλου Παύλου; Ήταν γράμματα που έστελνε ο απόστολος στις χριστιανικές κοινότητες που είχε ιδρύσει.

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτης Ιστοσελίδας. Υπηρεσίες Συνδέσεις Εγκύκλιοι Έντυπα Downloads

Χάρτης Ιστοσελίδας. Υπηρεσίες Συνδέσεις Εγκύκλιοι Έντυπα Downloads Το Υπουργείο Το Eκπαιδευτικό Σύστημα Πρόσβαση στη Γνώση Θρησκεύματα Μηχανή Αvαζήτησης Επικοινωνία Συχνές Ερωτήσεις Χάρτης Ιστοσελίδας Προκηρύξεις/ Νέα Διαγωνισμοί Συνέδρια/ Ημερίδες Εποπτευόμενοι Φορείς

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΛΛΗΝΩΝ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ ΌΜΙΛΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΕΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ

ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΛΛΗΝΩΝ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ ΌΜΙΛΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΕΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ Α/Α ΤΙΤΛΟΣ ΒΙΒΛΙΟΥ ΕΚΔΟΤΗΣ ΤΟΠΟΣ ΤΟΜΟΙ ΕΤΟΣ 1 ΚΑΙΝΟΥΡΓΙΑ ΕΠΟΧΗ ΔΙΦΡΟΣ ΑΘΗΝΑ 8 1957-1965 2 ΑΙΟΛΙΚΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ 3 1971-1977 3 ΚΡΙΤΙΚΑ ΦΥΛΛΑ ΑΘΗΝΑ 3 1971-1976 4 ΕΚΛΟΓΗ 6 1953-1955 5 ΕΠΕΤΗΡΙΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ανθρωπιστικών επιστημών Ηρώ Φραντζή

ανθρωπιστικών επιστημών Ηρώ Φραντζή Πληροφόρηση και επικοινωνία στο χώρο των ανθρωπιστικών επιστημών έρευνα χρηστών στη Φιλοσοφική Σχολή του ΕΚΠΑ Ηρώ Φραντζή Ανθρωπιστικές επιστήμες Litterae humaniores Humanities Geisteswissenschaften-Kulturwissenschaten

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ίας νου ω αραγ ου π ς ν θεση ης κειµέ ν. κ θούν έ υ ς ο ω ψ η λ τ τ ι η ίλ ία έχε ακο εµά Περι θοδολογ α της περ πτυξη θ οτήτων ί ά ν ε M θοδολογ ατική αν απάνω ε η

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΗ ΔΥΣΗ ΟΙ ΠΡΩΤΕΣ ΕΝΤΥΠΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟΥ ΤΗΣ ΚΑΙΝΗΣ ΔΙΑΘΗΚΗΣ (16 Ο αι.)

ΣΤΗ ΔΥΣΗ ΟΙ ΠΡΩΤΕΣ ΕΝΤΥΠΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟΥ ΤΗΣ ΚΑΙΝΗΣ ΔΙΑΘΗΚΗΣ (16 Ο αι.) ΣΤΗ ΔΥΣΗ ΟΙ ΠΡΩΤΕΣ ΕΝΤΥΠΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟΥ ΤΗΣ ΚΑΙΝΗΣ ΔΙΑΘΗΚΗΣ (16 Ο αι.) 1. Από τον Έρασμο στο Textus Receptus Πρώτη έκδοση του ελληνικού κειμένου της Αγ. Γραφής η πολύγλωσση Κομπλουτιανή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 2 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΚΟΜΟΤΗΝΗΣ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 Ενημέρωση μαθητών της τελευταίας τάξης ΓΕΛ σχετικά Α. Με τα εξεταζόμενα μαθήματα σε πανελλαδικό επίπεδο, την επιλογή του δεύτερου μαθήματος γενικής

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία στην Σχολική Εορτή των Τριών Ιεραρχών Γυμνάσιο Ξυλοφάγου

Ομιλία στην Σχολική Εορτή των Τριών Ιεραρχών Γυμνάσιο Ξυλοφάγου Ομιλία στην Σχολική Εορτή των Τριών Ιεραρχών Γυμνάσιο Ξυλοφάγου Ήταν γύρω στον 11 ου αι. στα χρόνια του Αλέξιου Κομνηνού όταν στην Κωνσταντινούπολη ξέσπασε με νέα διαμάχη. Άνθρωποι των γραμμάτων και μη,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΔΗΛΩΣΗΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΕΣ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΔΗΛΩΣΗΣ 09-01-14 ΕΩΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΔΗΛΩΣΗΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΕΣ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΔΗΛΩΣΗΣ 09-01-14 ΕΩΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΔΗΛΩΣΗΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΕΣ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΔΗΛΩΣΗΣ 09-01-14 ΕΩΣ 20-01- 14 ΠΡΟΣΟΧΗ!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!! Η ΔΗΛΩΣΗ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΝΑΙ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΗ ΓΙΑΤΙ ΑΥΤΟΜΑΤΑ ΓΙΝΕΤΑΙ ΚΑΙ Η ΕΓΓΡΑΦΗ ΣΑΣ ΣΤΟ ΕΞΑΜΗΝΟ.

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος της γαλλικής έκδοσης

Πρόλογος της γαλλικής έκδοσης Πρόλογος της γαλλικής έκδοσης Η Λατινική γραμματική της σειράς Bescherelle είναι μια εύκολη και πλήρης γραμματική της λατινικής γλώσσας, με αντικειμενικό στόχο να δι ευκολύνει τη μελέτη, τη μετάφραση και

Διαβάστε περισσότερα

13Κ7: Εισαγωγή στην Ιστοριογραφία. Ηρόδοτος (Α Εξάμηνο) 13Κ31_15: Ηρόδοτος - Θουκυδίδης Ξενοφών (Δ Εξάμηνο)

13Κ7: Εισαγωγή στην Ιστοριογραφία. Ηρόδοτος (Α Εξάμηνο) 13Κ31_15: Ηρόδοτος - Θουκυδίδης Ξενοφών (Δ Εξάμηνο) 2014-2015 2015-2016 13Κ1: Εισαγωγή στην Κλασική Φιλολογία - Επισκόπηση της Αρχαίας Ελληνικής Λογοτεχνίας (Α 13Κ2_12: Επισκόπηση της Λατινικής Λογοτεχνίας (με διδασκαλία πεζών κειμένων) (Α 13Κ1: Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Ποιες γνώμες έχετε ακούσει για τη Βίβλο; Τι θα θέλατε να μάθετε γι αυτή;

Ποιες γνώμες έχετε ακούσει για τη Βίβλο; Τι θα θέλατε να μάθετε γι αυτή; Γιατί μελετούμε την Αγία Γραφή; Ποιες γνώμες έχετε ακούσει για τη Βίβλο; Τι θα θέλατε να μάθετε γι αυτή; Είναι ένα σπουδαίο βιβλίο Το πιο πολυδιαβασμένο στον κόσμο. Το πρώτο που τυπώθηκε από τον Γουτεμβέργιο

Διαβάστε περισσότερα

μαθηματικά β γυμνασίου

μαθηματικά β γυμνασίου μαθηματικά β γυμνασίου Κάθε αντίτυπο φέρει την υπογραφή ενός εκ των συγγραφέων Σειρά: Γυμνάσιο, Θετικές Επιστήμες Μαθηματικά Β Γυμνασίου, Βασίλης Διολίτσης Ιωάννα Κοσκινά Νικολέττα Μπάκου Θεώρηση Κειμένου:

Διαβάστε περισσότερα

Ένα μουσείο για τον μαθητή και το σχολείο

Ένα μουσείο για τον μαθητή και το σχολείο ΜΟΥΣΕΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Ένα μουσείο για τον μαθητή και το σχολείο «Ένα λιθαράκι για το σχολείο του μουσείου μας» Το Μουσείο Ελληνικής Παιδείας ανήκει σε όλους τους μαθητές και τους εκπαιδευτικούς της

Διαβάστε περισσότερα

Οι Πυθαγόρειοι φιλόσοφοι είναι μια φιλοσοφική, θρησκευτική και πολιτική σχολή που ιδρύθηκε τον 6ο αιώνα π.χ από τον Πυθαγόρα τον Σάμιο στον Κρότωνα

Οι Πυθαγόρειοι φιλόσοφοι είναι μια φιλοσοφική, θρησκευτική και πολιτική σχολή που ιδρύθηκε τον 6ο αιώνα π.χ από τον Πυθαγόρα τον Σάμιο στον Κρότωνα Κ. Σ. Δ. Μ. Ο. Μ. Οι Πυθαγόρειοι φιλόσοφοι είναι μια φιλοσοφική, θρησκευτική και πολιτική σχολή που ιδρύθηκε τον 6ο αιώνα π.χ από τον Πυθαγόρα τον Σάμιο στον Κρότωνα της Κάτω Ιταλίας. Η κοινότητα στεγαζόταν

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ

ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ , ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Λ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΑΝΤΑ ΚΑΤΣΙΚΗ - ΓΚΙΒΑΛΟΤ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΠΟΡΕΙΑ ΑΘΗΝΑ 2001 ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η οριοθέτηση της παιδικής λογοτεχνίας σε σχέση με την

Διαβάστε περισσότερα

Η κοινωνική και πολιτική οργάνωση στην Αρχαία Ελλάδα

Η κοινωνική και πολιτική οργάνωση στην Αρχαία Ελλάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ (Θεωρητική Κατεύθυνση) Η κοινωνική και πολιτική οργάνωση στην Αρχαία

Διαβάστε περισσότερα

ΣΟΦΙΑ ΝΙΚΟΛΑΪΔΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ: Κ.Π. ΚΑΒΑΦΗΣ, ΤΟ ΑΡΧΕΙΟ ΤΟΥ ΠΟΙΗΤΗ

ΣΟΦΙΑ ΝΙΚΟΛΑΪΔΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ: Κ.Π. ΚΑΒΑΦΗΣ, ΤΟ ΑΡΧΕΙΟ ΤΟΥ ΠΟΙΗΤΗ ΣΟΦΙΑ ΝΙΚΟΛΑΪΔΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ: Κ.Π. ΚΑΒΑΦΗΣ, ΤΟ ΑΡΧΕΙΟ ΤΟΥ ΠΟΙΗΤΗ Εισαγωγικά: Τι είναι λογοτεχνικό αρχείο; Τι περιέχει το αρχείο ενός ποιητή; Ποιος είναι ο πονοκέφαλος ενός εκδότη; Τι ηθικά διλήμματα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ Ο ΠΟΛΕΜΟΣ. Γενικά στοιχεία Περιεχόµενα Οδηγός για µελέτη

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ Ο ΠΟΛΕΜΟΣ. Γενικά στοιχεία Περιεχόµενα Οδηγός για µελέτη ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ Ο ΠΟΛΕΜΟΣ Γενικά στοιχεία Περιεχόµενα Οδηγός για µελέτη Το παρόν ηλεκτρονικό εγχειρίδιο έχει ως στόχο του να παρακολουθήσει τις πολύπλοκες σχέσεις που συνδέουν τον

Διαβάστε περισσότερα

Η σχέση Ιστορίας και Φιλοσοφίας των Επιστημών με την Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες Κωνσταντίνα Στεφανίδου, PhD

Η σχέση Ιστορίας και Φιλοσοφίας των Επιστημών με την Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες Κωνσταντίνα Στεφανίδου, PhD Η σχέση Ιστορίας και Φιλοσοφίας των Επιστημών με την Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες Κωνσταντίνα Στεφανίδου, PhD Εργαστήριο Διδακτικής, Επιστημολογίας Φυσικών Επιστημών και Εκπαιδευτικής Τεχνολογίας,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΧΕΙΜΕΡΙΝΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ ΓΙΑ ΕΠΙ ΠΤΥΧΙΩ ΦΟΙΤΗΤΕΣ

ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΧΕΙΜΕΡΙΝΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ ΓΙΑ ΕΠΙ ΠΤΥΧΙΩ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΧΕΙΜΕΡΙΝΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ ΓΙΑ ΕΠΙ ΠΤΥΧΙΩ ΦΟΙΤΗΤΕΣ Α ΕΤΟΣ (Β ΕΞΑΜΗΝΟ) 06.06.2012 Τετάρτη Νεότερη γνωσιοθεωρία/μεταφυσική I (Υ) Δ. Αθανασάκης 09:00 06.06.2012 Τετάρτη Νεότερη πολιτική φιλοσοφία

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΕΦ.1,1.1, 1.1.1, 1.1.2, 1.1.3, 1.2, 1.3 ΚΕΦ.2.Α.2.1, 2.2, 2.2.1, 2.2.2, 2.2.3, 2.2.4, 2.2.5, 2.3, 2.5 ΚΕΦ.2.Β. 2.1, 2.2, 2.3, 2.4 ΚΕΦ.3. 3.1, 3.5, 3.5.1, 3.5.2, 3.5.3

Διαβάστε περισσότερα

Βίος και Πολιτεία του Αλέξη Ζορμπά

Βίος και Πολιτεία του Αλέξη Ζορμπά Βίος και Πολιτεία του Αλέξη Ζορμπά Καλλιτεχνική επιμέλεια εξωφύλλου ΝΙΚΟΣ ΜΑΘΙΟΥΔΑΚΗΣ Σχεδιασμός & δημιουργία εξωφύλλου ΓΙΩΡΓΟΣ ΜΑΚΡΑΚΗΣ [www.alpha2.gr] ISBN έντυπης έκδοσης: 978-960-7948-46-5 ISBN ηλεκτρονικής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΤΗΤΑ 1η (318E-320C)

ΕΝΟΤΗΤΑ 1η (318E-320C) ΕΝΟΤΗΤΑ 1η (318E-320C) Μπορεί η αρετή να γίνει αντικείμενο διδασκαλίας; Ο Πρωταγόρας εξηγεί στον Σωκράτη τι διδάσκει στους νέους που παρακολουθούν τα μαθήματά του. Οι αντιρρήσεις του Σωκράτη. «Το μάθημα

Διαβάστε περισσότερα

Διάταξη Θεματικής Ενότητας ΕΛΠ 21 / Εισαγωγή στην αρχαία Ελληνική και Πρώιμη Βυζαντινή Λογοτεχνία

Διάταξη Θεματικής Ενότητας ΕΛΠ 21 / Εισαγωγή στην αρχαία Ελληνική και Πρώιμη Βυζαντινή Λογοτεχνία Διάταξη Θεματικής Ενότητας ΕΛΠ 21 / Εισαγωγή στην αρχαία Ελληνική και Πρώιμη Βυζαντινή Λογοτεχνία Σχολή ΣΑΚΕ Σχολή Ανθρωπιστικών και Κοινωνικών Επιστημών Πρόγραμμα Σπουδών ΕΛΠΟΛ Σπουδές στον Ελληνικό Πολιτισμό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΛΕΥΚΑΔΑΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΛΕΥΚΑΔΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΛΕΥΚΑΔΑΣ ΗΜΕΡΙΔΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ «ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ» ΣΑΒΒΑΤΟ 13 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2014, ΩΡΑ 18.00 ΣΤΟ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΛΕΥΚΑΔΑΣ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ ΣΤΗΝ ΚΑΙΝΗ ΔΙΑΘΗΚΗ

ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ ΣΤΗΝ ΚΑΙΝΗ ΔΙΑΘΗΚΗ Ο όρος διαθήκη Οι Εβδομήντα μεταφράζουν την εβραϊκή λέξη berith στα ελληνικά διαθήκη Απαντάται στις εκφράσεις παλαιά διαθήκη και καινή διαθήκη. Σημαίνει συμφωνία (γάμου), που συντελέσθηκε ανάμεσα στο Θεό

Διαβάστε περισσότερα

142 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Θράκης (Αλεξανδρούπολη)

142 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Θράκης (Αλεξανδρούπολη) 142 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Θράκης (Αλεξανδρούπολη) Σκοπός Τα Παιδαγωγικά Τμήματα Δημοτικής Εκπαίδευσης, σκοπό έχουν την ανάδειξη επιστημόνων που θα καλύψουν τις εκπαιδευτικές ανάγκες της Πρωτοβάθμιας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΥΘΑΓΟΡΑΣ. Πέτρου Αναστασία. Υπεύθυνη Καθηγήτρια: Αργύρη Παναγιώτα

ΠΥΘΑΓΟΡΑΣ. Πέτρου Αναστασία. Υπεύθυνη Καθηγήτρια: Αργύρη Παναγιώτα ΠΥΘΑΓΟΡΑΣ Πέτρου Αναστασία Υπεύθυνη Καθηγήτρια: Αργύρη Παναγιώτα ΑΘΗΝΑ 2013 Ο Πυθαγόρας (586 500 π.χ.) του Μνησάρχου και της «ωραίας υπέρ φύσιν» Πυθαϊδος γεννήθηκε στη Σάμο. Μικρός επισκέφθηκε τους Δελφούς,

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ 1) Αρχαία Ελληνικά 2) Ιστορία 3) Νεοελληνική Λογοτεχνία 4) Λατινικά

ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ 1) Αρχαία Ελληνικά 2) Ιστορία 3) Νεοελληνική Λογοτεχνία 4) Λατινικά ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ 1) Αρχαία Ελληνικά 2) Ιστορία 3) Νεοελληνική Λογοτεχνία 4) Λατινικά ΘΕΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ 1) Μαθηματικά 2) Φυσική 3) Χημεία 4) Βιολογία ΜΑΘΗΜΑΤΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Περιεχόμενα 1. Εισαγωγικά στοιχεία 1.1 Η τρέχουσα αντιμετώπιση του γλωσσικού δανεισμού 1.2 Η προσέγγιση του θέματος μέσα από το σχολείο 1.3 Σχετικά

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Το μάθημα της Νέας Ελληνικής Γλώσσας στην Α Γυμνασίου διδάσκεται τρεις (3) περιόδους την εβδομάδα. Συνεπώς, το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΥΘΑΓΟΡΑΣ - ΑΣΥΜΜΕΤΡΑ ΜΕΓΕΘΗ

ΠΥΘΑΓΟΡΑΣ - ΑΣΥΜΜΕΤΡΑ ΜΕΓΕΘΗ Αναστασία Πέτρου Κωνσταντίνος Χρήστου Β 3 ΠΥΘΑΓΟΡΑΣ - ΑΣΥΜΜΕΤΡΑ ΜΕΓΕΘΗ Ο Πυθαγόρας ο Σάμιος, υπήρξε σημαντικός Έλληνας φιλόσοφος, μαθηματικός, γεω μέτρης και θεωρητικός της μουσικής. Είναι ο κατεξοχήν

Διαβάστε περισσότερα

109 Φιλολογίας Αθήνας

109 Φιλολογίας Αθήνας 109 Φιλολογίας Αθήνας Σκοπός Τα Τμήματα Φιλολογίας σκοπό έχουν να αναδεικνύουν επιστήμονες ικανούς να ερευνούν τον αρχαίο ελληνικό, βυζαντινό και νεοελληνικό κόσμο, όπως αυτός εκφράζεται μέσα από τα φιλολογικά,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΕΙΟ

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΕΙΟ ΕΛΛΑΔΑ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΕΙΟ ΘΕΟΛΟΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ 1. ΣΥΝΤΟΜΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ 14 ΙΟΥΝΙΟΥ 1925 Ιδρύεται το Πανεπιστήμιο της Θεσσαλονίκης. 1942 Αρχίζει

Διαβάστε περισσότερα

Παραδειγματικό σενάριο στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας. «Τα ζώα που ζουν κοντά μας»

Παραδειγματικό σενάριο στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας. «Τα ζώα που ζουν κοντά μας» Π.3.1.4 Ολοκληρωμένα παραδείγματα εκπαιδευτικών σεναρίων ανά γνωστικό αντικείμενο με εφαρμογή των αρχών σχεδίασης Παραδειγματικό σενάριο στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας «Τα ζώα που ζουν κοντά μας»

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικό Σύστημα

Εκπαιδευτικό Σύστημα Στη Β Λυκείου θα κληθείτε να επιλέξετε κατεύθυνση για τις από εδώ και πέρα σπουδές σας στο Λύκειο. Στις δύο τελευταίες τάξεις του Λυκείου υπάρχουν 3 κατευθύνσεις η Θεωρητική, Θετική και η Τεχνολογική κατεύθυνση.

Διαβάστε περισσότερα

Ζωοδόχου Πηγής 8, Σαλαμίνα Τηλ: 210.46.51.576 7, 210.46.44.500 ΝΕΟ ΛΥΚΕΙΟ

Ζωοδόχου Πηγής 8, Σαλαμίνα Τηλ: 210.46.51.576 7, 210.46.44.500 ΝΕΟ ΛΥΚΕΙΟ Ζωοδόχου Πηγής 8, Σαλαμίνα Τηλ: 210.46.51.576 7, 210.46.44.500 ΝΕΟ ΛΥΚΕΙΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2015 2016 ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΠΟΥ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΑΙ ΣΤΟ ΝΕΟ ΛΥΚΕΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ 1. Ελληνική Γλώσσα (9 ώρες) 2. Μαθηματικά

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Β ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Β ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Β ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Το μάθημα της Νέας Ελληνικής Γλώσσας στην Β Γυμνασίου διδάσκεται δυόμισι (2,5) περιόδους την εβδομάδα. Συνεπώς, το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΙΑΣ ΦΙΛΟΘΕΗΣ 19-21, ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ FAX: ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ

ΑΓΙΑΣ ΦΙΛΟΘΕΗΣ 19-21, ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ FAX: ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΑΓΙΑΣ ΦΙΛΟΘΕΗΣ 19-21, 105 56 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ. 2103352364 FAX: 2103237654 www.iaath.gr, E-Mail: ipe.iaath@gmail.com ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ 5 Η ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Περί της Ταξινόμησης των Ειδών

Περί της Ταξινόμησης των Ειδών Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Σχολή Θετικών Επιστημών Τμήμα Φυσικής 541 24 Θεσσαλονίκη Καθηγητής Γεώργιος Θεοδώρου Tel.: +30 2310998051, Ιστοσελίδα: http://users.auth.gr/theodoru Περί της Ταξινόμησης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΉΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΉΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΉΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Ρέθυμνο, 21-6-2016 Θέση του Π.Τ.Π.Ε. για το Επιστημονικό Πεδίο Επιστημών της Εκπαίδευσης για την εισαγωγή φοιτητών στα

Διαβάστε περισσότερα

ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΧΟΛΗ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ-ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΞΕΝΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΕΙΔΙΚΕΥΣΕΙΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ

ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΧΟΛΗ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ-ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΞΕΝΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΕΙΔΙΚΕΥΣΕΙΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΧΟΛΗ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ-ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΞΕΝΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ Ακαδ. έτος 015-016 ΕΙΔΙΚΕΥΣΕΙΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΛΩΣΣΕΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ:

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΤΟΥ ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΦΑΡΜΑΚΗ,

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΤΟΥ ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΦΑΡΜΑΚΗ, ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΤΟΥ ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΦΑΡΜΑΚΗ, ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΟΥ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΚΑΙ ΕΟΡΔΑΙΑΣ, ΔΙΔΑΚΤΟΡΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΥ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗ Α.Π.Θ. ΚΑΙ ΑΣΠΑΙΤΕ Επώνυμο: Όνομα: Τόπος γέννησης: Οικογενειακή

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΟΙ. Έρευνα-επιλογή: Μαρτίνα Λόος Μετάφραση-επιµέλεια: Βασιλική Καντζάρα

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΟΙ. Έρευνα-επιλογή: Μαρτίνα Λόος Μετάφραση-επιµέλεια: Βασιλική Καντζάρα Έρευνα-επιλογή: Μαρτίνα Λόος Μετάφραση-επιµέλεια: Βασιλική Καντζάρα ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΟΙ Εισαγωγή Το παρόν κείµενο περιλαµβάνει ορισµένα µόνο ονόµατα γνωστών µαθηµατικών από την ιστορία της επιστήµης. Η έρευνα

Διαβάστε περισσότερα

Σκοπός του Μουσείου είναι η διαφύλαξη, μελέτη, προβολή και ανάδειξη της Ελληνικής Παιδείας και των αξιών που απορρέουν από αυτή και

Σκοπός του Μουσείου είναι η διαφύλαξη, μελέτη, προβολή και ανάδειξη της Ελληνικής Παιδείας και των αξιών που απορρέουν από αυτή και To Μουσείο Eλληνικής Παιδείας βρίσκεται στο κέντρο της πόλης της Καλαμπάκας, σε ένα χώρο περιπου1000τ.μ και έχει εκπαιδευτικό και πολιτιστικό προσανατολισμό. Φιλοξενεί συλλογές του συλλέκτη Παύλου Μπαλογιάννη

Διαβάστε περισσότερα

τα βιβλία των επιτυχιών

τα βιβλία των επιτυχιών Τα βιβλία των Εκδόσεων Πουκαμισάς συμπυκνώνουν την πολύχρονη διδακτική εμπειρία των συγγραφέων μας και αποτελούν το βασικό εκπαιδευτικό υλικό που χρησιμοποιούν οι μαθητές των φροντιστηρίων μας. Μέσα από

Διαβάστε περισσότερα

Υποθετικές προτάσεις και λογική αλήθεια

Υποθετικές προτάσεις και λογική αλήθεια Υποθετικές προτάσεις και λογική αλήθεια Δρ. Παναγιώτης Λ. Θεοδωρόπουλος Σχολικός Σύμβουλος κλάδου ΠΕ03 www.p-theodoropoulos.gr Περίληψη Στην εργασία αυτή επιχειρείται μια ερμηνεία της λογικής αλήθειας

Διαβάστε περισσότερα

ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΤΗΣ ΑΡΧΑΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ. Παναγιώτης Δεμέστιχας Στέλλα Γκανέτσου

ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΤΗΣ ΑΡΧΑΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ. Παναγιώτης Δεμέστιχας Στέλλα Γκανέτσου ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΤΗΣ ΑΡΧΑΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Παναγιώτης Δεμέστιχας Στέλλα Γκανέτσου ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΤΗΣ ΑΡΧΑΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Συγγραφείς: Παναγιώτης Δεμέστιχας, Στέλλα Γκανέτσου Υπεύθυνη Παραγωγής: Φωτεινή

Διαβάστε περισσότερα

Α Λυκείου (33+2) http://sep4u.gr

Α Λυκείου (33+2) http://sep4u.gr Α Λυκείου (33+2) ΜΑΘΗΜΑ ΩΡΕΣ 1.Ελληνική Γλώσσα (5Αρχ+2Νέα+2Λογ) 9 2.Μαθηματικά (3Αλ+2Γεω) 5 3.Φυσικές Επιστήμες (2Φ+2Χ+2Β) 6 4.Ιστορία 2 5.Πολιτική Παιδεία 3 6.Θρησκευτικά 2 7.Ερευνητική Εργασία 2 8.Ξένη

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΝΟΘΟ ΟΝΟΜΑ «ΙΕΧΩΒΑ» Χρήστος Σαλταούρας

ΤΟ ΝΟΘΟ ΟΝΟΜΑ «ΙΕΧΩΒΑ» Χρήστος Σαλταούρας ΤΟ ΝΟΘΟ ΟΝΟΜΑ «ΙΕΧΩΒΑ» Χρήστος Σαλταούρας Η παρούσα μελέτη σκοπό έχει να ανασκευάσει μια τεράστια πλάνη των λεγομένων Μαρτύρων του Ιεχωβά σχετικά με το ΤΕΤΡΑΓΡΑΜΜΑΤΟ Όνομα του Θεού. Η Εταιρεία ΣΚΟΠΙΑ διδάσκει

Διαβάστε περισσότερα

Ο Φιλόλογος στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση: από την επιλογή του επαγγέλματος στην άσκησή του

Ο Φιλόλογος στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση: από την επιλογή του επαγγέλματος στην άσκησή του Ο Φιλόλογος στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση: από την επιλογή του επαγγέλματος στην άσκησή του Θεοδώρα Χασεκίδου-Μάρκου, Σχολική Σύμβουλος Φιλολόγων Β/θμιας Εκπαίδευσης Ανατολικής Θεσσαλονίκης Βήματα-κριτήρια

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Σπουδών Β Λυκείου ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ Ιακωβίδης Γιώργος, Φυσικός Παπαχρήστου Μαίρη, Φιλόλογος Η Β Τάξη Γενικού Λυκείου μαθήματα γενικής παιδείας δύο (2) Ομάδες Μαθημάτων Προσανατολισμού, Ανθρωπιστικών

Διαβάστε περισσότερα

113 Φιλολογίας Ιωαννίνων

113 Φιλολογίας Ιωαννίνων 113 Φιλολογίας Ιωαννίνων Η Φιλοσοφική Σχολή ιδρύθηκε στα Ιωάννινα και λειτούργησε για πρώτη φορά κατά το ακαδημαϊκό έτος 1964-65 ως παράρτημα της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (Β.Δ.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ-ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ FRANCO VOLPI ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΜΥΡΤΩ ΚΑΛΟΦΩΛΙΑ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ-ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ FRANCO VOLPI ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΜΥΡΤΩ ΚΑΛΟΦΩΛΙΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ-ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ FRANCO VOLPI ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΜΥΡΤΩ ΚΑΛΟΦΩΛΙΑ Το παρόν έργο πνευματικής ιδιοκτησίας προστατεύεται κατά τις διατάξεις της ελληνικής νομοθεσίας (Ν. 2121/1993 όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει

Διαβάστε περισσότερα

Α. ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

Α. ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ Α. ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟΔΙΑΘΕΣΗ / ΙΣΤΟΡΙΚΟ 7 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ Η φιλοσοφία. Έννοια και περιεχόμενο 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ Η εξέλιξη της φιλοσοφίας και η οντολογία Ι. Εισαγωγή... 25 ΙΙ. Η προσωκρατική φιλοσοφία...

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ Ονοματεπώνυμο εκπαιδευτικού: Γκουντέλα Βασιλική Ειδικότητα: Φιλόλογος (ΠΕ2) Σχολείο: 4 ο Γυμνάσιο Κομοτηνής Μάθημα: Αρχαία Ελληνικά Διάρκεια: 1 διδακτική

Διαβάστε περισσότερα

Ψηφίδες για τη Νεοελληνική Γλώσσα

Ψηφίδες για τη Νεοελληνική Γλώσσα [1] Ψηφίδες για τη Νεοελληνική Γλώσσα Παρουσίαση και ενδεικτικά παραδείγματα εκπαιδευτικής αξιοποίησης Συντάκτρια: Μαρία Αλεξίου (εκπαιδευτικός ΠΕ02, ΜΔΕ Θεωρητικής Γλωσσολογίας, συντονίστρια του ψηφιακού

Διαβάστε περισσότερα

186 Γλώσσας Φιλολογίας και Πολιτισμού Παρευξείνειων Χωρών Θράκης (Κομοτηνή)

186 Γλώσσας Φιλολογίας και Πολιτισμού Παρευξείνειων Χωρών Θράκης (Κομοτηνή) 186 Γλώσσας Φιλολογίας και Πολιτισμού Παρευξείνειων Χωρών Θράκης (Κομοτηνή) Σκοπός Το Τμήμα σύμφωνα με το ιδρυτικό του διάταγμα, έχει ως κύρια αποστολή «την καλλιέργεια, προαγωγή και διάδοση, με τη διδασκαλία

Διαβάστε περισσότερα