ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΥΠΡΟΣ ΚΑΙ ΓΕΩΛΟΓΙΑ ΕΝΑ ΤΑΞΙ Ι ΣΤΟΝ ΧΡΟΝΟ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΤΡΑΠΕΖΗΣ ΚΥΠΡΟΥ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΥΠΡΟΣ ΚΑΙ ΓΕΩΛΟΓΙΑ ΕΝΑ ΤΑΞΙ Ι ΣΤΟΝ ΧΡΟΝΟ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΤΡΑΠΕΖΗΣ ΚΥΠΡΟΥ"

Transcript

1 ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΥΠΡΟΣ ΚΑΙ ΓΕΩΛΟΓΙΑ ΕΝΑ ΤΑΞΙ Ι ΣΤΟΝ ΧΡΟΝΟ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΤΡΑΠΕΖΗΣ ΚΥΠΡΟΥ

2 ιάρκεια έκθεσης: 12 Ιουνίου Ιουνίου 2014 Ώρες λειτουργίας: Καθηµερινά 10:00-19:00 Εκπαιδευτικά τετράδια, αριθµός 31 Επιµέλεια τετραδίου: Χριστίνα Χριστοδούλου, Έλενα Ευθυβούλου, Ελένη Ζαπίτη Σελιδοποίηση τετραδίου: Εν Τύποις Βούλα Κοκκίνου Λτδ Πολιτιστικό Ίδρυµα Τραπέζης Κύπρου ISSN X ISBN

3 Ε Κ Θ Ε Σ Η! Ε Κ Ο Σ Η ΚΥΠΡΟΣ ΚΑΙ ΓΕΩΛΟΓΙΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗ - ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ - ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ Το Πολιτιστικό Ίδρυµα Τραπέζης Κύπρου, σε συνεργασία µε τους γεωλόγους Γεώργιο Κωνσταντίνου και Ιωάννη Παναγίδη, παρουσιάζει την έκθεση και την έκδοση µε τίτλο «Κύπρος και Γεωλογία. Επιστήµη- Περιβάλλον-Πολιτισµός». Η έκθεση περιγράφει µε σύντοµα, απλά και κατανοητά κείµενα, πανοραµικές φωτογραφίες, κατατοπιστικά διαγράµµατα και χάρτες, τη γένεση και ανάδυση της Κύπρου. Επίσης, δίνει πληροφορίες για τις γεωλογικές διεργασίες, οι οποίες δηµιούργησαν ένα νησί µε ιδιαίτερα τοπογραφικά χαρακτηριστικά, ιδιάζουσες µικροκλιµατολογικές συνθήκες, γόνιµα εδάφη, µεγάλη ποικιλία χλωρίδας και πανίδας, σηµαντικούς ορυκτούς πόρους και υδρογονάνθρακες καθώς και ένα εξαιρετικό φυσικό περιβάλλον για ανθρώπινη διαβίωση, πολιτιστική δηµιουργία και κοινωνικοοικονοµική ανάπτυξη. Ε Κ Π Α Ι Ε Υ Τ Ι Κ Ο Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α ΚΥΠΡΟΣ ΚΑΙ ΓΕΩΛΟΓΙΑ ΕΝΑ ΤΑΞΙ Ι ΣΤΟΝ ΧΡΟΝΟ Στο πλαίσιο της έκθεσης «Κύπρος και Γεωλογία», σχεδιάστηκε το εκπαιδευτικό πρόγραµµα «Κύπρος και Γεωλογία. Ένα Ταξίδι στον Χρόνο» για παιδιά ηµοτικής Εκπαίδευσης, µε στόχο να δώσει απαντήσεις σε βασικά ερωτήµατα που αφορούν στον κόσµο που µας περιβάλλει. Ως «µικροί εξερευνητές», οι µαθητές καλούνται να κάνουν ένα ταξίδι στον χρόνο για να ανακαλύψουν πως δηµιουργήθηκε η Κύπρος και τη γεωλογική της εξέλιξη. Τα παιδιά έχουν την ευκαιρία να παρατηρήσουν έντυπο οπτικό υλικό, αληθινά πετρώµατα, απολιθώµατα καθώς και εργαλεία που σχετίζονται µε τα µεταλλεία της Κύπρου. Σκοπός του προγράµµατος είναι η κατανόηση της σηµασίας της επιστήµης της γεωλογίας και παράλληλα η ανάπτυξη της παρατηρητικότητας, αφού οι µαθητές θα δουν τη δική τους χώρα µέσα από µια νέα οπτική γωνία. Μέσα από εκπαιδευτικές δραστηριότητες, τα παιδιά γνωρίζουν, συζητούν και παρατηρούν διάφορα φαινόµενα και ερωτήµατα που προκύπτουν στην καθηµερινότητά µας, όπως είναι το κλίµα, οι υδατικοί πόροι, οι πρώτες ύλες, οι φυσικοί, οι ορυκτοί πόροι και τα απολιθώµατα. Η γνώση και η αγάπη για το φυσικό περιβάλλον είναι απαραίτητα εργαλεία για τη διαφύλαξη του πλούτου της Κύπρου, την οποία η φύση τόσο απλόχερα µας χάρισε. 1

4 2

5 Η ΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ Η Γεωλογία (γαία ή γέα και λόγος) είναι η επιστήµη που µελετά τη Γη και ασχολείται µε την παρατήρηση και την ερµηνεία όλων των φαινοµένων που συµβαίνουν στην επιφάνεια ή στο εσωτερικό της. Η γέννηση της Κύπρου ήταν αποτέλεσµα µιας σειράς γεωλογικών διεργασιών οι οποίες διάρκεσαν µερικές δεκάδες εκατοµµύρια χρόνια. Η οροσειρά του Τροόδους σχηµατίστηκε µε µια ηφαιστειακή δράση στον βυθό ενός µεγάλου, αρχαίου ωκεανού, γνωστού ως «Τηθύς Θάλασσα», πριν από 90 εκατοµµύρια χρόνια. Στη συνέχεια αναδύθηκε µέτρα πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας. Σήµερα, όταν κανείς ανεβαίνει στο Τροόδος συναντά όλα τα πετρώµατα που θα συναντούσε κανείς κατεβαίνοντας από τον πυθµένα των ωκεανών µέσα στα έγκατα της γης, σε βάθος 6 χιλιοµέτρων. Η οροσειρά του Τροόδους αποτελεί ένα ανοικτό γεωλογικό βιβλίο για τους επιστήµονες και τους ερευνητές όλου του κόσµου, γιατί βοήθησε στην κατανόηση τής εξέλιξης των ωκεανών και του πλανήτη Γη γενικότερα. Απλοποιηµένη γεωλογική τοµή της Κύπρου. Η Γη, µέσω του Τροόδους άνοιξε όλα τα µυστικά της στους γεωεπιστήµονες Η εντυπωσιακή τοπογραφία της ορεινής µάζας του Τροόδους επηρεάζει άµεσα ή έµµεσα το περιβάλλον και κάθε άποψη της ζωής στην Κύπρο. Πρωταρχικά, επηρεάζει το κλίµα του νησιού, ιδιαίτερα τη βροχόπτωση, η οποία επηρεάζει µε τη σειρά της την ανάπτυξη των δασών, τη γεωργική παραγωγή και το φυσικό περιβάλλον. Η Κύπρος εξελίχθηκε σ ένα εξαιρετικό τόπο διαβίωσης για τον άνθρωπο, καθώς και σε βιότοπο µε πλούσια χλωρίδα και πανίδα. 3

6 ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΤΑ ΠΡΩΤΑ ΖΩΑ ΚΑΙ ΦΥΤΑ Απολίθωµα ψαριού ηλικίας εκατοµµυρίων χρόνων Η ιστορία της φύσης, του περιβάλλοντος και της εξέλιξης της ζωής είναι γραµµένη στα γεωλογικά στρώµατα µε τα απολιθώµατα. Το απολίθωµα είναι το λείψανο ενός ζώου ή φυτού (ή το ίχνος του), που βρίσκουµε εγκλωβισµένο σε ένα πέτρωµα. Απο - λιθώµατα έχουν βρεθεί σε πολλά σηµεία του πλανήτη και µας δίνουν πολύτιµες πληροφορίες για µορφές ζωής, οι οποίες δεν υπάρχουν πια. Η επιστήµη που ασχολείται µε την µελέτη των απολιθωµάτων είναι η παλαιοντολογία. Στην Κύπρο βρέθηκαν απολιθώµατα ζώων κυρίως νάνων ιπποπόταµων, νάνων ελεφάντων, ορισµένα είδη αρουραίων και νυκτερίδων και ένα είδος µοσχογαλής (µικρό αιλουροειδές ζώο). Στην περιοχή Αετόκρεµµος στο Ακρωτήρι βρέθηκαν οστά µεγάλου αριθµού νάνων ιπποπόταµων και λιγότερα νάνων ελεφάντων µε χαρακιές, που πιστεύεται ότι είναι σηµάδια που έγιναν από αιχµηρά λίθινα εργαλεία. Εκτός από λίθινα εργαλεία βρέθηκαν εστίες φωτιάς, κατάλοιπα πτηνών, µικρών ζώων και οστράκων. Οι ερευνητές θεωρούν ότι τα ζώα χρησιµοποιήθηκαν για τροφή και ότι η εξαφάνιση των νάνων ιπποπόταµων και ελεφάντων της Κύπρου οφείλεται σε ανθρώπινη δραστηριότητα και όχι σε κλιµατολογικές αλλαγές. ηλαδή, η εµφάνιση του ανθρώπου στο νησί συνοδεύτηκε µε οικολογική καταστροφή! είχαµε εναλλαγή παγετωδών και θερµών µέσοπαγετωδών εποχών και ότι Ξέρεις ότι το τελευταίο µισό εκατοµµύριο χρόνια κατά τις παγετώδεις εποχές η στάθµη της Μεσογείου κατέβαινε περισσότερο από 100 µέτρα κάτω από το σηµερινό της επίπεδο; Έτσι, πολλά µικρά νησιά πρόβαλλαν κοντά στην Κύπρο. Αυτά χρησιµοποιήθηκαν από διάφορα θηλαστικά που έφτασαν στο νησί είτε κολυµπώντας, είτε επιπλέοντας σε κορµούς δέντρων. Σύγκριση νάνου ιπποπόταµου και ελέφαντα της Κύπρου µε τα σηµερινά αφρικανικά ζώα 4

7 Ένα θαυµάσιο περιβάλλον Η εµφάνιση των πρώτων ζώων στην Κύπρο, τα οποία ζούσαν στη στεριά, συµπίπτει µε την εποχή που είχε σχεδόν σχηµατιστεί ολόκληρο το νησί. Τα πρώτα ζώα ήταν κυρίως θηλαστικά. " Ονόµασε 2 από αυτά:...., Τι µέγεθος είχαν; Τα πρώτα ζώα βρέθηκαν κυρίως σε σπήλαια, σε περισσότερες από 40 τοποθεσίες στην Κύπρο, οι οποίες βρίσκονται κυρίως κοντά στα παράλια. " Σε ποια επαρχία της Κύπρου βρέθηκαν πολλά από αυτά τα θηλαστικά; Βάλε σε κύκλο την επαρχία και γράψε το όνοµά της.. Εκτός από τα ίχνη και τα αποτυπώµατα αυτών των ζώων, βρέθηκαν και άλλα απολιθώµατα. " Βρες και γράψε 3 από αυτά τα απολιθώµατα που βρίσκονται στην προθήκη και αποδεικνύουν ότι πρώτα το Τρόοδος και στη συνέχεια όλη η Κύπρος, αναδύθηκαν από τη θάλασσα: " Ποιο απολίθωµα στην προθήκη συνδέεται µε τα κωνοφόρα δέντρα που κάλυπταν την Κύπρο;

8 ΟΙ Υ ΑΤΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ Η Κύπρος έχει περιορισµένους υδάτινους πόρους, οι οποίοι εξαρτώνται από τη βροχόπτωση. Το Τροόδος είναι ο τροφοδότης όλων των µεγάλων υδροφορέων της Κύπρου. Οι πολιτισµοί που αναπτύχθηκαν στην Κύπρο, βασίστηκαν στο νερό που µετέφεραν ποταµοί από µακρινές αποστάσεις. Για παράδειγµα, ο οικισµός της Χοιροκοιτίας εγκαταλείφθηκε, κατά πάσα πιθανότητα, λόγω της στέρεψης του ποταµού Μαρώνι, ο οποίος βρισκόταν κοντά στον οικισµό. Οι κάτοικοι του νησιού διαπίστωσαν ότι µε την άρδευση (δηλαδή το πότισµα µε νερό µέσω κάποιου δικτύου) αυξανόταν κατακόρυφα η γεωργική παραγωγή. Έτσι, µε έργα εκτροπής και χωµάτινους αγωγούς στις κοίτες των ποταµών, µετέφεραν νερό σε χαµηλότερες περιοχές, για να ποτίζουν όταν δεν έβρεχε. Κατά την περίοδο της Τουρκοκρατίας ( ) συνεχίστηκε η εκµετάλλευση του νερού µέσω της κατασκευής υδραγωγείων, µια µέθοδος που χρησιµοποιήθηκε από τα αρχαία χρόνια. Τα υδραγωγεία µετέφεραν από ένα σηµείο σε άλλο, το νερό που αντλούσαν από µια σειρά πηγαδιών. Από τα πιο γνωστά υδραγωγεία ήταν αυτό του Σιλικτάρ στη Λευκωσία (κοντά στην Πύλη Αµµοχώστου) και του Πεκίρ Πασά (Καµάρες) στη Λάρνακα. Ξέρεις ότι η Κύπρος έχει τα αρχαιότερα πηγάδια νερού στον κόσµο; Τα τελευταία χρόνια καλύπτουµε τη µεγάλη ανάγκη νερού για ύδρευση (δηλαδή τον εφοδιασµό µε νερό ενός χωριού ή µιας πόλης) µε την αφαλάτωση θαλασσινού νερού. Ενώ ως µέθοδος είναι αποτελεσµατική, έχει µεγάλο κόστος και κάποιες περιβαλλοντολογικές επιπτώσεις στη θαλάσσια ζωή στην περιοχή απόρριψης του υπεράλµυρου νερού, το οποίο παράγεται κατά τη λειτουργία των µονάδων. Το νερό είναι το αίµα της Γης, η τροφή των δασών και των καλλιεργειών µας. Γι αυτό η ποιότητα ζωής στην Κύπρο θα εξαρτηθεί άµεσα από τη δηµιουργία σχεδίου για τη φύλαξη, την παροχή και ιδιαίτερα την εξοικονόµηση του νερού για µας και τις επόµενες γενιές. 6

9 Νερό: το αίµα της Γης Το νερό είναι ζωή. Εµείς, αλλά και τα πάντα γύρω µας όπως η χλωρίδα και η πανίδα εξαρτώνται από το νερό. " Το κλίµα της Κύπρου και η βροχόπτωσή της επηρεάστηκε από την κατάφυτη µε δάση οροσειρά του..... Οι πρώτοι οικισµοί δηµιουργήθηκαν κοντά σε ποτάµια, για να εξυπηρετούνται οι ανάγκες των κατοίκων. " Παρόλα αυτά µια µεγάλη περίοδος ανοµβρίας τους ανάγκασε να σκάψουν βαθιά και να δηµιουργήσουν τα πρώτα... για να βρουν νερό. " Κοίταξε τον χάρτη στην πινακίδα και βρες τα 2 σηµεία όπου βρέθηκαν τα αρχαιότερα πηγάδια στην Κύπρο. ΑΡΧΑΙΟΙ ΟΙΚΙΣΜΟΙ ΚΟΝΤΑ ΣΕ ΠΗΓΕΣ ΝΕΡΟΥ Μια σηµαντική εξέλιξη ήταν η κατασκευή υδραγωγείων για να µεταφέρουν το νερό από πηγές που βρίσκονταν σε µεγάλες αποστάσεις. ύο από τα σηµαντικότερα υδραγωγεία, τα οποία δηµιουργήθηκαν την περίοδο της Τουρκοκρατίας, µπορείς να τα επισκεφτείς και σήµερα. " Κοίταξε τις φωτογραφίες στην πινακίδα και γράψε 2 πόλεις όπου βρίσκονται τέτοια υδραγωγεία: Μέχρι σήµερα η ανοµβρία αποτελεί πρόβληµα για την Κύπρο γι αυτό και οι άνθρωποι συνεχίζουν να βρίσκουν τρόπους να εκµεταλλεύονται και να διαχειρίζονται καλύτερα το νερό. " Μελέτησε την πινακίδα και γράψε 5 τρόπους «εκµετάλλευσης και διαχείρισης του νερού στους νεώτερους χρόνους»:

10 Ο ΟΡΥΚΤΟΣ ΠΛΟΥΤΟΣ Με την ανύψωση του Τροόδους, όλα τα πετρώµατα και τα µεταλλεύµατά του εκτέθηκαν στην επιφάνεια της γης. Έτσι, προσέλκυσαν την προσοχή των αρχαίων προγόνων µας και βοήθησαν στη γρήγορη ανακάλυψη και εκµετάλλευσή τους. Ήδη, από τη Νεολιθική περίοδο ( π.χ.), ο άνθρωπος στην προσπάθειά του να βελτιώσει τη ζωή του, χρησιµοποίησε εργαλεία τα οποία κατασκεύαζε από πετρώµατα που είχαν την κατάλληλη σκληρότητα και αντοχή στην τριβή και την κρούση. Επέλεξε, επίσης, πετρώµατα που ικανοποιούσαν τις αισθητικές του αναζητήσεις. Με τα πετρώµατα αυτά κατασκεύαζε ειδώλια και άλλα κοµψοτεχνήµατα. Κατά τη Νεολιθική περίοδο, άρχισε η παραγωγή κεραµικών αγγείων, διακοσµητικών, αλλά και οικιακών σκευών από πηλό. Από τότε µέχρι σήµερα, τα αγγειοπλαστεία βρίσκονται κοντά σε περιοχές µε αργιλικά χώµατα που είναι κατάλληλα για την κατασκευή αγγείων. Στα νεώτερα χρόνια, γνωστά αγγειοπλαστεία βρίσκονταν στον Κόρνο, το Φοινί, τη Λάπηθο και την Αµµόχωστο. Η Κύπρος διέθετε και διαθέτει διάφορα ορυκτά υλικά, όπως πέτρα, µάρµαρο, χαλίκια, γύψο, χρωµίτη, αµίαντο, µπεντονίτη, λίγο ασήµι, λίγο χρυσό και πολύ χαλκό, κάποια από τα οποία χρησιµοποιήθηκαν στο παρελθόν και κάποια χρησιµοποιούνται ακόµα ως πρώτες ύλες. Η οροσειρά του Πενταδακτύλου προσφέρει µάρµαρα και πετρώµατα σε διάφορα χρώµατα, τα οποία χρησιµοποιούνται στην οικοδοµική βιοµηχανία. Γνωστά είναι τα µωσαϊκά πατώµατα που συναντάµε σε πολλά κυπριακά σπίτια. 8 Ξέρεις ότι στην αρχαιότητα η Κύπρος ήταν από τις πρώτες χώρες όπου ο άνθρωπος διαπίστωσε τις θεραπευτικές ιδιότητες διάφορων ορυκτών, τα οποία συνέβαλαν στην εξέλιξη της ιατρικής επιστήµης; Για πολλούς αιώνες το νησί υπήρξε το µεγαλύτερο κέντρο παραγωγής και εξαγωγής ορυκτών φαρµάκων.

11 Πλούτος θαµµένος στη γη! Η πέτρα, είναι το πιο πολυχρησιµοποιηµένο δοµικό υλικό στην Κύπρο από την αρχαιότητα µέχρι σήµερα. " Κοίταξε τις φωτογραφίες στην πινακίδα και βρες 3 γνωστά και σηµαντικά κτίσµατα από πέτρα: Σήµερα, οι σύγχρονοι γεωργοί χρησιµοποιούν διάφορα µηχανήµατα για τις γεωργικές τους εργασίες. Οι πρόγονοί µας, µέχρι τα µέσα του 20ού αιώνα χρησιµοποιούσαν χειροποίητα εργαλεία, όπως η..., η οποία ήταν φτιαγµένη από ξύλο και αιχµηρές πέτρες. Γεωργός αλωνίζει καθισµένος σε δουκάνη την οποία σέρνουν βόδια, το 1950 Στο έδαφος της Κύπρου υπάρχει µεγάλη ποικιλία ορυκτών χρωµάτων όπως: Κίτρινη ώχρα Πρασινόχρωµα Κόκκινη ώχρα Ούµβρα " Από τους προϊστορικούς χρόνους ο άνθρωπος άρχισε να χρησιµοποιεί τα χρώµατα για τη διακόσµηση των αγγείων, των υφασµάτων κλπ. Από τα βυζαντινά χρόνια µέχρι σήµερα χρησιµοποιούνται ιδιαίτερα στην τέχνη της.... " Ορυκτά χρώµατα, βρίσκουµε κυρίως στην οροσειρά του... 9

12 Ο ΧΑΛΚΟΣ Από την 4 η χιλιετία π.χ. οι Κύπριοι άρχισαν να χρησιµοποιούν τον χαλκό. Η µεγάλη άνθηση στην παραγωγή και εξαγωγή του χαλκού παρατηρείται στην Ύστερη Εποχή του Χαλκού ( π.χ.). Την περίοδο αυτή, αναπτύσσονται τα µεγαλύτερα παραλιακά κέντρα όπως η Έγκωµη, το Κίτιo και η Αµαθούντα, από όπου γίνεται το εµπόριο του χαλκού. Σταδιακά η Κύπρος έγινε κέντρο θαλάσσιου εµπορίου και ανέπτυξε εµπορικές και πολιτιστικές σχέσεις µε γειτονικούς λαούς. Την περίοδο αυτή, εξελίχθηκαν οι τέχνες, ο πολιτισµός και η οικονοµία. Η σηµασία του χαλκού στην αρχαιότητα ήταν τόση, όση είναι σήµερα του πετρελαίου και του φυσικού αερίου. Το µεταλλείο στη Φουκάσα (Σκουριώτισσα), το οποίο είναι το µακροβιότερο µεταλλείο χαλκού στον κόσµο Έχει υπολογιστεί ότι για την παραγωγή 200 χιλιάδων τόνων µεταλλικού χαλκού στην αρχαιότητα, σε µια χρονική περίοδο τουλάχιστον χρόνων, χρειάστηκαν 60 εκατοµµύρια τόνοι κάρβουνο. ηλαδή, µόνο για την παραγωγή χαλκού καταστράφηκε δασική γη 16 φορές το µέγεθος της Κύπρου! Πλάκες καθαρού χαλκού σε εργοστάσιο στη Σκουριώτισσα Ξέρεις ότι η Κύπρος µε πολλά και πλούσια κοιτάσµατα χαλκού, είναι µια από τις πέντε πλουσιότερες περιοχές του κόσµου σε χαλκό ανά µονάδα επιφάνειας; Οι µεγάλες εξαγωγές χαλκού έδωσαν το λατινικό όνοµα στον χαλκό µέσα από τη φράση «aes Cyprium» (µέταλλο της Κύπρου), που αργότερα συντοµεύτηκε στο Cuprum. 10

13 Το µέταλλο της Κύπρου! Χιλιάδες χρόνια πριν, ο άνθρωπος διαπίστωσε ότι µε τη χρήση της φωτιάς µπορούσε να επεξεργαστεί τον χαλκό για τη δηµιουργία νέων εργαλείων, αγαλµάτων, κοσµηµάτων και άλλων αντικειµένων. " Βρες τον χάρτη στην πινακίδα και συµπλήρωσε ακόµα 3 περιοχές της Κύπρου όπου βρέθηκαν αρχαία µεταλλεία χαλκού. ΣΚΟΥΡΙΩΤΙΣΣΑ ΛΙΜΝΗ Κ.. Τ.. Π.. Η διαδικασία που ακολουθούσαν οι άνθρωποι για τον διαχωρισµό του χαλκού από άλλα υλικά που βρίσκονται στη γη, ονοµάζεται καµίνευση. Κατά την καµίνευση ανακάτευαν το µετάλλευµα µε κάρβουνα. Αυτό έλιωνε και χωριζόταν σε χαλκό και σκουριά. Η σκουριά δεν χρησιµοποιήθηκε ποτέ, έτσι στην Κύπρο υπάρχουν πολλοί σωροί από αυτό το απόβλητο. " ιάβασε το κείµενο στην πινακίδα και βρες τον αριθµό των σωρών από αρχαία σκουριά που έχουν βρεθεί στην Κύπρο. Βρέθηκαν.. σωροί σε διάφορα σηµεία του νησιού. " Ο χαλκός δεν αποτελούσε µόνο µια πηγή πλούτου, αλλά ήταν ένα περιζήτητο προϊόν που ενεθάρρυνε τις εµπορικές και π.. διασυνδέσεις µεταξύ των χωρών. " Οι Κύπριοι επινόησαν ένα πρότυπο σχήµα ταλάντου, που έµοιαζε µε τεντωµένο δέρµα ζώου και το οποίο διευκόλυνε τη µεταφορά και την αποθήκευσή του στα αµπάρια των πλοίων και στις αποθήκες. Σχεδίασέ το. 11

14 Η ΝΕΟΤΕΡΗ ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ Η νεότερη µεταλλευτική δραστηριότητα στην Κύπρο άρχισε στις αρχές του 20ού αιώνα, αµέσως µετά την άφιξη των Βρετανών. Το 1904 ξεκίνησε η εκµετάλλευση του αµίαντου και το 1921 του χρωµίτη. Ο αµίαντος που έχει τη βασική ιδιότητα να µην καίγεται, ήταν τότε περιζήτητος. Στις αρχές του 20ού αιώνα, στο µεταλλείο της Σκουριώτισσας εργοδοτούνταν µεταλλωρύχοι, ενώ στον Αµίαντο εργάτες. Στα πρώτα χρόνια της λειτουργίας του µεταλλείου, η εκσκαφή γινόταν χειρωνακτικά από τους εργάτες, οι οποίοι πωλούσαν την παραγωγή τους στην εταιρεία. Με αφορµή την εκµετάλλευση των ορυκτών, ήρθαν από το εξωτερικό εξαιρετικοί µηχανικοί µεταλλείων, ηλεκτρολόγοι, γεωλόγοι και τεχνικοί που εκπαίδευσαν τους ντόπιους. Σηµειώθηκε πρόοδος και στις τεχνικές υποδοµές αφού οι Κύπριοι άρχισαν να δηµιουργούν τα δικά τους τεχνικά εργαστήρια. Εργάτριες στο µεταλλείο Αµιάντου το 1905 Στην αρχή της λειτουργίας του µεταλλείου Αµιάντου, η παραγωγή κατέληγε στη Λεµεσό για να εξαχθεί από το λιµάνι της πόλης. Η µεταφορά στη Λεµεσό γινόταν µε εναέριο σιδηρόδροµο µήκους 30 χιλιοµέτρων, που ξεκινούσε από το µεταλλείο και κατέληγε στην ακτή της πόλης, στην περιοχή η οποία σήµερα είναι γνωστή ως «Εναέριος». Το τρένο µε µεταλλωρύχους και µετάλλευµα το 1936 στο µεταλλείο Μαυροβουνίου Ξέρεις ότι η Κύπρος διέθετε το µεγαλύτερο κοίτασµα αµιάντου στην Ευρώπη; Η παγκόσµια ζήτηση αµιάντου, σταδιακά, µειώθηκε σε διάφορες χώρες της Ευρώπης και της Αµερικής. Σήµερα, θεωρείται επικίνδυνο υλικό για την υγεία και η χρήση του απαγορεύτηκε. Με το πέρασµα του χρόνου, ανακαλύφθηκαν νέα υλικά, τα οποία αντικατέστησαν τον αµίαντο. 12

15 Χρησιµοποιώ Κατασκευάζω Αναπτύσσοµαι Η εκµετάλλευση του µεταλλευτικού πλούτου της Κύπρου στους νεότερους χρόνους σηµάδεψε την οικονοµική και τεχνολογική ανάπτυξη του νησιού. " Παρατήρησε τον χάρτη στην πινακίδα µε διάφορα σηµεία στην Κύπρο όπου βρέθηκαν τα 3 βασικά µεταλλεύµατα του νησιού. Ποια είναι αυτά; Κινούσα Λίµνη Ευλοηµένη Απλίκι Μαυροβούνι Σκουριώτισσα Αγροκηπιά Κοκκινοπεζούλα Κοκκινόγια Μεµί Καµπιά Καπέδες Περιστερκά ΚΕΡΥΝΕΙΑ... ΜΟΡΦΟΥ ΛΕΥΚΩΣΙΑ ΑΜΜΟΧΩΣΤΟΣ... ΠΑΦΟΣ ΛΑΡΝΑΚΑ Αµίαντος ΛΕΜΕΣΟΣ Κοκκινόροτσος Καννούρες Καλαβασός... Το µεταλλείο του Αµιάντου ξεκίνησε τη λειτουργία του το Έδωσε δουλειά σε χιλιάδες άνδρες, γυναίκες και παιδιά. Έτσι, αναπτύχθηκε η κοινότητα του Πάνω Αµίαντου. " Κοίταξε τις φωτογραφίες στην πινακίδα και ανακάλυψε ποιο µεταφορικό µέσο χρησιµοποιούσαν για να µεταφέρουν το µετάλλευµα από τα βουνά του Τροόδους στο λιµάνι. " Η Σ είναι το µοναδικό µεταλλείο χαλκού στην Κύπρο, το οποίο εξακολουθεί να λειτουργεί, γεγονός που το καθιστά το µακροβιότερο µεταλλείο χαλκού στον κόσµο. " Παρατήρησε τις προθήκες και γράψε 3 αντικείµενα που χρησιµοποιούσαν οι εργάτες στα παλιά µεταλλεία:

16 ΟΙ Υ ΡΟΓΟΝΑΝΘΡΑΚΕΣ Τα τελευταία χρόνια έχουν εντοπιστεί πολύτιµα αγαθά και στον υπό-θαλάσσιο χώρο της Κύπρου. Τον Σεπτέµβριο του 2011 άρχισε η ανόρυξη της γεώτρησης, για τον εντοπισµό υδρογονανθράκων στο οικόπεδο µε τον αριθµό 12. Στο οικόπεδο αυτό δόθηκε το όνοµα «Αφροδίτη». Οι Υδρογονάνθρακες βρίσκονται στα φυσικά αποθέµατα αργού πετρελαίου και φυσικού αερίου, κάτω από τον βυθό της θάλασσας. Στην εποχή µας έχουν τεράστια σηµασία αφού αποτελούν τους κυριότερους ενεργειακούς πόρους. Το αργό πετρέλαιο µπορεί να χρησιµοποιηθεί όπως αντλείται από τις πηγές ως καύσιµο ή για κατασκευή δρόµων ή ως λιπαντικό κ.α. Το φυσικό αέριο υπερτερεί του πετρελαίου γιατί έχει χαµηλότερο κόστος παραγωγής και, αφού υγροποιηθεί, ευκολότερη µεταφορά µε σύστηµα σωληνώσεων. Επίσης, η καύση του έχει σχεδόν µηδαµινή επιβάρυνση στην ατµόσφαιρα. Η ανεύρεση φυσικού αερίου στην Αποκλειστική Οικονοµική Ζώνη (ΑΟΖ) της Κύπρου, δηµιουργεί νέες και µεγάλες προοπτικές για τη χώρα µας στο γεωστρατηγικό, πολιτικό και οικονοµικό πεδίο. Ανοίγει νέες προοπτικές για το µέλλον του νησιού και µεγάλη οικονοµική ανάπτυξη, από την οποία θα επωφεληθούν τόσο οι σηµερινές όσο και οι επόµενες γενιές. 14

17 ΚΡΥΠΤΟΛΕΞΟ ΑΝΑΚΑΛΥΠΤΩ ΤΙΣ ΚΡΥΜΜΕΝΕΣ ΛΕΞΕΙΣ! Στο κρυπτόλεξο αυτό κρύβονται διάφορες πληροφορίες που έχεις ανακαλύψει κατά την επί σκεψή σου στο Πολιτιστικό Ίδρυµα Τραπέζης Κύπρου. Θα τις βρεις αν ψάξεις ΟΡΙΖΟΝΤΙΑ και ΚΑΘΕΤΑ. ΟΡΙΖΟΝΤΙΑ # Το όνοµα του σύγχρονου «θησαυρού» που ανακαλύφθηκε πρόσφατα στον θαλάσσιο βυθό της Κύπρου.... (15 γράµµατα) # Το όνοµα της επιστήµης που ασχολείται µε θέµατα όπως τον τρόπο του σχηµατισµού, τη δοµή και την εξέλιξη της Γης, το έδαφος και το κλίµα.... (8 γράµµατα) # Το όνοµα του µετάλλου που αξιοποιήθηκε στη σύγχρονη µεταλλευτική βιοµηχανία της Κύπρου αφού το νησί διέθετε τα µεγαλύτερα κοιτάσµατα στην Ευρώπη.... (8 γράµµατα) # Το σηµαντικότερο µέταλλο της Κύπρου.... (6 γράµµατα) ΚΑΘΕΤΑ # Η σηµαντικότερη και µεγαλύτερη οροσειρά της Κύπρου.... (7 γράµµατα) # Πώς ονοµάζεται ο πλούτος που είναι θαµµένος στη Γη;... (7 γράµµατα) # Ένα θηλαστικό που έζησε στην Κύπρο χιλιάδες χρόνια πριν και είχε µέγεθος νάνου.... (9 γράµµατα) # Οι άνθρωποι τα κατασκεύασαν στα αρχαία χρόνια για να ανακαλύψουν νερό. Η Κύπρος διαθέτει τα αρχαιότερα στον κόσµο.... (7 γράµµατα) Ε Ο Φ Α Ρ Ι Π Ο Μ Τ Ο Χ Σ Γ Κ Ρ Φ Υ Ρ Ο Γ Ο Ν Α Ν Θ Ρ Α Κ Ε Σ Λ Π Α Σ Β Τ Υ Κ Ρ Τ Ρ Ε Α Υ Λ Α Λ Ν Ξ Μ Ω Ε Λ Β Ζ Τ Υ Ν Ο Λ Κ Ε Ρ Ε Φ Θ Α Β Α Υ Ρ Α Ρ Β Ε Θ Ω Α Τ Τ Ι Φ Γ Π Σ Τ Σ Ο Λ Ε Ο Ε Α Γ Β Μ Ο Β Ν Α Η Ε Ε Γ Ε Ω Λ Ο Γ Ι Α Π Ρ Σ Υ Τ Ν Μ Γ Ρ Λ Ε Τ Ο Ν Τ Φ Μ Θ Ε Ζ Β Σ Τ Ι Α Τ Υ Α Ζ Α Ρ Ο Α Β Ι Τ Γ Ο Ω Ε Α Ν Θ Σ Τ Α Θ Ε Σ Τ Α Μ Ι Α Ν Τ Ο Σ Ε Ι Ι Ο Θ Η Σ Α Ρ Σ Φ Ν Ψ Ω Κ Ε Α Ζ Α Α Π Ε Ζ Ε Θ Ε Χ Α Λ Κ Ο Σ Ξ Ε Ν Μ Ι Χ Γ Κ Λ Μ Β Ω Ε Τ Φ Γ Σ Ψ Ω Η Ξ Τ Π 15

18 ΓΕΩΛΟΓΙΚΕΣ ΕΚ ΡΟΜΕΣ ΑΝΑΚΑΛΥΠΤΩ ΤΑ ΜΥΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΝΗΣΙΟΥ ΜΟΥ! Χρησιµοποίησε τον χάρτη και ακολούθησε τις εισηγήσεις του Πολιτιστικού Ιδρύµατος Τραπέζης Κύπρου για να ανακαλύψεις τις οµορφιές της Κύπρου ΜΟΝΟΠΑΤΙ ΘΑΛΑΣΣΙΝΕΣ ΣΠΗΛΙΕΣ Μπορείς να τις επισκεφθείς ακολουθώντας τον δρόµο Αγίας Νάπας-Ακρωτηρίου Γκρέκο. Με εξαιρετική θέα και σπηλιές όπου υπάρχουν απολιθώµατα θαλάσσιων οργανισµών. Ακολουθώντας το µονοπάτι µπορείς να καταλήξεις στο Κάβο Γκρέκο ή στους Αγίους Αναργύρους. Το µονοπάτι έχει µήκος 3,6 χιλιόµετρα. ΦΑΡΑΓΓΙ ΤΟΥ ΑΒΑΚΑ Βρίσκεται στον δρόµο Ακάµα-Λάρας. Ένα πανέµορφο τοπίο, πλούσιο σε πανίδα και χλωρίδα. Θα δεις πεύκα, άγρια κυπαρίσσια, καθώς και µεγάλη ποικιλία αγριολούλουδων, όπως το σπάνιο ενδηµικό είδος Κενταύρεια η Ακαµαντίδα (centaurea akamantis), µε τα πορφυρά λουλούδια που ανθίζουν την άνοιξη. Η πανίδα περιλαµβάνει κατσίκες, αλεπούδες, πεταλούδες, γεράκια και ερπετά. Το φαράγγι έχει µήκος 3 χιλιόµετρα. ΑΛΥΚΗ ΤΗΣ ΛΑΡΝΑΚΑΣ Η αλυκή της Λάρνακας είναι µια µοναδική περιοχή φυσικής οµορφιάς και ένας εξαιρετικός βιότοπος για ψάρια, οστρακοειδή, αποδηµητικά και διαχειµάζοντα πτηνά. Μπορείς να δεις περισσότερα από 80 είδη πουλιών, αφού η αλυκή αποτελεί σταθµό για χιλιάδες µεταναστευτικά πουλιά και είναι ιδιαίτερα γνωστή για τα φλαµίνγκο της που ξεχειµωνιάζουν στο νησί τρώγοντας γαρίδες του αλµυρού νερού. ΦΡΑΓΜΑ ΤΗΣ ΑΡΜΙΝΟΥ Θα το βρεις περίπου 15 χιλιόµετρα από τις Πλάτρες και πολύ κοντά στα χωριά Αρµίνου, Φιλούσα και Άγιος Νικόλαος. Το φράγµα κτίστηκε το 1998 και φιλοξένει ψάρια όπως την πέστροφα, τον κυπρίνο, τον κουνουπιέρη και την κοκκινοφτέρα. Κοντά στην περιοχή του φράγµατος µπορείς να συναντήσεις και το ενετικό γεφύρι του Τζιελεφού καθώς και τον εκδροµικό χώρο της Πέρα Βάσας. ΜΟΝΟΠΑΤΙ ΤΩΝ ΚΑΛΗ ΟΝΙΩΝ Το συναντάς στον κύριο δρόµο Πλατείας Τροόδους-Πλατρών. Το µονοπάτι διασχίζει ένα πανέµορφο πυκνό δάσος και ακολουθεί πορεία κατά µήκους του Κρύου Ποταµού. Ο ποταµός αυτός είναι από τους λίγους ποταµούς της Κύπρου µε συνεχή ροή νερού ολόχρονα. Το µονοπάτι οδηγεί στον οµώνυµο καταρράχτη και καταλήγει στο Ψηλό έντρο στις Πάνω Πλάτρες. Το µονοπάτι έχει µήκος 3 χιλιόµετρα. 16

19 Πολιτιστικό Ίδρυµα Τραπέζης Κύπρου Φανερωµένης 86-90, Τ. θ , 1515 Λευκωσία, Kύπρος Tηλ.: , Φαξ: ,

Ένα Ταξίδι στην Γεωλογία της Κύπρου

Ένα Ταξίδι στην Γεωλογία της Κύπρου Ένα Ταξίδι στην Γεωλογία της Κύπρου Πρόγραμμα Διαλέξεων και Εκδρομών (Ιανουάριος Ιούνιος 2014) Πολιτιστικό Ίδρυμα Τραπέζης Κύπρου Φανερωμένης 86-90, 1515 Λευκωσία, Kύπρος Tηλ.:+ 357 22 128157 Φαξ: +357

Διαβάστε περισσότερα

Ένα Ταξίδι στην Γεωλογία της Κύπρου

Ένα Ταξίδι στην Γεωλογία της Κύπρου Ένα Ταξίδι στην Γεωλογία της Κύπρου Πρόγραμμα Διαλέξεων και Εκδρομών (Ιανουάριος Ιούνιος 2014) ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΤΡΑΠΕΖΗΣ ΚΥΠΡΟΥ Ένα Ταξίδι στην Γεωλογία της Κύπρου Το Πολιτιστικό Ίδρυμα Τραπέζης Κύπρου

Διαβάστε περισσότερα

Θ Δημοτικό Σχολείο Πάφου. «Κουπάτειο» Τάξη : Δ

Θ Δημοτικό Σχολείο Πάφου. «Κουπάτειο» Τάξη : Δ Θ Δημοτικό Σχολείο Πάφου «Κουπάτειο» Τάξη : Δ Σχολική χρονιά 2013-2014 αγρινό: Είναι το μεγαλύτερο χερσαίο θηλαστικό και ενδημικό είδος στην Κύπρο. Χαρακτηρίζεται ως ο σημαντικότερος εκπρόσωπος της πανίδας

Διαβάστε περισσότερα

Νήσος Κύπρος. Κλίµα Ηµίξηρο Υ ΑΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑ ΡΟΜΗ ΤΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΩΝ. 9251 km. Πιο έντονα τοπογραφικά χαρακτηριστικά

Νήσος Κύπρος. Κλίµα Ηµίξηρο Υ ΑΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑ ΡΟΜΗ ΤΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΩΝ. 9251 km. Πιο έντονα τοπογραφικά χαρακτηριστικά Υ ΑΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑ ΡΟΜΗ ΤΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΩΝ Υ ΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ρ.κυριάκος Κύρου Ανώτερος Υδραυλικός Μηχανικός Τµήµα Αναπτύξεως Υδάτων Νήσος Κύπρος 3 ο µεγαλύτερο νησί της Μεσογείου έκταση

Διαβάστε περισσότερα

Ας προσπαθήσουμε όλοι να μη χαθεί κανένα είδος ζώου από την Κύπρο

Ας προσπαθήσουμε όλοι να μη χαθεί κανένα είδος ζώου από την Κύπρο ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΓΕΩΡΓΙΑΣ, ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Ας προσπαθήσουμε όλοι να μη χαθεί κανένα είδος ζώου από την Κύπρο Ξέρεις ότι: Πανίδα ονομάζουμε όλα τα ζώα μιας περιοχής. Αυτά

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικοί Βιότοποι. Τάξη Οδηγίες Μάθημα Ε Δημοτικού Πώς συμπληρώνουμε τα φύλλα εργασίας Γεωγραφία

Ελληνικοί Βιότοποι. Τάξη Οδηγίες Μάθημα Ε Δημοτικού Πώς συμπληρώνουμε τα φύλλα εργασίας Γεωγραφία Τάξη Οδηγίες Μάθημα Ε Δημοτικού Πώς συμπληρώνουμε τα φύλλα εργασίας Γεωγραφία Στόχος της δραστηριότητας αυτής είναι να γνωρίσουμε και να καταγράψουμε τους ελληνικούς βιότοπους και να εντοπίσουμε τα ζώα

Διαβάστε περισσότερα

a. Οι βαθιές θάλασσες της Ευρώπης δημιουργήθηκαν όταν έλιωσαν οι παγετώνες. β. Η Νορβηγική Θάλασσα βρέχει τις βορειοανατολικές ακτές

a. Οι βαθιές θάλασσες της Ευρώπης δημιουργήθηκαν όταν έλιωσαν οι παγετώνες. β. Η Νορβηγική Θάλασσα βρέχει τις βορειοανατολικές ακτές EΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Επαναληπτικό διαγώνισμα στα μαθήματα 12-18 1. Χαρακτήρισε τις παρακάτω προτάσεις με το γράμμα (Σ), αν είναι σωστές, και a. Οι βαθιές θάλασσες της Ευρώπης δημιουργήθηκαν όταν έλιωσαν

Διαβάστε περισσότερα

Το μεγαλύτερο μέρος της γης αποτελείται από νερό. Το 97,2% του νερού αυτού

Το μεγαλύτερο μέρος της γης αποτελείται από νερό. Το 97,2% του νερού αυτού 1. Το νερό στη φύση και τη ζωή των ανθρώπων Το μεγαλύτερο μέρος της γης αποτελείται από νερό. Το 97,2% του νερού αυτού βρίσκεται στους ωκεανούς, είναι δηλαδή αλμυρό. Μόλις το 2% βρίσκεται στους πόλους

Διαβάστε περισσότερα

ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ:... ΤΑΞΗ:... ΣΧΟΛΕΙΟ:...

ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ:... ΤΑΞΗ:... ΣΧΟΛΕΙΟ:... ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ:... ΤΑΞΗ:... ΣΧΟΛΕΙΟ:... Διάρκεια έκθεσης: Μάιος 2014 - Ιούνιος 2015 Ώρες λειτουργίας: Καθημερινά 10:00-19:00 Εκπαιδευτικό τετράδιο, αριθμός 32 Επιμέλεια τετραδίου: Ελένη Ζαπίτη Συγγραφή

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ 3 Ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ (2 Ο κεφάλαιο) ΘΕΜΑΤΑ ΘΕΜΑ Α Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ημιτελείς προτάσεις Α1 έως Α5 και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί

Διαβάστε περισσότερα

«Ανάβαση Γεωπάρκου Τροόδους»

«Ανάβαση Γεωπάρκου Τροόδους» ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΑΓΩΝΑ ΠΟΔΗΛΑΣΙΑΣ ΔΡΟΜΟΥ «Ανάβαση Γεωπάρκου Τροόδους» Ο Ποδηλατικός Όμιλος Λευκωσίας σε συνεργασία με την Αναπτυξιακή Εταιρεία Τροόδους διοργανώνει τον Αγώνα Ποδηλασίας Δρόμου «Ανάβαση ΓΕΩΠΑΡΚΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟΣ ΔΡΥΜΟΣ ΠΙΝΔΟΥ

ΕΘΝΙΚΟΣ ΔΡΥΜΟΣ ΠΙΝΔΟΥ ΕΘΝΙΚΟΣ ΔΡΥΜΟΣ ΠΙΝΔΟΥ Γεωγραφικά στοιχεία Ο Εθνικός Δρυμός Πίνδου, γνωστός και ως Βάλια Κάλντα βρίσκεται σε ιδιαίτερα δυσπρόσιτη περιοχή της οροσειράς της Πίνδου στα όρια μεταξύ των νομών Γρεβενών και

Διαβάστε περισσότερα

γεωγραφικό γλωσσάρι για την πέμπτη τάξη (από το βιβλίο «Μαθαίνω την Ελλάδα» του ΟΕΔΒ)

γεωγραφικό γλωσσάρι για την πέμπτη τάξη (από το βιβλίο «Μαθαίνω την Ελλάδα» του ΟΕΔΒ) γεωγραφικό γλωσσάρι για την πέμπτη τάξη (από το βιβλίο «Μαθαίνω την Ελλάδα» του ΟΕΔΒ) Α Κεφ. αβιοτικό κάθε στοιχείο που δεν έχει ζωή 4 αιολική διάβρωση Η διάβρωση που οφείλεται στον άνεμο 5 ακρωτήριο ακτογραμμή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ Προηγµένες Μαθησιακές Τεχνολογίες ιαδικτύου και Εκπαίδευση από Απόσταση Καθηγητής: Αναστασιάδης

Διαβάστε περισσότερα

Η σχέση μας με τη γη ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ ΗΛΙΑ

Η σχέση μας με τη γη ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ ΗΛΙΑ Η σχέση μας με τη γη ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ ΗΛΙΑ *Φέρουσα χωρητικότητα Ο μέγιστος αριθμός ατόμων ενός είδους που μπορεί να υποστηρίζεται από ένα δεδομένο οικοσύστημα. Ο προσδιορισμός της για τον άνθρωπο

Διαβάστε περισσότερα

Παγκύπριο Κίνημα Εδονόπουλων 3

Παγκύπριο Κίνημα Εδονόπουλων 3 Εισαγωγή Η δράση του Παγκύπριου Κινήματος Εδονόπουλων επικεντρώνεται σε θέματα που σχετίζονται άμεσα με την καθημερινότητα των παιδιών, καθώς επίσης με την προώθηση της συμμετοχής των παιδιών στην κοινωνία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ- ΜΑΘΗΜΑ 1. Σχολείο: Περιφερειακό Δημοτικό Σχολείου Καλού Χωριού Λεμεσού

ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ- ΜΑΘΗΜΑ 1. Σχολείο: Περιφερειακό Δημοτικό Σχολείου Καλού Χωριού Λεμεσού ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ- ΜΑΘΗΜΑ 1 Όνομα Εκπαιδευτικού: Θεοδοσία Βασιλείου Σχολείο: Περιφερειακό Δημοτικό Σχολείου Καλού Χωριού Λεμεσού Ζήτημα της Αειφόρου Περιβαλλοντικής Εκπαιδευτικής Πολιτικής: Ανάληψη

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΙΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. Χλωρίδα και Πανίδα

ΤΡΙΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. Χλωρίδα και Πανίδα ΤΡΙΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Χλωρίδα και Πανίδα ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ Ερωτήσεις της µορφής σωστό-λάθος Σηµειώστε αν είναι σωστή ή λάθος καθεµιά από τις παρακάτω προτάσεις περιβάλλοντας µε ένα κύκλο το αντίστοιχο

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός για εκπαιδευτικούς

Οδηγός για εκπαιδευτικούς Πάµε να εξερευνήσουµε την Ευρώπη! - φυλλάδιο και εκπαιδευτικό διαδικτυακό παιχνίδι για παιδιά ηλικίας 9-12 ετών Οδηγός για εκπαιδευτικούς I. ΣΤΟΧΟΙ Καλλιέργεια του ενδιαφέροντος των παιδιών ηλικίας 9-12

Διαβάστε περισσότερα

www.pilionwalks.com Caroline Pluvier & Ruud Schreuder 1

www.pilionwalks.com Caroline Pluvier & Ruud Schreuder 1 5. Δράκεια - Χάνια - Δράκεια Mάιος 2015 - Επειδή θα συναντήσετε μερικά προβλήματα κάνοντας αυτή την διαδρομή τώρα, σας συνιστούμε να μη την κάνετε μέχρι να την ελέγξουμε έμεις οι ίδιοι τον Σεπτέμβριο.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΓΟΥΛΑΝ ΡΗ ΦΥΣΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΚΕΝΤΡΟ ΓΑΙΑ σας προσκαλεί να γιορτάσουµε όλοι µαζί, µικροί και µεγάλοι, τη ΝΥΧΤΑ ΜΟΥΣΕΙΩΝ το Σάββατο 16 ΜΑΪΟΥ από τις 7.00 µ.µ. έως τα µεσάνυχτα και την ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΟ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑ ΛΙΜΕΝΑΡΙΩΝ ΘΑΣΟΥ

ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΟ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑ ΛΙΜΕΝΑΡΙΩΝ ΘΑΣΟΥ ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΟ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑ ΛΙΜΕΝΑΡΙΩΝ ΘΑΣΟΥ Περιήγηση ΟΙΚΙΣΜΟΣ ΛΙΜΕΝΑΡΙΩΝ ΠΑΡΑΘΑΛΑΣΣΙΟ ΤΜΗΜΑ ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΟΥ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑΤΟΣ Το μεταλλευτικό συγκρότημα τοποθετείται Ανατολικά του Οικισμού Λιμεναρίων ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΕΤΑΣΤΕΑ ΥΛΗ (SYLLABUS) ΣΕΚ περιβαλλοντική διαχείριση και προστασία των φυσικών πόρων ΕΚΔΟΣΗ 1.0. Σόλωνος 108,Τηλ Φαξ 210.

ΕΞΕΤΑΣΤΕΑ ΥΛΗ (SYLLABUS) ΣΕΚ περιβαλλοντική διαχείριση και προστασία των φυσικών πόρων ΕΚΔΟΣΗ 1.0. Σόλωνος 108,Τηλ Φαξ 210. ΕΞΕΤΑΣΤΕΑ ΥΛΗ (SYLLABUS) ΣΕΚ περιβαλλοντική διαχείριση και προστασία των φυσικών πόρων ΕΚΔΟΣΗ 1.0 ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ Το πρόγραμμα αυτό απευθύνεται στους

Διαβάστε περισσότερα

Οµάδα TREASURE HUNTERS. Θέµα: Πετρώµατα και ο ορυκτός θησαυρός της Κύπρου. Επιλογή Θέµατος

Οµάδα TREASURE HUNTERS. Θέµα: Πετρώµατα και ο ορυκτός θησαυρός της Κύπρου. Επιλογή Θέµατος Οµάδα Θέµα: Πετρώµατα και ο ορυκτός θησαυρός της Κύπρου Επιλογή Θέµατος Αρχική µας σκέψη ήταν να δηµιουργήσουµε ένα παιχνίδι µε θέµα το κυνήγι θησαυρών στην Κύπρο επηρεαζόµενοι από την επικαιρότητα, δηλαδή

Διαβάστε περισσότερα

TΟ ΝΕΡΟ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΟ ΣΥΣΤΑΤΙΚΟ ΤΗΣ ΖΩΗΣ

TΟ ΝΕΡΟ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΟ ΣΥΣΤΑΤΙΚΟ ΤΗΣ ΖΩΗΣ TΟ ΝΕΡΟ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΟ ΣΥΣΤΑΤΙΚΟ ΤΗΣ ΖΩΗΣ Προοπτικές και Προκλήσεις του 21 ου αιώνα Χαράλαμπος Ν. Χαραλάμπους Προϊστάμενος Τεχνικών Υπηρεσιών Συμβουλίου Υδατοπρομήθειας Λεμεσού Και Πνεύμα Θεού εφέρετο επί

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ Η ΣΧΕΣΗ ΜΑΣ ΜΕ ΤΗ ΓΗ Δ. ΑΡΖΟΥΜΑΝΙΔΟΥ

ΦΥΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ Η ΣΧΕΣΗ ΜΑΣ ΜΕ ΤΗ ΓΗ Δ. ΑΡΖΟΥΜΑΝΙΔΟΥ ΦΥΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ Η ΣΧΕΣΗ ΜΑΣ ΜΕ ΤΗ ΓΗ Δ. ΑΡΖΟΥΜΑΝΙΔΟΥ είναι οι παραγωγικές δυνάμεις ή το αποτέλεσμα των παραγωγικών δυνάμεων που υπάρχουν και δρουν στο φυσικό περιβάλλον και που για τον σημερινό άνθρωπο μπορούν,

Διαβάστε περισσότερα

Τα πιο μεγαλόπρεπα στολίδια της Γης. Τάξη Φύλλο Εργασίας 1 Μάθημα Στ Δημοτικού Αναζητώντας τα πιο μεγαλόπρεπα στολίδια Γεωγραφία

Τα πιο μεγαλόπρεπα στολίδια της Γης. Τάξη Φύλλο Εργασίας 1 Μάθημα Στ Δημοτικού Αναζητώντας τα πιο μεγαλόπρεπα στολίδια Γεωγραφία Τάξη Φύλλο ς Μάθημα Στ Δημοτικού Αναζητώντας τα πιο μεγαλόπρεπα στολίδια Γεωγραφία Η Γη είναι ένας από τους οκτώ πλανήτες του ηλιακού συστήματος, ο μοναδικός πάνω στον οποίο, μέχρι σήμερα, πιστεύεται ότι

Διαβάστε περισσότερα

65 m3/km2/year ή 65mm per 1000 years.

65 m3/km2/year ή 65mm per 1000 years. ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΤΡΟΦΟ ΟΣΙΑΣ ΤΩΝ ΕΚΒΟΛΩΝ ΦΡΑΓΜΕΝΩΝ ΠΟΤΑΜΩΝ ΜΕ ΙΖΗΜΑΤΑ Α. Τουµαζής K. Κύρου Ν. Ιακώβου Ι. Σοφός Σ. Ζερβός Γ. Αναστασάκης 24 Σεπτεµβρίου 2008 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ ΦΡΑΓΜΑΤΑ/

Διαβάστε περισσότερα

ΜΝΗΜΕΣ ΓΑΙΑΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΤΗΘΥ ΣΤΟ ΑΙΓΑΙΟ Η κεντρική θεματική ενότητα παρουσιάζει το πολύπλοκο σύμπλεγμα των ελληνικών νησιών και διηγείται τη γεωλογική ιστορία της περιοχής του Αιγαίου, που γεννήθηκε από τον

Διαβάστε περισσότερα

ΛΥΚΕΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΉ ΧΡΟΝΙΑ ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2005

ΛΥΚΕΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΉ ΧΡΟΝΙΑ ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2005 ΛΥΚΕΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΉ ΧΡΟΝΙΑ 2004-2005 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2005 Μάθηµα : Επιστήµη του Περιβάλλοντος Ηµεροµηνία : 8/6/05 Τάξη /Τµήµα : Β Ονοµατεπώνυµο :... Χρόνος : 2,5 Ώρες (

Διαβάστε περισσότερα

ZA5223. Flash Eurobarometer 290 (Attitudes of Europeans Towards the Issue of Biodiversity, wave 2) Country Specific Questionnaire Greece

ZA5223. Flash Eurobarometer 290 (Attitudes of Europeans Towards the Issue of Biodiversity, wave 2) Country Specific Questionnaire Greece ZA5223 Flash Eurobarometer 290 (Attitudes of Europeans Towards the Issue of Biodiversity, wave 2) Country Specific Questionnaire Greece FLASH 290 BIODIVERSITY Q1. Έχετε ακούσει ποτέ τον όρο βιοποικιλότητα

Διαβάστε περισσότερα

Η ΟΡΕΙΝΗ ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΣ ΚΑΜΤΣΑΤΚΑ

Η ΟΡΕΙΝΗ ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΣ ΚΑΜΤΣΑΤΚΑ Η ΟΡΕΙΝΗ ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΣ ΚΑΜΤΣΑΤΚΑ ΔΠΜΣ «ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΩΝ ΟΡΕΙΝΩΝ ΠΕΡΙΟΧΩΝ» ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2014 2015 ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ: ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΙΩΑΝΝΙΔΗΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΙΩΑΝΝΟΥ ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΙΟΥΡΑΣ ΒΑΝΕΣΣΑ ΜΠΟΥΓΙΑ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Το τσακάλι, τόσο κοντινό μα τόσο ντροπαλό! (Ανακαλύπτοντας το τσακάλι)

Το τσακάλι, τόσο κοντινό μα τόσο ντροπαλό! (Ανακαλύπτοντας το τσακάλι) Το τσακάλι, τόσο κοντινό μα τόσο ντροπαλό! (Ανακαλύπτοντας το τσακάλι) ΗΛΙΚΙΑ: 7-12 ΕΠΟΧΗ: Φ, Χ, Α, Κ. ΙΑΡΚΕΙΑ: 1 ώρα προετοιμασία στην τάξη, 1 ώρα έρευνα στο σπίτι, 3-4 εβδομάδες έρευνας. ΥΛΙΚΑ: Ερωτηματολόγιο,

Διαβάστε περισσότερα

Το συνέδριο διοργανώνεται με τη συνεργασία Κυπριακών και Ελλαδικών φορέων. 20-22 Νοεμβρίου 2014. Ξενοδοχείο Κλεοπάτρα, Λευκωσία

Το συνέδριο διοργανώνεται με τη συνεργασία Κυπριακών και Ελλαδικών φορέων. 20-22 Νοεμβρίου 2014. Ξενοδοχείο Κλεοπάτρα, Λευκωσία ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΟΡΥΚΤΟΣ ΠΛΟΥΤΟΣ ΚΑΙ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΟΙ ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΑΝΤΙΛΗΨΕΙΣ Το συνέδριο διοργανώνεται με τη συνεργασία Κυπριακών και Ελλαδικών φορέων 20-22 Νοεμβρίου 2014 Ξενοδοχείο Κλεοπάτρα, Λευκωσία

Διαβάστε περισσότερα

ZA4735. Flash Eurobarometer 219 (Biodiversity) Country Specific Questionnaire Cyprus

ZA4735. Flash Eurobarometer 219 (Biodiversity) Country Specific Questionnaire Cyprus ZA4735 Flash Eurobarometer 219 (Biodiversity) Country Specific Questionnaire Cyprus Flash Eurobarometer on biodiversity Flash 219 questionnaire Q1. Γνωρίζετε για τον όρο βιοποικιλότητα ; [MONO MIA ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΑΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. Το νερό καλύπτει τα 4/5 του πλανήτη

ΥΔΑΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. Το νερό καλύπτει τα 4/5 του πλανήτη ΥΔΑΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Το νερό καλύπτει τα 4/5 του πλανήτη Βασικός-αναντικατάστατος παράγοντας της ζωής κάθε μορφής και κάθε επιπέδου Συνδέεται άμεσα με τη διαμόρφωση των κλιματολογικών συνθηκών Η σύγχρονη

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Δ Δημοτικού ENOTHTA 3 «H ΦΥΣΗ EINAI TO ΣΠΙΤΙ ΜΑΣ» (ΦΥΣΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ)

ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Δ Δημοτικού ENOTHTA 3 «H ΦΥΣΗ EINAI TO ΣΠΙΤΙ ΜΑΣ» (ΦΥΣΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ) ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Δ Δημοτικού ENOTHTA 3 «H ΦΥΣΗ EINAI TO ΣΠΙΤΙ ΜΑΣ» (ΦΥΣΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ) ΒΟΗΘΗΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ 1. Ιστοσελίδες 2. Βιβλιογραφία 3. Εκθέματα στο ΜΦΙΚ 4. Φωτογραφίες 5. Videos Δρ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟΣ ΔΡΥΜΟΣ ΣΟΥΝΙΟΥ:ΓΕΩΜΟΡΦΟΛΟΓΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ, ΧΛΩΡΙΔΑ- ΠΑΝΙΔΑ.

ΕΘΝΙΚΟΣ ΔΡΥΜΟΣ ΣΟΥΝΙΟΥ:ΓΕΩΜΟΡΦΟΛΟΓΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ, ΧΛΩΡΙΔΑ- ΠΑΝΙΔΑ. ΕΘΝΙΚΟΣ ΔΡΥΜΟΣ ΣΟΥΝΙΟΥ:ΓΕΩΜΟΡΦΟΛΟΓΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ, ΧΛΩΡΙΔΑ- ΠΑΝΙΔΑ. ΤΙ ΕΙΝΑΙ Ο ΕΘΝΙΚΟΣ ΔΡΥΜΟΣ; Είναι μία γεωγραφική περιοχή με εξαιρετική φυσική ομορφιά, που συγκεντρώνει σπάνια και υπό εξαφάνιση είδη

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΣΤΟΝ ΚΛΑΔΟ ΤΩΝ ΚΑΤΑΣΚΕΥΩΝ

ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΣΤΟΝ ΚΛΑΔΟ ΤΩΝ ΚΑΤΑΣΚΕΥΩΝ ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΣΤΟΝ ΚΛΑΔΟ ΤΩΝ ΚΑΤΑΣΚΕΥΩΝ Ποιες είναι οι πλουτοπαραγωγικές δυνατότητες της Ελλάδας Μη μεταλλικά ορυκτά Τα προϊόντα της βιομηχανίας μη μεταλλικών ορυκτών εξυπηρετούν την οικοδομική

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΝΕΡΟ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ ΜΑΣ ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ ΝΕΡΟΥ ΗΡΩ ΓΚΑΝΤΑ ΕΛΣΑ ΜΕΜΜΟΥ

ΤΟ ΝΕΡΟ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ ΜΑΣ ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ ΝΕΡΟΥ ΗΡΩ ΓΚΑΝΤΑ ΕΛΣΑ ΜΕΜΜΟΥ ΤΟ ΝΕΡΟ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ ΜΑΣ ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ ΝΕΡΟΥ ΗΡΩ ΓΚΑΝΤΑ ΕΛΣΑ ΜΕΜΜΟΥ Μέχρι πριν από 100 χρόνια ή και µέχρι πριν από λίγα χρόνια, σε ορισµένες περιοχές το πόσιµο νερό προερχόταν από πηγάδια και πηγές. Σήµερα,

Διαβάστε περισσότερα

Πώς και γιατί μετακινούμαστε;

Πώς και γιατί μετακινούμαστε; Πώς και γιατί μετακινούμαστε; Διδακτική πρόταση 1: Συνοπτικό πλαίσιο μετακίνησης και εγκατάστασης Ερωτήματα-κλειδιά Γιατί και πώς μετακινούμαστε από τα πολύ παλιά χρόνια μέχρι σήμερα; Πού μένουμε από τα

Διαβάστε περισσότερα

1.1 Τι είναι η Χημεία και γιατί τη μελετάμε:

1.1 Τι είναι η Χημεία και γιατί τη μελετάμε: 1 Η θεωρία του μαθήματος με ερωτήσεις. 1.1 Τι είναι η Χημεία και γιατί τη μελετάμε: 1. Τι ονομάζεται περιβάλλον; Οτιδήποτε μας περιβάλλει ονομάζεται περιβάλλον. Για παράδειγμα στο περιβάλλον ανήκουν τα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΦΑΛΑΤΩΣΗ: ΕΥΛΟΓΙΑ Ή ΚΑΤΑΡΑ Μάθαμε τη λέξη αφαλάτωση όταν η Κυπριακή κυβέρνηση έκανε αγωνιώδεις προσπάθειες για εξεύρεση υδάτινων πόρων.

ΑΦΑΛΑΤΩΣΗ: ΕΥΛΟΓΙΑ Ή ΚΑΤΑΡΑ Μάθαμε τη λέξη αφαλάτωση όταν η Κυπριακή κυβέρνηση έκανε αγωνιώδεις προσπάθειες για εξεύρεση υδάτινων πόρων. ΑΦΑΛΑΤΩΣΗ: ΕΥΛΟΓΙΑ Ή ΚΑΤΑΡΑ Μάθαμε τη λέξη αφαλάτωση όταν η Κυπριακή κυβέρνηση έκανε αγωνιώδεις προσπάθειες για εξεύρεση υδάτινων πόρων. Ήρθε σαν η πιο σύγχρονη λύση χάρη στην ανάπτυξη της τεχνολογίας.

Διαβάστε περισσότερα

Η ΖΩΗ ΣΤΙΣ ΠΟΛΙΚΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ

Η ΖΩΗ ΣΤΙΣ ΠΟΛΙΚΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ Η ΖΩΗ ΣΤΙΣ ΠΟΛΙΚΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ Οι πολικές περιοχές, όπως βλέπεις και στον παραπάνω παγκόσμιο χάρτη, βρίσκονται βορειότερα από το Βόρειο Πολικό Κύκλο και νοτιότερα από το Νότιο Πολικό Κύκλο. Συγκεκριμένα ανήκουν

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Λαυρίου

Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Λαυρίου Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Λαυρίου Βασικός στόχος του ΚΠΕ Ευαισθητοποίηση των μαθητικών ομάδων σε περιβαλλοντικά ζητήματα. (εκπαιδευτικά προγράμματα, εκπαιδευτικό υλικό, δίκτυα σχολείων, κ.α δράσεις)

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΗ ΦΥΣΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΣΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΙΑ: ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟΥ ΣΕΝΑΡΙΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ, ΓΙΑ ΤΑ ΑΣΗ, ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΑΒΑΚΙΟΥ (E-SLATE)

ΑΠΟ ΤΗ ΦΥΣΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΣΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΙΑ: ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟΥ ΣΕΝΑΡΙΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ, ΓΙΑ ΤΑ ΑΣΗ, ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΑΒΑΚΙΟΥ (E-SLATE) ΑΠΟ ΤΗ ΦΥΣΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΣΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΙΑ: ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟΥ ΣΕΝΑΡΙΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ, ΓΙΑ ΤΑ ΑΣΗ, ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΑΒΑΚΙΟΥ (E-SLATE) Βασιλοπούλου Ευαγγελία, Γιαννακόπουλος ηµήτρης, Εκπαιδευτικοί,

Διαβάστε περισσότερα

Γεωλογία - Γεωγραφία Β Γυμνασίου ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΣΚΗΣΕΩΝ. Τ μαθητ : Σχολικό Έτος:

Γεωλογία - Γεωγραφία Β Γυμνασίου ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΣΚΗΣΕΩΝ. Τ μαθητ : Σχολικό Έτος: Γεωλογία - Γεωγραφία Β Γυμνασίου ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΣΚΗΣΕΩΝ Τ μαθητ : Σχολικό Έτος: 1 ΜΑΘΗΜΑ 1, Οι έννοιες «γεωγραφική» και «σχετική» θέση 1. Με τη βοήθεια του χάρτη στη σελ.12, σημειώστε τις παρακάτω πόλεις στην

Διαβάστε περισσότερα

Παράκτιος τουρισμός: Πόσο αντέχουν οι ακτές μας;

Παράκτιος τουρισμός: Πόσο αντέχουν οι ακτές μας; ΠΟΛΙΤΗΣ Σάββατο 25 Ιουνίου 2011 Ξεκινάμε σήμερα την ΑΥΛΗ ΤΗΣ ΓΗΣ!!! Αρχίζει σήμερα η συνεργασία της εφημερίδας ΠΟΛΙΤΗΣ με τον Μη Κυβερνητικό Οργανισμό ΑΚΤΗ Κέντρο Μελετών και Έρευνας. H ΑΥΛΗ ΤΗΣ ΓΗΣ είναι

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία ΔΕΝΔΡΟΦΥΤΕΥΣΗ

Εργασία ΔΕΝΔΡΟΦΥΤΕΥΣΗ Εργασία ΔΕΝΔΡΟΦΥΤΕΥΣΗ Η Ελλάδα χαρακτηρίζεται από τα μεσογειακά συστήματα (πεύκα, έλατα, θάμνους εύφλεκτους). Τα ορεινά δάση συχνά καίγονται γιατί έχουμε μεγάλη ξηρασία, συσσώρευση ξηρών και πεσμένων φύλων.

Διαβάστε περισσότερα

Το καράβι της Κερύνειας

Το καράβι της Κερύνειας Το καράβι της Κερύνειας Το αρχαίο Καράβι της Κερύνειας Το 300π.Χ. το αρχαίο εμπορικό πλοίο ξεκινούσε από τη Σάμο απ όπου φόρτωσε κρασί. Αφού πέρασε από τα νησιά Κω και Ρόδο και πήρε αμφορείς ταξίδευε προς

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ

ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΟΡΙΣΜΟΣ Η Γεωλογία είναι ο κλάδος των Γεωεπιστημών που καλύπτει τη μελέτη και την έρευνα της σύστασης, του σχηματισμού, της συμπεριφοράς του γήινου φλοιού, όπως επίσης και τους παράγοντες κάτω από την

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ. ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗ - Σχολική χρονιά

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ. ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗ - Σχολική χρονιά ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗ - Σχολική χρονιά 2014-15 ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΙΝΑΣ 3, 16451 ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗ,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ «ΟΙ ΡΟΜΟΙ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ ΤΩΝ ΠΑΤΡΩΝ» ΠΑΤΡΑ ΣΧ. ΕΤΟΣ : 2013-14 ΕΛΕΝΗ Λ. ΚΟΛΛΥΡΟΠΟΥΛΟΥ, ΠΕ02 8 ο ΓΕΛ ΠΑΤΡΩΝ ΠΑΤΡΑ, 2013-14 1 Νερό :ακροστιχίδα

Διαβάστε περισσότερα

Μικρά ζώα, μικρές δράσεις

Μικρά ζώα, μικρές δράσεις Με τη συνεισφορά του χρηματοδοτικού μέσου LIFE της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Μικρά ζώα, μικρές δράσεις Η Κύπρος είναι νησί και η θάλασσα τη χωρίζει από Ασία Ευρώπη Αφρική Χάρη στην απομόνωση εξελίχτηκαν μοναδικά

Διαβάστε περισσότερα

ÊÚÔ ÙË ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΟΥΣΕΙΑΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

ÊÚÔ ÙË ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΟΥΣΕΙΑΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ appleúè ÊÚÔ ÙË ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΟΥΣΕΙΑΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ- ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΜΕ ΤΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΛΙΘΙΚΟΣ ΟΙΚΙΣΜΟΣ ΑΥΓΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΕΣ ΡΑΣΕΙΣ 2014

ΝΕΟΛΙΘΙΚΟΣ ΟΙΚΙΣΜΟΣ ΑΥΓΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΕΣ ΡΑΣΕΙΣ 2014 ΝΕΟΛΙΘΙΚΟΣ ΟΙΚΙΣΜΟΣ ΑΥΓΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΕΣ ΡΑΣΕΙΣ 2014 Η ΚΘ Εφορεία Προϊστορικών & Κλασικών Αρχαιοτήτων και η Επιστημονική Ομάδα των Ανασκαφών Αυγής οργανώνουν για πέμπτη χρονιά εκπαιδευτικές δράσεις με αφορμή

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΚΥΚΛΟΣ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ. Click to edit Master subtitle style. Τιμπαλέξης Βασίλης 23/11/10

Ο ΚΥΚΛΟΣ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ. Click to edit Master subtitle style. Τιμπαλέξης Βασίλης 23/11/10 Ο ΚΥΚΛΟΣ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ Click to edit Master subtitle style Τιμπαλέξης Βασίλης ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΑΦΟΡΜΗΣΗΣ Αρχικά, επιδιώκουμε να ερευνήσουμε τις γνώσεις των παιδιών γύρω από το νερό, τον όγκο που καταλαμβάνει στη

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΔΑΣΗ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ Κατάσταση Απειλές - Προοπτικές

ΤΑ ΔΑΣΗ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ Κατάσταση Απειλές - Προοπτικές 1 ο Παγκύπριο Επιστημονικό Συνέδριο ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΚΥΠΡΟΣ 2014 28 Μαΐου Λεμεσός - ΤΕΠΑΚ ΤΑ ΔΑΣΗ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ Κατάσταση Απειλές - Προοπτικές ΤΑΚΗΣ ΤΣΙΝΤΙΔΗΣ Πρώτος Συντηρητής Δασών ΤΙ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΕΙ

Διαβάστε περισσότερα

Παρά το γεγονός ότι παρατηρείται αφθονία του νερού στη φύση, υπάρχουν πολλά προβλήματα σε σχέση με τη διαχείρισή του.

Παρά το γεγονός ότι παρατηρείται αφθονία του νερού στη φύση, υπάρχουν πολλά προβλήματα σε σχέση με τη διαχείρισή του. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το νερό είναι ανανεώσιμος πόρος και αποτελεί ζωτικό στοιχείο για την επιβίωση του ανθρώπου, της πανίδας, της χλωρίδας και τη διατήρηση του φυσικού περιβάλλοντος. Η ύπαρξη και η επάρκειά του είναι

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορική αναδρομή!!!

Ιστορική αναδρομή!!! Ιστορική αναδρομή!!! Προϊστορικά χρόνια τροφοσυλλέκτης αρχικά για να βρίσκει την τροφή του να φτιάχνει τα καταφύγιά του σημαντικότεροι σταθμοί στην ιστορία του ανθρώπου μυϊκή ενέργεια αργότερα φτιάχνει

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗ ΙΟΥΝΙΟΣ 2013 Το εκπαιδευτικό υλικό αυτό στην αρχική του μορφή δημιουργήθηκε και

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΑΠΟ ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΑΠΟ ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΑΠΟ ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ Θ. Δ. Ζάγκα Καθηγητή ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Σχολή Δασολογίας και Φυσικού Περιβάλλοντος Τομέας Δασικής Παραγωγής-Προστασίας Δασών-

Διαβάστε περισσότερα

Ανακύκλωση. Τα χαρτιά, τα γυαλιά, τα μέταλλα, δεν είναι σκουπίδια. Γιατί ανακυκλώνουμε;

Ανακύκλωση. Τα χαρτιά, τα γυαλιά, τα μέταλλα, δεν είναι σκουπίδια. Γιατί ανακυκλώνουμε; Ανακύκλωση Τα χαρτιά, τα γυαλιά, τα μέταλλα, δεν είναι σκουπίδια Είναι πρώτη ύλη και ενέργεια. Είναι η διαλογή τους προστασία για το περιβάλλον. Εσύ συμμετέχεις στην ανακύκλωση; Γιατί ανακυκλώνουμε; Γιατί

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ ΧΗΜΙΚΗ ΓΕΩΛΟΓΙΚΗ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ

ΦΥΣΙΚΗ ΧΗΜΙΚΗ ΓΕΩΛΟΓΙΚΗ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ ΦΥΣΙΚΗ ΩΚΕΑΝΟΓΡΑΦΙΑ Αρχές και έννοιες της Ωκεανογραφίας, με ιδιαίτερη έμφαση στις φυσικές διεργασίες των ωκεάνιων συστημάτων. Φυσικές ιδιότητες και οι φυσικές παράμετροι του θαλασσινού νερού, και χωροχρονικές

Διαβάστε περισσότερα

Πώς περνάμε τη μέρα μας;

Πώς περνάμε τη μέρα μας; Πώς περνάμε τη μέρα μας; Διδακτική πρόταση 2: Συνοπτικό πλαίσιο καθημερινής ζωής Ερώτημα-κλειδί Πώς περνούμε τη μέρα μας από τα πολύ παλιά χρόνια μέχρι σήμερα; Σύνδεση με το προηγούμενο μάθημα Στο προηγούμενο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. ΠΡΟΛΟΓΟΣ Σελίδα 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1. ΕΝΕΡΓΕΙΑ (ΓΕΝΙΚΑ) «17

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. ΠΡΟΛΟΓΟΣ Σελίδα 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1. ΕΝΕΡΓΕΙΑ (ΓΕΝΙΚΑ) «17 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ Σελίδα 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1. ΕΝΕΡΓΕΙΑ (ΓΕΝΙΚΑ) «17 1.1.Ορισμός, ιστορική αναδρομή «17 1.2. Μορφές ενέργειας «18 1.3. Θερμική ενέργεια «19 1.4. Κινητική ενέργεια «24 1.5. Δυναμική ενέργεια

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο: Εισαγωγή στη Ευρώπη. Η Ευρώπη είναι μια από τις πέντε κατοικημένες ηπείρους της γης. Γνωρίζεις ποιες είναι οι άλλες τέσσερις ήπειροι;

Κεφάλαιο: Εισαγωγή στη Ευρώπη. Η Ευρώπη είναι μια από τις πέντε κατοικημένες ηπείρους της γης. Γνωρίζεις ποιες είναι οι άλλες τέσσερις ήπειροι; Κεφάλαιο: Εισαγωγή στη Ευρώπη Η Ευρώπη είναι μια από τις πέντε κατοικημένες ηπείρους της γης. Γνωρίζεις ποιες είναι οι άλλες τέσσερις ήπειροι; Η έκτη ήπειρος, η Ανταρτική, είναι ακατοίκητη γιατί βρίσκεται

Διαβάστε περισσότερα

Ακολούθησέ με... στον οικισμό του Ακρωτηρίου της Θήρας

Ακολούθησέ με... στον οικισμό του Ακρωτηρίου της Θήρας Ακολούθησέ με... στον οικισμό του Ακρωτηρίου της Θήρας Ακολούθησέ με... στον οικισμό του Ακρωτηρίου της Θήρας Ακρωτήρι Το Ακρωτήρι της Θήρας είναι ο σημαντικότερος προϊστορικός οικισμός των Κυκλάδων. Διατηρήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ

ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ 38 ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ Βιομηχανία ή δευτερογενής τομέας της παραγωγής ή μεταποίηση: Το σύνολο των διαδικασιών με τις οποίες ακατέργαστα ή μισοκατεργασμένα προϊόντα μετατρέπονται

Διαβάστε περισσότερα

Να περιγραφεί ο κύκλος του νερού στη φύση (υδρολογικός κύκλος).

Να περιγραφεί ο κύκλος του νερού στη φύση (υδρολογικός κύκλος). ΑΣΕΠ - ΚΕ ΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ 2000 ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ 04 ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΡΩΤΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Γνωστικό Αντικείµενο Κυριακή 24 Σεπτεµβρίου 2000 Ερώτηµα 1ο: ΓΕΩΛΟΓΙΑ Να περιγραφεί ο κύκλος του νερού στη φύση (υδρολογικός

Διαβάστε περισσότερα

Η ελληνική βιοποικιλότητα Ενας κρυμμένος θησαυρός. Μανώλης Μιτάκης Φαρμακοποιός Αντιπρόεδρος Ελληνικής Εταιρείας Εθνοφαρμακολογίας

Η ελληνική βιοποικιλότητα Ενας κρυμμένος θησαυρός. Μανώλης Μιτάκης Φαρμακοποιός Αντιπρόεδρος Ελληνικής Εταιρείας Εθνοφαρμακολογίας Η ελληνική βιοποικιλότητα Ενας κρυμμένος θησαυρός Μανώλης Μιτάκης Φαρμακοποιός Αντιπρόεδρος Ελληνικής Εταιρείας Εθνοφαρμακολογίας Ο μεγάλος αριθμός και η ποικιλομορφία των σύγχρονων μορφών ζωής στη Γη

Διαβάστε περισσότερα

Στο πλαίσιο των Αξόνων Προτεραιότητας:

Στο πλαίσιο των Αξόνων Προτεραιότητας: «ΘΑΛΗΣ: Ενίσχυση της Διεπιστημονικής ή και Διιδρυματικής έρευνας και καινοτομίας με δυνατότητα προσέλκυσης ερευνητών υψηλού επιπέδου από το εξωτερικό μέσω της διενέργειας βασικής και εφαρμοσμένης έρευνας

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ Τι είναι το φαινόµενο του θερµοκηπίου Φαινόµενο του θερµοκηπίου ονοµάζεται η φυσική διαδικασία κατά την οποία η ατµόσφαιρα ενός πλανήτη συµβάλει στην θέρµανσή του. Ανακαλύφθηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΛΩΣ ΗΛΘΑΤΕ ΣΤΗΝ ΕΥΡΥΤΑΝΙΑ ΚΠΕ ΚΑΡΠΕΝΗΣΙΟΥ 2

ΚΑΛΩΣ ΗΛΘΑΤΕ ΣΤΗΝ ΕΥΡΥΤΑΝΙΑ ΚΠΕ ΚΑΡΠΕΝΗΣΙΟΥ 2 ΚΠΕ ΚΑΡΠΕΝΗΣΙΟΥ 1 ΚΑΛΩΣ ΗΛΘΑΤΕ ΣΤΗΝ ΕΥΡΥΤΑΝΙΑ ΚΠΕ ΚΑΡΠΕΝΗΣΙΟΥ 2 Ευ-ρυτανία - ο τόπος των καλοτρεχούμενων ρχ νερών Τριήμερο Πρόγραμμα για Ε,ΣΤ Δημοτικού, Γυμνάσιο, Λύκειο και ΕΠΑ.Λ. ΚΠΕ ΚΑΡΠΕΝΗΣΙΟΥ 4 ΚΠΕ

Διαβάστε περισσότερα

Παράκτια ή μικρή Μέση Μεγάλη

Παράκτια ή μικρή Μέση Μεγάλη ΜΑΘΗΜΑ 36 και η Δασοκομία Ανάλογα με τα μέσα που χρησιμοποιεί, η αλιεία διακρίνεται σε: Παράκτια ή μικρή Μέση Μεγάλη Κάθε κατηγορία αλιείας διαφέρει από τις άλλες: στον εξοπλισμό, στο χρόνο απομάκρυνσης

Διαβάστε περισσότερα

ΔΑΣΙΚΑ & ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 13/06/2013 Δήμος Βισαλτίας

ΔΑΣΙΚΑ & ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 13/06/2013 Δήμος Βισαλτίας ΔΑΣΙΚΑ & ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 13/06/2013 Δήμος Βισαλτίας Τί είναι ένα Οικοσύστημα; Ένα οικοσύστημα είναι μια αυτο-συντηρούμενη και αυτορυθμιζόμενη κοινότητα ζώντων

Διαβάστε περισσότερα

Άννα Κατερίνα Μαρία Μ.

Άννα Κατερίνα Μαρία Μ. Άννα Κατερίνα Μαρία Μ. Η Ιαπωνία είναι µια από τις ισχυρότερες βιοµηχανικές χώρες και µαζί µε άλλες αποτελούν σήµερα µια ισχυρή βιοµηχανική και εµπορική ζώνη που ανταγωνίζονται τις Η.Π.Α και την Ευρώπη.

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Κύπρου Πολυτεχνική Σχολή Τμήμα Πολιτικών Μηχανικών και Μηχανικών Περιβάλλοντος Πρόγραμμα Αρχιτεκτονικής ΠΕΡΑ ΟΡΕΙΝΗΣ.

Πανεπιστήμιο Κύπρου Πολυτεχνική Σχολή Τμήμα Πολιτικών Μηχανικών και Μηχανικών Περιβάλλοντος Πρόγραμμα Αρχιτεκτονικής ΠΕΡΑ ΟΡΕΙΝΗΣ. Πανεπιστήμιο Κύπρου Πολυτεχνική Σχολή Τμήμα Πολιτικών Μηχανικών και Μηχανικών Περιβάλλοντος Πρόγραμμα Αρχιτεκτονικής ΠΕΡΑ ΟΡΕΙΝΗΣ Βασιλένα Πετκόβα ΓΕΝΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΠΕΡΙΟΧΗΣ Το χωριό βρίσκεται σε απόσταση

Διαβάστε περισσότερα

Ο Πλίνιος μάλιστα γράφει ότι η Κρήτη ήταν η πατρίδα δύο δένδρων με μεγάλη ιατρική χρησιμότητα του κρητικού πεύκου και του κρητικού κυπαρισσιού, από

Ο Πλίνιος μάλιστα γράφει ότι η Κρήτη ήταν η πατρίδα δύο δένδρων με μεγάλη ιατρική χρησιμότητα του κρητικού πεύκου και του κρητικού κυπαρισσιού, από ΤΑ ΒΟΤΑΝΑ ΣΤΟ ΧΡΟΝΟ Ο Ιπποκράτης υποστηρίζει πως η τροφή μπορεί να γίνει και φάρμακο. Τα βότανα χρησιμοποιήθηκαν σε θεραπευτικές πρακτικές ως φαρμακευτικά είδη αλλά και ως φορείς της θεϊκής ευλογίας. Οι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ Α ΤΡΙΜΗΝΟΥ

ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ Α ΤΡΙΜΗΝΟΥ ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ Α ΤΡΙΜΗΝΟΥ 2012-2013 ΜΑΘΗΜΑ: ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 2 Ω/εβδοµάδα ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΕΝΟΤΗΤΕΣ Γεωγραφικές συντεταγµένες ( Ω 2) Παιχνίδια µε τις γεωγραφικές συντεταγµένες Η χρήση των χαρτών

Διαβάστε περισσότερα

Σελ7: Ο βαρύτερος δεινόσαυρος Σελ8: Ο μικρότερος δεινόσαυρος Σελ9: Ο πιο πνευματώδης δεινόσαυρος

Σελ7: Ο βαρύτερος δεινόσαυρος Σελ8: Ο μικρότερος δεινόσαυρος Σελ9: Ο πιο πνευματώδης δεινόσαυρος Σελ1:ΤΙΤΛΟΣ Σελ2:ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Σελ3: ΔΕΙΝΟΣΑΥΡΟΙ Σελ4: Ο πρώτος δεινόσαυρος που ονομάστηκε Σελ 12: Ο αρχαιότερος δεινόσαυρος Σελ5: Ο πρώτος δεινόσαυρος που ανακαλύφθηκε στην Αμερική Σελ6:O μακρύτερος δεινόσαυρος

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Μηχανικών Ορυκτών Πόρων

Τμήμα Μηχανικών Ορυκτών Πόρων Τμήμα Μηχανικών Ορυκτών Πόρων Καθηγητής Ζαχαρίας Αγιουτάντης Σπουδές στο Πολυτεχνείο Κρήτης και μελλοντικές επαγγελματικές προοπτικές Δευτέρα 18 Ιουνίου 2011 ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Τμήμα Μηχανικών Ορυκτών

Διαβάστε περισσότερα

Ο Ελληνικός ορυκτός πλούτος

Ο Ελληνικός ορυκτός πλούτος Ο Ελληνικός ορυκτός πλούτος Οι πρώτες ύλες που υπάρχουν στο υπέδαφος μιας χώρας αποτελούν τον ορυκτό της πλούτο. Ο ορυκτός πλούτος περιλαμβάνει τα μεταλλεύματα, ορυκτά καύσιμα και τα προϊόντα λατομείου.

Διαβάστε περισσότερα

Προστατευόμενα Ζώα της Κύπρου!

Προστατευόμενα Ζώα της Κύπρου! Προστατευόμενα Ζώα της Κύπρου! Ψάξαμε και βρήκαμε. Ομαδικές εργασίες στα πλαίσια της ενότητας «Οι ακροβάτες της θάλασσας». Οι μαθητές έφτιαξαν δελτία ταυτότητας για κάθε προστατευόμενο ζώο. Έψαξαν και

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτης 1: Δούναβης και Κεντρική Ευρώπη

Χάρτης 1: Δούναβης και Κεντρική Ευρώπη στον κόσμο Δούναβης Ο υδάτινος δρόμος που ενώνει B Δ A N Χάρτης 1: Δούναβης και Κεντρική Ευρώπη O Δούναβης (μήκος 2.780 χιλιόμετρα περίπου) είναι ο δεύτερος μακρύτερος ποταμός στην ευρωπαϊκή ήπειρο (ο

Διαβάστε περισσότερα

Γιώργος Μάρλης, Γεωργία Κοντονή, Κωνσταντίνα Παλαιοθοδώρου

Γιώργος Μάρλης, Γεωργία Κοντονή, Κωνσταντίνα Παλαιοθοδώρου H Γ τάξη του 6 ου Δημοτικού Σχολείου Ζακύνθου Στα πλαίσια της ευέλικτης ζώνης μελέτησε το θέμα: «Χλωρίδα και πανίδα της Ζακύνθου» Εκπαιδευτικοί: Γιώργος Μάρλης, Γεωργία Κοντονή, Κωνσταντίνα Παλαιοθοδώρου

Διαβάστε περισσότερα

Η ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΠΑΡΑΛΙΜΝΙΟΥ ΑΝΘΡΑΚΑΣ Ή ΘΗΣΑΥΡΟΣ; ΙΑΚΩΒΟΣ ΤΖΙΩΡΤΖΙΗΣ, ΒΙΟΛΟΓΟΣ ENALIA PHYSIS ENVIRONMENTAL RECEARCH CENTER

Η ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΠΑΡΑΛΙΜΝΙΟΥ ΑΝΘΡΑΚΑΣ Ή ΘΗΣΑΥΡΟΣ; ΙΑΚΩΒΟΣ ΤΖΙΩΡΤΖΙΗΣ, ΒΙΟΛΟΓΟΣ ENALIA PHYSIS ENVIRONMENTAL RECEARCH CENTER Η ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΠΑΡΑΛΙΜΝΙΟΥ ΑΝΘΡΑΚΑΣ Ή ΘΗΣΑΥΡΟΣ; ΙΑΚΩΒΟΣ ΤΖΙΩΡΤΖΙΗΣ, ΒΙΟΛΟΓΟΣ ENALIA PHYSIS ENVIRONMENTAL RECEARCH CENTER ΣΥΝΟΨΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ 1. Εισαγωγή στο δίκτυο NATURA 2000 2. Βασικά υδρολογικά

Διαβάστε περισσότερα

Πάσχα στα «πόδια» της Χαλκιδικής Άγιον Όρος, 5 μέρες. 18 22 Απριλίου 2014

Πάσχα στα «πόδια» της Χαλκιδικής Άγιον Όρος, 5 μέρες. 18 22 Απριλίου 2014 Σίνα 14 & Ακαδημίας, τηλ. 210 3642707, φαξ. 201-3642707 e-mail: info@cosmorama.gr Πάσχα στα «πόδια» της Χαλκιδικής Άγιον Όρος, 5 μέρες 18 22 Απριλίου 2014 Μόνο σε εμάς θα βρείτε: Πλούσιες πρωινές ξεναγήσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΕΣ ΟΙΚΟΔΟΜΕΣ: ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΣΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ, ΟΡΑΜΑ ΣΤΟ ΜΕΛΛΟΝ. που γέννησες και ανάθρεψες τους γονείς και τους παππούδες μας.

ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΕΣ ΟΙΚΟΔΟΜΕΣ: ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΣΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ, ΟΡΑΜΑ ΣΤΟ ΜΕΛΛΟΝ. που γέννησες και ανάθρεψες τους γονείς και τους παππούδες μας. ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΕΣ ΟΙΚΟΔΟΜΕΣ: ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΣΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ, ΟΡΑΜΑ ΣΤΟ ΜΕΛΛΟΝ Λεμεσός, πόλη μας αγαπημένη. Η πόλη που γεννηθήκαμε, η πόλη που μεγαλώνουμε. Πόλη που γέννησες και ανάθρεψες τους γονείς και τους παππούδες

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογή ΜΠΕ 2. Δρ Σταυρούλα Τσιτσιφλή

Εφαρμογή ΜΠΕ 2. Δρ Σταυρούλα Τσιτσιφλή Εφαρμογή ΜΠΕ 2 Δρ Σταυρούλα Τσιτσιφλή Χώροι Υγειονομικής Ταφής Απορριμμάτων ΧΥΤΑ είναι ο συνδυασμός ενός χώρου ειδικά επιλεγμένου, διαμορφωμένου και εξοπλισμένου και ενός τρόπου λειτουργίας, διαχείρισης

Διαβάστε περισσότερα

2. Περιγράφουμε τα στοιχεία του καιρού, σαν να είμαστε μετεωρολόγοι.

2. Περιγράφουμε τα στοιχεία του καιρού, σαν να είμαστε μετεωρολόγοι. 1. Παρατηρούμε τον καιρό σήμερα και περιγράφουμε τις συνθήκες που αφορούν τη βροχή, τον άνεμο, τον ήλιο και τη θερμοκρασία. βροχή άνεμος ήλιος-σύννεφα θερμοκρασίαάνεση 2. Περιγράφουμε τα στοιχεία του καιρού,

Διαβάστε περισσότερα

Σώστε τη γη. Κρεσφόντης Χρυσοσπάθης

Σώστε τη γη. Κρεσφόντης Χρυσοσπάθης Επειδή ο πληθυσμός της γης και οι ανθρώπινες δραστηριότητες αυξάνοντας συνεχώς, χρησιμοποιούμε όλο και περισσότερο γλυκό νερό. Με τον τρόπο αυτό, όπως υποστηρίζουν οι επιστήμονες, το γλυκό νερό ρυπαίνεται

Διαβάστε περισσότερα

«ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΩΝ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΩΝ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΧΡΥΣΟΣ ΣΤΗ ΧΑΛΚΙ ΙΚΗ» Παράρτηµα VΙΙΙ

«ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΩΝ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΩΝ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΧΡΥΣΟΣ ΣΤΗ ΧΑΛΚΙ ΙΚΗ» Παράρτηµα VΙΙΙ ΧΡΥΣΟΣ ΣΤΗ ΧΑΛΚΙ ΙΚΗ» Παράρτηµα VΙΙΙ Εκτίµηση οπτικής όχλησης εγκαταστάσεων ENVECO A.E ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ 1. Εισαγωγή... 2 2. Οπτικές επιπτώσεις µεταλλευτικής δραστηριότητας... 2 3. Αξιολόγηση της οπτικής

Διαβάστε περισσότερα

3 ος Παγκύπριος Διαγωνισμός Εικαστικών Τεχνών Μέσης Γενικής Εκπαίδευσης

3 ος Παγκύπριος Διαγωνισμός Εικαστικών Τεχνών Μέσης Γενικής Εκπαίδευσης 3 ος Παγκύπριος Διαγωνισμός Εικαστικών Τεχνών Μέσης Γενικής Εκπαίδευσης Σύγχρονη Συνάντηση με την Παράδοση Ομαδική Εργασία Μνημειακού Χαρακτήρα Ομάδα 1 Γυμνάσιο Χρησιμοποιώντας την παραδοσιακή ξυλογλυπτική,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ ΤΩΝ ΜΕΤΕΩΡΩΝ

ΤΑ ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ ΤΩΝ ΜΕΤΕΩΡΩΝ ΤΑ ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ ΤΩΝ ΜΕΤΕΩΡΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Για να γνωρίσει κάποιος τα Μετέωρα και να βιώσει τη μαγεία του πέτρινου δάσους, ο καλύτερος και μοναδικός τρόπος είναι να πεζοπορήσει ανάμεσα στους Μετεωρίτικους πύργους

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗ ΤΟΥ ΘΑΛΑΣΣΙΟΥ ΚΥΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΣΥΜΠΙΕΣΜΕΝΟΥ ΑΕΡΑ ΚΑΙ ΑΝΤΛΗΣΗ ΘΑΛΑΣΣΙΟΥ ΝΕΡΟΥ

ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗ ΤΟΥ ΘΑΛΑΣΣΙΟΥ ΚΥΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΣΥΜΠΙΕΣΜΕΝΟΥ ΑΕΡΑ ΚΑΙ ΑΝΤΛΗΣΗ ΘΑΛΑΣΣΙΟΥ ΝΕΡΟΥ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗ ΤΟΥ ΘΑΛΑΣΣΙΟΥ ΚΥΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΣΥΜΠΙΕΣΜΕΝΟΥ ΑΕΡΑ ΚΑΙ ΑΝΤΛΗΣΗ ΘΑΛΑΣΣΙΟΥ ΝΕΡΟΥ Νικόλαος Μαρσέλλος Διπλωματούχος Ηλεκτρολόγος Μηχανικός Πολυτεχνείου Άαχεν Γερμανίας ης Σεπτεμβρίου, 3000 Αγρίνιο

Διαβάστε περισσότερα

Ζ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (ΚΒ) Οικολογικό σχολείο

Ζ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (ΚΒ) Οικολογικό σχολείο Ζ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (ΚΒ) Οικολογικό σχολείο Θέμα φετινής σχολικής χρονιάς: Το νερό Θέμα: Το νερό στη ζωή μας ΤΟ ΝΕΡΟ Αποτελεί το 70% του ανθρώπινου σώματος Καλύπτει το 75% της επιφάνειας της γης

Διαβάστε περισσότερα

Η ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΤΗΣ ΔΕΗ ΜΕΣΩ ΤΩΝ ΥΔΡΟΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ ΤΗΣ ΕΡΓΩΝ

Η ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΤΗΣ ΔΕΗ ΜΕΣΩ ΤΩΝ ΥΔΡΟΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ ΤΗΣ ΕΡΓΩΝ 3 o ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΕΤΑΙΡΙΚΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΥΘΥΝΗΣ Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΑΝΘΡΩΠΟ Η ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΤΗΣ ΔΕΗ ΜΕΣΩ ΤΩΝ ΥΔΡΟΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ ΤΗΣ ΕΡΓΩΝ Σ. ΡΩΤΗ Τομεάρχης Κλάδου Περιβάλλοντος ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Προγράμματα στην Περιβαλλοντική Εκπαίδευση και στην Εκπαίδευση για την Αειφορία. Έτος: 2008 2009

Προγράμματα στην Περιβαλλοντική Εκπαίδευση και στην Εκπαίδευση για την Αειφορία. Έτος: 2008 2009 Προγράμματα στην Περιβαλλοντική Εκπαίδευση και στην Εκπαίδευση για την Αειφορία 1. Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας Έτος: 2008 2009 Το πρόγραμμα είναι τριήμερο και απευθύνεται σε μαθητές Α/θμιας και Β/θμιας

Διαβάστε περισσότερα

«H ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΧΡΟΝΙΑ ΕΩΣ ΣΗΜΕΡΑ»

«H ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΧΡΟΝΙΑ ΕΩΣ ΣΗΜΕΡΑ» «H ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΧΡΟΝΙΑ ΕΩΣ ΣΗΜΕΡΑ» Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΚΑΙ Η ΘΑΛΑΣΣΑ Οι χρησιμότητες της θάλασσας είναι πολλές όπως πολλές είναι κι οι ωφέλειες που η θάλασσα παρέχει στον άνθρωπο. Ο ι

Διαβάστε περισσότερα