5.5 "Ο χειµώνας": Μια διαθεµατική προσέγγιση

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "5.5 "Ο χειµώνας": Μια διαθεµατική προσέγγιση"

Transcript

1 Ο ΧΕΙΜΩΝΑΣ: ΜIA ΙΑΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ "Ο χειµώνας": Μια διαθεµατική προσέγγιση Μαρία Θεοδωρακάκου Νηπιαγωγός, ΜΑ στις Επιστήµες της Αγωγής, του Παν/µίου Κρήτης Οι σύγχρονες τάσεις προσέγγισης της γνώσης στα πλαίσια του σχολείου οδηγούν σε µοντέλα και µεθόδους διδασκαλίας που έχουν ως βασικό τους άξονα τη διαθεµατική, οµαδοσυνεργατική και διερευνητική προσέγγιση της γνώσης, τον παιδοκεντρισµό, την επίλυση προβληµάτων, τη βιωµατική και επικοινωνιακή διδασκαλία. Στη σύγχρονη εκπαιδευτική πραγµατικότητα το ενδιαφέρον παύει πλέον να είναι στραµ- µένο στο περιεχόµενο και το αποτέλεσµα της διδασκαλίας και εστιάζεται στο παιδί, στον τρόπο που αυτό θα οδηγηθεί στην κατάκτηση της γνώσης, µε ιδιαίτερη έµφαση στη διαδικασία. Μέσα από µια διαθεµατική προσέγγιση επιχειρείται µια σφαιρική, ενιαιοποιηµένη και διεπιστηµονική µάθηση, που εναρµονίζεται απόλυτα µε τα βιώ- µατα και τις εµπειρίες της καθηµερινής ζωής των παιδιών. Τα παιδιά αποκτούν τη δυνατότητα να συνδέσουν διαφορετικές µεταξύ τους εµπειρίες, να παρατηρήσουν και να πειραµατιστούν. Παράλληλα, ο παιδοκεντρικός, οµαδοσυνεργατικός και διερευνητικός χαρακτήρας κατάκτησης της γνώσης συµβάλλει καθοριστικά στην διαµόρφωση σκεπτόµενων ατόµων, που έχουν πλούσιες ευκαιρίες ανάπτυξης ποικίλων νοητικών και κοινωνικών δεξιοτήτων µέσα από την ουσιαστική και ενεργητική εµπλοκή τους στη διαδικασία της µάθησης (Κακανά, 2004, 2006 Τσιλιµένη, 2004). Ακολουθώντας τις τάσεις της σύγχρονης πραγµατικότητας, το ελληνικό Νηπιαγωγείο επιχειρεί, σύµφωνα µε το ιαθεµατικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραµµάτων Σπουδών ( ΕΠΠΣ ΥΠΕΠΘ/ΠΙ, 2002), την οργάνωση της µαθησιακής διαδικασίας µέσα από την ενεργητική συµµετοχή του παιδιού στην οικοδόµηση της γνώσης. Κάτι τέτοιο επιτυγχάνεται µε την οργάνωση δραστηριοτήτων που συνδέονται µε διαφορετικά γνωστικά και αναπτυξιακά πεδία γύρω από ένα θέµα, δίνοντας έτσι στο παιδί τη δυνατότητα να αντιληφθεί τη γνώση σφαιρικά. Οι δραστηριότητες αυτές διεξάγονται είτε µέσα από θεµατικές προσεγγίσεις, είτε µέσα από σχέδια εργασίας - project. Κατά τις θεµατικές προσεγγίσεις η γνώση κατακτάται µε τη διερεύνηση θεµάτων που επιλέγονται από τη νηπιαγωγό, η οποία και θα προσδιορίσει τους µαθησιακούς στόχους, σχεδιάζοντας παράλληλα την όλη διαδικασία. Τα σχέδια εργασίας από την πλευρά τους, οδηγούν στην κατάκτηση της γνώσης µέσα από θέµατα που αναδύονται από τα ίδια τα παιδιά, τα οποία καθορίζουν τον τρόπο που θα εργαστούν και το πώς θα εξελιχθεί η διαδικασία. Θεµατικές προσεγγίσεις και σχέδια εργασίας είναι αλληλένδετα και ανατροφοδοτούν το ένα το άλλο ( αφέρµου, Κουλούρη, & Μπασαγιάννη, 2006 Μωραΐτη & ιανέλλου, 2006 ΥΠΕΠΘ/ΠΙ, 2002). Βασικά χαρακτηριστικά γνωρίσµατα µιας διαθεµατικής προσέγγισης, τόσο κατά την εφαρµογή θεµατικών προσεγγίσεων, όσο και κατά την εφαρµογή σχεδίων εργασίας είναι: (α) η ανάδυση των προς επεξεργασία θεµάτων µέσα από τα ενδιαφέροντα, τις εµπειρίες και τις ανάγκες των παιδιών ( αφέρµου, κ.ά., 2006 Helm & Katz, 2002 Μωραΐτη & ιανέλλου, 2006 ΥΠΕΠΘ/ΠΙ, 2002), (β) η ενασχόληση µε τα διάφορα θέµατα, στο βαθµό που αυτό είναι εφικτό, µέσα από οµαδοσυνεργατικές διαδικασίες (Μωραΐτη & ιανέλλου, 2006 ΥΠΕΠΘ/ΠΙ, 2002), (γ) η έµφαση σε διερευνητικές διαδικασίες, στον πειραµατισµό, στη διατύπωση υποθέσεων, την επίλυση προβληµάτων και την κριτική σκέψη ( αφέρµου, κ.ά., 2006 Helm & Katz, 2002 Μωραΐτη & ιανέλλου, 2006 ΥΠΕΠΘ/ΠΙ, 2002), (δ) η ενθάρρυνση της δηµιουργικότητας των παιδιών (Helm & Katz, 2002 Μωραΐτη & ιανέλλου, 2006), (ε) η έµφαση στην επι-

2 502 Ο ΧΕΙΜΩΝΑΣ: ΜIA ΙΑΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ κοινωνιακή και βιωµατική προσέγγιση της γνώσης (Helm & Katz, 2002 ΥΠΕΠΘ/ΠΙ, 2002 Χρυσαφίδης, 1994, 2004) και (στ) ο ρόλος του/της νηπιαγωγού ως καθοδηγητή και συντονιστή, διευκολυντή και διαµεσολαβητή, εµψυχωτή, συνεργάτη, συνερευνητή και συνοδοιπόρου στην προσπάθεια ανακάλυψης και κατάκτησης της γνώσης ( αφέρµου, κ.ά., 2006 Helm & Katz, 2002 Μωραΐτη & ιανέλλου, 2006 Υ- ΠΕΠΘ/ΠΙ, 2002 Χρυσαφίδης, 1994, 2004). Μόνο µέσα από διαδικασίες που ανταποκρίνονται στις προσωπικές εµπειρίες και στα βιώµατα του παιδιού, που το ενεργοποιούν, του δίνουν τη δυνατότητα να εκφραστεί, να αυτενεργήσει, και να αλληλεπιδράσει, το ενδιαφέρον του µικρού µαθητή θα παραµείνει αµείωτο και η διαδικασία κατάκτησης της γνώσης θα είναι πραγµατικά αποτελεσµατική (Γκλιάου, 2002α, 2002β, 2003). Μεθοδολογία Γενικές αρχές Στην παρούσα µελέτη περιγράφεται µια θεµατική προσέγγιση για το χειµώνα, µέσα από την ουσιαστική εµπλοκή των µαθητών στη µαθησιακή διαδικασία. Η όλη διαδικασία οργανώθηκε και υλοποιήθηκε µε βάση τις εµπειρίες και προτάσεις των µαθητών, την προϋπάρχουσα γνώση και τα πρότερα βιώµατά τους. Ακολουθήθηκαν βασικές αρχές της θεµατικής προσέγγισης αλλά και της µεθόδου Project, όπως αυτές προτείνονται από το ΕΠΠΣ για το Νηπιαγωγείο (ΥΠΕΠΘ/ΠΙ, 2002), καθώς το θέµα ήταν αναδυόµενο από τα ενδιαφέροντα των παιδιών και η επιλογή και πορεία των δραστηριοτήτων καθορίζονταν σε µεγάλο βαθµό από τις προτάσεις και την αυτενέργειά τους. Κατά το σχεδιασµό προσέγγισης του θέµατος ωστόσο, τέθηκαν κάποιοι στόχοι και σχεδιάστηκαν κάποιες δραστηριότητες και από την ίδια τη νηπιαγωγό. ιαδικασία Υιοθετήθηκαν διαδικασίες ενεργητικής, βιωµατικής και συνεργατικής µάθησης, ενθαρρύνθηκε η πρόσβαση σε ποικίλες πηγές γνώσης και η αξιοποίηση ποικίλου υλικού, δίνοντας έτσι στα παιδιά ευκαιρίες να αναπτύξουν και να εκφράσουν ιδέες και συναισθήµατα καθώς και να διατυπώσουν τις απόψεις τους, να παρατηρήσουν, να αναπτύξουν υποθέσεις, να εξαγάγουν συµπεράσµατα, να πειραµατιστούν και να ανακαλύψουν. Οι ιδέες, προτάσεις και απορίες, τα σχόλια και οι παρατηρήσεις των µαθητών αποτέλεσαν οργανικό µέρος του σχεδιασµού και υλοποίησης της κάθε δραστηριότητας. Τα παιδιά εργάστηκαν κατά κύριο λόγο σε οµάδες, αλλά και στην ολοµέλεια ή και σε ατοµικό επίπεδο. Σε οµάδες εργάστηκαν κυρίως κατά την αναζήτηση και µελέτη πληροφοριών. Στη συνέχεια, η κάθε οµάδα ανακοίνωνε τα συµπεράσµατά της στην ολοµέλεια της τάξης, στα πλαίσια της οποίας ακολουθούσε συζήτηση και εκ νέου προγραµµατισµός δράσεων. Η ίδια πορεία ακολουθήθηκε και κατά τη διεξαγωγή πειραµάτων, καθώς και για έναν αριθµό κατασκευών. Κατά τα πειράµατα και τις κατασκευές, η νηπιαγωγός συχνά παρακινούσε την οµάδα που είχε αρχικά ασχοληθεί µε το πείραµα ή την κατασκευή να καθοδηγήσει και όσες οµάδες εξέφραζαν ενδιαφέρον να κάνουν το ίδιο. Συνήθως όλες οι οµάδες εργάζονταν πάνω στην ίδια υποενότητα ή σε µικρό αριθµό υποενοτήτων, κάνοντας έτσι καταµερισµό του υλικού που η καθεµιά θα επεξεργαζόταν. Το υλικό που οι οµάδες επεξεργάστηκαν αποτελούνταν από υλικό που συγκέντρωναν οι µαθητές στο σχολείο, υλικό που υπήρχε στην τάξη και υλικό που η ίδια η νηπιαγωγός έθεσε στη διάθεση των µαθητών. Η κάθε οµάδα που αναλάµβανε να επεξεργαστεί ένα υλικό ή να διεκπεραιώσει µια εργασία, ανάλογα µε την περίσταση, άλλοτε επεξεργαζόταν και συζητούσε το υλικό ανταλλάσσοντας απόψεις και ιδέες και καταλήγοντας σε τελικά συµπεράσµατα και άλλοτε έκανε καταµερισµό εργασίας, ιδίως στις κατασκευές. Το κάθε µέλος της οµάδας παροτρύνονταν να στη-

3 Ο ΧΕΙΜΩΝΑΣ: ΜIA ΙΑΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ 503 ρίζεται στη βοήθεια των υπόλοιπων, να λέει τη γνώµη του και να ζητά τη γνώµη των άλλων. Τα παιδιά εργάστηκαν σε ατοµικό επίπεδο σε περιορισµένο αριθµό δραστηριοτήτων (π.χ., φτιάχνω το ατοµικό µου µετεωρολογικό δελτίο, ενηµερώνω σε ατοµικό έντυπο τη θερµοκρασία της ηµέρας, κατασκευάζω το δικό µου πιγκουΐνο ή το δικό µου χιονάνθρωπο) και ύστερα από προσωπική τους επιθυµία. Ακόµα όµως και σε αυτή την περίπτωση αποτελούσαν µέρος µιας οµάδας στα µέλη της οποίας απευθύνονταν όταν χρειάζονταν κάποια βοήθεια, έχοντας έτσι τη δυνατότητα να ανταλλάξουν ιδέες και να αλληλεπιδράσουν. Η νηπιαγωγός ενθάρρυνε και διευκόλυνε τις προσπάθειες των παιδιών, εξασφάλιζε την πρόσβαση σε πηγές πληροφόρησης και σε υλικά, έδινε ιδέες αποτελώντας κατά κάποιο τρόπο µέρος της οµάδας, εξέφραζε απορίες, διευκόλυνε τα παιδιά να βγουν από αδιέξοδα, αλλά κυρίως αφουγκραζόταν τα ίδια τα παιδιά προκειµένου να τα βοηθήσει να στραφούν σε κατευθύνσεις µε ενδιαφέρον για αυτά ή να επεκτείνει τη διερεύνηση, όπου αυτό κρίθηκε αναγκαίο. Σκοπός Η θεµατική προσέγγιση είχε διαθεµατικό χαρακτήρα και ενσωµάτωσε έννοιες από τα περισσότερα γνωστικά πεδία του ΕΠΠΣ (ΥΠΕΠΘ/ΠΙ, 2002) για το Νηπιαγωγείο (Γλώσσα, Φυσικό και Ανθροπωγενές Περιβάλλον, ηµιουργία και Έκφραση, Μαθη- µατικά). Κύριος σκοπός της η κατάκτηση εννοιών και η ανάπτυξη δεξιοτήτων αναφορικά µε το χειµώνα. Στόχοι Επιµέρους στόχοι που τέθηκαν αρχικά από τη νηπιαγωγό, αλλά και που προέκυψαν στην πορεία µέσα από την ενασχόληση των µαθητών µε το συγκεκριµένο θέµα είναι (α) να µελετήσουν το χειµώνα ως ένα µετεωρολογικό φαινόµενο, (β) να εξοικειωθούν µε τη χρήση οργάνων όπως θερµόµετρο, ανεµόµετρο, πυξίδα, χάρτες και την αποκωδικοποίηση δελτίων καιρού, ούτως ώστε να είναι σε θέση να προσδιορίσουν τη θερµοκρασία της ηµέρας, την ένταση και τη φορά του ανέµου, τις καιρικές συνθήκες που επικρατούν στην Ελλάδα (γ) να προσεγγίσουν το χειµώνα ως ένα φυσικό (φρούτα, ζώα, κρύο, ιδιότητες του νερού, κύκλος του νερού- βροχή, λιώσιµο χιονιού, πάγος) και κοινωνικό (ρουχισµός, είδη θέρµανσης, µέτρα αντιµετώπισης του χειµώνα, επαγγέλµατα, γιορτές, διασκέδαση, χειµερινά σπορ, Χειµερινοί Ολυµπιακοί Αγώνες) φαινόµενο, (δ) να συνδέσουν γεωγραφικά το χειµώνα µε κάποιες περιοχές της υφηλίου (Βόρειος και Νότιος Πόλος), και (ε) να βιώσουν το χειµώνα µέσα από διάφορες µορφές έκφρασης. Υλικά Χρησιµοποιήθηκε ένα µεγάλο εύρος υλικών, όπως έντυπα (εφηµερίδες, µετεωρολογικά δελτία, χάρτες, βιβλία, παραµύθια, εικόνες), τηλεοπτικές εκποµπές (δελτία ειδήσεων, δελτία καιρού, στιγµιότυπα από τους Χειµερινούς Ολυµπιακούς Αγώνες), όργανα µέτρησης φυσικών µεγεθών (θερµόµετρο, ανεµόµετρο, πυξίδα), κουκλοθέατρο, φυσικά (κουκουνάρες, ρούχα, φρούτα) και άχρηστα υλικά (πλαστικά πιάτα, κεσεδάκια, µπουκάλια, κουτιά, υφάσµατα). Τόπος, Χρόνος, ιάρκεια και Μαθητές Η θεµατική προσέγγιση πραγµατοποιήθηκε στο Ολοήµερο Τµήµα του 1ου Νηπιαγωγείου ιµηνίου, κατά το σχολικό έτος Συµµετείχαν 14 παιδιά (5 προνήπια και 9 νήπια) και διήρκεσε ένα µήνα περίπου, από τον Ιανουάριο έως και το Φεβρουάριο του 2006.

4 504 Ο ΧΕΙΜΩΝΑΣ: ΜIA ΙΑΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Θεµατική Προσέγγιση Α' Φάση: Επιλογή θέµατος - προβληµατισµός Επιλογή θέµατος. Η επιλογή του θέµατος έγινε µέσα από τα ενδιαφέροντα των παιδιών. Συγκεκριµένα, το θέµα αποτέλεσε το κύριο ενδιαφέρον των παιδιών τη δεδοµένη χρονική περίοδο και προέρχονταν µέσα από τα άµεσα βιώµατα τους. Προβληµατισµός και αφόρµηση. Η αφορµή για το θέµα δόθηκε από την εβδοµαδιαία αποχή των µαθητών από το σχολείο λόγω έντονων καιρικών φαινοµένων, τα οποία αποτέλεσαν βασικό θέµα συζήτησης σε τηλεοπτικές εκποµπές, δελτία καιρού, εφηµερίδες κλπ. Κατά την πρώτη µέρα της επιστροφής τους στο σχολείο οι µαθητές είχαν ως κύριο θέµα συζήτησης τις εντυπώσεις και εµπειρίες που αποκόµισαν τις προηγούµενες ηµέρες. Ορισµός θέµατος. Αρχικά, τα παιδιά ντύθηκαν ζεστά και βγήκαν στην αυλή, έπαιξαν µε το χιόνι, διαπίστωσαν ότι είχε αρχίσει να λιώνει, ένιωσαν την παγωνιά, προσπάθησαν να περπατήσουν, παρατήρησαν τα αχνάρια των ποδιών τους πάνω στο χιόνι. Στη συνέχεια, µέσα από µια εκτεταµένη συζήτηση µε τους µαθητές προσδιορίστηκαν οι εµπειρίες και οι γνώσεις που είχαν γύρω από το χειµώνα, ενώ παράλληλα ε- ντοπίστηκαν απορίες και προβληµατισµοί που τους είχαν δηµιουργηθεί. Τέλος, προτάθηκε από τη Νηπιαγωγό και αποφασίστηκε συλλογικά η µελέτη του θέµατος διεξοδικότερα. Στα Σχήµατα 1 και 2 παρουσιάζονται αντίστοιχα αυτά που τα παιδιά γνώριζαν και που αυτά που ήθελαν να µάθουν γύρω από το χειµώνα. Β' Φάση: ιεξαγωγή ραστηριοτήτων Βιωµατική προσέγγιση του χειµώνα µέσα από κινητικές δραστηριότητες, αυτοσχεδιασµό και µίµηση, συµβολικό παιγνίδι, δραµατοποίηση µε βάση τις εµπειρίες των παιδιών από το χιόνι ( ηµιουργία και έκφραση): Έγιναν χιονονιφάδες που έπεφταν απαλά στη γη, τις έπαιρνε ο αέρας και χόρευαν. Έγιναν βροχή και χαλάζι, που έπεφτε µε δύναµη στη γη. Έγιναν χιονάνθρωποι που έλιωναν σταδιακά, καθώς τους ζέσταινε ο ήλιος. Εκφράστηκαν µέσω του αυτοσχεδιασµού και της µίµησης, µιµούµενα ότι έβαζαν το επανωφόρι τους, το κασκόλ τους, το σκούφο τους, τα γάντια τους και βγήκαν στο χιόνι - κρύωναν - τουρτούριζαν, µπήκαν στο σπίτι και ζέσταναν τα χέρια στο τζάκι. Προσποιήθηκαν ότι περπατούσαν στο χιόνι, βούλιαζαν, γλιστρούσαν και προσπαθούσαν να κρατήσουν την ισορροπία τους. Μιµήθηκαν ότι έπαιζαν χιονοπόλεµο και ότι έφτιαχναν χιονάνθρωπο. Πάτησαν πάνω σε αλεύρι. Παρατήρησαν τα αχνάρια των ποδιών τους τα παροµοίασαν µε το χιόνι. Έκαναν συγκρίσεις για το µέγεθος των πελµάτων τους (Μαθηµατικά). Συγκέντρωση πληροφοριών για το χειµώνα και τις χιονοπτώσεις µέσα από τις εφη- µερίδες των ηµερών, από εικόνες και από διάφορα βιβλία και παραµύθια. Τα παιδιά χωρίστηκαν σε οµάδες, διάλεξαν εφηµερίδες, µελέτησαν τις εικόνες, συζήτησαν, διάβασαν τίτλους και κείµενα µε τη βοήθεια της Νηπιαγωγού. Παρουσίασαν το υλικό τους στις υπόλοιπες οµάδες (Γλώσσα, Περιβάλλον). Μελέτησαν σε οµάδες εικόνες µε χειµερινές αναπαραστάσεις, έκαναν υποθέσεις, έβγαλαν συµπεράσµατα, παρουσίασαν στους υπόλοιπους την εικόνα τους (Γλώσσα, Περιβάλλον).

5 Ο ΧΕΙΜΩΝΑΣ: ΜIA ΙΑΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ 505 Κρύο Σχήµα 1. Τι γνώριζαν τα παιδιά ΧΕΙΜΩΝΑΣ Χιονίζει Χιονοθύελλα Χιονονιφάδες Κρύσταλλοι από τις σκεπές των σπιτιών Τα πόδια βούλιαζαν δεν µπορούσα να τρέξω, άφηναν σηµάδι στο χιόνι και το χιόνι τα σκέπαζε πάλι Χιονίζει Ατυχήµατα Α. Ο µπαµπάς µου και η γιαγιά µου γλίστρησαν κι έπεσαν Β. Το αυτοκίνητο γλίστρησε και τράκαρε Κλείσανε τα µαγαζιά Ατυχήµατα Γλιστράει ο δρόµος γιατί κάτω από το χιόνι έχει πάγο Το χιόνι λιώνει Κλείσανε τα σχολεία Κλείσανε τα µαγαζιά Αποκλείστηκαν οι δρόµοι 1.Τα φορτηγά ρίχνανε αλατόνερο για να λιώσει ο πάγος (αλατιέρες ή κουρουτιέρες) 2. Υπήρχαν µηχανήµατα που έπαιρναν το χιόνι για να ανοίξει ο δρόµος (εκχιονιστικά µηχανήµατα, γκρέιντερ, µπουλντόζες) 3. Βγάζαµε το χιόνι µε το φτυάρι από τις αυλές 4. Βάλαµε αλυσίδες στο αµάξι για να µη γλιστράει 5. Ρίχναµε αλάτι για να λιώσει ο πάγος 6. Τινάζαµε την τέντα για να µην την χαλάσει το χιόνι 7. Καθόµαστε σπίτι που είχαµε ζέστη 8. Όταν βγαίναµε έξω, βάζαµε γάντια, µπουφάν, σκούφο, κασκόλ, µπότες 9. Είχαµε ανάψει το καλοριφέρ, τη σόµπα, το τζάκι για να έχουµε ζέστη 1. Κάναµε χιονάνθρωπο 2. Παίξαµε χιονοπόλεµο Το χιόνι λιώνει - Ζεσταίναµε κουβάδες µε χιόνι για να κάνουµε νερό - Το βάζαµε στο ποτήρι, του βάζαµε λίγο νερό κι αυτό έλιωνε - Το αφήναµε στον ήλιο Βλέπαµε τον καιρό στην τηλεόραση για να δούµε αν θα πάµε σχολείο Η τηλεόραση έλεγε συνέχεια: θα έχει πάγο, θα έχει κρύο, θα έχει χιόνι, αποκλείστηκαν οι δρόµοι Θα έχει ήλιο Τι έγινε το χιόνι τώρα; -άρχισε να λιώνει -γίνεται νερό -το λιώνει ο ήλιος -έλιωσε κι έγινε πάγος

6 506 Ο ΧΕΙΜΩΝΑΣ: ΜIA ΙΑΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Σχήµα 2. Τι ήθελαν να µάθουν τα παιδιά Γιατί το χιόνι λιώνει Που πάει όταν λιώσει Πώς γίνεται το χιόνι Πώς γίνεται η βροχή Πώς προστατεύονται οι άνθρωποι από το χιόνι και το κρύο το χειµώνα Πώς τα ζώα -Πώς καταλαβαίνω από την τηλεόραση τι καιρό θα κάνει -Πώς καταλαβαίνω το δελτίο καιρού - Ποιοι µου το λένε - Πώς ξέρω πόσο κρύο κάνει Πώς µπορώ να διασκεδάσω µε το χιόνι Χειµερινά σπορ ΧΕΙΜΩΝΑΣ Γιατί τα ρούχα του χει- µώνα είναι ζεστά. Ποια είναι τα ρούχα του χει- µώνα Από τι φτιάχνονται Που έχει στη Γη πάρα πολύ καιρό χειµώνα; Και γιατί; Πώς είναι εκεί; Ποιοι ζουν; Πώς µπορούµε να πάµε; Μέσα από αυτές τις διαδικασίες προέκυψαν και άλλες δραστηριότητες. Χωρίστηκαν σε οµάδες και έκαναν διάφορες κατασκευές όπως, µακέτα του χιονισµένου δάσους µε πράσινες κουκουνάρες για δέντρα και τεχνητό χιόνι, σπίτι από κουτί µε χιονισµένη σκεπή και σταλακτίτες στα παράθυρα, χιονάνθρωπο µε µπαλόνια, χαρτί και ατλακόλ, χιονονιφάδες µε την τεχνική της χαρτοδιπλωτικής και χαρτοκοπτικής ( ηµιουργία και Έκφραση). Αναδιατύπωσαν το παραµύθι της Κοκκινοσκουφίτσας, βάζοντάς την να περπατάει µέσα σε ένα χιονισµένο δάσος για να πάει στη γιαγιά της. Εκφράστηκαν µέσα από το δηµιουργικό δράµα δραµατοποιώντας το παραµύθι που έφτιαξαν ( ηµιουργία και Έκφραση). Εφαρµόζοντας την τεχνική της κηροµπογιάς και της αραιωµένης τέµπερας έφτιαξαν κάδρα µε την Κοκκινοσκουφίτσα και το λύκο στο χιονισµένο δάσος ( ηµιουργία και έκφραση). Με κηροµπογιές ζωγράφισαν σε χαρτόνια χιονισµένα τοπία ( ηµιουργία και έκφραση). Επιδόθηκαν σε παιγνίδια φωνολογικής επίγνωσης, παίζοντας κρεµάλα τη λέξη χιόνι, καθώς και το παιχνίδι της κρυµµένης λέξης µε την πρόταση Ήρθε ο χειµώνας (Γλώσσα). Βρήκαν λύσεις σε αινίγµατα σχετικά µε το χειµώνα (π.χ. σύννεφο, χιόνι) (Γλώσσα). Μελέτη δελτίων καιρού. Σε οµάδες µελετούσαν σε καθηµερινή βάση τα δελτία καιρού όπως παρουσιάζονταν στην ειδική στήλη στις εφηµερίδες. Προσδιόρισαν στο χάρτη την περιοχή τους αλλά και άλλες πόλεις που τα ενδιέφεραν. Προσπάθησαν να αποκωδικοποιήσουν τα διάφορα µετεωρολογικά σύµβολα (π.χ., ήλιος, σύννεφα, χιονονιφάδες κ.λπ.) και να "διαβάσουν" την πρόγνωση του καιρού (Γλώσσα, Περιβάλλον, Μαθηµατικά). Έφτιαξαν σε φύλλα εργασίας το δικό τους δελτίο καιρού. Ανα-

7 Ο ΧΕΙΜΩΝΑΣ: ΜIA ΙΑΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ 507 κοίνωσαν το δελτίο τους στην υπόλοιπη τάξη. Μιµούµενα τους µετεωρολόγους της τηλεόρασης, ανακοίνωσαν στην οµάδα τον καιρό, χρησιµοποιώντας το χάρτη και τα σχετικά σύµβολα (Γλώσσα, Έκφραση, Μαθηµατικά). Χωρίστηκαν σε οµάδες και έ- φτιαξαν δελτία καιρού µε τον καιρό σήµερα και τον καιρό αύριο, όπως παρατήρησαν ότι γίνεται στις εφηµερίδες (Γλώσσα, Μαθηµατικά). Αντιστοίχισαν σύµβολα του καιρού µε λέξεις (π.χ., η εικόνα του ήλιου µε τη λέξη ήλιος) (Γλώσσα). Μετρήσεις της ηµερήσιας θερµοκρασίας µέσα και έξω από την τάξη. Με θερµόµετρα που τοποθέτησαν µέσα στην τάξη και έξω στην αυλή, τα παιδιά µετρούσαν σε καθηµερινή βάση τη θερµοκρασία. Ενηµέρωναν σχετικούς συγκεντρωτικούς πίνακες και διαγράµµατα, καθώς και ατοµικά φύλλα εργασίας. Έκαναν συγκρίσεις µε τις µετρήσεις της προηγούµενης ηµέρας, καθώς και σε εβδοµαδιαία βάση, συµπέραναν αν αυξήθηκε ή µειώθηκε η θερµοκρασία. Έµαθαν για το βαθµό Κελσίου καθώς και για τους όρους κάτω από το µηδέν και πάνω από το µηδέν. Εξοικειώθηκαν µε τους αριθµούς του θερµόµετρου και µε τις έννοιες αύξηση και µείωση της θερµοκρασίας (Περιβάλλον, Μαθηµατικά). Προσδιορισµός ανέµου (Περιβάλλον, Μαθηµατικά). Παρατήρησαν στα δελτία καιρού των εφηµερίδων και της τηλεόρασης τον συµβολισµό του ανέµου και των µποφόρ. Έγινε λόγος για το ανεµόµετρο, τη φορά/ονοµασία του ανέµου (π.χ., βόρειος, νότιος), την ένταση του ανέµου (ισχυρός, µέτριος, ασθενής), τον τρόπο που µετριέται. ιατύπωσαν υποθέσεις για το τι συµβαίνει όταν φυσά δυνατός άνεµος στη θάλασσα (πλοία, κύµατα, τρικυµία), στη στεριά (δέντρα, ρούχα, µαλλιά κ.λπ.) και στον αέρα (αεροπλάνα, σύννεφα κ.λπ.) ανατρέχοντας στις εµπειρίες τους. Προσπάθησαν να «διαβάσουν» την πρόβλεψη του ανέµου στο δελτίο καιρού των εφηµερίδων. Περιέγραψαν προσωπικές εµπειρίες και βιώµατα από καταστάσεις µε άνεµο π.χ., ταξίδι µε τρικυµία. Κατασκεύασαν αυτοσχέδιο ανεµόµετρο µε ένα ξύλο και ένα µαντήλι και βγήκαν στην αυλή για να µετρήσουν τον άνεµο, µε τη βοήθεια πυξίδας προσδιόρισαν την κατεύθυνσή του. Γνωριµία µε τα τέσσερα σηµεία του ορίζοντα (Περιβάλλον, Μαθηµατικά). Με α- φορµή την πυξίδα και τον προσδιορισµό της κατεύθυνσης του ανέµου µπήκαν στη διαδικασία να διερευνήσουν το χώρο και να προσανατολίζονται σε σχέση µε σταθερά σηµεία αναφοράς κάνοντας διαδροµές µε τη βοήθεια της πυξίδας. Προσπάθησαν να εντοπίσουν που βρίσκεται το σπίτι τους σε σχέση µε το σχολείο. Μάντεψαν πού βρίσκεται ο Βόρειος και Νότιος Πόλος, καθώς και διάφορες χώρες χρησιµοποιώντας χάρτη, υδρόγειο σφαίρα και πυξίδα. ούλεψαν σε φύλλα εργασίας µε την πυξίδα. Με τη βοήθεια της πυξίδας συνειδητοποίησαν που είναι ο βορράς και ο νότος, η ανατολή και η δύση σε σχέση µε το σώµα τους (δεξιά τους, αριστερά τους, µπροστά τους, πίσω τους). ιεύρυναν τις γνώσεις τους για το φυσικό περιβάλλον και ανακάλυψαν βασικά χαρακτηριστικά για τις ιδιότητες και τη δοµή των υλικών καθώς πειραµατίστηκαν µε τις ι- διότητες του Νερού και µελετούν τον κύκλο του Νερού (Περιβάλλον). Παρατηρώντας το χιόνι που γίνεται πάγος ή λιώνει οδηγήθηκαν στη διαπίστωση ότι γίνεται νερό. Στηριζόµενοι σε παρατηρήσεις µαθητών ότι στο σπίτι τους ζέσταναν χιόνι για να κάνουν νερό και ότι το νερό γίνεται παγάκι στην κατάψυξη, έκαναν πειράµατα µε το νερό. Έ- βαλαν νερό στην κατάψυξη, άφησαν παγάκια εκτός ψυγείου, ζέσταναν παγάκια, ζέσταναν νερό και το άφησαν να εξατµιστεί. Περιέγραψαν τις παρατηρήσεις τους, προσπάθησαν να διατυπώσουν υποθέσεις. Εµπλούτισαν το λεξιλόγιο τους µε όρους όπως πήξη, τήξη, εξάτµιση, υδρατµός. Μελέτησαν βιβλία µε τον κύκλο του νερού (π.χ., Godwin, 2000 Vandewiele, 1999). Μέσω της τεχνικής της ζωγραφικής και του κολάζ έφτιαξαν οµαδική εργασία όπου αναπαριστά τον κύκλο του νερού (Έκφραση). Έγινε ανάγνωση

8 508 Ο ΧΕΙΜΩΝΑΣ: ΜIA ΙΑΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ του βιβλίου "Ο χιονάνθρωπος που δεν ήθελε να λιώσει" (Κοντολέων, 1998) (Γλώσσα, Έκφραση). Γνωριµία µε το Βόρειο/Νότιο Πόλο και τους πάγους. Με αφορµή διάφορα βιβλία που διαβάστηκαν στην τάξη (π.χ., Beaumont, 2002 Beaumont & Rimont, 1999 Ruhmann, 2003 Vandewiele, 1999) διαπίστωσαν ότι υπάρχουν µέρη στον κόσµο ό- που υπάρχουν πάντα πάγοι, χιόνι και κρύο. Αναζήτησαν πληροφορίες για το πώς είναι εκεί, πώς ζουν οι άνθρωποι, πώς µετακινούνται, τι φοράνε, πώς είναι τα σπίτια τους, τι τρώνε, τι ζώα υπάρχουν. Βρήκαν τις περιοχές αυτές στο χάρτη και την υδρόγειο σφαίρα (Περιβάλλον). Με την τεχνική του κολάζ αναπαράστησαν στα πλαίσια οµαδικής εργασίας ένα τοπίο του Βόρειου Πόλου µε παγόβουνα, Εσκιµώους, ιγκλού, πιγκουΐνους, πολικές αρκούδες, φώκιες (Έκφραση). Πειραµατίστηκαν µε τα διάφορα υλικά και κατασκεύασαν πιγκουίνους µε µπουκάλια και χαρτόνι και ιγκλού µε κεσεδάκια από γιαούρτι και ψηφίδες χαρτιού (Έκφραση). Εξοικειώθηκαν µε την τεχνική του κουκλοθέατρου και εκφράστηκαν δηµιουργικά παίζοντας κουκλοθέατρο µε τις κούκλες-πιγκουίνους που έφτιαξαν (Έκφραση). Παρατήρησαν τους πιγκουίνους, έκαναν παροµοιώσεις για την εµφάνιση τους (έχουν πόδια σαν βατραχοπέδιλα) (Γλώσσα, Περιβάλλον). Εκφράστηκαν µέσω της µίµησης καθώς µιµήθηκαν πώς κινούνται οι πιγκουΐνοι (Έκφραση). Εκφράστηκαν µέσω του συµβολικού παιχνιδιού, αναπαριστώντας τη ζωή του Εσκιµώου αναζήτησαν ρούχα που του ταιριάζουν, υποδύθηκαν ότι ψαρεύουν, ότι χτίζουν ιγκλού κ.λπ. (Έκφραση). Εκφράστηκαν µέσω του συµβολικού παιγνιδιού αναπαριστώντας το ταξίδι µε το αεροπλάνο στο Βόρειο Πόλο. Όρισαν τον πιλότο του αεροπλάνου, τις αεροσυνοδούς, τον ελεγκτή των εισιτηρίων και των διαβατηρίων, τον πωλητή των εισιτηρίων, όρισαν την τιµή του εισιτηρίου για το αεροπλάνο, έφτιαξαν εισιτήρια, έφτιαξαν χρήµατα για να αγοράσουν το εισιτήριο, χρησι- µοποίησαν ταυτότητα και διαβατήριο (Έκφραση, Γλώσσα, Μαθηµατικά). Χρησιµοποιώντας την υδρόγειο σφαίρα και ένα φακό, προσπάθησαν να προσδιορίσουν ποιες περιοχές ζεσταίνει περισσότερο ο ήλιος. Έβγαλαν συµπεράσµατα γιατί ο Βόρειος και Νότιος Πόλος έχουν πάγους και γιατί η Αφρική έχει πολλή ζέστη (Περιβάλλον). Έγινε αναφορά στην κίνηση της Γης, τη µέρα και τη νύχτα και αναφέρθηκε ότι το χειµώνα η µέρα µικραίνει και η νύχτα µεγαλώνει λόγω της θέσης της Γης σε σχέση µε τον Ήλιο. Τα παιδιά προσπάθησαν να το αναπαραστήσουν µε την υδρόγειο σφαίρα και το φακό (Περιβάλλον, Μαθηµατικά). Προσπάθησαν να βρουν στο χάρτη διάφορες χώρες, εξέφρασαν υποθέσεις για το αν το κλίµα εκεί είναι ζεστό ή κρύο (Περιβάλλον). Ασχολήθηκαν µε τα ρούχα του χειµώνα και τα είδη θέρµανσης. Η νηπιαγωγός έπαιξε κουκλοθέατρο στα παιδιά µε κούκλες-χιονάνθρωπους σε διάφορα µεγέθη οι οποίοι φορούσαν διάφορα χειµερινά ρούχα. Αναπτύχθηκε µε τα παιδιά ένας διάλογος και κλήθηκαν να αναφέρουν τι πρέπει να φοράει κανείς το χειµώνα, για ποιο λόγο, από τι υλικό είναι φτιαγµένα τα χειµωνιάτικα ρούχα κλπ. Τα παιδιά κλήθηκαν επίσης να περιγράψουν πώς είναι το σπίτι τους το χειµώνα, πώς ζεσταίνονται, να αναφέρουν τα µέσα θέρµανσης και να κάνουν υποθέσεις για την πρώτη ύλη που απαιτείται για να λειτουργήσουν (Περιβάλλον). Χωρισµένα σε οµάδες, έκαναν κολάζ µε τα ρούχα του χειµώνα (χρησιµοποιώντας ψιλοκοµµένο µαλλί) και τα µέσα θέρµανσης (χρησιµοποιώντας αλουµινόχαρτο, ξύλο και χαρτόνι) (Έκφραση). Έπαιξαν το παιχνίδι "Λύκε, λύκε, είσαι εδώ", βάζοντας το λύκο να φοράει χειµερινά ρούχα (Έκφραση). Πειραµατίστηκαν µε τα διάφορα υλικά και κατασκεύασαν κούκλες-χιονάνθρωπους µε κουβάρια από µαλλί καθώς και µε πλαστικά ποτήρια και βαµβάκι (Έκφραση). Οµαδοποίησαν ρούχα ανάλογα µε το σε ποια εποχή αντιστοιχούν. Σχηµάτισαν ζεύγη (π.χ. κάλτσες, γάντια, µπότες). Άγγιξαν ρούχα και διάφορα είδη υφάσµατος και έκαναν διακρίσεις ως προς την αφή (απαλό, σκληρό, λείο). Μελέτησαν τα διάφορα ρούχα ως προς τη σύσταση της ύλης (π.χ. από τι είναι φτιαγµένο το πουλόβερ) και ως προς το

9 Ο ΧΕΙΜΩΝΑΣ: ΜIA ΙΑΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ 509 µέγεθος (Μαθηµατικά, Περιβάλλον). Με βάση τους χιονάνθρωπους - κούκλες και µέσω του κειµένου του κουκλοθέατρου ήρθαν σε επαφή µε έννοιες όπως µικρό- µεγάλο, κοντό-ψηλό, χοντρό-λεπτό, δεξιά-αριστερά. Τα παιδιά εργάστηκαν σε σχετικά φύλλα εργασίας (Μαθηµατικά). Μελέτησαν πώς ζουν τα ζώα του δάσους το χειµώνα, διευρύνοντας τις γνώσεις τους για τους ζωικούς οργανισµούς. Με αφορµή την ανάγνωση του παραµυθιού "Ο φαλακρός σκαντζόχοιρος" (Τριβιζάς, 1996), µπήκαν στη διαδικασία να διερευνήσουν ποια ζώα ζουν στο δάσος και να ανακαλύψουν πώς επιβιώνουν εκεί το χειµώνα. Μελέτησαν σε οµάδες σχετικές εικόνες, συζήτησαν, έκαναν υποθέσεις, διατύπωσαν συµπεράσµατα, παρουσίασαν το υλικό τους στην υπόλοιπη τάξη. Έµαθαν για τη χειµερία νάρκη. Μελέτησαν από τι υλικά φτιάχνουν τα ζώα τη φωλιά τους, τα συνέκριναν µε τα υλικά που φτιάχνουν οι άνθρωποι τα σπίτια τους σε διάφορα µέρη του κόσµου (Περιβάλλον). Πειραµατίστηκαν µε υλικά και χρώµατα και κατασκεύασαν σκαντζόχοιρους µε κουκουνάρες ή πηλό και οδοντογλυφίδες, συνθέτοντας τα χρώµατα γκρι και καφέ µε τα οποία έβαψαν το σκαντζόχοιρο τους. Με τσόφλια από καρύδι και χαρτόνι έφτιαξαν χελώνες (Έκφραση). Εκφράστηκαν µε το δραµατικό παιχνίδι, καθώς δραµατοποίησαν τα ζώα του δάσους το χειµώνα (Έκφραση). Έπαιξαν παιχνίδια γραφής, ανάγνωσης και φωνολογικής επίγνωσης µε τα ζώα του δάσους, όπως διάκριση του αρχικού γράµµατος, αντιστοίχηση της εικόνας µε την ονοµασία κ.λπ. (Γλώσσα). Με την τεχνική της ζωγραφικής και του κολλάζ, δηµιούργησαν οµαδική εργασία µε το δάσος, στην οποία κόλλησαν τα διάφορα ζώα και τις φωλιές τους (Έκφραση). Α- ντιστοίχησαν το ζώο µε τη φωλιά του (Μαθηµατικά). Ανέπτυξαν βασικές µαθηµατικές έννοιες, κάνοντας διακρίσεις ως προς ορισµένα βασικά χαρακτηριστικά και γνωρίσµατα, όπως ζώα µε δύο και τέσσερα πόδια, χωρίς πόδια, µε µακριά ή κοντή ουρά, µικρά ή µεγάλα, ζώα που πετάνε, περπατούν, έρπουν, κολυµπάνε, ζώα χορτοφάγα, σαρκοφάγα κ.λπ. (Μαθηµατικά, Περιβάλλον). Έγινε ανάγνωση του παραµυθιού "Ο Σάµι και το παπάκι" (Vérité & Salembier, 1987) (Έκφραση, Γλώσσα). Γνώρισαν τα φρούτα και τους καρπούς του χειµώνα, διευρύνοντας τις γνώσεις τους για το φυσικό περιβάλλον. Με αφορµή τα φρούτα που έφερναν στο σχολείο για το δεκατιανό, διεξάχθηκε συζήτηση γύρω από το ποια φρούτα ευδοκιµούν το χειµώνα και τι προσφέρουν στον άνθρωπο. Έγινε λόγος για τις βιταµίνες (Περιβάλλον). Έπαιξαν µε παροιµίες και αινίγµατα σχετικά µε τα φρούτα αυτά (Γλώσσα). Προσδιόρισαν τα χρώµατα, το σχήµα τους, µελέτησαν τη δοµή τους (φλούδα, εσωτερικό, κουκούτσια κλπ.) (Περιβάλλον, Μαθηµατικά). Τα γεύτηκαν (ξινό, γλυκό, στυφό, πικρό) και τα µύρισαν. οκίµασαν παράγωγα των φρούτων αυτών, για παράδειγµα γλυκά, κο- µπόστες κλπ. (Περιβάλλον). Έπαιξαν, κάνοντας διακρίσεις µε κλειστά µάτια ως προς τη γεύση και τη µυρωδιά, καθώς και ως προς την αφή και το σχήµα (Περιβάλλον). Συµπλήρωσαν πίνακες, γράφοντας ποιο φρούτο τους αρέσει (Γλώσσα, Μαθηµατικά). Προσδιόρισαν τα δέντρα από τα οποία προέρχονται, πώς φτάνουν σε εµάς, από που τα προµηθευόµαστε (γνωριµία µε το επάγγελµα του γεωργού και του µανάβη) (Περιβάλλον). Ανέπτυξαν βασικές µαθηµατικές έννοιες όπως το µισό, το ολόκληρο, το τέταρτο, παίζοντας σχετικά παιγνίδια και κάνοντας τυπώµατα µε φρούτα (Μαθηµατικά, Έκφραση). Πειραµατίστηκαν µε διάφορα υλικά και κατασκεύασαν κάδρα µε πλαστικά πιάτα, σχηµατίζοντας µέσα σε αυτά φρούτα µε πλαστελίνη (Έκφραση). Εκφράστηκαν µέσω της τέχνης του κουκλοθέατρου, κατασκευάζοντας κούκλες/φατσούλες µε πορτοκάλια και παίζοντας µε αυτές (Έκφραση). Γνωριµία µε τα επαγγέλµατα του Χειµώνα. Με αφορµή τους καρπούς του χειµώνα, έγινε λόγος για τον καστανά. Ανέτρεξαν σε εµπειρίες τους και περιέγραψαν περιπτώσεις που αγόρασαν ψητά κάστανα από πλανόδιους καστανάδες. Έφεραν και έψησαν στο σχολείο κάστανα (Περιβάλλον). Εκφράστηκαν µέσω του συµβολικού παιγνιδιού

10 510 Ο ΧΕΙΜΩΝΑΣ: ΜIA ΙΑΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ και έπαιξαν τον καστανά. Πούλησαν και αγόρασαν τα κάστανα που έψησαν στα σχολείο (Έκφραση, Μαθηµατικά). Συνέθεσαν και τραγούδησαν το στιχάκι "καστανά, καστανά, δως µου ένα καστανάκι, ένα ευρούλι το χωνάκι" (Γλώσσα, Έκφραση). Έγινε λόγος για τον οδηγό του εκχιονιστικού µηχανήµατος, τους ανθρώπους που εργάζονται στα χιονοδροµικά κέντρα, τους εκπαιδευτές του σκι, τα σωστικά συνεργεία, τους ανθρώπους που καθαρίζουν το δρόµο από τα χιόνια (Περιβάλλον). Γνωριµία µε τα χειµερινά σπορ. Με αφορµή την ανάγνωση του βιβλίου "Χειµερινά σπορ" (Sanchez & Peris, 1998), έγινε λόγος για τα χειµερινά σπορ. Τα παιδιά µελέτησαν σε οµάδες σχετικές εικόνες, εξέφρασαν τις εµπειρίες τους και περιέγραψαν. Παρουσίασαν το υλικό τους στην υπόλοιπη τάξη. ήλωσαν ποιο σπορ θα προτιµούσαν να κάνουν. Μίλησαν για το χιονοδροµικό κέντρο που υπάρχει στο Πήλιο και τις ε- µπειρίες τους (Περιβάλλον, Γλώσσα). Έφτιαξαν µε πλαστελίνη µινιατούρες ανθρώπων που κάνουν χειµερινά σπορ και τα τοποθέτησαν στη µακέτα του δάσους που ήδη είχαν φτιάξει, δηµιουργώντας ένα χιονοδροµικό κέντρο (Έκφραση). Αξιοποιώντας το υλικό του νηπιαγωγείου (τούβλα, ραβδιά, κώνους, σανίδα ισορροπίας), υποδύθηκαν τους σκιέρ και έκαναν σκι, σλάλοµ, χιονοσανίδα, και έλκηθρο, καλλιεργώντας µε διασκεδαστικό τρόπο δεξιότητες όπως η µετακίνηση στο χώρο, ο προσανατολισµός, η ισορροπία, η γνωριµία και ισόρροπη ανάπτυξη των δυο πλευρών του σώµατος και η ακολουθία γραµµών (όπως ευθειών, τεθλασµένων κ.λπ.) µέσα στο χώρο (Έκφραση). Χειµερινοί Ολυµπιακοί Αγώνες. Παρακολούθησαν στην τηλεόραση αναµεταδόσεις από τους Χειµερινούς Ολυµπιακούς Αγώνες. Ήρθαν σε επαφή µε διάφορα είδη α- θληµάτων όπως το πατινάζ, διάφορα είδη σκι, κ.λπ. Παρατήρησαν και περιέγραψαν τα αθλήµατα, διατύπωσαν προβλέψεις και σχόλια. Παρουσίασαν στο σχολείο πληροφορίες σχετικές µε τα στιγµιότυπα των αγώνων που είδαν την προηγούµενη µέρα στο σπίτι (Περιβάλλον, Γλώσσα). Γ' Φάση: Ολοκλήρωση Θέµατος Καθώς η επεξεργασία του θέµατος πλησίαζε στο τέλος της, η νηπιαγωγός παρουσίασε στα παιδιά τις φωτογραφίες που συγκέντρωνε καθ όλη τη διάρκεια των δραστηριοτήτων. Όση ώρα τις έβλεπαν, τα παιδιά και η νηπιαγωγός συζητούσαν για το τι δείχνει η κάθε φωτογραφία και το τι έκαναν στη συγκεκριµένη δραστηριότητα. Ανακάλεσαν στη µνήµη τους στιγµιότυπα και αστεία γεγονότα. Εξέφρασαν τις εντυπώσεις τους, τι τους άρεσε και τι όχι. Αποφασίστηκε να αναρτηθεί στην τάξη ένα τα- µπλό µε τις φωτογραφίες. Επίσης, µε τη βοήθεια της νηπιαγωγού δηµιουργήθηκε ένα φωτογραφικό άλµπουµ, που τα παιδιά πήραν στο σπίτι, για να το µοιραστούν µε τους γονείς τους. Παράλληλα, οργανώθηκε στην τάξη έκθεση µε τις σχετικές κατασκευές που έφτιαξαν κατά τη διάρκεια επεξεργασίας του θέµατος. Αξιολόγηση και Συζήτηση Κατά τη διάρκεια διεξαγωγής της θεµατικής προσέγγισης, παιδιά και εκπαιδευτικός εργάστηκαν µε µεγάλο ενδιαφέρον. Παρόλο που αρχικά τέθηκαν κάποιοι στόχοι από τη νηπιαγωγό, οι δραστηριότητες δεν ήταν στο σύνολό τους αυστηρά οργανωµένες, αλλά προέκυπταν κάθε φορά µε βάση τα ενδιαφέροντα των παιδιών και τις ιδέες που ανέκυπταν µέσα από τη σχολική καθηµερινότητα, δίνοντας κατά κάποιο τρόπο στα παιδιά τη δυνατότητα να δουλέψουν, µέσα στο ευρύτερο πλαίσιο της θεµατικής προσέγγισης του χειµώνα, µικρά σχέδια εργασίας. Αυτός κατά την προσωπική µου εκτίµηση ήταν και ένας από τους βασικούς λόγους για τους οποίους η όλη διαδικασία παρέµεινε ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα και δηµιουργική. Στο τέλος της θεµατικής προσέγγισης εκτιµάται ότι επιτεύχθηκαν όλοι οι στόχοι που είχαν αρχικά τεθεί. Τα παιδιά µπόρεσαν να κατανοήσουν και να βιώσουν σε µεγάλο βαθµό την έννοια του χειµώνα µέσα από µια σφαιρική προσέγγιση της. Ανα-

11 Ο ΧΕΙΜΩΝΑΣ: ΜIA ΙΑΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ 511 πτύσσοντας ενεργητική δράση, οι µαθητές, έγιναν µικροί επιστήµονες και ερευνητές, ανακάλυψαν, υπέθεσαν, συµπέραναν, έπαιξαν και κυρίως επικοινώνησαν και δη- µιούργησαν. Μέσα από ποικίλες µορφές δραστηριοτήτων -και κυρίως µέσα από τις οµαδικές και συνεργατικές διαδικασίες- παιδιά ιδιαίτερα συνεσταλµένα ή µικρότερης ηλικίας είχαν την ευκαιρία να χαλαρώσουν, να εκφραστούν, να επωφεληθούν από την παρουσία και τις γνώσεις των υπόλοιπων και εν τέλει να µάθουν. Αλλά και τα µεγαλύτερα και πιο ώριµα παιδιά, µέσα από την καθοδήγηση και το µερισµό των εµπειριών και γνώσεών τους, µπόρεσαν να διευρύνουν τους ορίζοντες τους και να οδηγηθούν σε υψηλότερα επίπεδα γνώσης. Σε γνωστικό επίπεδο, τέλος, κατέστη δυνατόν να υλοποιηθεί µε επιτυχία µια διαθεµατική προσέγγιση της έννοιας του χειµώνα και δόθηκε η δυνατότητα να επιτευχθούν πλήθος επιδιώξεων από τα διάφορα πεδία γνώσης όπως αυτά παρουσιάζονται στο ΕΠΠΣ (ΥΠΕΠΘ/ΠΙ, 2002) για το Νηπιαγωγείο. Συµπεράσµατα Μέσα από την εµπειρία εφαρµογής των θεµατικών προσεγγίσεων και των σχεδίων εργασίας, αυτό που θα µπορούσε να διαπιστωθεί είναι ότι ανοίγονται νέοι ορίζοντες στην προσέγγιση της γνώσης από τα παιδιά. Παρατηρώντας τις αντιδράσεις και το ενδιαφέρον των παιδιών για τη συγκεκριµένη θεµατική προσέγγιση σχετικά µε το χειµώνα, διαπιστώθηκε ότι αποτέλεσε ένα ιδιαίτερα αποτελεσµατικό, ενδιαφέροντα και δηµιουργικό τρόπο για να µπορέσουν να κατανοήσουν και να ασχοληθούν µε έννοιες και διαδικασίες όπως: η µέτρηση της θερµοκρασίας και του αέρα, ο κύκλος και οι ιδιότητες του νερού, οι εποχές, το κλίµα, ο προσανατολισµός και τα σηµεία του ορίζοντα, η Γη, η µέρα και η νύχτα κλπ. Επίσης τους δόθηκε η ευκαιρία να αναπτύξουν µια ολόπλευρη εικόνα του τι είναι χειµώνας, κάτι που µέχρι τότε για αυτά ήταν απλά συνδεδεµένο µε τη λέξη κρύο και ίσως µε µια εικόνα στον πίνακα ανακοινώσεων. Στην προκειµένη περίπτωση, ωστόσο, βίωσαν το χειµώνα ως µέρος της πραγµατικότητας τους και µπόρεσαν πραγµατικά να τον αντιληφθούν µέσα σε ένα ευρύτερο, σφαιρικό πλαίσιο, αποφεύγοντας µε αυτό τον τρόπο την αποσπασµατική, στείρα γνώση προγενέστερων προσεγγίσεων. Σε αυτό βέβαια βοήθησε και το γεγονός ότι επρόκειτο για ένα επίκαιρο θέµα, που παρέπεµπε σε άµεσα βιώµατα των παιδιών και κατ επέκταση είχε ιδιαίτερο ενδιαφέρον για αυτά. Τα παιδιά αλληλεπιδρώντας µε τα διάφορα υλικά, αξιοποιώντας διάφορα όργανα µέτρησης όπως η πυξίδα, το θερµόµετρο και το ανεµόµετρο, έχοντας ενεργό ρόλο στην ανακάλυψη της γνώσης, µέσα από τη διερεύνηση, τον πειραµατισµό και την κριτική σκέψη αποκτούν ισχυρό κίνητρο να ασχοληθούν µε το θέµα και διατηρούν αµείωτο το ενδιαφέρον τους για µεγάλο χρονικό διάστηµα. Βιβλιογραφία Beaumont, E. (2002). Εικόνες: Η πρώτη µου εγκυκλοπαίδεια (M. Didierjean & I. Misso, Εικ., Τ. Γαλάτουλα, Μτφρ.). Αθήνα: Modern Times. Beaumont, E., & Rimont, M. R. (1999). Εικόνες από τα παιδιά της Γης (C. David & Μ. Lamigeon, Eικ., Ι. Παπαγεωργίου, Μτφρ.). Αθήνα: Modern Times. Γκλιάου, Ν. (2002α). Ευέλικτη ζώνη. Σχέδια εργασίας στο Νηπιαγωγείο. Σύγχρονο Νηπιαγωγείο, 30, Γκλιάου, Ν. (2002β). Η µέθοδος Project. Σύγχρονο Νηπιαγωγείο, 25, Γκλιάου, Ν. (2003). ιαθεµατικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραµµάτων Σπουδών για το Νηπιαγωγείο. Σύγχρονο Νηπιαγωγείο, 36, αφέρµου, Χ., Κουλούρη, Π., & Μπασαγιάννη, Ε. (2006). Οδηγός νηπιαγωγού: Εκπαιδευτικοί σχεδιασµοί - ηµιουργικά περιβάλλοντα µάθησης. Αθήνα: Οργανισµός Εκδόσεως ιδακτικών Βιβλίων. Godwin, S. (2000). Πέφτει, πέφτει η σταγόνα (S. Abel, Εικ., Β. Β. Ηλιόπουλος, Μτφρ.). Αθήνα: Πατάκης. Helm, J. H., & Katz, L. G. (2002). Μέθοδος project και προσχολική εκπαίδευση. Μικροί ερευνητές (Κ. Χρυσαφίδης & Ε. Κουτσουβάνου, Eπιµ., A. Βεργιοπούλου, Μτφρ.). Αθήνα: Μεταίχµιο.

12 512 Ο ΧΕΙΜΩΝΑΣ: ΜIA ΙΑΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Κακανά,. (2004). Πρόλογος. Στο Τ. Τσιλιµένη, ιαθεµατική προσέγγιση της γνώσης σε προγράµµατα απασχόλησης στο Νηπιαγωγείο (σ. 7-10). Αθήνα: Νέοι Ορίζοντες. Κακανά,. (2006). Πρόλογος. Στο Τ. Μωραΐτη, & Γ. ιανέλλου, Τι θέµα να διαλέξω στο χρόνο για να τρέξω; 40 θεµατικές προσεγγίσεις από το Σεπτέµβριο έως τον Ιούνιο για το Νηπιαγωγείο (σ. 9-11). Αθήνα: Μεταίχµιο. Κοντολέων, Μ. (1999). Ο χιονάνθρωπος που δεν ήθελε να λιώσει (. Παρίση, Εικ.). Αθήνα: Πατάκης. Μωραΐτη, Τ., & ιανέλλου, Γ. (2006). Τι θέµα να διαλέξω στο χρόνο για να τρέξω; 40 θεµατικές προσεγγίσεις από το Σεπτέµβριο έως τον Ιούνιο για το Νηπιαγωγείο. Αθήνα: Μεταίχµιο. Ruhmann, K. (2003). Ο πιγκουίνος που ήθελε να πετάξει (R. Siegenthaler, Εικ., Β. Τασιόπουλος, Μτφρ.). Αθήνα: Σύγχρονοι Ορίζοντες. Sanchez, I., & Peris, C. (1998). Χειµερινά σπορ (Ε. Γιαννακούρα, Μτφρ.). Αθήνα: Κέδρος. Τριβιζάς, Ε. (1996). Ο φαλακρός σκαντζόχοιρος (Β. Ελευθερίου, Εικ.). Αθήνα: Κέδρος. Τσιλιµένη, Τ. (2004). ιαθεµατική προσέγγιση της γνώσης σε προγράµµατα απασχόλησης στο νηπιαγωγείο. Αθήνα: Νέοι Ορίζοντες. Vandewiele, A. (1999). Εικόνες του πλανήτη µας (S. Alloy & C. David, Eικ., Ι. Παπαγεωργίου, Μτφρ.). Αθήνα: Modern Times. Vérité, M., & Salembier, P. (1987). Ο Σάµι και το παπάκι (P. Salembier, Εικ., Γ. Χαµζαδάκη, Μτφρ.). Αθήνα: Σµυρνιωτάκης. ΥΠΕΠΘ/ΠΙ. (2002). ιαθεµατικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραµµάτων Σπουδών για το Νηπιαγωγείο και Προγράµµατα Σχεδιασµού και Ανάπτυξης ραστηριοτήτων. Αθήνα: Υπουργείο Εθνικής Παιδείας και Θρησκευµάτων/Παιδαγωγικό Ινστιτούτο. Χρυσαφίδης, Κ. (1994). Βιωµατική - επικοινωνιακή διδασκαλία. Η εισαγωγή της µεθόδου project στο σχολείο. Αθήνα: Gutenberg. Χρυσαφίδης, Κ. (2004). Βιωµατική - επικοινωνιακή µάθηση: Η σύγχρονη εκδοχή της µεθόδου project. Σύγχρονο Νηπιαγωγείο, 37,

9ο Νηπιαγωγείο Ηρακλείου Σχολ.Έτος 2013-14. Σχέδιο εργασίας με θέμα: Φυσική ζωή, άσκηση και υγιεινός τρόπος διαβίωσης

9ο Νηπιαγωγείο Ηρακλείου Σχολ.Έτος 2013-14. Σχέδιο εργασίας με θέμα: Φυσική ζωή, άσκηση και υγιεινός τρόπος διαβίωσης 9ο Νηπιαγωγείο Ηρακλείου Σχολ.Έτος 2013-14 Σχέδιο εργασίας με θέμα: Φυσική ζωή, άσκηση και υγιεινός τρόπος διαβίωσης Διάρκεια προγράμματος -Συμμετοχή Διάρκεια: Μάρτιος - Ιούνιος 2014 Συμμετοχή : 2 μεικτά

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ Β2 : ΤΑ ΣΑΛΙΓΚΑΡΑΚΙΑ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012-ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2013 ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ PROJECT «ΤΟ ΣΑΛΙΓΚΑΡΙ» ΚΑΙ ΑΛΛΩΝ ΕΠΕΤΕΙΑΚΩΝ ΚΑΙ ΕΥΚΑΙΡΙΑΚΩΝ ΓΕΓΟΝΟΤΩΝ

ΤΜΗΜΑ Β2 : ΤΑ ΣΑΛΙΓΚΑΡΑΚΙΑ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012-ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2013 ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ PROJECT «ΤΟ ΣΑΛΙΓΚΑΡΙ» ΚΑΙ ΑΛΛΩΝ ΕΠΕΤΕΙΑΚΩΝ ΚΑΙ ΕΥΚΑΙΡΙΑΚΩΝ ΓΕΓΟΝΟΤΩΝ ΤΜΗΜΑ Β2 : ΤΑ ΣΑΛΙΓΚΑΡΑΚΙΑ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012-ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2013 ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ PROJECT «ΤΟ ΣΑΛΙΓΚΑΡΙ» ΚΑΙ ΑΛΛΩΝ ΕΠΕΤΕΙΑΚΩΝ ΚΑΙ ΕΥΚΑΙΡΙΑΚΩΝ ΓΕΓΟΝΟΤΩΝ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΟΣ ΚΑΜΟΥΤΣΑ ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το διάστημα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µικρές τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Ο καιρός» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης. ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδιο Ετήσιας Έκθεσης Αυτοαξιoλόγησης Υλοποίηση, Παρακολούθηση και

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΙ ΧΟΡΟΙ ΚΑΙ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣΟΥ

ΘΕΜΑ: ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΙ ΧΟΡΟΙ ΚΑΙ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣΟΥ 2/Θ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΑΓΙΑΣΟΥ ΠΡΌΓΡΑΜΜΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Σχολικό έτος 2004 2005 ΘΕΜΑ: ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΙ ΧΟΡΟΙ ΚΑΙ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣΟΥ ΥΠΕΥΘΥΝΕΣ ΝΗΠΙΑΓΩΓΟΙ: ΖΟΥΜΠΟΥΛΗ ΜΑΤΕΛΗ ΜΥΡΣΙΝΗ ΣΑΜΟΘΡΑΚΗ ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΤΖΑΝΗ ΕΙΡΗΝΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΘΕΜΑΤΟΣ

ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΘΕΜΑΤΟΣ Πρασινίζω το σχολείο µου, πρασινίζω την πόλη µου! Το Εργαστήριο το σχολικό έτος 2004-2005, συνεργάστηκε µε το Πειραµατικό Νηπιαγωγείο Ν. Χηλής στο σχεδιασµό και την ανάπτυξη Προγράµµατος Περιβαλλοντικής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µικρές τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Η έννοια της ανακύκλωσης» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής

Διαβάστε περισσότερα

ιδακτικό Σενάριο για το Νηπιαγωγείο Μέσα Συγκοινωνίας και Μεταφοράς «Ταξίδι ταξιδάκι µου»

ιδακτικό Σενάριο για το Νηπιαγωγείο Μέσα Συγκοινωνίας και Μεταφοράς «Ταξίδι ταξιδάκι µου» ΚΣΕ ΚΕΚ ΕΥΡΩΪ ΕΑ ΚΑΡ ΙΤΣΑΣ ιδακτικό Σενάριο για το Νηπιαγωγείο Μέσα Συγκοινωνίας και Μεταφοράς «Ταξίδι ταξιδάκι µου» ΙΟΥΝΙΟΣ 2010 1 1. Τίτλος διδακτικού σεναρίου «Τα µέσα συγκοινωνίας και µεταφοράς» (Προσχολική

Διαβάστε περισσότερα

6 ο ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ 2013-2014. Νηπιαγωγοί Σοφία Καπετανάκη Μαρία Κουτεντάκη. Ευέλικτη ζώνη. «χώμα. και νερό ταξίδι στην ΚΝΩΣΣΟ»

6 ο ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ 2013-2014. Νηπιαγωγοί Σοφία Καπετανάκη Μαρία Κουτεντάκη. Ευέλικτη ζώνη. «χώμα. και νερό ταξίδι στην ΚΝΩΣΣΟ» 6 ο ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ Ευέλικτη ζώνη 2013-2014 2014 Νηπιαγωγοί Σοφία Καπετανάκη Μαρία Κουτεντάκη «χώμα και νερό ταξίδι στην ΚΝΩΣΣΟ» ΞΕΡΟΥΜΕ ΟΤΙ: ζούσε ο Μίνωας,ο Δαίδαλος έφτιαξε το παλάτι, μαζί με

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης

Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης 2 ο 2/θ Νηπιαγωγείο Αιγινίου Τμήμα 1 ο Κλασικό Αριθμός νηπίων προνηπίων: 13 Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Το σποράκι πηγή Ζωής «Σποράκι εδώ - σποράκι εκεί χτίζεται μια νέα ζωή» Υπεύθυνη Νηπιαγωγός:

Διαβάστε περισσότερα

Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΧΟΛΕΙΟ. Χανιά

Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΧΟΛΕΙΟ. Χανιά Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Σμαράγδα Τσιραντωνάκη, ΠΕ70 ΣΧΟΛΕΙΟ Ιδιωτικά Εκπαιδευτήρια Θεοδωρόπουλου Χανιά Μάϊος 2015 Σελίδα 1 από 10 1. Συνοπτική περιγραφή της καλής πρακτικής Η παρούσα

Διαβάστε περισσότερα

Γενική οργάνωση σεναρίου. 1. Προαπαιτούμενες γνώσεις και πρότερες γνώσεις των μαθητών

Γενική οργάνωση σεναρίου. 1. Προαπαιτούμενες γνώσεις και πρότερες γνώσεις των μαθητών Παράρτημα 1: Τεχνική έκθεση τεκμηρίωσης σεναρίου Το εκπαιδευτικό σενάριο που θα σχεδιαστεί πρέπει να συνοδεύεται από μια τεχνική έκθεση τεκμηρίωσής του. Η τεχνική αυτή έκθεση (με τη μορφή του παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ PROJECT

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ PROJECT ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ PROJECT Την Πέμπτη 30 Απριλίου 2009 έκανα για 20 λεπτά περίπου μάθημα για να γνωρίσω καλύτερα τους/τις μαθητές/τριες, για να τους/τις χωρίσω σε ομάδες και για να τους γνωστοποιήσω πώς θα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΑ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΣΠΙΤΙ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΠΕΝΤΕ ΙΑΦΟΡΕΤΙΚΩΝ ΛΟΓΙΣΜΙΚΩΝ

ΜΙΑ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΣΠΙΤΙ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΠΕΝΤΕ ΙΑΦΟΡΕΤΙΚΩΝ ΛΟΓΙΣΜΙΚΩΝ ΜΙΑ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΣΠΙΤΙ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΠΕΝΤΕ ΙΑΦΟΡΕΤΙΚΩΝ ΛΟΓΙΣΜΙΚΩΝ ΕΝΤΥΠΟ Α ΦΥΛΛΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΑΘΗΤΗ Ιώ Παπαδηµητρίου 757 Σηµείωση: Θα πρέπει εδώ να σηµειωθεί ότι στην προσχολική αγωγή δε συνηθίζεται

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙΤΛΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ:«ΠΩ,ΠΩ, ΠΟΣΟ ΜΕΓΑΛΩΣΕΣ!!!!»

ΤΙΤΛΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ:«ΠΩ,ΠΩ, ΠΟΣΟ ΜΕΓΑΛΩΣΕΣ!!!!» ΤΙΤΛΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ:«ΠΩ,ΠΩ, ΠΟΣΟ ΜΕΓΑΛΩΣΕΣ!!!!» Υπεύθυνες Προγράμματος: Κιοσκερίδου Αικατερίνη Σχολική Νοσηλεύτρια. Παπαγερίδου Φωτεινή Κοινωνική Λειτουργός ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ: Διαφυλικές

Διαβάστε περισσότερα

Στη συνέχεια επιχειρήσαμε μία ιστορική αναδρομή της επικοινωνίας ξεκινώντας από τα πρώτα της στάδια όπως η κραυγή και φτάνοντας στην

Στη συνέχεια επιχειρήσαμε μία ιστορική αναδρομή της επικοινωνίας ξεκινώντας από τα πρώτα της στάδια όπως η κραυγή και φτάνοντας στην ΕΠΙΛΟΓΗ ΤΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ: Σε μία κοινωνία που κατακλύζεται από πληροφορίες, το παιδί, ανεξαρτήτου ηλικίας, είναι αδύνατο να μείνει ανεπηρέαστο. Καθημερινά γίνεται αποδέκτης πολυπληθών και πολυποίκιλων μηνυμάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΗ ΥΛΙΚΟΤΕΧΝΙΚΗ ΥΠΟ ΟΜΗ

ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΗ ΥΛΙΚΟΤΕΧΝΙΚΗ ΥΠΟ ΟΜΗ ΤΙΤΛΟΣ «Ο κύκλος του νερού» ΕΜΠΛΕΚΟΜΕΝΕΣ ΓΝΩΣΤΙΚΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ Το σενάριο µάθησης περιλαµβάνει δραστηριότητες που καλύπτουν όλα τα γνωστικά αντικείµενα που προβλέπονται από το ΕΠΠΣ νηπιαγωγείου. Συγκεκριµένα

Διαβάστε περισσότερα

Η οµαδοποίηση των ζώων

Η οµαδοποίηση των ζώων ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Η οµαδοποίηση των ζώων ENOTHTA: Η οµαδοποίηση των ζώων ΜΑΘΗΜΑ: Επιστήµη ΤΑΞΗ: Β ΣΚΟΠΟΣ Οι µαθητές καλούνται να οργανώσουν µε βάση διαφορετικά κριτήρια κάθε φορά, πληροφορίες που είδη γνωρίζουν.

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το Σύντομη περιγραφή Το Ελληνικό Παιδικό Μουσείο

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΚΡΟΙ ΜΕΤΕΩΡΟΛΟΓΟΙ. 1 ο Ολοήμερο Νηπιαγωγείο Πορταριάς «Αθανασάκειο» Περίοδος Υλοποίησης Απρίλιος Ιούνιος 2013

ΜΙΚΡΟΙ ΜΕΤΕΩΡΟΛΟΓΟΙ. 1 ο Ολοήμερο Νηπιαγωγείο Πορταριάς «Αθανασάκειο» Περίοδος Υλοποίησης Απρίλιος Ιούνιος 2013 1 ο Ολοήμερο Νηπιαγωγείο Πορταριάς «Αθανασάκειο» Περίοδος Υλοποίησης Απρίλιος Ιούνιος 2013 ΜΙΚΡΟΙ ΜΕΤΕΩΡΟΛΟΓΟΙ Υπεύθυνη Νηπιαγωγός: Ευαγγέλου Δέσποινα 1 ο Ολοήμερο Νηπιαγωγείο Πορταριάς Μικρή Περιγραφή:

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗ ΨΥΧΑΓΩΓΙΑ ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗ ΨΥΧΑΓΩΓΙΑ ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΑΘΗΝΑ ΤΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΟ ΧΩΡΟΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Το πολύτεχνο είναι ένα καλλιτεχνικό εργαστήριο που προσφέρει εκπαιδευτικά και καλλιτεχνικά προγράμματα σε μαθητές ηλικίας 2 έως 9 ετών τα οποία είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ Τμήμα Νηπίων 4 έως 5 χρονών Υπεύθυνη Νηπιαγωγός Αριστέα Κατσάρη & Αθηνά Λιώτη από 10/11/2014 έως 14/11/2014

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ Τμήμα Νηπίων 4 έως 5 χρονών Υπεύθυνη Νηπιαγωγός Αριστέα Κατσάρη & Αθηνά Λιώτη από 10/11/2014 έως 14/11/2014 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ Τμήμα Νηπίων 4 έως 5 χρονών Υπεύθυνη Νηπιαγωγός Αριστέα Κατσάρη & Αθηνά Λιώτη από 10/11/2014 έως 14/11/2014 Θέμα- Φωτοσύνθεση Συγκρίνοντας τις δύο εποχές παρατηρήσαμε ότι το φθινόπωρο

Διαβάστε περισσότερα

Όταν κοιτάς από ψηλά Σχήµα-Ανάγλυφο της Γης

Όταν κοιτάς από ψηλά Σχήµα-Ανάγλυφο της Γης ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µεγάλες τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Η γη από το διάστηµα» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης.

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Τίτλος: Φιλαράκος - Το δικό μου μαλακό υφασμάτινο παιχνίδι Βαθμίδα: 1 Τάξη: Β Διάρκεια: 4 Χ 80 Περιγραφή Ενότητας στη συνέχεια για έκφραση. Οι μαθητές/τριες ανακαλούν εμπειρίες

Διαβάστε περισσότερα

Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α.

Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α. Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α. Τι θα Δούμε. Γιατί αλλάζει το Αναλυτικό Πρόγραμμα Σπουδών. Παιδαγωγικό πλαίσιο του νέου Α.Π.Σ. Αρχές του νέου Α.Π.Σ. Μαθησιακές περιοχές του νέου

Διαβάστε περισσότερα

Αρχικά, μοιραστήκαμε γνώσεις και εμπειρίες σχετικές με τα αεροπλάνα και τα ελικόπτερα και καταγράψαμε τους προβληματισμούς μας.

Αρχικά, μοιραστήκαμε γνώσεις και εμπειρίες σχετικές με τα αεροπλάνα και τα ελικόπτερα και καταγράψαμε τους προβληματισμούς μας. Προνήπια Α και Β Οκτώβριος-Νοέμβριος 2014 Πετώντας στα σύννεφα... Η παρουσία κάποιων παιδιών στην επίδειξη των μαχητικών αεροσκαφών στο Τατόι, οι εικόνες που μας περιέγραψαν και τα συχνά περάσματα αεροπλάνων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ

ΕΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ Δ/ΝΣΗ Π.Ε. & Δ.Ε. ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ 20.06.2014 Δ/ΝΣΗ Π.Ε. Ν.ΚΕΦΑΛΛΗΝΙΑΣ Ταχ. Δ/νση(προσωρινή): Ηλία Ζερβού 10 Ταχ. Κώδικας : 28100

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΝΗΠΙΑΓΩΓΟΥΣ ΤΟΥ 9 ΟΥ KAI 22 ΟΥ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟΥ ΚΑΤΕΡΙΝΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2009-2010

ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΝΗΠΙΑΓΩΓΟΥΣ ΤΟΥ 9 ΟΥ KAI 22 ΟΥ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟΥ ΚΑΤΕΡΙΝΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2009-2010 ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΝΗΠΙΑΓΩΓΟΥΣ ΤΟΥ 9 ΟΥ KAI 22 ΟΥ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟΥ ΚΑΤΕΡΙΝΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2009-2010 Νηπιαγωγεία που συμμετέχουν: 9 ο 2/θέσιο Ολοήμερο Νηπιαγωγείο Κατερίνης 22 ο 2/θέσιο Νηπιαγωγείο

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το ΕΠΜ_2014 Εκπαιδευτικό Έργο «Το Κινητό Μουσείο»

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ «Νους υγιής εν σώµατι υγιεί» 1 ο ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΠΕΤΡΟΥΠΟΛΗΣ Δεκέµβριος2012-Απρίλιος 2013 Υπεύθυνη Προγράµµατος Αθηνά Τρέλλη «Νους υγιής εν σώµατι υγιεί» 1 ΚΡΙΤΗΡΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ Με το ξεκίνηµα

Διαβάστε περισσότερα

Με τα μάτια του παππού και της γιαγιάς. 63o Δημοτικό Σχολείο Θεσσαλονίκης. Λαογραφικό και Εθνολογικό Μουσείο Μακεδονίας- Θράκης

Με τα μάτια του παππού και της γιαγιάς. 63o Δημοτικό Σχολείο Θεσσαλονίκης. Λαογραφικό και Εθνολογικό Μουσείο Μακεδονίας- Θράκης Λαογραφικό και Εθνολογικό Μουσείο Μακεδονίας- Θράκης 63o Δημοτικό Σχολείο Θεσσαλονίκης Με τα μάτια του παππού και της γιαγιάς 1 Σχολείο: 63 ο Δημοτικό σχολείο Θεσσαλονίκης Συμμετέχοντες Τάξη / Τμήμα: ΣΤ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µεγάλες τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Αναπνευστικό σύστηµα» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης.

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικό σενάριο διδασκαλίας και μάθησης με την αξιοποίηση εκπαιδευτικού λογισμικού.

Εκπαιδευτικό σενάριο διδασκαλίας και μάθησης με την αξιοποίηση εκπαιδευτικού λογισμικού. Εκπαιδευτικό σενάριο διδασκαλίας και μάθησης με την αξιοποίηση εκπαιδευτικού λογισμικού. 1.ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΣΕΝΑΡΙΟΥ Συγγραφέας: Μποζονέλου Κωνσταντίνα 1.1.Τίτλος διδακτικού σεναρίου Οι τέσσερις

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΑ: ΠΡΟΦΟΡΙΚΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΓΡΑΦΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΤΡΟΠΟΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ ΜΙΑ ΟΛΟΚΛΗΡΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ

ΓΛΩΣΣΑ: ΠΡΟΦΟΡΙΚΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΓΡΑΦΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΤΡΟΠΟΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ ΜΙΑ ΟΛΟΚΛΗΡΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ ΓΛΩΣΣΑ: ΠΡΟΦΟΡΙΚΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΓΡΑΦΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΤΡΟΠΟΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ ΜΙΑ ΟΛΟΚΛΗΡΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ Ένας από τους σημαντικούς στόχους του Νηπιαγωγείου είναι και η ανάπτυξη του προφορικού και

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (PROJECT)

ΣΧΕΔΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (PROJECT) ΣΧΕΔΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (PROJECT) Α Στάδιο Διερεύνηση πρότερων εμπειριών και γνώσεων Διαμόρφωση θέματος Καταιγισμός ιδεών (brainstorming) Διαμόρφωση θέματος Ερευνητικά ερωτήματα Β Στάδιο Αναζήτηση και συγκέντρωση

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ Η ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ»

ΝΕΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ Η ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ» «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) Πιλοτική Εφαρμογή στους Άξονες Προτεραιότητας 1,2,3 - Οριζόντια Πράξη» «ΤΟ ΝΕΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ Η ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ» Ενημερωτική Συνάντηση Στελεχών Διοίκησης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΤΠΕ ΓΙΑ ΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΤΠΕ ΓΙΑ ΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΤΠΕ ΓΙΑ ΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ 1) Τίτλος διδακτικού σεναρίου: «Παιχνίδι με τα γράμματα και τα ζώα» 2) Θέμα : Διαθεματική δραστηριότητα για επανάληψη και τον διαχωρισμό των γραμμάτων

Διαβάστε περισσότερα

ρόλο στην προετοιμασία του θέματός μας αποτέλεσε το ιστόγραμμα που φτιάξαμε με τα παιδιά με πράγματα που ήθελαν να μάθουν για τους ζωγράφους.

ρόλο στην προετοιμασία του θέματός μας αποτέλεσε το ιστόγραμμα που φτιάξαμε με τα παιδιά με πράγματα που ήθελαν να μάθουν για τους ζωγράφους. Προπρονήπια Α 2015 ΠΙΝΑΚΕΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΣ Το δίμηνο Οκτωβρίου-Νοεμβρίου ασχοληθήκαμε με το θέμα «Πίνακες Ζωγραφικής». Αφορμή στάθηκε μια συζήτηση που κάναμε με τα παιδιά για το φθινόπωρο και τις αλλαγές του

Διαβάστε περισσότερα

Συγκεκριμένα ασχοληθήκαμε με τις εξής ομάδες τροφίμων:

Συγκεκριμένα ασχοληθήκαμε με τις εξής ομάδες τροφίμων: Μεταβρεφικό, ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ-ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2014 ΓΝΩΡΙΖΟΥΜΕ ΤΙ ΤΡΩΜΕ Ένα ιδιαίτερο χαρακτηριστικό της ηλικίας των 2-3 ετών είναι η έμφυτη τάση των παιδιών για αυτονομία. Αντιλαμβάνονται για πρώτη φορά τον εαυτό

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ. ΤΙΤΛΟΣ Οι εποχές. Εμπλεκόμενες γνωστικές περιοχές Γλώσσα, Μαθηματικά, Μελέτη Περιβάλλοντος, Αισθητική Αγωγή, Πληροφορική

ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ. ΤΙΤΛΟΣ Οι εποχές. Εμπλεκόμενες γνωστικές περιοχές Γλώσσα, Μαθηματικά, Μελέτη Περιβάλλοντος, Αισθητική Αγωγή, Πληροφορική ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ ΤΙΤΛΟΣ Οι εποχές Εμπλεκόμενες γνωστικές περιοχές Γλώσσα, Μαθηματικά, Μελέτη Περιβάλλοντος, Αισθητική Αγωγή, Πληροφορική Γνώσεις και πρότερες ιδέες ή αντιλήψεις των μαθητών Να γνωρίζουν

Διαβάστε περισσότερα

Επιμέλεια : Οι μαθητές & οι μαθήτριες της Β τάξης : Αναγνωστοπούλου Δανάη Βενουζίου Λυδία Γκατένιο Ολίνα. Ρομπίσα Ελίνα.

Επιμέλεια : Οι μαθητές & οι μαθήτριες της Β τάξης : Αναγνωστοπούλου Δανάη Βενουζίου Λυδία Γκατένιο Ολίνα. Ρομπίσα Ελίνα. Επιμέλεια : Οι μαθητές & οι μαθήτριες της Β τάξης : Αναγνωστοπούλου Δανάη Βενουζίου Λυδία Γκατένιο Ολίνα Λάμπογλου Άρης Σαλτιέλ Μάρκος Μπίσκας Χρήστος Σαπόρτα Ντάνη Ρομπίσα Ελίνα Σέφα Αλέξανδρος & η δασκάλα

Διαβάστε περισσότερα

Κυκλοφοριακή Αγωγή ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 2

Κυκλοφοριακή Αγωγή ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 2 Κυκλοφοριακή Αγωγή Πρόγραµµα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ιαθεµατική προσέγγιση ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΑΘΗΝΑΣ ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΧΑΝΙΩΝ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 2 1) Γενικά Στοιχεία άσκαλοι:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΑ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ ΤΟΥ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΥ ΠΕΔΙΟΥ: ΦΥΣΙΚΏΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΑ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ ΤΟΥ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΥ ΠΕΔΙΟΥ: ΦΥΣΙΚΏΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΑ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ ΤΟΥ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΥ ΠΕΔΙΟΥ: ΦΥΣΙΚΏΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ Ανανέωση του αντικειµένου Η καλύτερη προσέγγιση θα πρέπει να επιτρέπει τον πειραµατισµό.

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασµός και υλοποίηση ενός εκπαιδευτικού προγράµµατος ΠΕ για το δάσος και την ανακύκλωση µε αφορµή µία έκθεση τέχνης για το περιβάλλον

Σχεδιασµός και υλοποίηση ενός εκπαιδευτικού προγράµµατος ΠΕ για το δάσος και την ανακύκλωση µε αφορµή µία έκθεση τέχνης για το περιβάλλον Σχεδιασµός και υλοποίηση ενός εκπαιδευτικού προγράµµατος ΠΕ για το δάσος και την ανακύκλωση µε αφορµή µία έκθεση τέχνης για το περιβάλλον Έρση Γιαννουλάτου Καλλιτέχνιδα Full Time BA(Ηοns) The Surrey Institute

Διαβάστε περισσότερα

Επαγγελματικές κάρτες

Επαγγελματικές κάρτες Επαγγελματικές κάρτες Αφροδίτη Οικονόμου Νηπιαγωγός afoikon@uth.gr Η παρουσίαση αναπτύχθηκε για την πλατφόρμα Ταξίδι στον γραμματισμό Θεματική: Τα επαγγέλματα των γονιών της τάξης μας ΤΙΤΛΟΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ:

Διαβάστε περισσότερα

Σχολείο Ηµεροµηνία ιδακτική Ώρα Τάξη/Τµήµα Αριθµός Μαθητών

Σχολείο Ηµεροµηνία ιδακτική Ώρα Τάξη/Τµήµα Αριθµός Μαθητών 2.2. Φόρµα Μαθήµατος 2 ης Τηλεδιάσκεψης Το νερό νεράκι Ερευνητικό εκπαιδευτικό πρόγραµµα εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης σε ηµοτικά Σχολεία της Ελλάδος και της Κύπρου ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΛΗΡΟΥ ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΑΡΥΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

«Ο κόσµος της µουσικής»

«Ο κόσµος της µουσικής» ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗ Ι ΑΚΤΙΚΗ ΠΡΑΞΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ «Ο κόσµος της µουσικής» ΕΠΙΜΟΡΦΟΥΜΕΝΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟΣ: ΚΡΥΨΗ ΑΜΑΛΙΑ ΝΗΠΙΑΓΩΓΟΣ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΛΙΒΑ

Διαβάστε περισσότερα

EΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ " ΟΙ ΦΙΛΟΙ ΜΟΥ ΤΑ ΖΩΑ" Φωτογραφίες από την επίσκεψη μας στο αγρόκτημα, ως αφόρμηση για να ξεκινήσει το σενάριο

EΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ  ΟΙ ΦΙΛΟΙ ΜΟΥ ΤΑ ΖΩΑ Φωτογραφίες από την επίσκεψη μας στο αγρόκτημα, ως αφόρμηση για να ξεκινήσει το σενάριο EΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ " ΟΙ ΦΙΛΟΙ ΜΟΥ ΤΑ ΖΩΑ" Φωτογραφίες από την επίσκεψη μας στο αγρόκτημα, ως αφόρμηση για να ξεκινήσει το σενάριο Τα παιδιά έφεραν, στο σχολείο, διάφορα ζώα που είχαν στο σπίτι τους

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙΤΛΟΣ ΑΝΟΙΧΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ

ΤΙΤΛΟΣ ΑΝΟΙΧΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΤΙΤΛΟΣ ΑΝΟΙΧΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΣΚΥΔΡΑΣ Ομάδα ανάπτυξης Μαρία Τσικαλοπούλου, Μαθηματικός Σ Κ Υ Δ Ρ Α / 2 0 1 5 Το αντικείμενο με το οποίο θα ασχοληθούμε είναι τα μαθηματικά της

Διαβάστε περισσότερα

από ευχάριστες δραστηριότητες, όπως εκείνες της προανάγνωσης,, ενώ παράλληλα συνειδητοποιούν το φωνημικό χαρακτήρα της γλώσσας και διακρίνουν τα

από ευχάριστες δραστηριότητες, όπως εκείνες της προανάγνωσης,, ενώ παράλληλα συνειδητοποιούν το φωνημικό χαρακτήρα της γλώσσας και διακρίνουν τα ΔΕΥΤΕΡΑ Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης. Το ελεύθερο παιχνίδι είτε ατομικό,είτε ομαδικό σε ελκυστικά οργανωμένες γωνιές επιτρέπει στα παιδιά να χρησιμοποιούν

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: «Αλεύρι,Σιτάρι,Ψωμί».

Θέμα: «Αλεύρι,Σιτάρι,Ψωμί». Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Θέμα: «Αλεύρι,Σιτάρι,Ψωμί». Ολοήμερο Νηπιαγωγείο Μ. Μηλιάς Σχ. Έτος: 2006 2007 Υπεύθυνες προγράμματος: Τζιάτζιου Χριστίνα Βασιλειάδου Γεωργία 1 Στέφος Γιώργος Κουτλουμπάσης

Διαβάστε περισσότερα

Δημήτρης Ρώσσης, Φάνη Στυλιανίδου Ελληνογερμανική Αγωγή. http://www.creative-little-scientists.eu

Δημήτρης Ρώσσης, Φάνη Στυλιανίδου Ελληνογερμανική Αγωγή. http://www.creative-little-scientists.eu Τι έχουμε μάθει για την προώθηση της Δημιουργικότητας μέσα από τις Φυσικές Επιστήμες και τα Μαθηματικά στην Ελληνική Προσχολική και Πρώτη Σχολική Ηλικία; Ευρήματα για την εκπαίδευση στην Ελλάδα από το

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομαδιαίος προγραμματισμός 12 η &13 η εβδομάδα 23/11/2015 4/12/2015 Θέμα: «Ο Χειμώνας & Τα μέσα θέρμανσης»

Εβδομαδιαίος προγραμματισμός 12 η &13 η εβδομάδα 23/11/2015 4/12/2015 Θέμα: «Ο Χειμώνας & Τα μέσα θέρμανσης» 1 Εβδομαδιαίος προγραμματισμός 12 η &13 η εβδομάδα 23/11/2015 4/12/2015 Θέμα: «Ο Χειμώνας & Τα μέσα θέρμανσης» Αφορμή Ερέθισμα Η Φύση και ο καιρός αλλάζει. Κάνει κρύο. Αρχίζουν οι πρώτες μπόρες και έρχονται

Διαβάστε περισσότερα

Πώς και γιατί μετακινούμαστε;

Πώς και γιατί μετακινούμαστε; Πώς και γιατί μετακινούμαστε; Διδακτική πρόταση 1: Συνοπτικό πλαίσιο μετακίνησης και εγκατάστασης Ερωτήματα-κλειδιά Γιατί και πώς μετακινούμαστε από τα πολύ παλιά χρόνια μέχρι σήμερα; Πού μένουμε από τα

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Αγωγής Υγείας «Τρέφομαι υγιεινά Μεγαλώνω σωστά»

Πρόγραμμα Αγωγής Υγείας «Τρέφομαι υγιεινά Μεγαλώνω σωστά» Πρόγραμμα Αγωγής Υγείας «Τρέφομαι υγιεινά Μεγαλώνω σωστά» 2/θ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΛΟΥΣΙΚΩΝ Σχολικό έτος 2012-2013 Υπεύθυνος εκπαιδευτικός: Μπούσια Κωνσταντίνα Συνεργαζόμενοι: - Σχολείο: 2/θ Νηπιαγωγείο Λουσικών

Διαβάστε περισσότερα

2/ΘΕΣΙΟ ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΤΡΙΚΑΛΩΝ ΗΜΑΘΙΑΣ ΤΡΙΚΑΛΑ, 2014-15

2/ΘΕΣΙΟ ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΤΡΙΚΑΛΩΝ ΗΜΑΘΙΑΣ ΤΡΙΚΑΛΑ, 2014-15 ΚΑΙΝΟΤΟΜΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ 2014-15 ΤΙΤΛΟΣ: «ΤΟ ΣΩΜΑ ΜΟΥ ΓΝΩΡΙΖΩ, Μ ΑΡΕΣΕΙ, ΤΟ ΦΡΟΝΤΙΖΩ!» 2/ΘΕΣΙΟ ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΤΡΙΚΑΛΩΝ ΗΜΑΘΙΑΣ ΤΡΙΚΑΛΑ, 2014-15 Υπεύθυνες προγράμματος: Καραπά Βασιλική, Αλεξοπούλου

Διαβάστε περισσότερα

Επιμέλεια: Ιωάννα Βεριβάκη 5077 Ελένη Παπαδοκωνσταντάκη4909 Εξάμηνο φοίτησης: Ζ Ακαδημαϊκό έτος: 2010 2011 Υπεύθυνος Καθηγητής: Κ.

Επιμέλεια: Ιωάννα Βεριβάκη 5077 Ελένη Παπαδοκωνσταντάκη4909 Εξάμηνο φοίτησης: Ζ Ακαδημαϊκό έτος: 2010 2011 Υπεύθυνος Καθηγητής: Κ. Επιμέλεια: Ιωάννα Βεριβάκη 5077 Ελένη Παπαδοκωνσταντάκη4909 Εξάμηνο φοίτησης: Ζ Ακαδημαϊκό έτος: 2010 2011 Υπεύθυνος Καθηγητής: Κ.Χρήστου Υπεύθυνη Δασκάλα: Μ.Στριλιγκά Το ακόλουθο σχέδιο διδασκαλίας προτείνεται

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΥΣΣΕΑΣ 2009. Ερευνητικό εκπαιδευτικό πρόγραµµα εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης σε ηµοτικά Σχολεία της Ελλάδος

Ο ΥΣΣΕΑΣ 2009. Ερευνητικό εκπαιδευτικό πρόγραµµα εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης σε ηµοτικά Σχολεία της Ελλάδος Ο ΥΣΣΕΑΣ 2009 Ερευνητικό εκπαιδευτικό πρόγραµµα εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης σε ηµοτικά Σχολεία της Ελλάδος Με κόκκινο έχει προστεθεί, µε πράσινο έιναι εντάξει Α ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΛΕΟΝΤΕΙΟ ΛΥΚΕΙΟ ΠΑΤΗΣΙΩΝ ΗΜΟΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Δραστηριότητες από τον κόσμο της Φυσικής για το Νηπιαγωγείο

Δραστηριότητες από τον κόσμο της Φυσικής για το Νηπιαγωγείο Δραστηριότητες από τον κόσμο της Φυσικής για το Νηπιαγωγείο Ενότητα 10: Τα φαινόμενα της τήξης και της πήξης Ραβάνης Κωνσταντίνος Σχολή Ανθρωπιστικών και Κοινωνικών Επιστημών Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων]

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] 1. Είστε ικανοποιημένος/η από το Πρόγραμμα; Μ. Ο. απαντήσεων: 4,7 Ικανοποιήθηκαν σε απόλυτο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΤΕΡΑ Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης: Κολύμβηση/ Φυσική αγωγή:

ΕΥΤΕΡΑ Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης: Κολύμβηση/ Φυσική αγωγή: ΕΥΤΕΡΑ * Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης: Το ελεύθερο παιχνίδι είτε ατομικό, είτε ομαδικό σε ελκυστικά οργανωμένες γωνιές επιτρέπει στα παιδιά να αναπτύσσονται,

Διαβάστε περισσότερα

Είμαι έτοιμος εγώ, δε φοβάμαι το σεισμό

Είμαι έτοιμος εγώ, δε φοβάμαι το σεισμό Είμαι έτοιμος εγώ, δε φοβάμαι το σεισμό 13 o Νηπιαγωγείο Ρεθύμνου Σχολικό έτος 2013-14 Συνεργάστηκαν οι νηπιαγωγοί : Αντωνακοπούλου Στυλιανή, Παγωμένου Μαρία, Ξυλούρη Ειρήνη, Φανουργιάκη Άννα Κριτήρια

Διαβάστε περισσότερα

Οξέα (Π. ΤΟΦΗ) Ποια υγρά επηρεάζουν μέρη του σώματος;

Οξέα (Π. ΤΟΦΗ) Ποια υγρά επηρεάζουν μέρη του σώματος; Σύντομη Περιγραφή Διερεύνησης Οξέα (Π. ΤΟΦΗ) Ποια υγρά επηρεάζουν μέρη του σώματος; Στόχος της διερεύνησης ήταν να διαφανεί το αν κάποια υγρά επηρεάζουν μέρη του σώματός μας. Αρχικά, θελήσαμε να διερευνήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

Μαρία Παπανδρέου Λέκτορας ΤΕΠΑΕ ΑΠΘ

Μαρία Παπανδρέου Λέκτορας ΤΕΠΑΕ ΑΠΘ Ο 356 ΧΙΟΝΑΝΘΡΩΠΟΣ ΠΟΥ ΗΘΕΛΕ ΝΑ ΠΑΕΙ ΣΤΟΝ ΒΟΡΕΙΟ ΠΟΛΟ 3.13 "Ο χιονάνθρωπος που ήθελε να πάει στον Βόρειο Πόλο" Παραλλαγές σε ένα παραµύθι από παιδιά νηπιαγωγείου κατά την επεξεργασία θερµικών φαινοµένων

Διαβάστε περισσότερα

ΤΗΛΕ- ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΕΙΚΟΝΙΚΗ ΤΑΞΗ ΠΕΡΙΟ ΟΣ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ

ΤΗΛΕ- ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΕΙΚΟΝΙΚΗ ΤΑΞΗ ΠΕΡΙΟ ΟΣ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ Σχολεία ϖου συµµετέχουν 5ο ηµοτικό σχολείο Κέρκυρας 2ο ηµοτικό σχολείο Νάξου Σχολική χρονιά 2005-2006 ιδακτική µεθοδολογία ΤΗΛΕ- ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΕΙΚΟΝΙΚΗ ΤΑΞΗ ΠΕΡΙΟ ΟΣ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ Περίοδος ϖροετοιµασίας Τηλεδιάσκεψη

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΚΥΚΛΟΣ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ. Click to edit Master subtitle style. Τιμπαλέξης Βασίλης 23/11/10

Ο ΚΥΚΛΟΣ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ. Click to edit Master subtitle style. Τιμπαλέξης Βασίλης 23/11/10 Ο ΚΥΚΛΟΣ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ Click to edit Master subtitle style Τιμπαλέξης Βασίλης ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΑΦΟΡΜΗΣΗΣ Αρχικά, επιδιώκουμε να ερευνήσουμε τις γνώσεις των παιδιών γύρω από το νερό, τον όγκο που καταλαμβάνει στη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µικρές τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Η τάξη µου» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης.

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΝΤΕΣΣΟΡΙΑΝΑ ΣΧΟΛΕΙΑ: ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2013

ΜΟΝΤΕΣΣΟΡΙΑΝΑ ΣΧΟΛΕΙΑ: ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2013 ΜΟΝΤΕΣΣΟΡΙΑΝΑ ΣΧΟΛΕΙΑ: ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2013 1/4/2013: ΦΙΛΙΚΟΣ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΙΚΟΣ ΑΓΩΝΑΣ ΜΟΝΤΕΣΣΟΡΙΑΝΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΕΛΛΗΝΟΑΓΓΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Οι μαθητές των Ε και ΣΤ τάξεων συμμετείχαν σε φιλικό αγώνα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ ΔΕΠΠΣ ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδών ΔΕΠΠΣ Φ.Ε.Κ., 303/13-03-03, τεύχος Β Φ.Ε.Κ., 304/13-03-03, τεύχος Β Ποιοι λόγοι οδήγησαν στην σύνταξη των ΔΕΠΠΣ Γενικότερες ανάγκες

Διαβάστε περισσότερα

ποδράσηη Τέρατα της αρχαίας Ελλάδας Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ 64ο Νηπιαγωγείο Αθηνών

ποδράσηη Τέρατα της αρχαίας Ελλάδας Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ 64ο Νηπιαγωγείο Αθηνών ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ 9 ποδράσηη 5 Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο 64ο Νηπιαγωγείο Αθηνών Τέρατα της αρχαίας Ελλάδας ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Βλέπω και Μαθαίνω. Οι πρώτες μου δεξιότητες στην Ελληνική Νοηματική Γλώσσα. 1. Κατάλογος Ελέγχου Πρώτου Λεξιλογίου

Βλέπω και Μαθαίνω. Οι πρώτες μου δεξιότητες στην Ελληνική Νοηματική Γλώσσα. 1. Κατάλογος Ελέγχου Πρώτου Λεξιλογίου Ενδεικτικά εργαλεία αξιολόγησης γλωσσικής ετοιμότητας για την Ελληνική Νοηματική Γλώσσα Βλέπω και Μαθαίνω Οι πρώτες μου δεξιότητες στην Ελληνική Νοηματική Γλώσσα Εργαλεία Αξιολόγησης: 1. Κατάλογος Ελέγχου

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΝΑΖΗΤΩΝΤΑΣ ΤΟ ΠΡΑΣΙΝΟ ΣΤΗ ΦΥΣΗ ΚΑΙ ΣΤΑ ΠΑΡΑΜΥΘΙΑ» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΓΙΑ ΜΑΘΗΤΕΣ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

«ΑΝΑΖΗΤΩΝΤΑΣ ΤΟ ΠΡΑΣΙΝΟ ΣΤΗ ΦΥΣΗ ΚΑΙ ΣΤΑ ΠΑΡΑΜΥΘΙΑ» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΓΙΑ ΜΑΘΗΤΕΣ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ «ΑΝΑΖΗΤΩΝΤΑΣ ΤΟ ΠΡΑΣΙΝΟ ΣΤΗ ΦΥΣΗ ΚΑΙ ΣΤΑ ΠΑΡΑΜΥΘΙΑ» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΓΙΑ ΜΑΘΗΤΕΣ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Θάλεια Καλαµπαλίκη Νηπιαγωγός - Φιλόλογος Υπεύθυνη Περιβαλλοντικής

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΡΟΠΕΡΑΤΟΤΗΤΑ (ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ) Τίτλος διερεύνησης: Ποιοί παράγοντες επηρεάζουν το πόσο νερό συγκρατεί το χώμα;

ΥΔΡΟΠΕΡΑΤΟΤΗΤΑ (ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ) Τίτλος διερεύνησης: Ποιοί παράγοντες επηρεάζουν το πόσο νερό συγκρατεί το χώμα; ΥΔΡΟΠΕΡΑΤΟΤΗΤΑ (ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ) Τίτλος διερεύνησης: Ποιοί παράγοντες επηρεάζουν το πόσο νερό συγκρατεί το χώμα; Σύντομη περιγραφή διερεύνησης: Σκοπός αυτής της διερεύνησης ήταν να κάνουν κάποιες υποθέσεις

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπο Πειραματικό Σχολείο Φλώρινας Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Αγωγής. «Ένας περίπατος στο ηλιακό μας σύστημα»

Πρότυπο Πειραματικό Σχολείο Φλώρινας Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Αγωγής. «Ένας περίπατος στο ηλιακό μας σύστημα» Πρότυπο Πειραματικό Σχολείο Φλώρινας Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Αγωγής «Ένας περίπατος στο ηλιακό μας σύστημα» Εκπαιδευτικός: Μπλούχου Στεφανία Τάξη: Β Σχολικό έτος: 2012-13 ΣΧΕΔΙΟ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ

Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ 3 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ-ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 205 Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ (Ένα παραμύθι από μεγάλα παιδιά) Παπαλουκά Κων/να Εκπαιδευτικός Β θμιας Εκπαίδευσης Νηπιοβρεφοκόμος Τσαγκουρνού Ελισάβετ Εκπαιδευτικός

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ 2 ης ΤΗΛΕ ΙΑΣΚΕΨΗΣ A ΕΝΟΤΗΤΑ Τάξη: ΣT ηµοτικού Ένταξη µαθήµατος στο αναλυτικό πρόγραµµα: Ευέλικτη ζώνη - Περιβαλλοντική Εκπαίδευση, Γνωστικά αντικείµενα: Φυσικά, Γλώσσα, Αισθητική αγωγή Θεµατική

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΥΣΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ ΝΗΠΙΑΓΩΓΟΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Λάρισα 2012

ΜΟΥΣΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ ΝΗΠΙΑΓΩΓΟΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Λάρισα 2012 ΜΟΥΣΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ ΝΗΠΙΑΓΩΓΟΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Λάρισα 2012 Ο μαθητής μου σύμφωνα με συστηματική παρατήρηση διαπίστωσα ότι: είχε δυσκολία στην κοινωνική επαφή. Δεν ήξερε πώς να προσεγγίσει τα υπόλοιπα παιδιά.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΙΑ ΙΚΤΥΟΥ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΙΑ ΙΚΤΥΟΥ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΙΑ ΙΚΤΥΟΥ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΕΝΤΥΠΟ Α ΦΥΛΛΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΑΘΗΤΗ Ιώ Παπαδηµητρίου 729 Παιδαγωγικές χρήσεις του ιαδικτύου στο νηπιαγωγείο Σηµείωση: Θα πρέπει εδώ να σηµειωθεί ότι στην προσχολική

Διαβάστε περισσότερα

Γ φάση: Γιατί έτσι κι όχι αλλιώς;

Γ φάση: Γιατί έτσι κι όχι αλλιώς; Ζωγραφιά: Β. Χατζηβαρσάνης 2014, ΚΠΕ Ελευθερίου Κορδελιού & Βερτίσκου Γ φάση: Γιατί έτσι κι όχι αλλιώς; 95 Οδηγίες για τις δραστηριότητες της Γ φάσης Έχοντας συζητήσει για την κατάσταση της γειτονιάς μας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΩΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ 3-6 ΧΡΟΝΩΝ

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΩΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ 3-6 ΧΡΟΝΩΝ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΩΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ 3-6 ΧΡΟΝΩΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ, 2010 Λοΐζου, Ε. κ Παπαδημήτρη-Καχριμάνη, Χ. 1 ΔΟΜΗ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ 1

Διαβάστε περισσότερα

«Η ΕΛΙΑ ΚΑΙ ΤΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΤΗΣ»

«Η ΕΛΙΑ ΚΑΙ ΤΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΤΗΣ» «Η ΕΛΙΑ ΚΑΙ ΤΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΤΗΣ» ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΤΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ: Η ενασχόληση των κατοίκων του χωριού με το μάζεμα της ελιάς και η σημασία της χρήσης της στην καθημερινότητα μας. ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ: Οκτώβριος

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗ, ΕΚΦΡΑΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ» ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΧΟΛΕΙΟ

«ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗ, ΕΚΦΡΑΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ» ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΧΟΛΕΙΟ «ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗ, ΕΚΦΡΑΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ» ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Καστανάκη Μαρία, ΠΕ 70 Δαβράδου Άννα, ΠΕ 70 ΣΧΟΛΕΙΟ 1 ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΟΥΡΝΙΩΝ ΧΑΝΙΑ, 2015 Σελίδα 1 από 16 1. Συνοπτική περιγραφή της

Διαβάστε περισσότερα

3 Εισδοχή Οι Νηπιαγωγοί μας

3 Εισδοχή Οι Νηπιαγωγοί μας Πίνακας 2 Περιεχομένων Το Σχολείο μας 3 Εισδοχή Οι Νηπιαγωγοί μας 4 Σχολικό Έτος και Αργίες Ωράριο 6 Οι καθημερινές μας Οι Δραστηριότητες 7 εργασίες μας 9 Κατ οίκον Εργασία Οι Αξιολόγηση 10 Εγκαταστάσεις

Διαβάστε περισσότερα

Οι διδακτικές πρακτικές στην πρώτη τάξη του δημοτικού σχολείου. Προκλήσεις για την προώθηση του κριτικού γραμματισμού.

Οι διδακτικές πρακτικές στην πρώτη τάξη του δημοτικού σχολείου. Προκλήσεις για την προώθηση του κριτικού γραμματισμού. Οι διδακτικές πρακτικές στην πρώτη τάξη του δημοτικού σχολείου. Προκλήσεις για την προώθηση του κριτικού γραμματισμού. ημήτρης Γουλής Ο παραδοσιακός όρος αλφαβητισμός αντικαταστάθηκε από τον πολυδύναμο

Διαβάστε περισσότερα

Δραστηριότητα 1 η : Ζωγραφίζω το αγριοκάτσικο

Δραστηριότητα 1 η : Ζωγραφίζω το αγριοκάτσικο Δραστηριότητα 1 η : Ζωγραφίζω το αγριοκάτσικο Στόχοι: Να εκφραστεί ο μαθητής μέσω των χρωμάτων, να γνωρίσει ότι υπάρχουν αγριοκάτσικα και να ενεργοποιηθεί συναισθηματικά προς αυτά. Παράλληλα να αναπτύξει

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Γιατί η Ρομποτική στην Εκπαίδευση; A) Τα παιδιά όταν σχεδιάζουν, κατασκευάζουν και προγραμματίζουν ρομπότ έχουν την ευκαιρία να μάθουν παίζοντας και να αναπτύξουν δεξιότητες Η

Διαβάστε περισσότερα

Μέσα από ένα ταξιδάκι, έγραψα βιβλιαράκι!!!

Μέσα από ένα ταξιδάκι, έγραψα βιβλιαράκι!!! Μέσα από ένα ταξιδάκι, έγραψα βιβλιαράκι!!! Καραπά Βασιλική Προϊσταμένη και Νηπιαγωγός του 2/θ Ολοήμερου Νηπιαγωγείου Τρικάλων Ε-mail:vasilikikarapa@gmail.com Αλεξοπούλου Άννα Νηπιαγωγός του 2/θ Ολοήμερου

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η καλλιέργεια της ικανότητας για γραπτή έκφραση πρέπει να αρχίζει από την πρώτη τάξη. Ο γραπτός λόγος χρειάζεται ως μέσο έκφρασης. Βέβαια,

Διαβάστε περισσότερα

ΒΡΙΣΚΩ ΤΟ ΜΙΣΟ ΚΑΙ ΤΟ ΟΛΟΚΛΗΡΟ

ΒΡΙΣΚΩ ΤΟ ΜΙΣΟ ΚΑΙ ΤΟ ΟΛΟΚΛΗΡΟ ΒΡΙΣΚΩ ΤΟ ΜΙΣΟ ΚΑΙ ΤΟ ΟΛΟΚΛΗΡΟ ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΜΑΡΙΑ ΤΣΙΚΑΛΟΠΟΥΛΟΥ,ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΟΣ ΣΧΟΛΕΙΟ - ΣΚΥΔΡΑ,2015 1. Συνοπτική περιγραφή της ανοιχτής εκπαιδευτικής Το αντικείμενο με το οποίο θα ασχοληθούμε είναι τα

Διαβάστε περισσότερα

Προγραμματιζόμενα παιγνίδια τύπου Logo (Bee-Bot ) και μαθηματικές έννοιες (συγκρίσεις και μετρήσεις μήκους )

Προγραμματιζόμενα παιγνίδια τύπου Logo (Bee-Bot ) και μαθηματικές έννοιες (συγκρίσεις και μετρήσεις μήκους ) Fibonacci Project (2011-2012) Προγραμματιζόμενα παιγνίδια τύπου Logo (Bee-Bot ) και μαθηματικές έννοιες (συγκρίσεις και μετρήσεις μήκους ) 1 ο Νηπ/γείο Βραχναιίκων Τμ. Α2 Σύνολο παιδιών :19 Υπεύθ. Νηπ/γός

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ

ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ Το σχολείο, ως ένας κατεξοχήν κοινωνικός θεσμός, δεν μπορεί να παραμείνει αναλλοίωτο μπροστά στις ραγδαίες

Διαβάστε περισσότερα

Ν Η Π Ι Α Γ Ω Γ Ε Ι Ο

Ν Η Π Ι Α Γ Ω Γ Ε Ι Ο ΙΔΙΩΤΙΚΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ «Ο ΑΓΙΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ» Ν Η Π Ι Α Γ Ω Γ Ε Ι Ο ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ Α. ΣΚΟΠΟΣ ΤΟΥ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟΥ Σκοπός του Νηπιαγωγείου είναι να βοηθήσει τα παιδιά να αναπτυχθούν σωματικά, συναισθηματικά,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ «ΤΑ ΚΛΑΣΜΑΤΑ»

ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ «ΤΑ ΚΛΑΣΜΑΤΑ» ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ «ΤΑ ΚΛΑΣΜΑΤΑ» Νικόλαος Μπαλκίζας 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σκοπός του σχεδίου μαθήματος είναι να μάθουν όλοι οι μαθητές της τάξης τις έννοιες της ισοδυναμίας των κλασμάτων,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µεγάλες τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Αγωγοί και µονωτές» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης.

Διαβάστε περισσότερα

νηπιαγωγοί, mail@2nip-kalyv.att.sch.gr

νηπιαγωγοί, mail@2nip-kalyv.att.sch.gr ,, & νηπιαγωγοί, mail@2nip-kalyv.att.sch.gr : Το συγκεκριμένο project, με θέμα «Οι θεραπευτικές ιδιότητες των βοτάνων και των αρωματικών φυτών» εκπονήθηκε στο 2ο Νηπιαγωγείο Καλυβίων κατά το σχολικό έτος

Διαβάστε περισσότερα

"Μια σημαία μια ιδέα"

Μια σημαία μια ιδέα Τελική Εργασία "Μια σημαία μια ιδέα" Καρακώτσογλου Αντώνης 19ο Δημοτικό Σχολείο Θεσσαλονίκης Τάξη Στ` Υπεύθυνη ομάδας εργασίας: Δούβλη Γεωργία ΜΑΙΟΣ 2014 Abstract - Περίληψη Η παρούσα εργασία εκπονήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µικρές τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Ανανεώσιµες πηγές ενέργειας» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ

ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ Στις ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών για την ειδικότητα των νηπιαγωγών των εκπαιδευτικών πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη έμφαση, ακριβώς λόγω του μεγάλου ανταγωνισμού και των υψηλών βαθμολογιών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ - Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ (ενδεικτικά)

ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ - Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ (ενδεικτικά) ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ Διεξαγωγή μικρής έρευνας στο Γυμνάσιο Β' Γυμνασίου Διδάσκουσα: Ασπράκη Γαβριέλλα Νεοελληνική Γλώσσα email: gabby.aspraki@gmail.com ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ - Η

Διαβάστε περισσότερα