ΘΕΜΑΤΙΚΟΣ Ο ΗΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΘΡΕΨΗ ΤΗΣ ΕΛΙΑΣ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΘΕΜΑΤΙΚΟΣ Ο ΗΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΘΡΕΨΗ ΤΗΣ ΕΛΙΑΣ"

Transcript

1 ΘΕΜΑΤΙΚΟΣ Ο ΗΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΘΡΕΨΗ ΤΗΣ ΕΛΙΑΣ ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ Γ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΑΚΗΣ, Ινστιτούτο Εγγείων Βελτιώσεων ΑΝ ΡΕΑΣ Κ. ΗΛΙΑΣ, Ινστιτούτο Εγγείων Βελτιώσεων ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ Γ. ΠΑΝΩΡΑΣ, Ινστιτούτο Εγγείων Βελτιώσεων ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΓΓΕΙΩΝ ΒΕΛΤΙΩΣΕΩΝ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012

2 ΟΜΑ Α ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1. ρ. Ευάγγελος Γ. Χατζηγιαννάκης, Γεωπόνος ιαχείρισης Εδαφοϋδατικών πόρων Ινστιτούτου Εγγείων Βελτιώσεων του Ελληνικού Γεωργικού Οργανισµού ΗΜΗΤΡΑ 2. Ανδρέας Κ. Ηλίας, M.Sc. Γεωπόνος ιαχείρισης Εδαφοϋδατικών πόρων Ινστιτούτου Εγγείων Βελτιώσεων του Ελληνικού Γεωργικού Οργανισµού ΗΜΗΤΡΑ 3. ρ. Αθανάσιος Γ. Πανώρας, τ. Τακτικός Ερευνητής, Γεωπόνος ιαχείρισης Εδαφοϋδατικών πόρων Ινστιτούτου Εγγείων Βελτιώσεων του Ελληνικού Γεωργικού Οργανισµού ΗΜΗΤΡΑ 2

3 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Σελ. ΟΜΑ Α ΕΡΓΑΣΙΑΣ 2 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 3 1. ΓΕΝΙΚΑ 4 2. ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΙΑΤΗΡΗΣΗ ΤΗΣ ΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΓΙΑ ΤΗ ΛΙΠΑΝΣΗ ΤΩΝ ΕΛΑΙΩΝΩΝ 6 3. ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ ΤΩΝ ΕΛΑΙΩΝΩΝ ΣΕ ΘΡΕΠΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΑΝΟΡΓΑΝΗΣ ΛΙΠΑΝΣΗΣ ΜΕΘΟ ΟΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΛΙΠΑΣΜΑΤΩΝ ΧΡΟΝΟΣ ΚΑΙ ΣΥΧΝΟΤΗΤΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΛΙΠΑΣΜΑΤΟΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΑΝΟΡΓΑΝΗΣ ΛΙΠΑΝΣΗΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΜΕΣΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΛΙΠΑΣΜΑΤΩΝ ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗ ΛΙΠΑΣΜΑΤΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΛΙΠΑΝΣΗΣ ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΛΙΠΑΝΣΗ ΜΕ ΖΩΙΚΗ ΚΟΠΡΙΑ ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΛΙΠΑΝΣΗ ΜΕ ΦΥΤΙΚΑ ΥΛΙΚΑ ΧΛΩΡΗ ΛΙΠΑΝΣΗ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΕΛΙΑΣ ΣΕ ΘΡΕΠΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΦΥΛΛΟ ΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΣΤΗΝ ΕΛΙΑ ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΛΙΠΑΝΤΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΙΑΣ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΩΝ ΤΡΟΦΟΠΕΝΙΩΝ ΤΗΣ ΕΛΙΑΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 44 3

4 ΘΡΕΨΗ ΤΗΣ ΕΛΙΑΣ 1. ΓΕΝΙΚΑ Η ελιά αναπτύσσεται ικανοποιητικά σε µεγάλη ποικιλία εδαφών που ποικίλουν από βαθιά γόνιµα και αρδευόµενα πεδινά µέχρι τα αβαθή, φτωχά και ξηρικά εδάφη των ηµιορεινών και ορεινών περιοχών. Επίσης, η ελιά αναπτύσσεται τόσο σε όξινα όσο και σε αλκαλικά εδάφη. Αντέχει σε συνθήκες ξηρασίας, ανταποκρίνεται όµως θετικά στην άρδευση. Είναι γνωστή η ευπάθεια της στις σχετικά χαµηλές θερµοκρασίες (παγετός), όπως επίσης και οι ανάγκες της σε ψύχος (Ανδρουλάκης και Λουπασάκη, 1995). Η ελιά έχει ανάγκη από την ετήσια εφαρµογή αζώτου και αντιδρά κατά τρόπο θεαµατικό στην αζωτούχο λίπανση. Η αντίδρασή της στα καλιούχα λιπάσµατα, είτε είναι µικρή ή δεν υπάρχει, συχνά όµως είναι θετική. Αυτό εξαρτάται κατά κύριο λόγο από τις εδαφοκλιµατικές συνθήκες και το ιστορικό της λίπανσης του ελαιώνα. Συνήθως, η προσθήκη φωσφόρου σε ετήσια βάση δεν είναι απαραίτητη και πρέπει να εφαρµόζεται µόνο εφόσον η φυλλοδιαγνωστική δείξει προβλήµατα θρέψης για το συγκεκριµένο στοιχείο. Από τα ιχνοστοιχεία, η συνηθέστερη τροφοπενία για την ελιά είναι αυτή του βορίου. Η λίπανση της ελιάς απαιτεί µεγάλη προσοχή, δεδοµένου ότι πρέπει να λαµβάνεται υπόψη η ποικιλία, η σύσταση του εδάφους, η κλιµατική ιδιαιτερότητα του τόπου και φυσικά οι ποσοτικές και ποιοτικές παράµετροι του προϊόντος. Μερικές βασικές γνώσεις που πρέπει να έχει ο σύγχρονος καλλιεργητής της ελιάς και οι οποίες διασφαλίζουν την παραγωγή και την ποιότητα του προϊόντος είναι οι εξής: Οι ποσότητες των λιπασµάτων που θα απαιτηθούν και ο τρόπος της εφαρµογής τους επηρεάζονται από πολλούς παράγοντες, οι σπουδαιότεροι από τους οποίους είναι η υγρασία του εδάφους, η χηµική και κυρίως η µηχανική του σύσταση, η ποικιλία, η πυκνότητα φύτευσης, η ηλικία και η παραγωγικότητα των δέντρων κ.λπ. Εποµένως, είναι απαραίτητη η εξατοµίκευση των αναγκών για κάθε συγκεκριµένο ελαιώνα. Σηµαντικές ποσότητες από τα κύρια θρεπτικά στοιχεία αποµακρύνονται κάθε χρόνο από τον ελαιώνα λόγω των αναγκών του φυτού για βλαστική ανάπτυξη και παραγωγή. Εφόσον οι αποµακρυνόµενες ποσότητες είναι µεγαλύτερες από 4

5 τις διαθέσιµες θα σηµειωθεί µείωση στην παραγωγή εκτός αν αυτά τα στοιχεία συµπληρωθούν. Πριν από την εφαρµογή των θρεπτικών είναι αναγκαίο να γνωρίζουµε τις φυσικές ιδιότητες εδάφους (σύσταση, διαπερατότητα, βάθος, κτλ). Η περιεκτικότητα σε αφοµοιώσιµα θρεπτικά στοιχεία επηρεάζεται από διάφορους παράγοντες και είναι χρήσιµη µόνο για την επισήµανση της έλλειψης ή περίσσειας κάποιου θρεπτικού στοιχείου. Η οξύτητα του εδάφους (ph) και η περιεκτικότητά του σε ασβέστιο παρουσιάζουν µεγάλο ενδιαφέρον, γιατί επηρεάζουν την απορρόφηση κάποιων θρεπτικών στοιχείων παρεχόµενων υπό µορφή λιπάσµατος (Ποντίκης, 2000). Η µορφή του αζώτου θα πρέπει να επιλέγεται µε βάση την οξύτητα του εδάφους. Στα αλκαλικά εδάφη πρέπει να χρησιµοποιείται αµµωνιακό ή ουρικό άζωτο, ενώ στα όξινα πρέπει να χρησιµοποιείται ασβεστούχος νιτρική αµµωνία. Οι αρδευόµενοι ελαιώνες πρέπει να λιπαίνονται µε άζωτο έως τα τέλη του καλοκαιριού. Στις βρώσιµες ελιές δεν πρέπει να ρίχνουµε άζωτο, διότι υποβαθµίζεται το προϊόν. Η ελιά απορροφά πολύ σηµαντικές ποσότητες καλίου και γι' αυτό θα πρέπει να διαλέγονται σύνθετα λιπάσµατα αζώτου και καλίου. Ο φώσφορος είναι αναγκαίος κυρίως στα µικρά δένδρα για ανάπτυξη του ριζικού τους συστήµατος. Τα αποτελέσµατα της ανάλυσης του εδάφους για φώσφορο και κάλιο πολλές φορές δεν παρέχουν επαρκή στοιχεία για τη θρεπτική κατάσταση του δέντρου και συνιστάται επιπλέον η ανάλυση των φύλλων. Το βόριο είναι στοιχείο µεγάλης σηµασίας για την ελιά. Τα δένδρα που παρουσιάζουν έλλειψη βορίου αποκτούν ένα ανοιχτό κιτρινοπράσινο χρώµα και η παραγωγή τους είναι µειωµένη. Η λίπανση µε κοπριά και οργανικά λιπάσµατα πρέπει να έχει δόση κιλά ανά δένδρο ετησίως. Ενδεικτικά αναφέρονται οι τύποι λιπασµάτων που έχουν δοκιµαστεί σε πολλούς ελαιώνες σε όλη τη χώρα και θεωρούνται κατάλληλοι για τη λίπανση της ελιάς σε συνάρτηση βέβαια πάντα µε το έδαφος και µε τη λογισµένη και συνετή χρήση και όχι κάθε χρόνο αλλά µε διαδοχικές παύσεις. " ", " ", " ", " " και απαραίτητα σε όλα βόριο. 5

6 2. ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΙΑΤΗΡΗΣΗ ΤΗΣ ΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΕΛΑΙΩΝΩΝ Ο παραγωγός πρέπει να συγκεντρώνει πληροφορίες για το έδαφος (ανάλυση για φυσικο-χηµικές ή βιολογικές ιδιότητες, όπως µηχανική σύσταση, οργανική ουσία, ph, διαθέσιµα θρεπτικά στοιχεία κλπ), τις προηγούµενες λιπαντικές αγωγές και άλλες καλλιεργητικές φροντίδες, προκείµενου να αξιολογηθεί η γονιµότητα του εδάφους του ελαιώνα. Επίσης, πρέπει να υπάρχει γνώση για την ύπαρξη προβληµάτων στο έδαφος (π.χ. αλάτωση, παθογόνα εδάφους, όργανα αναπαραγωγής δυσεξόντωτων ζιζανίων κ.λ.π.) καθώς και όπου είναι δυνατόν να γίνεται πλήρης περιγραφή εδαφοτοµής και εξέταση συνθηκών εδαφογένεσης. Με τις πληροφορίες αυτές σχεδιάζεται το καταλληλότερο σύστηµα αµειψισποράς, γίνεται η επιλογή του τρόπου καλλιέργειας και του είδους των καλλιεργητικών επεµβάσεων, αλλά και πιθανών επιδράσεων στο ίδιο ή τα γειτονικά αγροτεµάχια. Χειρισµοί εδάφους: Το µικροκλίµα της περιοχής, τα χαρακτηριστικά του εδάφους, η τοπογραφία κλπ. επηρεάζουν το σύστηµα καλλιέργειας του εδάφους. Θα πρέπει: Tο δέντρο να αξιοποιεί καλύτερα το έδαφος στο βάθος του ριζοστρώµατος ώστε να έχουµε τις καλύτερες αποδόσεις. Να γίνεται καλύτερη αξιοποίηση και αποθήκευση του νερού των βροχοπτώσεων. Να διατηρείται η γονιµότητα του εδάφους. Να περιορίζονται στο ελάχιστο οι απώλειες εδάφους µε διάβρωση και οι απώλειες των διαλυτών θρεπτικών στοιχειών Τα συστήµατα κατεργασίας µπορούν να ταξινοµηθούν ως εξής: Παραδοσιακή, µειωµένη και ακαλλιέργεια µε βάση το βαθµό έντασης της κατεργασίας. 6

7 Κατεργασία µε φρέζα, άροτρο, καλλιεργητή, καταστροφέα κ.τ.λ. ανάλογα µε τα εργαλεία που χρησιµοποιούνται. Ανάλογα µε το βάθος κατεργασίας (επιφανειακή, βαθιά κατεργασία). Ανάλογα µε τον τρόπο κατεργασίας (µε αναστροφή, χωρίς αναστροφή εδάφους). Συστήµατα κατεργασίας του εδάφους των ελαιώνων: Ακαλλιέργεια και χρήση ζιζανιοκτόνων Τα τελευταία χρόνια η µηχανική κατεργασία των ελαιώνων µε άροτρο, φρέζα ή καλλιεργητή τείνει να αντικατασταθεί από την ακαλλιέργεια και την καταστροφή ετήσιων και πολυετών ζιζανίων µε ζιζανιοκτόνα. Τα σπουδαιότερα ζιζάνια στους ελληνικούς ελαιώνες είναι η οξαλίδα ή ξυνίθρα (Oxalis pes-caprae), η αγριάδα (Cynodon dactylon), η περιπλοκάδα (Convolvulus arvensis), ο βέλιουρας (Sorgum halepense), η κύπερη (Cyperus sp.), τα σινάπια (Sinapis spp.) και τα βάτα (Rubus fruticosus). Τα ζιζάνια στις δενδρώδεις καλλιέργειες, όπως είναι η ελιά, δεν είναι πάντοτε ανεπιθύµητα. Τα ζιζάνια είναι ένα είδος πίεσης των µηχανισµών του οικοσυστήµατος για αποκατάσταση της ισορροπίας. Με την εδαφοκάλυψη παρεµποδίζεται η διάβρωση του εδάφους ειδικά σε επικλινή εδάφη. Επίσης φιλοξενούν ωφέλιµα έντοµα και παράσιτα τα οποία µπορούν να καταπολεµήσουν βασικούς εχθρούς των καλλιεργούµενων φυτών. Βαθύρριζα ζιζάνια βελτιώνουν την γονιµότητα και τη δοµή ενός υποβαθµισµένου εδάφους. Ο ελαιοκαλλιεργητής οφείλει να καταπολεµά εκείνα τα ζιζάνια που καθίστανται επιζήµια για την ελαιοκαλλιέργεια χρησιµοποιώντας εγκεκριµένα για την καλλιέργεια της ελιάς στην Ελλάδα ζιζανιοκτόνα. Η µέθοδος αυτή έχει πολλά προτερήµατα έναντι της καλλιέργειας καθώς αποφεύγεται η συµπίεση του εδάφους, δεν διαταράσσεται η φυσική δοµή του εδάφους και το επιφανειακό ριζικό σύστηµα των δέντρων, αυξάνεται η περιεκτικότητα σε οργανική ουσία και το κυριότερο, αποφεύγονται οι διαβρώσεις. Παρόλα αυτά παρουσιάζει και αρκετά µειονεκτήµατα µε το κυριότερο να είναι η επιβάρυνση του εδάφους από τη χρήση των ζιζανιοκτόνων και ιδίως αυτών µεγάλης υπολειµµατικής δράσης. 7

8 Επίσης στο ακαλλιέργητο έδαφος συχνά παρατηρείται µειωµένη διαπερατότητα και αύξηση του νερού απορροής λόγω συµπίεσης των επιφανειακών στρωµάτων του εδάφους, ενώ σε αργιλώδη εδάφη η ακαλλιέργεια µπορεί να επιφέρει ρωγµές. Τέλος, µελέτες έδειξαν, ότι ενώ η ακαλλιέργεια αυξάνει την παραγωγή, υποβαθµίζει την ποιότητα, γεγονός που πρέπει να ληφθεί υπ όψιν κυρίως στην παραγωγή βρώσιµων ελιών. Αξίζει να αναφερθεί όµως ότι σε ιδιαίτερα προβληµατικές περιοχές (µεγάλες κλίσεις, ανώµαλο ανάγλυφο) η ακαλλιέργεια σε συνδυασµό µε τη ζιζανοκτονία και τη στάγδην άρδευση επέτρεψαν στην ελαιοκαλλιέργεια να πετύχει αρκετά ικανοποιητικές αποδόσεις. Συνεχής καλλιέργεια (Μετζιδάκης, Ι., 2006) Η καλλιέργεια του εδάφους γίνεται για τον έλεγχο των ζιζανίων και τη βελτίωση της διαπερατότητας για το νερό της βροχής και την εξασφάλιση καλύτερου αερισµού στο έδαφος. Συχνά συνδυάζεται µε την ενσωµάτωση λιπασµάτων και κοπριάς στο χώµα. Περιλαµβάνει την ενσωµάτωση των ζιζανίων στο έδαφος και διενεργείται φθινόπωρο µε χειµώνα µετά τη συγκοµιδή (καταστροφή ζιζανίων, ενσωµάτωση λιπασµάτων) και στο τέλος της άνοιξης µε αρχές καλοκαιριού (καταστροφή ζιζανίων, διατήρηση υγρασίας εδάφους) µε φρέζα, εδαφοκαλλιεργητή ή δισκάροτρα αν και εφόσον είναι αναγκαίο. Τα αρνητικά αποτελέσµατα που µπορεί να προκαλέσει η συνεχής καλλιέργεια είναι η καταστροφή στις επιφανειακές ρίζες της ελιάς (ευνοϊκές συνθήκες για τη διάδοση εδαφογενών ασθενειών), συµπίεση στα βαθύτερα στρώµατα του εδάφους, χάνεται η οργανική ουσία και αλλοιώνεται η φυσική δοµή του εδάφους. Ιδιαίτερα αισθητά είναι τα αρνητικά αποτελέσµατα της καλλιέργειας του εδάφους στους επικλινείς ελαιώνες όπου το φαινόµενο της απορροής εκδηλώνεται έντονα και έχει ως αποτέλεσµα την επιφανειακή διάβρωση του εδάφους. Συνιστάται µια σειρά από µικρά εργαλεία (φλόγιστρο, χορτοκοπτικά/θαµνοκοπτικά) - µηχανήµατα ελαφριάς κατεργασίας του εδάφους (ειδικές οδοντωτές σβάρνες) ή µηχανήµατα µε µειωµένη κατανάλωση ενέργεια. 8

9 Μηχανική κατεργασία εδάφους και χορτοκοπή Η µηχανική κατεργασία του εδάφους πρέπει να περιορίζεται στο ελάχιστο και να αιτιολογείται πάντοτε η αναγκαιότητά της. Οι λόγοι που δικαιολογούν τη διενέργεια µηχανικής κατεργασίας εδάφους είναι: Καταστροφή πολυετών ζιζανίων, καταστροφή ετήσιων και επιφανειακών ζιζανίων, συγκέντρωση ριζωµάτων πολυετών ζιζανίων, αποκοπή ζιζανίων. Βελτίωση φυσικών χαρακτηριστικών του εδάφους (αύξηση εδαφικής υγρασίας & βελτίωση αερισµού, χαλάρωση συνεκτικού εδάφους, θρυµµατισµό σβώλων). Ενσωµάτωση λιπασµάτων, εντοµοκτόνων, ζιζανιοκτόνων κ.τ.λ. Τόσο το είδος κατεργασίας όσο και τα µηχανήµατα εδαφοκατεργασίας και χορτοκοπής που επιλέγονται πρέπει να είναι ανάλογα του σκοπού της εκάστοτε επέµβασης και να έχουν την κατά δυνατόν ελάχιστη αρνητική επίδραση στη δοµή του εδάφους. Στο πλαίσιο της µηχανικής κατεργασίας του εδάφους, συνιστώνται τα εξής : Στην περίπτωση που υπάρχουν στον ελαιώνα πολυετή ζιζάνια, απαγορεύεται η χρήση µόνο περιστροφικών σκαπτικών (φρεζών) αλλά πρέπει να γίνεται εναλλαγή µε την άροση. Η καταστροφή των ετήσιων και επιφανειακών ζιζανίων να γίνεται µε ανάξεση του εδάφους (σβάρνισµα) και να αποφεύγεται το σκάψιµο του εδάφους µε τη χρήση περιστροφικών σκαπτικών (φρέζες). Η αποκοπή ζιζανίων, ιδιαίτερα ενδιάµεσα των γραµµών φύτευσης, επιτυγχάνεται µε τη χρήση κατάλληλου τύπου χορτοκοπτικής µηχανής. Η επιφανειακή ενσωµάτωση λιπασµάτων, ζιζανιοκτόνων κ.τ.λ. να γίνεται µε οδοντωτή σβάρνα ή ελαφρού καλλιεργητή. Η χαλάρωση των συνεκτικών εδαφών να γίνεται µε αναµόχλευση του εδάφους χρησιµοποιώντας καλλιεργητή. Η καταστροφή των σβώλων - όπου αυτοί δηµιουργούνται µετά από άροση - να γίνεται µε τη χρήση σβάρνας. 9

10 Η κατεργασία του εδάφους πρέπει να είναι επιφανειακή (<10 εκ.) ή κοινή (11-20 εκ.) και τα µηχανήµατα κατεργασίας που χρησιµοποιούνται για τον σκοπό αυτό να είναι ελαφριού τύπου, έτσι ώστε να µην επηρεάζεται αρνητικά η δοµή του εδάφους και η ανάπτυξη των ελαιόδεντρων. Το βάθος κατεργασίας µπορεί να φτάσει µέχρι τα εκ. Το βάθος προσαρµόζεται στην εκάστοτε επέµβαση βάση των παρακάτω παραγόντων ως εξής : Εποχή κατεργασίας : Το φθινόπωρο η κατεργασία του εδάφους µπορεί να φτάσει σε βάθος 20 εκ., ενώ αν δικαιολογείται κατεργασία την περίοδο άνοιξη - καλοκαίρι αυτή πρέπει να περιορίζεται σε βάθος 10 εκ. Τύπος εδάφους και επικρατούσες καιρικές συνθήκες : Το βάθος άροσης µπορεί να αυξάνει, όσο πιο ξηρές είναι οι συνθήκες που επικρατούν σε µέσης σύστασης ή ελαφρά εδάφη. Αντίθετα, το βάθος άροσης µειώνεται όσο πιο βαρύ είναι ένα έδαφος και όσο πιο υψηλή είναι η ατµοσφαιρική υγρασία. Βάθος ριζικού συστήµατος ελαιόδεντρων : Η κατεργασία του εδάφους πρέπει να περιορίζεται σε τέτοιο βάθος, ώστε να προκαλούνται οι ελάχιστες δυνατόν ζηµιές στο ριζικό σύστηµα των ελαιόδεντρων. Για επιφανειακή κατεργασία χρησιµοποιούµε ελαφρείς καλλιεργητές και οδοντωτή σβάρνα και αποφεύγετε η χρήση φρέζας και δισκοσβάρνας. Για κοινή κατεργασία χρησιµοποιούµε υνιοφόρα άροτρα και αποφεύγετε η χρήση βαρέων σκαπτικών και δισκάροτρων. Σε ειδικές περιπτώσεις όπου δικαιολογηµένα απαιτείται βαθιά ή υπερβαθιά κατεργασία του εδάφους, αυτή πρέπει να γίνεται µε τέτοιο τρόπο ώστε να µην φτάνει στο µητρικό πέτρωµα, εκτός κι αν δικαιολογείται επαρκώς. Στην περίπτωση βαθιάς άροσης, λόγω θραύσης αδιαπέραστου εδαφικού ορίζοντα, δεν πρέπει να γίνεται αναστροφή του εδάφους. Στην προκειµένη περίπτωση, υνιοφόρο άροτρο και βαρύς καλλιεργητής ή υπεδαφοκαλλιεργητής µπορούν να χρησιµοποιηθούν ως µέσα κατεργασίας. Συνιστάται, η χρήση των υνιοφόρων αρότρων βαρέως τύπου να περιορίζεται στο ελάχιστο. Προσδιορισµός χρόνου εκτέλεσης της µηχανικής κατεργασίας εδάφους: Η µηχανική κατεργασία του εδάφους πρέπει να γίνεται όταν η υγρασία του κυµαίνεται στο 50-60% της υδατοχωρητικότητας του (υδατοϊκανότητας), όταν δηλαδή το έδαφος βρίσκετε στο ρόγο του. 10

11 Επιλογή χειριστή: Ο χειριστής των γεωργικών µηχανηµάτων πρέπει να είναι επαρκώς εκπαιδευµένος και να κατέχει εγκεκριµένη άδεια χρήσης βαρέων µηχανηµάτων. Μικτό σύστηµα (Μετζιδάκης, Ι., 2006) Το µικτό σύστηµα περιορισµένης καλλιέργειας εφαρµόζεται µε ικανοποιητικά αποτελέσµατα για τη µείωση των δαπανών της ζιζανιοκτονίας. Κατά το σύστηµα αυτό εφαρµόζονται ζιζανιοκτόνα στην περιοχή κάτω από την κόµη των δέντρων ενώ το υπόλοιπο µέρος του ελαιώνα καλλιεργείται. Ανάλογα µε τις συνθήκες και τις κλίσεις, η κατεργασία πραγµατοποιείται πριν ή µετά την περίοδο των βροχοπτώσεων (χλοοτάπητας ως προστασία κατά την διάβρωσης). Το µικτό σύστηµα στην ιδανική περίπτωση συνδυάζει τα προτερήµατα της ακαλλιέργειας µε αυτά της καλλιέργειας. Το σύστηµα αυτό έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον και εφαρµόζεται σε επικλινείς ελαιώνες καθώς προστατεύει το έδαφος από τη διάβρωση και βοηθά στον εµπλουτισµό του εδάφους µε νερό. Προστασία από τη συµπίεση του εδάφους (Μετζιδάκης, Ι., 2006): Συνιστάται η εφαρµογή καλλιεργητικών µέτρων που µειώνουν τη συµπίεση του εδάφους, να αποφεύγεται η χρήση βαρέων µηχανηµάτων κατεργασίας σε αγρούς υψηλού κινδύνου συµπίεσης και να ενθαρρύνεται η µειωµένη κατεργασία του εδάφους ή η µη κατεργασία (ακαλλιέργεια). Η ευαισθησία των εδαφών στη συµπίεση εξαρτάται από τους παρακάτω παράγοντες: Είδος εδάφους: Τα αργιλώδη εδάφη θεωρούνται πιο ευαίσθητα από τα αµµώδη. Εδαφική υγρασία: Τα υγρά εδάφη είναι πολύ πιο ευαίσθητα από τα ξηρά. Βαθµός πυκνότητας συσσωµατωµάτων: Όσο πιο χαλαρή είναι η επιφάνεια του εδάφους, τόσο πιο έκδηλη είναι η συµπεριφορά του στις τροχοσυµπιέσεις. Στα εν λόγω εδάφη ενθαρρύνεται η ακαλλιέργεια και, όπου αυτό δεν είναι εφικτό, συνιστάται η µειωµένη µηχανική κατεργασία του εδάφους. Θα πρέπει να αποφεύγεται η χρήση βαρέων µηχανηµάτων κατεργασίας ακολουθώντας ορισµένα µέτρα: 11

12 Να µην γίνεται άροση στο ίδιο πάντα βάθος προκειµένου να µην ευνοείται η δηµιουργία των αροτροχοσυµπιέσεων. Να αποφεύγεται η διέλευση οχηµάτων (αγροτικών και µη) και ιδιαίτερα βαρέως τύπου από τους ελαιώνες όταν το έδαφος είναι χαλαρό, δηλ. µετά από κατεργασία εδάφους. Να αποφεύγεται η διενέργεια των επεµβάσεων που ευνοούν τον θρυµµατισµό του εδάφους. Χαρακτηριστικά αναφέρονται η σκαφή του εδάφους και η συχνή µηχανική κατεργασία. Προστασία από τη ιάβρωση του Εδάφους: Σε ελαιώνες όπου ο κίνδυνος διάβρωσης του εδάφους είτε από νερό (υδατική διάβρωση) είτε από αέρα (αιολική διάβρωση) είναι αισθητός, πρέπει να λαµβάνονται ειδικά µέτρα που περιορίζουν την εκδήλωση του φαινοµένου. Γενικότερα, ευαίσθητα στη διάβρωση θεωρούνται τα εδάφη που παρουσιάζουν µειωµένη περιεκτικότητα σε άργιλο και ιδιαίτερα τα αβαθή εδάφη. Σε επίπεδους ελαιώνες, τα ελαφριάς - κυρίως - σύστασης εδάφη κινδυνεύουν από διάβρωση που προκαλεί ο αέρας, ενώ σε επικλινείς ελαιώνες κυρίως από υδατική διάβρωση. Στην τελευταία περίπτωση η πιθανότητα διάβρωσης αυξάνεται όταν το έδαφος είναι συµπιεσµένο ή παρατηρείται συχνά σχηµατισµός κρούστας. Συνιστάται, η µηχανική κατεργασία να γίνεται πάντα παράλληλα µε τις ισοϋψείς και η δηµιουργία αναβαθµίδων µε άγρια βλάστηση, ώστε να αποφεύγεται η διάβρωση. Σε πολύ επικλινείς εκτάσεις είναι απαραίτητη η κατασκευή αναβαθµίδων (πεζούλια) και τοίχων αντιστήριξης βάσει τοπογραφικής και εδαφολογικής µελέτης. Για την καλύτερη συγκράτηση του νερού οι αναβαθµίδες πρέπει να έχουν µια µικρή κλίση προς τα µέσα και κατά µήκος της κλίσης. Η άροση κάθετα προς τις ισοϋψείς σε επικλινή εδάφη πρέπει να αποφεύγεται και να γίνεται µόνο εφόσον είναι αναγκαία. Εκτός των αναβαθµίδων συνιστάται η συγκαλλιέργεια µε κατάλληλα χορτοδοτικά φυτά (βίκο, κουκιά, κριθάρι) που αποµακρύνονται από τον ελαιώνα νωρίς τον Απρίλιο και δεν ανταγωνίζονται την ελιά σε υγρασία και θρεπτικά στοιχεία. Η 12

13 φύτευση των χορτοδοτικών µπορεί να καλύπτει όλο τον ελαιώνα ή να αφήνει ελεύθερη τη ζώνη κάτω από την κόµη των δέντρων. Σε εδάφη χωρίς αναβαθµίδες και µεγάλη κλίση συνιστάται το σύστηµα της ακαλλιέργειας. Τα ζιζάνια καταπολεµούνται χηµικά και η άρδευση γίνεται κατά προτίµηση µε σταγόνες. Το σύστηµα αυτό έχει εφαρµοστεί µε µεγάλη επιτυχία από ελαιοπαραγωγούς της χώρας, έχει όµως το µειονέκτηµα του υψηλού κόστους λόγω της τιµής των ζιζανιοκτόνων. Συνιστάται σε εδάφη µε κλίση µεγαλύτερη από 10%, η άροση να γίνεται κατά τις ισοϋψείς ή διαγώνια ή να δηµιουργούνται φυσικά αναχώµατα κατά τις ισοϋψείς και η άροση να γίνεται διαγώνια (ακαλλιέργητες ζώνες µε φυτική κάλυψη) µε εύρος 1-2 µέτρα. Συνιστάται, η µηχανική κατεργασία να περιορίζεται µόνο µεταξύ των γραµµών καλλιέργειας. Να προτιµάται ως µέσο µηχανικής κατεργασίας ο καλλιεργητής. Συνιστάται να αποφεύγεται η διενέργεια όσων επεµβάσεων ευνοούν το θρυµµατισµό του εδάφους. Χαρακτηριστικά αναφέρονται το σκάψιµο του εδάφους καθώς και η συχνή µηχανική κατεργασία αυτού. Σε µη παγετόπληκτες περιοχές και σε περιοχές µε αρκετές βροχοπτώσεις τον χειµώνα, να ενθαρρύνεται η τεχνητή φυτοκάλυψη του εδάφους ή ο σχηµατισµός φυσικού αµιγούς χλοοτάπητα, όταν υπάρχει αυτή η δυνατότητα. Ειδικά σε περιοχές όπου ενδηµεί η οξαλίδα ή ξυνίθρα (Oxalis pes-caprae), να διατηρείται ως φυσικός χλοοτάπητας. Ως θετική ιδιότητα της οξαλίδας πρέπει να αναφερθεί η προστασία κατά της διάβρωσης που παρέχει σε επικλινή εδάφη µε τον πυκνό χλοοτάπητα που δηµιουργεί. Στα ελαφρά εδάφη µε περιεκτικότητα σε άµµο µεγαλύτερη από 50 %, να υπάρχει φυτοκάλυψη κατά την διάρκεια του χειµώνα. Συνιστάται η διενέργεια οργανικής λίπανσης π.χ. µε χωνεµένη κοπριά, όταν είναι εύκολη η εξεύρεσή της. 13

14 Εφαρµογή Αµειψισποράς: Συνιστάται να εφαρµόζονται συστήµατα αµειψισποράς όσο το δυνατό περισσότερο εκτός και αν αιτιολογούνται λόγοι µη εφαρµογής τους. Επίσης, συνιστάται το σχέδιο διαχείρισης του εδάφους να προβλέπει την εφαρµογή συστηµάτων αµειψισποράς που να βελτιώνουν από τη µια µεριά τη γονιµότητα του εδάφους και από την άλλη να ευνοούν την εκδήλωση υπέρ των ελαιόδεντρων του φαινοµένου της αλληλοπάθειας (συντροφικότητα, έλεγχος εδαφογενών ασθενειών και ζιζανίων). Συνιστάται να επιλέγεται φθινοπωρινή καλλιέργεια όπου το σύστηµα της αµειψισποράς προβλέπει ξηρική καλλιέργεια. Η αµειψισπορά µε χειµερινά φυτά (εξοικονόµηση νερού), κυρίως ψυχανθή, (µειώνει την εφαρµογή αζωτούχων λιπασµάτων), χρησιµοποιείται είτε ως κύρια καλλιέργεια είτε ως εδαφοκάλυψη (µειώνει τη διάβρωση του εδάφους) και πρέπει να περιλαµβάνει εναλλαγή ειδών ανά τρία έτη που ανήκουν σε διαφορετικές βοτανικές οικογένειες. Λοιποί χειρισµοί του εδάφους: Α. ιατήρηση και αύξηση της οργανικής ουσίας: Πρέπει να: - λαµβάνονται µέτρα µε στόχο τη διατήρηση και την αύξηση της οργανικής ουσίας και της βιολογικής δραστηριότητας του εδάφους. - µην εφαρµόζεται η καύση των υπολειµµάτων των καλλιεργειών και της λοιπής ξηρής βλάστησης (π.χ. της καλαµιάς), εκτός και αν τεκµηριώνεται ως αναγκαία για την καταπολέµηση ασθενειών, εχθρών ή ζιζανίων. Συνιστάται σε ξηρικούς ελαιώνες, αν η οργανική ουσία είναι κάτω του 1% και σε ποτιστικούς κάτω του 2%, να προστίθεται οργανική ύλη πριν την εγκατάσταση του ελαιώνα και προτείνεται η καταστροφή των προϊόντων του κλαδέµατος να γίνεται µέσα στον ελαιώνα για τον εµπλουτισµό του εδάφους µε οργανική ύλη. Μόνο σε 14

15 περιπτώσεις προσβολών των κλαδιών από έντοµα ή ασθένειες πρέπει αυτά να αποµακρύνονται από τον ελαιώνα. Συνιστάται η χρήση κοµποστοποιηµένης οργανικής ύλης από προϊόντα κλαδέµατος και απόβλητα ελαιουργίας µετά από ειδική επεξεργασία και επίσης η ηλιοαπολύµανση της οργανικής ύλης πριν την ενσωµάτωση της στο έδαφος. Β. Εφαρµογή Λίπανσης: Κατά τη διενέργεια των λιπαντικών επεµβάσεων, ο ελαιοκαλλιεργητής πρέπει να προσαρµόζει το πρόγραµµα λίπανσης στις απαιτήσεις των ελαιώνων του για θρεπτικά στοιχεία και να εφαρµόζει τα κατάλληλα λιπάσµατα κατά τέτοιο τρόπο ώστε να ελαχιστοποιούνται απώλειες µε τη µορφή έκπλυσης ή εξαέρωσης. Παράλληλα, ο ελαιοκαλλιεργητής πρέπει να µεριµνά για τη διατήρηση και βελτίωση της γονιµότητας των εδαφών των ελαιώνων, επιλέγοντας να εφαρµόζει λίπανση µε κοπριά ή άλλες µορφές οργανικής λίπανσης, όταν οι συνθήκες της περιοχής το επιτρέπουν. Ο καλλιεργητής θα πρέπει να προτιµά, όταν εφαρµόζει οργανική λίπανση, υλικά που έχουν υποστεί κάποια επεξεργασία, που έχει ως αποτέλεσµα τη µείωση ή εξαφάνιση παθογόνων µικροοργανισµών. 3. ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ ΤΩΝ ΕΛΑΙΩΝΩΝ ΣΕ ΘΡΕΠΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Η λίπανση πρέπει να γίνεται µετά τον υπολογισµό των απαιτήσεων για θρεπτικά στοιχεία των ελαιώνων, ώστε να επιτυγχάνεται ικανοποιητική παραγωγή και να διασφαλίζεται η µειωµένη πιθανότητα επιβάρυνσης του περιβάλλοντος. Ο υπολογισµός των απαιτήσεων βασίζεται σε πληροφορίες που λαµβάνονται τουλάχιστον από τα παρακάτω: Α. Αναλύσεις εδάφους για ph, ηλεκτρική αγωγιµότητα (Ε.C), µηχανική σύσταση, ολικό ανθρακικό ασβέστιο, οργανική ουσία, φαινόµενη ειδική πυκνότητα, 15

16 περιεκτικότητα σε διαθέσιµα θρεπτικά στοιχεία όπως άζωτο (N), φώσφορος (Ρ), κάλιο (Κ), µαγνήσιο (Μg), σίδηρος (Fe), ψευδάργυρος (Zn), µαγγάνιο (Mn), βόριο (B) και χαλκός (Cu). Για κάθε ελαιώνα, πρέπει να γίνεται ανάλυση εδάφους τουλάχιστον µια φορά ανά τρία ως πέντε το πολύ χρόνια. Σε ελαιώνες που θα γίνει οργανική λίπανση είτε µε κοπριά είτε µε λάσπη (ιλύ) βιολογικών καθαρισµών θα πρέπει να πραγµατοποιηθούν αναλύσεις στο έδαφος και στο υλικό, για τουλάχιστον τρία βαρέα µέταλλα το κάδµιο (Cd), το νικέλιο (Ni) και το µόλυβδο (Pb). Β. Αναλύσεις φύλλων µε την µέθοδο της φυλλοδιαγνωστικής για N, P, K, Ca, Mg, B, Fe, Zn Cu. και Mn. Για κάθε ελαιώνα πρέπει να γίνεται ανάλυση φύλλων τουλάχιστο τα πρώτα χρόνια µια φορά ανά έτος ή διετία, και αργότερα όταν κρίνεται απαραίτητο. Η δειγµατοληψία γίνεται συνήθως το χειµώνα πριν την εφαρµογή των λιπάνσεων. Συλλέγονται φύλλα µε µίσχο, ηλικίας 4-8 µηνών, από το µέσο ετήσιων βλαστών που δε φέρουν καρποφορία και οι οποίοι κατανέµονται σε όλες τις πλευρές του δένδρου. Το κάθε δείγµα αποτελείται από φύλλα και συλλέγεται από δένδρα κατανεµηµένα σε όλη την έκταση του ελαιώνα π.χ. κατά τις διαγώνιους. Γ. Μακροσκοπικές παρατηρήσεις των µερών των ελαιοδένδρων του ελαιώνα, ώστε να εντοπιστούν πιθανά συµπτώµατα τροφοπενιών.. Χαρακτηριστικά του ελαιώνα, όπως η ηλικία, το µέγεθος και η γενική κατάσταση των ελαιοδέντρων, οι αποστάσεις φύτευσης και η κατεύθυνση της καλλιέργειας (επιτραπέζιες ελιές, ελιές για ελαιοποίηση). Ε. Άρδευση ή όχι του ελαιώνα, χηµική ανάλυση και ποιοτική κατάταξη του αρδευτικού νερού. Σε περίπτωση που το αρδευτικό νερό περιέχει νιτρικά άλατα, συνιστάται να λαµβάνεται υπόψη η περιεκτικότητά τους στον υπολογισµό των λιπαντικών αναγκών. 4. ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΑΝΟΡΓΑΝΗΣ ΛΙΠΑΝΣΗΣ Η ποσότητα και ο τύπος λιπάσµατος της κάθε λιπαντικής επέµβασης καθορίζεται, ώστε να ανταποκρίνεται στις ανάγκες για θρεπτικά στοιχεία των ελαιόδεντρων και να ελαχιστοποιείται η πιθανότητα έκπλυσης προς τον υδροφόρο ορίζοντα. Προκειµένου 16

17 να γίνει πρόβλεψη για την ποσότητα και τον τύπο του λιπάσµατος, είναι απαραίτητη η γνώση των παρακάτω: Βαθµός διαθεσιµότητας θρεπτικών στοιχείων στον ελαιώνα. Βαθµός πρόσληψης θρεπτικών στοιχείων από τα ελαιόδεντρα. Εκροή θρεπτικών στοιχείων από το έδαφος, όπως αυτή γίνεται µε: Έκπλυση και επιφανειακή απορροή Εξαέρωση Απονιτροποίηση έσµευση ή αποµάκρυνση µέσω των συγκοµισµένων προϊόντων Επίσης, πρέπει να συνεκτιµούνται οι καιρικές συνθήκες και ιδιαίτερα το ύψος και η κατανοµή των βροχοπτώσεων στην περιοχή του ελαιώνα, η ιστορία λίπανσης του χωραφιού και κυρίως η άριστη λίπανση, όπως αυτή δίνεται από την επιστηµονική κοινότητα µε βάση τα αποτελέσµατα σχετικών ερευνών. Αναφορικά µε την ποσότητα της λίπανσης, αναφέρονται τα εξής : Αζωτούχος λίπανση: Ανάλογα µε τη γονιµότητα του εδάφους και την εδαφική υγρασία, την ηλικία, τη βλάστηση και την αναµενόµενη παραγωγή των δένδρων, την ποικιλία κλπ συνιστάται ετήσια χορήγηση αζώτου. Καλιούχος λίπανση: Το ύψος της καλιούχου λίπανσης καθορίζεται µε βάση το ύψος της αζωτούχου λίπανσης και µεταβάλλεται από χρονιά σε χρονιά ανάλογα µε το ύψος καρποφορίας των ελαιόδεντρων. Φωσφορική λίπανση: Η φωσφορική λίπανση επιβάλλεται µόνο αν υπάρχουν ενδείξεις αντίδρασης των δένδρων (πτωχά αβαθή εδάφη, µε υψηλό ανθρακικό ασβέστιο ή χαµηλό ph) ή όταν εφαρµόζονται για πολλά έτη υψηλές ποσότητες Ν. 17

18 Επιπρόσθετα, κατά την επιλογή των λιπασµάτων πρέπει να λαµβάνονται υπόψη τα εξής: Α. Για τα αζωτούχα λιπάσµατα: Η επιλογή των αζωτούχων λιπασµάτων πρέπει να γίνεται µε τέτοιο τρόπο, ώστε να αποφεύγεται η οξίνιση των εδαφών και η έκπλυση των νιτρικών προς το υπέδαφος και τον υδροφόρο ορίζοντα. Σε όξινα εδάφη (ph<6,5) πρέπει να αποφεύγεται η χρήση της θειικής ή νιτροθειικής αµµωνίας και να ενθαρρύνεται η χρήση του νιτρικού ασβεστίου, του νίτρου της Χιλής ή της ασβεστούχου νιτρικής αµµωνίας. Αντίστοιχα, στα ασβεστούχα-αλκαλικά εδάφη να προτιµάται η θειική αµµωνία. Επίσης, ανάλογα µε το χρόνο εφαρµογής, τη µηχανική σύσταση του εδάφους, τις αναµενόµενες βροχοπτώσεις κά να επιλέγεται αζωτούχο λίπασµα ταχείας ή αργής δράσης. Σε κάθε περίπτωση να προτιµούνται λιπάσµατα σταδιακής αποδέσµευσης, ιδιαίτερα όταν αρδεύουµε. Β. Για τα καλιούχα λιπάσµατα: Σε εδάφη µε προβλήµατα αλατότητας πρέπει να εφαρµόζονται καλιούχα λιπάσµατα που έχουν χαµηλό δείκτη αλατότητας, όπως το θειικό κάλιο. Γ. Κάθε υπέρβαση πάνω από 10% της δόσης Ρ ή Κ πρέπει να δικαιολογείται. Ιδιαίτερα για το Ρ, που είναι υπεύθυνος για τη ρύπανση των επιφανειακών νερών. Επίσης, πρέπει να λαµβάνεται υπόψη ο ανταγωνισµός Κ-Mg χορηγώντας ανάλογη ποσότητα MgO όπου απαιτείται.. Απαγορεύεται η χρήση ανόργανων ή οργανικών λιπασµάτων (και κοπριάς) που περιέχουν βαρέα µέταλλα (πέρα από τα επιτρεπόµενα όρια) και τοξικές ουσίες βιολογικής προέλευσης (φαινολικές ουσίες κλπ.). Ε. Η εφαρµογή µικροστοιχείων, ιδιαίτερα µε διαφυλλικούς ψεκασµούς, πρέπει να τεκµηριώνεται µε ανάλυση φυτικών ιστών. 18

19 4.1. ΜΕΘΟ ΟΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΛΙΠΑΣΜΑΤΩΝ Ανάλογα µε την µορφή του λιπάσµατος, οι µέθοδοι για την εφαρµογή του είναι οι εξής: 1. Μη υδατοδιαλυτά κοκκώδους µορφής ή µορφής σκόνης λιπάσµατα: Εντοπισµένη εφαρµογή σε όλη την εδαφική επιφάνεια κάτω από την κόµη των ελαιόδεντρων µε το χέρι ή µε µηχανική διασπορά µε λιπασµατοδιανοµείς και άµεση ενσωµάτωσή τους στο έδαφος. 2. Υδατοδιαλυτά κοκκώδη ή κρυσταλλικής µορφής και υγρής µορφής λιπάσµατα: Εφαρµογή µε το δίκτυο άρδευσης (υδρολίπανση) και σε ειδικές περιπτώσεις µε διαφυλλικούς ψεκασµούς ΧΡΟΝΟΣ ΚΑΙ ΣΥΧΝΟΤΗΤΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΛΙΠΑΣΜΑΤΟΣ Αζωτούχος λίπανση: Κρίσιµη περίοδος κατά την οποία τα ελαιόδεντρα πρέπει να έχουν στη διάθεσή τους το απαιτούµενο άζωτο είναι από τις αρχές Φεβρουαρίου έως τα µέσα Ιουνίου (µε µια διακύµανση λίγων ηµερών ανάλογα µε την περιοχή), οπότε γίνεται η διαφοροποίηση των ανθοφόρων οφθαλµών, η ανάπτυξη ανθικών µερών και η καρπόδεση. Ωστόσο, επάρκεια αζώτου και µετά την καρπόδεση θα δώσει καλό µήκος νέας βλάστησης και ικανοποιητική καρποφορία την επόµενη χρονιά. Σε περίπτωση προσθήκης στο έδαφος αζωτούχων λιπασµάτων, ο χρόνος εφαρµογής καθορίζεται ως εξής: 1. Σε ξερικούς ελαιώνες, η αζωτούχος λίπανση γίνεται την περίοδο Φεβρουαρίουαρχές Μαρτίου. Εντός της περιόδου αυτής, στα συνεκτικότερα εδάφη και υπό συνθήκες µικρού βροχοµετρικού ύψους, είναι προτιµότερο το άζωτο να δίνεται νωρίτερα, ενώ στα ελαφρότερα εδάφη και υπό συνθήκες µεγαλύτερου βροχοµετρικού ύψους, το άζωτο πρέπει να δίνεται περί του τέλους της παραπάνω περιόδου. Γενικά να αποφεύγεται, όσο είναι δυνατόν, η λίπανση µε αζωτούχα λιπάσµατα από 15 Οκτωβρίου µέχρι 1 Φεβρουαρίου. 19

20 2. Σε υγρές περιοχές ή σε αρδευόµενους ελαιώνες, συνιστάται η τµηµατική εφαρµογή της αζωτούχου λίπανσης, µέρος της οποίας εφαρµόζεται την άνοιξη στα πλαίσια της επιφανειακής λίπανσης. Καλιούχος και φωσφορική λίπανση: Στο πλαίσιο της βασικής λίπανσης, η καλιούχος και η φωσφορική λίπανση (όταν απαιτείται) εφαρµόζονται το φθινόπωρο ή το αργότερο νωρίς το χειµώνα. Όλες οι λιπάνσεις πρέπει να γίνονται στην επιφάνεια προβολής της κόµης των δέντρων. Αναφορικά µε τη συχνότητα των λιπαντικών επεµβάσεων, αυτή καθορίζεται από τους παρακάτω παράγοντες ως εξής: 1. Μηχανική σύσταση εδάφους: Σε εδάφη ελαφριάς µηχανικής σύστασης γίνονται συχνότερες λιπάνσεις συγκριτικά µε τα αργιλώδη βαριά εδάφη. 2. Εδαφική υγρασία: Οι αρδευόµενοι ελαιώνες απαιτούν συχνότερες λιπάνσεις από τους ξερικούς ελαιώνες Ο ΗΓΙΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΑΝΟΡΓΑΝΗΣ ΛΙΠΑΝΣΗΣ Κατά την επιλογή της ηµέρας εφαρµογής των λιπασµάτων, πρέπει να λαµβάνονται υπόψη τουλάχιστον οι παρακάτω παράγοντες : 1. Η ταχύτητα του ανέµου: Να µη γίνεται διασπορά του λιπάσµατος όταν πνέει ισχυρός άνεµος. 2. Σχετική υγρασία της ατµόσφαιρας: Η εφαρµογή των υγροσκοπικών λιπασµάτων συνιστάται να γίνεται κατά την διάρκεια ξηρών ηµερών, όπου επικρατεί χαµηλή σχετική ατµοσφαιρική υγρασία. 20

econteplusproject Organic.Edunet Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση econtentplus programme ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΟΜΑΤΑΣ 1

econteplusproject Organic.Edunet Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση econtentplus programme ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΟΜΑΤΑΣ 1 econteplusproject Organic.Edunet Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση econtentplus programme ΤΟΜΑΤΑΣ 1 econteplusproject Organic.Edunet ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ ΣΟΛΑΝΩΔΩΝ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ Χαράλαμπος

Διαβάστε περισσότερα

Για Ροδάκινα- Δαμάσκηνα - Βερίκοκα

Για Ροδάκινα- Δαμάσκηνα - Βερίκοκα Οι γενικές αρχές λίπανσης...... αξιοποιούνται μαζί με τις Εδαφολογικές και Φυλλοδιαγνωστικές Αναλύσεις και τα στοιχεία από τα Ερωτηματολόγια Λίπανσης για την έκδοση των Οδηγιών Λίπανσης στο κάθε αγροτεμάχιο.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΛΙΠΑΝΣΗΣ ΑΜΠΕΛΩΝΑ

ΑΡΧΕΣ ΛΙΠΑΝΣΗΣ ΑΜΠΕΛΩΝΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΓΕΩΡΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΛΙΠΑΣΜΑΤΩΝ ΚΡΗΤΗΣ Ταχ. /νση: T.Θ: 2222 Τηλέφωνο: 2810.331290 Καστοριάς και Θερµοπυλών

Διαβάστε περισσότερα

Η θρέψη και η λίπανση της βιομηχανικής τομάτας

Η θρέψη και η λίπανση της βιομηχανικής τομάτας Η θρέψη και η λίπανση της βιομηχανικής τομάτας Αθανάσιος Κουκουνάρας Λέκτορας Εργαστήριο Λαχανοκομίας Τμήμα Γεωπονίας ΑΠΘ thankou@agro.auth.gr 9 Μαρτίου 2015, Λάρισα Κύρια σημεία Η ανάγκη για λίπανση Οργανική

Διαβάστε περισσότερα

Πόσο λίπασμα θα ρίξουμε;

Πόσο λίπασμα θα ρίξουμε; Θρέψη φυτού Θρέψη αζώτου: τον Χειμώνα όχι πρόσληψη Ν, Άνοιξη έως και άνθιση έδαφος ψυχρό και απαιτήσεις μηδαμινές άρα ελάχιστη πρόσληψη Ν, με εκβλάστηση μεγάλες απαιτήσεις από αποθηκευμένο Ν και από το

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΡΓΙΑ ΑΚΡΙΒΕΙΑΣ ΛΙΠΑΝΣΗ ΚΑΛΛΕΙΕΡΓΕΙΩΝ

ΓΕΩΡΓΙΑ ΑΚΡΙΒΕΙΑΣ ΛΙΠΑΝΣΗ ΚΑΛΛΕΙΕΡΓΕΙΩΝ ΓΕΩΡΓΙΑ ΑΚΡΙΒΕΙΑΣ ΛΙΠΑΝΣΗ ΚΑΛΛΕΙΕΡΓΕΙΩΝ ΠΡΟΣ ΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΑΝΑΓΚΩΝ ΤΩΝ ΦΥΤΩΝ ΣΕ ΘΡΕΠΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΧΡΙΣΤΟΣ ΤΣΑΝΤΗΛΑΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗΣ ΕΔΑΦΩΝ Web: http://www.ismc.gr/ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΚΠΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

Συντάχθηκε απο τον/την E-GEOPONOI.GR Πέμπτη, 07 Αύγουστος 2008 11:30 - Τελευταία Ενημέρωση Σάββατο, 14 Νοέμβριος 2009 14:34

Συντάχθηκε απο τον/την E-GEOPONOI.GR Πέμπτη, 07 Αύγουστος 2008 11:30 - Τελευταία Ενημέρωση Σάββατο, 14 Νοέμβριος 2009 14:34 Φυσικά λιπάσματα Τα κύρια θρεπτικά συστατικά των φυτών Τρεις είναι οι θρεπτικές ουσίες που απαιτούνται από τα φυτά σε πολύ μεγαλύτερες ποσότητες από τα άλλα στοιχεία. Είναι το άζωτο(n), ο φώσφορος(p) και

Διαβάστε περισσότερα

econteplusproject Organic.Edunet Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση econtentplus programme ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΜΕΛΙΤΖΑΝΑΣ 1

econteplusproject Organic.Edunet Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση econtentplus programme ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΜΕΛΙΤΖΑΝΑΣ 1 econteplusproject Organic.Edunet Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση econtentplus programme ΜΕΛΙΤΖΑΝΑΣ 1 econteplusproject Organic.Edunet ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ ΣΟΛΑΝΩΔΩΝ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ Χαράλαμπος

Διαβάστε περισσότερα

E. Καµπουράκης. Τηλ.. 281 0 245851, Fax.. 281 0 245873 ekab@nagref-her.gr

E. Καµπουράκης. Τηλ.. 281 0 245851, Fax.. 281 0 245873 ekab@nagref-her.gr ΛίπανσηστηνΒιολογικήΓεωργία E. Καµπουράκης Εθνικό Ίδρυµα Αγροτικής Έρευνας (ΕΘΙΑΓΕ) Ταχ. Θυρ.. 2229, 71003 Ηράκλειο, Κρήτη Ελλάδα Τηλ.. 281 0 245851, Fax.. 281 0 245873 ekab@nagref-her.gr Λίπανσηστηνβιολογικήγεωργία

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΕΔΑΦΟΥΣ ΑΡΔΕΥΣΗ

ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΕΔΑΦΟΥΣ ΑΡΔΕΥΣΗ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΕΔΑΦΟΥΣ ΑΡΔΕΥΣΗ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΕΔΑΦΟΥΣ ΧΕΙΡΩΝΑΚΤΙΚΑ Ξελάκκωμα (λεκάνη βάθους 10 cm) Σκάψιμο (σε βάθος 15-20 cm μετά το κλάδεμα) Σκάλισμα (σε βάθος 5-8 cm μετά την καρπόδεση) ΜΕ ΕΛΚΥΣΤΗΡΕΣ Δίυνα

Διαβάστε περισσότερα

Ποιότητα αρδευτικών πόρων της καλλιέργειας ελιάς (περίπτωση ΝΗΛΕΑΣ, 2011 και 2013)

Ποιότητα αρδευτικών πόρων της καλλιέργειας ελιάς (περίπτωση ΝΗΛΕΑΣ, 2011 και 2013) ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΜΕΘΟΔΟΥ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΑΕΙΦΟΡΑ ΑΓΡΟ- ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΟΥ ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΟΥ ΕΛΑΙΩΝΑ Χρονική Διάρκεια: Οκτώβριος 2010 Ιούνιος 2014 Προϋπολογισμός:

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΙΚΑ ΛΙΠΑΣΜΑΤΑ - ΝΡ. Humus Vita Stallatico Super

ΟΡΓΑΝΙΚΑ ΛΙΠΑΣΜΑΤΑ - ΝΡ. Humus Vita Stallatico Super ΟΡΓΑΝΙΚΑ ΛΙΠΑΣΜΑΤΑ - ΝΡ Humus Vita Stallatico Super ΟΡΓΑΝΙΚΟ ΛΙΠΑΣΜΑ ΝΡ O χούμος προέρχεται αποκλειστικά από την ανάμειξη εκλεκτής κοπριάς (βοοειδών και πουλερικών) αφού υποστεί μία διαδικασία ζύμωσης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΕΔΑΦΟΚΛΙΜΑΤΙΚΩΝ ΣΥΝΘΗΚΩΝ ΣΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΑΜΠΕΛΟΥ

ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΕΔΑΦΟΚΛΙΜΑΤΙΚΩΝ ΣΥΝΘΗΚΩΝ ΣΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΑΜΠΕΛΟΥ ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΕΔΑΦΟΚΛΙΜΑΤΙΚΩΝ ΣΥΝΘΗΚΩΝ ΣΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΑΜΠΕΛΟΥ ΕΔΑΦΟΣ Φυσικές ιδιότητες Δομή και σύσταση Χρώμα Βάθος Διαπερατότητα Διαθέσιμη υγρασία Θερμοκρασία Χημικές ιδιότητες ph Αλατότητα Γονιμότητα

Διαβάστε περισσότερα

Λίπανση Κηπευτικών Καλλιεργειών

Λίπανση Κηπευτικών Καλλιεργειών Λίπανση Κηπευτικών Καλλιεργειών Βασική λίπανση Η βασική λίπανση διενεργείται κατά το στάδιο της προετοιµασίας του εδάφους και πριν την εγκατάσταση των φυτών σε αυτό. Οι ποσότητες των λιπασµάτων καθορίζονται

Διαβάστε περισσότερα

Τρόπος Δράσης. Ιδιότητες. Κυριότερα Πλεονεκτήματα

Τρόπος Δράσης. Ιδιότητες. Κυριότερα Πλεονεκτήματα Η αύξηση των αποδόσεων των καλλιεργειών και η υψηλή ποιότητα των παραγόμενων προϊόντων εξαρτάται από την αρμονική και προσαρμοσμένη στις απαιτήσεις των φυτών θρέψη. Για την εξασφάλιση της ιδανικής θρεπτικής

Διαβάστε περισσότερα

Εδαφοκάλυψησε αγροοικοσυστήµατα

Εδαφοκάλυψησε αγροοικοσυστήµατα Εδαφοκάλυψησε αγροοικοσυστήµατα ρ. E. Καµπουράκης Εθνικό Ίδρυµα Αγροτικής Έρευνας (.Ε) Τηλ. 281 0 245851, Fax. 281 0 245873, ekab@nagref-her.gr Τι είναι η εδαφοκάλυψη Εδαφοκαλυψη είναι η µέθοδος κάλυψης

Διαβάστε περισσότερα

Θρυμματισμός Κομποστοποίηση προϊόντων κλαδέματος

Θρυμματισμός Κομποστοποίηση προϊόντων κλαδέματος Θρυμματισμός Κομποστοποίηση προϊόντων κλαδέματος Εισηγητής: Γιάννης Λιοντήρης, Γεωπόνος - MSc Περιβάλλοντος, Διευθυντής Γεωτεχνικών Υπηρεσιών Δήμου Καλαμάτας Στόχοι της συνάντησης Δεν θα εξετάσουμε όλους

Διαβάστε περισσότερα

ΘΡΈΨΗ - ΛΊΠΑΝΣΗ ΤΗΣ ΠΑΤΑΤΑΣ

ΘΡΈΨΗ - ΛΊΠΑΝΣΗ ΤΗΣ ΠΑΤΑΤΑΣ ΘΡΈΨΗ - ΛΊΠΑΝΣΗ ΤΗΣ ΠΑΤΑΤΑΣ ΘΡΈΨΗ - ΛΊΠΑΝΣΗ ΤΗΣ ΠΑΤΑΤΑΣ ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Η πατάτα είναι καλλιέργεια πολύ απαιτητική ως προς τις εδαφικές συνθήκες ανάπτυξης. Ευδοκιμεί σε εδάφη βαθιά,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΣΤΑΝΙΑ. Καταγωγή: Μ. Ασία Βοτανική ταξινόμηση:

ΚΑΣΤΑΝΙΑ. Καταγωγή: Μ. Ασία Βοτανική ταξινόμηση: ΚΑΣΤΑΝΙΑ Καταγωγή: Μ. Ασία Βοτανική ταξινόμηση: Οικ.: Faqgaceae Castanea mollissima (κινέζικη Καστανιά) Α: έλκος και μελάνωση C. crenata (Ιαπωνική Καστανιά) Α: έλκος και μελάνωση C. sativa (Ευρωπαϊκή Καστανιά)

Διαβάστε περισσότερα

Ε ΑΦΟΣ. Έδαφος: ανόργανα οργανικά συστατικά

Ε ΑΦΟΣ. Έδαφος: ανόργανα οργανικά συστατικά Ε ΑΦΟΣ Έδαφος: ανόργανα οργανικά συστατικά ρ. Ε. Λυκούδη Αθήνα 2005 Έδαφος Το έδαφος σχηµατίζεται από τα προϊόντα της αποσάθρωσης των πετρωµάτων του υποβάθρου (µητρικό πέτρωµα) ή των πετρωµάτων τω γειτονικών

Διαβάστε περισσότερα

Η λίπανση των φυτών στα θερμοκήπια

Η λίπανση των φυτών στα θερμοκήπια Η λίπανση των φυτών στα θερμοκήπια Χημικές ιδιότητες εδάφους Περιεκτικότητα σε θρεπτικά στοιχεία Ικανότητα ανταλλαγής κατιόντων Οξύτητα εδάφους (ph) Περιεκτικότητα σε θρεπτικά στοιχεία Ολική περιεκτικότητα

Διαβάστε περισσότερα

Η ΘΡΕΨΗ ΚΑΙ Η ΛΙΠΑΝΣΗ ΤΗΣ ΕΛΙΑΣ

Η ΘΡΕΨΗ ΚΑΙ Η ΛΙΠΑΝΣΗ ΤΗΣ ΕΛΙΑΣ Η ΘΡΕΨΗ ΚΑΙ Η ΛΙΠΑΝΣΗ ΤΗΣ ΕΛΙΑΣ ΧΡΙΣΤΟΣ ΤΣΑΝΤΗΛΑΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗΣ ΕΔΑΦΩΝ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΟΜΙΛΙΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ (Δεδομένα για την καλλιέργεια στο Δήμο Τεμπών, Σύντομη περιγραφή καλλιέργειας,

Διαβάστε περισσότερα

Φοιτήτρια: Τέλλου Βασιλική, Α.Μ. 331/03 Επιβλέπων: κ. Παλάτος Γεώργιος Καθηγητής Εφαρµογών

Φοιτήτρια: Τέλλου Βασιλική, Α.Μ. 331/03 Επιβλέπων: κ. Παλάτος Γεώργιος Καθηγητής Εφαρµογών ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΙΑΣ ΣΤΟ ΝΟΜΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ» Φοιτήτρια: Τέλλου Βασιλική, Α.Μ. 331/03 Επιβλέπων: κ. Παλάτος Γεώργιος Καθηγητής Εφαρµογών ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Έδαφος. Οι ιδιότητες και η σημασία του

Έδαφος. Οι ιδιότητες και η σημασία του Έδαφος Οι ιδιότητες και η σημασία του ΕΔΑΦΟΣ : Είναι το χαλαρό επιφανειακό στρώμα του στερεού φλοιού της γης. ΕΔΑΦΟΓΕΝΕΣΗ: Το έδαφος σχηματίζεται από την αποσάθρωση των μητρικών πετρωμάτων με την επίδραση

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 2 (ΟΕ-02) ΚΥΡΙΕΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΗΤΙΚΕΣ ΦΡΟΝΤΙΔΕΣ

ΟΔΗΓΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 2 (ΟΕ-02) ΚΥΡΙΕΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΗΤΙΚΕΣ ΦΡΟΝΤΙΔΕΣ ΟΔΗΓΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 2 (ΟΕ-02) Ελεγχόμενο Αντίτυπο : ΝΑΙ ΟΧΙ 1 1. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΟΔΗΓΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 2 (ΟΕ-02) 1.1. Λίπανση Την περίοδο που ξεκινάει η λίπανση ο Επιβλέπων Γεωπόνος κοινοποιεί στον κάθε παραγωγό συμπληρωμένο

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ Καβάλας, Τμήμα Δασοπονίας και Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Εργαστήριο Εδαφολογίας. Υπεύθυνη Εργαστηρίου: Δρ Μάρθα Λαζαρίδου Αθανασιάδου

ΤΕΙ Καβάλας, Τμήμα Δασοπονίας και Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Εργαστήριο Εδαφολογίας. Υπεύθυνη Εργαστηρίου: Δρ Μάρθα Λαζαρίδου Αθανασιάδου Για την κανονική ανάπτυξη των φυτών είναι απαραίτητα ορισμένα θρεπτικά στοιχεία, τα οποία προσλαμβάνονται είτε από το έδαφος είτε από την ατμόσφαιρα. Τα μακροστοιχεία είναι: C,H, O,N, P, K, Ca, Mg, S Ιχνοστοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1 (ΟΕ-01) ΚΥΡΙΕΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΗΤΙΚΕΣ ΦΡΟΝΤΙΔΕΣ Κωδικός Έκδοση Έγκριση ΣΟΔ-Λ-ΕΓΧ 1 η /2016 ΟΕΦ-ΕΑΣ ΛΑΚΩΝΙΑΣ ΑΕ ΑΕΣ -ΕΟΠ

ΟΔΗΓΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1 (ΟΕ-01) ΚΥΡΙΕΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΗΤΙΚΕΣ ΦΡΟΝΤΙΔΕΣ Κωδικός Έκδοση Έγκριση ΣΟΔ-Λ-ΕΓΧ 1 η /2016 ΟΕΦ-ΕΑΣ ΛΑΚΩΝΙΑΣ ΑΕ ΑΕΣ -ΕΟΠ 1. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΟΔΗΓΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1 (ΟΕ-01) 1.1. Λίπανση Την περίοδο που ξεκινάει η λίπανση ο Επιβλέπων Γεωπόνος κοινοποιεί στον κάθε παραγωγό συμπληρωμένο το Έντυπο Ε-02: «Εντολή Λίπανσης», όπου καταγράφονται

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΣΥΛΛΟΓΗ-ΣΥΣΚΕΥΑΣΙΑ ΚΑΙ ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΕΔΑΦΙΚΩΝ ΔΕΙΓΜΑΤΩΝ ΣΤΟ ΜΦΙ ΓΙΑ ΕΔΑΦΟΛΟΓΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΣΥΛΛΟΓΗ-ΣΥΣΚΕΥΑΣΙΑ ΚΑΙ ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΕΔΑΦΙΚΩΝ ΔΕΙΓΜΑΤΩΝ ΣΤΟ ΜΦΙ ΓΙΑ ΕΔΑΦΟΛΟΓΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΣΥΛΛΟΓΗ-ΣΥΣΚΕΥΑΣΙΑ ΚΑΙ ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΕΔΑΦΙΚΩΝ ΔΕΙΓΜΑΤΩΝ ΣΤΟ ΜΦΙ ΓΙΑ ΕΔΑΦΟΛΟΓΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ Η φυσικοχημική ανάλυση του εδάφους παρέχει σημαντικές πληροφορίες σχετικά με την ποιοτική και θρεπτική κατάσταση

Διαβάστε περισσότερα

Τα οφέλη χρήσης του Νιτρικού Καλίου έναντι του Χλωριούχου Καλίου και του Θειικού Καλίου

Τα οφέλη χρήσης του Νιτρικού Καλίου έναντι του Χλωριούχου Καλίου και του Θειικού Καλίου Τα οφέλη χρήσης του Νιτρικού Καλίου έναντι του Χλωριούχου Καλίου και του Θειικού Καλίου Τα οφέλη του καλίου, γενικά Προάγει την φωτοσύνθεση Επιταχύνει την μεταφορά των προϊόντων μεταβολισμού Ενισχύει την

Διαβάστε περισσότερα

ΘΡΈΨΗ - ΛΊΠΑΝΣΗ ΤΗΣ ΕΛΙΑΣ

ΘΡΈΨΗ - ΛΊΠΑΝΣΗ ΤΗΣ ΕΛΙΑΣ ΘΡΈΨΗ - ΛΊΠΑΝΣΗ ΤΗΣ ΕΛΙΑΣ ΘΡΈΨΗ - ΛΊΠΑΝΣΗ ΤΗΣ ΕΛΙΑΣ ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Η ελιά ευδοκιμεί σε μεγάλη ποικιλία εδαφών και προσαρμόζεται εύκολα στις ξηροθερμικές συνθκες της χώρας μας. Προτιμάει

Διαβάστε περισσότερα

Διαφυλλική εφαρμογή. για σιτηρά. Διαφυλλική λίπανση για τα σιτηρά

Διαφυλλική εφαρμογή. για σιτηρά. Διαφυλλική λίπανση για τα σιτηρά Διαφυλλική εφαρμογή για σιτηρά. Διαφυλλική λίπανση για τα σιτηρά Μαγνήσιο & θείο Δύο σημαντικά θρεπτικά στοιχεία 2 Έλλειψη μαγνησίου στο σιτάρι Έλλειψη Θείου στο σιτάρι. Μαγνήσιο: Είναι βασικό συστατικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΑΝΑΛΥΣΗΣ

ΕΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΑΝΑΛΥΣΗΣ Εργ. Περιβαλλοντικών Αναλύσεων, Σίνδος Σελ. 1/5 ΕΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΑΝΑΛΥΣΗΣ Πελάτης: ΗΜΗΤΡΙΑ ΗΣ ΣΥΜΕΩΝ ιεύθυνση Πελάτη: ΠΑΡΝΗΘΟΣ 22,ΑΘΗΝΑ Περιγραφή ειγµάτων: έδαφος ειγµατοληψία: από πελάτη Ηµεροµηνία

Διαβάστε περισσότερα

Εδαφολογικές και καλλιεργητικές ανάγκες της Κάνναβης (L. Cannabis Sativa, Cannabaceae)

Εδαφολογικές και καλλιεργητικές ανάγκες της Κάνναβης (L. Cannabis Sativa, Cannabaceae) Εδαφολογικές και καλλιεργητικές ανάγκες της Κάνναβης (L. Cannabis Sativa, Cannabaceae) Σταυρινός Ελευθέριος Δρ Γεωπόνος - Εδαφολόγος Μέλος του ΔΣ Εδαφολογικής Εταιρείας www.edafologiki.gr Περιεχόμενα Παρουσίασης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΛΤΙΟ. ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΑΜΠΕΛΩΝΑ Σύνταξη και επιµέλεια: Χαράλαµπος Συµινής

ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΛΤΙΟ. ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΑΜΠΕΛΩΝΑ Σύνταξη και επιµέλεια: Χαράλαµπος Συµινής ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΜΕΝΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΓΕΩΡΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΛΙΠΑΣΜΑΤΩΝ ΚΡΗΤΗΣ Ταχ. /νση: Καστοριάς και Θερµοπυλών Μέσα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΤΙΝΙ ΙΟ ΑΚΤΙΝΙ ΙΑ - ΠΕΤΡΟΣ ΡΟΥΣΣΟΣ. Καταγωγή: Κίνα. Βοτανική ταξινόµηση: Οικ.: Actinidiaceae Actinidia chinensis var. hispida τύπου hispida L.

ΑΚΤΙΝΙ ΙΟ ΑΚΤΙΝΙ ΙΑ - ΠΕΤΡΟΣ ΡΟΥΣΣΟΣ. Καταγωγή: Κίνα. Βοτανική ταξινόµηση: Οικ.: Actinidiaceae Actinidia chinensis var. hispida τύπου hispida L. Καταγωγή: Κίνα ΑΚΤΙΝΙ ΙΟ Βοτανική ταξινόµηση: Οικ.: Actinidiaceae Actinidia chinensis var. hispida τύπου hispida L. Καρπός πλούσιος σε βιταµίνη C ΒοτανικοίΧαρακτήρες ίοικο Φυλλοβόλο, αναρριχώµενο, πολυετές

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΣ & ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ ΕΔΑΦΩΝ/ΘΡΕΨΗ ΦΥΤΩΝ ΘΕΩΡΙΑ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΕΠΙ ΤΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΕΑΣ ΥΛΗΣ

ΤΕΙ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΣ & ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ ΕΔΑΦΩΝ/ΘΡΕΨΗ ΦΥΤΩΝ ΘΕΩΡΙΑ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΕΠΙ ΤΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΕΑΣ ΥΛΗΣ ΤΕΙ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΣ & ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ ΕΔΑΦΩΝ/ΘΡΕΨΗ ΦΥΤΩΝ ΘΕΩΡΙΑ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΕΠΙ ΤΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΕΑΣ ΥΛΗΣ 1. Ποιές πληροφορίες σχετικά µε τη θρέψη των φυτών βρίσκουµε στους

Διαβάστε περισσότερα

ΑΖΩΤΟΥΧΟΣ ΛΙΠΑΝΣΗ ΚΑΙ ΟΡΘΗ ΓΕΩΡΓΙΚΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ. Δρ. Γιάννης Ασημακόπουλος Πρώην Καθηγητής Γεωπονικού Παν/μίου Αθηνών

ΑΖΩΤΟΥΧΟΣ ΛΙΠΑΝΣΗ ΚΑΙ ΟΡΘΗ ΓΕΩΡΓΙΚΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ. Δρ. Γιάννης Ασημακόπουλος Πρώην Καθηγητής Γεωπονικού Παν/μίου Αθηνών ΑΖΩΤΟΥΧΟΣ ΛΙΠΑΝΣΗ ΚΑΙ ΟΡΘΗ ΓΕΩΡΓΙΚΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ Δρ. Γιάννης Ασημακόπουλος Πρώην Καθηγητής Γεωπονικού Παν/μίου Αθηνών ΟΡΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΕΝΝΟΙΑΣ ΤΟΥ ΛΙΠΑΣΜΑΤΟΣ. Με την κλασσική έννοια, ως λίπασμα ορίζεται κάθε ουσία

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρωµένη Διαχείριση Ζιζανίων Πρόγραµµα LIFE+ HydroSense

Ολοκληρωµένη Διαχείριση Ζιζανίων Πρόγραµµα LIFE+ HydroSense Ολοκληρωµένη Διαχείριση Ζιζανίων Πρόγραµµα LIFE+ HydroSense Δρ Βάγια Α. Κατή Τµήµα Ζιζανιολογίας Μπενάκειο Φυτοπαθολογικό Ινστιτούτο Α Κύκλος Εκπαίδευσης Νίκαια Λάρισας, 8 Φεβ. 2011 Ζηµιές από τα ζιζάνια

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα: Εισαγωγή στη Γεωργία Λαχανοκομία Ημερομηνία

Διαβάστε περισσότερα

Δασική Εδαφολογία. Εδαφογένεση

Δασική Εδαφολογία. Εδαφογένεση Δασική Εδαφολογία Εδαφογένεση Σχηματισμός της στερεάς φάσης του εδάφους Η στερεά φάση του εδάφους σχηματίζεται από τα προϊόντα της αποσύνθεσης των φυτικών και ζωικών υπολειμμάτων μαζί με τα προϊόντα της

Διαβάστε περισσότερα

econteplusproject Organic.Edunet Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση econtentplus programme ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΡΑΠΑΝΙΟΥ 1

econteplusproject Organic.Edunet Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση econtentplus programme ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΡΑΠΑΝΙΟΥ 1 econteplusproject Organic.Edunet Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση econtentplus programme ΡΑΠΑΝΙΟΥ 1 econteplusproject Organic.Edunet ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ ΡΙΖΩΔΩΝ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ Χαράλαμπος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΔΑΦΟΣ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΗ ΣΥΣΤΑΣΗ. Άργιλος Οργανική ουσία Ενεργοί μικροοργανισμοί. Προκαλούν δομή (μικρά μεγάλα συνενωμένα συσσωματώματα)

ΕΔΑΦΟΣ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΗ ΣΥΣΤΑΣΗ. Άργιλος Οργανική ουσία Ενεργοί μικροοργανισμοί. Προκαλούν δομή (μικρά μεγάλα συνενωμένα συσσωματώματα) ΕΔΑΦΟΣ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΗ ΣΥΣΤΑΣΗ Άργιλος Οργανική ουσία Ενεργοί μικροοργανισμοί. Προκαλούν δομή (μικρά μεγάλα συνενωμένα συσσωματώματα) Α. Η άργιλος (ηλεκτρικό φορτίο) συγκρατεί κατιόντα (+) και τα ανταλλάσει

Διαβάστε περισσότερα

H ΑΝΑΛΥΣΗ ΕΔΑΦΟΥΣ ΚΑΙ Η ΦΥΛΛΟΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΛΙΠΑΝΣΗΣ ΤΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΤΟΜΑΤΑΣ ΧΡΙΣΤΟΣ ΤΣΑΝΤΗΛΑΣ

H ΑΝΑΛΥΣΗ ΕΔΑΦΟΥΣ ΚΑΙ Η ΦΥΛΛΟΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΛΙΠΑΝΣΗΣ ΤΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΤΟΜΑΤΑΣ ΧΡΙΣΤΟΣ ΤΣΑΝΤΗΛΑΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗΣ ΕΔΑΦΩΝ H ΑΝΑΛΥΣΗ ΕΔΑΦΟΥΣ ΚΑΙ Η ΦΥΛΛΟΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΛΙΠΑΝΣΗΣ ΤΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΤΟΜΑΤΑΣ ΧΡΙΣΤΟΣ ΤΣΑΝΤΗΛΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΕΔΑΦΟΛΟΓΙΑ ΛΙΠΑΣΜΑΤΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ 4 ΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2012

ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΕΔΑΦΟΛΟΓΙΑ ΛΙΠΑΣΜΑΤΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ 4 ΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2012 ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΕΔΑΦΟΛΟΓΙΑ ΛΙΠΑΣΜΑΤΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ 4 ΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2012 ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: ΤΜΗΜΑ: 1. Οι εδαφικές ιδιότητες μεταβάλλονται: Α. Κατά μήκος των τριών αξόνων (x, y, z) Β. Με το πέρασμα του

Διαβάστε περισσότερα

ΘΡΈΨΗ - ΛΊΠΑΝΣΗ ΤΟΥ ΚΑΛΑΜΠΟΚΙΟΥ

ΘΡΈΨΗ - ΛΊΠΑΝΣΗ ΤΟΥ ΚΑΛΑΜΠΟΚΙΟΥ ΘΡΈΨΗ - ΛΊΠΑΝΣΗ ΤΟΥ ΚΑΛΑΜΠΟΚΙΟΥ ΘΡΈΨΗ - ΛΊΠΑΝΣΗ ΤΟΥ ΚΑΛΑΜΠΟKIOY ΓΕΝΙΚΆ ΣΤΟΙΧΕΊΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΛΛΙΈΡΓΕΙΑ To καλαμπόκι ευδοκιμεί σε εδάφη μέσης σύστασης, βαθιά, καλώς αποστραγγιζόμενα, με υψηλ περιεκτικότητα

Διαβάστε περισσότερα

Δασική Εδαφολογία. Χημικές ιδιότητες του εδάφους

Δασική Εδαφολογία. Χημικές ιδιότητες του εδάφους Δασική Εδαφολογία Χημικές ιδιότητες του εδάφους Χημικές ιδιότητες εδάφους Εδαφικά κολλοειδή Ηλεκτρικά φορτία των ανόργανων κολλοειδών Εναλλακτική ικανότητα του εδάφους Βαθμός κορεσμού με βάσεις Ανταλλαγή

Διαβάστε περισσότερα

Η υγρασία του εδάφους επηρεάζει τους οικολογικούς παράγοντες:

Η υγρασία του εδάφους επηρεάζει τους οικολογικούς παράγοντες: Η υγρασία του εδάφους επηρεάζει τους οικολογικούς παράγοντες: Θερμοκρασία αερισμό, δραστηριότητα των μικροοργανισμών, πρόσληψη των θρεπτικών στοιχείων συγκέντρωση των τοξικών ουσιών. Η έλλειψη υγρασίας

Διαβάστε περισσότερα

Αρωματικά Φυτά στην Κουζίνα

Αρωματικά Φυτά στην Κουζίνα Αρωματικά Φυτά Αρωματικά Φυτά στην Κουζίνα Η προσθήκη του κατάλληλου βοτάνου μπορεί να κάνει πιο γευστικό και πιο ελκυστικό κάποιο φαγητό. Η γεύση, όμως, είναι ζήτημα προσωπικής προτίμησης και υπάρχει

Διαβάστε περισσότερα

Έλλειψη διοξειδίου του άνθρακα co2 και ελλείψεις θρεπτικών micro macro στοιχείων.

Έλλειψη διοξειδίου του άνθρακα co2 και ελλείψεις θρεπτικών micro macro στοιχείων. Άρθρο του Νίκου Παπανικόλα (nicpapa) Είναι δύσκολη η διάγνωση των ελλείψεων, μιας και παίζουν παρά πολλοί παράγοντες ρόλο σε ένα ενυδρείο. Για να μπορέσουμε να διατηρήσουμε φυτά σε ένα ενυδρείο, θα πρέπει

Διαβάστε περισσότερα

ΑΜΕΙΨΙΣΠΟΡΕΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΕ ΧΕΙΜΕΡΙΝΑ ΣΙΤΗΡΑ ΚΑΙ ΨΥΧΑΝΘΗ

ΑΜΕΙΨΙΣΠΟΡΕΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΕ ΧΕΙΜΕΡΙΝΑ ΣΙΤΗΡΑ ΚΑΙ ΨΥΧΑΝΘΗ ΑΜΕΙΨΙΣΠΟΡΕΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΕ ΧΕΙΜΕΡΙΝΑ ΣΙΤΗΡΑ ΚΑΙ ΨΥΧΑΝΘΗ ΚΥΠΡΙΩΤΗΣ ΕΥΡΙΠΙΔΗΣ M.Sc., Ph.D. ΕΘ.Ι.ΑΓ.Ε. Σταθμός Γεωργικής Έρευνας Κομοτηνής Σαν αμειψισπορά θεωρείται η εγκατάσταση σε

Διαβάστε περισσότερα

Η καλλιέργεια της ελιάς. Πληροφορίες για την λίπανση της Ελιάς. Η Αυθεντία στο Κάλιο και στο Μαγνήσιο

Η καλλιέργεια της ελιάς. Πληροφορίες για την λίπανση της Ελιάς. Η Αυθεντία στο Κάλιο και στο Μαγνήσιο Η καλλιέργεια της ελιάς Η καλλιέργεια της ελιάς Πληροφορίες για την λίπανση της Ελιάς Η Αυθεντία στο Κάλιο και στο Μαγνήσιο ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΛΑΙΟΚΑΛΙΕΡΓΕΙΑΣ - ΛΙΠΑΝΣΗ ΕΛΑΙΟΔΕΝΔΡΩΝ 3 Καλλιεργητική τεχνική ελαιοδένδρων.

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΕΔΑΦΩΝ ΚΑΙ ΑΜΒΡΑΚΙΚΟΥ

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΕΔΑΦΩΝ ΚΑΙ ΑΜΒΡΑΚΙΚΟΥ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΕΔΑΦΩΝ ΚΑΙ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΑΜΒΡΑΚΙΚΟΥ ΗΜελέτησυντάχθηκε(με αλφαβητική σειρά) από: Βουλγαράκη Απόστολο, Γεωπόνος MSc Βούλγαρη Γρηγόριο, Γεωπόνος Γκριτζάπη Αικατερίνη, Γεωπόνος

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΑΜΠΕΛΙΟΥ ΣΤΗ ΘΗΒΑ

ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΑΜΠΕΛΙΟΥ ΣΤΗ ΘΗΒΑ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΑΜΠΕΛΙΟΥ ΣΤΗ ΘΗΒΑ Βιολογική γεωργία είναι ένα σύστηµα διαχείρισης και παραγωγής αγροτικών προϊόντων που στηρίζεται σε φυσικές διεργασίες δηλαδή στη µη χρησιµοποίηση µη χηµικών µεθόδων

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΚΙΑ ΣΥΚΙΑ - ΠΕΤΡΟΣ ΡΟΥΣΣΟΣ

ΣΥΚΙΑ ΣΥΚΙΑ - ΠΕΤΡΟΣ ΡΟΥΣΣΟΣ ΣΥΚΙΑ Καταγωγή: Ν. Αραβία Βοτανική ταξινόµηση: Οικ.: Moraceae FicuscaricaL. Βοτανικοί Χαρακτήρες Θηλυκοδίοικο (αρρενοσυκιά-µόνοικο, ηµεροσυκιά θηλυκά άνθη) Φυλλοβόλο Μέτριο έως µεγάλο µέγεθος, µαλακό ξύλο

Διαβάστε περισσότερα

Αίτια: Κλιματικοί παράγοντες Εδαφικοί παράγοντες (δυσμενείς συνθήκες υγρασίας, έλλειψη ή περίσσεια θρεπτικών στοιχείων)

Αίτια: Κλιματικοί παράγοντες Εδαφικοί παράγοντες (δυσμενείς συνθήκες υγρασίας, έλλειψη ή περίσσεια θρεπτικών στοιχείων) ΜΗ ΜΕΤΑΔΟΤΙΚΕΣ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ Αίτια: Κλιματικοί παράγοντες Εδαφικοί παράγοντες (δυσμενείς συνθήκες υγρασίας, έλλειψη ή περίσσεια θρεπτικών στοιχείων) Ατμοσφαιρικοί ρυπαντές Ασθένειες που προκαλούνται από κλιματικούς

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΟΠΩΡΩΝΑ. Ύψος υδατικού ορίζοντα Ετήσια βροχόπτωση και αποθέματα νερού

ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΟΠΩΡΩΝΑ. Ύψος υδατικού ορίζοντα Ετήσια βροχόπτωση και αποθέματα νερού ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΟΠΩΡΩΝΑ Επιλογή τοποθεσίας Εποχικές Θερμοκρασίες Θερμοκρασία σε σχέση με την κάλυψη των αναγκών για διακοπή λήθαργου Ελάχιστες θερμοκρασίες Ημέρες απαλλαγμένες παγετού Επίδραση υδάτινων όγκων

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ ΦΥΤΕΜΕΝΟΥ ΔΩΜΑΤΟΣ. Γενικές πληροφορίες σε σχέση με τη φύτευση και την άρδευση στο φυτεμένο δώμα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ ΦΥΤΕΜΕΝΟΥ ΔΩΜΑΤΟΣ. Γενικές πληροφορίες σε σχέση με τη φύτευση και την άρδευση στο φυτεμένο δώμα ΟΔΗΓΙΕΣ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ ΦΥΤΕΜΕΝΟΥ ΔΩΜΑΤΟΣ Γενικές πληροφορίες σε σχέση με τη φύτευση και την άρδευση στο φυτεμένο δώμα Για την αύξηση και την ανάπτυξη των φυτών απαιτείται νερό και χώμα πλούσιο σε θρεπτικά

Διαβάστε περισσότερα

προϊόντων ένα τρίπτυχο: Ποιότητα Ασφάλεια καταναλωτή Περιβαλλοντική μέριμνα.

προϊόντων ένα τρίπτυχο: Ποιότητα Ασφάλεια καταναλωτή Περιβαλλοντική μέριμνα. η καλλιεργεια της μηδικης στo ΝΟΜΟ ΛΑΡΙΣΑΣ Σήμερα όσο ποτέ άλλοτε το ζητούμενο στην Ελληνική γεωργία είναι η ποιότητα και η ανταγωνιστικότητα των προϊόντων της, η γεωργική παραγωγή είναι απαραίτητο να

Διαβάστε περισσότερα

PΕΑΚ 0-52-34 Το Peak (MKP, Μonopotassium Phosphate, KH 2

PΕΑΚ 0-52-34 Το Peak (MKP, Μonopotassium Phosphate, KH 2 PΕΑΚ 0-52-34 Το Peak (MKP, Μonopotassium Phosphate, KH 2 PO 4 ), είναι η τελευταία λέξη στα ειδικά λιπάσµατα, κατάλληλο για υδρολίπανση, διαφυλλικές εφαρµογές και παρασκευή σύνθετων λιπασµάτων. Είναι πλήρως

Διαβάστε περισσότερα

Επιπτώσεις της διάθεσης απόβλητων ελαιοτριβείων στο έδαφος και στο περιβάλλον

Επιπτώσεις της διάθεσης απόβλητων ελαιοτριβείων στο έδαφος και στο περιβάλλον Επιπτώσεις της διάθεσης απόβλητων ελαιοτριβείων στο έδαφος και στο περιβάλλον Ευρωπαϊκό Έργο LIFE- Στρατηγικές για τη βελτίωση και προστασία tου εδάφους από τη διάθεση αποβλήτων ελαιοτριβείων στις Μεσογειακές

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗ ΒΟΤΑΝΙΚΗ - ΖΙΖΑΝΙΟΛΟΓΙΑ

ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗ ΒΟΤΑΝΙΚΗ - ΖΙΖΑΝΙΟΛΟΓΙΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗ ΒΟΤΑΝΙΚΗ - ΖΙΖΑΝΙΟΛΟΓΙΑ ΕΑΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2014-15 Α. Λιόπα-Τσακαλίδη Γ. Ζερβουδάκης ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΩΝ ΓΕΩΠΟΝΩΝ ΤΕΙ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Η αντιμετώπιση των ζιζανίων στα καλλιεργούμενα φυτά είναι απαραίτητη

Διαβάστε περισσότερα

www.elfegroup.eu Ελληνικά Λιπάσματα ELFE ABEE

www.elfegroup.eu Ελληνικά Λιπάσματα ELFE ABEE Ελληνικά Λιπάσματα ELFE ABEE Γραφεία Αθηνών: Έδρα: Πεντέλης 34 & Ζησιμοπούλου 11 Τ.Κ. 17564 Π.ΦΑΛΗΡΟ ΠΕΙΡΑΙΑΣ Τηλ.: 2130 175700 Fax: 210 9211533 e-mail: headoffices@elfegroup.eu Εργοστάσιο Καβάλας: Ν.Καρβάλη

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΡΑΣΙΑ ΚΕΡΑΣΙΑ - ΠΕΤΡΟΣ ΡΟΥΣΣΟΣ. Βοτανικοί Χαρακτήρες Φυλλοβόλο Μεγάλου µεγέθους, βλάστηση ορθόκλαδη. Καταγωγή: Κασπία

ΚΕΡΑΣΙΑ ΚΕΡΑΣΙΑ - ΠΕΤΡΟΣ ΡΟΥΣΣΟΣ. Βοτανικοί Χαρακτήρες Φυλλοβόλο Μεγάλου µεγέθους, βλάστηση ορθόκλαδη. Καταγωγή: Κασπία Καταγωγή: Κασπία ΚΕΡΑΣΙΑ Βοτανική ταξινόµηση: Οικ.: Rosaceae Prunus avium Prunus mahaleb(µαχαλέπιος κερασιά) Βοτανικοί Χαρακτήρες Φυλλοβόλο Μεγάλου µεγέθους, βλάστηση ορθόκλαδη Φύλλα Απλά, κατ εναλλαγή,

Διαβάστε περισσότερα

All from a Single Source

All from a Single Source All from a Single Source Το PeKacid TM είναι μια νέα, καινοτόμος λύση για τον φώσφορο σε ασβεστούχα εδάφη και νερά με μεγάλη σκληρότητα. Στερεό φωσφορικό οξύ σε σάκους Μονοκρυσταλλικό, με χαμηλό ph (2.2)

Διαβάστε περισσότερα

econteplusproject Organic.Edunet Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση econtentplus programme ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΑΓΚΙΝΑΡΑ 1

econteplusproject Organic.Edunet Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση econtentplus programme ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΑΓΚΙΝΑΡΑ 1 econteplusproject Organic.Edunet Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση econtentplus programme ΑΓΚΙΝΑΡΑ 1 econteplusproject Organic.Edunet ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ ΠΟΛΥΕΤΩΝ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ Χαράλαμπος

Διαβάστε περισσότερα

ΑΜΥΓ ΑΛΙΑ ΑΜΥΓ ΑΛΙΑ - ΠΕΤΡΟΣ ΡΟΥΣΣΟΣ. Βοτανικοί Χαρακτήρες Φυλλοβόλο Μικρό έως µεγάλο µέγεθος. Καταγωγή: Ασία

ΑΜΥΓ ΑΛΙΑ ΑΜΥΓ ΑΛΙΑ - ΠΕΤΡΟΣ ΡΟΥΣΣΟΣ. Βοτανικοί Χαρακτήρες Φυλλοβόλο Μικρό έως µεγάλο µέγεθος. Καταγωγή: Ασία Καταγωγή: Ασία ΑΜΥΓ ΑΛΙΑ Βοτανική ταξινόµηση: Οικ.: Rosaceae Prunus amygdalus (Prunus communis, Amygdalus communis). Βοτανικοί Χαρακτήρες Φυλλοβόλο Μικρό έως µεγάλο µέγεθος Φύλλα Απλά, κατ εναλλαγή, οδοντωτά,

Διαβάστε περισσότερα

Χημική σύσταση του φλοιού της γης

Χημική σύσταση του φλοιού της γης ΜΕΡΟΣ Α Έδαφος Τι Είναι το Έδαφος Σύμφωνα με τον ορισμό που δίνει ο Πολυζόπουλος (1976), έδαφος είναι το από χαλαρά υλικά ανώτερο στρώμα του φλοιού της γης το οποίο προήλθε από την αποσάθρωση πετρωμάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΓΡΑΒΙΑΣ 1998 1999 ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ «ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ ΕΝΤΟΣ ΚΑΙ ΕΚΤΟΣ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ» ΥΠΕΥΘΥΝΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΑΓΓΕΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΑΝΔΡΕΑΣ ΜΑΘΗΤΕΣ: Β Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΡΗΓΑΚΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΔΑΦΟΛΟΓΙΑΣ

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΔΑΦΟΛΟΓΙΑΣ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΔΑΦΟΛΟΓΙΑΣ Κεφάλαιο 1 ο ΟΡΥΚΤΟΛΟΓΙΚΗ ΣΥΣΤΑΣΗ ΕΔΑΦΟΥΣ 1. Κυριότερες ιδιότητες της αργίλου 2. Ποια είναι τα ποιο κοινά ορυκτά της αργίλου. Ποιο θεωρείτε σημαντικότερο. 3. Κατατάξτε τα

Διαβάστε περισσότερα

Provides Flexibility

Provides Flexibility Provides Flexibility Το Άζωτο είναι το σημαντικότερο θρεπτικό στοιχείο στη γεωργία, και αποτελεί τη βασική κινητήρια δύναμη για την ανάπτυξη και την καρποφορία των φυτών. Η άριστη εναρμόνιση της αζωτούχου

Διαβάστε περισσότερα

ουσίες, ανόργανα στοιχεία, νερό. ουσιών: την οργανισμοί. Είναι ονομάζονται

ουσίες, ανόργανα στοιχεία, νερό. ουσιών: την οργανισμοί. Είναι ονομάζονται ΛIΠANΣH Όλοι οι ζώντες οργανισμοί έχουν ανάγκη από τρία είδη θρεπτικών ουσιών: οργανικές ουσίες, ανόργανα στοιχεία, νερό. Tα φυτά έχουν την ικανότητα να συνθέτουν τις οργανικές ενώσεις μέσω της φωτοσύνθεσης,

Διαβάστε περισσότερα

Βιωσιμότητα και διαχείριση του εδάφους στην ελαιοκαλλιέργεια

Βιωσιμότητα και διαχείριση του εδάφους στην ελαιοκαλλιέργεια Βιωσιμότητα και διαχείριση του εδάφους στην ελαιο των Davide Neri, Enrico Maria Lodolini, Tonino Cioccolanti, Giorgio Panzini ι ελαιώνες μέσης ή χαμηλής πυκνότητας είναι πρό- για καλλιέργειες με μειωμένες

Διαβάστε περισσότερα

econteplusproject Organic.Edunet Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση econtentplus programme ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΠΑΝΤΖΑΡΙΟΥ 1

econteplusproject Organic.Edunet Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση econtentplus programme ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΠΑΝΤΖΑΡΙΟΥ 1 econteplusproject Organic.Edunet Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση econtentplus programme ΠΑΝΤΖΑΡΙΟΥ 1 econteplusproject Organic.Edunet ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ ΡΙΖΩΔΩΝ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ Χαράλαμπος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΔΙΕΤΙΑΣ ΤΟΥ ΕΦΑΡΜΟΖΟΜΕΝΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΔΑΦΟΛΟΓΙΚΗΣ ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΙΚΗΣ ΑΠΟΤΥΠΩΣΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΙΑΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΤΟΜΑΤΑΣ

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΔΙΕΤΙΑΣ ΤΟΥ ΕΦΑΡΜΟΖΟΜΕΝΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΔΑΦΟΛΟΓΙΚΗΣ ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΙΚΗΣ ΑΠΟΤΥΠΩΣΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΙΑΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΤΟΜΑΤΑΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΔΙΕΤΙΑΣ ΤΟΥ ΕΦΑΡΜΟΖΟΜΕΝΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΔΑΦΟΛΟΓΙΚΗΣ ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΙΚΗΣ ΑΠΟΤΥΠΩΣΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΙΑΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΤΟΜΑΤΑΣ ΗΜΕΡΙΔΑ ΘΕΣΤΟ Δευτέρα 9 Μαρτίου 2015 ΝΙΚΑΙΑ «Ορθή Διάγνωση

Διαβάστε περισσότερα

Γ. Βλοντάκης. Γεωπόνος-Περιβ/λόγος-Βιοκαλλιεργητής

Γ. Βλοντάκης. Γεωπόνος-Περιβ/λόγος-Βιοκαλλιεργητής Περιοχές NATURA: Προστασία και αναβάθμιση των τοπικών φυσικών πόρων - βιολογική γεωργία και κτηνοτροφία Γ. Βλοντάκης Γεωπόνος-Περιβ/λόγος-Βιοκαλλιεργητής Περιοχές δικτύου NATURA 2000 Φυσικοί πόροι Έδαφος

Διαβάστε περισσότερα

Θρεπτικά συστατικά. Κατηγορίες θρεπτικών συστατικών

Θρεπτικά συστατικά. Κατηγορίες θρεπτικών συστατικών ΛΙΠΑΣΜΑΤΑ Από: Κατερινόπουλο, Α. & Σταματάκη, Μ. 1995. Εφαρμοσμένη Ορυκτολογία Πετρολογία. Τα Βιομηχανικά Ορυκτά και Πετρώματα και οι Χρήσεις τους. Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, Τμήμα Γεωλογίας,

Διαβάστε περισσότερα

) η οποία απελευθερώνεται στην ατμόσφαιρα και ένα ποσοστό σε αμμωνιακά ιόντα (NH + ). Αυτή η διαδικασία

) η οποία απελευθερώνεται στην ατμόσφαιρα και ένα ποσοστό σε αμμωνιακά ιόντα (NH + ). Αυτή η διαδικασία Ιδιότητες και αποτελέσματα UTEC 46 = Ο ΕΠΙΤΥΧΗΜΕΝΟΣ ΤΥΠΟΣ ΓΙΑ ΥΨΗΛΕΣ ΑΠΟΔΟΣΕΙΣ Η Ουρία είναι ένα από τα πιο ευρέως διαδεδομένα αζωτούχα λιπάσματα, συνδυάζοντας τις υψηλές λιπαντικές μονάδες και την ευκολία

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗ ΒΟΤΑΝΙΚΗ - ΖΙΖΑΝΙΟΛΟΓΙΑ

ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗ ΒΟΤΑΝΙΚΗ - ΖΙΖΑΝΙΟΛΟΓΙΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗ ΒΟΤΑΝΙΚΗ - ΖΙΖΑΝΙΟΛΟΓΙΑ ΕΑΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2014-15 Α. Λιόπα-Τσακαλίδη Γ. Ζερβουδάκης ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΩΝ ΓΕΩΠΟΝΩΝ ΤΕΙ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Αναπαραγωγή (reproduction) ζιζανίων Εγγενής αναπαραγωγή (sexual

Διαβάστε περισσότερα

Ποιοτικό κρασί. Ποιοτικό κρασί. Συμβουλές για την λίπανση με Κάλιο, Μαγνήσιο, Θείο και ιχνοστοιχεία. H Αυθεντία στο Κάλιο και στο Μαγνήσιο

Ποιοτικό κρασί. Ποιοτικό κρασί. Συμβουλές για την λίπανση με Κάλιο, Μαγνήσιο, Θείο και ιχνοστοιχεία. H Αυθεντία στο Κάλιο και στο Μαγνήσιο Ποιοτικό κρασί Ποιοτικό κρασί Συμβουλές για την λίπανση με Κάλιο, Μαγνήσιο, Θείο και ιχνοστοιχεία H Αυθεντία στο Κάλιο και στο Μαγνήσιο Βασικές αρχές 3 Σαν βασική αρχή, όλα τα φυτά απορροφούν τα θρεπτικά

Διαβάστε περισσότερα

Βιολογικά προϊόντα κήπου. του γκαζόν

Βιολογικά προϊόντα κήπου. του γκαζόν Δωρεάν Δωρεάν συμβουλές συμβουλές Βιολογικά προϊόντα κήπου Το σύστημα περιποίησης του γκαζόν Ο χλοοτάπητας το "πράσινο σαλόνι"! Το μυστικό......κρύβεται σε ένα σύστημα περιποίησης γκαζόν που καλύπτει τις

Διαβάστε περισσότερα

econteplusproject Organic.Edunet Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση econtentplus programme ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΜΠΑΜΙΑΣ 1

econteplusproject Organic.Edunet Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση econtentplus programme ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΜΠΑΜΙΑΣ 1 econteplusproject Organic.Edunet Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση econtentplus programme ΜΠΑΜΙΑΣ 1 econteplusproject Organic.Edunet ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ ΜΠΑΜΙΑΣ Χαράλαμπος Θανόπουλος

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΔΑΣΙΚΩΝ

ΒΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΔΑΣΙΚΩΝ ΒΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΔΑΣΙΚΩΝ ΕΔΑΦΩΝ Οργανική ουσία Αποτελείται από πολύπλοκες ενώσεις οι οποίες παράγονται από τα υπολείμματα των φυτικών και ζωικών οργανισμών, με την επίδραση βιολογικών, χημικών

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΑ ΛΙΠΑΣΜΑΤΑ

ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΑ ΛΙΠΑΣΜΑΤΑ ΑΣΚΗΣΗ 4 Η ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΑ ΛΙΠΑΣΜΑΤΑ Κύριος σκοπός: Εξοικείωση των σπουδαστών με έννοιες και υπολογισμούς σχετικά με τα λιπάσματα που εφαρμόζονται τόσο στη συμβατική όσο και στη βιολογική γεωργία.

Διαβάστε περισσότερα

Η θρέψη με το όνομα της

Η θρέψη με το όνομα της Η θρέψη με το όνομα της Εισαγωγή Σύγκριση Nutri-Leaf με άλλα Υδατοδιαλυτά Λιπάσματα Για πάνω από 60 χρόνια η εταιρεία Miller (Η.Π.Α) πρωτοπορεί στην παραγωγή υδατοδιαλυτών λιπασμάτων με τη σειρά Nutri-Leaf.

Διαβάστε περισσότερα

http://www.eu-water.eu

http://www.eu-water.eu 5ο Ενημερωτικό Δελτίο του έργου EU-WATER Διακρατική ολοκληρωμένη διαχείριση των υδατικών πόρων στη γεωργία http://www.eu-water.eu "Οικονομικά κίνητρα για την υιοθέτηση πρακτικών εξοικονόμησης νερού και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΑΙΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ

ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΑΙΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ EΘ.Ι.ΑΓ.Ε. Ινστιτούτο Ελιάς και Υποτροπικών Φυτών Εργας. Ελαιοκοµίας και Μετασυλλεκτικής Φυσιολογίας ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΑΙΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΟΥ ΚΑΝ 2080/05 ( ΡΑΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Ορθή περιβαλλοντικά λειτουργία μονάδων παραγωγής βιοαερίου με την αξιοποίηση βιομάζας

Ορθή περιβαλλοντικά λειτουργία μονάδων παραγωγής βιοαερίου με την αξιοποίηση βιομάζας Ορθή περιβαλλοντικά λειτουργία μονάδων παραγωγής βιοαερίου με την αξιοποίηση βιομάζας ΑΡΓΥΡΩ ΛΑΓΟΥΔΗ Δρ. Χημικός TERRA NOVA ΕΠΕ περιβαλλοντική τεχνική συμβουλευτική ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΕΕ «ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ»

Διαβάστε περισσότερα

Φιλική προς το περιβάλλον παραγωγή βιομάζας Θ.Α. ΓΕΜΤΟΣ ΕΥ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ

Φιλική προς το περιβάλλον παραγωγή βιομάζας Θ.Α. ΓΕΜΤΟΣ ΕΥ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Φιλική προς το περιβάλλον παραγωγή βιομάζας Θ.Α. ΓΕΜΤΟΣ ΕΥ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Εισαγωγή Όπως είναι γνωστό η χώρα μας πρέπει να συμμορφωθεί με διεθνείς συμβάσεις που την υποχρεώνουν να επιτύχει μέχρι το 2020

Διαβάστε περισσότερα

econteplusproject Organic.Edunet Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση econtentplus programme ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΡΑΔΙΚΙΟΥ 1

econteplusproject Organic.Edunet Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση econtentplus programme ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΡΑΔΙΚΙΟΥ 1 econteplusproject Organic.Edunet Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση econtentplus programme ΡΑΔΙΚΙΟΥ 1 econteplusproject Organic.Edunet ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ ΦΥΛΛΩΔΩΝ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ Χαράλαμπος

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Βιολογικής. Γεωργίας. «Κομποστοποίηση» Εργαστήριο 4. Γεώργιος Δημόκας. Χρήστος Μουρούτογλου. * Καθηγητής Εφαρμογών - Τ.Ε.Ι.

Εργαστήριο Βιολογικής. Γεωργίας. «Κομποστοποίηση» Εργαστήριο 4. Γεώργιος Δημόκας. Χρήστος Μουρούτογλου. * Καθηγητής Εφαρμογών - Τ.Ε.Ι. Εργαστήριο Βιολογικής Γεωργίας «Κομποστοποίηση» Γεώργιος Δημόκας * Καθηγητής Εφαρμογών - Τ.Ε.Ι. 12 / 10 / 2015 Χρήστος Μουρούτογλου Κομποστοποίηση (Composting) Κομποστοποίηση είναι ο μετασχηματισμός της

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΡΙΑ ΜΕΤΑΛΛΑ ΚΑΙ ΡΥΠΑΝΣΗ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ (Λύσεις και αντιμετώπιση της ρύπανσης από βαριά μέταλλα) ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ σ.

ΒΑΡΙΑ ΜΕΤΑΛΛΑ ΚΑΙ ΡΥΠΑΝΣΗ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ (Λύσεις και αντιμετώπιση της ρύπανσης από βαριά μέταλλα) ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ σ. ΒΑΡΙΑ ΜΕΤΑΛΛΑ ΚΑΙ ΡΥΠΑΝΣΗ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ (Λύσεις και αντιμετώπιση της ρύπανσης από βαριά μέταλλα) ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ σ. 2 ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΤΩΝ ΒΑΡΕΩΝ ΜΕΤΑΛΛΩΝ.σ.3 Η ΡΥΠΑΝΣΗ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΑΠΟ ΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΛΙΠΑΝΣΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ (ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Π.Ε. ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ)

ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΛΙΠΑΝΣΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ (ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Π.Ε. ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ) ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΛΙΠΑΝΣΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ (ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Π.Ε. ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ) ρ. Αριστοτέλης Παπαδόπουλος Γενικός /ντης Αγροτικής Έρευνας ΕΛ.Γ.Ο. «ΗΜΗΤΡΑ» ρ. Φραντζής Παπαδόπουλος Τακτικός Ερευνητής

Διαβάστε περισσότερα

H Γεωργική µας Έρευνα

H Γεωργική µας Έρευνα ΑΓΡΟΤΗΣ 19 H Γεωργική µας Έρευνα Ανακύκλωση θρεπτικού διαλύµατος στις υδροπονικές καλλιέργειες ρ αµιανός Νεοκλέους Ανώτερος Λειτουργός Γεωργικών Ερευνών στο Ινστιτούτο Γεωργικών Ερευνών Ηανακύκλωση του

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΩΠΟΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΦΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ

ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΩΠΟΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΦΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΩΠΟΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΦΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: ΠΑΛΑΤΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Καθηγητής

Διαβάστε περισσότερα

ΘΡΕΨΗ ΚΑΡΠΟΦΟΡΩΝ ΔΕΝΔΡΩΝ

ΘΡΕΨΗ ΚΑΡΠΟΦΟΡΩΝ ΔΕΝΔΡΩΝ ΘΡΕΨΗ ΚΑΡΠΟΦΟΡΩΝ ΔΕΝΔΡΩΝ Για την ανάπτυξη και καρποφορία των καρποφόρων δένδρων πρέπει να καλύπτονται οι ανάγκες αυτών σε θρεπτικά στοιχεία. Τα θρεπτικά στοιχεία προσλαμβάνονται από το έδαφος και από το

Διαβάστε περισσότερα

υδρολίπανση Oλοκληρωμένες λύσεις θρέψης στην υδρολίπανση

υδρολίπανση Oλοκληρωμένες λύσεις θρέψης στην υδρολίπανση υδρολίπανση Oλοκληρωμένες λύσεις θρέψης στην υδρολίπανση Καλλιεργήστε την υπεροχή σας στην υδρολίπανση 40 ΧΡΟΝΙΑ ΥΠΕΡΟΧΗ ΣΤΗΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΛΙΠΑΝΣΗ Εδώ και 40 χρόνια, η εταιρεία ΓΑΒΡΙΗΛ συμβάλλει

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΤΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΣ ΣΤΗ ΓΗ

Η ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΤΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΣ ΣΤΗ ΓΗ Η ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΤΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΣ ΣΤΗ ΓΗ Η εμφάνιση της γεωργίας στη Γη συμπίπτει με τη σταδιακή απομάκρυνση του ανθρώπου από τη νομαδική ζωή και τη μόνιμη εγκατάστασή του σε συγκεκριμένες περιοχές. Η φροντίδα για

Διαβάστε περισσότερα

Αποσάθρωση. Κεφάλαιο 2 ο. ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΕΔΑΦΩΝ

Αποσάθρωση. Κεφάλαιο 2 ο. ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΕΔΑΦΩΝ Κεφάλαιο 2 ο. ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΕΔΑΦΩΝ Αποσάθρωση Ονομάζουμε τις μεταβολές στο μέγεθος, σχήμα και την εσωτερική δομή και χημική σύσταση τις οποίες δέχεται η στερεά φάση του εδάφους με την επίδραση των παραγόντων

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΓΕΙΑ ΣΤΑΓΔΗΝ ΑΡΔΕΥΣΗ

ΥΠΟΓΕΙΑ ΣΤΑΓΔΗΝ ΑΡΔΕΥΣΗ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΓΕΙΑ ΣΤΑΓΔΗΝ ΑΡΔΕΥΣΗ ΜΠΑΤΣΟΥΚΑΠΑΡΑΣΚΕΥΗ- ΜΑΡΙΑ ΞΑΝΘΗ 2010 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το νερό είναι ζωτικής σημασίας για το μέλλον της ανθρωπότητας.

Διαβάστε περισσότερα

9/5/2015. Απαραίτητα θρεπτικά στοιχεία για τα φυτά

9/5/2015. Απαραίτητα θρεπτικά στοιχεία για τα φυτά Δηµοκρίτειο Πανεπιστήµιο Θράκης Τµήµα Αγροτικής Ανάπτυξης ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΦΥΤΩΝ «Θρεπτικά στοιχεία» Θρεπτικές ουσίες Απαραίτητα θρεπτικά στοιχεία για την αύξηση των φυτών: Μακροστοιχεία: C, H, O, N, P, S, K,

Διαβάστε περισσότερα