Δημόσια οικονομικά και εκπαιδευτικές δαπάνες την περίοδο Κωνσταντίνος Καρακαλπάκης- Καρράς

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Δημόσια οικονομικά και εκπαιδευτικές δαπάνες την περίοδο 1833-1842 Κωνσταντίνος Καρακαλπάκης- Καρράς"

Transcript

1 Δημόσια οικονομικά και εκπαιδευτικές δαπάνες την περίοδο Κωνσταντίνος Καρακαλπάκης- Καρράς Οι δημοσιονομικές ανισορροπίες αποτέλεσαν, χωρίς να είναι ελληνική ιδιαιτερότητα, ένα από τα κεντρικά προβλήματα που είχε να αντιμετωπίσει η ελληνική οικονομία στη διάρκεια του 19 ου αιώνα. Αυτά τα δημοσιονομικά προβλήματα άφησαν τα ίχνη τους τόσο στο πεδίο της οικονομίας, μέσω των επιδράσεων που άσκησαν στους μηχανισμούς διαμόρφωσης της αποταμίευσης και των επενδύσεων, όσο και στο πεδίο της εγχώριας πολιτικής ζωής και των διεθνών σχέσεων και δεν είναι άσχετα από τις διαδικασίες συγκρότησης του ελληνικού κράτους, τις οποίες και σαφώς αντανακλούν 1. Τα προβλήματα φαίνεται να ξεκινούν από τον τρόπο που εδραιώθηκε, το 1833, το ελληνικό δημόσιο λογιστικό σύστημα, βάσει του οποίου καταρτιζόταν οι προϋπολογισμοί του κράτους, όπως και η λειτουργία ελέγχων των απολογισμών 2. Ο κρατικός προϋπολογισμός είναι διαφορετικός από το δημόσιο απολογισμό, στον οποίο εμφανίζονται τα αποτελέσματα της εκτελέσεως των εσόδων και των εξόδων του κράτους, ορισμένου παρελθόντος οικονομικού έτους, ώστε να γίνει ο απαραίτητος κοινοβουλευτικός έλεγχος, όσον αφορά την εκτέλεση του προϋπολογισμού 3. Τα πρώτα χρόνια διακυβέρνησης του νεοελληνικού κράτους η Αντιβασιλεία «δεν μπορούσε να ανεχτεί» τη δημοσιότητα της οικονομικής διαχείρισης και συνεπώς το δημόσιο λογιστικό σύστημα που συγκρότησαν οι Βαυαροί δεν περιελάμβανε ούτε τη δημοσιοποίηση, ούτε τον έλεγχο, προϋπολογιστικό ή διαχειριστικό, της δημοσιονομικής διαχείρισης 4. Η ευθύνη κατάρτισης των προϋπολογισμών, την περίοδο της μοναρχίας του Όθωνα, ανήκε αποκλειστικά στην εκτελεστική εξουσία. Ο ρόλος της Γραμματείας των Οικονομικών ήταν καθοριστικός, αλλά ορισμένες Γραμματείες, όπως των Στρατιωτικών, είχαν σχετική αυτονομία και διαχειρίζονταν τις δαπάνες τους χωρίς εξάρτηση από τη Γραμματεία των Οικονομικών. Ο προϋπολογισμός, δηλαδή, συμπεριλάμβανε τις δαπάνες κατά Γραμματεία, καθώς και δαπάνες που δεν εντάσσονταν σε κάποια Γραμματεία, όπως τις δαπάνες των κοινοβουλευτικών σωμάτων 5. Συνεπώς, ενώ οι προϋπολογισμοί, έπρεπε να διέπονται από τις αρχές του ενιαίου και του καθολικού, ώστε να δίνουν τη δυνατότητα πλήρους ελέγχου στη νομοθετική εξουσία, στην πράξη δεν εφαρμόστηκαν οι αρχές αυτές, αφού με τη δημιουργία των διαφόρων ειδικών ταμείων και υπηρεσιών αλλά και Ν.Π.Δ.Δ. αποκρύπτονταν μεγάλο τμήμα των εσόδων και των εξόδων 6 Επειδή δεν λειτουργούσε η Βουλή, ώστε να γίνεται ο απαραίτητος κοινοβουλευτικός έλεγχος, από το 1835 ο προϋπολογισμός και ο οικονομικός νόμος που τον συνόδευε κατατίθενται στο Συμβούλιο της Επικρατείας προς έλεγχο 7. Ωστόσο, ο πρώτος προϋπολογισμός που δημοσιεύτηκε ήταν εκείνος του 1836, ενώ ταυτόχρονα δημοσιεύτηκαν και οι απολογισμοί των ετών 1833, 1834 και Στη συνέχεια οι προϋπολογισμοί δημοσιεύονταν άτακτα και με μεγάλη χρονική 1 Κ. Κωστής, Δημόσια οικονομικά, στο Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΟΝ 19 ο ΑΙΩΝΑ, επιμέλεια, Κ. Κωστής, Σ. Πετμεζάς, εκδ. Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2006, σ. 295, Α. Αντωνίου (υπεύθυνος έρευνας), Δημόσιες δαπάνες του νεοελληνικού κράτους ( ), αδημοσίευτη εργασία, Αθήνα 1999, σ Α. Αντωνίου (υπεύθυνος έρευνας), Δημόσιες δαπάνες του νεοελληνικού κράτους, ό.π., σ Α. Αντωνίου (υπεύθυνος έρευνας), Δημόσιες δαπάνες του νεοελληνικού κράτους, ό.π., σ. 21, Κ. Κωστής, Δημόσια οικονομικά, ό.π., σ Α. Αντωνίου (υπεύθυνος έρευνας), Δημόσιες δαπάνες του νεοελληνικού κράτους, ό.π., σ Α. Αντωνίου (υπεύθυνος έρευνας), Δημόσιες δαπάνες του νεοελληνικού κράτους, ό.π., σ Α. Αντωνίου (υπεύθυνος έρευνας), Δημόσιες δαπάνες του νεοελληνικού κράτους, ό.π., σ. 17, Κ. Κωστής, Δημόσια οικονομικά, ό.π., σ Κ. Κωστής, Δημόσια οικονομικά, ό.π., σ

2 καθυστέρηση, μέχρι τη μεταβολή του 1843, όπου η Βουλή απέκτησε το δικαίωμα ψήφισης των προϋπολογισμών και άρχισε από το 1845 η τακτική δημοσίευσή τους 9. Επομένως, το διάστημα της περιόδου η νομοθετική εξουσία δεν απεφάνθη επί της καλής διαχειρίσεως των εσόδων και εξόδων του κράτους. Τα κατά καιρούς υποβληθέντα νομοσχέδια περί κυρώσεως των απολογισμών δεν επικυρώνονταν από τη νομοθετική εξουσία 10. Και αργότερα, όμως, οι απολογισμοί συζητούνται πολλές φορές ατελέσφορα στα νομοθετικά σώματα. Το Ελεγκτικό Συνέδριο, για παράδειγμα, δεν δημοσίευε καθόλου ή δημοσίευε συνοπτικές δηλώσεις και εκθέσεις προς τον ανώτατο άρχοντα σχετικά με τους απολογισμούς. Επίσης, οι εκάστοτε κυβερνήσεις μόνο επί του απεικονιζόμενου στον προϋπολογισμό των εσόδων και εξόδων προγραμματισμού υπόκειντο στον έλεγχο της Βουλής και όχι στον πολύ ουσιαστικότερο έλεγχο της πραγματικής διαχείρισης, η οποία φαινόταν στους απολογισμούς 11. Η εικόνα που φαίνεται από τα δεδομένα αυτά ήταν ότι η εκτελεστική εξουσία κυριαρχούσε απόλυτα στη διαχείριση των δημοσίων οικονομικών. Οι μεγάλες χρονικές καθυστερήσεις στη δημοσίευση, την κατάθεση και επικύρωση των απολογισμών δείχνουν μια διαστρέβλωση της λειτουργίας του πολιτεύματος, αφού η εκτελεστική εξουσία διαχειριζόταν το δημόσιο χρήμα, σε μεγάλο βαθμό, ανεξέλεγκτα 12. Εκτός από την αναποτελεσματικότητα στη δημοσιονομική διαχείριση, διαδεδομένη είναι και η άποψη ότι έχουμε να κάνουμε με έναν υπερτροφικό κρατικό μηχανισμό 13. Τα πρώτα στοιχεία δείχνουν ότι το ελληνικό κράτος είχε διπλάσιες δημόσιες δαπάνες, προς το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν, σε σύγκριση με τα άλλα δυτικοευρωπαϊκά και νοτιοευρωπαϊκά κράτη 14. Αν λάβουμε, όμως, υπ όψιν μας ότι στις δημόσιες δαπάνες περιλαμβάνεται και η υπηρεσία του δημοσίου χρέους, τότε η διαφορά με τα άλλα κράτη δεν είναι εντυπωσιακή 15. Σε ένα μικρό από κάθε άποψη κράτος, όπως ήταν το ελληνικό βασίλειο, οι στοιχειώδεις κρατικές υποδομές ασφαλώς απαιτούσαν πολύ μεγαλύτερες δημόσιες δαπάνες, αναλογικά τουλάχιστον, σε σύγκριση με τα μεγάλα κράτη. Οι επιλογές διοικητικής οργάνωσης των Βαυαρών θεωρήθηκαν και ήταν ιδιαίτερα δαπανηρές, όσο και πολυτελείς. Η αδυναμία οικονομιών κλίμακας στην κρατική συγκρότηση ήταν ένας βασικός λόγος να παρουσιάζεται το φαινόμενο του «μεγάλου» μεγέθους του ελληνικού κράτους, όπως το παράδειγμα της διοικητικής διαίρεσης του κράτους, που χωρίς αμφιβολία ξεπερνούσε τις ανάγκες του μικρού βασιλείου 16. Πρόκειται για μια μεταβλητή (οι κρατικές δαπάνες) που μας κατευθύνει, προς την άποψη ότι η 2 9 Α. Αντωνίου (υπεύθυνος έρευνας), Δημόσιες δαπάνες του νεοελληνικού κράτους, ό.π., σ. 21, Κ. Κωστής, Δημόσια οικονομικά, ό.π., σ Α. Αντωνίου (υπεύθυνος έρευνας), Δημόσιες δαπάνες του νεοελληνικού κράτους, ό.π., σ Α. Αντωνίου (υπεύθυνος έρευνας), Δημόσιες δαπάνες του νεοελληνικού κράτους, ό.π., σ Α. Αντωνίου (υπεύθυνος έρευνας), Δημόσιες δαπάνες του νεοελληνικού κράτους, ό.π., σ Κ. Τσουκαλάς, Κοινωνική ανάπτυξη και κράτος. Η συγκρότηση του δημόσιου χώρου στην Ελλάδα, Αθήνα 1984, σ Α. Αντωνίου (υπεύθυνος έρευνας), Δημόσιες δαπάνες του νεοελληνικού κράτους, ό.π., σ. 62, Κ. Κωστής, Δημόσια οικονομικά, ό.π., σ Ο Κ. Κωστής υποστηρίζει ότι οι εκτιμήσεις για έναν υπερτροφικό κρατικό μηχανισμό στηρίζονται σε ορισμένους αποσπασματικούς και εξαιρετικά αβέβαιους υπολογισμούς για τη διείσδυση του κράτους στην οικονομία σε συγκρίσεις με άλλες χώρες. Το ελληνικό κράτος παρουσιάζεται πιο «μεγάλο» σε σύγκριση με τα άλλα ευρωπαϊκά κράτη της εποχής, χωρίς ωστόσο η διαφορά να είναι τόσο εντυπωσιακή. Από τη μια το δημόσιο χρέος το οποίο ενσωματώνεται στις δημόσιες δαπάνες, από την άλλη ο μη εκχρηματισμένος τομέας, ο οποίος δεν συμπεριλαμβάνεται στις εκτιμήσεις του ΑΕΠ ήταν πολύ σημαντικός στην Ελλάδα σε όλη τη διάρκεια του 19 ου αιώνα, ιδιαίτερα στις απαρχές, απ ότι στις χώρες της; Δυτικής Ευρώπης. Βλ. σχετ. Κ. Κωστής, Δημόσια οικονομικά, ό.π., σ Α. Αντωνίου (υπεύθυνος έρευνας), Δημόσιες δαπάνες του νεοελληνικού κράτους, ό.π., σ , Κ. Κωστής, Δημόσια οικονομικά, ό.π., σ

3 ελληνική οικονομία εξαρτάται σε μεγαλύτερο βαθμό από τη δημόσια οικονομία και κατά συνέπεια από την κρατική πολιτική 17. Τα θέματα διαχείρισης των εσόδων και των εξόδων 18 του ελληνικού κράτους αλλά και το πρόβλημα επάρκειας των εσόδων για την κάλυψη των εξόδων, τέθηκαν επανειλημμένα και με ιδιαίτερη τραχύτητα στην ελληνική πολιτική σκηνή, ιδιαίτερα σε περιόδους κρίσεων και εθνικών οικονομικών 19. Τα πρώτα πέντε χρόνια της βασιλείας του Όθωνα τα έσοδα παρουσίαζαν σοβαρή υστέρηση έναντι των εξόδων. Το 1833 τα έσοδα αντιπροσώπευαν μόλις το 61% των εξόδων. Το 1834 παρ όλο που σημειώθηκε αύξηση σε σχέση με τα έσοδα της προηγούμενης χρονιάς κατά 31%, αντιπροσώπευαν μόλις το 37% των εσόδων του Τις τρεις επόμενες χρονιές τα ελλείμματα ήταν σημαντικά μικρότερα. Η λύση του δανεισμού που προκρίθηκε στην υστέρηση αυτή των εσόδων έναντι των εξόδων, προσέθεσε νέα βάρη στα δάνεια της ανεξαρτησίας και δημιούργησε στη συνέχεια μαζί με το μεγάλο ύψος των στρατιωτικών δαπανών το δημοσιονομικό πρόβλημα του νεοελληνικού κράτους 20. Η επίδραση που άσκησε το δάνειο των φράγκων του το οποίο διαχειρίστηκε η Αντιβασιλεία εξαντλείται ήδη από το Με βάση το δάνειο αυτό συγκροτήθηκαν οι πρώτες κρατικές υποδομές στην Ελλάδα 22. Το ελληνικό κράτος ουδέποτε μπόρεσε να εξυπηρετήσει τις υποχρεώσεις του από το εν λόγω δάνειο σύμφωνα με τις συμβατικές του δεσμεύσεις. Μέχρι το 1843, η υπηρεσία του δανείου γινόταν, αν και με πολλές δυσκολίες, από τη χρονιά αυτή και με την ανατροπή της απόλυτης μοναρχίας, η εξυπηρέτηση του δανείου διακόπηκε. Η αθέτηση των υποχρεώσεων εκ μέρους του ελληνικού κράτους αποτέλεσε συχνά το έναυσμα και ακόμα συχνότερα το πρόσχημα για συνεχείς παρεμβάσεις στη ζωή του ελληνικού βασιλείου. Υπό τις συνθήκες αυτές δεν είναι συμπτωματικό που το ελληνικό κράτος βρίσκεται αποκλεισμένο για μεγάλο χρονικό διάστημα από τις διεθνείς κεφαλαιαγορές, γεγονός που πολλοί συγγραφείς της εποχής θεωρούσαν ως ένα βασικό στοιχείο της ελληνικής κακοδαιμονίας και βασικό αίτιο της φτώχειας του ελληνικού βασιλείου Α. Αντωνίου, (υπεύθυνος έρευνας), Δημόσιες δαπάνες του νεοελληνικού κράτους, ό.π., σ Η έννοια του ισοζυγίου του προϋπολογισμού είναι η υφιστάμενη σχέση μεταξύ των δημοσίων εσόδων, εξαιρουμένων των εσόδων από τη σύναψη δανείων και την εκποίηση δημόσιας περιουσίας, προς τα δημόσια έξοδα εξαιρουμένων των εξόδων για την παροχή ή εξόφληση δανείων καθώς και για το τυχόν αποθεματικό. Αν τα δημόσια έσοδα είναι μεγαλύτερα από τα έξοδα τότε έχουμε πλεόνασμα και ο προϋπολογισμός είναι πλεονασματικός. Στην αντίθετη περίπτωση είναι ελλειμματικός. Βλ. σχετ. Α. Αντωνίου, (υπεύθυνος έρευνας), Δημόσιες δαπάνες του νεοελληνικού κράτους, ό.π., σ Α. Αντωνίου, (υπεύθυνος έρευνας), Δημόσιες δαπάνες του νεοελληνικού κράτους, ό.π., σ Α. Αντωνίου, (υπεύθυνος έρευνας), Δημόσιες δαπάνες του νεοελληνικού κράτους, ό.π., σ Γ.Β. Δερτιλής, Ιστορία του Ελληνικού Κράτους, , Α τόμος, β έκδοση, Εστία, Αθήνα 2005, σ Ήδη στη διάρκεια του αγώνα της Ανεξαρτησίας η Ελλάδα είχε συνάψει δύο δάνεια στα 1824 και 1825 προκειμένου να υποστηρίξει οικονομικά την πολεμική της προσπάθεια. Τα δάνεια αυτά έπαψαν να εξυπηρετούνται το Σύμφωνα με τους όρους του δανείου του 1833, η τιμή της έκδοσής του ήταν 94% της ονομαστικής τιμής του, το επιτόκιο 5% και το χρεολύσιο 1% με ορίζοντα απόσβεσης τα 36 χρόνια. Στην πραγματικότητα, δηλαδή, εκδόθηκαν 57 εκατομμύρια φράγκα τα οποία αντιστοιχούσαν σε 63 εκατομμύρια δραχμές. Η διάθεση και διαχείριση του δανείου ήταν τέτοια που ελάχιστα ωφέλησε την ελληνική οικονομία αντιθέτως, δε, έδωσε λαβή για πλειάδα διπλωματικών και μη επεμβάσεων στην πολιτική και οικονομική ζωή της χώρας. Απέμεινε επομένως για το ελληνικό κράτος μόνο η εγχώρια αγορά για την άντληση δανειακών κεφαλαίων, μια πηγή που ο Όθωνας χρησιμοποίησε με μεγάλη περίσκεψη κυρίως για να καλύψει τις ταμειακές ανάγκες που ενδεχομένως προέκυπταν. Ωστόσο, με τη μεταπολίτευση τα δεδομένα άλλαξαν άρδην. Το κράτος στράφηκε στα τέλη του 1862 προς τον εσωτερικό τραπεζικό δανεισμό, που είχε και αυτός όμως τα όριά του. Βλ. σχετ. Κ. Κωστής, Δημόσια οικονομικά, ό.π., σ Κ. Κωστής, Δημόσια οικονομικά, ό.π., σ

4 Μεγάλη ευθύνη, επίσης, για τη δημοσιονομική αν όχι για την οικονομική καχεξία του ελληνικού κράτους, αποδίδεται και στη φορολογική πολιτική της εποχής 24. Η άμεση αγροτική φορολογία προσέφερε σε όλη τη διάρκεια της περιόδου που εξετάζουμε το μεγαλύτερο μέρος των τακτικών δημοσίων εσόδων 25. Η συμβολή της όμως δεν υπήρξε σταθερή, αλλά γνώρισε μεταβολές. Στην αρχή συνεισέφερε περισσότερο από το 80% των τακτικών εσόδων και μετά έπεσε 26. Συγκεκριμένα, στις αρχές το 65% των φορολογικών εσόδων προέρχονταν από άμεσους φόρους επί της εγγείου παραγωγής, ενώ το 35% από έμμεσους φόρους κυρίως τους τελωνειακούς δασμούς 27. Πράγματι, τα δημόσια έσοδα κατά τη διάρκεια της οθωνικής περιόδου δείχνουν να προέρχονται από ένα σκληρό φορολογικό σύστημα, που πέτυχε να διατηρηθεί για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα, χωρίς όμως να είναι σε θέση να προσφέρει υψηλότερα εισοδήματα, όταν οι δημόσιες δαπάνες άρχισαν να διογκώνονται. Στα χρόνια αυτά είναι φανερό ότι οι δημόσιες δαπάνες προσδιορίζονται από τα έσοδα του κράτους 28. Στη συνέχεια η πτωτική τάση της σχέσης των δημοσίων δαπανών προς το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν ήταν εμφανής υποδεικνύοντας την προφανή αδυναμία στήριξης του πρώτου κρατικού μορφώματος, έτσι όπως το είχαν συλλάβει οι Βαυαροί 29. Από τα αποτελέσματα της εκτέλεσης των προϋπολογισμών η πρώτη περίοδος δείχνει να είναι ισορροπημένη και συνολικά αφήνει ένα πλεόνασμα 30, το οποίο στην πραγματικότητα θα πρέπει είναι μεγαλύτερο αν αγνοήσουμε την υπηρεσία του δημοσίου χρέους. Από αυτή την άποψη δικαιολογούνται, αν και είναι μακρά της αλήθειας, οι ισχυρισμοί που διατυπώθηκαν για τη «νοικοκυροσύνη» του καθεστώτος 31. Γενικά, το ελληνικό κράτος κατά την πρώτη οθωνική περίοδο πάσχει από έλλειψη δυναμικής και βρίσκεται εγκλωβισμένο σε ένα φορολογικό σύστημα, οικονομικά ατελέσφορο 32, το οποίο δεν είναι σε θέση να υποστηρίξει καμία κρατική πρωτοβουλία, αν υποθέσουμε βεβαίως πως υπήρχε η βούληση για τέτοιες πρωτοβουλίες. Ενδεχομένως, θα ήταν πιο σωστό να κάνουμε λόγο για ένα δημοσιονομικό σύστημα που απέβλεπε στην υποστήριξη του οθωνικού 33 καθεστώτος Κ. Κωστής, Δημόσια οικονομικά, ό.π., σ Λεπτομέρειες για την εξέλιξη της έγγειας φορολογίας και τις βασικές αρχές του φορολογικού συστήματος της πρώτης περιόδου , βλ. σχετ. Σ. Πετμεζάς, Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΚΑΤΑ ΤΟΝ 19 Ο ΑΙΩΝΑ. Η περιφερειακή διάσταση, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης, Ηράκλειο 2003, σ Γ.Β. Δερτιλής, Ατελέσφοροι ή Τελεσφόροι; Φόροι και εξουσία στο Νεοελληνικό Κράτος, εκδ. Αλεξάνδρεια, Αθήνα 1993, σ Βλ. σχετ. Γ.Β. Δερτιλής, «Φορολογία, Κοινωνικές τάξεις, Πολιτική ( )», Θέματα Νεοελληνικής Ιστορίας (18 ος 20 ος αιώνας), εισαγωγή επιμέλεια Γ.Β. Δερτιλής, Κ. Κωστής, εκδ. Αντ. Ν. Σάκκουλα, Αθήνα Κομοτηνή 1991, σ , Κ. Κωστής, Δημόσια οικονομικά, ό.π., σ. 308, Σ. Πετμεζάς, Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ, ό.π., σ Κ. Κωστής, Δημόσια οικονομικά, ό.π., σ Κ. Κωστής, Δημόσια οικονομικά, ό.π., σ Κ. Κωστής, Δημόσια οικονομικά, ό.π., σ Σοβαρό ρόλο στη διαμόρφωση του δημοσιονομικού προβλήματος έπαιξαν και διαχειριστικές παράμετροι, όπως η έλλειψη εσόδων από το αναξιοποίητο ταμειακό πλεόνασμα, που δημιούργησαν τα δάνεια στα πρώτα χρόνια της βασιλείας του Όθωνα. Στη συνέχεια, η διαχείριση των δημοσίων οικονομικών κινείται σε ασφυκτικά πλαίσια, αφού το αθροιστικό ποσοστό των πληρωμών των στρατιωτικών πολεμικών δαπανών και των πληρωμών των δαπανών εξυπηρέτησης του δημοσίου χρέους, κυμαίνεται μεταξύ 44% και 89% του συνόλου των δαπανών. Όπως είναι φυσικό, σ αυτά τα πλαίσια τα περιθώρια για δημόσιες επενδύσεις και γενικότερα για αναπτυξιακές δαπάνες στενεύουν ασφυκτικά. Βλ. σχετ. Α. Αντωνίου, (υπεύθυνος έρευνας), Δημόσιες δαπάνες του νεοελληνικού κράτους, ό.π., σ Κ. Κωστής, Δημόσια οικονομικά, ό.π., σ Γ.Β. Δερτιλής, Ατελέσφοροι ή Τελεσφόροι;, ό.π., σ Κ. Κωστής, Δημόσια οικονομικά, ό.π., σ

5 Ο πίνακας 34 των δημοσίων δαπανών σε τρέχουσες τιμές τη δεκαετία , και ο πίνακας των ποσοστών επί του μέσου όρου, μας δείχνει αρχικά μέσω των οικονομικών μεγεθών τις προθέσεις και τις προτεραιότητες της κυβέρνησης. Κατά την πρώτη δεκαετία οι στρατιωτικές δαπάνες έφταναν κατά μέσο όρο στα εκ. δρχ. και σε ποσοστό 49,6% επί του μ.ο. των συνολικών δαπανών. Αφορούσαν κυρίως επισκευές φρουρίων, εξοπλισμό και δημιουργία βασικών στρατιωτικών υποδομών 35. Οι δαπάνες δημοσίου χρέους έφταναν κατά μέσο όρο στα εκ. δρχ. και σε ποσοστό 25,9% επί του μ.ό. των συνολικών δαπανών. Γενικά οι δαπάνες αυτές παρουσιάζουν αυξητική τάση ως το τέλος του αιώνα και μαρτυρούν τις σημαντικές δημοσιονομικές δυσχέρειες του ελληνικού κράτους 36. Οι αμοιβές προσωπικού δεν ήταν υπερβολικές και έφταναν κατά μέσο όρο τα εκ. δρχ. και σε ποσοστό 15,5% επί του μ.ο. των συνολικών δαπανών. Η εικόνα των αμοιβών προσωπικού δεν ενισχύει την άποψη περί κράτους εργοδότη διότι εκτός του ότι δεν ήταν υπερβολικές, η συνεχής τους αύξηση οφειλόταν κυρίως στη διεύρυνση της συμμετοχής των αμοιβών που αφορούσαν τη στρατιωτική οργάνωση της χώρας. Μπορεί στα χρόνια του Όθωνα να καταγράφονται υψηλές τιμές, αλλά στη συνέχεια ακολουθούν φθίνουσα τάση. Η εικόνα αυτή δεν αλλάζει, ακόμα και αν λάβουμε υπ όψη μας και τις συντάξεις και τις κοινωνικές δαπάνες 37. Δαπάνες για δημόσια έργα την πρώτη δεκαετία δεν εμφανίζονται καθόλου, θεωρούνται, όμως, ασήμαντες και αργότερα μέχρι το 1883, όπου τα ποσοστά αρχίζουν να γίνονται υπολογίσιμα 38. Οι δαπάνες του ανωτάτου άρχοντα στα χρόνια του Όθωνα ξεκινούν από ιδιαίτερα υψηλό σημείο. Τη δεκαετία ο μέσος όρος των εξόδων σε τρέχουσες τιμές έφτανε το δρχ. και σε ποσοστό το 5,8% του συνόλου των δαπανών 39. Το εν λόγω μέγεθος υπογραμμίζει τους άφθονους δημόσιους πόρους που διέθετε και μπορούσε να χρησιμοποιήσει για αποκλειστικά δικό του λογαριασμό ο βασιλιάς. Ο Όθωνας είχε κατηγορηθεί επανειλημμένως για τη δυσανάλογη σε σύγκριση με τις δυνατότητες του βασιλείου του πολυτελή διαβίωσή του, σύμβολο της οποίας υπήρξε η κατασκευή του βασιλικού ανακτόρου. Εκ των υστέρων φαίνεται ότι οι κατηγορίες αυτές δεν εστερούντο βάσεως. Οι δαπάνες του ανωτάτου άρχοντα μειώνονται μόνο με την άφιξη του Γεωργίου Α και ακολουθούν φθίνουσα πορεία μέχρι το τέλος του αιώνα 40. Σε αντιδιαστολή με τις άλλες δαπάνες τη μικρότερη διακύμανση παρουσιάζει το κονδύλι της εκπαίδευσης. Τη δεκαετία ο μέσος όρος των δαπανών σε τρέχουσες τιμές έφτανε τις δρχ. και σε ποσοστό 2,9% του συνόλου των δαπανών 41, για ανέλθει στο 5% κατά τη δεκαετία που προηγήθηκε των βαλκανικών 5 34 Βλ. τέλος άρθρου, σελ Κ. Κωστής, Δημόσια οικονομικά, ό.π., σ Α. Αντωνίου, (υπεύθυνος έρευνας), Δημόσιες δαπάνες του νεοελληνικού κράτους, ό.π., σ Κ. Κωστής, Δημόσια οικονομικά, ό.π., σ Πρέπει, όμως, να έχουμε υπ όψη μας ότι ένα σημαντικό μέρος των δαπανών οδοποιίας επί παραδείγματι ή ακόμα και κατασκευή γεφυρών και άλλων δημοσίων έργων πραγματοποιείτο μέσω των δημοτικών προϋπολογισμών και με δαπάνες που δεν περιλαμβάνονταν στους απολογισμούς του κράτους. Επίσης, κατά την πρώτη δεκαετία πραγματοποιήθηκαν σειρά έργων για τη στοιχειώδη συγκρότηση των κρατικών υποδομών από το βαυαρικό μηχανικό και το στρατό, και τα οποία επίσης δεν περιλαμβάνονται στα δημόσια έργα. Βλ. σχετ. Κ. Κωστής, Δημόσια οικονομικά, ό.π., σ Α. Αντωνίου, (υπεύθυνος έρευνας), Δημόσιες δαπάνες του νεοελληνικού κράτους, ό.π., σ. 178, Κ. Κωστής, Δημόσια οικονομικά, ό.π., σ Κ. Κωστής, Δημόσια οικονομικά, ό.π., σ Ο Κ. Κωστής επισημαίνει ότι οι δαπάνες της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης καταβάλλονταν από τους δήμους, και με αυτό το δεδομένο διαφοροποιείται σημαντικά το σύνολο των κρατικών δαπανών στον τομέα αυτό σε απόλυτα μεγέθη, χωρίς ωστόσο να αλλάζει σημαντικά και η βαρύτητά του. Βλ. σχετ. Κ. Κωστής, Δημόσια οικονομικά, ό.π., σ Σημειώνεται, όμως, ότι την πρώτη δεκαετία το κράτος 5

6 πολέμων 42. Επομένως, είναι φανερό ότι το ενδιαφέρον του ελληνικού κράτους για την εκπαίδευση, όπως αυτό μπορεί να εκφραστεί από τη σχέση των εκπαιδευτικών δαπανών προς το σύνολο των δημοσίων δαπανών, ήταν από τις απαρχές και καθ όλη τη διάρκεια της περιόδου ως τις αρχές του 20 ου αιώνα, πολύ περιορισμένο 43. Σύμφωνα με τα παραπάνω οικονομικά μεγέθη παρατηρούμε ότι τρία μόλις κονδύλια δαπανών δημόσιο χρέος, στρατιωτικές δαπάνες και έξοδα ανωτάτου άρχοντα απορροφούσαν το 82% του συνόλου των δημοσίων δαπανών 44. Είναι φανερό λοιπόν το αδιαφοροποίητο της κρατικής δραστηριότητας και ο κεντρικός ρόλος που διατηρούσε στο σύστημα αυτό ο βασιλιάς, καθώς οι στρατιωτικές δαπάνες της περιόδου αυτής αφορούσαν την εμπέδωση και τη σταθεροποίηση του καθεστώτος, που σ αυτό συνέβαλε και το δάνειο, ώστε να χρηματοδοτηθεί ο μηχανισμός που θα του επέτρεπε να κυβερνήσει χωρίς προβλήματα 45. Συνοπτικά, την πρώτη δεκαετία , οι δύο βασικές ανάγκες της συγκρότησης του κράτους και της ανασυγκρότησης της αγοράς καθόρισαν την οικονομική πολιτική και το χειρισμό της από την κεντρική εξουσία. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο δεν υπήρχαν πολλές επιλογές 46. Τόσο ο Καποδίστριας, όσο και ο Όθωνας κυριάρχησαν απόλυτα και χωρίς έλεγχο στη διαχείριση των δημοσίων οικονομικών. Προκειμένου να εφοδιάσουν το μονίμως αδειανό ταμείο, ήταν εκ των πραγμάτων υποχρεωμένοι να φορολογήσουν οτιδήποτε μπορούσε να φορολογηθεί, σε μια οικονομία σχεδόν αποκλειστικά αγροτική 47. Αυτό ήταν, επίσης, λογικό για ένα πρωτόγονο δημοσιονομικό σύστημα, αλλά και επιβεβλημένο για την ίδια την ανασυγκρότηση της αγοράς 48. Μέχρι το 1843 δεν παρουσιάστηκαν ουσιαστικές εκσυγχρονιστικές κινήσεις στη διαχείριση της δημόσιας οικονομίας. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν υπήρχαν εκσυγχρονιστικές αντιλήψεις και εκσυγχρονιστές, ούτε ότι αυτές οι δυνάμεις δεν έπαιξαν ρόλο στις μεταρρυθμίσεις του οικονομικού συστήματος. Οι μεταρρυθμίσεις που οι εκσυγχρονιστές επιθυμούσαν και επεδίωκαν δεν ήταν οπωσδήποτε αυτές που τελικά προέκυψαν. Το σύστημα που αργότερα προέκυψε ούτε σύγχρονο με την εποχή είχε αυξημένη συμμετοχή στη σύσταση και λειτουργία των σχολείων της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης, ενώ από το 1840 και μετά φαίνεται η ευθύνη να περνάει στους δήμους. Ωστόσο, και στα δύο στάδια οι δαπάνες κυμαίνονται στα ίδια επίπεδα. Οι δήμοι συνέχισαν να στερούνται οικονομικών πόρων για μπορούν να ανταποκρίνονται στην ανάγκη σύστασης και λειτουργίας σχολείων, ενώ η Γραμματεία των Εσωτερικών δεν περιελάμβανε στους προϋπολογισμούς των δήμων το συγκεκριμένο κονδύλι, που είχε υποσχεθεί, για τα σχολεία. 42 Α. Αντωνίου, (υπεύθυνος έρευνας), Δημόσιες δαπάνες του νεοελληνικού κράτους, ό.π., σ , Κ. Κωστής, Δημόσια οικονομικά, ό.π., σ Κ. Κωστής, Δημόσια οικονομικά, ό.π., σ Α. Αντωνίου, (υπεύθυνος έρευνας), Δημόσιες δαπάνες του νεοελληνικού κράτους, ό.π., σ , 69-79, 82-95, , Κ. Κωστής, Δημόσια οικονομικά, ό.π., σ Δεν θα ήταν υπερβολικό να πει κανείς ότι επί Όθωνα και για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα τα δημόσια οικονομικά του ελληνικού βασιλείου ήταν στην ουσία τα οικονομικά του βασιλικού οίκου. Βλ. σχετ. Κ. Κωστής, Δημόσια οικονομικά, ό.π., σ Γ.Β. Δερτιλής, Ατελέσφοροι ή Τελεσφόροι;, ό.π., σ Φορολογήθηκαν οι εισαγωγές, οι εξαγωγές, τα καταναλωτικά αγαθά, οι πρώτες ύλες, αλλά η κυριότερη πηγή εσόδων ήταν βεβαίως η γη, η αγροτική παραγωγή. Βλ. σχετ. Γ.Β. Δερτιλής, Ατελέσφοροι ή Τελεσφόροι;, ό.π., σ Από τη μια οι πρόσοδοι των χωρικών ήταν πολύ προσιτές για τον φοροεισπράκτορα απ ότι το φευγαλέο αστικό εισόδημα και από την άλλη ο πόλεμος δεν είχε καταστρέψει εντελώς την εντόνως αυτοκαταναλωτική οικονομία της υπαίθρου, είχε όμως παραλύσει την αγοραία οικονομία των πόλεων. Από το 1843 και μετά το καθεστώς της βαριάς και μακραίωνης φορολόγησης των αγροτικών στρωμάτων ανατρέπεται. Η ανατροπή αυτή συμπίπτει με την ανατροπή της απολυταρχίας και την εγκαθίδρυση της δημοκρατίας. Οι φοροεισπρακτικές προτεραιότητες ήλθαν σύντομα σε αντίθεση με την εξίσου επιτακτική ανάγκη της κεντρικής εξουσίας να προσελκύσει την υποστήριξη των χωρικών. Σε λίγες δεκαετίες θα απαλλαγούν ουσιαστικά από την άμεση φορολογία οι αγρότες, θα διατηρηθεί υποφορολόγηση των ανωτέρων τάξεων και θα διογκωθούν οι έμμεσοι φόροι που επιβάλλουν αναλογικά μεγαλύτερο βάρος στα χαμηλά εισοδήματα. Από το 1922και μετά θα αυξηθεί η άμεση φορολόγηση των μισθωτών. Βλ. σχετ. Γ.Β. Δερτιλής, Ατελέσφοροι ή Τελεσφόροι;, ό.π., σ

7 του ήταν ούτε οικονομικά αποδοτικό ούτε κοινωνικά δίκαιο ούτε ιδεολογικά παραδεκτό, εφ όσον κατέλυε μονίμως την αρχή της ισονομίας, παραβιάζοντας θεμελιωδώς συνταγματικές επιταγές. Έτσι, αυτό που εισέφεραν οι εκσυγχρονιστικές δυνάμεις ήταν να περιοριστούν τα αρνητικά χαρακτηριστικά των μεταρρυθμίσεων και να αυξηθούν τα ορθολογικά και αποδοτικά τους στοιχεία 49. Ο Γ. Β. Δερτιλής σημειώνει ότι αυτό οφείλεται σε πολιτικούς λόγους 50. Οι δυνατότητες του κράτους να ασκήσει πολιτική ως αυθύπαρκτος και αυτόνομος οργανισμός εξαρτώνται από την ισχύ του κατά την ιστορική περίοδο που εξετάζεται. Το ελληνικό κράτος από την αρχή μέχρι τα τέλη του 19 ου αιώνα παρέμεινε αδύναμο: δεν ήταν ένας ισχυρός οργανισμός. Δεν είχε πραγματική αυτονομία και ήταν πολύ περισσότερο ένα πεδίο διαπραγματεύσεων και συγκρούσεων. Μόνο τον 20 ο αιώνα η τερατώδης ανάπτυξη του κράτους συμβαδίζει με την αυτονόμησή και την ισχυροποίησή του 51. Πράγματι, στην αρχή το κράτος μέσω της φορολογίας ασκούσε και την οικονομική του πολιτική, έστω υποτυπώδη. Η «πολιτική τάξη» που κυριαρχούσε πάνω στο κράτος και οι εκάστοτε κυβερνήσεις οδηγήθηκαν στις μεταρρυθμίσεις όχι τόσο από ορθολογική επιδίωξη να εκσυγχρονίσουν τα δημόσια οικονομικά, αλλά κυρίως από την ανάγκη να εξασφαλίσουν τη συναίνεση 52. Πράγματι, τις πρώτες δεκαετίες της Ανεξαρτησίας οι πολιτικές αρχηγεσίες λειτούργησαν, στη διαχείριση των οικονομικών, με σχετική αυτονομία από τις άλλες κοινωνικές και οικονομικές δυνάμεις 53. Χρησιμοποίησαν το νεοπαγές ελληνικό κράτος για να διατηρήσουν τον κεντρικό τους ρόλο και να σταθεροποιήσουν το καθεστώς. Ταυτόχρονα χρησιμοποίησαν το κράτος ως πεδίο διαπραγμάτευσης των μεταρρυθμίσεων αλλά και ως μηχανισμό κατανομής του κόστους και των ωφελημάτων τους Γ.Β. Δερτιλής, Ατελέσφοροι ή Τελεσφόροι;, ό.π., σ Γ.Β. Δερτιλής, Ατελέσφοροι ή Τελεσφόροι;, ό.π., σ Γ.Β. Δερτιλής, Ατελέσφοροι ή Τελεσφόροι;, ό.π., σ Είναι χαρακτηριστικό ότι πριν ακόμα γίνουν οι φορολογικές μεταρρυθμίσεις προς τη μείωση των φόρων, η αγροτική παραγωγή δεν έδειχνε τάσεις μείωσης, αλλά αυξανόταν συνεχώς. Ένας πραγματικός εκσυγχρονισμός του συστήματος, επομένως, ακόμα και αν σχεδιαζόταν με τα στενότερα τεχνοκρατικά κριτήρια, θα έτεινε να συλλάβει τη νέα φορολογητέα ύλη την οποία γεννούσε η συνεχής αυτή αύξηση της παραγωγής των εμπορευματικών καλλιεργειών. Ένα εξάλλου οι αρχές επιθυμούσαν να αμβλύνουν τη στενότητα των κριτηρίων αυτών, θα μπορούσαν να προστατεύσουν τους φτωχότερους χωρικούς αυξάνοντας απλώς τα αφορολόγητα όρια που ήδη υπήρχαν και να επιβαρύνουν περισσότερο τους μεγαλοκτηματίες. Παρ όλα αυτά οι κυβερνήσεις έπραξαν διαφορετικά μειώνοντας τους αγροτικούς φόρους συνεχώς, αδιακρίτως και μέχρι μηδενισμού. Η ειδική διακριτική πολιτική που υποτίθεται ότι ασκούσε κατά περίπτωση το κράτος ισοπεδωνόταν εντελώς και γινόταν μια πολιτική γενικής φοροαπαλλαγής. Το κριτήριο ήταν γενικό, κοινό στις περισσότερες περιπτώσεις, σχεδόν κυρίαρχο: η πολιτική σκοπιμότητα. Η μεταστροφή προς τη συνεχώς ηπιότερη φορολόγηση των αγροτικών στρωμάτων συνέπεσε με την εγκαθίδρυση του αντιπροσωπευτικού κοινοβουλευτικού συστήματος και της καθολικής ψηφοφορίας. Το σύστημα εκμίσθωσης φόρων κατέρρευσε σε λίγες δεκαετίες και το φορολογικό σύστημα εκσυγχρονίστηκε μόνο βαθμιαίως, μερικώς και με καθυστέρηση στις τεχνικές του κυρίως πλευρές, παρά τις επί μέρους μεταρρυθμίσεις του. Έτσι, η ορθολογική μεν, αλλά θεωρητική raison d Etat υπέκυψε στο κομματικό συμφέρον, αντικαθιστώντας το παλιό καθεστώς με ένα σύστημα οικονομικά ατελέσφορο. Βλ. σχετ. Γ.Β. Δερτιλής, Ατελέσφοροι ή Τελεσφόροι;, ό.π., σ. 46, 48, 49, Γ.Β. Δερτιλής, Ατελέσφοροι ή Τελεσφόροι;, ό.π., σ Παράλληλα αυτές οι διαπραγματεύσεις και κατανομές συντελούν με τη σειρά τους στην περαιτέρω συγκρότηση ενός κράτους, που γίνεται συνεχώς συγκεντρωτικότερο και συνεπώς πιο ελέγξιμο από την ίδια την πολιτική τάξη. Ωστόσο, οι δύο αυτές διαδικασίες διαπλέκονται με μια τρίτη: με τον πρώιμο εκδημοκρατισμό του καθεστώτος. Η τριπλή αυτή αλληλεπίδραση ενισχύει εκάστοτε τις μεταρρυθμιστικές τάσεις και διαδικασίες και ολοκληρώνονται ως τον Μεσοπόλεμο. Μέσα σε αυτό το κλίμα γεννάται λοιπόν και ενηλικιώνεται η ελληνική δημοκρατία. Μέσα σε αυτό σπείρονται τα σπέρματα των μελλοντικών μεταβολών και «στρεβλώσεών της». Σε αυτό το κλίμα αναπτύσσεται και περιορίζεται η ελληνική οικονομία. Σε αυτό, τέλος, διαμορφώνονται μερικά από τα βασικά και συχνά αντιφατικά στοιχεία της νεοελληνικής πολιτικής και κοινωνικής ιδεολογίας ισότητα και κοινωνική κινητικότητα, κρατισμός, αλλά και ατομισμός. Βλ. σχετ. Γ.Β. Δερτιλής, Ατελέσφοροι ή Τελεσφόροι;, ό.π., σ

8 Μέσα σε αυτό το κλίμα της αναποτελεσματικής δημοσιονομικής διαχείρισης, της οικονομικής καχεξίας και της αδυναμίας δυναμικών μεταρρυθμίσεων οι οικονομικές επιλογές των Βαυαρών θεωρήθηκαν ιδιαίτερα δαπανηρές και πολυτελείς. Οι επιλογές αυτές συμπίεσαν τις εκπαιδευτικές δαπάνες στο ελάχιστο, όπως δείχνουν τα στοιχεία καθ όλη την περίοδο αλλά και μέχρι τις αρχές του 20 ου αιώνα. Το ενδιαφέρον του ελληνικού κράτους για την πρωτοβάθμια κυρίως εκπαίδευση 55 αποδεικνύεται πολύ περιορισμένο και εκφράζεται από τη σχέση των εκπαιδευτικών δαπανών (2,9%) προς το σύνολο των δημοσίων δαπανών. Αν και μέχρι το 1840 παρουσιάζεται αυξημένη η ευθύνη του κράτους στη σύσταση και λειτουργία των σχολείων, οι εκπαιδευτικές δαπάνες παραμένουν ελάχιστες. Περιορίζεται στους μισθούς εν μέρει μόνο των δασκάλων και σε ελάχιστες κατασκευές και επισκευές κτηρίων, όπως επίσης και άλλων δαπανών για την εκπαίδευση (βιβλία, εποπτικά υλικά, κ.τ.λ.). Αντίθετα οι δήμοι πιέζονταν να συνεισφέρουν όσο το δυνατόν πιο πολλά χρήματα για τη σύσταση και συντήρηση των σχολείων, χωρίς να μπορούν να ανταποκριθούν στην υποχρέωση αυτή. Από το 1840 και μετά, όταν τα σχολεία πέρασαν στο μεγαλύτερο ποσοστό τους στην ευθύνη των δήμων και πάλι το κράτος δεν ανταποκρίθηκε στην οικονομική τους βοήθεια, αφήνοντας σχολεία χωρίς δασκάλους, με κτηριακές ελλείψεις, λειτουργικά προβλήματα και ελάχιστο εποπτικό υλικό για τους μαθητές Η δευτεροβάθμια και η τριτοβάθμια εκπαίδευση είχε από την αρχή τεθεί κάτω από την πλήρη προστασία του κράτους. 8

5. Η αρχή της δημοσιότητας του προϋπολογισμού εξυπηρετεί: α) στην ενημέρωση β) στη διαφάνεια γ) στον εκδημοκρατισμό δ) σε όλα τα παραπάνω

5. Η αρχή της δημοσιότητας του προϋπολογισμού εξυπηρετεί: α) στην ενημέρωση β) στη διαφάνεια γ) στον εκδημοκρατισμό δ) σε όλα τα παραπάνω 1. Το Ελεγκτικό Συνέδριο ελέγχει: α) τη σκοπιμότητα και τη νομιμότητα μιας δημόσιας δαπάνης β) μόνο τη σκοπιμότητα μιας δημόσιας δαπάνης γ) μόνο τη νομιμότητα μιας δημόσιας δαπάνης δ) κανένα από τα πιο

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ

ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ Α1 α. σχολικό βιβλίο, σελ. 46. Φεντερασιόν: ήταν μεγάλη πολυεθνική εργατική οργάνωση της Θεσσαλονίκης, με πρωτεργάτες σοσιαλιστές από την ανοικτή σε νέες ιδέες

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ H Διοικητική Μεταρρύθμιση του Κράτους και της Αυτοδιοίκησης αποτελεί σήμερα μια πρώτης τάξεως ευκαιρία για την ανάπτυξη της χώρας και

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 15. Οι δηµόσιες δαπάνες και ηχρηµατοδότησή τους

Κεφάλαιο 15. Οι δηµόσιες δαπάνες και ηχρηµατοδότησή τους Κεφάλαιο 15 Οι δηµόσιες δαπάνες και ηχρηµατοδότησή τους Ο κρατικός προϋπολογισµός: εδοµένα και αριθµοί Συνολικές δηµόσιες δαπάνες: τρειςκατηγορίεςδηµοσίων δαπανών ηµόσιες δαπάνες (G) Μεταβιβαστικές πληρωµές

Διαβάστε περισσότερα

Στις παρακάτω προτάσεις να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της πρότασης και δίπλα του το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.

Στις παρακάτω προτάσεις να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της πρότασης και δίπλα του το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1 Ομάδα Α Στις παρακάτω προτάσεις να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της πρότασης και δίπλα του το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1. Η συνολική παραγωγή µιας χώρας µελετάται από τη µικροοικονοµία.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Μητροπόλεως 12-14, 10563, Αθήνα. Τηλ.: 210 5202250-60-70, Fax: 2105229167, e-mail: oee@oe-e.

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Μητροπόλεως 12-14, 10563, Αθήνα. Τηλ.: 210 5202250-60-70, Fax: 2105229167, e-mail: oee@oe-e. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Μητροπόλεως 12-14, 10563, Αθήνα. Τηλ.: 210 5202250-60-70, Fax: 2105229167, e-mail: oee@oe-e.gr Εισήγηση του Προέδρου του Οικονομικού Επιμελητηρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΜΗΝΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2012

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΜΗΝΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2012 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΜΗΝΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2012 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΟ ΛΟΓΙΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ Αθήνα, Απρίλιος 2012 www.minfin.gr ΠΙΝΑΚΑΣ 1. ΜΗΝΙΑΙΑ TAMEIAKA ΣΤΟΙΧΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές Χρηματοοικονομικές έννοιες

Βασικές Χρηματοοικονομικές έννοιες Βασικές Χρηματοοικονομικές έννοιες 1 Περιεχόμενα Χρηματοπιστωτικό σύστημα Αγορές Χρήματος Χρηματοοικονομική Διοίκηση Μακροπρόθεσμο χρέος 2 Το χρηματοπιστωτικό σύστημα Οι μονάδες οι οποίες έχουν τρέχουσες

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική. Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική. Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα 1 Αντικείµενο Διεθνούς Μακροοικονοµικής Η διεθνής µακροοικονοµική

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2008

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2008 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2008 Μάθηµα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ηµεροµηνία και ώρα εξέτασης: ευτέρα 9 Ιουνίου 2008 7:30-10:00

Διαβάστε περισσότερα

Δομή του δημοσίου χρέους στην Ελλάδα Σύνθεση και διάρκεια λήξης

Δομή του δημοσίου χρέους στην Ελλάδα Σύνθεση και διάρκεια λήξης Δομή του δημοσίου χρέους στην Ελλάδα Σύνθεση και διάρκεια λήξης Στην Ελλάδα η μη ρεαλιστική πρόβλεψη του ταμειακού ελλείμματος κατά το έτος 2009, εξαιτίας της υπερεκτίμησης των εσόδων και της αύξησης των

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 Μάθημα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: Δευτέρα, 3 Ιουνίου 2013

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική.! Καθ. ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική.! Καθ. ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική! Καθ. ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Αντικείμενο Διεθνούς Μακροοικονομικής Η διεθνής μακροοικονομική ασχολείται με το προσδιορισμό των βασικών μακροοικονομικών

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΝΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ 1 (για ΝΠΔΔ)

ΜΗΝΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ 1 (για ΝΠΔΔ) ΜΗΝΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ 1 (για ΝΠΔΔ) Εποπτεύον Υπουργείο:.... Επωνυμία Φορέα: Έτος Μήνας Αναφοράς:..... ΠΙΝΑΚΑΣ Α Α.Φ.Μ.:..... ποσά σε ευρώ (χωρίς δεκαδικά) Ι. ΕΣΟΔΑ ΚΩΔΙΚΟΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ 0000 ΕΠΙΧΟΡΗΓΗΣΕΙΣ 0100 Επιχορηγήσεις

Διαβάστε περισσότερα

1.1 Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν (Α.Ε.Π.) - Καθαρό Εθνικό Προϊόν

1.1 Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν (Α.Ε.Π.) - Καθαρό Εθνικό Προϊόν ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΔΙΔΑΣΚΟΥΣΑ : ΑΡΓΥΡΏ ΜΟΥΔΑΤΣΟΥ 1. ΕΘΝΙΚΟΙ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΙ 1.0 Γενικά Αντικείµενο της Μακροοικονοµικής είναι ο καθορισµός (υπολογισµός) των συνολικών µεγεθών της οικονοµίας, πχ. της συνολικής

Διαβάστε περισσότερα

ΦΠΑ στην ιδιωτική εκπαίδευση

ΦΠΑ στην ιδιωτική εκπαίδευση ΦΠΑ στην ιδιωτική εκπαίδευση Συνέπειες νομοθετικό πλαίσιο, (Εθνικό Κοινοτικό) Το ΕΘΝΙΚΟ και ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ νοµοθετικό πλαίσιο. I. ΘΕΣΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Α. Ο Ν. 2859/2000, όπως τροποποιήθηκε με το νόμο 4336/2015 και

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Δημοσιονομικά στοιχεία για την περίοδο 2010 2013

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Δημοσιονομικά στοιχεία για την περίοδο 2010 2013 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Πειραιάς, 13 Οκτωβρίου 2014 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Δημοσιονομικά στοιχεία για την περίοδο 2010 2013 H Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ) ανακοινώνει τα δημοσιονομικά στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

Εάν το ποσοστό υποχρεωτικών καταθέσεων είναι 25% και υπάρξει μια αρχική κατάθεση όψεως 2.000 σε μια εμπορική Τράπεζα, τότε η μέγιστη ρευστότητα που μπορεί να δημιουργηθεί από αυτή την κατάθεση είναι: Α.

Διαβάστε περισσότερα

(Πολιτική. Οικονομία ΙΙ) Τμήμα ΜΙΘΕ. Καθηγητής Σπύρος Βλιάμος. Αρχές Οικονομικής ΙΙ. 14/6/2011Εαρινό Εξάμηνο 2010-2011. (Πολιτική Οικονομία ΙΙ) 1

(Πολιτική. Οικονομία ΙΙ) Τμήμα ΜΙΘΕ. Καθηγητής Σπύρος Βλιάμος. Αρχές Οικονομικής ΙΙ. 14/6/2011Εαρινό Εξάμηνο 2010-2011. (Πολιτική Οικονομία ΙΙ) 1 Αρχές Οικονομικής ΙΙ (Πολιτική Οικονομία ΙΙ) Καθηγητής Σπύρος Βλιάμος Τμήμα ΜΙΘΕ Καθηγητής Σπύρος Βλιάμος 2010-2011 Αρχές Οικονομικής ΙΙ (Πολιτική Οικονομία ΙΙ) 1 Θεματικές Ενότητες Επισκόπηση της Μακροοικονομικής-Τα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΟΙΧΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗ ΚΤΒΕΡΝΗΗ ΜΗΝΙΑΙΟ ΔΕΛΣΙΟ ΙΑΝΟΤΑΡΙΟ 2013

ΣΟΙΧΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗ ΚΤΒΕΡΝΗΗ ΜΗΝΙΑΙΟ ΔΕΛΣΙΟ ΙΑΝΟΤΑΡΙΟ 2013 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΣΙΑ ΣΟΙΧΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗ ΚΤΒΕΡΝΗΗ ΜΗΝΙΑΙΟ ΔΕΛΣΙΟ ΙΑΝΟΤΑΡΙΟ 2013 ΤΠΟΤΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΟ ΛΟΓΙΣΗΡΙΟ ΣΟΤ ΚΡΑΣΟΤ Αθήνα, Φεβρουάριος 2013 www.minfin.gr ΠΙΝΑΚΑΣ 1. ΜΗΝΙΑΙΑ TAMEIAKA ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικά του Τουρισμού & του Πολιτισμού

Οικονομικά του Τουρισμού & του Πολιτισμού Οικονομικά του Τουρισμού & του Πολιτισμού Μακροοικονομικά Υπεύθυνοι μαθήματος Κ αθηγητής Μιχαήλ Ζ ουμπουλάκης Επίκουρος Καθηγητής Θεόδωρος Μεταξάς ΑΕΠ Το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν ή ΑΕΠ (Gross Domestic

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΤΕΙΟΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ

ΠΑΝΤΕΙΟΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΑΝΤΕΙΟΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Αθήνα, 2014 01 Κεφάλαιο 11: Η φορολογική πολιτική και ο ρόλος των Δήμων για την εφαρμογή της Η φορολογική αποκέντρωση και ο ρόλος των ΟΤΑ - Η θέση

Διαβάστε περισσότερα

«Ο θεσμός των μετακλητών υπαλλήλων»

«Ο θεσμός των μετακλητών υπαλλήλων» Αθήνα, 09/07/2012 «Ο θεσμός των μετακλητών υπαλλήλων» Ένα από τα προτεινόμενα μέτρα για την εξεύρεση ισοδύναμων δημοσιονομικών μέτρων είναι και η κατάργηση του δαπανηρού θεσμού των μετακλητών υπαλλήλων,

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα 2014. Κώδικας Φορολογίας Εισοδήµατος

Ημερίδα 2014. Κώδικας Φορολογίας Εισοδήµατος Ημερίδα 2014 Κώδικας Φορολογίας Εισοδήµατος (Κ.Φ.Ε.) Κ.Φ.Ε. (ν.4172/2013) Ορίζεται η έννοια του φορολογικού έτους το οποίο ταυτίζεται με το ημερολογιακό έτος. Καταργούνται οι έννοιες διαχειριστική περίοδος

Διαβάστε περισσότερα

Made in Greece: τι σημαίνει το Ελληνικό προϊόν για τους καταναλωτές και την εθνική οικονομία. Γεώργιος Μπάλτας Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Made in Greece: τι σημαίνει το Ελληνικό προϊόν για τους καταναλωτές και την εθνική οικονομία. Γεώργιος Μπάλτας Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Made in Greece: τι σημαίνει το Ελληνικό προϊόν για τους καταναλωτές και την εθνική οικονομία Γεώργιος Μπάλτας Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Βραβεία Made in Greece Για προϊόντα και επιχειρήσεις που παράγουν

Διαβάστε περισσότερα

Συμπλήρωμα Β' έκδοσης του συγγράμματος με τίτλο «Η ανάλωση κεφαλαίου. Θεωρία και πράξη», σχετικά με την ενότητα 1.8. (σελ. 63) του κεφαλαίου Α'

Συμπλήρωμα Β' έκδοσης του συγγράμματος με τίτλο «Η ανάλωση κεφαλαίου. Θεωρία και πράξη», σχετικά με την ενότητα 1.8. (σελ. 63) του κεφαλαίου Α' Συμπλήρωμα Β' έκδοσης του συγγράμματος με τίτλο «Η ανάλωση κεφαλαίου. Θεωρία και πράξη», σχετικά με την ενότητα 1.8. (σελ. 63) του κεφαλαίου Α' (προστέθηκε νέο περιεχόμενο στο τέλος της σελίδας 153 της

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ

ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΓΕΝΙΚΟ ΛΟΓΙΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ Γενική Διεύθυνση Διοίκησης και Ελέγχου Συγχρηματοδοτούμενων Προγραμμάτων από την Ε.Ε.

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: Ομιλία του Αναπληρωτή Υπουργού Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Γιώργου Κουτρουμάνη, στο 2 ο Συνέδριο Κοινωνικής Ασφάλισης του Economist

Θέμα: Ομιλία του Αναπληρωτή Υπουργού Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Γιώργου Κουτρουμάνη, στο 2 ο Συνέδριο Κοινωνικής Ασφάλισης του Economist ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Ημερομηνία: Δευτέρα, 20 Δεκεμβρίου 2010 Θέμα: Ομιλία του Αναπληρωτή Υπουργού Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Γιώργου Κουτρουμάνη,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2011 Μάθημα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: ευτέρα, 6 Ιουνίου 2011

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΙ ΟΡΟΙ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΙ ΟΡΟΙ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΙΚΟ ΤΜΗΜΑ Β: ΔΙΑΡΘΡΩΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΙ ΟΡΟΙ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ ΥΠΟΜΝΗΜΑ Σύνοψη Το παρόν υπόμνημα εξετάζει

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση του κ. Ευθύμιου Ο. Βιδάλη Αντιπρόεδρο Δ.Σ. ΣΕΒ Πρόεδρο Συμβουλίου ΣΕΒ για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη

Παρουσίαση του κ. Ευθύμιου Ο. Βιδάλη Αντιπρόεδρο Δ.Σ. ΣΕΒ Πρόεδρο Συμβουλίου ΣΕΒ για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη Παρουσίαση του κ. Ευθύμιου Ο. Βιδάλη Αντιπρόεδρο Δ.Σ. ΣΕΒ Πρόεδρο Συμβουλίου ΣΕΒ για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη «Μεταρρυθμίσεις και Οικονομική Ανάπτυξη» 20 Μαρτίου 2014 Ευθύμιος Ο. Βιδάλης Αντιπρόεδρος Δ.Σ. ΣΕΒ

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομία. Η οικονομία του νομού Ιωαννίνων βασίζεται στην κτηνοτροφία, κυρίως μικρών ζώων, στη γεωργία και στα δάση. Η συμβολή της βιομηχανίας και

Οικονομία. Η οικονομία του νομού Ιωαννίνων βασίζεται στην κτηνοτροφία, κυρίως μικρών ζώων, στη γεωργία και στα δάση. Η συμβολή της βιομηχανίας και Οικονομία. Η οικονομία του νομού Ιωαννίνων βασίζεται στην κτηνοτροφία, κυρίως μικρών ζώων, στη γεωργία και στα δάση. Η συμβολή της βιομηχανίας και της βιοτεχνίας είναι αρκετά χαμηλή, παρότι είναι μεγαλύτερη

Διαβάστε περισσότερα

Δ. Κ. ΜΑΡΟΥΛΗΣ Διευθυντής Διεύθυνση Οικονομικών Μελετών Alpha Bank. H Ελληνική Εμπειρία ως Οδηγός για την Κύπρο

Δ. Κ. ΜΑΡΟΥΛΗΣ Διευθυντής Διεύθυνση Οικονομικών Μελετών Alpha Bank. H Ελληνική Εμπειρία ως Οδηγός για την Κύπρο Δ. Κ. ΜΑΡΟΥΛΗΣ Διευθυντής Διεύθυνση Οικονομικών Μελετών Alpha Bank H Ελληνική Εμπειρία ως Οδηγός για την Κύπρο Διάρθρωση Παρουσίασης Α. Γιατί επιδιώκεται η ένταξη στη Ζώνη του Ευρώ από μικρές οικονομίες

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΚΑΤΟ ΤΑ ΔΗΜΟΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΚΑΤΟ ΤΑ ΔΗΜΟΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΚΑΤΟ ΤΑ ΔΗΜΟΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ 1. Τι πρέπει να κατανοήσει ο μαθητής Όπως αναφέρθηκε στο πρώτο κεφάλαιο, το κράτος είναι μια ισχυρότατη οντότητα που θέτει το θεσμικό πλαίσιο μέσα στο οποίο αναπτύσσεται

Διαβάστε περισσότερα

-Θεοδοσιάδου Χριστίνα, Α.Μ. 13746 -Καγιαβάς Λάμπρος, Α.Μ. 13683. Υπεύθυνος Καθηγητής: Γκούμας Σπυρίδων. Σ.Δ.Ο. Τ.Ε.Ι. Πειραιά-Τμήμα Λογιστικής,

-Θεοδοσιάδου Χριστίνα, Α.Μ. 13746 -Καγιαβάς Λάμπρος, Α.Μ. 13683. Υπεύθυνος Καθηγητής: Γκούμας Σπυρίδων. Σ.Δ.Ο. Τ.Ε.Ι. Πειραιά-Τμήμα Λογιστικής, ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Χειμερινό Εξάμηνο 2012-2013 «Η μετάβαση από το Απλογραφικό Σύστημα του Δημόσιου Λογιστικού στο Διπλογραφικό Λογιστικό Σύστημα και η συλλειτουργία τους στον Δημόσιο Τομέα.» («The transition

Διαβάστε περισσότερα

Κάθε πότε γίνονται εκλογές; Κάθε τέσσερα χρόνια, εκτός αν η Βουλή διαλυθεί νωρίτερα.

Κάθε πότε γίνονται εκλογές; Κάθε τέσσερα χρόνια, εκτός αν η Βουλή διαλυθεί νωρίτερα. Τι πρέπει να γνωρίζω για τη Βουλή Τι είναι η Βουλή; Είναι συλλογικό πολιτικό όργανο που αντιπροσωπεύει τον λαό. Αναδεικνύεται µε την ψήφο του εκλογικού σώµατος, δηλαδή όλων των ελλήνων πολιτών που έχουν

Διαβάστε περισσότερα

1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ

1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ 1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ Το διάγραμμα κυκλικής ροής της οικονομίας (κεφ. 3, σελ. 100 Mankiw) Εισόδημα Υ Ιδιωτική αποταμίευση S Αγορά συντελεστών Αγορά χρήματος Πληρωμές συντελεστών

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΠΛΗΡΩΜΩΝ

ΤΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΠΛΗΡΩΜΩΝ ΤΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΠΛΗΡΩΜΩΝ Oι συναλλαγές μιας χώρας με τον υπόλοιπο κόσμο, συμπεριλαμβανομένων τόσο των εμπορικών όσο και των χρηματοοικονομικών ροών, καταγράφονται στο ισοζύγιο διεθνών πληρωμών. Oι συναλλαγές

Διαβάστε περισσότερα

Ενημερωτικό δελτίο 1 ΓΙΑΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ Η ΕΕ ΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ;

Ενημερωτικό δελτίο 1 ΓΙΑΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ Η ΕΕ ΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ; Ενημερωτικό δελτίο 1 ΓΙΑΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ Η ΕΕ ΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ; Από την έναρξη της παγκόσμιας οικονομικής και χρηματοπιστωτικής κρίσης, η ΕΕ βρίσκεται αντιμέτωπη με χαμηλά επίπεδα επενδύσεων. Απαιτούνται

Διαβάστε περισσότερα

Η ΡΩΣΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ - I ΡΥΣΗ ΚΑΙ ΕΞEΛΙΞΗ ΤΗΣ ΣΟΒΙΕΤΙΚHΣ EΝΩΣΗΣ

Η ΡΩΣΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ - I ΡΥΣΗ ΚΑΙ ΕΞEΛΙΞΗ ΤΗΣ ΣΟΒΙΕΤΙΚHΣ EΝΩΣΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΚΓ Η ΡΩΣΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ - I ΡΥΣΗ ΚΑΙ ΕΞEΛΙΞΗ ΤΗΣ ΣΟΒΙΕΤΙΚHΣ EΝΩΣΗΣ ΩΣ ΤΟ 1941 100 Α. ΚΛΕΙΣΤΕΣ Ή ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΟΥ ΤΥΠΟΥ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ (ενδεικτικά παραδείγµατα) Ερωτήσεις διαζευκτικής απάντησης ή του τύπου

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου. Μακροοικονομική. Ενότητα :Δημοσιονομική πολιτική. Καραμάνης Κωνσταντίνος

Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου. Μακροοικονομική. Ενότητα :Δημοσιονομική πολιτική. Καραμάνης Κωνσταντίνος Μακροοικονομική Χρηματοοικονομική των,δημοσιονομική Επιχειρήσεων, πολιτική, Ενότητα : Βέλτιστη ΤΜΗΜΑ Κεφαλαιακή ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ Δομή, ΤΜΗΜΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΉΣ ΚΑΙ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ, ΤΕΙ ΚΑΙ ΗΠΕΙΡΟΥ- ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ,

Διαβάστε περισσότερα

Oι Σημαντικότερες Αλλαγές κατά Άρθρο του Νέου Ν.4172/2013

Oι Σημαντικότερες Αλλαγές κατά Άρθρο του Νέου Ν.4172/2013 2013 ΣΑΡΔΕΛΗΣ ΦΟΡΟΤΕΧΝΙΚΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ Ι.Κ.Ε. ΓΕΩΡΓΙΟΣ Θ. ΣΑΡΔΕΛΗΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Oι Σημαντικότερες Αλλαγές κατά Άρθρο του Νέου Ν.4172/2013 Περιεχόμενα Α. Οι σημαντικότερες αλλαγές με

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΕΠΙΤΕΥΞΗΣ ΣΤΟΧΩΝ ΕΚΤΕΛΕΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΔΕΛΤΙΟ ΔΩΔΕΚΑΜΗΝΟΥ 2013

ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΕΠΙΤΕΥΞΗΣ ΣΤΟΧΩΝ ΕΚΤΕΛΕΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΔΕΛΤΙΟ ΔΩΔΕΚΑΜΗΝΟΥ 2013 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΕΠΙΤΕΥΞΗΣ ΣΤΟΧΩΝ ΕΚΤΕΛΕΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΔΕΛΤΙΟ ΔΩΔΕΚΑΜΗΝΟΥ 2013 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΟ ΛΟΓΙΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ Αθήνα, Φεβρουάριος 2014 www.minfin.gr ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΨΗΦΙΣΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΘΕΣΜΟΥ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΤΗΣ ΚΑΙ ΓΙΑ ΤΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΤΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ

ΨΗΦΙΣΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΘΕΣΜΟΥ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΤΗΣ ΚΑΙ ΓΙΑ ΤΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΤΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ ΨΗΦΙΣΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΘΕΣΜΟΥ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΤΗΣ ΚΑΙ ΓΙΑ ΤΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΤΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ Η Γενική Συνέλευση της Ένωσης Κοινοτήτων Κύπρου, που συνήλθε στις 14 Ιανουαρίου 2011, στην Μηλιού

Διαβάστε περισσότερα

Οι δηµοσιονοµικές εξελίξεις στις χώρες της Ε.Ε Γιώργος Σταθάκης Το θέµα το όποιο θα ήθελα να θίξω στην σύντοµη αυτή παρέµβαση αφορά στην εικόνα που παρουσιάζουν οι προϋπολογισµοί των άλλων χωρών της Ε.Ε.

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΚΡΑΤΙΚΕΣ ΕΝΙΣΧΥΣΕΙΣ ΠΡΟΣΦΑΤΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ. Κέντρο Διεθνούς & Ευρωπαϊκού Οικονομικού Δικαίου (ΚΔΕΟΔ) Μονάδα Κρατικών Ενισχύσεων (ΜοΚΕ)

ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΚΡΑΤΙΚΕΣ ΕΝΙΣΧΥΣΕΙΣ ΠΡΟΣΦΑΤΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ. Κέντρο Διεθνούς & Ευρωπαϊκού Οικονομικού Δικαίου (ΚΔΕΟΔ) Μονάδα Κρατικών Ενισχύσεων (ΜοΚΕ) ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΚΡΑΤΙΚΕΣ ΕΝΙΣΧΥΣΕΙΣ ΠΡΟΣΦΑΤΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ Κέντρο Διεθνούς & Ευρωπαϊκού Οικονομικού Δικαίου (ΚΔΕΟΔ) Μονάδα Κρατικών Ενισχύσεων (ΜοΚΕ) Αθήνα 24.2.2011 Ο νέος αναπτυξιακός νόμος 3908/2011 Ι.Κ. Δρυλλεράκης,

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΝΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ 2 (για ΟΤΑ α βαθμού)

ΜΗΝΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ 2 (για ΟΤΑ α βαθμού) ΜΗΝΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ 2 (για ΟΤΑ α βαθμού) Εποπτεύον Υπουργείο:... Επωνυμία Φορέα: Α.Φ.Μ.:... Έτος. Μήνας Αναφοράς:..... ΠΙΝΑΚΑΣ Α ποσά σε ευρώ (χωρίς δεκαδικά) Ι. ΕΣΟΔΑ ΟΜΑΔΑ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ 0 ΤΑΚΤΙΚΑ ΕΣΟΔΑ 01 ΠΡΟΣΟΔΟΙ

Διαβάστε περισσότερα

2. Σε ένα κλάδο που υπάρχει μονοπώλιο, το βάρος από την επιβολή ενός φόρου μετακυλύεται ολόκληρο στους καταναλωτές.

2. Σε ένα κλάδο που υπάρχει μονοπώλιο, το βάρος από την επιβολή ενός φόρου μετακυλύεται ολόκληρο στους καταναλωτές. ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Ακαδημαϊκό έτος 2011-2012 Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Εξεταστική περίοδος Ιουλίου Εξέταση στο μάθημα: Δημόσια Οικονομική Διδασκαλία: Γεωργία Καπλάνογλου Βασίλης Θ. Ράπανος Η εξέταση

Διαβάστε περισσότερα

Νέο Πρόγραμμα Σταθερότητας και Ανάπτυξης. Ο οδικός χάρτης για την ανασυγκρότηση της Ελλάδας

Νέο Πρόγραμμα Σταθερότητας και Ανάπτυξης. Ο οδικός χάρτης για την ανασυγκρότηση της Ελλάδας Νέο Πρόγραμμα Σταθερότητας και Ανάπτυξης Ο οδικός χάρτης για την ανασυγκρότηση της Ελλάδας Περιεχόμενα Το πλαίσιο της πολιτικής μας Μακροοικονομικό περιβάλλον και προβλέψεις Μεσοπρόθεσμες δημοσιονομικές

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΕΠΙΤΕΥΞΗΣ ΣΤΟΧΩΝ ΕΚΤΕΛΕΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΔΕΛΤΙΟ Α ΕΞΑΜΗΝΟΥ 2013

ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΕΠΙΤΕΥΞΗΣ ΣΤΟΧΩΝ ΕΚΤΕΛΕΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΔΕΛΤΙΟ Α ΕΞΑΜΗΝΟΥ 2013 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΕΠΙΤΕΥΞΗΣ ΣΤΟΧΩΝ ΕΚΤΕΛΕΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΔΕΛΤΙΟ Α ΕΞΑΜΗΝΟΥ 2013 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΟ ΛΟΓΙΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ Αθήνα, Αύγουστος 2013 www.minfin.gr ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΒΑΝΙΑ Οικονομία & Εξωτερικό Εμπόριο

ΑΛΒΑΝΙΑ Οικονομία & Εξωτερικό Εμπόριο ΑΛΒΑΝΙΑ Οικονομία & Εξωτερικό Εμπόριο Ιανουάριος Σεπτέμβριος 2008 Υπεύθυνος Έκδοσης: Χρήστος Φαρµάκης-Συµβουλος ΟΕΥ Α Επιµέλεια:Σπυρίδων Οικονόµου, Γραµµατέας ΟΕΥ Α - Sonila-Sofia Kisi Πρεσβεία της Ελλάδας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΦΑΤΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΤΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ

ΠΡΟΣΦΑΤΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΤΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΟ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 3: ΠΑΡΟΧΗ ΤΕΧΝΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΣΤΑ ΜΕΛΗ ΣΕ ΘΕΜΑΤΑΦΟΡΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΦΠΑ ΠΡΟΣΦΑΤΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΤΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το Υπουργείο Οικονομικών παρουσίασε στη

Διαβάστε περισσότερα

Η αγορά τροφίμων ακολουθεί τη ζήτηση και η ζήτηση τις ενισχύσεις

Η αγορά τροφίμων ακολουθεί τη ζήτηση και η ζήτηση τις ενισχύσεις >> ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ Φράντς Φίσλερ, πρώην Επίτροπος Γεωργίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης Η αγορά τροφίμων ακολουθεί τη ζήτηση και η ζήτηση τις ενισχύσεις Επενδύσεις και συνεργασίες τα αντίδοτα στην κρίση Με την αποσύνδεση

Διαβάστε περισσότερα

«Η πρόκληση της αλλαγής του κράτους σήµερα»

«Η πρόκληση της αλλαγής του κράτους σήµερα» Αντώνης Μακρυδηµήτρης Καθηγητής Πανεπιστηµίου Αθηνών «Η πρόκληση της αλλαγής του κράτους σήµερα» Ι Βασικό πρόβληµα της χώρας υπήρξε εδώ και καιρό η ποιότητα της δηµοκρατίας και της λειτουργίας των δηµοσίων

Διαβάστε περισσότερα

η πληρότητα των ξενοδοχείων στο σύνολο της χώρας την ίδια περίοδο, καθώς αυτό αποτελεί μια σημαντική ένδειξη του συνολικού τζίρου των τουριστικών

η πληρότητα των ξενοδοχείων στο σύνολο της χώρας την ίδια περίοδο, καθώς αυτό αποτελεί μια σημαντική ένδειξη του συνολικού τζίρου των τουριστικών ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ 2005-2008 Η Ελλάδα είναι ένας από τους δημοφιλέστερους τουριστικούς προορισμούς παγκοσμίως, ένας πόλος έλξης για χιλιάδες επισκέπτες κάθε χρόνο. Ο τουριστικός τομέας αποτελεί, αδιαμφισβήτητα,

Διαβάστε περισσότερα

Α1. Να δώσετε το περιεχόμενο των όρων που ακολουθούν: γ. Εκλεκτικοί Μονάδες 15

Α1. Να δώσετε το περιεχόμενο των όρων που ακολουθούν: γ. Εκλεκτικοί Μονάδες 15 Α1. Να δώσετε το περιεχόμενο των όρων που ακολουθούν: α. Ανόρθωση (1910) β. Κλήριγκ γ. Εκλεκτικοί Μονάδες 15 Α2. Γιατί δεν προέκυψαν ταξικά κόμματα στην Ελλάδα το τελευταίο τέταρτο του 19ου αιώνα; Μονάδες

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ Χωρίζεται σε δύο μεγάλες περιοχές: -ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ -ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Η συμπεριφορά της οικονομικής μονάδας (καταναλωτής, νοικοκυριό, επιχείρηση, αγορά). Εξετάζει θέματα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΚΑΘΗΓΗΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΚΑΙ Γ.Δ. ΙΟΒΕ Κου ΓΙΑΝΝΗ ΣΤΟΥΡΝΑΡΑ Στην συζήτηση εκδήλωση με θέμα: «ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 2011+»

ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΚΑΘΗΓΗΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΚΑΙ Γ.Δ. ΙΟΒΕ Κου ΓΙΑΝΝΗ ΣΤΟΥΡΝΑΡΑ Στην συζήτηση εκδήλωση με θέμα: «ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 2011+» ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΚΑΘΗΓΗΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΚΑΙ Γ.Δ. ΙΟΒΕ Κου ΓΙΑΝΝΗ ΣΤΟΥΡΝΑΡΑ Στην συζήτηση εκδήλωση με θέμα: «ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 2011+» Α Πρόβλημα Ελλάδας: Γιατί φτάσαμε εδώ Πολιτική Οικονομία της

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΜΑΘΗΜΑ: ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : Γεώργιος Κ. Πατρίκιος, Δικηγόρος, LL.M., Υπ. Δ.Ν. Ο κρατικός παρεμβατισμός στην οικονομία και την κοινωνία. Διοικητικές διαστάσεις των οικονομικών λειτουργιών της Δημόσιας

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ. 1. Σύνθεση του δημόσιου χρέους

ΔΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ. 1. Σύνθεση του δημόσιου χρέους ΔΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ Οι παράγοντες που εγγυώνται την περαιτέρω ταχεία αποκλιμάκωση του δημοσίου χρέους ως ποσοστό του ΑΕΠ είναι δύο: από τη μία πλευρά η επιτυχία της δημοσιονομικής πολιτικής της κυβέρνησης που

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Μητροπόλεως 12-14, 10563, Αθήνα. Τηλ.: 210 5202250-60-70, Fax: 2105229167, e-mail: oee@oe-e.

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Μητροπόλεως 12-14, 10563, Αθήνα. Τηλ.: 210 5202250-60-70, Fax: 2105229167, e-mail: oee@oe-e. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Μητροπόλεως 12-14, 10563, Αθήνα. Τηλ.: 210 5202250-60-70, Fax: 2105229167, e-mail: oee@oe-e.gr Εισήγηση του Προέδρου του Οικονομικού Επιμελητηρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΑΝΟΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΡΙΣΗ

ΚΑΤΑΝΟΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΚΑΤΑΝΟΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΡΙΣΗ Απρίλιος 2015 Νο 5 Είναι αλήθεια ότι οι Έλληνες υπερφορολογούνται; της Γεωργίας Καπλάνογλου Επίκου ρη Καθηγήτρια στο Τμήμα Οικονομικών Επιστημών του Εθνικού και Καποδιστριακού

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Αικατερίνη Γριμάνη Αρχές Οικονομικής ΙΙ

Δρ. Αικατερίνη Γριμάνη Αρχές Οικονομικής ΙΙ Δρ. Αικατερίνη Γριμάνη Αρχές Οικονομικής ΙΙ Μέτρηση οικονομικής επιτυχίας Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν (ΑΕΠ): μετρά συγχρόνως (α) το συνολικό εισόδημα που έχει αποκτηθεί από την παραγωγή του μέσα στην οικονομία

Διαβάστε περισσότερα

Προγράμματα Σύγκλισης και υπονόμευση των δικαιωμάτων των εργαζομένων του ευρύτερου δημόσιου τομέα.

Προγράμματα Σύγκλισης και υπονόμευση των δικαιωμάτων των εργαζομένων του ευρύτερου δημόσιου τομέα. Προγράμματα Σύγκλισης και υπονόμευση των δικαιωμάτων των εργαζομένων του ευρύτερου δημόσιου τομέα. Εισαγωγή Αμέσως μετά την ένταξη της στην Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ), η Κυπριακή Δημοκρατία (ΚΔ) υπέβαλε το πρώτο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 2 ο

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 2 ο ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Κεφάλαιο 2 ο Η Επιστήμη της Διοίκησης των Επιχειρήσεων 2.1. Εισαγωγικές έννοιες Ο επιστημονικός κλάδος

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία του Βουλευτή Α Αθηνών κ. Γ. Αλογοσκούφη σε εκδήλωση με θέμα: «Η Ελληνική Οικονομία μετά τη Μεταπολίτευση, η Κρίση και η Οικονομική Πολιτική»

Ομιλία του Βουλευτή Α Αθηνών κ. Γ. Αλογοσκούφη σε εκδήλωση με θέμα: «Η Ελληνική Οικονομία μετά τη Μεταπολίτευση, η Κρίση και η Οικονομική Πολιτική» Ομιλία του Βουλευτή Α Αθηνών κ. Γ. Αλογοσκούφη σε εκδήλωση με θέμα: «Η Ελληνική Οικονομία μετά τη Μεταπολίτευση, η Κρίση και η Οικονομική Πολιτική» Αθήνα, 28 Μαΐου 2009 Η εκδήλωση της διεθνούς κρίσης τον

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΜΑΔΑ Α

ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΜΑΔΑ Α ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΜΑΔΑ Α ΘΕΜΑ Α.1 Α.1.1 Να δώσετε το περιεχόμενο των ακόλουθων όρων: α. Κλήριγκ β. Οργανισμός γ. Οργανικός Νόμος 1900 ΜΟΝΑΔΕΣ 15 Α.1.2 Να αντιστοιχίσετε κάθε δεδομένο της

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: «Η ιστορική μέθοδος ερμηνείας» Υπεύθυνος καθηγητής: κ. Ανδρέας Δημητρόπουλος

Θέμα: «Η ιστορική μέθοδος ερμηνείας» Υπεύθυνος καθηγητής: κ. Ανδρέας Δημητρόπουλος Θέμα: «Η ιστορική μέθοδος ερμηνείας» Υπεύθυνος καθηγητής: κ. Ανδρέας Δημητρόπουλος Η Ιστορία, όπως τονίζει ο Μεγαλοπολίτης ιστορικός Πολύβιος σε μια ρήση του, μας διδάσκει ότι τίποτα δεν γίνεται στην τύχη

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΜΟΣΧΕΔΙΟ ΜΕ ΤΙΤΛΟ Ο ΠΕΡΙ ΕΠΙΒΟΛΗΣ ΕΙΔΙΚΟΥ ΦΟΡΟΥ ΠΙΣΤΩΤΙΚΟΥ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΤΟΥ 2011

ΝΟΜΟΣΧΕΔΙΟ ΜΕ ΤΙΤΛΟ Ο ΠΕΡΙ ΕΠΙΒΟΛΗΣ ΕΙΔΙΚΟΥ ΦΟΡΟΥ ΠΙΣΤΩΤΙΚΟΥ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΤΟΥ 2011 ΝΟΜΟΣΧΕΔΙΟ ΜΕ ΤΙΤΛΟ Ο ΠΕΡΙ ΕΠΙΒΟΛΗΣ ΕΙΔΙΚΟΥ ΦΟΡΟΥ ΠΙΣΤΩΤΙΚΟΥ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΤΟΥ 2011 Συνοπτικός τίτλος. 1. Ο παρών Νόμος θα αναφέρεται ως ο περί Επιβολής Ειδικού Φόρου Πιστωτικού Ιδρύματος του 2011. Ερμηνεία.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΤΩΝ ΔΗΜΩΝ Επί ξυρού ακμής

ΤΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΤΩΝ ΔΗΜΩΝ Επί ξυρού ακμής ΤΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΤΩΝ ΔΗΜΩΝ Επί ξυρού ακμής 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Δεν είναι καθόλου σχήμα λόγου, ότι τα οικονομικά των 325 Δήμων της χώρας βρίσκονται επί ξυρού ακμής (σε κρίσιμο σημείο). Η οικονομική κατάσταση και δυσπραγία

Διαβάστε περισσότερα

Η Ελλάδα δεν είναι μια ιδιαίτερη περίπτωση: Η αρχιτεκτονική της ευρωζώνης, η κατάρρευση των περιφερειακών οικονομιών και οι επιλογές πολιτικής

Η Ελλάδα δεν είναι μια ιδιαίτερη περίπτωση: Η αρχιτεκτονική της ευρωζώνης, η κατάρρευση των περιφερειακών οικονομιών και οι επιλογές πολιτικής Η Ελλάδα δεν είναι μια ιδιαίτερη περίπτωση: Η αρχιτεκτονική της ευρωζώνης, η κατάρρευση των περιφερειακών οικονομιών και οι επιλογές πολιτικής Ηλίας Κικίλιας Διευθυντής Ερευνών Εθνικό Κέντρο Κοινωνικών

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ ΕΘΝΙΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ ΕΘΝΙΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΟΦΟΚΛΕΟΥΣ 15 ΑΘΗΝΑ Τ.Κ. 105 51 ΤΗΛ. ΚΕΝΤΡΟ: 210 3349999 FAX: 210 3212944, 3215988 Web site: www.syete.gr Email: syete@otenet.gr ΛΕΣΧΗ: ΑΚΑΔΗΜΙΑΣ 60 ΤΗΛ. 210 3640420 ΑΡ.ΠΡΩΤ. 140135 Αθήνα, 24.6.2014 Συνάδελφοι,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Ο Πληθωρισμός και οι κεντρικές τράπεζες. Ισμήνη Πάττα Περίληψη, 2 ου μισού του κεφ. 12 ΑΜ 1207/Μ:070

ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Ο Πληθωρισμός και οι κεντρικές τράπεζες. Ισμήνη Πάττα Περίληψη, 2 ου μισού του κεφ. 12 ΑΜ 1207/Μ:070 ΠΕΡΙΛΗΨΗ (2 ου μέρους κεφαλαίου 12 ( από το 12.4. και μετά, του βιβλίου Οικονομική για Επιχειρησιακές Σπουδές, του D. Mc Aleese) Ο Πληθωρισμός και οι κεντρικές τράπεζες Βασικά Σημεία : *Κεντρικές Τράπεζες,

Διαβάστε περισσότερα

3. Η Σύμβαση, της οποίας το κείμενο εκτίθεται στον Πίνακα, κυρώνεται Κύρωσης της. ΚΕΙΜΕΝΟ ΣΥΜΒΑΣΗΣ (Αρθρο 3)

3. Η Σύμβαση, της οποίας το κείμενο εκτίθεται στον Πίνακα, κυρώνεται Κύρωσης της. ΚΕΙΜΕΝΟ ΣΥΜΒΑΣΗΣ (Αρθρο 3) E.E., Παρ. I, 1703 Ν. 168/91 Αρ. 2636, 4.10.91 Ο περί Κυρώσεως της Συμφωνίας περί ΛΟΤΤΟ και ΠΡΟ-ΤΟ Νόμος του 1991 εκδίδεται με δημοσίευση στην Επίσημη Εφημερίδα της Κυπριακής Δημοκρατίας σύμφωνα με το

Διαβάστε περισσότερα

2.4 ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

2.4 ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΑ ΒΑΣΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ 2.4 ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Στην ενότητα αυτή θα δοθούν τα αριθμητικά δεδομένα για τη χρηματοδότηση της Εκπαίδευσης. Η παρουσίαση θα αναλύει τα στοιχεία για τις Δημόσιες

Διαβάστε περισσότερα

Α. Τακτικός προϋπολογισμός. 1.Κωδικοί αριθμοί Φορέων - Ειδικών Φορέων κατά Υπουργείο (από 01/01/2015)

Α. Τακτικός προϋπολογισμός. 1.Κωδικοί αριθμοί Φορέων - Ειδικών Φορέων κατά Υπουργείο (από 01/01/2015) Α. Τακτικός προϋπολογισμός 1. αριθμοί Φορέων - Ειδικών Φορέων κατά Υπουργείο (από 01/01/2015) Νέοι 01 ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ 01 03 ΒΟΥΛΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ 03 05 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗΣ ΚΑΙ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ. 2. Τι περιλαμβάνει ο στενός και τι ο ευρύτερος δημόσιος τομέας και με βάση ποια λογική γίνεται ο διαχωρισμός μεταξύ τους;

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ. 2. Τι περιλαμβάνει ο στενός και τι ο ευρύτερος δημόσιος τομέας και με βάση ποια λογική γίνεται ο διαχωρισμός μεταξύ τους; Μάθημα: Εισαγωγή στα δημόσια οικονομικά Διδάσκουσα: Καθηγήτρια Μαρία Καραμεσίνη Οι παρακάτω ερωτήσεις είναι οργανωτικές του διαβάσματος. Τα θέματα των εξετάσεων δεν εξαντλούνται σε αυτές, αλλά περιλαμβάνουν

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση της Περιουσίας των Φορέων Κοινωνικής Ασφάλισης

Διαχείριση της Περιουσίας των Φορέων Κοινωνικής Ασφάλισης Διαχείριση της Περιουσίας των Φορέων Κοινωνικής Ασφάλισης 1. Εισαγωγή Οι προβλεπόμενες υψηλές χρηματοδοτικές ανάγκες του Ελληνικού συστήματος κοινωνικής ασφάλισης στο μέλλον καθιστούν επιτακτική την αποτελεσματική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ «Επιχειρηματικό Σχέδιο ΙΙ»

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ «Επιχειρηματικό Σχέδιο ΙΙ» ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ «Επιχειρηματικό Σχέδιο ΙΙ» Οργάνωση της νέας Δραστηριότητας / Σχέδιο MarkeMng / Το ανθρώπινο δυναμικό / Οικονομικό Σχέδιο / Ανάλυση Κινδύνων

Διαβάστε περισσότερα

VII. ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ : ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΕΚΠ/ΚΩΝ ΕΥΚΑΙΡΙΩΝ ΚΑΤΑ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΑΙ ΦΥΛΟ

VII. ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ : ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΕΚΠ/ΚΩΝ ΕΥΚΑΙΡΙΩΝ ΚΑΤΑ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΑΙ ΦΥΛΟ VII. ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ : ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΕΚΠ/ΚΩΝ ΕΥΚΑΙΡΙΩΝ ΚΑΤΑ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΑΙ ΦΥΛΟ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ: 1.0 Αριθµός µαθητών στα σχολεία Πρωτοβάθµιας και ευτεροβάθµιας Εκπαίδευσης 2.0 Τριτοβάθµια Εκπαίδευση 83 Ισότητα

Διαβάστε περισσότερα

Α. Τακτικός προϋπολογισμός. 1.Κωδικοί αριθμοί Φορέων - Ειδικών Φορέων κατά Υπουργείο (από 01/01/2016)

Α. Τακτικός προϋπολογισμός. 1.Κωδικοί αριθμοί Φορέων - Ειδικών Φορέων κατά Υπουργείο (από 01/01/2016) Α. Τακτικός προϋπολογισμός 1. αριθμοί Φορέων - Ειδικών Φορέων κατά Υπουργείο (από 01/01/2016) Νέοι 01 ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ 01 03 ΒΟΥΛΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ 03 07 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΑΝΑΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Προς Αθήνα 13 Μαϊου 2010 τον Υπουργό Εσωτερικών, Αποκέντρωσης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης κ. Ιωάννη Ραγκούση

Προς Αθήνα 13 Μαϊου 2010 τον Υπουργό Εσωτερικών, Αποκέντρωσης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης κ. Ιωάννη Ραγκούση Προς Αθήνα 13 Μαϊου 2010 τον Υπουργό Εσωτερικών, Αποκέντρωσης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης κ. Ιωάννη Ραγκούση Βασ.Σοφίας 15, 10674 Αθήνα Θέμα : ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ "ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ" : Σχέση με το χωροταξικό και

Διαβάστε περισσότερα

Πανοζάχος Δημήτρης Επιμόρφωση Στελεχών Οικονομικών Υπηρεσιών ΑΕΙ ΤΕΙ Υπουργείο Παιδείας & Θρησκευμάτων

Πανοζάχος Δημήτρης Επιμόρφωση Στελεχών Οικονομικών Υπηρεσιών ΑΕΙ ΤΕΙ Υπουργείο Παιδείας & Θρησκευμάτων Πανοζάχος Δημήτρης Επιμόρφωση Στελεχών Οικονομικών Υπηρεσιών ΑΕΙ ΤΕΙ Υπουργείο Παιδείας & Θρησκευμάτων 1 Γενικά Άρθρο 1.Γενικές Διατάξεις Η διοίκηση των εσόδων, εξόδων και κεφαλαίων ως και το Λογιστικό

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία Γιάννου Παπαντωνίου. «Μετά από 10 χρόνια: η Δυναμική του Ευρώ»

Ομιλία Γιάννου Παπαντωνίου. «Μετά από 10 χρόνια: η Δυναμική του Ευρώ» Ομιλία Γιάννου Παπαντωνίου στην εκδήλωση του ΚΕΠΠ με θέμα : «Μετά από 10 χρόνια: η Δυναμική του Ευρώ» Αίθουσα Παλαιάς Βουλής Τρίτη 13 Οκτωβρίου 2009 Με ιδιαίτερη ικανοποίηση μετέχω στη σημερινή συζήτηση

Διαβάστε περισσότερα

ΔΟΜΗ ΝΕΟΥ Κ.Φ.Ε ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ: ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ: ΦΟΡΟΣ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ ΜΕΡΟΣ ΤΡΙΤΟ: ΦΟΡΟΣ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ ΟΝΤΟΤΗΤΩΝ ΜΑΤΘΑΙΟΣ ΧΑΠΙ ΗΣ

ΔΟΜΗ ΝΕΟΥ Κ.Φ.Ε ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ: ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ: ΦΟΡΟΣ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ ΜΕΡΟΣ ΤΡΙΤΟ: ΦΟΡΟΣ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ ΟΝΤΟΤΗΤΩΝ ΜΑΤΘΑΙΟΣ ΧΑΠΙ ΗΣ ΔΟΜΗ ΝΕΟΥ Κ.Φ.Ε ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ: ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ 1 ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ: ΦΟΡΟΣ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΡΟΣΩΠΩΝ ΜΕΡΟΣ ΤΡΙΤΟ: ΦΟΡΟΣ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ ΝΟΜΙΚΩΝ ΠΡΟΣΩΠΩΝ ΚΑΙ ΝΟΜΙΚΩΝ ΟΝΤΟΤΗΤΩΝ ΔΟΜΗ ΝΕΟΥ Κ.Φ.Ε ΜΕΡΟΣ ΤΕΤΑΡΤΟ: ΠΑΡΑΚΡΑΤΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννης Αγιοργιωτάκης Μαθηματικός στο Σ.Δ.Ε. Αλεξανδρούπολης Παρουσίαση Σχολικό έτος 2004-2005

Γιάννης Αγιοργιωτάκης Μαθηματικός στο Σ.Δ.Ε. Αλεξανδρούπολης Παρουσίαση Σχολικό έτος 2004-2005 Γιάννης Αγιοργιωτάκης Μαθηματικός στο Σ.Δ.Ε. Αλεξανδρούπολης Παρουσίαση Σχολικό έτος 24-25 Τίτλος Τα ποσοστά στην Εφορία (Μια πρόταση διδασκαλίας των ποσοστών στo Σ.Δ.Ε.) Σκοποί και Στόχοι 1. Να εξοικειωθούν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ & ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΑΝΑΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ & ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΑΝΑΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ & ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΑΝΑΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ Αθήνα, 30 Νοεμβρίου 2015 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΘΕΜΑ: «Συνέντευξη του αναπληρωτή υπουργού Εσωτερικών Χριστόφορου Βερβαρδάκη στον

Διαβάστε περισσότερα

Τ.Ε.Ι. ΣΕΡΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

Τ.Ε.Ι. ΣΕΡΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Τ.Ε.Ι. ΣΕΡΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Τίτλος: Οικονομική Οργάνωση Επιχειρήσεων Κωδικός: 507Ο11 Θεωρία: 3 ώρες/εβδομάδα Εξάμηνο: Ε Ασκήσεις-Πράξεις: 2 ώρες /εβδομάδα Τύπος: EY Προαπαιτούμενα:

Διαβάστε περισσότερα

Οι αιτίες του χρέους των χωρών της περιφέρειας: Συμμετοχή στην ΟΝΕ και ελλείμματα του ιδιωτικού τομέα

Οι αιτίες του χρέους των χωρών της περιφέρειας: Συμμετοχή στην ΟΝΕ και ελλείμματα του ιδιωτικού τομέα ΣΥΝΟΨΗ 21 ΣΥΝΟΨΗ Οι αιτίες του χρέους των χωρών της περιφέρειας: Συμμετοχή στην ΟΝΕ και ελλείμματα του ιδιωτικού τομέα 1. Η αναταραχή στην Ευρωζώνη οφείλεται στην παγκόσμια κρίση χρηματιστικοποίησης η

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΟ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΘΕΩΡΙΑΣ

ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΟ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΘΕΩΡΙΑΣ ΠΡΑΞΗΣ ΠΡΟΓΡ/ΤΟΣ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΟ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΘΕΩΡΙΑΣ 1 2 3 4 5 6 7 8 ΠΡΑΞΗΣ ΠΡΟΓΡ/ΤΟΣ 01/07/2014 15:00-20:00 Οργάνωση και Διοίκηση ΜμΕ Ορισμός Μικρομεσαίων Επιχειρήσεων Διαφορές Μεγάλης

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΒΔΟΜΟ ΑΚΑΘΑΡΙΣΤΟ ΕΓΧΩΡΙΟ ΠΡΟΙΟΝ. 1. Τι πρέπει να κατανοήσει o μαθητής

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΒΔΟΜΟ ΑΚΑΘΑΡΙΣΤΟ ΕΓΧΩΡΙΟ ΠΡΟΙΟΝ. 1. Τι πρέπει να κατανοήσει o μαθητής ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΒΔΟΜΟ ΑΚΑΘΑΡΙΣΤΟ ΕΓΧΩΡΙΟ ΠΡΟΙΟΝ 1. Τι πρέπει να κατανοήσει o μαθητής Είναι το πρώτο κεφάλαιο που εξετάζει τα οικονομικά φαινόμενα από μια διαφορετική οπτική, τη μακροοικονομική, και προσεγγίζει

Διαβάστε περισσότερα

Β. ΚΟΝΤΟΚΟΛΙΑΣ & ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ

Β. ΚΟΝΤΟΚΟΛΙΑΣ & ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ Πρόγραμμα «Εγγύηση από την ΤΕΜΠΜΕ ΑΕ Χαμηλότοκων Δανείων για την Κάλυψη Φορολογικών και Ασφαλιστικών Υποχρεώσεων Μικρών και Πολύ Μικρών Επιχειρήσεων (ΜΕ/ΠΜΕ)» Θα θέλαμε να σας ενημερώσουμε ότι δημοσιεύθηκε

Διαβάστε περισσότερα

Αποταμίευση, Επένδυση και το Χρηματοπιστωτικό σύστημα

Αποταμίευση, Επένδυση και το Χρηματοπιστωτικό σύστημα Αποταμίευση, Επένδυση και το Χρηματοπιστωτικό σύστημα Κεφάλαιο 25 Εισαγωγή στην Μακροοικονομική Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Το χρηματοπιστωτικό σύστημα Το χρηματοπιστωτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΛΩΣΗ ΡΗΤΗΣ ΕΠΙΦΥΛΑΞΗΣ

ΔΗΛΩΣΗ ΡΗΤΗΣ ΕΠΙΦΥΛΑΞΗΣ Συνταγματικά προβλήματα έχουν εντοπίσει νομικοί στην καταβολή της έκτακτης εισφοράς για το έτος 2011. Ως πρώτο βήμα για την προστασία των φορολουμένων νομικοί έχουν συντάξει ένα κείμενο, το οποίο τιτλοφορείται

Διαβάστε περισσότερα

Απότηνπρώτηστηδεύτερηπετρελαϊκήκρίση, δια μέσου της μεταπολίτευσης

Απότηνπρώτηστηδεύτερηπετρελαϊκήκρίση, δια μέσου της μεταπολίτευσης Κρίσεις και μεταρρυθμίσεις στην ελληνική οικονομία, τέλη 19 ου 21 ος αιώνας Απότηνπρώτηστηδεύτερηπετρελαϊκήκρίση, δια μέσου της μεταπολίτευσης Γιώργος Προγουλάκης (Πανεπιστήμιο Αθηνών) Σχολιαστής: Χρυσάφης

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΘΝΗ ΤΡΑΠΕΖΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ

ΔΙΕΘΝΗ ΤΡΑΠΕΖΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ Ενότητα 11: Διεθνείς Χρηματοδοτικοί Οργανισμοί Μιχαλόπουλος Γεώργιος Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό, όπως εικόνες, που υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη McKinsey Η Ελλάδα 10 Χρόνια Μπροστά Προσδιορίζοντας το νέο Μοντέλο Ανάπτυξης της Ελλάδας. Μάρκος Ολλανδέζος Επιστημονικός Δ/ντης ΠΕΦ

Μελέτη McKinsey Η Ελλάδα 10 Χρόνια Μπροστά Προσδιορίζοντας το νέο Μοντέλο Ανάπτυξης της Ελλάδας. Μάρκος Ολλανδέζος Επιστημονικός Δ/ντης ΠΕΦ Μελέτη McKinsey Η Ελλάδα 10 Χρόνια Μπροστά Προσδιορίζοντας το νέο Μοντέλο Ανάπτυξης της Ελλάδας Μάρκος Ολλανδέζος Επιστημονικός Δ/ντης ΠΕΦ Ταυτότητα της μελέτης Στοιχεία της μελέτης Γραφείο της McKinsey

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Κεφάλαιο 2o (συνέχεια) b) Υπολογισμός των βασικών Μακροοικονομικών μεγεθών Συνολικό εισόδημα και συνολική δαπάνη! Για μια οικονομία συνολικά, το εισόδημα πρέπει να είναι ίσο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ- ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ- ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ- ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΘΕΜΑ: Η Αρχή της φορολογικής ισότητας

Διαβάστε περισσότερα