ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ"

Transcript

1 ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΤΟΜΕΑΣ Υ ΡΑΥΛΙΚΗΣ & ΤΕΧΝΙΚΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ Ευθύµιος Νταρακάς Θεσσαλονίκη 2006

2 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Σελίδα ΠΡΟΛΟΓΟΣ 3 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Γενικά Το νοµικό πλαίσιο για τη βιοµηχανία Αστικά λύµατα Βιοµηχανικά απόβλητα Ισοδύναµος αριθµός κατοίκων Ισοδύναµος πληθυσµός. 8 2 ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ Γενικά στοιχεία επεξεργασίας υγρών αποβλήτων Βασικά κριτήρια επιλογής µεθόδων επεξεργασίας βιοµηχανικών αποβλήτων Συνεπεξεργασία αστικών λυµάτων και βιοµηχανικών αποβλήτων Ρυπογόνες ουσίες βιοµηχανικών αποβλήτων Κανόνες δειγµατοληψίας και ανάλυσης βιοµηχανικών αποβλήτων ΚΑΤΗΓΟΡΙΟΠΟΙΗΣΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΩΝ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Αέρια απόβλητα βιοµηχανιών τροφίµων Υγρά απόβλητα βιοµηχανιών τροφίµων Στερεά απόβλητα βιοµηχανιών τροφίµων ΓΑΛΑΚΤΟΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ Επεξεργασία και παραγωγή γάλακτος Παρασκευή βούτυρου Παρασκευή γιαουρτιού Παρασκευή τυριού Παρασκευή παγωτού Κατανάλωση νερού στις γαλακτοβιοµηχανίες Κατανάλωση ενέργειας στις γαλακτοβιοµηχανίες Τα απόβλητα των γαλακτοβιοµηχανιών Υγρά απόβλητα γαλακτοβιοµηχανιών Στερεά απόβλητα γαλακτοβιοµηχανιών ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΕΤΑΠΟΙΗΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΙΑΤΡΟΦΗΣ ΑΠΟ ΖΩΙΚΕΣ ΠΡΩΤΕΣ ΥΛΕΣ Εγκαταστάσεις παραγωγής, επεξεργασίας και συντήρησης κρέατος και προϊόντων κρέατος Εγκαταστάσεις επεξεργασίας και συντήρησης βρώσιµων αλιευµάτων και προϊόντων τους ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΕΤΑΠΟΙΗΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΙΑΤΡΟΦΗΣ ΑΠΟ ΦΥΤΙΚΕΣ ΠΡΩΤΕΣ ΥΛΕΣ Εγκαταστάσεις παραγωγής ελαιόλαδου Εγκαταστάσεις παραγωγής πυρηνέλαιου Εγκαταστάσεις παραγωγής φυτικών ελαίων Εγκαταστάσεις εξευγενισµού λιπών και ελαίων Παραγωγή προϊόντων αλευρόµυλων Παραγωγή αµύλου και προϊόντων αµύλου Αρτοποιία (φρυγανιές, µπισκότα, διατηρούµενα είδη ζαχαροπλαστικής κ.ά.) Παραγωγή ζάχαρης Παραγωγή κακάο σοκολάτας Παραγωγή ζυµαρικών και παρόµοιων αλευροειδών προϊόντων Επεξεργασία καφέ. 69 Ευθ. Νταρακάς, Λέκτορας Α.Π.Θ. 1

3 7.12 Παραγωγή αιθυλικής αλκοόλης και αλκοολούχων ποτών Παραγωγή κρασιού Παραγωγή ζύθου Παραγωγή µεταλλικών νερών και αναψυκτικών ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ ΦΡΟΥΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ Κονσερβοποίηση φρούτων και λαχανικών Χυµοί φρούτων και λαχανικών Κατανάλωση νερού στα κονσερβοποιεία Κατανάλωση ενέργειας στα κονσερβοποιεία Εκποµπές (απόβλητα) κονσερβοποιείων ΒΑΦΕΙΑ ΦΙΝΙΡΙΣΤΗΡΙΑ Πρώτες ύλες που χρησιµοποιούνται στην παραγωγική διαδικασία βαφείων 88 φινιριστηρίων Επεξεργασία βαµβακιού Κύρια στάδια επεξεργασίας βαµβακερών υφασµάτων Κύρια στάδια επεξεργασίας µαλλιού και µάλλινων υφασµάτων Κύρια στάδια επεξεργασίας τεχνητών ινών Αέρια απόβλητα βαφείων φινιριστηρίων Υγρά απόβλητα βαφείων φινιριστηρίων Τεχνικές επεξεργασίας υγρών αποβλήτων βαφείων φινιριστηρίων Τεχνικές διαχείρισης και επεξεργασίας στερεών αποβλήτων βαφείων φινιριστηρίων ΒΥΡΣΟ ΕΨΕΙΑ Πρώτες ύλες Παραγωγική διαδικασία βυρσοδεψείων Κατεργασία δορών από βοοειδή Κατεργασία αρνοδερµάτων Κατεργασία αιγοδερµάτων Κατεργασία χοιρινών δερµάτων ιαδικασία παραγωγής σολοδερµάτων Καταναλώσεις νερού και εκτιµήσεις παραγωγής αποβλήτων στα βυρσοδεψεία Αέρια απόβλητα βυρσοδεψείων Υγρά απόβλητα βυρσοδεψείων Στερεά απόβλητα βυρσοδεψείων Τεχνικές ελέγχου των αέριων εκποµπών στα βυρσοδεψεία Τεχνικές επεξεργασίας υγρών αποβλήτων στα βυρσοδεψεία Τεχνικές επεξεργασίας και διάθεσης στερεών αποβλήτων και ιζηµάτων βυρσοδεψείων ΧΑΡΤΟΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ Παραγωγική διαδικασία στη χαρτοβιοµηχανία ιαδικασία παραγωγής χαρτοµάζας ιαδικασία παραγωγής χαρτιού Κατανάλωση νερού στις χαρτοβιοµηχανίες Αέριες εκποµπές χαρτοβιοµηχανίας Υγρά απόβλητα χαρτοβιοµηχανίας Στερεά απόβλητα χαρτοβιοµηχανίας Τεχνικές επεξεργασίας και διαχείρισης αποβλήτων στη χαρτοβιοµηχανία ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Η Ελληνική νοµοθεσία για τη βιοµηχανία ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Ευθ. Νταρακάς, Λέκτορας Α.Π.Θ. 2

4 ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η εφαρµογή της αρχής της αειφόρου ανάπτυξης, επιβάλλει την ολοκληρωµένη προσέγγιση ελέγχου της ρύπανσης του περιβάλλοντος, η οποία πρέπει να έχει στόχο την πρόληψη των εκποµπών στην ατµόσφαιρα, στο νερό και στο έδαφος, συµπεριλαµβανοµένης και της διαχείρισης των αποβλήτων (αστικών και βιοµηχανικών). Η νοµοθεσία σύµφωνα µε την οποία αδειοδοτούνται και λειτουργούν οι βιοµηχανίες, θεσπίζει το γενικό πλαίσιο για την ολοκληρωµένη πρόληψη και έλεγχο της ρύπανσης, εντάσσοντας στο πεδίο εφαρµογής της τις πιο σηµαντικές βιοµηχανικές εγκαταστάσεις. Στους σπουδαιότερους τοµείς «παραγωγής» βιοµηχανικών αποβλήτων ανήκουν η επεξεργασία γάλακτος, η κονσερβοποίηση οπωροκηπευτικών προϊόντων, η παραγωγή και εµφιάλωση µη αλκοολούχων ποτών, η ζυθοποιία, η παραγωγή αλκοόλης και αλκοολούχων ποτών, τα γαλβανιστήρια, η βιοµηχανία κρέατος, η µεταποίηση γεωµήλων, η επεξεργασία δέρµατος, η παραγωγή ζελατίνας και κόλλας από δέρµατα και οστά ζώων, η κλωστοϋφαντουργία, τα βαφεία, η παραγωγή ζωοτροφών από φυτικά προϊόντα, η παραγωγή βύνης, η µεταποιητική βιοµηχανία ιχθύων κ.ά. Με τις σηµειώσεις αυτές, οι οποίες απευθύνονται στους φοιτητές του Τµήµατος Πολιτικών Μηχανικών στα πλαίσια του κατ' επιλογήν µαθήµατος του 9 ου εξαµήνου µε τίτλο «Επεξεργασία Βιοµηχανικών Αποβλήτων» γίνεται µια προσπάθεια κάλυψης του γνωστικού αντικειµένου της επεξεργασίας και της διαχείρισης των βιοµηχανικών αποβλήτων. Η γνώση του αντικειµένου βοηθά τους νέους επιστήµονες στην εφαρµογή σωστών τεχνοοικονοµικών λύσεων ως προς τον τρόπο επεξεργασίας των βιοµηχανικών αποβλήτων επιτρέποντας την χωρίς επιπτώσεις διάθεσή τους στους φυσικούς αποδέκτες, καλύπτοντας τη θεµελιώδη ανάγκη της προστασίας του περιβάλλοντος. Στις σηµειώσεις εξετάζονται αντιπροσωπευτικά ορισµένες κατηγορίες βιοµηχανικών αποβλήτων από τους παραπάνω τοµείς βιοτεχνικής βιοµηχανικής δραστηριότητας που ασκείται στη χώρα µας και είναι απόβλητα κυρίως µε οργανική φόρτιση. Στο τέλος κάθε κατηγορίας (κλάδου) βιοµηχανίας παρατίθενται διάφορες τεχνικές για την επεξεργασία των βιοµηχανικών τους αποβλήτων. Θεσσαλονίκη, 2006 Ευθύµιος Νταρακάς Λέκτορας Α.Π.Θ. Ευθ. Νταρακάς, Λέκτορας Α.Π.Θ. 3

5 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1.1 Γενικά Τα απόβλητα διακρίνονται γενικά σε στερεά, υγρά και αέρια (σχήµα 1.1.1). Οι σηµειώσεις επικεντρώνονται σε θέµατα διαχείρισης και επεξεργασίας κυρίως υγρών βιοµηχανικών αποβλήτων. Στη σχετική νοµοθεσία, η οποία αφορά την ίδρυση και λειτουργία βιοµηχανικών εγκαταστάσεων, την περιβαλλοντική αδειοδότηση, την ατµοσφαιρική ρύπανση, τα υγρά απόβλητα, τα στερεά και επικίνδυνα απόβλητα, τα καύσιµα κ.λ.π. δίνονται οι ορισµοί των αστικών λυµάτων, των βιοµηχανικών αποβλήτων και οδηγίες για τις µεθόδους επεξεργασίας και διαχείρισής τους. Αστικά λύµατα είναι τα υγρά απόβλητα που προέρχονται κυρίως από χώρους υγιεινής, κουζίνες, πλυντήρια και γενικά από διαδικασίες καθαριότητας κατοικιών, γραφείων, καταστηµάτων κ.λ.π. Υγρά βιοµηχανικά απόβλητα ονοµάζονται τα απόβλητα που απορρίπτονται από κτίρια και χώρους που χρησιµοποιούνται για οποιαδήποτε εµπορική ή βιοµηχανική δραστηριότητα και τα οποία δεν είναι οικιακά λύµατα ή όµβρια ύδατα (οδηγία 91/271/ΕΟΚ ). Είναι δηλαδή τα υγρά απόβλητα των βιοµηχανικών ή βιοτεχνικών εγκαταστάσεων, που δηµιουργούνται κατά την παραγωγική διαδικασία και µπορεί να περιέχουν υπολείµµατα των υλών που χρησιµοποιούνται. εν συµπεριλαµβάνονται τα λύµατα του προσωπικού τα οποία κατατάσσονται στα αστικά λύµατα. ΑΕΡΙΑ ΑΠΟΒΛΗΤΑ ΑΠΟΒΛΗΤΑ ΣΤΕΡΕΑ ΑΠΟΒΛΗΤΑ ΥΓΡΑ ΑΠΟΒΛΗΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΛΥΜΑΤΑ BIOMHXANIKA ΑΣΤΙΚΑ ΑΠΟΒΛΗΤΑ ΕΙ ΙΚΑ ΑΠΟΒΛΗΤΑ ΠΡΟΣΟΜΟΙΑΖΟΜΕΝΑ ΟΙΚΙΑΚΑ ΟΙΚΙΑΚΑ ΜΗ ΕΠΙΚΙΝ ΥΝΑ ΕΠΙΚΙΝ ΥΝΑ ΙΑΤΡΙΚΑ Εµπορικά απόβλητα Βιοτεχνικά απόβλητα εµπορικά BIOMHXANIKA ΑΛΛΑ ΜΗ ΕΠΙΚ. ΕΙ ΙΚΑ ΛΟΙΠΑ ΙΑΤΡΙΚΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΑ Απόβλητα ιδρυµάτων Απόβλητα καθαρισµού δρόµων, πάρκων κ.λ.π. Οικιακού τύπου Επικίνδυνα Ιατρικά Ειδικά Ιατρικά ΙΛΕΙΣ από ΕΕΛ ΜΕΤΑΧΕΙΡ. ΕΛΑΣΤΙΚΑ ΟΤΚΖ ΑΕΚΚ ΑΗΗΕ ΓΕΩΡΓΙΚΑ Σχήµα Κατηγοριοποίηση αποβλήτων Επεξεργασία των υγρών αποβλήτων ονοµάζεται κάθε τεχνική χειρισµού, που αποµακρύνει ή τροποποιεί κατάλληλα τα ποιοτικά χαρακτηριστικά τους ώστε να εξαλείφονται ή ελαττώνονται οι δυσµενείς συνέπειες από τη διάθεσή τους στο περιβάλλον. Η επεξεργασία των αστικών λυµάτων και των βιοµηχανικών αποβλήτων έχει σαν στόχο την προστασία όλων των φυσικών αποδεκτών από τη συνεχώς απειλούµενη ρύπανση. Η κατάλληλη µέθοδος επεξεργασίας προϋποθέτει ειδικές γνώσεις αναφορικά µε την προέλευση, την ποσότητα και το είδος των αποβλήτων, χαρακτηριστικά που αποτελούν τη βάση του σχεδιασµού µιας εγκατάστασης επεξεργασίας αποβλήτων. Μετά την επεξεργασία τους τα απόβλητα καταλήγουν σε φυσικούς υποδοχείς, επιφανειακά (ποταµοί, λίµνες, θάλασσα) ή υπόγεια νερά, έδαφος ή υπέδαφος. Οι υποδοχείς αυτοί ονοµάζονται αποδέκτες υγρών αποβλήτων. Ευθ. Νταρακάς, Λέκτορας Α.Π.Θ. 4

6 υνατότητα αυτοκαθαρισµού ενός αποδέκτη είναι η ιδιότητά του να δέχεται τη µέγιστη δυνατή ποσότητα από µια ρυπαντική ή µολυσµατική ουσία η οποία µπορεί να αφοµοιωθεί χωρίς (µακροσκοπικά) να διαταράσσονται µόνιµα τα φυσικά, φυσιολογικά, βιοχηµικά και λοιπά χαρακτηριστικά του (ή γενικά η ισορροπία, ο βιοχηµικός κύκλος και η οικολογία του αποδέκτη). Ρύπανση ονοµάζεται η ανεπιθύµητη µεταβολή των ποιοτικών χαρακτηριστικών του νερού (φυσικών, χηµικών, ραδιολογικών, βιολογικών - µικροβιολογικών), εξαιτίας κυρίως των ανθρώπινων δραστηριοτήτων, σε βαθµό που µπορεί να δηµιουργηθεί κίνδυνος για την υγεία και να υποβαθµιστεί η ποιότητα ζωής του ανθρώπου. Η ρύπανση προκαλεί βλάβη στα φυσικά οικοσυστήµατα και παρεµποδίζει τις επιθυµητές χρήσεις των υδατικών πόρων. Μόλυνση ονοµάζεται η παρουσία στο νερό παθογόνων µικροοργανισµών ή και µικροοργανισµών δεικτών, που υποδηλώνουν τη πιθανότητα παρουσίας παθογόνων, εξαιτίας κυρίως των ανθρώπινων δραστηριοτήτων. 1.2 Το νοµικό πλαίσιο για τη βιοµηχανία Η νοµοθεσία για τη βιοµηχανία στη χώρα µας απαρτίζεται από νόµους (Ν), προεδρικά διατάγµατα (Π ), κοινές υπουργικές αποφάσεις (ΚΥΑ), υπουργικές αποφάσεις (ΥΑ), πράξεις υπουργικού συµβουλίου (ΠΥΣ), διανοµαρχιακές αποφάσεις ( ΝΑ) και νοµαρχιακές αποφάσεις (ΝΑ). Στο παράρτηµα των σηµειώσεων παρατίθεται το βασικό νοµοθετικό πλαίσιο, το οποίο σχετίζεται µε περιβαλλοντικά θέµατα της βιοµηχανίας και αφορά τους εξής τοµείς: Ίδρυση και λειτουργία βιοµηχανικών εγκαταστάσεων Περιβαλλοντική αδειοδότηση Ατµοσφαιρική ρύπανση Υγρά απόβλητα Στερεά και επικίνδυνα απόβλητα Καύσιµα Ατυχήµατα, ασφάλεια και υγιεινή των εργαζοµένων και ελεύθερη πρόσβαση του κοινού στις δηµόσιες αρχές για πληροφορίες σχετικά µε το περιβάλλον. Πέρα από τα παραπάνω, υπάρχει η Ευρωπαϊκή νοµοθεσία (πλήθος οδηγιών) που αφορά την βιοµηχανία (περιβαλλοντική αδειοδότηση, περιβαλλοντική διαχείριση, ατµοσφαιρική ρύπανση, διαχείριση και επεξεργασία στερεών και επικίνδυνων αποβλήτων, διαχείριση και επεξεργασία υγρών αποβλήτων). Οι περισσότερες από τις οδηγίες αυτές έχουν ενσωµατωθεί στην Ελληνική νοµοθεσία. Ειδικότερα για την Οδηγία 96/61/ΕΚ (L257/ ) Η οδηγία 96/61/ΕΚ, θεσπίζει το γενικό πλαίσιο για την ολοκληρωµένη πρόληψη και τον έλεγχο της ρύπανσης, εντάσσοντας στο πεδίο εφαρµογής της τις πιο σηµαντικές βιοµηχανικές εγκαταστάσεις. Προβλέπει µέτρα αποφυγής και όταν αυτό δεν είναι δυνατόν, µείωσης των εκποµπών στην ατµόσφαιρα, το νερό και το έδαφος και µέτρα για τα απόβλητα, ώστε να επιτευχθεί υψηλό επίπεδο προστασίας του περιβάλλοντος στο σύνολό του. Με την οδηγία πραγµατοποιείται υπέρβαση του παραδοσιακού πλαισίου ελέγχου της ρύπανσης από τη στιγµή που ενθαρρύνεται η πρόβλεψη των περιβαλλοντικών επιπτώσεων των εκποµπών, όχι απλώς στο τµήµα του περιβάλλοντος στο οποίο απελευθερώνονται (π.χ. στην ατµόσφαιρα), αλλά εξετάζεται και το ενδεχόµενο οι εν λόγω εκποµπές να προσβάλλουν και άλλα τµήµατα του περιβάλλοντος µε αρνητικές επιπτώσεις στα νερά και στο έδαφος. Οι βιοµηχανικοί κλάδοι που εντάσσονται στην οδηγία καλύπτουν το σύνολο των βιοτεχνικών βιοµηχανικών δραστηριοτήτων που ασκούνται στη χώρα µας. Η οδηγία 96/61/ΕΚ αναφέρεται στην ολοκληρωµένη πρόληψη και τον έλεγχο της ρύπανσης (Integrated Prevention Pollution Control, IPPC) µε βάση την πρόγνωση και τη λήψη των αναγκαίων µέτρων, ώστε να επιτευχθεί ένας υψηλός βαθµός προστασίας του περιβάλλοντος. Ουσιαστικά προωθείται ο συνδυασµός της οικονοµικής ευηµερίας των επιχειρήσεων που εντάσσονται σε αυτήν, µε τη µείωση της χρήσης φυσικών πόρων και ενέργειας καθώς και της έκθεσης σε επικίνδυνες ουσίες και εκποµπές κάθε τύπου. Η οδηγία καθορίζει µεταξύ άλλων και την ενιαία περιβαλλοντική αδειοδότηση των πλέον ρυπογόνων βιοµηχανιών. Η αδειοδότηση της βιοµηχανίας σε ό,τι αφορά το περιβάλλον, στη χώρα µας υλοποιείται µέσω των αποφάσεων έγκρισης περιβαλλοντικών όρων και των αδειών λειτουργίας. Η υλοποίηση της έκδοσης των περιβαλλοντικών όρων (και κατ' επέκταση της αδειοδότησης της βιοµηχανίας) στην Ελλάδα γίνεται µέσω της ΥΑ 69269/5387/90 (οδηγία 85/337/ΕOΚ). Η οδηγία 96/61/ΕΚ θα πρέπει να λαµβάνεται υπόψη στη διαδικασία αυτή, για τις περισσότερο ρυπογόνες βιοµηχανικές µονάδες. Στα πλαίσια αυτά, για την έγκριση των περιβαλλοντικών όρων θα πρέπει η βιοµηχανία να περιλαµβάνει στην αίτησή της, ή στην µελέτη Ευθ. Νταρακάς, Λέκτορας Α.Π.Θ. 5

7 περιβαλλοντικών επιπτώσεων τις βέλτιστες διαθέσιµες τεχνικές (Β Τ), οι οποίες θα καθορίζονται και θα ανανεώνονται σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Οι βιοµηχανικές µονάδες θα λαµβάνουν άδεια λειτουργίας, στις οποίες θα λαµβάνονται σοβαρά υπόψη οι νέες ρυθµίσεις. Η οδηγία αποσκοπεί στην ολοκληρωµένη πρόληψη και τον έλεγχο της ρύπανσης που προκαλούν οι βιοµηχανικές δραστηριότητες που ασκούνται στη χώρα µας, βασικότερες από τις οποίες είναι: 1. Οι βιοµηχανίες ενεργειακών δραστηριοτήτων. 2. Οι βιοµηχανίες παραγωγής και µεταποίησης µετάλλων. 3. Οι βιοµηχανίες ορυκτών προϊόντων. 4. Οι χηµικές βιοµηχανίες. 5. Οι βιοµηχανικές εγκαταστάσεις παραγωγής χαρτοπολτού, χαρτιού και χαρτονιού. 6. Οι εγκαταστάσεις προεπεξεργασίας ή βαφής ινών και υφασµάτων. 7. Οι εγκαταστάσεις δέψης δερµάτων. 8. Τα σφαγεία. 9. Οι εγκαταστάσεις επεξεργασίας και µεταποίησης προϊόντων διατροφής από ζωικές και φυτικές πρώτες ύλες. 10. Οι εγκαταστάσεις επεξεργασίας και µεταποίησης γάλακτος. 11. Οι εγκαταστάσεις για την εξάλειψη ή αξιοποίηση σφαγίων και ζωικών απορριµµάτων. 12. Οι εγκαταστάσεις εντατικής εκτροφής πουλερικών και χοίρων. 13. Οι εγκαταστάσεις επεξεργασίας της επιφάνειας υλών, αντικειµένων ή προϊόντων µε τη χρησιµοποίηση οργανικών διαλυτών. 14. Οι εγκαταστάσεις για την παραγωγή σκληρού άνθρακα και ηλεκτρογραφίτη. Αναλυτικότερα η οδηγία 96/61/ΕΚ/ Στοχεύει στην ολοκληρωµένη πρόληψη και έλεγχο της ρύπανσης που προκαλούν οι πλέον ρυπογόνες βιοµηχανικές δραστηριότητες. Καθορίζει τις βασικές αρχές των θεµελιωδών υποχρεώσεων του φορέα εκµετάλλευσης της εγκατάστασης. Καθιερώνει ότι καµιά νέα εγκατάσταση δεν λειτουργεί χωρίς άδεια, µε τις εξαιρέσεις της οδηγίας 88/609/ΕOΚ/ , τους όρους χορήγησης άδειας για τις υφιστάµενες εγκαταστάσεις και τις υποχρεώσεις των κρατών µελών, το περιεχόµενο της αίτησης αδείας και την ολοκληρωµένη προσέγγιση στην έκδοση αδειών. Καθορίζει το περιεχόµενο της απόφασης των αρµόδιων αρχών και τους όρους της χορηγούµενης ή τροποποιούµενης άδειας. Καθιερώνει τι γίνεται στην περίπτωση που ένα ποιοτικό πρότυπο περιβάλλοντος επιβάλλει αυστηρότερους όρους από τους επιτυγχανόµενους µε τη χρήση των βέλτιστων διαθέσιµων τεχνικών (Β Τ) και επιβάλλει τη µέριµνα από τα κράτη µέλη ώστε οι αρµόδιες αρχές να παρακολουθούν την εξέλιξη των Β Τ. Καθορίζει τις υποχρεώσεις των κρατών µελών σε περίπτωση µεταβολής των εγκαταστάσεων εκ µέρους των φορέων εκµετάλλευσης. Καµία µεταβολή δε θα πραγµατοποιείται χωρίς άδεια µε τους όρους της Οδηγίας 96/61. Καθορίζει πότε απαιτείται οπωσδήποτε επανεξέταση και αναπροσαρµογή της άδειας εκ µέρους της αρµόδιας αρχής και τον τρόπο τήρησης των όρων της άδειας. Προβλέπει την πρόσβαση του κοινού στις πληροφορίες και τη συµµετοχή τους στη διαδικασία χορήγησης των αδειών. Προβλέπει τον τρόπο ανταλλαγής πληροφοριών µεταξύ των κρατών µελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης αλλά και των ενδιαφερόµενων βιοµηχανικών κλάδων για τις Β Τ (εξέλιξη, και διαθέσιµες οριακές τιµές εκποµπής ανά κατηγορία δραστηριοτήτων). Επίσης, µεριµνά για τις διασυνοριακές επιπτώσεις. Επιβάλλει τον καθορισµό οριακών τιµών εκποµπής που ορίζει το Συµβούλιο για όλες τις κατηγορίες εγκαταστάσεων. Επιβάλλει τη θέσπιση από τα κράτη µέλη των απαραίτητων νοµοθετικών κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων που είναι απαραίτητες για την εφαρµογή της. 1.3 Αστικά λύµατα Τα αστικά λύµατα προέρχονται κυρίως από την κουζίνα (πλύσιµο τροφών, φρούτων, σκευών, πιάτων κ.λ.π.), το λουτρό, την τουαλέτα, το πλύσιµο των ρούχων και από διάφορους καθαρισµούς (δάπεδα, τοίχοι, τζάµια, µπαλκόνια κ.λ.π.). Στην κατηγορία των αστικών λυµάτων περιλαµβάνονται και αυτά των εστιατορίων, ξενοδοχείων, δηµοσίων υπηρεσιών, καταστηµάτων, γραφείων κ.λ.π. Τα λύµατα περιέχουν κυρίως υπολείµµατα τουαλέτας, απόνερα λουτρού και κουζίνας, απόνερα λάτρας και Ευθ. Νταρακάς, Λέκτορας Α.Π.Θ. 6

8 καθαριότητας κ.λ.π. Στα κυριότερα συστατικά τους περιλαµβάνονται οργανικές κυρίως ουσίες σε διάλυση ή αιωρούµενα σωµατίδια, λίπη, έλαια, ανόργανες ουσίες και σε ελάχιστες ποσότητες διαλυµένα αέρια όπως αµµωνία (ΝΗ 3 ) και υδρόθειο (H 2 S). Στον πίνακα 1.3.1, δίνονται τα χαρακτηριστικά των τυπικών αστικών λυµάτων. Η ποσότητα των αστικών λυµάτων µεταβάλλεται σηµαντικά κατά τη διάρκεια του 24ώρου. Ανάλογα µε το µέγεθος µιας πόλης µεταβάλλεται η ποσότητα των λυµάτων µεταξύ lt ανά άτοµο και ηµέρα. Γενικά υπολογίζει κανείς µε lt ανά άτοµο και ηµέρα λαµβάνοντας υπόψη το χωριστικό σύστηµα όπου κατασκευάζονται δύο ανεξάρτητα δίκτυα, ένα για την αποχέτευση των οµβρίων και ένα για τη συλλογή και αποµάκρυνση των λυµάτων. Στη χώρα µας κυριαρχεί το µικτό σύστηµα αποχέτευσης (αστικά λύµατα και όµβρια). Με σκοπό τη προστασία του περιβάλλοντος από τις αρνητικές επιπτώσεις της απόρριψης των λυµάτων, εκδόθηκε η οδηγία 91/271/ΕΟΚ του Συµβουλίου της 21/5/91 για την επεξεργασία των αστικών λυµάτων, η οποία αφορά τη συλλογή, την επεξεργασία και την διάθεσή τους. Πρωτοβάθµια επεξεργασία ονοµάζεται η επεξεργασία των υγρών αποβλήτων µε φυσική ή και χηµική µέθοδο που περιλαµβάνει την καθίζηση των αιωρούµενων στερεών, ή µε άλλες µεθόδους µε τις οποίες το BOD 5 των εισερχοµένων αποβλήτων µειώνεται τουλάχιστον κατά 20 % πριν την απόρριψη και το συνολικό φορτίο των αιωρούµενων στερεών µειώνεται κατά 50 % τουλάχιστον. ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΣ Πίνακας Χαρακτηριστικά τυπικών αστικών λυµάτων ΠΟΣΟΤΗΤΑ gr/κατ.-ηµ. ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗ mg/l Ολικά στερεά Πτητικά στερεά Αιωρούµενα στερεά ΒOD COD Ολικό άζωτο Αµµωνία Νιτρώδη & Νιτρικά < 1 < 5 Ολικός φώσφορος Ολικά κολοβακτηριοειδή αποικ./ml Κολοβακτηριοειδή κοπράνων αποικ./ml ευτεροβάθµια επεξεργασία ονοµάζεται η επεξεργασία των υγρών αποβλήτων µε µέθοδο που, κατά κανόνα, περιλαµβάνει βιολογική επεξεργασία µε δευτεροβάθµια καθίζηση, ή µε άλλες µεθόδους δια των οποίων τηρούνται οι εξής απαιτήσεις: BOD 5 : 25 mg/l O 2 και ελάχιστη εκατοστιαία µείωση ανάλογα µε το φορτίο των εισρεόντων υγρών αποβλήτων %. COD: 125 mg/l O 2 και ελάχιστη εκατοστιαία µείωση ανάλογα µε το φορτίο των εισρεόντων υγρών αποβλήτων 75 %. Ολικά αιωρούµενα στερεά: 35 mg/l και ελάχιστη εκατοστιαία µείωση ανάλογα µε το φορτίο των εισρεόντων υγρών αποβλήτων 90 %. Ολικός φώσφορος: 2 mg/l P (για ι.π.) και ελάχιστη εκατοστιαία µείωση ανάλογα µε το φορτίο των εισρεόντων υγρών αποβλήτων 80 % (για ευαίσθητες περιοχές όπου παρουσιάζεται ευτροφισµός) (ι.π. : ισοδύναµος πληθυσµός). Ολικό άζωτο: 15 mg/l Ν (για ι.π.) και ελάχιστη εκατοστιαία µείωση ανάλογα µε το φορτίο των εισρεόντων υγρών αποβλήτων % (για ευαίσθητες περιοχές όπου παρουσιάζεται ευτροφισµός). Τα κράτη µέλη της Ε.Ε. µεριµνούν ώστε τα υγρά απόβλητα που διοχετεύονται σε αποχετευτικά δίκτυα θα υποβάλλονται, πριν την απόρριψή τους, σε δευτεροβάθµια ή σε ισοδύναµη επεξεργασία ως εξής: Το αργότερο έως την 31/12/2005, για όλες τις απορρίψεις από οικισµούς µε ι.π. µεταξύ και Το αργότερο έως την 31/12/2005, για τα υγρά απόβλητα που αποβάλλονται σε γλυκά ύδατα και σε εκβολές ποταµών, από οικισµούς µε ι.π. µεταξύ και Ευθ. Νταρακάς, Λέκτορας Α.Π.Θ. 7

9 1.4 Βιοµηχανικά απόβλητα Ποσότητα βιοµηχανικών αποβλήτων Όπως προαναφέρθηκε, τα βιοµηχανικά απόβλητα προέρχονται από την παραγωγική διαδικασία (κατανάλωση νερού σε πολυάριθµες υγρές διεργασίες) όπως π.χ. από βιοµηχανίες µετάλλου, χηµικών προϊόντων, συνθετικών υλών, κονσερβοποιείων, βαφείων, γαλακτοβιοµηχανιών κ.λ.π. τα οποία περιέχουν υπολείµµατα υλών οι οποίες χρησιµοποιούνται κατά την παραγωγική διαδικασία ή παράγονται από τη βιοτεχνία ή τη βιοµηχανία. Η ποσότητα των βιοµηχανικών αποβλήτων είναι διαφορετική για κάθε βιοµηχανία, ακόµα και ανάµεσα σε οµοειδείς βιοµηχανίες. Αυτό είναι συνάρτηση της δυναµικότητας του εργοστασίου και οφείλεται στον τρόπο παραγωγικής διαδικασίας, στην ποιότητα της πρώτης ύλης και στο είδος του τελικού προϊόντος. Η παραγωγή των αποβλήτων µπορεί να είναι συνεχής ή διακεκοµµένη κατά το χρόνο λειτουργίας του εργοστασίου, επίσης µπορεί να περιορίζεται µόνο σε συγκεκριµένες εποχές του χρόνου (π.χ. κονσερβοποίηση φρούτων). Για τα βιοµηχανικά απόβλητα δεν είναι δυνατόν να δοθούν συγκεκριµένες τιµές ποσότητας, σε αντίθεση µε τα αστικά λύµατα, όπου η διακύµανση είναι σχετικά µικρή. Στη βιβλιογραφία αναφέρονται ενδεικτικές τιµές µε µεγάλες διακυµάνσεις. Σύσταση βιοµηχανικών αποβλήτων Οι ρυπαντικές ουσίες που υπάρχουν στα βιοµηχανικά απόβλητα αλλοιώνουν τα φυσικά, χηµικά και βιολογικά χαρακτηριστικά του νερού. Οι ουσίες αυτές ανάλογα µε τις ιδιότητες, τη συµπεριφορά και την επίδρασή τους διακρίνονται σε φυσικούς και χηµικούς ρυπαντές. Οι ουσιαστικές γνώσεις των ρυπαντικών ουσιών, φυσικών (αδιάλυτες, διαλυτές, κολλοειδείς), ή χηµικών (ανόργανες, οργανικές, ραδιενεργά και τοξικά στοιχεία) είναι βασική προϋπόθεση για τον έλεγχο της λειτουργίας των εγκαταστάσεων επεξεργασίας βιοµηχανικών αποβλήτων. Ακόµα, ο σωστός εξοπλισµός και η καλή οργάνωση του εργαστηρίου καθώς επίσης και η τήρηση των γενικών κανόνων δειγµατοληψίας και ανάλυσης αποτελούν βασική προϋπόθεση για τον έλεγχο της λειτουργίας µιας εγκατάστασης επεξεργασίας βιοµηχανικών αποβλήτων. Φυσικοί ρυπαντές βιοµηχανικών αποβλήτων Οι φυσικοί ρυπαντές προσδίδουν στα απόβλητα χρώµα, οσµή και θολότητα. Εκτός από την θερµοκρασία σ αυτούς ανήκουν: αδιάλυτες ουσίες, (επιπλέουσες, αιωρούµενες, καθιζάνουσες). διαλυτές ουσίες (ζάχαρη, άλλες γλυκαντικές ύλες, αλάτι, διάφορα άλατα κ.λ.π.). κολλοειδείς ουσίες σε λεπτό καταµερισµό (ουσίες που κυρίως προσδίδουν θολότητα). Χηµικοί ρυπαντές βιοµηχανικών αποβλήτων Στους χηµικούς ρυπαντές των αποβλήτων ανήκουν: ανόργανες ουσίες, (χλωριούχα ιόντα, φώσφορος, άζωτο, διάφορες τοξικές ενώσεις, βαρέα µέταλλα κ.λ.π.). οργανικές ουσίες, (υδρογονάνθρακες, αλκοόλες, υδατάνθρακες, λίπη, έλαια, φαινόλες, πρωτεΐνες, παρασιτοκτόνα, εντοµοκτόνα κ.λ.π.). ραδιενεργά στοιχεία και ενώσεις τους. Η παρουσία των χηµικών ρυπαντών στα απόβλητα επηρεάζει και αλλοιώνει τα βιολογικά και τα χηµικά χαρακτηριστικά του νερού. 1.5 Ισοδύναµος αριθµός κατοίκων (Ι.Α.Κ.) Ισοδύναµος πληθυσµός (ι.π.) Εάν σε µια εγκατάσταση επεξεργασίας αστικών λυµάτων διατεθούν και βιοµηχανικά απόβλητα για επεξεργασία, τότε το βιοχηµικά απαιτούµενο οξυγόνο (BOD) των αστικών λυµάτων επιβαρύνεται. Στον υπολογισµό της εγκατάστασης επεξεργασίας λυµάτων είναι απαραίτητο στην ποσότητα των αστικών λυµάτων να προστεθούν και τα βιοµηχανικά απόβλητα. Σαν µέτρο σύγκρισης της οργανικής ρύπανσης των βιοµηχανικών αποβλήτων σε σχέση µε την ρύπανση των αστικών λυµάτων χρησιµοποιείται ο όρος «Ισοδύναµος Αριθµός Κατοίκων (Ι.Α.Κ.)» ή «Ισοδύναµος πληθυσµός (ι.π.)». Στον πίνακα παρουσιάζεται µια τυπική σύσταση αστικών λυµάτων χωρίς να συµπεριλαµβάνονται βιοµηχανικά απόβλητα και στον πίνακα οι αντίστοιχες ποσότητες των ρυπαντικών ουσιών ανά κάτοικο και ηµέρα. Για κατανάλωση νερού 167 lt ανά κάτοικο και ηµέρα, η τιµή του BOD είναι 360 mg/l. Έτσι η ρύπανση ανά κάτοικο και ηµέρα είναι: Ευθ. Νταρακάς, Λέκτορας Α.Π.Θ. 8

10 360 x 167 = mg ή 60 gr BOD / κάτοικο και ηµέρα Με την αύξηση του βιοτικού επιπέδου και τη µεγάλη κατανάλωση νερού, η τιµή αυτή θεωρείται σήµερα χαµηλή και τελευταία λαµβάνεται συχνά η τιµή 70 ακόµα και 80 gr BOD ανά κάτοικο και ηµέρα. Σύµφωνα µε την οδηγία 91/271/ΕΟΚ του Συµβουλίου της 21/5/91 για την επεξεργασία των αστικών λυµάτων Ισοδύναµος πληθυσµός (ι.π.) είναι το αποικοδοµήσιµο οργανικό φορτίο που παρουσιάζει BOD 5 ίσο προς 60 gr/ηµέρα. Με τη βοήθεια των παραπάνω αριθµών υπολογίζεται και η επιβάρυνση των βιοµηχανικών αποβλήτων σε σχέση µε τα αστικά λύµατα. Για παράδειγµα, µια βιοτεχνία διαθέτει στο δίκτυο αποχέτευσης 300 m 3 υγρά απόβλητα την ηµέρα, µε µέση τιµή ΒΟD mg/l, τότε ο ΙΑΚ θα είναι: lt gr ,310 = ηµ lt grbod ηµ Ο ΙΑΚ που συναποχετεύεται και πρόκειται να συνυπολογισθεί στον καθαρισµό των αστικών λυµάτων θα είναι : = 1550 Ι.Α.Κ. 60 Ο πίνακας δίνει τον Ι.Α.Κ. (Ισοδύναµο Αριθµό Κατοίκων) ή ι.π. (ισοδύναµο πληθυσµό) για τα βιοµηχανικά απόβλητα των σπουδαιότερων κατηγοριών βιοτεχνιών - βιοµηχανιών στην Ελλάδα. Είδος Πίνακας Σύσταση αστικών λυµάτων σε mg/l Ανόργανα mg/l Οργανικά mg/l ΣΥΝΟΛΟ mg/l BOD 5 mg/l Καθιζάνοντα στερεά Αιωρούµενα στερεά ιαλυµένες ουσίες ΣΥΝΟΛΟ Πίνακας Παραγόµενες ποσότητες ρύπανσης σε gr ανά κάτοικο και ηµέρα Ανόργανα Οργανικά ΣΥΝΟΛΟ BOD 5 Είδος Καθιζάνουσες ουσίες Αιωρούµενα στερεά ιαλυµένες ουσίες ΣΥΝΟΛΟ Ευθ. Νταρακάς, Λέκτορας Α.Π.Θ. 9

11 Πίνακας Ισοδύναµος αριθµός κατοίκων για τα απόβλητα κάποιων βιοµηχανιών Κλάδος βιοµηχανίας Βιοµηχανία Μονάδα παραγωγής Βιοµηχανίες τροφίµων Βιοµηχανίες δέρµατος και υφανσίµων υλών Κατανάλωση νερού ανά µονάδα παραγωγής (m 3 ) Ι.Α.Κ. Εργοστάσιο σιτηρών 1 τόνος σιτηρών Κονσερβοποιεία λαχανικών Εργοστάσιο ζαχαροπλαστικής Εργοστάσιο ζάχαρης Επεξεργασία κρεάτων Γαλακτοκοµεία (χωρίς παραγωγή τυριών) Γαλακτοκοµεία (µε παραγωγή τυριών) Βιοµηχανία µαργαρίνης 1 τόνος κονσερβών τόνος γλυκών τόνος τεύτλων βοοειδές ή 2 χοίροι 0,3 0, lt γάλακτος lt γάλακτος τόνος µαργαρίνης Ζυθοποιία 1000 lt ζύθου Οινοποιεία ποτά 1000 lt σταφύλια Βυρσοδεψεία Πλυντήρια µαλλιού Λευκαντήρια Βαφεία 1 τόνος ακατέργαστων δερµάτων τόνος µαλλιού τόνος εµπορεύµατος 1 τόνος εµπορεύµατος Καθαριστήρια Πλυντήρια 1 τόνος ρούχων Βιοµηχανίες ξύλου και χαρτιού Χηµικές βιοµηχανίες ιάφορες βιοµηχανίες Εργοστάσιο κυτταρίνης Εργοστάσιο χαρτιού Εργοστάσιο σαπωνοποιίας - απορρυπαντικών 1 τόνος κυτταρίνης τόνος χαρτιού τόνος σαπούνια Εργοστάσιο ελαστικών 1 τόνος προϊόντων Εργοστάσιο πλαστικών 1 τόνος προϊόντων Εργοστάσιο κεραµικών 1 απασχολούµενος 0,8 lt/ηµ 1 Εργοστάσιο µηχανολογικών 1 απασχολούµενος 40 lt/ηµ 1 Εργοστάσιο χαλύβδινων κατασκευών 1 απασχολούµενος lt/ηµ 1 Επεξεργασίας σιδήρου 1 απασχολούµενος 60 lt/ηµ 1 10 Χυτήρια 1 τόνος υλικού Εργοστάσιο ψυχρής ελάσεως Εργοστάσιο εκµετάλλευσης µεταλλευµάτων σιδήρου 1 τόνος προϊόντων m 3 µεταλλευµάτων Ευθ. Νταρακάς, Λέκτορας Α.Π.Θ. 10

12 2. ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ 2.1 Γενικά στοιχεία επεξεργασίας υγρών αποβλήτων Ένα σύστηµα επεξεργασίας υγρών αποβλήτων περιλαµβάνει διάφορα στάδια επεξεργασίας και σχεδιάζεται µε σκοπό να δεσµεύσει και να αποµακρύνει από τα απόβλητα: το οργανικό φορτίο, τα αιωρούµενα (SS) και διαλυµένα (DS) στερεά, τα θρεπτικά άλατα (Ν και P), τους επικίνδυνους µικροοργανισµούς και διάφορους άλλους ρυπαντές. Αυτό επιτυγχάνεται µε συνδυασµό φυσικών, χηµικών, φυσικοχηµικών και βιολογικών διεργασιών. Στο σχήµα δίνεται ένα απλό σκαρίφηµα (διάγραµµα ροής) µιας εγκατάστασης βιολογικής επεξεργασίας υγρών αστικών αποβλήτων. Το σύνολο των διεργασιών αυτών αποτελεί τη διαδικασία της επεξεργασίας, κύρια επιδίωξη της οποίας είναι η απαλλαγή της µάζας των αποβλήτων από τους ρύπους και δευτερεύουσα επιδίωξη η εξουδετέρωση των ρύπων. Σχήµα Σκαρίφηµα τυπικής εγκατάστασης επεξεργασίας αστικών λυµάτων µε τη µέθοδο της ενεργού ιλύος Ο συνδυασµός των διεργασιών επεξεργασίας καθορίζει και το είδος του συστήµατος ως φυσικοχηµικό καθαρισµό ή ως βιολογικό καθαρισµό. Οι πιο συνηθισµένες διαδικασίες καθαρισµού που εµφανίζονται, είναι η υποδοχή των υγρών αποβλήτων, η αφαίρεση χονδρών στερεών συνήθως µε σχάρες και κόσκινα, η αφαίρεση λιπών και ελαίων (λιποσυλλέκτες) και η αφαίρεση της άµµου (αµµοσυλλέκτες). Ακολουθεί η δεξαµενή πρωτοβάθµιας καθίζησης, η δεξαµενή αερισµού και η δεξαµενή τελικής καθίζησης. Τα λύµατα που υπερχειλίζουν από την δεξαµενή τελικής καθίζησης απολυµαίνονται (συνήθως µε χλωρίωση ή υπεριώδη ακτινοβολία ή όζον) και διατίθενται σε κάποιον αποδέκτη. Η ιλύς που συγκεντρώνεται στον πυθµένα της δεξαµενής τελικής καθίζησης οδηγείται στον παχυντή προς συµπύκνωση, µετά στη δεξαµενή χώνευσης προς βιοσταθεροποίηση και τέλος αφού αφυδατωθεί είτε µε φυσική ξήρανση (κλίνες ξήρανσης) είτε µε µηχανική αφυδάτωση (φυγοκέντρηση ή ταινιοφιλτροπρέσες) διατίθεται σε Ευθ. Νταρακάς, Λέκτορας Α.Π.Θ. 11

13 χώρους που προβλέπει η αρµόδια αρχή. Στον πίνακα παρουσιάζονται διάφορα είδη (στάδια) επεξεργασίας των υγρών αποβλήτων. Πίνακας Τα διάφορα στάδια της επεξεργασίας των υγρών αποβλήτων Είδος επεξεργασίας υγρών αποβλήτων Μηχανική Χηµική Βιολογική Φυσικοχηµική Επιτυγχάνεται µε µηχανικά µέσα. Περιλαµβάνει: Σχάρες Τεµαχιστές Κόσκινα Αµµοσυλλέκτες Λιποσυλλέκτες εξαµενές καθίζησης ιϋλιστήρια ιάφορα χηµικά αντιδραστήρια αναµιγνύονται µε τα υγρά απόβλητα προκειµένου να γίνει κάποια χηµική αντίδραση. Περιλαµβάνει: εξαµενές ανάµιξης αντιδραστηρίων Συσκευές δοσοµέτρησης αντιδραστηρίων Συνίσταται στη βιοχηµική οξείδωση των διαλυµένων στα υγρά απόβλητα οργανικών ενώσεων. Περιλαµβάνει: εξαµενές βιολογικής επεξεργασίας εξαµενές καθίζησης Γίνεται εκµετάλλευση ορισµένων φυσικοχηµικών ιδιοτήτων των διαφόρων ενώσεων των υγρών αποβλήτων. Περιλαµβάνει: Αντιδραστήρες ενεργού άνθρακα Εναλλάκτες ιόντων εξαµενές αντίστροφης ώσµωσης ιευκρινίζεται ότι σε κάθε περίπτωση επεξεργασίας αποβλήτων δεν εφαρµόζονται ταυτόχρονα όλες οι πιο πάνω επεξεργασίες, αλλά ο πιο κατάλληλος για την υπόψη περίπτωση συνδυασµός, που η εκλογή του γίνεται από τον ειδικό µελετητή µε βάση την επαγγελµατική του εκτίµηση, την ποιότητα και ποσότητα των αποβλήτων, την αφοµοιωτική ικανότητα και τις επιθυµητές χρήσεις του αποδέκτη, τις τοπικές συνθήκες και την ακολουθούµενη γενικά τοπική πολιτική για το περιβάλλον. Σε κάθε περίπτωση, θα πρέπει να διασφαλίζεται η δηµόσια υγεία και γενικότερα η προστασία του περιβάλλοντος και η ποιότητα ζωής. 2.2 Βασικά κριτήρια επιλογής µεθόδων επεξεργασίας βιοµηχανικών αποβλήτων Οι διαρκώς αυξανόµενες απαιτήσεις καθαρισµού των βιοµηχανικών αποβλήτων και η ανάγκη µείωσης του κόστους οδήγησαν στην αναζήτηση προσιτών τεχνοοικονοµικών µεθόδων, οι οποίες θα πρέπει να συνδυάζουν την απαιτούµενη ποιότητα των επεξεργασµένων αποβλήτων µε την µικρότερη δυνατή δαπάνη κατασκευής και λειτουργίας µιας εγκατάστασης επεξεργασίας αποβλήτων. Η µέθοδος επεξεργασίας των βιοµηχανικών αποβλήτων που θα επιλεγεί για την κάθε περίπτωση θα πρέπει να είναι αποτέλεσµα µελέτης που θα προκύψει από µια ολοκληρωµένη βιβλιογραφική διερεύνηση και θα αποτελέσει τη βάση του σχεδιασµού µιας µονάδας επεξεργασίας αποβλήτων. Οι σπουδαιότεροι παράµετροι που πρέπει να µελετηθούν πριν την εφαρµογή µιας µεθόδου είναι: το αρχικό κόστος της επένδυσης, το κόστος λειτουργίας και συντήρησης της εγκατάστασης, η µείωση της κατανάλωσης νερού, καθώς και η ανάκτηση και επαναχρησιµοποίηση προϊόντων κατά την παραγωγική διαδικασία, η επιλογή των κατάλληλων µεθόδων (βέλτιστων διαθέσιµων τεχνικών), που σηµαίνει ακόµα και τροποποιήσεις στην παραγωγική διαδικασία, τα κριτήρια χωροταξικής τοποθέτησης της εγκατάστασης επεξεργασίας αποβλήτων, ο βαθµός ρύπανσης των αποβλήτων, οι απαιτήσεις για την ποιότητα των επεξεργασµένων αποβλήτων (χαρακτηρισµός και απαιτήσεις του τελικού αποδέκτη), η πρόβλεψη για χρησιµοποίηση µεθόδων για µελλοντικές αυστηρότερες προδιαγραφές, οι κλιµατολογικές συνθήκες, ο συνδυασµός κοινής επεξεργασίας αποβλήτων γειτονικών βιοµηχανιών, οι δυνατότητες διάθεσης ή και αξιοποίησης των στερεών αποβλήτων (ιλύες κ.λ.π.) που παράγονται κατά την επεξεργασία. Ευθ. Νταρακάς, Λέκτορας Α.Π.Θ. 12

14 2.3 Συνεπεξεργασία αστικών λυµάτων και βιοµηχανικών αποβλήτων Όταν οι βιοµηχανίες είναι εγκατεστηµένες κοντά σε µια πόλη, είναι απαραίτητο να εξετασθεί η περίπτωση της διάθεσης των βιοµηχανικών αποβλήτων στο αποχετευτικό δίκτυο και στη συνέχεια η κοινή επεξεργασία. Οι πόλεις δέχονται τα βιοµηχανικά απόβλητα για επεξεργασία και κατόπιν αµοιβής, το ύψος της οποίας εξαρτάται από την ποσότητα των βιοµηχανικών αποβλήτων και το βαθµό φόρτισής τους. Σε πολλές περιπτώσεις η ανάµιξη των βιοµηχανικών αποβλήτων µε τα αστικά λύµατα θεωρείται θετική, διότι η παρουσία ορισµένων στοιχείων ή ενώσεων διευκολύνει την επεξεργασία των αστικών λυµάτων, όπως π.χ. η παρουσία αζώτου, φωσφόρου, ελαφρώς όξινων διαλυµάτων, υλικών µε θροµβωτικές ικανότητες κ.λ.π. Τα βιοµηχανικά απόβλητα που πρόκειται να συνεπεξεργασθούν µε αστικά λύµατα, ανάλογα µε τη σύστασή τους και την επίδρασή τους στα λύµατα µπορούν να διαχωριστούν στις παρακάτω κατηγορίες: Απόβλητα τα οποία χωρίς καµιά προεπεξεργασία είναι δυνατόν να αναµιχθούν µε αστικά (οικιακά) λύµατα γιατί η σύστασή τους ελάχιστα διαφέρει από αυτά. Καθαρά οργανικά απόβλητα τα οποία µπορούν να αναµιχθούν µε τα οικιακά λύµατα µόνον όταν ρυθµιστεί η παροχή τους. Ενδεχόµενες υψηλές συγκεντρώσεις µπορεί να αλλοιώσουν τα χαρακτηριστικά των αστικών λυµάτων. Αυτό µπορεί να ρυθµιστεί µε την παρεµβολή µιας δεξαµενής εξισορρόπησης πριν την ανάµιξη προς κοινή επεξεργασία. Απόβλητα τα οποία µπορεί να διατεθούν στα αστικά λύµατα µόνον κατόπιν µιας προεπεξεργασίας. Με την προεπεξεργασία αυτή επιδιώκεται να κατακρατηθούν ή να εξουδετερωθούν σε επίπεδα ποιότητας των αστικών λυµάτων ορισµένοι ρυπαντές όπως χονδρόκοκκα και αδροµερή υλικά, επιπλέουσες και καθιζάνουσες ουσίες, λίπη και έλαια, υψηλές θερµοκρασίες, όξινα αλκαλικά απόβλητα, επικίνδυνα αέρια ή ουσίες που µπορεί µε τα αέρια των υπονόµων να δηµιουργήσουν καταστάσεις έκρηξης, επικίνδυνες µολυσµατικές ενώσεις ικανές να προκαλέσουν επιδηµίες, τοξικές ουσίες που αναστέλλουν τη δράση των µικροοργανισµών και ραδιενεργές ουσίες. Η παρουσία µέρους των παραπάνω ρυπαντικών ουσιών προκαλεί σοβαρές διαταραχές στις βιολογικές διεργασίες που είναι απαραίτητες για την επεξεργασία των αστικών λυµάτων. Η τοξική τους ενέργεια δεν εξαρτάται µόνο από το βαθµό συγκέντρωσης των τοξικών ουσιών αλλά κυρίως από το είδος. Τα αστικά απόβλητα περιέχουν ουσίες βιολογικώς αποικοδοµήσιµες οι οποίες µε τη βοήθεια των µικροοργανισµών διασπώνται. Η παρουσία τοξικών ουσιών όπως µετάλλων (Cu, Pb, Hg, Cd), παρασιτοκτόνων, χλωριωµένων υδρογονανθράκων, ενώσεων του αρσενικού (As) και του κυανίου (CN - ) ακόµη και της θερµοκρασίας αναστέλλει την λειτουργία των µικροοργανισµών και έτσι παρεµποδίζεται το έργο του βιολογικού καθαρισµού των αποβλήτων. Από την κοινή επεξεργασία βιοµηχανικών αποβλήτων και αστικών λυµάτων υπάρχουν οφέλη όπως αυξηµένη οικονοµία από τη δηµιουργία µεγαλύτερων εγκαταστάσεων, έµπειρη φροντίδα και επίβλεψη, ευνοϊκότερη επεξεργασία (µε ποιοτική εξισορρόπηση των υγρών αποβλήτων), πρόσθετη ασφάλεια των φυσικών αποδεκτών από αιφνίδιες φορτίσεις κ.ά. Σύµφωνα µε την οδηγία 91/271/ΕΟΚ του Συµβουλίου της 21/5/91 για την επεξεργασία των αστικών λυµάτων, τα βιοµηχανικά απόβλητα που διοχετεύονται σε αποχετευτικά δίκτυα και σταθµούς επεξεργασίας αστικών λυµάτων πρέπει να υποβάλλονται στην απαιτούµενη προκαταρκτική επεξεργασία ώστε να προστατεύεται η υγεία του προσωπικού που εργάζεται στα αποχετευτικά δίκτυα και τους σταθµούς επεξεργασίας, να εξασφαλίζεται ότι δεν προκαλείται ζηµία στα αποχετευτικά δίκτυα, στους σταθµούς επεξεργασίας λυµάτων και το συναφή εξοπλισµό, να εξασφαλίζεται ότι δεν εµποδίζεται η λειτουργία και η απόδοση του σταθµού επεξεργασίας λυµάτων καθώς επίσης και η επεξεργασία της λυµατολάσπης, να ελέγχεται ότι οι απορρίψεις από τους σταθµούς επεξεργασίας δεν επηρεάζουν αρνητικά το περιβάλλον και δεν εµποδίζουν τα ύδατα υποδοχής να πληρούν τις απαιτήσεις άλλων κοινοτικών οδηγιών και να διασφαλίζεται η διάθεση της λυµατολάσπης µε ασφαλή και περιβαλλοντικά αποδεκτό τρόπο. Απαγορεύεται ρητά να διατίθενται στο αποχετευτικό σύστηµα ουσίες που δηµιουργούν εµφράξεις, οσµές και εκρήξεις, που προσβάλλουν τα δοµικά υλικά και τα επί µέρους τεχνικά έργα. Τέτοιες ουσίες είναι διάφορα αδρανή υλικά, γυαλιά, άµµος, υπολείµµατα δέρµατος, διάφορες ίνες, πλαστικά, υφάσµατα, συνθετικές πάστες, πίσσες, γαλακτώµατα, υγρά απορρίµµατα τα οποία σταθεροποιούνται όπως το τσιµέντο, το υδροξείδιο του ασβεστίου, η γύψος κ.λ.π. Ακόµα, βενζίνη, λάδια, γράσα, ζωικά και φυτικά λίπη και έλαια, οξέα, βάσεις, χλωριωµένοι υδρογονάνθρακες, φωσγένιο, υδρόθειο, υδροκυάνιο και άλλες τοξικές ουσίες. Κλασικό παράδειγµα επίδρασης ουσιών τόσο στο αποχετευτικό δίκτυο όσο και στις ΕΕΛ είναι η διάβρωση που παρουσιάζεται συχνά και προκύπτει από την απ' ευθείας διάθεση βιοµηχανικών αποβλήτων που περιέχουν θειούχες ενώσεις όπως βυρσοδεψείων, εργοστασίων τροφίµων, Ευθ. Νταρακάς, Λέκτορας Α.Π.Θ. 13

15 διυλιστηρίων κ.λ.π. στο δίκτυο αποχέτευσης. Το υδρόθειο (H 2 S) δηµιουργείται στα απόβλητα από την απ' ευθείας διάθεση βιοτεχνικών και βιοµηχανικών αποβλήτων στους αγωγούς αποχέτευσης όπως αποβλήτων βυρσοδεψείων, βιοµηχανιών τροφίµων κ.λ.π. ή από την διάσπαση θειούχων ενώσεων που υπάρχουν στα απόβλητα (σχήµα 2.3.1). Το υδρόθειο που διαφεύγει σαν αέριο από τα απόβλητα µπορεί να οξειδωθεί επάνω στις επιφάνειες των τοιχωµάτων των αγωγών αποχέτευσης (σχήµα 2.3.2). Αν οι επιφάνειες αυτές είναι υγρές, όπως συνήθως είναι, από τους υδρατµούς που παράγονται λόγω διαφοράς θερµοκρασίας αποβλήτων - περιβάλλοντος τότε οξειδώνεται το υδρόθειο σε θειικό οξύ κατά την αντίδραση: H2S + 2O 2 H2SO4. Το θειικό οξύ αποτελεί άµεση αιτία διαβρωτικής φθοράς σε αποχετευτικούς αγωγούς. Η οξειδωτική αυτή διεργασία εξελίσσεται σε πολλές σύνθετες αντιδράσεις. Οι παράγοντες που ρυθµίζουν την παρουσία και την ποσότητα του υδρόθειου είναι: Η ποσότητα του διαλυµένου οξυγόνου στα απόβλητα. (Σε µεγάλες συγκεντρώσεις οξυγόνου δεν δηµιουργείται υδρόθειο). Η θερµοκρασία των αποβλήτων. (Η ποσότητα των Η 2 S - σουλφιδίων αυξάνει µε την άνοδο της θερµοκρασίας). Η ποσότητα των οργανικών τροφών και των θειικών αλάτων. (Ανεπαρκής παρουσία θειικών ή τροφών περιορίζει τον σχηµατισµό Η 2 S σουλφιδίων). Η ταχύτητα ροής των αποβλήτων. (Σε µικρές ταχύτητες καθιζάνουν στερεά που αργά και περιοδικά κινούνται κατά µήκος του πυθµένα. Οι χαλαρές αυτές αποθέσεις χάνουν πολύ γρήγορα το οξυγόνο και η δηµιουργία των σουλφιδίων µπορεί να διαρκέσει ως την πλήρη κατανάλωση των θειικών ή των οργανικών τροφών. Οι µεγαλύτερες ταχύτητες εµποδίζουν την καθίζηση και ευνοούν την προσρόφηση οξυγόνου στα απόβλητα). Βιοµηχανικά απόβλητα Βιοµηχανίες τροφίµων Ύδρευση - Νοικοκυριά Ανόργανες θειικές ενώσεις Σουλφίδια (S 2- ) Υδροσουλφίδια (HS - ) Οργανικές θειούχες ενώσεις Θειοπρωτεΐνες Θειούχα αµινοξέα Οξείδια του θείου, Θειικά, υποθειώδη, Θειοθειικά κ.λ.π. Σχηµατισµός σουλφιδίων από βακτηρίδια (σαπρόφοβα) στον γλοιώδη υµένα των αγωγών (απόβλητα και ίζηµα) (Αναερόβιες συνθήκες) ΣΥΝΟΛΟ ΣΟΥΛΦΙ ΙΩΝ ΣΤΑ ΑΠΟΒΛΗΤΑ Αδιάλυτα µεταλλικά σουλφίδια ιαλυµένα σουλφίδια Αυτοοξείδωση σουλφιδίων σε στοιχειώδες θείο Ιονισµός διαλυτών σουλφιδίων Σχηµατισµός διαλυµένου H 2 S σε µοριακή µορφή (Ποσοστό που εξαρτάται από το ph και τη θερµοκρασία των αποβλήτων) Σχήµα Σχηµατισµός σουλφιδίων στα αποχετευτικά δίκτυα Τα µέτρα που λαµβάνονται για την αποφυγή της διάβρωσης από τον σχηµατισµό του υδρόθειου είναι προληπτικά και θεραπευτικά. Τα προληπτικά µέτρα µπορούν να διαχωριστούν σε ενεργητικά και παθητικά (πίνακας 2.3.1). Τα ενεργητικά µέτρα για την παρεµπόδιση σχηµατισµού σουλφιδίων περιλαµβάνουν. Η παρεµπόδιση σχηµατισµού σουλφιδίων επιτυγχάνεται (ενεργητικά µέτρα): Με κατάλληλο σχεδιασµό του δικτύου, (σωστή επιλογή κλίσεων, διαµέτρου αγωγών κ.λ.π.). Ευθ. Νταρακάς, Λέκτορας Α.Π.Θ. 14

16 Με την µέθοδο αναστολής της αναερόβιας διάσπασης µε βακτηριοστατικά µέσα, όπως χλωριωµένες κυκλικές ενώσεις που είναι όµως πολυδάπανες και δηµιουργούν προβλήµατα στις εγκαταστάσεις καθαρισµού γιατί οι ενώσεις αυτές παραµένουν ενεργές ακόµα και µέχρι τις εγκαταστάσεις καθαρισµού αποβλήτων. Με την διατήρηση αερόβιων συνθηκών, είτε µε µηχανικούς τρόπους, όπως αερισµός ή παροχέτευση τεχνικού οξυγόνου, είτε µε οξειδωτικά χηµικά, όπως Cl 2, NaOCl, H 2 O 2, Ο 3 κ.λ.π. Και οι δύο αυτές µέθοδοι χρησιµοποιούνται σήµερα ευρύτατα µε πολύ καλά αποτελέσµατα. Σχήµα Επιπτώσεις από τον σχηµατισµό υδρόθειου στα αποχετευτικά δίκτυα Η αντιδιαβρωτική προστασία επιτυγχάνεται (παθητικά µέτρα): Με τη χρήση αντιδιαβρωτικών υλικών στην κατασκευή των αγωγών, τα οποία όµως έχουν µεγάλο κόστος και παρουσιάζουν κάποια προβλήµατα στην συντήρησή τους. Με την επένδυση των κοινών αγωγών µε υλικά που παρουσιάζουν ανθεκτικότητα στις επιδράσεις των οξέων όπως είναι το PVC. Η επένδυση αυτή µπορεί να γίνει είτε µε επικόλληση φύλλων πάχους µερικών χιλιοστών είτε µε ψεκασµό που θα σχηµατίσει κρούστα πάχους mm. Στις περιπτώσεις που έχουµε σχηµατισµό υδρόθειου µπορούµε να επέµβουµε (θεραπευτικά): εσµεύοντας το υδρόθειο (H 2 S) µε χηµικές ουσίες όπως άλατα του Zn 2+, Fe 2+, Fe 3+ τα οποία δηµιουργούν δυσδιάλυτες ενώσεις και δρουν ευεργετικά στην µηχανική βαθµίδα των εγκαταστάσεων επεξεργασίας αποβλήτων. Οξειδώνοντας το Η 2 S µε χηµικά µέσα όπως Cl 2, NaOCl, H 2 O 2, Ο 3 κ.λ.π. Πίνακας Αντιδιαβρωτικά µέτρα από το σχηµατισµό υδρόθειου Προληπτικά µέτρα Θεραπευτικά µέτρα Ενεργητικά µέτρα 1. Σωστός σχεδιασµός δικτύου 2. Αναστολή αναερόβιας διάσπασης µε βακτηριοστατικά µέσα 3. ιατήρηση αερόβιων συνθηκών Παθητικά µέτρα 1. Χρήση αντιδιαβρωτικών υλικών 2. Επένδυση αγωγών µε ανθεκτικά υλικά 1. έσµευση του υδρόθειου µε χηµικές ουσίες 2. Οξείδωση του υδρόθειου µε χηµικές ουσίες Ευθ. Νταρακάς, Λέκτορας Α.Π.Θ. 15

17 2.4 Ρυπογόνες ουσίες βιοµηχανικών αποβλήτων Οι σηµαντικότερες ρυπογόνες ουσίες που πρέπει να λαµβάνονται υπόψη, για τον καθορισµό των οριακών τιµών εκποµπής από βιοµηχανικά απόβλητα παρατίθενται στον πίνακα Πίνακας Κατάλογος ρυπογόνων ουσιών για την ατµόσφαιρα και τα νερά Ρυπογόνες ουσίες της ατµόσφαιρας 1. ιοξείδιο του θείου καθώς και άλλες ενώσεις του θείου 2. Οξείδια του αζώτου καθώς και άλλες ενώσεις του αζώτου 3. Μονοξείδιο του άνθρακα 4. Πτητικές οργανικές ενώσεις (VOCs) 5. Μέταλλα και οι ενώσεις τους 6. Σκόνη 7. Αµίαντος (σωµατίδια εν αιωρήσει και ίνες) 8. Χλώριο και ενώσεις του χλωρίου 9. Φθόριο και ενώσεις του φθορίου 10. Αρσενικό και ενώσεις του αρσενικού 11. Κυανιούχες ενώσεις 12. Ουσίες και παρασκευάσµατα που έχουν αποδεδειγµένα ιδιότητες καρκινογόνες, µεταλλαξιογόνες, ή ικανές να βλάψουν την αναπαραγωγή µέσω της ατµόσφαιρας 13. Πολυχλωροδιβενζοδιοξίνες και πολυχλωροδιβενζοφουράνια Ρυπογόνες ουσίες του νερού 1. Αλογονωµένες οργανικές ουσίες από τις οποίες δύνανται να προκύψουν ανάλογου είδους ενώσεις µέσα στο υδάτινο περιβάλλον 2. Οργανοφωσφορικές ενώσεις 3. Οργανοκασσιτερικές ενώσεις 4. Ουσίες και παρασκευάσµατα που έχουν αποδεδειγµένα ιδιότητες καρκινογόνες, µεταλλαξιογόνες ή ικανές να βλάψουν την αναπαραγωγή στο υδάτινο περιβάλλον 5. Ανθεκτικοί υδρογονάνθρακες και ανθεκτικές και βιοσυσσωρευόµενες τοξικές ουσίες 6. Κυανιούχες ενώσεις 7. Μέταλλα και οι ενώσεις τους 8. Αρσενικό και οι ενώσεις του 9. Βιοκτόνα και φυτοϋγειονοµικά προϊόντα 10. Αιωρούµενες ουσίες 11. Ουσίες που συµβάλλουν στον ευτροφισµό (ιδίως νιτρικά και φωσφορικά άλατα) 12. Ουσίες που έχουν αρνητική επίδραση στον ισοζύγιο του οξυγόνου (και που µετρούνται µε παραµέτρους όπως BOD, COD) 2.5 Κανόνες δειγµατοληψίας και ανάλυσης βιοµηχανικών αποβλήτων Οι εργαστηριακές αναλύσεις υγρών βιοµηχανικών αποβλήτων για τον έλεγχο τήρησης των οριακών τιµών πρέπει να γίνονται σε µέσο συνεχές 24ωρο αντιπροσωπευτικό δείγµα. Ισοδύναµα είναι δυνατόν να λαµβάνονται 3 τουλάχιστον στιγµιαία δείγµατα σε διάρκεια 24 ωρών µε διαφορά δύο διαδοχικών δειγµάτων τουλάχιστον 1 ώρα. Η διαφορά µεταξύ δύο διαδοχικών δειγµάτων, για βιοµηχανίες ή εγκαταστάσεις µε παροχή µελέτης αποβλήτων µεγαλύτερη των 30 m 3 /h θα είναι τουλάχιστον 3 ώρες. Ο µέσος όρος των τιµών των δειγµάτων λαµβάνεται σαν ενδεικτική τιµή για την τήρηση των προδιαγραφών, η οποία όµως είναι δεσµευτική µέσα στα πλαίσια των αποκλίσεων. Τα όρια συγκέντρωσης θα επιτυγχάνονται µε επεξεργασία των υγρών αποβλήτων και όχι µε αραίωση αυτών. Οι εργαστηριακές εξετάσεις υγρών βιοµηχανικών αποβλήτων και η έκφραση των αντιστοίχων αποτελεσµάτων εκτελούνται µε βάση τις µεθόδους Ελληνικών προτύπων εξέτασης (εκδόσεις ΕΛΟΤ), ή µε έγκυρη µεθοδολογία της ΕΕ, ή θα ακολουθούνται τα Αµερικανικά πρότυπα εξέτασης (Standard Methods for the examination of water and wastewater). Στα αποτελέσµατα των αναλύσεων θα αναγράφεται και µέθοδος που ακολουθήθηκε για τον προσδιορισµό της συγκέντρωσης κάθε ρυπαντή. Σε κάθε βιοµηχανική ή άλλη εγκατάσταση που διαθέτει υγρά απόβλητα ή λύµατα, απαιτείται η κατασκευή κατάλληλου φρεατίου δειγµατοληψίας, σύµφωνα µε εγκεκριµένο σχέδιο και σε θέση εύκολα επισκέψιµη, µέσα στην ιδιοκτησία του εργοστασίου. Οι διαθέτοντες λύµατα και υγρά απόβλητα, οφείλουν να τηρούν βιβλία παρακολούθησης της ποιότητάς τους και να υποβάλλουν στις αρµόδιες αρχές αντίγραφα των αναλύσεων που πραγµατοποιούν εφόσον ζητηθούν. Οι παράµετροι που εξετάζονται και ο τρόπος δειγµατοληψίας ορίζονται κατά περίπτωση από τις αρµόδιες αρχές. Οι αρµόδιες αρχές και υπηρεσίες µπορούν να επιβάλλουν κατά περίπτωση τη λήψη και άλλων απαιτούµενων ή και αυστηρότερων µέτρων, σύµφωνα µε την ισχύουσα νοµοθεσία. Ευθ. Νταρακάς, Λέκτορας Α.Π.Θ. 16

18 3. ΚΑΤΗΓΟΡΙΟΠΟΙΗΣΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΩΝ Στην ενότητα αυτή παρουσιάζονται αναλυτικά όλοι οι βιοµηχανικοί κλάδοι οι οποίοι «παράγουν» απόβλητα (αέρια, υγρά και στερεά). Στα απόβλητα αυτά πρέπει να εφαρµοστούν διάφορες τεχνικές επεξεργασίας µε στόχο την εξάλειψη της ρύπανσης και την προστασία του περιβάλλοντος. 1. Εγκαταστάσεις επεξεργασίας και µεταποίησης γάλακτος µε προϊόντα: γάλα, τυρί, γιαούρτι, παγωτά, διάφορα άλλα γαλακτοµικά προϊόντα 2. Εγκαταστάσεις επεξεργασίας - µεταποίησης για την παραγωγή προϊόντων διατροφής από ζωικές πρώτες ύλες, δηλαδή εγκαταστάσεις: εντατικής εκτροφής βοοειδών, αιγοπροβάτων, χοιρινών εντατικής εκτροφής πουλερικών (αυγοπαραγωγές ή κρεατοπαραγωγές) επεξεργασίας - µεταποίησης κρεάτων (σφαγεία - αλλαντοποιία) εξάλειψης ή αξιοποίησης υποπροϊόντων σφαγείων επεξεργασίας - µεταποίησης ιχθυρών 3. Εγκαταστάσεις επεξεργασίας - µεταποίησης για την παραγωγή προϊόντων διατροφής από φυτικές πρώτες ύλες, δηλαδή εγκαταστάσεις: επεξεργασίας - µεταποίησης φρούτων και λαχανικών (κονσερβοποιεία) επεξεργασίας - µεταποίησης ελαίων (εξευγενισµένων ή µη) και σπορέλαιων επεξεργασίας - µεταποίησης αλεύρων, αµύλου και προϊόντων του, αρτοποιίας, κρουασάν επεξεργασίας - παραγωγής ζυµαρικών επεξεργασίας - παραγωγής καφέ επεξεργασίας - παραγωγής ζάχαρης επεξεργασίας - παραγωγής αλκοολούχων ποτών, οινοπνευµατοποιίας, οινοποιίας, ζυθοποιίας και αναψυκτικών 4. Βιοµηχανικές εγκαταστάσεις φινιριστηρίων βαφείων προεπεξεργασίας πλύσης, λεύκανσης, µερσερισµού, βαφής ινών & υφασµάτων 5. Βιοµηχανικές εγκαταστάσεις δέψης δερµάτων (βυρσοδεψεία) 6. Βιοµηχανικές εγκαταστάσεις χαρτοποιίας παραγωγής χαρτοπολτού (χαρτοµάζας) από ξύλο ή άλλα ινώδη υλικά παραγωγής χαρτιού και χαρτονιού 7. Βιοµηχανικές εγκαταστάσεις παραγωγής και µεταποίησης µετάλλων Εγκαταστάσεις φρύξης ή επίτηξης µεταλλεύµατος συµπεριλαµβανοµένου του θειούχου µεταλλεύµατος Εγκαταστάσεις παραγωγής χυτοσιδήρου ή χάλυβα (πρωτογενούς ή δευτερογενούς) συµπεριλαµβανοµένων των χυτηρίων συνεχούς χύτευσης Εγκαταστάσεις επεξεργασίας σιδηρούχων µετάλλων µε έλαση εν θερµώ µε σφυρηλάτηση µε σφύρες κρουστικής ενέργειας µε επίθεση προστατευτικού στρώµατος τηγµένου µετάλλου Χυτήρια σιδηρούχων Εγκαταστάσεις παραγωγής ακατέργαστων µη σιδηρούχων µετάλλων από µεταλλεύµατα, συµπυκνώµατα ή δευτερογενείς πρώτες ύλες µε µεταλλουργικές, χηµικές ή ηλεκτρολυτικές διεργασίες Εγκαταστάσεις τήξης µη σιδηρούχων µετάλλων και κραµάτων συµπεριλαµβανοµένων των προϊόντων ανάκτησης (εξευγενισµός, χύτευση) Ευθ. Νταρακάς, Λέκτορας Α.Π.Θ. 17

19 Εγκαταστάσεις επιφανειακής επεξεργασίας µετάλλων και πλαστικών υλικών µε ηλεκτρολυτικές ή χηµικές διεργασίες 8. Χηµικές εγκαταστάσεις παραγωγής φωσφορούχων, αζωτούχων ή καλιούχων λιπασµάτων (απλών ή σύνθετων) 9. Χηµικές εγκαταστάσεις που χρησιµοποιούν χηµική ή βιολογική διεργασία για την παρασκευή βασικών φαρµακευτικών προϊόντων 10. Χηµικές εγκαταστάσεις παραγωγής βασικών φυτοϋγειονοµικών προϊόντων και βιοκτόνων 11. Χηµικές εγκαταστάσεις παραγωγής εκρηκτικών υλών 12. Εγκαταστάσεις παραγωγής βασικών οργανικών χηµικών προϊόντων όπως: Απλών υδρογονανθράκων, (γραµµικών ή κυκλικών, κορεσµένων ή ακόρεστων, αλειφατικών ή αρωµατικών) Οξυγονούχων οργανικών ενώσεων, ιδίως αλκοολών, αλδεϋδών, κετονών, καρβοξυλικών οξέων, εστέρων, οξικών ενώσεων, αιθέρων, υπεροξειδίων, εποξικών ρητινών Θειούχων υδρογονανθράκων Αζωτούχων οργανικών ενώσεων, ιδίως αµινών, αµιδίων, νιτρωδών ή νιτρικών ενώσεων, νιτριλίων, κυανικών και ισοκυανικών ενώσεων Φωσφορούχων οργανικών ενώσεων Αλογονούχων οργανικών ενώσεων Βασικών πλαστικών υλών, (πολυµερών συνθετικών ινών και ινών µε βάση την κυτταρίνη) Συνθετικού καουτσούκ Χρωµάτων και χρωστικών υλικών Απορρυπαντικών και τασιενεργών ουσιών 13. Εγκαταστάσεις παραγωγής βασικών ανόργανων χηµικών προϊόντων όπως: Αερίων (αµµωνίας, χλωρίου ή υδροχλωρίου, φθορίου ή υδροφθορίου, οξειδίων του άνθρακα, θειικών ενώσεων, οξειδίων του αζώτου, υδρογόνου, διοξειδίου του θείου) Οξέων, όπως χρωµικού, υδροφθορικού, φωσφορικού, νιτρικού, υδροχλωρικού, θειικού, ατµίζοντος θειικού και άλλων θειούχων οξέων Βάσεων (υδροξειδίου του αµµωνίου, υδροξειδίου του καλίου, υδροξειδίου του νατρίου) Αλάτων, όπως χλωριούχου αµµωνίου, χλωρικού καλίου, ανθρακικού καλίου, ανθρακικού νατρίου, υπερβορικών αλάτων, νιτρικού αργύρου, κ.λ.π. Αµετάλλων, µεταλλοξειδίων ή άλλων ανόργανων ενώσεων, όπως ανθρακασβεστίου, πυριτίου, ανθρακοπυριτίου, κ.ά. Οι θεµελιώδεις τεχνικές, καθώς επίσης και κάποιες παραλλαγές τους, οι οποίες θα πρέπει να λαµβάνονται υπόψη στο σχεδιασµό των εγκαταστάσεων επεξεργασίας των βιοµηχανικών αποβλήτων όλων των παραπάνω κλάδων είναι οι εξής: 1. Η χρησιµοποίηση τεχνικών που παράγουν λίγα απόβλητα. 2. Η χρησιµοποίηση λιγότερο επικίνδυνων ουσιών. 3. Η εξέλιξη των τεχνικών ανάκτησης και ανακύκλωσης των ουσιών που εκπέµπονται και χρησιµοποιούνται κατά τη διεργασία παραγωγής και, ενδεχοµένως, των αποβλήτων. 4. Οι συγκρίσιµες διεργασίες, εξοπλισµοί ή τρόποι λειτουργίας που έχουν δοκιµαστεί επιτυχώς σε βιοµηχανική κλίµακα. 5. Η τεχνική πρόοδος και η εξέλιξη των επιστηµονικών γνώσεων. 6. Η φύση, οι επιπτώσεις και ο όγκος των συγκεκριµένων εκποµπών. 7. Η κατανάλωση και η φύση των πρώτων υλών (συµπεριλαµβανοµένου του νερού) και η αποτελεσµατική χρήση της ενέργειας. 8. Η ανάγκη πρόληψης ή µείωσης στο ελάχιστο δυνατό των γενικών επιπτώσεων των εκποµπών και των κινδύνων για το περιβάλλον. 9. Η ανάγκη πρόληψης των ατυχηµάτων και µείωσης των επιπτώσεών τους στο περιβάλλον. Οι επί µέρους τεχνικές διαχείρισης και επεξεργασίας βιοµηχανικών αποβλήτων από βιοµηχανίες τροφίµων (οργανικό κυρίως ρυπαντικό φορτίο) αλλά και άλλες βιοµηχανίες, όπως βαφεία φινιριστήρια, βυρσοδεψεία και βιοµηχανίες χαρτιού παρουσιάζονται αναλυτικά στα επόµενα κεφάλαια. Ευθ. Νταρακάς, Λέκτορας Α.Π.Θ. 18

20 4. ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ 4.1 Αέρια απόβλητα βιοµηχανιών τροφίµων Για τα αέρια απόβλητα των βιοµηχανιών τροφίµων εφαρµόζονται διάφορες τεχνολογίες µε διαφορετική δυνατότητα ανάκτησης των αποµακρυνόµενων ρύπων. Οι εφαρµοζόµενες τεχνολογίες αντιρρύπανσης ξηρής συλλογής για τα αιωρούµενα σωµατίδια επιτρέπουν την ανάκτηση του «αποµακρυνόµενου ρύπου». Σε ότι αφορά τις αέριες εκποµπές, οργανικές ή ανόργανες, η συνήθης πρακτική είναι η εφαρµογή µέτρων για τη µείωση των εκποµπών στην πηγή µε κατάλληλες βελτιστοποιήσεις στην παραγωγική διαδικασία, καθώς η ανάκτηση ουσιών µετά την εφαρµογή αντιρρυπαντικής τεχνολογίας είναι είτε δύσκολη είτε αδύνατη, καθώς ο ρύπος µπορεί να έχει υποστεί διάσπαση ή χηµική µετατροπή σε άλλα, λιγότερο βλαβερά για το περιβάλλον, συστατικά. Η εφαρµογή τεχνολογιών χωρίς ανάκτηση ρύπων µεταφέρει ρύπανση από την αέρια φάση είτε στη υγρή είτε στην στερεά. Στον πίνακα που ακολουθεί παρουσιάζονται τα συστήµατα που εφαρµόζονται σε εγκαταστάσεις βιοµηχανίας τροφίµων. Πίνακας Τεχνολογίες αντιµετώπισης ατµοσφαιρικής ρύπανσης ΙΕΡΓΑΣΙΕΣ Συστήµατα αποµάκρυνσης σωµατιδίων Συστήµατα αποµάκρυνσης αερίων ρύπων και οσµών ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ Συστήµατα καύσης Καταλυτικοί µετατροπείς Ξηρής συλλογής ιαχωριστές ή θάλαµοι καθίζησης µε βαρύτητα Κυκλώνες Σακκόφιλτρα Ηλεκτρόφιλτρα Υγρής συλλογής Πλυντρίδες Συστήµατα καύσης Καταλυτικοί µετατροπείς Πλυντρίδες Συστήµατα απορρόφησης Συστήµατα προσρόφησης Συµπυκνωτήρες Έκπλυση απαερίων σε τούνελ διαβροχής Βιόφιλτρα Έγχυση (ψεκασµός) αντιοσµητικών ουσιών Συστήµατα καταλυτικής φωτοοξείδωσης Καύση Η µέθοδος είναι αποτελεσµατική για µεγάλο εύρος αέριων ρύπων όπως πτητικές οργανικές ενώσεις, εκποµπές διαλυτών, ή ακόµα και οργανικά σωµατίδια. Απαιτείται θερµοκρασία Τ > ο C µε χρόνο παραµονής t > 0,5 sec για να επιτευχθεί η πλήρης οξείδωση των οργανικών. Μειονέκτηµα της καύσης είναι η υψηλή απαίτηση ενέργειας για τη διατήρηση συνεχώς της υψηλής θερµοκρασίας. Ο συνδυασµός των διατάξεων καύσης µε διατάξεις ανάκτησης και αξιοποίησης της θερµότητας µειώνει το κόστος λειτουργίας, αυξάνει όµως σηµαντικά το κόστος των εγκαταστάσεων και των δαπανών για τη συντήρησή τους. Συστήµατα αποµάκρυνσης αιωρούµενων σωµατιδίων Ξηρή συλλογή αιωρούµενων σωµατιδίων Τα αιωρούµενα σωµατίδια συλλέγονται σε στερεά µορφή προκειµένου είτε να ανακυκλωθούν ή να διατεθούν κατάλληλα. Οι διατάξεις, οι οποίες συνήθως χρησιµοποιούνται (κυκλώνες, σακκόφιλτρα, απονεφοποιητές, ηλεκτροστατικά φίλτρα) παρουσιάζονται στον πίνακα Υγρή συλλογή αιωρούµενων σωµατιδίων Οι διατάξεις υγρού καθαρισµού είναι πλυντρίδες οι οποίες βασίζονται στη διέλευση των εκπεµπόµενων σωµατιδίων και άλλων αερίων ρύπων σε αντιρροή µε υδατικά διαλύµατα χηµικών ουσιών. Η αντίδραση του διαλύµατος µε τους αέριους ρύπους και η παράσυρση των σωµατιδίων από το υγρό εξασφαλίζει την εξουδετέρωση και την αποµάκρυνση ορισµένων σωµατιδίων και αέριων ρύπων. Το µειονέκτηµα της µεθόδου είναι ότι τελικά οι ρύποι µεταφέρονται στο υδατικό διάλυµα οπότε δηµιουργείται η ανάγκη επεξεργασίας των υγρών που δηµιουργούνται. Γενικά οι υγροί καθαριστές είναι αποτελεσµατικοί για τη µείωση οργανικών πτητικών, σταγονιδίων ελαιωδών ουσιών Ευθ. Νταρακάς, Λέκτορας Α.Π.Θ. 19

Διαχείριση Αποβλήτων

Διαχείριση Αποβλήτων ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Διαχείριση Αποβλήτων Ενότητα 11 : Βιομηχανικά Στερεά και Υγρά Απόβλητα Δρ. Σταυρούλα Τσιτσιφλή Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας, Πολεοδομίας και Περιφερειακής Ανάπτυξης Άδειες Χρήσης Το

Διαβάστε περισσότερα

Ποιοτικά Χαρακτηριστικά Λυµάτων

Ποιοτικά Χαρακτηριστικά Λυµάτων Ποιοτικά Χαρακτηριστικά Λυµάτων µπορούν να καταταχθούν σε τρεις κατηγορίες: Φυσικά Χηµικά Βιολογικά. Πολλές από τις παραµέτρους που ανήκουν στις κατηγορίες αυτές αλληλεξαρτώνται π.χ. η θερµοκρασία που

Διαβάστε περισσότερα

Ορισμός το. φλψ Στάδια επεξεργασίας λυμάτων ΘΕΜΑ: ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΚΩ ΤΙ ΕΙΝΑΙ Ο ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΣ?

Ορισμός το. φλψ Στάδια επεξεργασίας λυμάτων ΘΕΜΑ: ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΚΩ ΤΙ ΕΙΝΑΙ Ο ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΣ? ΘΕΜΑ: ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΚΩ ΤΙ ΕΙΝΑΙ Ο ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΣ? Ο βιολογικος καθαρισμος αφορα την επεξεργασια λυματων, δηλαδη τη διαδικασια μεσω της οποιας διαχωριζονται οι μολυσματικες ουσιες από

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΘΕΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΟ ΓΕΩΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

ΔΙΑΘΕΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΟ ΓΕΩΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΔΙΑΘΕΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΟ ΓΕΩΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Ενότητα 9: Υγρά αστικά απόβλητα Διάθεση λυμάτων στο έδαφος (φυσικά συστήματα επεξεργασίας) (Μέρος 1 ο ) Ζαγγανά Ελένη Σχολή : Θετικών Επιστημών

Διαβάστε περισσότερα

Επίκουρος Καθηγητής Π. Μελίδης

Επίκουρος Καθηγητής Π. Μελίδης Χαρακτηριστικά υγρών αποβλήτων Επίκουρος Καθηγητής Π. Μελίδης Τμήμα Μηχανικών Περιβάλλοντος Εργαστήριο Διαχείρισης και Τεχνολογίας Υγρών Αποβλήτων Τα υγρά απόβλητα μπορεί να προέλθουν από : Ανθρώπινα απόβλητα

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι άμεση ρύπανση?

Τι είναι άμεση ρύπανση? ΡΥΠΑΝΣΗ ΝΕΡΟΥ Τι είναι ρύπανση; Ρύπανση μπορεί να θεωρηθεί η δυσμενής μεταβολή των φυσικοχημικών ή βιολογικών συνθηκών ενός συγκεκριμένου περιβάλλοντος ή/και η βραχυπρόθεσμη ή μακροπρόθεσμη βλάβη στην

Διαβάστε περισσότερα

ιαχείριση υγρών α οβλήτων

ιαχείριση υγρών α οβλήτων ιαχείριση υγρών α οβλήτων Εισαγωγή στις βαθµίδες βιολογικών καθαρισµών Ε εξεργασία καθαρισµού λυµάτων Αποµάκρυνση, εξουδετέρωση ή κατάλληλη τροποποίηση των επιβλαβών χαρακτηριστικών των λυµάτων ώστε να

Διαβάστε περισσότερα

Κείµενο:Ο ΗΓΙΑ 96/61/ΕΚ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ της 24ης Σεπτεµβρίου 1996 σχετικά µε την

Κείµενο:Ο ΗΓΙΑ 96/61/ΕΚ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ της 24ης Σεπτεµβρίου 1996 σχετικά µε την Οδηγία 96/61/ΕΚ του Συµβουλίου της 24ης Σεπτεµβρίου 1996 σχετικά µε την ολοκληρωµένη πρόληψη και έλεγχο της ρύπανσης ΕΠΙΣΗΜΗ ΕΦΗΜΕΡΙ Α ΑΡΙΘ. L 257 της 10/10/1996 σ. 0026-0040 Κείµενο:Ο ΗΓΙΑ 96/61/ΕΚ ΤΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Μέχρι και σήµερα ακόµη υπάρχει η τάση να δηµιουργούνται βιοµηχανικές ζώνες παραθαλάσσια, σε κλειστά πολλές λιµάνια ή στις όχθες ποταµών και λιµνών.

Μέχρι και σήµερα ακόµη υπάρχει η τάση να δηµιουργούνται βιοµηχανικές ζώνες παραθαλάσσια, σε κλειστά πολλές λιµάνια ή στις όχθες ποταµών και λιµνών. ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΑ ΑΠΟΒΛΗΤΑ Γενικά Τα βιοµηχανικά απόβλητα αποτελούν µία από τις κυριότερες πηγές ρύπανσης του περιβάλλοντος, ιδιαίτερα στις αναπτυσσόµενες χώρες. Η βιοµηχανική δραστηριότητα παράγει υγρά απόβλητα

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ ΤΩΝ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΑ ΠΛΥΝΤΗΡΙΑ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΩΝ

Η ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ ΤΩΝ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΑ ΠΛΥΝΤΗΡΙΑ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΩΝ Η ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ ΤΩΝ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΑ ΠΛΥΝΤΗΡΙΑ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΩΝ Α.. ΠΑΤΡΩΝΑΣ AQUACHEM ΕΠΕ, Αµαζόνων 1, Καλαµαριά 55133, E-mail: info@aquachem.gr ΜΟΝΑ ΕΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΜΙΚΡΗΣ ΚΛΙΜΑΚΑΣ Το νερό

Διαβάστε περισσότερα

Αναερόβιες Μονάδες για την παραγωγή βιο-αερίου από βιοµάζα

Αναερόβιες Μονάδες για την παραγωγή βιο-αερίου από βιοµάζα Αναερόβιες Μονάδες για την παραγωγή βιο-αερίου από βιοµάζα Βιο-αέριο? Το αέριο που παράγεται από την ζύµωση των οργανικών, ζωικών και φυτικών υπολειµµάτων και το οποίο µπορεί να χρησιµοποιηθεί για την

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΜΕΜΒΡΑΝΩΝ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ & ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ ΝΕΡΟΥ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΜΕΜΒΡΑΝΩΝ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ & ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ ΝΕΡΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΜΕΜΒΡΑΝΩΝ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ & ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ ΝΕΡΟΥ Ένα από τα µεγαλύτερα και σοβαρότερα προβλήµατα που αντιµετωπίζουν οι βιοµηχανίες σχετίζεται µε το κόστος απόρριψης εξαντληµένων διαλυµάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙΤΛΟΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΗΣ ΔΙΑΤΡΙΒΗΣ: «Διαχείριση αποβλήτων βιομηχανιών μεταποίησης τροφίμων- Εφαρμογή για τον κλάδο της χυμοποιείας»

ΤΙΤΛΟΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΗΣ ΔΙΑΤΡΙΒΗΣ: «Διαχείριση αποβλήτων βιομηχανιών μεταποίησης τροφίμων- Εφαρμογή για τον κλάδο της χυμοποιείας» ΤΜΗΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Π.Μ.Σ «ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΚΑΙ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΜΗΧΑΝΙΚΗ» ΤΙΤΛΟΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΗΣ ΔΙΑΤΡΙΒΗΣ: «Διαχείριση αποβλήτων βιομηχανιών μεταποίησης τροφίμων- Εφαρμογή για τον κλάδο της χυμοποιείας» ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ:

Διαβάστε περισσότερα

Φοιτητες: Σαμακός Φώτιος Παναγιώτης 7442 Ζάπρης Αδαμάντης 7458

Φοιτητες: Σαμακός Φώτιος Παναγιώτης 7442 Ζάπρης Αδαμάντης 7458 Φοιτητες: Σαμακός Φώτιος Παναγιώτης 7442 Ζάπρης Αδαμάντης 7458 1.ΕΙΣΑΓΩΓΗ 2.ΣΤΟΙΧΕΙΑΡΥΠΑΝΣΗΣ 2.1 ΠΑΘΟΦΟΝΟΙ ΜΙΚΡΟΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ 2.1.1 ΒΑΚΤΗΡΙΑ 2.1.2 ΙΟΙ 2.1.3 ΠΡΩΤΟΖΩΑ 2.2 ΑΝΟΡΓΑΝΕΣ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΚΕΣ ΔΙΑΛΥΤΕΣ ΣΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΥΠΟΙ ΚΑΙ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΚΑΙ ΛΥΜΑΤΩΝ Αστικά λύµατα περιέχονται στους υπονόµους του αποχετευτικού συστήµατος που µεταφέρει τα ακάθαρτα νερά µιας ανθρώπινης κοινότητας. Τα αστικά λύµατα προέρχονται

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΜΟΝΑ Α ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΥΡΟΚΟΜΙΚΩΝ ΜΟΝΑ ΩΝ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΜΕΘΟ ΟΥ MBR (Membrane Bio Reactor)

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΜΟΝΑ Α ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΥΡΟΚΟΜΙΚΩΝ ΜΟΝΑ ΩΝ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΜΕΘΟ ΟΥ MBR (Membrane Bio Reactor) ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΜΟΝΑ Α ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΥΡΟΚΟΜΙΚΩΝ ΜΟΝΑ ΩΝ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΜΕΘΟ ΟΥ MBR (Membrane Bio Reactor) Τα υγρά απόβλητα µονάδων επεξεργασίας τυροκοµικών προϊόντων περιέχουν υψηλό οργανικό

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ Ι. ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ

ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ Ι. ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΣΕΡΡΩΝ ΔΗΜΟΣ ΣΕΡΡΩΝ Αρ. Μελέτης: 2 / 2015 ΠΑΡΟΧΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ: Υπηρεσίες περιβαλλοντικής παρακολούθησης και ελέγχου του ανενεργού ΧΥΤΑ και του αποκαταστημένου ΧΔΑ Δήμου Σερρών έτους

Διαβάστε περισσότερα

❷ Η εµφάνιση και τα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά των τροφίµων. ❸ Η θρεπτική αξία των τροφίµων. ❻ Η προσαρµογή στο νέο προφίλ των τροφίµων

❷ Η εµφάνιση και τα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά των τροφίµων. ❸ Η θρεπτική αξία των τροφίµων. ❻ Η προσαρµογή στο νέο προφίλ των τροφίµων Ποιότητα Ορισµός Η έννοια της ποιότητας όπως αυτή ορίζεται από τον ιεθνή Οργανισµό Τυποποίησης (ISO) αναφέρεται στο σύνολο των ιδιοτήτων και των χαρακτηριστικών ενός προϊόντος τα οποία του προσδίδουν τη

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα καυσίμου σελ.1

Παράρτημα καυσίμου σελ.1 Παράρτημα καυσίμου σελ.1 Περιγραφές της σύστασης καύσιμης βιομάζας Η βιομάζα που χρησιμοποιείται σε ενεργειακές εφαρμογές μπορεί να προέρχεται εν γένει από δέντρα ή θάμνους (ξυλώδης ή λιγνο-κυτταρινούχος

Διαβάστε περισσότερα

Ορθή περιβαλλοντικά λειτουργία μονάδων παραγωγής βιοαερίου με την αξιοποίηση βιομάζας

Ορθή περιβαλλοντικά λειτουργία μονάδων παραγωγής βιοαερίου με την αξιοποίηση βιομάζας Ορθή περιβαλλοντικά λειτουργία μονάδων παραγωγής βιοαερίου με την αξιοποίηση βιομάζας ΑΡΓΥΡΩ ΛΑΓΟΥΔΗ Δρ. Χημικός TERRA NOVA ΕΠΕ περιβαλλοντική τεχνική συμβουλευτική ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΕΕ «ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ»

Διαβάστε περισσότερα

Προσδιορισμός φυσικοχημικών παραμέτρων υγρών αποβλήτων και υδάτων

Προσδιορισμός φυσικοχημικών παραμέτρων υγρών αποβλήτων και υδάτων Προσδιορισμός φυσικοχημικών παραμέτρων υγρών αποβλήτων και υδάτων (DO - BOD - COD - TOC) Χ. Βασιλάτος Οργανική ύλη Αποξυγόνωση επιφανειακών και υπογείων υδάτων Οι οργανικές ύλες αποτελούν πολύ σοβαρό ρύπο,

Διαβάστε περισσότερα

Όσα υγρά απόβλητα μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν, πρέπει να υποστούν

Όσα υγρά απόβλητα μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν, πρέπει να υποστούν 7. Επαναχρησιμοποίηση νερού στο δήμο μας! Όσα υγρά απόβλητα μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν, πρέπει να υποστούν επεξεργασία πριν την επανάχρησή τους. Ο βαθμός επεξεργασίας εξαρτάται από την χρήση για την

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ: Διαχείρηση στερεών αποβλήτων

ΜΑΘΗΜΑ: Διαχείρηση στερεών αποβλήτων ΜΑΘΗΜΑ: Διαχείρηση στερεών αποβλήτων ΔΙΔΑΣΚΩΝ: Καθηγητής Σεραφείμ Σαββίδης ΤΜΗΜΑ: Μηχανικών Περιβάλλοντος & Μηχανικών Αντιρρύπανσης 1 Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

η βελτίωση της ποιότητας του αέρα στα κράτη µέλη της ΕΕ και, ως εκ τούτου, η ενεργός προστασία των πολιτών έναντι των κινδύνων για την υγεία που

η βελτίωση της ποιότητας του αέρα στα κράτη µέλη της ΕΕ και, ως εκ τούτου, η ενεργός προστασία των πολιτών έναντι των κινδύνων για την υγεία που Τεχνολογίες ελέγχου των εκποµπών των Συµβατικών Ατµοηλεκτρικών Σταθµών (ΣΑΗΣ) µε καύσιµο άνθρακα ρ. Αντώνιος Τουρλιδάκης Τµ. Μηχανολόγων Μηχανικών, Πανεπιστήµιο υτικής Μακεδονίας Τύποι εκποµπών που εκλύονται

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΞΙΝΗΣ ΒΡΟΧΗΣ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΞΙΝΗΣ ΒΡΟΧΗΣ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ !Unexpected End of Formula l ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΞΙΝΗΣ ΒΡΟΧΗΣ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ Παραδεισανός Αδάμ ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η εργασία αυτή εκπονήθηκε το ακαδημαϊκό έτος 2003 2004 στο μάθημα «Το πείραμα στη

Διαβάστε περισσότερα

περαιτέρω χρήση, αφ ετέρου ρυπαντή των λιµνών, ποταµών, θαλασσών και υπογείων υδάτων στα οποία καταλήγει.

περαιτέρω χρήση, αφ ετέρου ρυπαντή των λιµνών, ποταµών, θαλασσών και υπογείων υδάτων στα οποία καταλήγει. ΡΥΠΑΝΣΗ Υ ΑΤΩΝ Η γη είναι ο µόνος από τους πλανήτες του Ηλιακού συστήµατος που εµφανίζει το φαινόµενο της ζωής. Το µοναδικό αυτό «προνόµιο» δηλαδή η ανάπτυξη και συντήρηση της ζωής στον πλανήτη µας οφείλεται

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρωµένες λύσεις διαχείρισης

Ολοκληρωµένες λύσεις διαχείρισης Ολοκληρωµένες λύσεις διαχείρισης λυµάτων µικρής & µεσαίας κλίµακας Προβλήµατα στα οποία δίνεται λύση Οι λύσεις που προτείνει η Agrologistics, έρχονται να δώσουν απάντηση σε πολλά προβλήµατα σχετικά µε

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση Υγρών Αποβλήτων στην Θεσσαλία: Υφιστάμενη Κατάσταση & Προοπτικές. Φωτεινή Αργυρούλη, Κώστας Παπαθανασίου Χημικοί Μηχανικοί

Διαχείριση Υγρών Αποβλήτων στην Θεσσαλία: Υφιστάμενη Κατάσταση & Προοπτικές. Φωτεινή Αργυρούλη, Κώστας Παπαθανασίου Χημικοί Μηχανικοί Διαχείριση Υγρών Αποβλήτων στην Θεσσαλία: Υφιστάμενη Κατάσταση & Προοπτικές Φωτεινή Αργυρούλη, Κώστας Παπαθανασίου Χημικοί Μηχανικοί ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΤΗΣ ΡΥΠΑΝΣΗΣ α) οδηγία 9/27/ΕΚ για την επεξεργασία

Διαβάστε περισσότερα

Εκτίµηση και πρόληψη των Επαγγελµατικών Κινδύνων στις Εγκαταστάσεις Επεξεργασίας Λυµάτων Βιολογικών Καθαρισµών (Περίληψη)

Εκτίµηση και πρόληψη των Επαγγελµατικών Κινδύνων στις Εγκαταστάσεις Επεξεργασίας Λυµάτων Βιολογικών Καθαρισµών (Περίληψη) Εκτίµηση και πρόληψη των Επαγγελµατικών Κινδύνων στις Εγκαταστάσεις Επεξεργασίας Λυµάτων Βιολογικών Καθαρισµών (Περίληψη) Αθήνα 2004 ΓΕΝΙΚΑ Η µελέτη «ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΚΙΝ ΥΝΩΝ ΣΤΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

BIO OXIMAT. Ολοκληρωμένο Σύστημα Καθαρισμού Υγρών Αποβλήτων Και Ανάκτησης Νερού Πλύσης Για Πλυντήρια Οχημάτων

BIO OXIMAT. Ολοκληρωμένο Σύστημα Καθαρισμού Υγρών Αποβλήτων Και Ανάκτησης Νερού Πλύσης Για Πλυντήρια Οχημάτων BIO OXIMAT Ολοκληρωμένο Σύστημα Καθαρισμού Υγρών Αποβλήτων Και Ανάκτησης Νερού Πλύσης Για Πλυντήρια Οχημάτων Περιγραφή συστήματος BIO OXIMAT Το σύστημα BIO OXIMAT KP του οίκου ENEKA ACTIVA είναι μια ολοκληρωμένη

Διαβάστε περισσότερα

Μέσα 19ου αιώνα συσχέτιση επιδηµιών µε νερό. Τέλη 19ου αιώνα διαπίστωση παθογόνων µικροοργανισµών στο νερό.

Μέσα 19ου αιώνα συσχέτιση επιδηµιών µε νερό. Τέλη 19ου αιώνα διαπίστωση παθογόνων µικροοργανισµών στο νερό. ΑΝΑΓΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ Μέσα 19ου αιώνα συσχέτιση επιδηµιών µε νερό. Τέλη 19ου αιώνα διαπίστωση παθογόνων µικροοργανισµών στο νερό. Αρχές 20ου αιώνα διαπίστωση της απολυµαντικής δράσης του Χλωρίου. Πρώτες

Διαβάστε περισσότερα

ΘΑΛΑΣΣΙΑ ΡΥΠΑΝΣΗ ΣΤΟΝ ΚΟΛΠΟ ΤΗΣ ΕΛΕΥΣΙΝΑΣ. Μ.Δασενάκης ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΕΛΛΗΝΩΝ

ΘΑΛΑΣΣΙΑ ΡΥΠΑΝΣΗ ΣΤΟΝ ΚΟΛΠΟ ΤΗΣ ΕΛΕΥΣΙΝΑΣ. Μ.Δασενάκης ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΕΛΛΗΝΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ, ΤΜΗΜΑ ΧΗΜΕΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΧΗΜΕΙΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΘΑΛΑΣΣΙΑ ΡΥΠΑΝΣΗ ΣΤΟΝ ΚΟΛΠΟ ΤΗΣ ΕΛΕΥΣΙΝΑΣ Μ.Δασενάκης ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΕΛΛΗΝΩΝ Ο ΣΑΡΩΝΙΚΟΣ ΚΟΛΠΟΣ Επιφάνεια: 2600 km 2 Μέγιστο βάθος: 450 m

Διαβάστε περισσότερα

ΡΥΠΑΝΣΗ. Ρύποι. Αντίδραση βιολογικών συστημάτων σε παράγοντες αύξησης

ΡΥΠΑΝΣΗ. Ρύποι. Αντίδραση βιολογικών συστημάτων σε παράγοντες αύξησης ΡΥΠΑΝΣΗ 91 είναι η άμεση ή έμμεση διοχέτευση από τον άνθρωπο στο υδάτινο περιβάλλον ύλης ή ενέργειας με επιβλαβή αποτελέσματα για τους οργανισμούς ( ο ορισμός της ρύπανσης από τον ΟΗΕ ) Ρύποι Φυσικοί (εκρήξεις

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΜΟΝΑ Α ΑΝΑΕΡΟΒΙΑΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΥΡΟΚΟΜΙΚΩΝ ΜΟΝΑ ΩΝ

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΜΟΝΑ Α ΑΝΑΕΡΟΒΙΑΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΥΡΟΚΟΜΙΚΩΝ ΜΟΝΑ ΩΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΜΟΝΑ Α ΑΝΑΕΡΟΒΙΑΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΥΡΟΚΟΜΙΚΩΝ ΜΟΝΑ ΩΝ Τα υγρά απόβλητα µονάδων επεξεργασίας τυροκοµικών προϊόντων περιέχουν υψηλό οργανικό φορτίο και προκαλούν αυξηµένα περιβαλλοντικά

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΣ

ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΣ Σε τι αποσκοπεί ο Βιολογικός Καθαρισµός των Αποβλήτων ΕίναιΕίναι από τους πιο αποτελεσµατικούς τρόπους αντιµετώπισης της ρύπανσης των υδάτινων αποδεκτών Επιτυγχάνει τον καθαρισµό

Διαβάστε περισσότερα

Η Ο ΗΓΙΑ 96/61/EΚ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟ ΤΗΣ ΡΥΠΑΝΣΗΣ (IPPC) ΚΑΙ ΟΙ ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΒΕΛΤΙΣΤΕΣ ΙΑΘΕΣΙΜΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ

Η Ο ΗΓΙΑ 96/61/EΚ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟ ΤΗΣ ΡΥΠΑΝΣΗΣ (IPPC) ΚΑΙ ΟΙ ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΒΕΛΤΙΣΤΕΣ ΙΑΘΕΣΙΜΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Επιχειρησιακό Πρόγραµµα «ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Υ.ΠΕ.ΧΩ..Ε. Γενική ιεύθυνση Περιβάλλοντος /νση Ε.Α.Ρ.Θ. Τµήµα Βιοµηχανιών Η Ο ΗΓΙΑ 96/61/EΚ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΑΣΚΑΡΙΔΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΔΟΥΔΟΥΜΗ ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΙΑΚΩΒΙΔΟΥ ΕΛΛΗ-ΕΙΡΗΝΗ ΕΙΡΗΝΗ ΟΣΜΑΝΤΖΙΚΙΔΟΥ. ΜΑΘΗΜΑ: ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «Το. νερό πηγή ζωής» ΤΑΞΗ: Ά

ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΑΣΚΑΡΙΔΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΔΟΥΔΟΥΜΗ ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΙΑΚΩΒΙΔΟΥ ΕΛΛΗ-ΕΙΡΗΝΗ ΕΙΡΗΝΗ ΟΣΜΑΝΤΖΙΚΙΔΟΥ. ΜΑΘΗΜΑ: ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «Το. νερό πηγή ζωής» ΤΑΞΗ: Ά ΜΑΘΗΜΑ: ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «Το νερό πηγή ζωής» ΤΑΞΗ: Ά ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ: ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΝΑΛΜΠΑΝΤΗΣ, ΕΛΕΝΗ ΧΕΙΜΑΡΙΟΥ ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΣΤΑΔΙΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΜΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ: ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΑΣΚΑΡΙΔΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

90711400-8. Σελίδα 2 από 5

90711400-8. Σελίδα 2 από 5 CPV κωδικοί «Υπηρεσίες λυμάτων, απορριμμάτων, καθαρισμού και περιβαλλοντικές υπηρεσίες» 90XXXXXX CODE EL 90000000-7 Υπηρεσίες λυμάτων, απορριμμάτων, καθαρισμού και περιβαλλοντικές υπηρεσίες 90400000-1

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση Αποβλήτων

Διαχείριση Αποβλήτων ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Διαχείριση Αποβλήτων Ενότητα 2: Εισαγωγή στη Διαχείριση Αστικών Υγρών Αποβλήτων. Δρ. Σταυρούλα Τσιτσιφλή Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας, Πολεοδομίας και Περιφερειακής Ανάπτυξης. Άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση αποµάκρυνσης ρύπων

Αξιολόγηση αποµάκρυνσης ρύπων Αξιολόγηση αποµάκρυνσης ρύπων ΣΥΣΤΗΜΑ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ Columbia Water Purification System (διπλό σύστηµα) Στους παρακάτω πίνακες δίνονται τα αποτελέσµατα των δοκιµών αποµάκρυνσης ρύπων: Columbia Water

Διαβάστε περισσότερα

Η ΡΥΠΑΝΣΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ. Σοφοκλής Λογιάδης

Η ΡΥΠΑΝΣΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ. Σοφοκλής Λογιάδης Η ΡΥΠΑΝΣΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ Σοφοκλής Λογιάδης Τι ειναι ρυπανση του νερου -ορισμος Το νερό είναι η πηγή ζωής στον πλανήτη μας. Περίπου το 70% της επιφάνειας του σκεπάζεται με νερό. Από το συνολικό διαθέσιμο νερό

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση και ταξινόμηση των χημικών αποβλήτων

Αξιολόγηση και ταξινόμηση των χημικών αποβλήτων Αξιολόγηση και ταξινόμηση των χημικών αποβλήτων Εισαγωγή Η αξιολόγηση των αποβλήτων είναι ιδιαίτερα σημαντική για την κατάλληλη ανακύκλωση ή διάθεσή τους. Αρμόδιος για τον ακριβή προσδιορισμό και την ταξινόμηση

Διαβάστε περισσότερα

Φορτίο. Cv <0,40. 1,5< Cv <3

Φορτίο. Cv <0,40. 1,5< Cv <3 ΕΝΕΡΓΟΣ ΙΛΥΣ Τύπος Χαµηλή φόρτιση Μέση Φόρτιση Υψηλή Φόρτιση F/M Kg BOD 5 / kg SS.d F/M < 0,15 F/M < 0,07 0,15F/M> 0,4 Φορτίο BOD (Cv) Kg BOD 5 / m 3.d Cv

Διαβάστε περισσότερα

Ε ΑΦΟΣ. Έδαφος: ανόργανα οργανικά συστατικά

Ε ΑΦΟΣ. Έδαφος: ανόργανα οργανικά συστατικά Ε ΑΦΟΣ Έδαφος: ανόργανα οργανικά συστατικά ρ. Ε. Λυκούδη Αθήνα 2005 Έδαφος Το έδαφος σχηµατίζεται από τα προϊόντα της αποσάθρωσης των πετρωµάτων του υποβάθρου (µητρικό πέτρωµα) ή των πετρωµάτων τω γειτονικών

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 1 ο. Εντεροκοκκοι Pseudomonas aeruginosa Αριθμός αποικιών σε 37 C. Πίνακας 1:Μικροβιολογικές παράμετροι. Ακρυλαμίδιο Αντιμώνιο

Κεφάλαιο 1 ο. Εντεροκοκκοι Pseudomonas aeruginosa Αριθμός αποικιών σε 37 C. Πίνακας 1:Μικροβιολογικές παράμετροι. Ακρυλαμίδιο Αντιμώνιο Κεφάλαιο 1 ο 1.Τεχνολογία-2.Πόσιμο νερό Πόσιμο νερό ορίζεται το νερό που προορίζεται για ανθρώπινη κατανάλωση.αυτό μπορεί να είναι στην φυσική του κατάσταση είτε να προέρχεται από επεξεργασία ανεξάρτητα

Διαβάστε περισσότερα

Διαρκής απαίτηση της εκπαιδευτικής κοινότητας είναι η ύπαρξη πολλών βιβλίων

Διαρκής απαίτηση της εκπαιδευτικής κοινότητας είναι η ύπαρξη πολλών βιβλίων Διαρκής απαίτηση της εκπαιδευτικής κοινότητας είναι η ύπαρξη πολλών βιβλίων για κάθε μάθημα, τα οποία θα βασίζονται στο ίδιο Αναλυτικό Πρόγραμμα και θα παρουσιάζουν τα ίδια θέματα από μια άλλη ίσως σκοπιά.

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΝΑΔΑ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΑΕΡΟΒΙΑΣ ΧΩΝΕΥΣΗΣ ΤΥΡΟΓΑΛΑΚΤΟΣ

ΜΟΝΑΔΑ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΑΕΡΟΒΙΑΣ ΧΩΝΕΥΣΗΣ ΤΥΡΟΓΑΛΑΚΤΟΣ ΒΡΥΛΛΑΚΗΣ ΜΑΝ. & ΣΙΑ Ο.Τ.Ε.Ε. ΜΟΝΑΔΑ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΑΕΡΟΒΙΑΣ ΧΩΝΕΥΣΗΣ ΤΥΡΟΓΑΛΑΚΤΟΣ ΓΑΛΑΚΤΟΚΟΜΙΚΗ ΚΡΗΤΗΣ ΕΠΕ ΣΕΛΛΙΑ ΔΗΜΟΥ ΑΓ. ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ - ΡΕΘΥΜΝΟ ΔΥΝΑΜΙΚΟΤΗΤΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ 4,8 tn τυρόγαλα / ημέρα στην αιχμή

Διαβάστε περισσότερα

Απώλειες των βιταμινών κατά την επεξεργασία των τροφίμων

Απώλειες των βιταμινών κατά την επεξεργασία των τροφίμων Απώλειες των βιταμινών κατά την επεξεργασία των τροφίμων Αποφλοίωση και καθαρισμός Πολλά φυτικά προϊόντα π.χ, μήλα, πατάτες χρειάζονται αποφλοίωση ή καθαρισμό μερικών τμημάτων τους πριν από την κατεργασία.

Διαβάστε περισσότερα

Ενεργειακή Αξιοποίηση Βιομάζας. Δρ Θρασύβουλος Μανιός Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΙ Κρήτης ΣΕΠ στην ΠΣΕ50

Ενεργειακή Αξιοποίηση Βιομάζας. Δρ Θρασύβουλος Μανιός Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΙ Κρήτης ΣΕΠ στην ΠΣΕ50 Ενεργειακή Αξιοποίηση Βιομάζας Δρ Θρασύβουλος Μανιός Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΙ Κρήτης ΣΕΠ στην ΠΣΕ50 Τι ορίζουμε ως «βιομάζα» Ως βιομάζα ορίζεται η ύλη που έχει βιολογική (οργανική) προέλευση. Πρακτικά,

Διαβάστε περισσότερα

Υ ο-µονάδες Βιολογικού Καθαρισµού

Υ ο-µονάδες Βιολογικού Καθαρισµού Υ ο-µονάδες Βιολογικού Καθαρισµού ΙΙ Μονάδες Βιολογικού Καθαρισµού (συν.) Χαλικοδιϋλιστήριο, ραστική λάσπη (ενεργή ιλύς) εξαµενές σταθεροποίησης Άρδευση Τεχνητοί υγρότοποι Οριζόντιας ελεύθερης ροής Κατακόρυφης

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΜΟΝΑΔΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΥΡΟΚΟΜΙΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ MBR (Membrane Bio Reactor)

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΜΟΝΑΔΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΥΡΟΚΟΜΙΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ MBR (Membrane Bio Reactor) ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΜΟΝΑΔΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΥΡΟΚΟΜΙΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ MBR (Membrane Bio Reactor) Τα υγρά απόβλητα μονάδων επεξεργασίας τυροκομικών προϊόντων περιέχουν υψηλό οργανικό

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΤΗ ΒΔΟΜΑΔΑ ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΣΤΟΧΟΙ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΡΩΤΗ ΕΝΟΤΗΤΑ

ΜΙΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΤΗ ΒΔΟΜΑΔΑ ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΣΤΟΧΟΙ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΡΩΤΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΧΗΜΕΙΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΓΡΑΦΕΙΑ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΩΝ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΛΕΥΚΩΣΙΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2007-2008 ΜΙΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΤΗ ΒΔΟΜΑΔΑ ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΣΤΟΧΟΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΘΕΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΟ ΓΕΩΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

ΔΙΑΘΕΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΟ ΓΕΩΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΔΙΑΘΕΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΟ ΓΕΩΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Ενότητα 12: Βιομηχανική ρύπανση- Υγρά βιομηχανικά απόβλητα και διάθεση αυτών (Μέρος 1 ο ) Ζαγγανά Ελένη Σχολή : Θετικών Επιστημών Τμήμα : Γεωλογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ

ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ 1 Ποιότητα και Ποιοτικός Έλεγχος Ο όρος «ποιότητα» συχνά χρησιµοποιείται χωρίς την πραγµατική της έννοια. ηλαδή δεν προσδιορίζεται αν το προϊόν στο οποίο αναφέρεται

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΠΡΟΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΜΕΝΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΥ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΥ ΑΣΤΙΚΩΝ ΛΥΜΑΤΩΝ ΤΥΠΟΥ AS VARIOcompact K (5-25 Μ.Ι.Π.)

ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΠΡΟΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΜΕΝΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΥ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΥ ΑΣΤΙΚΩΝ ΛΥΜΑΤΩΝ ΤΥΠΟΥ AS VARIOcompact K (5-25 Μ.Ι.Π.) ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΠΡΟΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΜΕΝΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΥ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΥ ΑΣΤΙΚΩΝ ΛΥΜΑΤΩΝ ΤΥΠΟΥ AS VARIOcompact K (5-25 Μ.Ι.Π.) Οι μονάδες βιολογικού καθαρισμού αστικών λυμάτων AS VARIOcompact K παραδίδονται

Διαβάστε περισσότερα

Ε Γ Κ Υ Κ Λ Ι Ο Σ ΘΕΜΑ:

Ε Γ Κ Υ Κ Λ Ι Ο Σ ΘΕΜΑ: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ ΕΙΔΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΥΔΑΤΩΝ Ε Γ Κ Υ Κ Λ Ι Ο Σ ΘΕΜΑ: «Περιεχόμενο φακέλου για την εφαρμογή του άρθρου 7 της Κ.Υ.Α. 20488/10 (ΦΕΚ

Διαβάστε περισσότερα

Παράμετροι Θαλάσσια Περιοχή Ποταμός Αλιακμ. & λοιποί υδάτινοι αποδέκτες 1. PH σε στιγμιαία δειγ. 6,5-8,5 6-9

Παράμετροι Θαλάσσια Περιοχή Ποταμός Αλιακμ. & λοιποί υδάτινοι αποδέκτες 1. PH σε στιγμιαία δειγ. 6,5-8,5 6-9 ΑΠΟΦΑΣΗ: 5662/88 Τροποποίηση όρων διάθεσης λυμάτων και υγρών βιομηχανικών αποβλήτων σε φυσικούς αποδέκτες: α) Θαλάσσια περιοχή Νομού Πιερίας, β) Αλιάκμονα ποταμό και καθορισμός των ανωτάτων επιτρεπτών

Διαβάστε περισσότερα

«Ο ΤΥΠΟΣ ΤΟΥ HIRAYAMA

«Ο ΤΥΠΟΣ ΤΟΥ HIRAYAMA 1 Τ.Ε.Ι. ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΑΛΙΕΙΑΣΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ ΙΙ «Ο ΤΥΠΟΣ ΤΟΥ HIRAYAMA 1. ΒΙΟΛΟΓΙΚΟ ΦΙΛΤΡΑΡΙΣΜΑ Τρεις τύποι φιλτραρίσµατος χρησιµοποιούνται στα αυτόνοµα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕ ΠΛΗΡΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ Η ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΠΕΝ ΥΣΗ ΤΗΣ Μ.Ι.ΜΑΙΛΛΗΣ ΑΕΒΕ ΥΨΟΥΣ ΤΕΣΣΑΡΩΝ ΕΚΑΤΟΜΜΥΡΙΩΝ ΕΥΡΩ ΚΑΘΙΣΤΑ ΤΟ ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΟ ΟΙΝΟΦΥΤΩΝ ΠΡΟΤΥΠΗ «ΠΡΑΣΙΝΗ» ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΜΟΝΑ Α H εταιρεία Μ.Ι.ΜΑΙΛΛΗΣ, ως ηγέτης

Διαβάστε περισσότερα

2.4 Ρύπανση του νερού

2.4 Ρύπανση του νερού 1 Η θεωρία του μαθήματος με ερωτήσεις 2.4 Ρύπανση του νερού 4-1. Ποια ονομάζονται λύματα; Έτσι ονομάζονται τα υγρά απόβλητα από τις κατοικίες, τις βιομηχανίες, τις βιοτεχνίες και τους αγρούς. 4-2. Ποιοι

Διαβάστε περισσότερα

Γενικές εξετάσεις 2015. Υγιεινή και Ασφάλεια Τροφίμων Γ ΕΠΑ.Λ ΟΜΑΔΑ Α & Β

Γενικές εξετάσεις 2015. Υγιεινή και Ασφάλεια Τροφίμων Γ ΕΠΑ.Λ ΟΜΑΔΑ Α & Β Φροντιστήρια δυαδικό 1 ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ δυαδικό Γενικές εξετάσεις 2015 Υγιεινή και Ασφάλεια Τροφίμων Γ ΕΠΑ.Λ ΟΜΑΔΑ Α & Β Τα θέματα επεξεργάστηκαν οι καθηγητές των Φροντιστηρίων «δυαδικό» Μπουρδούνη Κ. ΘΕΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΜΟΝΑ Α ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ ΝΕΡΟΥ ΚΑΙ ΜΗ ΕΝΙΚΗΣ ΑΠΟΡΡΙΨΗΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ

ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΜΟΝΑ Α ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ ΝΕΡΟΥ ΚΑΙ ΜΗ ΕΝΙΚΗΣ ΑΠΟΡΡΙΨΗΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΜΟΝΑ Α ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ ΝΕΡΟΥ ΚΑΙ ΜΗ ΕΝΙΚΗΣ ΑΠΟΡΡΙΨΗΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ Πηγή: Mr.Matteo Villa HAR srl. Επιµέλεια: Κων/νος I. Νάκος SHIELCO Ltd Σελίδα 1/5 O οίκος HAR srl, Ιταλίας εξειδικεύεται στον σχεδιασµό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ

ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ.Π.Μ.Σ.«ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Υ ΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ» ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ µε θέµα «ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΙΑΘΕΣΗΣ ΚΑΙ ΕΠΑΝΑΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι. Πίνακας 1. Μέγιστες επιτρεπόμενες συγκεντρώσεις μετάλλων στην ιλύ για εδαφική εφαρμογή

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι. Πίνακας 1. Μέγιστες επιτρεπόμενες συγκεντρώσεις μετάλλων στην ιλύ για εδαφική εφαρμογή ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι Πίνακας 1. Μέγιστες επιτρεπόμενες συγκεντρώσεις μετάλλων στην ιλύ για εδαφική εφαρμογή Μέταλλο Μέγιστη επιτρεπόμενη συγκέντρωση (mg/kg ξηράς ουσίας) Cd 5 Cr(ολικό) 500 Cu 800 Hg 5 Ni 200 Pb

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΥΠΟΥΡΓΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ

ΤΟ ΥΠΟΥΡΓΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΠΡΑΞΗ Υ.Σ. 144 ΤΗΣ 2 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 1987 Προστασία του υδάτινου περιβάλλοντος από τη ρύπανση που προκαλείται από ορισµένες επικίνδυνες ουσίες που εκχέονται σ αυτό και ειδικότερα καθορισµός οριακών τιµών ποιότητας

Διαβάστε περισσότερα

Δειγματοληψία νερών ανθρώπινης κατανάλωσης, εσωτερικών υδάτων και αποβλήτων για χημικό έλεγχο. Γκαγτζής Δημήτριος Βιοχημικός, MSc Π.Ε.Δ.Υ.

Δειγματοληψία νερών ανθρώπινης κατανάλωσης, εσωτερικών υδάτων και αποβλήτων για χημικό έλεγχο. Γκαγτζής Δημήτριος Βιοχημικός, MSc Π.Ε.Δ.Υ. Δειγματοληψία νερών ανθρώπινης κατανάλωσης, εσωτερικών υδάτων και αποβλήτων για χημικό έλεγχο Γκαγτζής Δημήτριος Βιοχημικός, MSc Π.Ε.Δ.Υ. Θεσσαλίας Βασικές Έννοιες Δειγματοληψία Η δειγματοληψία αφορά στη

Διαβάστε περισσότερα

τεκμηρίωση και συνειδητοποίηση επικινδυνότητας λυμάτων αυστηρή νομοθεσία διαχείρισης αποβλήτων Καθαρισμός αποβλήτων

τεκμηρίωση και συνειδητοποίηση επικινδυνότητας λυμάτων αυστηρή νομοθεσία διαχείρισης αποβλήτων Καθαρισμός αποβλήτων ΑΝΑΓΚΑΙΟΤΗΤΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ τεκμηρίωση και συνειδητοποίηση επικινδυνότητας λυμάτων αυστηρή νομοθεσία διαχείρισης αποβλήτων Καθαρισμός αποβλήτων επαναχρησιμοποίηση πολύτιμων, εξαντλούμενων

Διαβάστε περισσότερα

Διπλ. Μηχανικός Βασιλειάδης Μιχαήλ ΑΟΥΤΕΒ ΜΗΧΑΝΙΚΗ Α.Ε. 04 Φεβρουαρίου 2011 Hotel King George II Palace Πλατεία Συντάγματος Αθήνα

Διπλ. Μηχανικός Βασιλειάδης Μιχαήλ ΑΟΥΤΕΒ ΜΗΧΑΝΙΚΗ Α.Ε. 04 Φεβρουαρίου 2011 Hotel King George II Palace Πλατεία Συντάγματος Αθήνα Διπλ. Μηχανικός Βασιλειάδης Μιχαήλ ΑΟΥΤΕΒ ΜΗΧΑΝΙΚΗ Α.Ε. 04 Φεβρουαρίου 2011 Hotel King George II Palace Πλατεία Συντάγματος Αθήνα Είδη πρώτων υλών Αγροτικού τομέα Κτηνοτροφικού τομέα Αστικά απόβλητα Αγροτικός

Διαβάστε περισσότερα

Ατμόσφαιρα. Αυτό τo αεριώδες περίβλημα, αποτέλεσε την πρώτη ατμόσφαιρα της γης.

Ατμόσφαιρα. Αυτό τo αεριώδες περίβλημα, αποτέλεσε την πρώτη ατμόσφαιρα της γης. Ατμόσφαιρα Η γη, όπως και ολόκληρο το ηλιακό μας σύστημα, αναπτύχθηκε μέσα από ένα τεράστιο σύννεφο σκόνης και αερίων, πριν από 4,8 δισεκατομμύρια χρόνια. Τότε η γη, περικλειόταν από ένα αεριώδες περίβλημα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ Σχολή Χηµικών Μηχανικών ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΒΛΥΣΙ ΗΣ ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ Καθηγητής ΕΜΠ ΑΘΗΝΑ 2006 1 ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ 1. Εισαγωγή Τα βασικά ρυπαντικά

Διαβάστε περισσότερα

Ε.Ε. Π α ρ.ι(i), Α ρ.4159, 18/4/2008 ΝΟΜΟΣ ΠΟΥ ΤΡΟΠΟΠΟΙΕΙ ΤΟΝ ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗΣ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΚΑΙ ΕΛΕΓΧΟΥ ΤΗΣ ΡΥΠΑΝΣΗΣ ΝΟΜΟ

Ε.Ε. Π α ρ.ι(i), Α ρ.4159, 18/4/2008 ΝΟΜΟΣ ΠΟΥ ΤΡΟΠΟΠΟΙΕΙ ΤΟΝ ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗΣ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΚΑΙ ΕΛΕΓΧΟΥ ΤΗΣ ΡΥΠΑΝΣΗΣ ΝΟΜΟ ΝΟΜΟΣ ΠΟΥ ΤΡΟΠΟΠΟΙΕΙ ΤΟΝ ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗΣ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΚΑΙ ΕΛΕΓΧΟΥ ΤΗΣ ΡΥΠΑΝΣΗΣ ΝΟΜΟ Εφημερίδα της Ε.Ε.: L 257, 10.10.1996, σ. 26. L 33, 4.2.2006, σ. 1. Για σκοπούς πληρέστερης εναρμόνισης με την πράξη

Διαβάστε περισσότερα

Προχωρημένες Μέθοδοι Επεξεργασίας Λυμάτων. Μαρία Λοϊζίδου Καθηγήτρια ΕΜΠ Πρόεδρος Inter-Synergy

Προχωρημένες Μέθοδοι Επεξεργασίας Λυμάτων. Μαρία Λοϊζίδου Καθηγήτρια ΕΜΠ Πρόεδρος Inter-Synergy Προχωρημένες Μέθοδοι Επεξεργασίας Λυμάτων Μαρία Λοϊζίδου Καθηγήτρια ΕΜΠ Πρόεδρος Inter-Synergy Ορεστιάδα, Ιανουάριος 2009 Νομοθετικό Πλαίσιο Οδηγία Πλαίσιο (1/2) Η έννοια της ολοκληρωμένης και αειφόρου

Διαβάστε περισσότερα

04-04: «Ιδιαίτερα» κλάσματα βιομάζας Ιδιότητες και διεργασίες

04-04: «Ιδιαίτερα» κλάσματα βιομάζας Ιδιότητες και διεργασίες Κεφάλαιο 04-04 σελ. 1 04-04: «Ιδιαίτερα» κλάσματα βιομάζας Ιδιότητες και διεργασίες Εισαγωγή Γενικά, υπάρχουν πέντε διαφορετικές διεργασίες που μπορεί να χρησιμοποιήσει κανείς για να παραχθεί χρήσιμη ενέργεια

Διαβάστε περισσότερα

Η βιομηχανική συμβίωση ως μοχλός βιώσιμης ανάπτυξης

Η βιομηχανική συμβίωση ως μοχλός βιώσιμης ανάπτυξης Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Σχολή Χημικών Μηχανικών Η βιομηχανική συμβίωση ως μοχλός βιώσιμης ανάπτυξης Καθηγήτρια Μαρία Λοϊζίδου Αθήνα, 3/4/2014 Βιομηχανική Συμβίωση Ως Βιομηχανική Συμβίωση (Industrial

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΑΤΜΙΣΗ Θοδωρής Καραπάντσιος

ΕΞΑΤΜΙΣΗ Θοδωρής Καραπάντσιος ΕΞ ΕΞΑΤΜΙΣΗ Θοδωρής Καραπάντσιος ΕΞ.1 Εισαγωγή Αντικείµενο της συµπύκνωσης είναι κατά κύριο λόγο η αποµάκρυνση νερού, µε εξάτµιση, από ένα υδατικό διάλυµα που περιέχει µια ή περισσότερες διαλυµένες ουσίες,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ HACCP

ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ HACCP ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ HACCP 1 1. Είδη κρέατος 2. Σκόνη γάλακτος 3. Προτηγανισµένες και µη πατάτες 4. Ψάρια και θαλασσινά 2 1. Εφαρµογή προγράµµατος HACCP στην παραγωγή κρέατος Η χρήση HACCP

Διαβάστε περισσότερα

IDRASCREEN TM. Συµπαγείς µονάδες κόσκινου για προ-επεξεργασία αποβλήτων

IDRASCREEN TM. Συµπαγείς µονάδες κόσκινου για προ-επεξεργασία αποβλήτων IDRASCREEN TM Συµπαγείς µονάδες κόσκινου για προ-επεξεργασία αποβλήτων IDRASCREEN Το µόνο πραγµατικά αυτό-καθαριζόµενο κόσκινο Οι µονάδες IDRASCREEN αντιπροσωπεύουν την σειρά υψηλής χωρητικότητας αυτόκαθαριζόµενα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ & ΚΟΙΝ. ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ & ΚΟΙΝ. ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ & ΚΟΙΝ. ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ Αθήνα 5/ 08 /2009 ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΓΕΙΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ & ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Αρ. Πρωτ: Δ.ΥΓ2/ 105452 ΠΡΟΣ : Ταχ. Δ/νση

Διαβάστε περισσότερα

... αξιοποιούµε τονερό... σεβόµαστε το περιβάλλον ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ PE COMPACT ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΥ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΥ

... αξιοποιούµε τονερό... σεβόµαστε το περιβάλλον ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ PE COMPACT ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΥ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΥ ... αξιοποιούµε τονερό... σεβόµαστε το περιβάλλον ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ PE COMPACT ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΥ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΥ p.play Ισοδύναµο πληθυσµού Μόνιµη κατοικία 6 κάτοικοι Σύστηµα Βιολογικός -P.PLAY 0 εξαµενή συλλογής 1000

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντικά Συστήματα Ενότητα 8: Οικοσυστήματα (II)

Περιβαλλοντικά Συστήματα Ενότητα 8: Οικοσυστήματα (II) Περιβαλλοντικά Συστήματα Ενότητα 8: Οικοσυστήματα (II) Χαραλαμπίδης Γεώργιος Τμήμα Μηχανικών Περιβάλλοντος και Μηχανικών Αντιρρύπανσης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ Κ Kάνιγγος ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΟΛΛΙΝΤΖΑ 10, (5ος όροφ. Τηλ: 210-3300296-7. www.kollintzas.gr OΙΚΟΛΟΓΙΑ 1. Όσο το ποσό της ενέργειας: α) μειώνεται προς τα ανώτερα

Διαβάστε περισσότερα

Σταθµοί ηλεκτροπαραγωγής συνδυασµένου κύκλου µε ενσωµατωµένη αεριοποίηση άνθρακα (IGCC) ρ. Αντώνιος Τουρλιδάκης Καθηγητής Τµ. Μηχανολόγων Μηχανικών, Πανεπιστήµιο υτικής Μακεδονίας 1 ιαδικασίες, σχήµατα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΙΛΥΟΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΑΣΤΙΚΩΝ ΛΥΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΜΕ ΦΥΣΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΙΛΥΟΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΑΣΤΙΚΩΝ ΛΥΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΜΕ ΦΥΣΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ Γ' ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ 2000-2006 Ε.Π. ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΘΡΑΚΗΣ ΜΕΤΡΟ 2.1 ΕΡΓΟ: Κοινοπραξίες Ε+Τ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΙΛΥΟΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΑΣΤΙΚΩΝ ΛΥΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΜΕ

Διαβάστε περισσότερα

Το ΥΜΕΠΠΕΡΑΑ και η διαχείριση προδιαλεγμένων βιοαποβλήτων στην προγραμματική περίοδο 2014-2020. Εισηγητής : Βασίλης Στοϊλόπουλος Κομοτηνή, 24-4-2015

Το ΥΜΕΠΠΕΡΑΑ και η διαχείριση προδιαλεγμένων βιοαποβλήτων στην προγραμματική περίοδο 2014-2020. Εισηγητής : Βασίλης Στοϊλόπουλος Κομοτηνή, 24-4-2015 Το ΥΜΕΠΠΕΡΑΑ και η διαχείριση προδιαλεγμένων βιοαποβλήτων στην προγραμματική περίοδο 2014-2020. Εισηγητής : Βασίλης Στοϊλόπουλος Κομοτηνή, 24-4-2015 ΕΘΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ : ΣΤΟΧΟΙ - ΟΡΟΣΗΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία στο μάθημα: ΟΙΚΟΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΜΗΧΑΝΙΚΟΥΣ. Θέμα: ΕΥΤΡΟΦΙΣΜΟΣ

Εργασία στο μάθημα: ΟΙΚΟΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΜΗΧΑΝΙΚΟΥΣ. Θέμα: ΕΥΤΡΟΦΙΣΜΟΣ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ Εργασία στο μάθημα: ΟΙΚΟΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΜΗΧΑΝΙΚΟΥΣ Θέμα: ΕΥΤΡΟΦΙΣΜΟΣ 1 Ονομ/μο φοιτήτριας: Κουκουλιάντα Στυλιανή Αριθμός μητρώου: 7533 Υπεύθυνος καθηγητής:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΓΧΟΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΙΚΟΥ ΑΕΡΑ ΣΕ ΚΤΗΡΙΑ

ΕΛΕΓΧΟΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΙΚΟΥ ΑΕΡΑ ΣΕ ΚΤΗΡΙΑ ΕΛΕΓΧΟΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΙΚΟΥ ΑΕΡΑ ΣΕ ΚΤΗΡΙΑ Έλεγχος Ποιότητας Υλικών ΛΕΙΒΑΔΑΡΑ ΘΕΟΔΩΡΑ ΚΑΡΑΓΚΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΑΘΗΝΑ 2007 ΕΙΣΑΓΩΓΗ O σύγχρονος τρόπος ζωής επιβάλλει σε πολλούς ανθρώπους να περνούν τουλάχιστον

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΥΣΑΕΡΙΑ ΚΑΤΑΛΥΤΕΣ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΩΝ Ενεργειακό πρόβληµα Τεράστιες απαιτήσεις σε ενέργεια µε αµφίβολη µακροπρόθεσµη επάρκεια ενεργειακών πόρων Μικρή απόδοση των σηµερινών µέσων αξιοποίησης της ενέργειας (π.χ.

Διαβάστε περισσότερα

4.1. ΓΕΝΙΚΟΙ ΚΑΝΟΝΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΤΟΝ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟ ΤΗΣ

4.1. ΓΕΝΙΚΟΙ ΚΑΝΟΝΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΤΟΝ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟ ΤΗΣ 4.1. ΓΕΝΙΚΟΙ ΚΑΝΟΝΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΤΟΝ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟ ΤΗΣ ΡΥΠΑΝΣΗΣ Οι γενικοί κανόνες που περιγράφονται στον ακόλουθο πίνακα [βλ. και βιβλιογραφία 7, 8, 10, 11, 13, 14, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΙΚΟΣ ΔΙΑΒΑΘΜΙΔΙΚΟΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΝΟΜΟΥ ΑΤΤΙΚΗΣ

ΕΙΔΙΚΟΣ ΔΙΑΒΑΘΜΙΔΙΚΟΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΝΟΜΟΥ ΑΤΤΙΚΗΣ ΕΙΔΙΚΟΣ ΔΙΑΒΑΘΜΙΔΙΚΟΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΝΟΜΟΥ ΑΤΤΙΚΗΣ Ε.Δ.Σ.Ν.Α Περιβαλλοντικό Αποτύπωμα και Αξιολόγηση Παραγωγικής Λειτουργίας Εργοστασίου Μηχανικής Ανακύκλωσης (Ε.Μ.Α.), Άνω Λιοσίων ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΑΙ ΕΘΝΙΚΟ ΘΕΣΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΑ ΑΠΟΒΛΗΤΑ ΩΣ ΠΟΡΟΙ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΑΙ ΕΘΝΙΚΟ ΘΕΣΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΑ ΑΠΟΒΛΗΤΑ ΩΣ ΠΟΡΟΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΑΙ ΕΘΝΙΚΟ ΘΕΣΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΑ ΑΠΟΒΛΗΤΑ ΩΣ ΠΟΡΟΙ Αγγελική Καλλία Αντωνίου Δρ. Νομικής, Δικηγόρος, ankallia@auth.gr 2 δισ. τόνοι αποβλήτων /χρόνο παράγονται στην

Διαβάστε περισσότερα

Το πρόβλημα της ιλύς. Η λύση GACS

Το πρόβλημα της ιλύς. Η λύση GACS Το πρόβλημα της ιλύς Κατά την επεξεργασία των υγρών αποβλήτων παράγονται ταυτόχρονα και ορισμένα παραπροϊόντα, όπως τα εσχαρίσματα, η άμμος, τα ξαφρίσματα και η περίσσεια ιλύς από τις δεξαμενές καθίζησης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΛΟΤΙΚΕΣ ΜΟΝΑ ΕΣ ΤΕΧΝΗΤΩΝ ΥΓΡΟΒΙΟΤΟΠΩΝ ΚΑΤΑΚΟΡΥΦΗΣ ΡΟΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΚΑΙ ΙΛΥΟΣ ΑΠΌ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΥΣ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΥΣ

ΠΙΛΟΤΙΚΕΣ ΜΟΝΑ ΕΣ ΤΕΧΝΗΤΩΝ ΥΓΡΟΒΙΟΤΟΠΩΝ ΚΑΤΑΚΟΡΥΦΗΣ ΡΟΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΚΑΙ ΙΛΥΟΣ ΑΠΌ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΥΣ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΥΣ ΠΙΛΟΤΙΚΕΣ ΜΟΝΑ ΕΣ ΤΕΧΝΗΤΩΝ ΥΓΡΟΒΙΟΤΟΠΩΝ ΚΑΤΑΚΟΡΥΦΗΣ ΡΟΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΚΑΙ ΙΛΥΟΣ ΑΠΌ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΥΣ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΥΣ Υποψήφιος ιδάκτορας: Α. Στεφανάκης Επιβλέπων Καθηγητής: Β. Τσιχριντζής

Διαβάστε περισσότερα

COMPACT ΜΟΝΑΔΕΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ

COMPACT ΜΟΝΑΔΕΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ COMPACT ΜΟΝΑΔΕΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ με τη μέθοδο MBBR COMPACT ΜΟΝΑΔΕΣ ΒΙ ΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ Η εταιρεία ΣΥΡΜΕΤ Ε.Π.Ε. με την πολύχρονη εμπειρία της στο χώρο της επεξεργασίας λυμάτων, προσφέρει ολοκληρωμένες,

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗΣ: ΚΑΘΑΡΟΤΕΡΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΙΑ ΓΑΛΑΚΤΟΚΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ

ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗΣ: ΚΑΘΑΡΟΤΕΡΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΙΑ ΓΑΛΑΚΤΟΚΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗΣ: ΚΑΘΑΡΟΤΕΡΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΙΑ ΓΑΛΑΚΤΟΚΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ Η συγκεκριµένη µελέτη περίπτωσης καθαρότερης παραγωγής πραγµατοποιήθηκε σε Γαλακτοκοµείο των Κάτω Χωρών. Παρουσιάζει ένα παράδειγµα

Διαβάστε περισσότερα

Καινοτόμες τεχνολογίες στην επεξεργασία υγρών αποβλήτων από τυροκομεία

Καινοτόμες τεχνολογίες στην επεξεργασία υγρών αποβλήτων από τυροκομεία Dialynas S.A. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Ελ. Βενιζέλου 15, 73100, Χανιά Τηλ. 28210-51250, fax. 28210-51260 www.dialynas.com, dk@dialynas.com Καινοτόμες τεχνολογίες στην επεξεργασία υγρών αποβλήτων από τυροκομεία

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ Η ΣΧΕΣΗ ΜΑΣ ΜΕ ΤΗ ΓΗ Δ. ΑΡΖΟΥΜΑΝΙΔΟΥ

ΦΥΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ Η ΣΧΕΣΗ ΜΑΣ ΜΕ ΤΗ ΓΗ Δ. ΑΡΖΟΥΜΑΝΙΔΟΥ ΦΥΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ Η ΣΧΕΣΗ ΜΑΣ ΜΕ ΤΗ ΓΗ Δ. ΑΡΖΟΥΜΑΝΙΔΟΥ είναι οι παραγωγικές δυνάμεις ή το αποτέλεσμα των παραγωγικών δυνάμεων που υπάρχουν και δρουν στο φυσικό περιβάλλον και που για τον σημερινό άνθρωπο μπορούν,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΧΡΗΣΗ ΟΖΟΝΤΟΣ ΣΤΗΝ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΣΕ ΠΥΡΓΟΥΣ ΨΥΞΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΧΡΗΣΗ ΟΖΟΝΤΟΣ ΣΤΗΝ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΣΕ ΠΥΡΓΟΥΣ ΨΥΞΗΣ ΧΡΗΣΗ ΟΖΟΝΤΟΣ ΣΤΗΝ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΣΕ ΠΥΡΓΟΥΣ ΨΥΞΗΣ Η χρήση του όζοντος για την κατεργασία νερού σε πύργους ψύξης αυξάνει σηµαντικά τα τελευταία χρόνια και αρκετές έρευνες και εφαρµογές που έχουν

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικές εξαγωγές στην Γερμανία - Ανάλυση ανά διψήφια δασμολογική κατηγορία

Ελληνικές εξαγωγές στην Γερμανία - Ανάλυση ανά διψήφια δασμολογική κατηγορία Ελληνικές εξαγωγές στην Γερμανία - Ανάλυση ανά διψήφια δασμολογική κατηγορία Μεταβολή Μεταβολή Μερίδιο 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 04/12 11/12 2012 Αξία σε Αξία σε Αξία σε Αξία σε Αξία

Διαβάστε περισσότερα

Θρεπτικά συστατικά στο θαλάσσιο οικοσύστημα 51. Πηγή: Raven, Berg & Johnson, 1993, σ.486.

Θρεπτικά συστατικά στο θαλάσσιο οικοσύστημα 51. Πηγή: Raven, Berg & Johnson, 1993, σ.486. Θρεπτικά συστατικά στο θαλάσσιο οικοσύστημα 51 Πηγή: Raven, Berg & Johnson, 1993, σ.486. Εικόνα 2. Σχηματική αναπαράσταση της δομής και λειτουργίας εγκατάστασης δευτερογενούς επεξεργασίας λυμάτων. 3. Όμως

Διαβάστε περισσότερα