ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ. Π.Μ.Σ. στην ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ. κατεύθυνση: Συστήματα Υπολογιστών. Διπλωματική Εργασία. Μυρωνίδης Θεόδωρος

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ. Π.Μ.Σ. στην ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ. κατεύθυνση: Συστήματα Υπολογιστών. Διπλωματική Εργασία. Μυρωνίδης Θεόδωρος"

Transcript

1 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ Π.Μ.Σ. στην ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ κατεύθυνση: Συστήματα Υπολογιστών Διπλωματική Εργασία Μυρωνίδης Θεόδωρος Επιβλέπων καθηγητής: Μανιτσάρης Αθανάσιος Εξεταστές: Γεωργιάδης Χρήστος Συστήματα σύνθεσης ομιλίας από κείμενο (TTS) Θεσσαλονίκη [2011] Text To Speech Synthesis

2 Copyright Μυρωνίδης Θεόδωρος, 2011 Με επιφύλαξη παντός δικαιώματος. All rights reserved. Η έγκριση της πτυχιακής εργασίας από το Π.Μ.Σ. στην Εφαρμοσμένη Πληροφορική του Πανεπιστημίου Μακεδονίας δεν υποδηλώνει απαραιτήτως και αποδοχή των απόψεων του συγγραφέα εκ μέρους του Τμήματος. 2

3 Περίληψη Σκοπός της παρούσας διπλωματικής εργασίας είναι να μελετηθούν τεχνικές και συστήματα σύνθεσης και αναγνώρισης ομιλίας. Η κατασκευή ενός συστήματος για την σχετικά γρήγορη και αποτελεσματική δημιουργία «φωνών» προκειμένου να χρησιμοποιούνται από συστήματα σύνθεσης ομιλίας από κείμενο στον Η/Υ. Η μελέτη και κατασκευή κανόνων Επεξεργασίας Φυσικής Γλώσσας (NLP) για την Ελληνική γλώσσα, ώστε να χρησιμοποιούνται από συστήματα σύνθεσης ομιλίας για να συνθέτουν ομιλία στην Ελληνική Γλώσσα. Λέξεις κλειδιά: Συστήματα Σύνθεσης ομιλίας από κείμενο, Σύνθεση ομιλίας με κρυφά Μαρκοβιανά Μοντέλα, Κανόνες Επεξεργασίας Φυσικής Γλώσσας. 3

4 Abstract Aim of present diplomatic work is to be studied techniques and systems for composition and recognition of speech. The creation of a system for the relatively fast and effective creation of voices so that they are able to be used by Text-To- Speech systems. Finally, the study and manufacture of rules of Natural Language Processing (NLP) for the Greek language, so that they are able to be used by systems of composition of speech in order to compose speech in the Greek Language. Keywords: Speech Synthesis, TTS, Text-To-Speech Systems, HMM-based Speech Synthesis, Natural Language Processing 4

5 Ευχαριστίες Θέλω να ευχαριστήσω θερμά τους δικούς μου ανθρώπους που με στήριξαν στην προσπάθεια για την εκπόνηση αυτής της διπλωματικής εργασίας. Ακόμα θα ήθελα να ευχαριστήσω τον επιβλέπων καθηγητή μου κ. Μανιτσάρη Αθ. για την πολύτιμη βοήθειά του, καθώς επίσης και τα μέλη του Εργαστηρίου Τεχνολογίας Πολυμέσων και Γραφικών και ιδιαίτερα τον κ. Μανιτσάρη Σωτήρη για την εποικοδομητική συνεργασία που είχαμε. Τέλος θέλω να ευχαριστήσω τα μέλη του γερμανικού εργαστηρίου Υπολογιστικής Γλωσσολογίας του Πανεπιστημίου του Saarland και τα μέλη του Εργαστηρίου SIGnaux του πανεπστημίου Pierre et Marie Curie (UPMC). 5

6 Περιεχόμενα Περίληψη... 3 Abstract... 4 Ευχαριστίες... 5 Περιεχόμενα Εισαγωγή Επισκόπηση της Σύνθεσης ομιλίας από Υπολογιστή Σκοπός και συνεισφορά της Διπλωματικής Επισκόπηση των συστημάτων και των τεχνολογιών στην σύνθεση ομιλίας Σύνθεση ομιλίας με συνένωση μονάδων Σύνθεση ομιλίας βασισμένη σε κανόνες Σύνθεση Ομιλίας με μοντελοποίηση άρθρωσης Προτεινόμενες λύσεις σύνθεσης φωνής Festival MBROLA IrcamTTS Open Mary Open Source Emotional Text-to-Speech Synthesis System Λειτουργική δομή ενός Συστήματος Εκφώνησης Ομιλίας (TTS) Επεξεργασία Φυσικής Γλώσσας Ανάλυση των βασικών συστατικών της Επεξεργασίας Φυσικής Γλώσσας Σπονδυλωτή Αρχιτεκτονική για έρευνα στην σύνθεση ομιλίας Εισαγωγή (Overview-MARY Text-To-Speech) Αρχιτεκτονική Συστήματος Κατασκευή φωνής με την χρήση HMM Εισαγωγή στα Κρυφά Μαρκοβιανά Μοντέλα(HMM) Οδηγός για την κατασκευή φωνής με βάση τα Κρυφά Μαρκοβιανά Μοντέλα(HMMbased) στο σύστημα MARY TTS Εγκατάσταση και παραμετροποίηση της πλατφόρμας MARY TTS Έλεγχος για τα απαιτούμενα προγράμματα και αρχεία Έλεγχος δεδομένων: αρχεία κειμένου και ήχου

7 3.3.4Προετοιμασία για την εκτέλεση της Εργαλειοθήκης Κατασκευής Φωνής Εκτέλεση των συστατικών της Εργαλειοθήκης Κατασκευής Φωνής Έκφραση των προφορικών κανόνων της Ελληνικής γλώσσας με το διεθνές φωνητικό αλφάβητο SAMPA Συμπεράσματα και Μελλοντική Εργασία Bibliography Παράρτημα

8 1. Εισαγωγή 1.1 Επισκόπηση της Σύνθεσης ομιλίας από Υπολογιστή Τα συστήματα Σύνθεσης Ομιλίας από Υπολογιστή (Text-To-Speech) συναντώνται σε ένα πολύ μεγάλο εύρος εφαρμογών. Από τις πρώτες τους εφαρμογές ήταν για την επικοινωνία ανθρώπου υπολογιστή για άτομα με ειδικές ανάγκες και πιο συγκεκριμένα με προβλήματα όρασης, όπου ένα σύστημα δεχόταν σαν είσοδο ένα κείμενο και το μετέτρεπε σε ομιλία. Σήμερα, υπάρχουν πιο εξελιγμένα συστήματα που διευκολύνουν την αλληλεπίδραση ανθρώπου-υπολογιστή για τους τυφλούς, στα οποία το σύστημα TTS βοηθά τον χρήστη να πλοηγηθεί σε ένα σύστημα παραθύρων. Οι καρποί της συστηματικής και συνεχόμενης έρευνας επί χρόνια στον τομέα της TTS σύνθεσης και η ανάπτυξη της τεχνολογίας νέας γενιάς, έχουν ως αποτέλεσμα τη βελτίωση της ποιότητας της σύνθετης ομιλίας πετυχαίνοντας ταυτόχρονα χαμηλό κόστος. Το γεγονός αυτό έδωσε το κίνητρο για την ευρεία εξάπλωση των ΤΤS εφαρμογών. Τέτοιες εφαρμογές συναντούμε στις επικοινωνίες, όπου μηνύματα βασισμένα σε κείμενο, όπως τα ή τα fax, ή πληροφορίες που συνδυάζουν κείμενο και εικόνα, όπως οι ιστοσελίδες, αποδίδονται φωνητικά. Υπάρχει επίσης, το πρόγραμμα VoiceXML που παρέχει interactive υπηρεσίες ομιλίας διαμέσου του διαδικτύου. Γενικότερα, τα TTS συστήματα καλύπτουν την ανάγκη για φωνητική απόδοση πληροφοριών, όλων των ειδών, που βρίσκονται αποθηκευμένες στις βάσεις δεδομένων, όπως για παράδειγμα τηλεφωνικοί αριθμοί, διευθύνσεις ή πληροφορίες πλοήγησης αυτοκινήτων. Ακόμη, βρίσκουν εφαρμογή στις αυτόματες υπηρεσίες πληροφόρησης, που πραγματοποιούν εκφώνηση δελτίων καιρού και ειδήσεων μέσω τηλεφώνου ή σε ένα αυτόματο τηλεφωνικό κέντρο, όπου ο χρήστης καλεί για να κάνει κάποια κράτηση και καθοδηγεί όλη τη συναλλαγή μέσω ενός αυτόματου συστήματος διαλόγου. Δίνουν επίσης λύσεις και σε πιο κλασικές ανάγκες του ανθρώπου, όπως είναι η αυτόματη ανάγνωση εντύπων από μια μηχανή (ομιλούντα βιβλία), που εξυπηρετεί ιδιαίτερα άτομα με προβλήματα όρασης. Άλλες πιθανές εφαρμογές συστημάτων σύνθεσης ομιλίας υψηλής ποιότητας είναι: Βοήθεια σε ανθρώπους που έχουν προβλήματα ομιλίας. Για παράδειγμα, ο Stephen Hawking πραγματοποιεί όλες του τις διαλέξεις με αυτόν τον τρόπο. Εργαλείο στην εκμάθηση μιας ξένης γλώσσας. Κάτι τέτοιο όμως δεν έχει πραγματοποιηθεί ακόμα λόγω της υψηλής ποιότητας συνθετικής ομιλίας που απαιτείται για ένα τέτοιο εγχείρημα. Καταπληκτικό εργαλείο για τους γλωσσολόγους. Για παράδειγμα, ένας συγκεκριμένος τύπος TTS συνθέτη, του formant συνθέτη, χρησιμοποιείται από αυτούς που ασχολούνται με την φωνολογία και τους ακουστικούς κανόνες που διέπουν την ομιλία. Ανεξάρτητα με τον σκοπό της χρήσης ενός τέτοιου συστήματος, είναι απαραίτητο η ποιότητα να είναι υψηλή και η φωνή να ακούγεται σαν ανθρώπινη. Έτσι, οι στόχοι κατασκευής ενός τέτοιου συστήματος είναι πρώτα απ 8

9 όλα η μετάδοση του μηνύματος (κατανόηση) και δεύτερον η πραγματοποίησή της με τη χρήση μιας φωνής που να μοιάζει με ανθρώπου (φυσικότητα). Επίσης, ακόμη ένας στόχος είναι η δυνατότητα εισόδου οποιασδήποτε πρότασης. Εικόνα 1. Επισκόπηση ενός τυπικού συστήματος ομιλίας. 1.2 Σκοπός και συνεισφορά της Διπλωματικής. Η παρούσα διπλωματική εργασία αποσκοπεί στην εύρεση ενός αποτελεσματικού τρόπου παραγωγής φωνών από ηχητικά ντοκουμέντα έτσι ώστε να μπορούν να ενσωματωθούν σε συστήματα σύνθεσης ομιλίας. Μετά την έρευνα που πραγματοποιήθηκε στο Εργαστήριο Τεχνολογίας Πολυμέσων & Γραφικών του Πανεπιστημίου Μακεδονίας και σε συνεργασία με τους ερευνητές τους Γερμανικού ερευνητικού εργαστηρίου Υπολογιστικής Γλωσσολογίας του Πανεπιστημίου του Saarland που είναι υπέυθυνο για την ανάπτυξη της πλατφόρμας ανοιχτού λογισμικού Modular Architecture for Research on speech synthesis (MARY)(Σπονδυλωτή Αρχιτεκτονική για έρευνα στην σύνθεση ομιλίας) καταφέραμε να βελτιστοποιήσουμε το υπό ανάπτυξη σύστημα και να διορθώσουμε κάποιες ευπάθειές του. Επιπλέον καταφέραμε να εμπλουτίσουμε το σύστημα με την δυνατότητα να «ομιλεί» με μία επιπλέον φωνή. Η φωνή ανήκει στον καθηγητή Denby του γαλλικού ερευνητικού εργαστηρίου SIGnaux του πανεπιστημίου Pierre et Marie Curie (UPMC) και χρησιμοποιήθηκε από το εργαστήριο για να συμπληρώσει ένα δικό τους έργο που αφορούσε στην αναγνώριση ομιλίας (speech regognition) από την άρθρωση ενός ομιλούντος με προβλήματα ομιλίας, για παράδειγμα λόγω φαρυγγεκτομής, ή ακόμα για λόγους ασφαλείας και ομιλίας σε ηχηρά περιβάλλοντα. Ουσιαστικά η ερευνητική προσπάθεια που γίνεται στο γαλλικό εργαστήριο εστιάζει στην αναγνώριση της ομιλίας από την άρθρωση του ομιλούντος με την χρήση υπερύθρων και καμερών που εστιάζουν στον φάρυγγα και στο στόμα αντίστοιχα. Από την αναγνώριση ομιλίας (speech recognition) προκύπτει ένα κείμενο το οποίο περνάει σαν είσοδος στο Σύστημα Σύνθεσης Ομιλίας που 9

10 έχουμε εφοδιάσει με την φωνή που δημιουργήσαμε και γίνεται η αντίστροφη διαδικασία, δηλαδή της σύνθεσης ομιλίας από κείμενο. Τα αποτελέσματα της ποιότητας της τεχνητής ομιλίας είναι ιδιαίτερα ενθαρρυντικά και μάλιστα η «φωνή» που κατασκευάσαμε στο Εργαστήριο Τεχνολογίας Πολυμέσων & Γραφικών να χρησιμοποιηθεί από το ερευνητικό κέντρο SIGnaux στην παρουσίαση τους στο 9 ο διεθνές συνέδριο για την Σύνθεση Ομιλίας το 201 (Bruce Denby, 2011). Τέλος κατασκευάστηκε ένας αναλυτικός οδηγός προκειμένου να είναι δυνατό να κατασκευάζονται φωνές από τα ηχητικά ντοκουμέντα για οποιονδήποτε άνθρωπο και να μπορούν να εισάγονται σε συστήματα σύνθεσης ομιλίας. 2.Επισκόπηση των συστημάτων και των τεχνολογιών στην σύνθεση ομιλίας 2.1 Σύνθεση ομιλίας με συνένωση μονάδων Η κατά την παρούσα περίοδο η πιο αποτελεσματική, μορφή σύνθεσης ομιλίας είναι αυτή η οποία στηρίζεται στην συνένωση δομικών μονάδων ομιλίας (ή αλλιώς συρραφής κυματομορφών). Περιλαμβάνει την κατάτμηση προ-ηχογραφημένης πραγματικής ομιλίας και τη μετέπειτα συγκόλληση των κατάλληλων λεκτικών τμημάτων, για την παραγωγή ενός συνθετικού εκφωνήματος. Συχνά χρησιμοποιούνται τεχνικές επεξεργασίας για να μεταβάλουν τα χαρακτηριστικά των τμημάτων, ώστε να παρέχουν πιο ομαλές μεταβάσεις ανάμεσα στα συγκολλημένα τμήματα. Το μήκος των τμημάτων μπορεί να κυμαίνεται από ολόκληρες προτάσεις ή λέξεις μέχρι συλλαβές ή φωνήματα. Γενικά, όσο μεγαλύτερη είναι η επεξεργασία σήματος που απαιτείται για την παραγωγή τμημάτων που συνδέονται με συνέπεια, τόσο μειώνεται η ποιότητα της παραγόμενης ομιλίας. Τα πιο διαδεδομένα δομικά στοιχεία είναι τα δίφωνα (diphones), που αποτελούν μονάδες που αρχίζουν από το κέντρο της σταθερής κατάστασης ενός φωνήματος και τελειώνουν στο αντίστοιχο κέντρο του επόμενου. Σύμφωνα με τη θεωρία, αυτές οι μονάδες είναι πιο εύκολο να συρραφτούν απ ότι χωριστά φωνήματα λόγω της σταθερής κατάστασης στα δύο άκρα. Η τρέχουσα έρευνα επιδιώκει την χρήση διφώνων, τριφώνων αλλά και πιο γενικών τμημάτων με διάφορα μήκη και περισσότερα στιγμιότυπα από κάθε τμήμα, καθώς αυτό μπορεί να μειώσει το ποσό της επεξεργασίας σήματος που απαιτείται για τη συρραφή των μονάδων. Ο όρος επιλογή μονάδας (unit selection) χρησιμοποιείται συχνά για να περιγράψει αυτόν τον τύπο σύνθεσης. Οι προσεγγίσεις επιλογής μονάδας προσφέρουν τα πιο φυσικά ακουστικά αποτελέσματα, επειδή ελαχιστοποιούν την επεξεργασία του σήματος ομιλίας τόσο κατά τη δημιουργία του αποθέματος των δειγμάτων όσο και κατά τη σύνθεση. Τις περισσότερες φορές η 10

11 συνθετική ομιλία που παράγεται από τέτοια συστήματα δεν ξεχωρίζει από την φυσική ομιλία. Ωστόσο, η μέγιστη φυσικότητα επιτυγχάνεται με πολύ μεγάλα αποθέματα που κυμαίνονται σε δεκάδες ώρες συνεχούς ομιλίας. 2.2 Σύνθεση ομιλίας βασισμένη σε κανόνες Όσον αφορά τα συστήματα σύνθεσης ομιλίας με κανόνες, αυτά βασίζουν την λειτουργία τους σε ένα θεωρητικό μοντέλο εξομοίωσης του ανθρώπινου μηχανισμού παραγωγής ομιλίας. Σύμφωνα με το μοντέλο αυτό η στοματική κοιλότητα μπορεί να αναπαρασταθεί με ένα σύστημα χρονικά μεταβαλλόμενων ψηφιακών φίλτρων, σύμφωνα με κανόνες, τα οποία διεγείρονται από ένα σήμα που αντιστοιχεί στη μεταβολή της πίεσης του αέρα που ρέει μέσα σε αυτή. Τα συστήματα αυτά παράγουν ομιλία πολύ καλής φυσικότητας, μικρότερης όμως καταληπτότητας από αυτή των συστημάτων συνένωσης. Το γεγονός αυτό οφείλεται αφενός στην έλλειψη ακόμα επαρκούς γνώσης για την λειτουργία του ανθρώπινου μηχανισμού παραγωγής ομιλίας και αφετέρου στην δυσκολία εξαγωγής των παραμέτρων του μοντέλου αυτού μελετώντας μόνο το σήμα ομιλίας. Έχει αποδειχθεί ότι συστήματα βασισμένα σε σύνθεση με κανόνες παράγουν φυσική ομιλία καλής ποιότητας με την προϋπόθεση βέβαια ότι προηγουμένως έχουν εξαχθεί κατάλληλοι παράμετροι για την οδήγηση του μοντέλου. Θεωρητικά, η σύνθεση με κανόνες είναι σε θέση να συνθέσει τους περισσότερους από τους ήχους που χρησιμοποιούνται στον προφορικό λόγο έχοντας όμως το μειονέκτημα ότι ο τεχνητός προφορικός λόγος που παράγουν, αν και καταληπτός, ακούγεται μηχανικός. Το άγιο δισκοπότηρο στην έρευνα της σύνθεσης με κανόνες είναι η δημιουργία μιας γενικευμένης χαρτογράφησης της ομιλίας σε ένα σύνολο παραμέτρων. Τα σημαντικότερα πλεονεκτήματα αυτής της μεθόδου είναι ότι παράγουν αρκετά καλής ποιότητας ομιλία με σχετικά μικρές απαιτήσεις σε αποθηκευτικό χώρο και δίνουν μεγάλη ευχέρεια στην μετατροπή του κωδικοποιημένου σήματος ομιλίας (αλλαγή χροιάς, ταχύτητας ομιλίας κ.α.). Το βασικότερο μειονέκτημα τους είναι ότι η παραγωγή συνθετικής ομιλίας υψηλής ποιότητας είναι μια χρονοβόρα διαδικασία, κάνοντας την δημιουργία μεγάλων βάσεων ομιλίας δύσκολη. 11

12 2.3 Σύνθεση Ομιλίας με μοντελοποίηση άρθρωσης Κατά την αρθρωτική σύνθεση επιχειρείται να προσομοιωθεί η νευροφυσιολογία και η βιομηχανική (biomechanic) του μηχανισμού παραγωγής ομιλίας του ανθρώπου, όπως απεικονίζεται στην εικόνα Αποτελεί μία πολύπλοκη διεργασία, αφενός λόγω της δυσκολίας να μετρηθεί η πραγματική διαδικασία της άρθρωσης καθώς παράγεται η φυσική ομιλία, και αφετέρου λόγω της μαθηματικής και υπολογιστικής πολυπλοκότητας που απαιτείται για αυτά τα μοντέλα. Έτσι παρότι από πλευράς πιστότητας είναι, ίσως, η πιο αποτελεσματική μέθοδος παραγωγής ομιλίας, είναι η λιγότερο ανεπτυγμένη τεχνική. Υπάρχουν μερικά συστήματα που έχουν επιδείξει κάποια ενθαρρυντικά αποτελέσματα (Rubin et al., 1981), (Browman, Goldstein, 1986), με πιο πρόσφατο το HLSyn (Stevens, 2002). Πρόοδος επίσης επιτελείται στις μετρήσεις της διαδικασίας άρθρωσης με διάφορες τεχνικές όπως το ηλεκτροπαλατογράφημα (electropalletography), οι μικροδέσμες ακτίνων-χ (x-ray microbeam) και το ηλεκτρομαγνητικό αρθρωγράφημα (ElectroMagnetic Articulograph). Όσο εξελίσσεται η τεχνολογία και βελτιώνεται η ικανότητα μας να μοντελοποιήσουμε τέτοιες διαδικασίες, η σύνθεση με μοντελοποίηση άρθρωσης θα καταστεί πιο διαδεδομένη. Προς το παρόν όμως στερείται πρακτικότητας στη χρήση. 2.4 Προτεινόμενες λύσεις σύνθεσης φωνής Στον χώρο της σύνθεσης ομιλίας υπάρχει μία μεγάλη ποικιλία λογισμικών και συστημάτων χάρη στην μεγάλη γκάμα εφαρμογών της και στην συστηματική έρευνα που γίνεται στον χώρο από ακαδημαϊκά ιδρύματα αλλά και ιδιωτικούς ερευνητικούς φορείς τα τελευταία χρόνια. Εδώ βέβαια παρουσιάζονται συστήματα επιλεγμένα με γνώμονα την διαθεσιμότητά τους, που σημαίνει ότι προτιμώνται λογισμικά ελεύθερα και ακόμα καλύτερα ανοιχτού κώδικα, αλλά και σύμφωνα με την αποτελεσματικότητα και την επεκτασιμότητά τους. Festival To Festival προσφέρει ένα γενικό πλαίσιο για την κατασκευή συστημάτων σύνθεσης ομιλίας. Είναι ανοιχτού κώδικα και η διάδοσή του κατά κύριο λόγο οφείλεται στο γεγονός ότι παρέχει μία εργαλειοθήκη για την ανάτυξη συνθετικών φωνών. Στο συνολό του προσφέρει, δυνατότητες σύνθεσης ομιλίας μέσω ενός 12

13 πλήθους API: από επιπέδου κελύφους (shell level), μέσω ενός Scheme command interpreter, μέσω μίας βιβλιοθήκης στην C++, στην Java αλλά και μίας διεπιφάνειας Emacs. To Festival είναι πολυγλωσσικό (Αγγλικά και Ισπανικά). Άλλες ερευνητικές ομάδες αναπτύσουν νέες γλώσσες για το σύστημα. Το Festival έχει την δυνατότητα να συνθέτει ομιλία με τρείς διαφορετικούς τρόπους. Με την μέθοδο συνένωσης μονάδων (Unit Selection), με την χρήση κρυφών Μαρκοβιανών Μοντέλων (HMMbased method) και με την χρήση διφώνων (Diphone). Η τελευταία μέθοδος βέβαια θεωρείται παλιάς τεχνολογίας και τείνει να εγκαταλείπεται. Εργαλεία και οδηγίες για την κατασκευή νέων φωνών και την ανάπτυξη νέων γλωσσών παρέχονται από την βιβλιοθήκη Edinburgh Speech Tools και είναι διαθέσιμα μέσω του Carnegie Mellon's FestVox project. MBROLA O MBROLA είναι ένας αλγόριθμος για την σύνθεση φωνής, ένα λογισμικό το οποίο διανέμεται χωρίς οικονομικό κόστος, αλλά σε δυαδική μορφή μόνο, καθώς και ένα παγκόσμιο πρόγραμμα συνεργασίας. Στην ιστοσελίδα του MBROLA project παρέχεται μία βάση δεδομένων διφώνων (diphones), για έναν μεγάλο αριθμό γλωσσών. Το λογισμικό MBROLA δεν είναι ολοκληρωμένο για όλες αυτές τις γλώσσες, το κείμενο πρέπει πρώτα να μετατραπεί σε φωνήματα και προσωδίες σε μορφή MBROLA. Ένα τέτοιο ξεχωριστό λογισμικό που το κάνει αυτό υπάρχει διαθέσιμο, ωστόσο δεν καλύπτει όλες τις γλώσσες MBROLA και μπορεί να χρειασθεί επιπρόσθετη εγκατάσταση.παρά το γεγονός ότι βασίζεται σε δίφωνα, η ποιότητα του συνθέτη MBROLA θεωρείται υψηλότερη από τους περισσότερους συνθέτες δίφωνων. Αυτό οφείλεται μερικώς, στο γεγονός ότι βασίζεται στην προ-επεξεργασία δίφωνων (επιβάλλοντας διαρκείς φάσεις έντασης και αρμονίας), η οποία ενισχύει την αλληλουχία τους ενώ μειώνεται ελάχιστα η τμηματική τους ποιότητα. Το MBROLA είναι ένας πεδίου-χρόνου αλγόριθμος, όπως και το PSOLA, το οποίο συνεπάγεται πολύ χαμηλό υπολογιστικό φορτίο την ώρα της σύνθεσης. Σε αντίθεση με το PSOLA, το MBROLA δεν προϋποθέτει προκαταρκτικό μαρκάρισμα των περιόδων έντασης. Αυτό το χαρακτηριστικό έχει καταστήσει εφικτό να αναπτυχθεί το έργο MBROLA γύρω από τον αλγόριθμο MBROLA, μέσα από τον οποίο πολλά ερευνητικά εργαστήρια ομιλίας, εταιρίες ή ιδιώτες σε όλο τον κόσμο έχουν παράσχει βάσεις δίφωνων για πολλές γλώσσες και φωνές. IrcamTTS To IrcamTTS συνθέτει ομιλία πολύ υψηλής ποιότητας που χρειάζεται για τα πολυμέσα και την δημιουργικές τέχνες. Η προσέγγιση που χρησιμοποιεί είναι η σύνθεση από ένα corpus, που προκύπτει από την τμηματοποίηση ακουστικών μονάδων από ένα corpus προ-ηχογραφημένης ομιλίας. Τέτοια corpus έχουν 13

14 δημιουργηθεί και είναι διαθέσιμα για την Γαλλική γλώσσα από διάφορους ομιλητές. Το IrcamTTS κατασκευάστηκε και διατίθεται από το γαλλικό εργαστήριο IrCam πολύ καταξιωμένο στον χώρο των πολυμέσων και της μουσικής αλλά δυστυχώς δεν είναι ελέυθερο και ανοιχτού κώδικα. Open Mary Open Source Emotional Text-to-Speech Synthesis System Το Open MARY είναι μία ανοιχτού κώδικα, πολυγλωσσική πλατφόρμα TTS γραμμένη σε JAVA. Η τελευταία έκδοση 4.3 υποστηρίζει Αγγλικά, Γερμανικά, Telugu (Ινδική διάλεκτος), Τούρκικα και Ρώσικα. Επιπλέον άλλες γλώσσες είναι υπό κατασκευή. Το MARY περιέχει μία εργαλειοθήκη για την «εισαγωγή νέας γλώσσας» που προσφέρει ένα σύνολο εργαλείων για την εισαγωγή του σώματος κειμένων της νέας γλώσσας σε μία βάση δεδομένων, την επιλογή και ηχογράφηση των κατάλληλων προτάσεων από το σώμα, και την κατασκευή κάποιων κανόνων επεξεργασίας φυσικής γλώσσας με την χρήση της γράμματος-προς-ήχο (letter-tosound) αναπαράστασης. Τέλος για την σύνθεση φωνής χρησιμοποιεί τεχνικές βασισμένες σε Κρυφά Μαρκοβιανά Μοντέλα (ΗΜΜ), με την τεχνική συνένωσης μονάδων (Unit Selection) αλλά και με την συνένωση διφώνων με την χρήση του αλγόριθμου MBROLA. Ουσιαστικά πρόκειται για μία πλατφόρμα που εμπεριέχει όλες τις τεχνολογίες αιχμής του χώρου και παράλληλα διαθέτει εργαλεία για την ευκολότερη διαχείρισή τους ώστε να κατασκευαστούν νέες φωνές και σε διαφορετικές γλώσσες. 2.5 Λειτουργική δομή ενός Συστήματος Εκφώνησης Ομιλίας (TTS) Η διαδικασία εκφώνησης ομιλίας από ένα Σύστημα TTS περιλαμβάνει μία μονάδα Επεξεργασίας Φυσικής Γλώσσας (NLP), ικανή να παράγει μία φωνητική μεταγραφή (phonetic transcription) του κειμένου που διαβάζεται με τον επιθυμητό τονισμό και ρυθμό (προσωδία) και μία μονάδα Επεξεργασίας Ψηφιακού Σήματος (Digital Signal Processing) η οποία μετατρέπει την συμβολική πληροφορία που λαμβάνει σε ομιλία. (XENOFON PAPADOPOULOS & ILIAS SPAIS) 14

15 Εικόνα 2. Γενική δομή ενός Συστήματος Εκφώνησης Ομιλίας (TTS). Στην Εικόνα 2 αναπαρίσταται μία λειτουργική δομή ενός Συστήματος Εκφώνησης Ομιλίας (TTS). Η μονάδα Επεξεργασίας Φυσικής Γλώσσας (NLP) αποτελείται από: Προεπεξεργασία Κειμένου Μεταγραφή γραφήματων σε φωνήματα Φυσική προσωδία Ο προεπεξεργαστής κειμένου επεκτείνει τις συντομογραφίες και τους αριθμούς, και επεξηγεί την σημασιολογία της πρότασης, ώστε να παρέχεται κανονικοποιημένη μορφή του κειμένου εισόδου. Η μεταγραφή των γραφημάτων σε φωνήματα απαιτεί γλωσσολογικούς κανόνες προκειμένου να παράγει μία ακολουθία φωνημάτων από το κείμενο και το μοντέλο προσωδίας παράγει τη θεμελιώδη συχνότητα (pitch) και την διάρκεια για κάθε ένα από αυτά τα φωνήματα. Αυτά τα φωνήματα έπειτα περνάνε στην μηχανή Εκφώνησης Ομιλίας που είναι το βασικό συστατικό της μονάδας Επεξεργασίας Ψηφιακού Σήματος (DSP). Τελικά, η μηχανή χρησιμοποιεί έναν αλγόριθμο επιλογής φωνημάτων, ο οποίος προσπαθεί να επιλέψει τα κατάλληλα τμήματα της ομιλίας από την βάση δεδομένων της ηχογραφημένης φωνής και να τα συνδέσει προκειμένου να παράγει ένα νέο ομιλούμενο κείμενο. 15

16 2.6 Επεξεργασία Φυσικής Γλώσσας Η Επεξεργασία Φυσικής Γλώσσας (Natural language processing (NLP)) είναι ένα πεδίο της επιστήμης των υπολογιστών και της γλωσσολογίας που ασχολείται με τις αλληλεπιδράσεις μεταξύ των υπολογιστών και της ανθρώπινης (φυσικής) γλώσσας. Ξεκίνησε ως κλάδος της τεχνητής νοημοσύνης. Θεωρητικά, η επεξεργασία φυσικής γλώσσας αποτελεί έναν πολύ ελκυστικό τρόπο αλληλεπίδρασης ανθρώπουυπολογιστή. Η κατανόηση Φυσικής Γλώσσας μερικές φορές αναφέρεται ως AIcomplete πρόβλημα, επειδή φαίνεται να απαιτείται εκτεταμένη γνώση για τον έξω κόσμο αλλά και ικανότητα χειρισμού του. Το αν η Επεξεργασία Φυσικής Γλώσσας και η Υπολογιστική Γλωσσολογία (computational linguistics) είναι διακριτές μεταξύ τους ή ταυτίζονται είναι θέμα προοπτικής. Ο Οργανισμός για την Υπολογιστική Γλωσσολογία (Association for Computational Linguistics) ορίζει ότι το δεύτερο εστιάζει στις θεωρητικές πτυχές των NLP. Ενώ από την άλλη μεριά το ανοιχτούτύπου περιοδικό «Computational Linguistics» περιγράφει τον εαυτό του σαν το μακροβιότερο περιοδικό αφιερωμένο αποκλειστικά στο σχεδιασμό και την ανάλυση των συστημάτων επεξεργασίας φυσικής γλώσσας. Οι σύγχρονοι αλγόριθμοι NLP στηρίζονται στην μηχανική μάθηση(machine learning) και ειδικά στην στατιστική μηχανική μάθηση. Η έρευνα για τους σύγχρονους στατιστικούς αλγορίθμους Επεξεργασίας Φυσικής Γλώσσας απαιτούν την κατανόηση ενός αριθμού διαφορετικών πεδίων συμπεραλαμβανομένων της γλωσσολογίας, της επιστήμης των υπολογιστών και της στατιστικής. Όπως περιγράφεται παραπάνω οι σύγχρονες προσεγγίσεις για την Επεξεργασία Φυσικής Γλώσσας χρησιμοποιούν τεχνικές μηχανικές μάθησης. Το παράδειγμα της μηχανικής μάθησης είναι διαφορετικό από άλλες μεθόδους επεξεργασίας φυσικής γλώσσας. Προγενέστερες υλοποιήσεις επεξεργασίας γλώσσας περιλάμβαναν την άμεση κωδικοποίηση με το χέρι μεγάλων συνόλων κανόνων. Το παράδειγμα της μηχανικής μάθησης αντίθετα χρησιμοποιεί γενικούς αλγορίθμους μάθησης ακόμα και μη-στατιστικούς- για να διδαχθεί αυτόματα αυτούς τους κανόνες μέσω της ανάλυσης μεγάλων σωμάτων κειμένων (corpora) από τυπικά παραδείγματα του πραγματικού κόσμου. Ένα σώμα κειμένων (corpus) είναι ένα σύνολο εγγράφων που έχουν επισημανθεί με το χέρι με τις σωστές τιμές που πρέπει να μάθει το σύστημα Ανάλυση των βασικών συστατικών της Επεξεργασίας Φυσικής Γλώσσας Προεπεξεργασία Κειμένου Ένας γενικού σκοπού συνθέτης ομιλίας δεν έχει κανέναν έλεγχο για τον τύπο, το περιεχόμενο ή την ποιότητα του κειμένου που πρέπει να συνθέσει. Το κείμενο μπορεί να περιέχει συντακτικά λάθη, έλλειψη σημείων στίξης ή να περιέχει ξένες λέξεις. Μπορεί να περιλαμβάνει επίσης αριθμητικές τιμές, συντομογραφίες ή 16

17 ακρωνύμια που πρέπει να επεκταθούν στην κανονικοποιημένη τους μορφή πριν την απόδοσή τους από το σύστημα. Επειδή όμως ένας συνθέτης πρέπει να παράγει ομιλία για οποιοδήποτε κείμενο εισόδου, η διαδιακασία της προεπεξεργασίας και του φιλτραρίσματος του κειμένου,πρίν την πραγματική σύνθεση ομιλίας, είναι απαραίτητη. Αυτή η διαδικασία της κανονοκοποίησης του κειμένου όμως εξαρτάται από την γλώσσα, παρόλο που κάποια είδους προβλήματα έχουν κοινή στρατηγική επίλυσης ανεξαρτήτως της γλώσσας, απαιτείται ένας ειδικός χειρισμός που εξαρτάται από τους γραμματικούς και συντακτικούς κανόνες της εκάστοτε γλώσσας. Πρέπει να τονίσουμε ότι σε μερικές περιπτώσεις η κανονικοποίηση του κειμένου μπορεί να παράγει διαφορετικές, ισοδύναμες όμως, εξόδους. Για παράδειγμα ένα τηλεφωνικός αιθμός διαβάζεται με πολλούς διαφορετικούς τρόπους ανάλογα με τις προτιμήσεις του ομιλιτή. Σε αυτές τις περιπτώσεις προτείνεται να χρησιμοποιείται μία μορφή έγκυρης κανονικοποιημένης εξόδου. Το μείζον πρόβλημα στον χειρισμό των ελληνικών κειμένων προκύτει κατά την αναδίπλωση των συντομογραφιών των λέξεων που κλείνονται. Ένα τυπικό παράδειγμα αυτού του προβλήματος: το νούμερο 21 ανάλογα με την φράση μέσα στην οποία διαβάζεται αναλύεται σε διαφορετικές λέξεις όπως φαίνεται στον Πίνακα 1. Πίνακας 1. Παράδειγμα επέκτασης στην λεξικογραφική μορφή του αριθμού 21 για δύο διαφορετικές φράσεις. Στην δεύτερη περίπτωση του παραδείγματος, είναι σχετικά εύκολο να μαντέψουμε το γένος του αριθμού, αφού ακολουθείται από το άρθρο «των» που υποδηλώνει αρσενικό γένος και πληθυντικό αριθμό. Δεν είναι τόσο απλά τα πράγματα όμως και στην πρώτη περίπτωση. Μία ολοκληρωμένη λύση σε αυτό το πρόβλημα απαιτεί την ανάπτυξη ενός γραμματικού αναλυτή που θα επισημαίνει κάθε λεξη μέσα στην πρόταση με τους γραμματικούς της κανόνες. Ελλείψη όμως ενός ολοκληρωμένου αναλυτή, ένας απλός tokenizer και ένας parser μπορούν να χρησιμοποιηθούν για να μαντέψουν τις γραμματικές ιδιότητες κάθε λέξης με σχετικά υψηλή ευστοχία. Η κλίση των ελληνικών λέξεων κάνει την επέκταση των συντομογραφιών ένα δυσεπίλυτο πρόβλημα. Παρόλο που είναι εύκολο να εντοπίσεις μία συντομογραφία 17

18 μέσα σε ένα κείμενο, το να αναγνωρίσεις ποιά είναι ακριβώς η λέξη που αντιπροσωπεύει απαιτεί την γραμματική ανάλυση της πρότασης. Για παράδειγμα, η συντομογραφία «κ.» χρησιμοποιείται και για τις «Κυρίες» και για τους «Κυρίους». Και μάλιστα η δυσκολίες δεν σταματούν εκεί, αφού η επεκταμένη μορφή της συντομογραφίας αλλάζει κατά περίπτωση. Για παράδειγμα, αν το «κ.» αναπαριστά την λέξη «Κύριος», αν μέσα στην πρόταση προηγείται το άρθρο «του» πρέπει να διαβαστεί «του Κυρίου» ενώ αν προηγείται το άρθρο «τον» θα πρέπει να διαβαστεί «τον Κύριο». Όπως προαναφέρθηκε μία μέθοδος για να εντοπίζει τους γραμματικούς κανόνες κάθε λέξης στην πρόταση είναι απαραίτητη. Αφού οι ιδιότητες είναι γνωστές, η κανονικοποίηση μπορεί να προκύψει μέσω της χρήσης ενός λεξικού συντομογραφιών. Η επέκταση των ακρωνυμίων είναι σχεδόν ίδια με αυτή των συντομογραφιών. Υπάρχει όμως μία εξαίρεση: σε μερικές περιπτώσεις είναι προτιμότερο ένα ακρωνύμιο να μην επεκταθεί καθόλου και να διαβαστεί σαν ακρωνύμιο. Για παράδειγμα είναι προτιμότερο ο συνθέτης να διαβάσει το ακρωνύνιο «Η.Π.Α.» στην συντμημένη του μορφή παρά σαν «Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής». Σε τέτοιες περιπτώσεις καμία γραμματική ανάλυση δεν είναι απαραίτητη, αφού τα ακρωνύμια ποτέ δεν κλείνονται στα ελληνικά. Πέρα από το τυπικό πρόβλημα των γραμματικών ιδιοτήτων μίας λέξης, η κανονικοποίηση των αριθμών παρουσιάζει μία ακόμα δυσκολία: τον εντιπισμό του τύπου του αριθμού. Για παράδειγμα, «14:47» υποδηλώνει την ώρα, ενώ «(+30) » είναι ένας τηλεφωνικός αριθμός και «(3+10)» είναι μία απλή μαθηματική πράξη. Προφανώς διαφορετικοί κανόνες κανονικοποίησης εφαρμόζονται σε κάθε περίπτωση. Ένας λεξικολογικός αναλυτής μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να εντοπίζει τον σωστό τύπο του αριθμού με υψηλή ευστοχία. Για περισσότερο πολύπλοκες περιπτώσεις όμως, απαιτούνται ακόμα πιο εξελιγμένα μέσα ανάλυσης κειμένου. Για παράδειγμα, ακόμα κι αν είναι δυνατόν να εντοπιστεί από τον αναλυτή κειμένου ότι η έκφραση «10/2» είναι ημερομηνία και όχι η μαθηματική πράξη της διαίρεσης, θα χρειαστεί επιπλέον πληροφορία για να καθορίσει αν πρόκειται για την «2 α Οκτωβρίου» ή για την «10 η Φεβρουαρίου». Μεταγραφή γραφήματων σε φωνήματα (Transcription) Η μετατροπή του γραπτού λόγου σε μία αλληλουχία φωνημάτων, είναι ένα θεμελιώδες βήμα στην διαδικασία Εκφώνησης Ομιλίας από Η/Υ. Η υλοποίηση αυτής της μετατροπής εξαρτάται από την γλώσσα, η προσέγγιση που θα ακολουθηθεί εξαρτάται από την γλωσσολογική δομή κάθε γλώσσας. Οπότε είναι απαραίτητο να εξεταστεί η δομή και να εντοπιστούν οι κανόνες που διέπουν την 18

19 μεταγραφή (transcription) των γραφημάτων σε φωνήματα για την εκάστοτε γλώσσα. Μία μελέτη της Ελληνικής γλώσσας δείχνει ότι η φωνητική αναπαράσταση μίας λέξης δεν είναι μία απόλυτα ντετερμινιστική διαδικασία, και παρόλο που υπάρχουν κανόνες που καθορίζουν την μετατροπή μίας φωνητικής μονάδας (phone), στο αντίστοιχο φώνημα (phoneme), υπάρχουν και πάλι μερικές αναπόφευκτες εξεραίσεις στην διαδικασία. Αυτό μπορεί να εξηγηθεί από την ιστορική εξέλιξη της ελληνικής γλώσσας, ιδιαίτερα τα τελευταία 40 χρόνια: καθώς τα τονικά σημεία στίξεις που χρησιμοποιούνταν για να υποδηλώσουν την προφορά μίας λέξης βαθμιαία εξαφανίστηκαν από τον γραπτό λόγο, η προφορά μίας λέξης δεν μπορεί πλέον να εξαχθεί κατευθείαν από την γραπτή της εκδοχή. Παρά το γεγονός αυτό, κάποιος μπορεί να μελετήσει την γλωσσολογική δομή της γλώσσας για να εξάγει ένα σύνολο κανόνων που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την σχετικά αποτελεσματική σύνθεση (phonetize) ελληνικών κειμένων από ένα Σύστημα Εκφώνησης Ομιλίας. Το φωνητικό λεξικό που δημιουργείται από αυτήν την διαδικασία μπορεί μετά να βελτιστοποιηθεί χειροκίνητα, προκειμένου να αυξηθεί η ποιότητα της μετατροπής (transcription) και να πλησιάζει την ποιότητα άλλων υψηλής ποιότητας Συστημάτων. Παρακάτω θα περιγράψουμε αυτούς τους κανόνες και θα δώσουμε μερικά παραδείγματα φωνητικής αναπαράστασης ελληνικών λέξεων. Το πρότυπο φωνητικής αναπαράστασης είναι το πρότυπο SAMPA που χρησιμοποιήθηκε και για τις άλλες γλώσσες που είναι συμβατές με το MARY, και αυτός είναι άλλωστε και ο λόγος της επιλογής του συγκεκριμένου μοντέλου αναπαράστασης. Κάθε φώνημα στην Ελληνική γλώσσα αποτελείται είτε από ένα μοναδικό γράμμα, είτε δύο γράμματα μαζί (δίφωνα-diphones). Επειδή όλοι οι κανόνες μεταγραφής (transcription) εφαρμόζονται σε φωνήματα αντί για γράμματα, το πρώτο βήμα είναι να χωρίσουμε την κάθε λέξη σε μία αλληλουχία φωνημάτων. Αυτή είναι μία καθαρά ντετερμινιστική διαδικασία που μπορεί εύκολα να αυτοματοποιηθεί. Κατά τη διάρκεια την διαδικασίας μετατροπής των ελληνικών κειμένων, κάθε φωνητική μονάδα σε μία λέξη είτε μετατρεπόταν σε ένα φώνημα, ή σιγούσε, ή εξαφανιζόταν εντελώς από την προφορά της λέξης. Μετά από σχετική μελέτη ταξινομήθηκαν όλες οι φωνητικές μονάδες σε κατηγορίες. Φυσική Προσωδία Στον τομέα της σύνθεσης ομιλίας η προσωδιακή δομή της ομιλίας είναι ένα πολύ σημαντικό θέμα. Τα Συστήματα Εκφώνησης Ομιλίας (TTS) υποφέρουν κατά κάποιον τρόπο από α-φυσικότητα. Ακόμα και μετά την μεγάλη έρευνα που έχει προηγηθεί 19

20 στον χώρο τα τελευταία χρόνια, η κακή ταξινόμηση στην προσωδιακή ιεραρχία φαίνεται να προκαλεί ένα σωρό συγκεκριμένα προβλήματα. Στην συνθετική ομιλία, η ένταση, η έμφαση (emphasis) και οι αλλαγές στην θεμελιώδη συχνότητα (pitch) είναι τα βασικά χαρακτηριστικά της προσωδίας. Πολλές από τις διαφορές μεταξύ της ανθρώπινης και της συνθετικής ομιλίας οφείλονται στο γεγονός ότι αυτά τα χαρακτηριστικά είναι πολύ δύσκολο να αναπαρασταθούν. Η θεμελιώδης συχνότητα F0 (pitch) είναι το χαρακτηριστικό της προσωδίας που πρέπει να προβλευθεί από ένα Σύστημα Εκφώνησης Ομιλίας προκειμένου η σύνθεση να κυμαίνεται σε αποδεκτά επίπεδα. Η κύρια διεργασία σε αυτή τη διαδικασία είναι να τμηματοποιηθεί η αλληλουχία των συλλαβών σε κατάλληλες μονάδες και μετά να οργανωθούν σε σωστά επίπεδα θεμελιώδους συχνότητας βασισμένα στην ανάλυση του κειμένου. Επισήμανση Μέρους-Του-Λόγου (Part-of-Speech Tagging) Δημιουργεί και ταξινομεί τις λέξεις σε κλάσσεις ανάλογα με το Μέρος-Του-Λόγου που είναι. Έτσι αυτή η διαδικασία συμπληρώνει την Κανονικοποίηση Κειμένου. Οι επισημαντές Μέρος-Του-Λόγου (Part-Of-Speech taggers) έχουν να αντιμετωπίσουν άγνωστες λέξεις και λέξεις με διφορούμενη ετικέτα Μέρος-Του-Λόγου (POS tag), όπως ουσιαστικά, επίθετα και ρήματα λόγω της όμοιας δομής τους μέσα στην πρόταση. (Trilla, 2009) Για παράδειγμα, η χρήση μίας μετοχής ως επιθέτου για ένα ουσιαστικό σε μία πρόταση. 20

ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ. Μάθημα 1 ο : Εισαγωγή στην γλωσσική τεχνολογία. Γεώργιος Πετάσης. Ακαδημαϊκό Έτος: 2012 2013

ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ. Μάθημα 1 ο : Εισαγωγή στην γλωσσική τεχνολογία. Γεώργιος Πετάσης. Ακαδημαϊκό Έτος: 2012 2013 ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Μάθημα 1 ο : Εισαγωγή στην γλωσσική τεχνολογία Γεώργιος Πετάσης Ακαδημαϊκό Έτος: 2012 2013 ΤMHMA MHXANIKΩΝ Η/Υ & ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ, Πανεπιστήμιο Πατρών, 2012 2013 Τι είναι η γλωσσική τεχνολογία;

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΛΟΓΟΥ ΚΑΙ ΑΚΟΗΣ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΛΟΓΟΥ ΚΑΙ ΑΚΟΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΛΟΓΟΥ ΚΑΙ ΑΚΟΗΣ Ενότητα 4: Χαρακτηριστικά της Ομιλίας Φωνητική και Φωνολογία (2ο Μέρος) Οκαλίδου Αρετή Τμήμα Εκπαιδευτικής και Κοινωνικής Πολιτικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία σύνθεσης φωνής από κείμενο

Τεχνολογία σύνθεσης φωνής από κείμενο Τεχνολογία σύνθεσης φωνής από κείμενο Ηεξέλιξησεδιεθνέςεπίπεδο Πρώτο σύστημα ~1939 Ταχύτερη εξέλιξη δεκαετία 70 με την ανάπτυξη των υπολογιστών Πρώτα χρήσιμα συστήματα τέλη δεκαετίας 80 Ωρίμανση της τεχνολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΜΑΡΙΑ Σ. ΖΙΩΓΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΜΑΡΙΑ Σ. ΖΙΩΓΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΜΑΡΙΑ Σ. ΖΙΩΓΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑ 6 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ 6.1 Τι ονοµάζουµε πρόγραµµα υπολογιστή; Ένα πρόγραµµα

Διαβάστε περισσότερα

Γλωσσική Τεχνολογία. Εισαγωγή. Ίων Ανδρουτσόπουλος.

Γλωσσική Τεχνολογία. Εισαγωγή. Ίων Ανδρουτσόπουλος. Γλωσσική Τεχνολογία Εισαγωγή 2015 16 Ίων Ανδρουτσόπουλος http://www.aueb.gr/users/in/ Τι θα ακούσετε Εισαγωγή στη γλωσσική τεχνολογία. Ύλη και οργάνωση του μαθήματος. Προαπαιτούμενες γνώσεις και άλλα προτεινόμενα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΕΠΠ Ερωτήσεις θεωρίας

ΑΕΠΠ Ερωτήσεις θεωρίας ΑΕΠΠ Ερωτήσεις θεωρίας Κεφάλαιο 1 1. Τα δεδομένα μπορούν να παρέχουν πληροφορίες όταν υποβάλλονται σε 2. Το πρόβλημα μεγιστοποίησης των κερδών μιας επιχείρησης είναι πρόβλημα 3. Για την επίλυση ενός προβλήματος

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα αναγνώρισης ομιλίας και χρήση τους. Αναστάσιος Φραντζής

Συστήματα αναγνώρισης ομιλίας και χρήση τους. Αναστάσιος Φραντζής Συστήματα αναγνώρισης ομιλίας και χρήση τους Αναστάσιος Φραντζής ΓΤΠ 61 0/0/202 01/04/2012 Συσκευές αλληλεπίδρασης εισόδου 1. Εισαγωγής κειμένου 3. Αναγνώριση κειμένου, χειρογράφου, φωνής Πληκτρολόγιο

Διαβάστε περισσότερα

Γ Γυμνασίου: Οδηγίες Γραπτής Εργασίας και Σεμιναρίων. Επιμέλεια Καραβλίδης Αλέξανδρος. Πίνακας περιεχομένων

Γ Γυμνασίου: Οδηγίες Γραπτής Εργασίας και Σεμιναρίων. Επιμέλεια Καραβλίδης Αλέξανδρος. Πίνακας περιεχομένων Γ Γυμνασίου: Οδηγίες Γραπτής Εργασίας και Σεμιναρίων. Πίνακας περιεχομένων Τίτλος της έρευνας (title)... 2 Περιγραφή του προβλήματος (Statement of the problem)... 2 Περιγραφή του σκοπού της έρευνας (statement

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ:

ΓΛΩΣΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ: ΓΛΩΣΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ: Η ΣΗΜΕΡΙΝΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Ημερίδα παρουσίασης CLARIN-EL 1/10/2010 Πένυ Λαμπροπούλου Ινστιτούτο Επεξεργασίας Λόγου / Ε.Κ. "Αθηνά" ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΗΣΗ ΧΩΡΟΥ ΓΤ ΓΙΑ ΚΑΕ Στο

Διαβάστε περισσότερα

Προγραμματισμός Η/Υ. Προτεινόμενα θέματα εξετάσεων Εργαστήριο. Μέρος 1 ό. ΤΕΙ Λάρισας- Σχολή Τεχνολογικών Εφαρμογών Τμήμα Πολιτικών Έργων Υποδομής

Προγραμματισμός Η/Υ. Προτεινόμενα θέματα εξετάσεων Εργαστήριο. Μέρος 1 ό. ΤΕΙ Λάρισας- Σχολή Τεχνολογικών Εφαρμογών Τμήμα Πολιτικών Έργων Υποδομής Προγραμματισμός Η/Υ Προτεινόμενα θέματα εξετάσεων Εργαστήριο Μέρος 1 ό ΤΕΙ Λάρισας- Σχολή Τεχνολογικών Εφαρμογών Τμήμα Πολιτικών Έργων Υποδομής Ιανουάριος 2011 Καλογιάννης Γρηγόριος Επιστημονικός/ Εργαστηριακός

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα. 4o Εργαστήριο Σ.Α.Ε

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα. 4o Εργαστήριο Σ.Α.Ε ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα 4o Εργαστήριο Σ.Α.Ε Ενότητα : Μελέτη και Σχεδίαση Σ.Α.Ε Με χρήση του MATLAB Aναστασία Βελώνη Τμήμα Η.Υ.Σ Άδειες Χρήσης Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

5 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΑΛΓΟΡΙΘΜΩΝ

5 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΑΛΓΟΡΙΘΜΩΝ 5 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΑΛΓΟΡΙΘΜΩΝ 5.1 Εισαγωγή στους αλγορίθμους 5.1.1 Εισαγωγή και ορισμοί Αλγόριθμος (algorithm) είναι ένα πεπερασμένο σύνολο εντολών οι οποίες εκτελούν κάποιο ιδιαίτερο έργο. Κάθε αλγόριθμος

Διαβάστε περισσότερα

Η βιβλιοθήκη της Ι.Μ. Ευαγγελισμού της Θεοτόκου

Η βιβλιοθήκη της Ι.Μ. Ευαγγελισμού της Θεοτόκου Ελένη Γαλιώτου Τμήμα Πληροφορικής, ρ ΤΕΙ Αθήνας 1-10-2010 1 Η βιβλιοθήκη της Ι.Μ. Ευαγγελισμού της Θεοτόκου Σκιάθου Ψηφιοποίηση Το ερευνητικό έργο «ΠΟΛΥΤΙΜΟ» Πρόσβαση στο περιεχόμενο των ιστορικών βιβλίων

Διαβάστε περισσότερα

Ψυχογλωσσολογία. Ενότητα 3 : Αντίληψη προφορικού λόγου. Χριστίνα Μανουηλίδου, Επίκουρη Καθηγήτρια Τμήμα Φιλολογίας

Ψυχογλωσσολογία. Ενότητα 3 : Αντίληψη προφορικού λόγου. Χριστίνα Μανουηλίδου, Επίκουρη Καθηγήτρια Τμήμα Φιλολογίας Ψυχογλωσσολογία Ενότητα 3 : Αντίληψη προφορικού λόγου Χριστίνα Μανουηλίδου, Επίκουρη Καθηγήτρια Τμήμα Φιλολογίας Σκοποί ενότητας Αντίληψη λόγου Προσωδία Θεωρίες για την αντίληψη του λόγου Ακουστική Κινητική

Διαβάστε περισσότερα

Ποσοτικές Μέθοδοι στη Διοίκηση Επιχειρήσεων ΙΙ Σύνολο- Περιεχόμενο Μαθήματος

Ποσοτικές Μέθοδοι στη Διοίκηση Επιχειρήσεων ΙΙ Σύνολο- Περιεχόμενο Μαθήματος Ποσοτικές Μέθοδοι στη Διοίκηση Επιχειρήσεων ΙΙ Σύνολο- Περιεχόμενο Μαθήματος Χιωτίδης Γεώργιος Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Σύνοψη Θεωρίας ΟΡΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΑΛΓΟΡΙΘΜΩΝ

Σύνοψη Θεωρίας ΟΡΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΑΛΓΟΡΙΘΜΩΝ 1 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΘΕΡΜΗΣ Τάξη: Γ Μάθημα: Πληροφορική Εξεταστέα ύλη: Παρ11.1 & 11.2 Σύνοψη Θεωρίας ΟΡΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΑΛΓΟΡΙΘΜΩΝ Αλγόριθμος είναι μια πεπερασμένη σειρά ενεργειών που περιγράφει τη διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΑΤΦΟΡΜΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΒΙΝΤΕΟΔΙΑΛΕΞΕΩΝ ΔΗΛΟΣ delos.uoa.gr. Εγχειρίδιο Χρήσης Μελών ΔΕΠ

ΠΛΑΤΦΟΡΜΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΒΙΝΤΕΟΔΙΑΛΕΞΕΩΝ ΔΗΛΟΣ delos.uoa.gr. Εγχειρίδιο Χρήσης Μελών ΔΕΠ ΠΛΑΤΦΟΡΜΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΒΙΝΤΕΟΔΙΑΛΕΞΕΩΝ ΔΗΛΟΣ delos.uoa.gr Εγχειρίδιο Χρήσης Μελών ΔΕΠ Αναζήτηση Δημόσιου Περιεχομένου Η διεύθυνση ιστού της νεάς πλατφόρμας διαχείρισης βιντεοδιαλέξεων Δήλος είναι: http://delos.uoa.gr

Διαβάστε περισσότερα

Επιµέλεια Θοδωρής Πιερράτος

Επιµέλεια Θοδωρής Πιερράτος Εισαγωγή στον προγραµµατισµό Η έννοια του προγράµµατος Ο προγραµµατισµός ασχολείται µε τη δηµιουργία του προγράµµατος, δηλαδή του συνόλου εντολών που πρέπει να δοθούν στον υπολογιστή ώστε να υλοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών. Ηλεκτρονική Υγεία. Εργαστήριο 4 ο : MATLAB

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών. Ηλεκτρονική Υγεία. Εργαστήριο 4 ο : MATLAB Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Ηλεκτρονική Υγεία Εργαστήριο 4 ο : MATLAB Αν. καθηγητής Αγγελίδης Παντελής e-mail: paggelidis@uowm.gr Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Περί της Ταξινόμησης των Ειδών

Περί της Ταξινόμησης των Ειδών Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Σχολή Θετικών Επιστημών Τμήμα Φυσικής 541 24 Θεσσαλονίκη Καθηγητής Γεώργιος Θεοδώρου Tel.: +30 2310998051, Ιστοσελίδα: http://users.auth.gr/theodoru Περί της Ταξινόμησης

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 7 Σύνθεση Οµιλίας

Κεφάλαιο 7 Σύνθεση Οµιλίας Κεφάλαιο 7 Σύνθεση Οµιλίας σελ.235 Κεφάλαιο 7 Σύνθεση Οµιλίας 7.1 Εισαγωγή Γενικά µε τον όρο σύνθεση οµιλίας εννοούµε την αυτόµατη παραγωγή κυµατοµορφών οµιλίας. Ουσιαστικά αναφερόµαστε στην µετατροπή

Διαβάστε περισσότερα

1 Συστήματα Αυτοματισμού Βιβλιοθηκών

1 Συστήματα Αυτοματισμού Βιβλιοθηκών 1 Συστήματα Αυτοματισμού Βιβλιοθηκών Τα Συστήματα Αυτοματισμού Βιβλιοθηκών χρησιμοποιούνται για τη διαχείριση καταχωρήσεων βιβλιοθηκών. Τα περιεχόμενα των βιβλιοθηκών αυτών είναι έντυπα έγγραφα, όπως βιβλία

Διαβάστε περισσότερα

Ανάκτηση Πληροφορίας

Ανάκτηση Πληροφορίας Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Ανάκτηση Πληροφορίας Διδάσκων: Φοίβος Μυλωνάς fmylonas@ionio.gr Διάλεξη #02 Ιστορική αναδρομή Σχετικές επιστημονικές περιοχές 1 Άδεια χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΛΟΓΟΥ ΚΑΙ ΑΚΟΗΣ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΛΟΓΟΥ ΚΑΙ ΑΚΟΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΛΟΓΟΥ ΚΑΙ ΑΚΟΗΣ Ενότητα 1: Επικοινωνία, Λόγος, Ομιλία (2ο Μέρος) Οκαλίδου Αρετή Τμήμα Εκπαιδευτικής και Κοινωνικής Πολιτικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο Ένα Επίπεδο 1 Στόχοι και Περιεχόμενο

Κεφάλαιο Ένα Επίπεδο 1 Στόχοι και Περιεχόμενο Κεφάλαιο Ένα Επίπεδο 1 Στόχοι και Περιεχόμενο 1.1 Στόχοι Οι σπουδαστές στο Επίπεδο 1 του ICCLE είναι ικανοί να κατανοούν βασικά γλωσσικά στοιχεία που σχετίζονται με συνήθη καθημερινά θέματα. Είναι ικανοί

Διαβάστε περισσότερα

Δημιουργία Ευρετηρίων Συλλογής Κειμένων

Δημιουργία Ευρετηρίων Συλλογής Κειμένων Γλωσσική Τεχνολογία Ακαδημαϊκό Έτος 2011-2012 - Project Σεπτεμβρίου Ημερομηνία Παράδοσης: Στην εξέταση του μαθήματος Εξέταση: Προφορική, στο τέλος της εξεταστικής. Θα βγει ανακοίνωση στο forum. Ομάδες

Διαβάστε περισσότερα

Ε π ε ξ ε ρ γ α σ ί α Ο μ ι λ ί α ς κ α ι Φ υ σ ι κ ή ς Γ λ ώ σ σ α ς

Ε π ε ξ ε ρ γ α σ ί α Ο μ ι λ ί α ς κ α ι Φ υ σ ι κ ή ς Γ λ ώ σ σ α ς Τμήμα Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Ε π ε ξ ε ρ γ α σ ί α Ο μ ι λ ί α ς κ α ι Φ υ σ ι κ ή ς Γ λ ώ σ σ α ς Ενότητα 6: Σύνθεση ομιλίας Γ ε ώ ρ γ ι ο ς Κ ο υ ρ ο υ π έ τ ρ ο γ λ ο υ koupe@di.uoa.gr Μετατροπή

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών. Διακριτά Μαθηματικά. Ενότητα 4: Εισαγωγή / Σύνολα

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών. Διακριτά Μαθηματικά. Ενότητα 4: Εισαγωγή / Σύνολα Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Διακριτά Μαθηματικά Ενότητα 4: Εισαγωγή / Σύνολα Αν. Καθηγητής Κ. Στεργίου e-mail: kstergiou@uowm.gr Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Μοντελοποίηση Υπολογισμού. Γραμματικές Πεπερασμένα Αυτόματα Κανονικές Εκφράσεις

Μοντελοποίηση Υπολογισμού. Γραμματικές Πεπερασμένα Αυτόματα Κανονικές Εκφράσεις Μοντελοποίηση Υπολογισμού Γραμματικές Πεπερασμένα Αυτόματα Κανονικές Εκφράσεις Προβλήματα - Υπολογιστές Δεδομένου ενός προβλήματος υπάρχουν 2 σημαντικά ερωτήματα: Μπορεί να επιλυθεί με χρήση υπολογιστή;

Διαβάστε περισσότερα

Ε π ε ξ ε ρ γ α σ ί α Ο μ ι λ ί α ς κ α ι Φ υ σ ι κ ή ς Γ λ ώ σ σ α ς

Ε π ε ξ ε ρ γ α σ ί α Ο μ ι λ ί α ς κ α ι Φ υ σ ι κ ή ς Γ λ ώ σ σ α ς Τμήμα Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Ε π ε ξ ε ρ γ α σ ί α Ο μ ι λ ί α ς κ α ι Φ υ σ ι κ ή ς Γ λ ώ σ σ α ς Ενότητα 2: Βασικά χαρακτηριστικά της ομιλίας Γ ε ώ ρ γ ι ο ς Κ ο υ ρ ο υ π έ τ ρ ο γ λ ο υ koupe@di.uoa.gr

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές)

Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές) Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές) Ενδεικτικές τεχνικές διδασκαλίας: 1. Εισήγηση ή διάλεξη ή Μονολογική Παρουσίαση 2. Συζήτηση ή διάλογος 3. Ερωταποκρίσεις 4. Χιονοστιβάδα 5. Καταιγισμός Ιδεών 6. Επίδειξη

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην επιστήμη των υπολογιστών

Εισαγωγή στην επιστήμη των υπολογιστών Εισαγωγή στην επιστήμη των υπολογιστών Υπολογιστές και Δεδομένα Κεφάλαιο 3ο Αναπαράσταση Αριθμών www.di.uoa.gr/~organosi 1 Δεκαδικό και Δυαδικό Δεκαδικό σύστημα 2 3 Δεκαδικό και Δυαδικό Δυαδικό Σύστημα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ. 03/01/09 Χαράλαμπος Τζόκας 1

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ. 03/01/09 Χαράλαμπος Τζόκας 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ 03/01/09 Χαράλαμπος Τζόκας 1 Πρόγραμμα - Προγραμματισμός Πρόγραμμα: Σύνολο εντολών που πρέπει να δοθούν στον Υπολογιστή, ώστε να υλοποιηθεί ο αλγόριθμος της επίλυσης

Διαβάστε περισσότερα

Το Μάθημα της Γλώσσας στο Δημοτικό του Κολλεγίου Αθηνών

Το Μάθημα της Γλώσσας στο Δημοτικό του Κολλεγίου Αθηνών Το Μάθημα της Γλώσσας στο Δημοτικό του Κολλεγίου Αθηνών 1 η Τάξη Στόχοι Τα παιδιά: Αναπτύσσουν, σε κάθε ευκαιρία, τον προφορικό λόγο. Ως ομιλητές απαντούν σε απλές ερωτήσεις, ανακοινώνουν, περιγράφουν,

Διαβάστε περισσότερα

Φωνητικές Διεπαφές Χρήστη- Τεχνολογίες Φωνής

Φωνητικές Διεπαφές Χρήστη- Τεχνολογίες Φωνής Τμήμα Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Φωνητικές Διεπαφές Χρήστη- Τεχνολογίες Φωνής Ενότητα 5: Διαχείριση και Έλεγχος Φωνητικού Διαλόγου Γεώργιος Κουρουπέτρογλου koupe@di.uoa.gr Περιεχόμενα ενότητας Μοντέλα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΘΕΜΑ:

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΘΕΜΑ: ΑTEI Ηπείρου Σχολή Επαγγελμάτων Υγείας και Πρόνοιας Τμήμα: Λογοθεραπείας ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΘΕΜΑ: «ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΣΤΑΘΜΙΣΜΕΝΟΥ ΕΡΓΑΛΕΙΟΥ ΜΕΤΑΦΩΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΕΤΟΙΜΟΤΗΤΑΣ ΜΕΤΑΦΩΝ ΤΕΣΤ»

Διαβάστε περισσότερα

Υλοποίηση ενός προγραμματιστικού κελύφους εργασίας

Υλοποίηση ενός προγραμματιστικού κελύφους εργασίας Τ.Ε.Ι ΗΠΕΙΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΤΗΛΕΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ & ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ Υλοποίηση ενός προγραμματιστικού κελύφους εργασίας Πτυχιακή εργασία του φοιτητή Γιαννακίδη Αποστόλη Επιβλέπων καθηγητής Τσούλος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος 6 ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I 6 ΓΑΛ 170 e-french 6 ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής 6

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος 6 ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I 6 ΓΑΛ 170 e-french 6 ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής 6 πρώτο δεύτερο ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I ΓΑΛ 170 e-french ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής ΓΑΛ 104 Γραπτός λόγος II ΓΑΛ 111 Φωνητική ΓΑΛ 1 Από

Διαβάστε περισσότερα

<<ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΑΝΩΛΗΣ ΦΥΣΙΚΟΣ ΜCs>> 1

<<ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΑΝΩΛΗΣ ΦΥΣΙΚΟΣ ΜCs>> 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7 ο ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ : Το πρόγραμμα αποτελείται από μια σειρά οδηγιών, που ονομάζονται εντολές, για την εκτέλεση τέτοιου είδους πράξεων, καθώς επίσης και από ένα σύνολο πρόσθετων οδηγιών ελέγχου, που

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία Πολυμέσων. Ενότητα # 4: Ήχος Διδάσκων: Γεώργιος Ξυλωμένος Τμήμα: Πληροφορικής

Τεχνολογία Πολυμέσων. Ενότητα # 4: Ήχος Διδάσκων: Γεώργιος Ξυλωμένος Τμήμα: Πληροφορικής Τεχνολογία Πολυμέσων Ενότητα # 4: Ήχος Διδάσκων: Γεώργιος Ξυλωμένος Τμήμα: Πληροφορικής Χρηματοδότηση Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό έχει αναπτυχθεί στα πλαίσια του εκπαιδευτικού έργου του διδάσκοντα. Το

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ

ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ Ανάπτυξη μιας προσαρμοστικής πολιτικής αντικατάστασης αρχείων, με χρήση

Διαβάστε περισσότερα

2 ΟΥ και 7 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ

2 ΟΥ και 7 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΜΑΡΙΑ Σ. ΖΙΩΓΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑ 2 ΟΥ και 7 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΑΛΓΟΡΙΘΜΩΝ και ΔΟΜΗ ΑΚΟΛΟΥΘΙΑΣ 2.1 Να δοθεί ο ορισμός

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: ΛΥΔΙΑ ΝΑΣΤΑΣΙΑ ΜΠΡΑΤΟΥ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ: ΠΑΥΛΟΣ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΙΔΗΣ

ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: ΛΥΔΙΑ ΝΑΣΤΑΣΙΑ ΜΠΡΑΤΟΥ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ: ΠΑΥΛΟΣ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΙΔΗΣ ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: ΛΥΔΙΑ ΝΑΣΤΑΣΙΑ ΜΠΡΑΤΟΥ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ: ΠΑΥΛΟΣ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΙΔΗΣ Ιστορική αναδρομή Ο πρώτος που αναγνώρισε αυτό το σύνδρομο ήταν ο John Langdon Down, το 1866. Μέχρι τα μέσα του 20 ου αιώνα, η αιτία που

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Διδάσκων: Γ. Χαραλαμπίδης,

Διαβάστε περισσότερα

MULTICOM 112. Οδηγίες χρήσης

MULTICOM 112. Οδηγίες χρήσης MULTICOM 112 Οδηγίες χρήσης Σκοπός Στόχος του προγράμματος Multicom-112 είναι να βοηθήσει το προσωπικό των επιχειρησιακών κέντρων να αναπτύξουν βασικές γλωσσικές δεξιότητες μέχρι το σημείο όπου θα είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΕ «ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΗΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΕΙΚΟΝΩΝ: ΘΕΩΡΙΑ, ΥΛΟΠΟΙΗΣΕΙΣ, ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ»

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΕ «ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΗΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΕΙΚΟΝΩΝ: ΘΕΩΡΙΑ, ΥΛΟΠΟΙΗΣΕΙΣ, ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ» ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΕ «ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΗΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΕΙΚΟΝΩΝ: ΘΕΩΡΙΑ, ΥΛΟΠΟΙΗΣΕΙΣ, ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ» «ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΒΑΘΜΙΔΑΣ Ψ.Ε.Σ. (ΨΗΦΙΑΚΗΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΗΜΑΤΟΣ)

Διαβάστε περισσότερα

ανοιχτά γλωσσικά δεδομένα: η υποδομή γλωσσικών πόρων και υπηρεσιών clarin:el

ανοιχτά γλωσσικά δεδομένα: η υποδομή γλωσσικών πόρων και υπηρεσιών clarin:el ανοιχτά γλωσσικά δεδομένα: η υποδομή γλωσσικών πόρων και υπηρεσιών clarin:el Σαράντος Καπιδάκης 1, Στέλιος Πιπερίδης 2, Πένυ Λαμπροπούλου 2, Μαρία Γαβριηλίδου 2 ( 1 Ιόνιο Πανεπιστήμιο, 2 Ε.Κ. Αθηνά / ΙΕΛ)

Διαβάστε περισσότερα

K15 Ψηφιακή Λογική Σχεδίαση 7-8: Ανάλυση και σύνθεση συνδυαστικών λογικών κυκλωμάτων

K15 Ψηφιακή Λογική Σχεδίαση 7-8: Ανάλυση και σύνθεση συνδυαστικών λογικών κυκλωμάτων K15 Ψηφιακή Λογική Σχεδίαση 7-8: Ανάλυση και σύνθεση συνδυαστικών λογικών κυκλωμάτων Γιάννης Λιαπέρδος TEI Πελοποννήσου Σχολή Τεχνολογικών Εφαρμογών Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής ΤΕ Η έννοια του συνδυαστικού

Διαβάστε περισσότερα

Φωνολογική Ανάπτυξη και Διαταραχές

Φωνολογική Ανάπτυξη και Διαταραχές 1 Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Φωνολογική Ανάπτυξη και Διαταραχές Ενότητα 6: Φώνημα Ζακοπούλου Βικτωρία 2 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο ΤΕΙ Ηπείρου Τμήμα Λογοθεραπείας

Διαβάστε περισσότερα

Διαδικασίες παραγωγής λογισμικού. Βασικές αρχές Τεχνολογίας Λογισμικού, 8η αγγ. έκδοση

Διαδικασίες παραγωγής λογισμικού. Βασικές αρχές Τεχνολογίας Λογισμικού, 8η αγγ. έκδοση Διαδικασίες παραγωγής λογισμικού Περιεχόμενα Παρουσίαση μοντέλων διεργασίας ανάπτυξης λογισμικού Περιγραφή τριών γενικών μοντέλων διεργασίας ανάπτυξης λογισμικού Γενική περιγραφή των διαδικασιών που περιλαμβάνονται

Διαβάστε περισσότερα

Ένα αναλογικό σήμα περιέχει άπειρες πιθανές τιμές. Για παράδειγμα ένας απλός ήχος αν τον βλέπαμε σε ένα παλμογράφο θα έμοιαζε με το παρακάτω:

Ένα αναλογικό σήμα περιέχει άπειρες πιθανές τιμές. Για παράδειγμα ένας απλός ήχος αν τον βλέπαμε σε ένα παλμογράφο θα έμοιαζε με το παρακάτω: Σημειώσεις Δικτύων Αναλογικά και ψηφιακά σήματα Ένα αναλογικό σήμα περιέχει άπειρες πιθανές τιμές. Για παράδειγμα ένας απλός ήχος αν τον βλέπαμε σε ένα παλμογράφο θα έμοιαζε με το παρακάτω: Χαρακτηριστικά

Διαβάστε περισσότερα

Ήχος και φωνή. Τεχνολογία Πολυµέσων 04-1

Ήχος και φωνή. Τεχνολογία Πολυµέσων 04-1 Ήχος και φωνή Φύση του ήχου Ψηφιοποίηση µε µετασχηµατισµό Ψηφιοποίηση µε δειγµατοληψία Παλµοκωδική διαµόρφωση Αναπαράσταση µουσικής Ανάλυση και σύνθεση φωνής Μετάδοση φωνής Τεχνολογία Πολυµέσων 4-1 Φύση

Διαβάστε περισσότερα

Πρωινό γεύμα και υγιεινή σώματος στην τουαλέτα.

Πρωινό γεύμα και υγιεινή σώματος στην τουαλέτα. Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης. Το ελεύθερο παιχνίδι είτε ατομικό,είτε ομαδικό σε ελκυστικά οργανωμένες γωνιές επιτρέπει στα παιδιά να χρησιμοποιούν δημιουργικά

Διαβάστε περισσότερα

Μαθησιακές δραστηριότητες με υπολογιστή

Μαθησιακές δραστηριότητες με υπολογιστή ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Μαθησιακές δραστηριότητες με υπολογιστή Κατευθυντήριες γραμμές σχεδίασης μαθησιακών δραστηριοτήτων Διδάσκων: Καθηγητής Αναστάσιος Α. Μικρόπουλος Άδειες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΛ 003: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ

ΕΠΛ 003: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΠΛ 003: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Δρ. Κόννης Γιώργος Πανεπιστήμιο Κύπρου - Τμήμα Πληροφορικής Προγραμματισμός Στόχοι 1 Να περιγράψουμε τις έννοιες του Υπολογιστικού Προβλήματος και του Προγράμματος/Αλγορίθμου

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα 4ο. Προγράμματα

Μάθημα 4ο. Προγράμματα Μάθημα 4ο Προγράμματα Σελίδα 47 από 106 4.1 Εγκατάσταση προγραμμάτων Όπως έχουμε πει στο πρώτο μάθημα (Σημειώσεις 1ου Μαθήματος 1.3.3.Β σελ. 12) τα προγράμματα ή αλλιώς εφαρμογές αποτελούν μέρος του λογισμικού

Διαβάστε περισσότερα

Λογισμική Εφαρμογή Διαχείρισης Ερωτηματολογίων ΟΔΗΓΟΣ ΧΡΗΣΗΣ System Συμβουλευτική Α.Ε

Λογισμική Εφαρμογή Διαχείρισης Ερωτηματολογίων ΟΔΗΓΟΣ ΧΡΗΣΗΣ System Συμβουλευτική Α.Ε σχετικά με τον έλεγχο της καπνιστικής συνήθειας 1 22 Λογισμικές εφαρμογές καταγραφής και αξιοποίησης πληροφοριών σχετικά με τον έλεγχο της καπνιστικής συνήθειας Λογισμική Εφαρμογή Διαχείρισης Ερωτηματολογίων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΤΕΙ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΣΤΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 9 Ο ΜΑΘΗΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΑΠΟΣΤΟΛΙΑ ΠΑΓΓΕ Περιεχόμενα 2 Η λειτουργία του υπολογιστή Κατηγορίες Εντολών Μορφή Εντολών

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση για Ανασχηματισμό του Προγράμματος Προπτυχιακών Σπουδών της ΣΗΜΜΥ

Πρόταση για Ανασχηματισμό του Προγράμματος Προπτυχιακών Σπουδών της ΣΗΜΜΥ Πρόταση για Ανασχηματισμό του Προγράμματος Προπτυχιακών Σπουδών της ΣΗΜΜΥ Τομέας Τεχνολογίας Πληροφορικής και Υπολογιστών Περίληψη Τί προτείνουμε, πώς και γιατί με λίγα λόγια: 55 μαθήματα = 30 για ενιαίο

Διαβάστε περισσότερα

723 Τεχνολογίας Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών ΤΕΙ Λάρισας

723 Τεχνολογίας Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών ΤΕΙ Λάρισας 723 Τεχνολογίας Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών ΤΕΙ Λάρισας Το Τμήμα Τεχνολογίας Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών του ΤΕΙ Λάρισας ιδρύθηκε με το Προεδρικό Διάταγμα 200/1999 (ΦΕΚ 179 06/09/99), με πρώτο

Διαβάστε περισσότερα

Στάδιο Εκτέλεσης

Στάδιο Εκτέλεσης 16 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1Ο 1.4.2.2 Στάδιο Εκτέλεσης Το στάδιο της εκτέλεσης μίας έρευνας αποτελεί αυτό ακριβώς που υπονοεί η ονομασία του. Δηλαδή, περιλαμβάνει όλες εκείνες τις ενέργειες από τη στιγμή που η έρευνα

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 6 ο Εισαγωγή στον Προγραμματισμό 1

Κεφάλαιο 6 ο Εισαγωγή στον Προγραμματισμό 1 Κεφάλαιο 6 ο Εισαγωγή στον Προγραμματισμό 1 Ποιες γλώσσες αναφέρονται ως φυσικές και ποιες ως τεχνητές; Ως φυσικές γλώσσες αναφέρονται εκείνες οι οποίες χρησιμοποιούνται για την επικοινωνία μεταξύ ανθρώπων,

Διαβάστε περισσότερα

Α. Βαγγελάτος 2, Γ. Ορφανός 2, Χ. Τσαλίδης 2, Χ. Καλαμαρά 3

Α. Βαγγελάτος 2, Γ. Ορφανός 2, Χ. Τσαλίδης 2, Χ. Καλαμαρά 3 Ανάπτυξη Οντολογίας Βιοϊατρικών Όρων Α. Βαγγελάτος 2, Γ. Ορφανός 2, Χ. Τσαλίδης 2, Χ. Καλαμαρά 3 www.iatrolexi.cti.gr 1 Ερευνητικό Ακαδημαϊκό Ινστιτούτο Τεχνολογίας Υπολογιστών (ΕΑΙΤΥ) Σελίδα 1 Ημερομηνία:

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΓΙΣΜΟΣ ΜΙΑΣ ΜΕΤΑΒΛΗΤΗΣ, ΕΣΠΙ 1

ΛΟΓΙΣΜΟΣ ΜΙΑΣ ΜΕΤΑΒΛΗΤΗΣ, ΕΣΠΙ 1 ΛΟΓΙΣΜΟΣ ΜΙΑΣ ΜΕΤΑΒΛΗΤΗΣ, ΕΣΠΙ 1 ΣΥΝΑΡΤΗΣΕΙΣ Η έννοια της συνάρτησης είναι θεμελιώδης στο λογισμό και διαπερνά όλους τους μαθηματικούς κλάδους. Για το φοιτητή είναι σημαντικό να κατανοήσει πλήρως αυτή

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5. Κύκλος Ζωής Εφαρμογών ΕΝΟΤΗΤΑ 2. Εφαρμογές Πληροφορικής. Διδακτικές ενότητες 5.1 Πρόβλημα και υπολογιστής 5.2 Ανάπτυξη εφαρμογών

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5. Κύκλος Ζωής Εφαρμογών ΕΝΟΤΗΤΑ 2. Εφαρμογές Πληροφορικής. Διδακτικές ενότητες 5.1 Πρόβλημα και υπολογιστής 5.2 Ανάπτυξη εφαρμογών 44 Διδακτικές ενότητες 5.1 Πρόβλημα και υπολογιστής 5.2 Ανάπτυξη εφαρμογών Διδακτικοί στόχοι Σκοπός του κεφαλαίου είναι οι μαθητές να κατανοήσουν τα βήματα που ακολουθούνται κατά την ανάπτυξη μιας εφαρμογής.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (Δ.Π.Μ.Σ.)

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (Δ.Π.Μ.Σ.) ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (Δ.Π.Μ.Σ.) «Διερμηνεία και Μετάφραση» Tων Τμημάτων: Φιλολογίας, Αγγλικής Γλώσσας και Φιλολογίας, Γαλλικής Γλώσσας και

Διαβάστε περισσότερα

Η εξέλιξη στα συστήματα Μηχανικής Μετάφρασης

Η εξέλιξη στα συστήματα Μηχανικής Μετάφρασης Η εξέλιξη στα συστήματα Μηχανικής Μετάφρασης Σοφιανόπουλος Σωκράτης Ινστιτούτο Επεξεργασίας του Λόγου Δομή παρουσίασης Τι είναι η Μηχανική Μετάφραση (Machine Translation) Ιστορική αναδρομή Είδη συστημάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΥΣ ΑΛΓΟΡΙΘΜΟΥΣ ΚΑΙ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΥΣ ΑΛΓΟΡΙΘΜΟΥΣ ΚΑΙ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΥΣ ΑΛΓΟΡΙΘΜΟΥΣ ΚΑΙ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ Διδάσκουσα Δρ Β. Καβακλή Χειμερινό Εξάμηνο 2001 1 Δοκιμή Έλεγχος Αλγορίθμου Για να

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Ανάλυση προβλήματος. Δομή ακολουθίας. Δομή επιλογής. Δομή επανάληψης. Απαντήσεις. 1. Η έννοια πρόβλημα Επίλυση προβλημάτων...

Περιεχόμενα. Ανάλυση προβλήματος. Δομή ακολουθίας. Δομή επιλογής. Δομή επανάληψης. Απαντήσεις. 1. Η έννοια πρόβλημα Επίλυση προβλημάτων... Περιεχόμενα Ανάλυση προβλήματος 1. Η έννοια πρόβλημα...13 2. Επίλυση προβλημάτων...17 Δομή ακολουθίας 3. Βασικές έννοιες αλγορίθμων...27 4. Εισαγωγή στην ψευδογλώσσα...31 5. Οι πρώτοι μου αλγόριθμοι...54

Διαβάστε περισσότερα

Η γλώσσα ως σύστημα και ως χρήση. Ασπασία Χατζηδάκη, Επίκουρη καθηγήτρια ΠΤΔΕ

Η γλώσσα ως σύστημα και ως χρήση. Ασπασία Χατζηδάκη, Επίκουρη καθηγήτρια ΠΤΔΕ Η γλώσσα ως σύστημα και ως χρήση Ασπασία Χατζηδάκη, Επίκουρη καθηγήτρια ΠΤΔΕ 2009-10 Τι είναι γλώσσα; Γλώσσα είναι το σύστημα ήχων ( φθόγγων ) και εννοιών που χρησιμοποιούν οι ανθρώπινες κοινότητες για

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 10 ΥΠΟΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 10 ΥΠΟΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 10 Όπως είδαμε και σε προηγούμενο κεφάλαιο μια από τις βασικότερες τεχνικές στον Δομημένο Προγραμματισμό είναι ο Τμηματικός Προγραμματισμός. Τμηματικός προγραμματισμός ονομάζεται η τεχνική σχεδίασης

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο φωνής: Ακουστική ανάλυση ομιλίας και φωνής

Εργαστήριο φωνής: Ακουστική ανάλυση ομιλίας και φωνής Εργαστήριο φωνής: Ακουστική ανάλυση ομιλίας και φωνής Ηλίας Παπαθανασίου Αν Καθηγητής Τμήμα Λογοθεραπείας, ΤΕΙ Πάτρας Επιστημ. Συνεργάτης Α Πανεπιστημιακής ΩΡΛ Κλινικής Ιατρική Σχολή, ΕΚΠΑ 1 3/23/15 Ακουστική

Διαβάστε περισσότερα

Αρχές Γλωσσών Προγραμματισμού και Μεταφραστών

Αρχές Γλωσσών Προγραμματισμού και Μεταφραστών Αρχές Γλωσσών Προγραμματισμού και Μεταφραστών Ενότητα 2: Mεταφραστές Καθ. Γιάννης Γαροφαλάκης Πολυτεχνική Σχολή Τμήμα Μηχανικών Η/Υ και Πληροφορικής Λειτουργία Μετάφρασης ΑΡΧΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ (Source) L A ΓΛΩΣΣΑ

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο για τις ανάγκες της Πράξης «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) Πιλοτική Εφαρμογή». Α. ΣΤΟΧΟΙ ΤΗΣ ΠΙΛΟΤΙΚΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εγχειρίδιο Χρήσης Slide Recorder

Εγχειρίδιο Χρήσης Slide Recorder Εγχειρίδιο Χρήσης Slide Recorder Αναπτύχθηκε στο Κέντρο Λειτουργίας Διαχείρισης Δικτύου, Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Προγραμματιστής: Γιώργος Φράγκος Περιεχόμενα Εγχειρίδιο Χρήσης Slide

Διαβάστε περισσότερα

Δομημένος Προγραμματισμός

Δομημένος Προγραμματισμός Ανοικτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο ΤΕΙ Ιονίων Νήσων Δομημένος Προγραμματισμός Ενότητα 1: Εισαγωγή Το περιεχόμενο του μαθήματος διατίθεται με άδεια Creative Commons εκτός και αν αναφέρεται διαφορετικά Το έργο

Διαβάστε περισσότερα

Τετάρτη 5-12/11/2014. ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ 3 ου και 4 ου ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ: ΤΕΧΝΙΚΟΣ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ Η/Υ Α ΕΞΑΜΗΝΟ

Τετάρτη 5-12/11/2014. ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ 3 ου και 4 ου ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ: ΤΕΧΝΙΚΟΣ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ Η/Υ Α ΕΞΑΜΗΝΟ Τετάρτη 5-12/11/2014 ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ 3 ου και 4 ου ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ: ΤΕΧΝΙΚΟΣ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ Η/Υ Α ΕΞΑΜΗΝΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΣ: ΤΡΟΧΙΔΗΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ 1. Παράσταση και οργάνωση δεδομένων

Διαβάστε περισσότερα

Χαρακτηριστι σ κ τι ά κ αι Π λεονεκτήµατα το υ A r A c r hica C D A 1 5 Ε πλ π ουτισ τι µ σ ένες Α ρ Α χιτεκτονικές Μ ο Μ ρφές

Χαρακτηριστι σ κ τι ά κ αι Π λεονεκτήµατα το υ A r A c r hica C D A 1 5 Ε πλ π ουτισ τι µ σ ένες Α ρ Α χιτεκτονικές Μ ο Μ ρφές και του ArchiCAD 15 Εµπλουτισµένες Αρχιτεκτονικές Μορφές Πολυεδρική Στέγη Οι σύνθετες στέγες µοντελοποιούνται πλέον ως µονά στοιχεία και η επεξεργασία τους γίνεται µε τη µέγιστη ευελιξία. Οι διάφορες έδρες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Μεταφραστές Εισαγωγή Διδάσκων: Επικ. Καθ. Γεώργιος Μανής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής ΙΙ

Διδακτική της Πληροφορικής ΙΙ Διδακτική της Πληροφορικής ΙΙ Ομάδα Γ Βότσης Ευστάθιος Γιαζιτσής Παντελής Σπαής Αλέξανδρος Τάτσης Γεώργιος Προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι αρχάριοι προγραμματιστές Εισαγωγή Προβλήματα Δυσκολίες Διδακτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΒΟΗΘΕΙΑ για τη χρήση του ιδρυματικού αποθετηρίου ΥΠΑΤΙΑ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΒΟΗΘΕΙΑ για τη χρήση του ιδρυματικού αποθετηρίου ΥΠΑΤΙΑ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΒΟΗΘΕΙΑ για τη χρήση του ιδρυματικού αποθετηρίου ΥΠΑΤΙΑ Το Ιδρυματικό Αποθετήριο του ΤΕΙ Αθήνας συλλέγει, τεκμηριώνει, αποθηκεύει και διατηρεί ψηφιακό περιεχόμενο έρευνας και εκπαίδευσης. Περιλαμβάνει

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασµός Ανάπτυξη Οντολογίας

Σχεδιασµός Ανάπτυξη Οντολογίας Σχεδιασµός Ανάπτυξη Οντολογίας ΈλεναΜάντζαρη, Γλωσσολόγος, Ms.C. ΙΑΤΡΟΛΕΞΗ: Ανάπτυξη Υποδοµής Γλωσσικής Τεχνολογίας για το Βιοϊατρικό Τοµέα Τι είναι η οντολογία; Μιαοντολογίαείναιέναλεξικόόρωνπου διατυπώνονται

Διαβάστε περισσότερα

Γνωστική Ψυχολογία ΙΙ (ΨΧ 05) Γλώσσα (2)

Γνωστική Ψυχολογία ΙΙ (ΨΧ 05) Γλώσσα (2) Γνωστική Ψυχολογία ΙΙ (ΨΧ 05) Γλώσσα (2) Αντίληψη της ομιλίας Απεικόνιση της πρότασης «θα σας διηγηθώ την ιστορία των δύο νέων» κυματομορφή Φασματόγραμμα Συνάρθρωση Οι φθόγγοι αλληλεπικαλύπτονται μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 7. ΕΠΑΛ Σύμης Εφαρμογές πληροφορικής Ερωτήσεις επανάληψης

Κεφάλαιο 7. ΕΠΑΛ Σύμης Εφαρμογές πληροφορικής Ερωτήσεις επανάληψης ΕΠΑΛ Σύμης Εφαρμογές πληροφορικής Ερωτήσεις επανάληψης Κεφάλαιο 7 1. Σε τι διαφέρει ο Η/Υ από τις υπόλοιπες ηλεκτρικές και ηλεκτρονικές συσκευές; Που οφείλεται η δυνατότητά του να κάνει τόσο διαφορετικές

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Πακέτου Certified Computer Expert-ACTA

Τίτλος Πακέτου Certified Computer Expert-ACTA Κωδικός Πακέτου ACTA - CCE - 002 Τίτλος Πακέτου Certified Computer Expert-ACTA Εκπαιδευτικές Ενότητες Επεξεργασία Κειμένου - Word Δημιουργία Εγγράφου Προχωρημένες τεχνικές επεξεργασίας κειμένου & αρχείων

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφοριακά Συστήματα Διοίκησης. Επισκόπηση μοντέλων λήψης αποφάσεων Τεχνικές Μαθηματικού Προγραμματισμού

Πληροφοριακά Συστήματα Διοίκησης. Επισκόπηση μοντέλων λήψης αποφάσεων Τεχνικές Μαθηματικού Προγραμματισμού Πληροφοριακά Συστήματα Διοίκησης Επισκόπηση μοντέλων λήψης αποφάσεων Τεχνικές Μαθηματικού Προγραμματισμού Σημασία μοντέλου Το μοντέλο δημιουργεί μια λογική δομή μέσω της οποίας αποκτούμε μια χρήσιμη άποψη

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΗΡΕΣΙΑ «TAXISNET» - ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΥΠΟΒΟΛΗ ΤΩΝ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΩΝ ΔΗΛΩΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΤΜΗΜΑ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΠΡΟΣΟΔΩΝ ΚΑΙ ΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΦΟΡΟΥ ΠΡΟΣΤΙΘΕΜΕΝΗΣ ΑΞΙΑΣ ΤΟΥ

ΥΠΗΡΕΣΙΑ «TAXISNET» - ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΥΠΟΒΟΛΗ ΤΩΝ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΩΝ ΔΗΛΩΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΤΜΗΜΑ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΠΡΟΣΟΔΩΝ ΚΑΙ ΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΦΟΡΟΥ ΠΡΟΣΤΙΘΕΜΕΝΗΣ ΑΞΙΑΣ ΤΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΑ «TAXISNET» - ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΥΠΟΒΟΛΗ ΤΩΝ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΩΝ ΔΗΛΩΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΤΜΗΜΑ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΠΡΟΣΟΔΩΝ ΚΑΙ ΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΦΟΡΟΥ ΠΡΟΣΤΙΘΕΜΕΝΗΣ ΑΞΙΑΣ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΤΗΣ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ Οδηγίες

Διαβάστε περισσότερα

Βάσεις Δεδομένων Ενότητα 1

Βάσεις Δεδομένων Ενότητα 1 ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 1: Εισαγωγή στις Ιωάννης Μανωλόπουλος, Καθηγητής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών

Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών Ενότητα 2: Αποθήκευση Δεδομένων, 2ΔΩ Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας & Ανάπτυξης Διδάσκων: Θεόδωρος Τσιλιγκιρίδης Μαθησιακοί Στόχοι Η Ενότητα 2 διαπραγματεύεται θέματα

Διαβάστε περισσότερα

Οι Εξελικτικοί Αλγόριθμοι (ΕΑ) είναι καθολικοί στοχαστικοί αλγόριθμοι βελτιστοποίησης, εμπνευσμένοι από τις βασικές αρχές της φυσικής εξέλιξης.

Οι Εξελικτικοί Αλγόριθμοι (ΕΑ) είναι καθολικοί στοχαστικοί αλγόριθμοι βελτιστοποίησης, εμπνευσμένοι από τις βασικές αρχές της φυσικής εξέλιξης. Οι Εξελικτικοί Αλγόριθμοι (ΕΑ) είναι καθολικοί στοχαστικοί αλγόριθμοι βελτιστοποίησης, εμπνευσμένοι από τις βασικές αρχές της φυσικής εξέλιξης. Ένα από τα γνωστότερα παραδείγματα των ΕΑ είναι ο Γενετικός

Διαβάστε περισσότερα

ヤ Διδασκαλία της Γλώσσας στις τάξεις Γ & Δ

ヤ Διδασκαλία της Γλώσσας στις τάξεις Γ & Δ ヤ Διδασκαλία της Γλώσσας στις τάξεις Γ & Δ Μαρία Θ. Παπαδοπούλου, PhD Σχολική Σύμβουλος 6ης Περιφέρειας Π.Ε. ν. Λάρισας Ελασσόνα, 19 Νοεμβρίου 2012 Επιμέρους τομείς στο γλωσσικό μάθημα 1. Προφορικός Λόγος

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολογήστε την ικανότητα του μαθητή στην κατανόηση των προφορικών κειμένων και συγκεκριμένα να:

Αξιολογήστε την ικανότητα του μαθητή στην κατανόηση των προφορικών κειμένων και συγκεκριμένα να: Αξιολογήστε την ικανότητα του μαθητή στην κατανόηση των προφορικών κειμένων και συγκεκριμένα να: Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΚΑΙ Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΠΟΛΥΤΡΟΠΙΚΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΜΑΘΗΣΙΑΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Ανταποκρίνονται στην ακρόαση του προφορικού

Διαβάστε περισσότερα

από ευχάριστες δραστηριότητες, όπως εκείνες της προανάγνωσης,, ενώ παράλληλα συνειδητοποιούν το φωνημικό χαρακτήρα της γλώσσας και διακρίνουν τα

από ευχάριστες δραστηριότητες, όπως εκείνες της προανάγνωσης,, ενώ παράλληλα συνειδητοποιούν το φωνημικό χαρακτήρα της γλώσσας και διακρίνουν τα ΔΕΥΤΕΡΑ Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης. Το ελεύθερο παιχνίδι είτε ατομικό,είτε ομαδικό σε ελκυστικά οργανωμένες γωνιές επιτρέπει στα παιδιά να χρησιμοποιούν

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Γλωσσολογία Ι

Εισαγωγή στη Γλωσσολογία Ι ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Εισαγωγή στη Γλωσσολογία Ι Εισαγωγικά: τι είναι γλώσσα, τι είναι γλωσσολογία Διδάσκοντες: Επίκ. Καθ. Μαρία Λεκάκου, Λέκτορας Μαρία Μαστροπαύλου Άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Πολυμέσα. Ιστορική Αναδρομή Υπερκείμενο

Πολυμέσα. Ιστορική Αναδρομή Υπερκείμενο Πολυμέσα Πολυμέσα είναι κλάδος της πληροφορικής ο οποίος ασχολείται με το συνδυασμό ψηφιακών δεδομένων πολλαπλών μορφών. Τα δομικά στοιχεία των πολυμέσων είναι τα εξής : Κείμενο Εικόνα Ήχος Κινούμενη εικόνα

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα για την προσβασιμότητα των τυφλών και των ατόμων με περιορισμένη όραση στους Δικτυακούς Τόπους των Ελληνικών Ακαδημαϊκών Βιβλιοθηκών

Έρευνα για την προσβασιμότητα των τυφλών και των ατόμων με περιορισμένη όραση στους Δικτυακούς Τόπους των Ελληνικών Ακαδημαϊκών Βιβλιοθηκών Έρευνα για την προσβασιμότητα των τυφλών και των ατόμων με περιορισμένη όραση στους Δικτυακούς Τόπους των Ελληνικών Ακαδημαϊκών Βιβλιοθηκών Γαρουφάλλου Εμμανουήλ Κολοβού Ευαγγελία Τμήμα Βιβλιοθηκονομίας

Διαβάστε περισσότερα

ιδάσκων: ηµήτρης Ζεϊναλιπούρ

ιδάσκων: ηµήτρης Ζεϊναλιπούρ Κεφάλαιο 1.3-1.4: Εισαγωγή Στον Προγραµµατισµό ( ιάλεξη 2) ιδάσκων: ηµήτρης Ζεϊναλιπούρ Περιεχόµενα Εισαγωγικές Έννοιες - Ορισµοί Ο κύκλος ανάπτυξης προγράµµατος Παραδείγµατα Πότε χρησιµοποιούµε υπολογιστή?

Διαβάστε περισσότερα

Δυαδικό Σύστημα Αρίθμησης

Δυαδικό Σύστημα Αρίθμησης Δυαδικό Σύστημα Αρίθμησης Το δυαδικό σύστημα αρίθμησης χρησιμοποιεί δύο ψηφία. Το 0 και το 1. Τα ψηφία ενός αριθμού στο δυαδικό σύστημα αρίθμησης αντιστοιχίζονται σε δυνάμεις του 2. Μονάδες, δυάδες, τετράδες,

Διαβάστε περισσότερα

Ήχος. Τεχνολογία Πολυμέσων και Πολυμεσικές Επικοινωνίες 04-1

Ήχος. Τεχνολογία Πολυμέσων και Πολυμεσικές Επικοινωνίες 04-1 Ήχος Χαρακτηριστικά του ήχου Ψηφιοποίηση με μετασχηματισμό Ψηφιοποίηση με δειγματοληψία Κβαντοποίηση δειγμάτων Παλμοκωδική διαμόρφωση Συμβολική αναπαράσταση μουσικής Τεχνολογία Πολυμέσων και Πολυμεσικές

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΓΛΩΣΣΙΑ ΜΕ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΑΤΑΡΑΧΩΝ ΛΟΓΟΥ -ΟΜΙΛΙΑΣ ΚΑΙ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΔΥΣΚΟΛΙΩΝ : ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΚΑΙ ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΩΝ

ΔΙΓΛΩΣΣΙΑ ΜΕ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΑΤΑΡΑΧΩΝ ΛΟΓΟΥ -ΟΜΙΛΙΑΣ ΚΑΙ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΔΥΣΚΟΛΙΩΝ : ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΚΑΙ ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΩΝ ΔΙΓΛΩΣΣΙΑ ΜΕ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΑΤΑΡΑΧΩΝ ΛΟΓΟΥ -ΟΜΙΛΙΑΣ ΚΑΙ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΔΥΣΚΟΛΙΩΝ : ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΚΑΙ ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΩΝ Σπουδάστρια: Αθηνά Κατσαντώνη (9923) Εποπτεύων καθηγητής: κ ος Πέσχος Δημήτριος. Τριμελής

Διαβάστε περισσότερα