Πτυχιακή Εργασία. Διαμόρφωση προσωπικής οντολογίας για χρήση από οντολογικό διαχειριστή αρχείων. Γιώργος Περικλέους. Επιβλέπων: Κώστας Βασιλάκης

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Πτυχιακή Εργασία. Διαμόρφωση προσωπικής οντολογίας για χρήση από οντολογικό διαχειριστή αρχείων. Γιώργος Περικλέους. Επιβλέπων: Κώστας Βασιλάκης"

Transcript

1 Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου Σχολή Θετικών Επιστημών και Τεχνολογίας Τμήμα Επιστήμης και Τεχνολογίας Υπολογιστών Πτυχιακή Εργασία Διαμόρφωση προσωπικής οντολογίας για χρήση από οντολογικό διαχειριστή αρχείων Γιώργος Περικλέους Επιβλέπων: Κώστας Βασιλάκης Τρίπολη, 2013

2 ΠΕΡΙΛΗΨΗ Ο σκοπός της πτυχιακής εργασίας ήταν η υλοποίηση μιας εφαρμογής, η οποία συλλέγει μεταδεδομένα από αρχεία ενός προσωπικού υπολογιστή και δημιουργεί μια προσωπική οντολογία με σκοπό τη χρήση της σε οντολογικό διαχειριστή αρχείων ή σε άλλες εφαρμογές που προϋποθέτουν την ύπαρξή της. Πιο συγκεκριμένα, στο πλαίσιο της παρούσας πτυχιακής εργασίας υλοποιήθηκε μία εφαρμογή η οποία διατρέχει ένα μέρος της δομής του συστήματος αρχείων που ορίζει ο χρήστης και συλλέγει ένα σύνολο μεταδεδομένων από τα αρχεία και τα εντάσσει σε μία οντολογία, η οποία αποθηκεύεται με τη μορφή OWL. Η μορφή OWL είναι μία ευρέως διαδεδομένη αναπαράσταση οντολογιών και έχει την δυνατότητα να χρησιμοποιηθεί σε πληθώρα εφαρμογών, συμπεριλαμβανομένου και του Protégé (λογισμικό επεξεργασίας οντολογιών). Στα πλαίσια του οντολογικού διαχειριστή αρχείων, εκμεταλλευόμαστε τις πληροφορίες της οντολογίας με στόχο τη σημασιολογική πλοήγηση και αναζήτηση των πληροφοριών που περιέχονται στη δομή του συστήματος αρχείων του χρήστη. Λέξεις κλειδιά: Προσωπική οντολογία, Protégé, μεταδεδομένα, οντολογικός διαχειριστής αρχείων, σημασιολογική πλοήγηση. 2

3 ABSTRACT The goal of this dissertation was the development of an application that collects metadata from files in a personal computer and creates a personal ontology, which can be used as underpinning for an ontology based file manager or for other applications that require its presence. More specifically, within the context of this dissertation, an application was implemented which traverses a part of the filesystem structure that the user defines and collects a set of the metadata from the files. These metadata are then incorporated in an ontology, which is saved in an OWL format. The OWL format is a well known representation for ontologies, which can be readily used in various applications, including Protégé (ontology editing software). Regarding the ontology based file manager, the information within the ontology can be exploited for semantic navigation, as well as for searching for information included in the portion of the filesystem designated by the user. Keywords: personal ontology, Protégé, metadata, ontology file manager, semantic navigation 3

4 ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΠΕΡΙΛΗΨΗ 2 ABSTRACT 3 ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ 4 ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ ΕΙΚΟΝΩΝ ΚΑΙ ΣΧΗΜΑΤΩΝ 5 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ 6 2 ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Οντολογία Αναπαράσταση οντολογιών στη μορφή OWL Σημασιολογική πλοήγηση Δομή οντολογίας Βασικές κλάσεις της οντολογίας Ιδιότητες Κλάσεων/Υποκλάσεων 17 3 Λειτουργικότητα Προγράμματος Δημιουργία Οντολογίας Βιβλιοθήκες Οδηγίες Χρήσης 23 4 Μελλοντικές Επεκτάσεις 27 5 Βιβλιογραφία 28 Παράρτημα Κύρια αρχεία κώδικα 29 Αρχείο Main.java 29 Αρχείο OntologyGenerator.java 33 4

5 ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ ΕΙΚΟΝΩΝ ΚΑΙ ΣΧΗΜΑΤΩΝ Εικόνα 2.1 Ιδιότητες τύπου ObjectProperty όπως φαίνονται στο Protégé 11 Εικόνα 2.2 Η οθόνη προβολής των οντοτήτων στο Protégé Εικόνα 2.3 Κλάσεις Υποκλάσεις 15 Εικόνα 3.1 Μέρος Κώδικα δημιουργίας κλάσεων 21 Εικόνα 3.2 Παράθυρο δήλωσης Arguments NetBeans Εικόνα 3.3 Μήνυμα Επιτυχούς λειτουργίας κώδικα 26 5

6 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Καθώς ο αριθμός των αρχείων που ένας χρήστης αποθηκεύει στον υπολογιστή του αυξάνεται όλο ένα και περισσότερο, γίνεται όλο και πιο δύσκολο για τον χρήστη να διαχειριστεί τα αποθηκευμένα έγγραφα. Εδώ γεννιέται η ανάγκη για τη δημιουργία ενός έξυπνου μοντέλου, το οποίο να μπορεί να προσαρμόζεται στα προσωπικά δεδομένα του χρήστη και να τον βοηθά στη σημασιολογική αναζήτηση ανάμεσα στα αρχεία (Rompa et al., 2011). Για τη δημιουργία αυτού ακριβώς του μοντέλου έχουν προταθεί οι προσωπικές οντολογίες ως μέσο για την υποστήριξη της σημασιολογικής διαχείρισης των πληροφοριών των χρηστών. Στα πλαίσια της παρούσας πτυχιακής εργασίας αναπτύχθηκε μία εφαρμογή που διατρέχει ένα οριζόμενο από τον χρήστη τμήμα της δομής του συστήματος αρχείων ενός προσωπικού υπολογιστή και συλλέγει ένα πλήθος μεταδεδομένων τα οποία και στη συνέχεια αποθηκεύει σε μία προσωπική οντολογία. Η προσωπική αυτή οντολογία, πέραν από την εφαρμογή της σε λογισμικό για σημασιολογική αναζήτηση αρχείων, μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί και σε πολλές άλλες εφαρμογές. Για παράδειγμα: 1. Μπορεί να είναι πολύ χρήσιμη στο ευρύτερο πλαίσιο της διαχείρισης προσωπικών πληροφοριών (personal information management PIM) καθώς και στη διαχείριση πληροφοριών δραστηριοτήτων (Task Information Management TIM). 2. Επίσης μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως αρχικό template (πρότυπο) σε διάφορα εργαλεία όπου ο χρήστης θα μπορεί να προσαρμόσει και να συμπληρώσει τη δική του προσωπική οντολογία. Το υπόλοιπο τμήμα της παρούσας εργασίας έχει δομηθεί ως ακολούθως: Στο κεφάλαιο 2 αναλύεται περαιτέρω το θέμα της σημασιολογικής πλοήγησης. Παρουσιάζεται η δομή της οντολογίας που θα χρησιμοποιηθεί και επίσης περιγράφεται το πώς συγκεκριμένες πληροφορίες της οντολογίας συσχετίζονται άμεσα με τις 6

7 ιδιότητες που μπορούμε να εξάγουμε από το σύστημα αρχείων ή από τα μεταδεδομένα των αρχείων (authors, companies, κ.λπ.). Τέλος, περιγράφεται εν συντομία η αναπαράσταση OWL. Στο κεφάλαιο 3 περιγράφεται η λειτουργία του λογισμικού, παραθέτοντας τη γενική του διάρθρωση και οι βιβλιοθήκες που έχουν χρησιμοποιηθεί, ενώ δίνονται και οδηγίες για την χρήση του. Στο κεφάλαιο 4 εξάγονται συμπεράσματα και περιγράφονται μελλοντικές επεκτάσεις που μπορεί να έχει η προσωπική οντολογία. 7

8 2 ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ 2.1 Οντολογία Ο όρος «οντολογία» έχει μακρά ιστορία, η οποία χρονολογείται από την αρχαία Ελλάδα και συγκεκριμένα προέρχεται από την Φιλοσοφία και τον Αριστοτέλη. Γενικότερα οι αρχαίοι Έλληνες χρησιμοποίησαν την έννοια της οντολογίας στην προσπάθεια τους να απαντήσουν σε κάποια φιλοσοφικά ερωτήματα σχετικά με την ουσία και την ύπαρξη κάποιων πραγμάτων και εννοιών. Με τον όρο οντολογία εννοούμε τη ρητή περιγραφή πραγμάτων και εννοιών καθώς και των σχέσεων που υπάρχουν ανάμεσα τους [1]. Ο Αριστοτέλης όρισε την λέξη οντολογία ως: «Η μεταφυσική μελέτη της φύσης, της ζωής και της ύπαρξης» Αργότερα και στις αρχές της σύγχρονης ιστορίας ο όρος είχε υιοθετηθεί από ερευνητές της Τεχνητής Νοημοσύνης, οι οποίοι αναγνώρισαν τις δυνατότητες εφαρμογής των οντολογιών από μαθηματική λογική σκοπιά και υποστήριξαν ότι οι ερευνητές της Τεχνητής Νοημοσύνης θα μπορούσαν να δημιουργήσουν νέες οντολογίες όπως υπολογιστικά μοντέλα που επιτρέπουν ορισμένα είδη της αυτοματοποιημένης συλλογιστικής. Στη δεκαετία του 1980 η κοινότητα της Τεχνητής Νοημοσύνης ήρθε να χρησιμοποιήσει τον όρο οντολογία για να αναφερθεί τόσο στην θεωρία του μοντελοποιημένου κόσμου τόσο μέρος των συστημάτων γνώσης. Στις αρχές της δεκαετίας του 1990 μία προσπάθεια για τη δημιουργία προτύπων διαλειτουργικότητας προσδιορίζουν μία τεχνολογική στοίβα που ονομάζεται στρώμα οντολογίας ως πρότυπο στοιχείο των συστημάτων γνώσης. Μία ευρέως γνωστή ιστοσελίδα που σχετίζεται με την πιο πάνω προσπάθεια πιστώνεται ένα σκόπιμο ορισμό της οντολογίας ως «ρητή προδιαγραφή ενός τομέα», όπου με τον όρο «τομέας» αναφερόμαστε «στα αντικείμενα, έννοιες, και άλλες οντότητες που τεκμαίρεται ότι 8

9 υπάρχουν σε κάποια περιοχή ενδιαφέροντος και τις σχέσεις που διατηρούν μεταξύ τους». Αν και η περιγραφή του όρου έχει προκαλέσει πολλές συζητήσεις, ο ορισμός αυτός μπορεί να οδηγήσει στην ακόλουθη διατύπωση αναφορικά με την οντολογία: Μια οντολογία ορίζει (προσδιορίζει) τις έννοιες, τις σχέσεις, και άλλα στοιχεία που έχουν σημασία για τη διαμόρφωση ενός τομέα. Η προδιαγραφή λαμβάνει τη μορφή των ορισμών του παραστατικού λεξιλογίου (κλάσεις, σχέσεις, και ούτω καθεξής), τα οποία παρέχουν νοήματα για το λεξιλόγιο και τυπικούς περιορισμούς σε μια συνεκτική χρήση του. Ο πιο γνωστός ορισμός για την οντολογία, στην επιστήμη των υπολογιστών, πάνω στον οποίο στηρίχθηκαν και άλλοι ορισμοί, δόθηκε από τον Gruber και είναι ο ακόλουθος (Gruber, 2008): «Μια διαμοιρασμένη και από κοινού κατανόηση κάποιου τομέα, η οποία μπορεί να ανταλλαγεί μεταξύ ανθρώπων και συστημάτων εφαρμογών» Συνοψίζοντας τα ανωτέρω, μία οντολογία είναι ένας τυπικός και σαφής ορισμός μιας από κοινού και συμφωνημένης εννοιολογικής αναπαράστασης που αφορά σε ένα πεδίο ενδιαφέροντος. Αυτή η τυπική αναπαράσταση γνώσης ως ένα σύνολο εννοιών, σχέσεων και ιδιοτήτων μπορεί να χρησιμοποιηθεί στα πλαίσια της διαδικασίας συμπερασμού (εξαγωγή συμπερασμάτων/νέας γνώσης), καθώς και για την δομημένη περιγραφή γνώσης ενός πεδίου ενδιαφέροντος. Οι οντολογίες έχουν καθιερωθεί ως δομημένα πλαίσια για την οργάνωση πληροφορίας και χρησιμοποιούνται κυρίως στην Τεχνητή Νοημοσύνη, στον Σημασιολογικό Ιστό, στη Βιοπληροφορική, στην επιστήμη Βιβλιοθηκονομίας, και σε άλλες επιστήμες/κλάδους ως μια μορφή αναπαράστασης γνώσης για τον κόσμο. 2.2 Αναπαράσταση οντολογιών στη μορφή OWL Η OWL είναι ένα διεθνές πρότυπο για την κωδικοποίηση και την ανταλλαγή οντολογιών και έχει σχεδιαστεί για να υποστηρίξει το Σημασιολογικό ιστό. Καθιερώθηκε επίσημα 9

10 ως πρότυπο τον Φεβρουάριο του 2004 από τη W3C. Τα αρχικά αντιστοιχούν στη Web Ontology Language ωστόσο προτιμήθηκε, για λόγους ευφωνίας η ονομασία OWL αντί για WOL. Η γλώσσα OWL καθορίζει τρεις διαφορετικές μορφές αναπαράστασης, οι οποίες διαθέτουν διαφορετικά επίπεδα εκφραστικής ισχύος. Οι μορφές ωστόσο που διαθέτουν μεγαλύτερη εκφραστική είναι λιγότερο αποδοτικές σε σχέση με τις διαδικασίες συμπερασμού (ειδικότερα η μορφή με τη μέγιστη εκφραστική ισχύ είναι μη αποφασίσιμη), συνεπώς οι χρήστες της οντολογίας θα πρέπει να επιλέξουν ποια από τις μορφές ταιριάζει καλύτερα στα χαρακτηριστικά της εφαρμογής τους, έχοντας κατά νου το αντιστάθμισμα αυτό. Οι τρεις διαφορετικές μορφές στις οποίες εμφανίζεται η γλώσσα OWL είναι οι εξής: OWL Lite: Η γλώσσα αυτή απευθύνεται σε χρήστες οι οποίοι επιθυμούν να χρησιμοποιήσουν την OWL για την περιγραφή γνώσης σε εφαρμογές που δεν έχουν μεγάλες απαιτήσεις σε εκφραστικές δυνατότητες. Έτσι δίνεται η δυνατότητα ανάπτυξης εξειδικευμένων εργαλείων και μηχανισμών εξαγωγής συμπερασμάτων τα οποία αναμένεται να λειτουργούν ταχύτερα από εργαλεία τα οποία υλοποιούν περισσότερο εκφραστικές γλώσσες. Ο στόχος ανάπτυξης της OWL lite ήταν να βοηθηθούν τα συστήματα που χρησιμοποιούσαν ταξινομίες και θησαυρούς στη μετάβασή τους σε χρήση οντολογιών. Πρακτικά ωστόσο, η OWL lite δεν περιορίζει ιδιαίτερα την εκφραστική ισχύ, ενώ έχει φανεί ότι το κέρδος σε απλότητα και αποδοτικότητα των εργαλείων που τη χρησιμοποιούν ως υπόβαθρο αναπαράστασης γνώσης είναι μικρό, με αποτέλεσμα να μην χρησιμοποιείται ευρέως. OWL DL: Η γλώσσα αυτή παρέχει μεγαλύτερη εκφραστική ισχύ σε σχέση με τον OWL Lite, διατηρώντας την υπολογιστική πληρότητα (είτε το φ είτε το φ ανήκουν στην οντολογία), την αποφασισιμότητα (υπάρχει εφικτός τρόπος να αποφασιστεί αν το φ ανήκει ή όχι στην οντολογία) και τη διαθεσιμότητα πρακτικά χρήσιμων αλγορίθμων συμπερασμού. 10

11 OWL Full: Η γλώσσα αυτή προσφέρει το ίδιο λεξιλόγιο με τη γλώσσα OWL DL. Επιπρόσθετα όμως παρέχει τη συντακτική ελευθερία και τα χαρακτηριστικά της γλώσσας RDF και πιο συγκεκριμένα τη δυνατότητα μεταμοντελοποίησης (π.χ. μία κλάση μπορεί να είναι ταυτόχρονα (α) μία συλλογή στιγμιότυπων και (β) ένα στιγμιότυπο αφ εαυτής, κάτι που δεν επιτρέπεται στην OWL DL). H OWL full είναι μη αποφασίσιμη, συνεπώς δεν υπάρχει λογισμικό για πραγματοποίηση συμπερασμών πάνω σε γνώση που αναπαρίσταται με τη μορφή OWL full. Μια οντολογία OWL αποτελείται από κλάσεις (classes), ιδιότητες (properties) και στιγμιότυπα (instances). Η OWL επιτρέπει την οργάνωση των κλάσεων και των σχέσεων σε μια ιεραρχία. Όταν και το πεδίο ορισμού και το πεδίο τιμών μιας ιδιότητας αποτελείται από κλάσεις, η ιδιότητα καλείται ιδιότητα αντικειμένου (ObjectProperty) και ουσιαστικά μοντελοποιεί σχέσεις μεταξύ αντικειμένων, ενώ αν το πεδίο τιμών μιας ιδιότητας είναι ένας τύπος, η ιδιότητα είναι γνωστή ως ιδιότητα τύπου δεδομένων (DatatypeProperty) και μοντελοποιεί ένα γνώρισμα (attribute) του αντικειμένου. Εικόνα 2.1 Ιδιότητες τύπου ObjectProperty όπως φαίνονται στο Protégé Στην OWL οι σχέσεις μπορούν να διέπονται από αξιώματα. Έτσι λοιπόν μια σχέση μπορεί να είναι: 11

12 Αντίστροφη (inverse of): Εάν μια ιδιότητα P είναι αντίστροφη της P, τότε εάν ένα στιγμιότυπο p(a, b) της P ανήκει στην οντολογία συνεπάγεται ότι και το στιγμιότυπο p (b, a) ανήκει στην οντολογία. Για παράδειγμα η ιδιότητα αντικειμένου πρόγονος είναι αντίστροφη της ιδιότητας αντικειμένου απόγονος. Συναρτησιακή (functional property): Αν μια ιδιότητα P είναι συναρτησιακή, τότε για κάθε στιγμιότυπο inst που υπάρχει στην οντολογία, το πολύ ένα στιγμιότυπο p(inst, x) της ιδιότητας P μπορεί να ανήκει στην οντολογία. Ουσιαστικά η συναρτησιακή ιδιότητα είναι το αντίστοιχο του να τίθεται ο πληθάριθμος μιας συσχέτισης σε διάγραμμα οντοτήτων συσχετίσεων ίσος με ένα. Αντίστροφα συναρτησιακή (inverse functional property): Αν μια ιδιότητα P είναι αντίστροφα συναρτησιακή, τότε πρέπει να υπάρχει η αντίστροφή της P και η P να είναι συναρτησιακή, δηλ. για κάθε στιγμιότυπο inst που υπάρχει στην οντολογία, το πολύ ένα στιγμιότυπο p (inst, x) της ιδιότητας P μπορεί να ανήκει στην οντολογία. Μεταβατική (transitive property): Αν μια ιδιότητα P είναι μεταβατική, τότε αν η P συνδέει το στιγμιότυπο a με το στιγμιότυπο b και το στιγμιότυπο b με το στιγμιότυπο c, τότε και το στιγμιότυπο a συνδέεται με το στιγμιότυπο c μέσω της ιδιότητας P. Πιο τυπικά, αν τα στιγμιότυπα της P p(a, b) και p(b, c) ανήκουν στην οντολογία, συνεπάγεται ότι και το στιγμιότυπο p(a, c) ανήκει στην οντολογία. Η σχέση πρόγονος είναι ένα παράδειγμα μεταβατικής ιδιότητας. Συμμετρική (inverse property): Εάν μια ιδιότητα αντικειμένου OP είναι συμμετρική, τότε εάν το στιγμιότυπό της op=(a,b) ανήκει στην οντολογία, τότε και το στιγμιότυπο op =(b,a) ανήκει επίσης στην οντολογία. Η ιδιότητα διπλανόσπίτι είναι ένα παράδειγμα συμμετρικής ιδιότητας. Παράλληλα με τις γλώσσες ορισμού οντολογιών υπάρχουν και διάφορα εργαλεία με εύχρηστο γραφικό περιβάλλον που διευκολύνουν τη δημιουργία και την επιμέλεια οντολογιών. Μερικά από αυτά είναι Protégé, WebODE, OntoEdit, κ.ά. Στην παρούσα 12

13 εργασία χρησιμοποιήθηκε το Protégé 4.2 το οποίο έχει υλοποιηθεί στη γλώσσα Java και κατασκευάστηκε στο πανεπιστήμιο Stanford. Εικόνα 2.2 Η οθόνη προβολής των οντοτήτων στο Protégé Σημασιολογική πλοήγηση Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται μία ραγδαία ανάπτυξη του όγκου των πληροφοριών που περιέχουν τα αρχεία που έχουμε αποθηκευμένα στους προσωπικούς μας υπολογιστές. Το γεγονός αυτό κυρίως οφείλεται στο ότι όλα πλέον μετατρέπονται σε ηλεκτρονική μορφή, για πιο εύκολη χρήση και επεξεργασία: από τραγούδια και ταινίες μέχρι και βιβλία, και από τις προσωπικές μας σημειώσεις μέχρι την επικοινωνία μας με πρόσωπα και οργανισμούς. Καθώς όμως ο όγκος των πληροφοριών αυξάνεται, η ανάγκη για αποτελεσματική αναζήτηση/πλοήγηση στον προσωπικό χώρο ψηφιακής πληροφορίας γίνεται συνεχώς πιο επιτακτική. Η αναζήτηση με βάση τη δομή (ιεραρχίες καταλόγων) εκτιμάται ότι έχει φτάσει στα όριά της και εκτιμάται ότι πιο αποτελεσματική μέθοδος αναζήτησης των πληροφοριών που περιέχουν τα αρχεία θα είναι μέσω της σημασιολογικής περιγραφής τους. Η περιγραφή αυτή ασχολείται με τον σημασιολογικό προσδιορισμό των αρχείων, ο οποίος βασίζεται στον συνδυασμό των πληροφοριών που προκύπτουν από την εξαγωγή χαρακτηριστικών από τα αρχεία. Το βασικό πλεονέκτημα της σημασιολογικής αναζήτησης είναι ότι προσπαθεί να προσεγγίσει την ανθρώπινη αντίληψη των αρχείων, 13

14 με αποτέλεσμα να είναι πιο περιγραφική και πιο εύχρηστη, καθώς δεν θα χρειάζεται να μετατρέψει ο χρήστης το ερώτημά όπως το αντιλαμβάνεται σε μία διαφορετική μορφή προκειμένου να το εισάγει στην κατάλληλη εφαρμογή. Λόγω της επιτακτικής αναγκαιότητας για αναζήτηση/πλοήγηση των αρχείων δόθηκε μεγάλη βαρύτητα στην κατασκευή διαφόρων εργαλείων διαχείρισης αρχείων (file managers) με σκοπό τον εντοπισμό των αρχείων που βρίσκονται στο προσωπικό μας σύστημα αρχείων. Ο τρόπος αναζήτησης που εφαρμόζουν οι εφαρμογές διαχείρισης αρχείων για αναζήτηση/πλοήγηση εξαρτάται από την πληροφορία που ήδη γνωρίζει ο χρήστης και βάσει αυτού χωρίζονται στις εξής κατηγορίες: (α) τέλεια αναζήτηση (perfect exploration), όταν δηλαδή ο χρήστης θέλει να εντοπίσει ένα αρχείο στο οποίο γνωρίζει το όνομα του και την τοποθεσία του, και (β) περιορισμένη/ατελής/μερική αναζήτηση (limited/incomplete/partial exploration) όταν δηλαδή ο χρήστης θέλει να εντοπίσει ένα αρχείο στο οποίο έχει ελλιπείς πληροφορίες. Πιθανές περιπτώσεις και στρατηγικές ανάκτησης αρχείων για αυτό το αρχείο είναι: Τοποθεσία γνωστή: Αν η τοποθεσία του αρχείου είναι γνωστή, ο χρήστης μπορεί να πλοηγηθεί στη συγκεκριμένη τοποθεσία και κατόπιν να αναζητήσει το αρχείο που χρειάζεται. Όνομα αρχείου γνωστό: Αν ολόκληρο ή μέρος του ονόματος του αρχείου είναι γνωστό, τότε ο χρήστης μπορεί να εκτελέσει αναζήτηση μέσω κάποιου σχετικού εργαλείου στο σύστημα αρχείων. Μεταδεδομένα γνωστά (ημερομηνία, λέξεις κλειδιά από το περιεχόμενο, συγγραφέας, κ.ά.): Ο χρήστης μπορεί να χρησιμοποιήσει μία εξειδικευμένη εφαρμογή διαχείρισης αρχείων που να επιτρέπει την αναζήτηση στα συγκεκριμένα μεταδεδομένα. Για παράδειγμα ο χρήστης μπορεί να κάνει αναζήτηση βάσει του τύπου αρχείου ή την ημερομηνία δημιουργίας του αρχείου. Σε ορισμένες εφαρμογές διαχείρισης αρχείων τα κριτήρια αναζήτησης μπορεί να εκλεπτυνθούν σταδιακά ώστε να περιορίσουν τον αριθμό των αποτελεσμάτων, ωστόσο η αναζήτηση δεν ήταν πάντα εύκολη. Η 14

15 αναζήτηση μπορεί να παρουσιάσει πάρα πολλά αποτελέσματα, τα μεταδεδομένα ενδέχεται να μην φιλτράρουν τα αποτελέσματα επαρκώς, ή ακόμη ο χρήστης μπορεί να μην θυμάται τις ακριβείς λέξεις κλειδιά. Η οντολογία που δημιουργείται στην παρούσα εργασία μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να υποστηριχθούν όλοι οι ανωτέρω τύποι αναζήτησης, μέσα από μία ενιαία εφαρμογή που θα χρησιμοποιεί την οντολογία ως πληροφοριακό αποθετήριο. 2.4 Δομή οντολογίας Οι κλάσεις της οντολογίας μας διαχωρίζονται σε δύο κύριες κατηγορίες, την Thing και τη Value class. Η κλάση Thing δείχνει το σύνολο όλων τον προσωπικών αντικειμένων που μπορεί να αποτελούνται από αφηρημένα ή απτά αντικείμενα. Η Value class είναι το σύνολο όλων των δυνατών τιμών. Ο λόγος προσθήκης της Value class στην οντολογία είναι η ανάγκη ύπαρξης αντικειμένων πληροφορίας, όπως για παράδειγμα τοποθεσία αρχείων, όνομα ιδιοκτήτη αρχείων (σε αντιδιαστολή με ένα πρόσωπο το οποίο έχει το όνομα ως ιδιότητα) κ.ο.κ. Η Εικόνα 2.3 παρουσιάζει τις κύριες κλάσεις της οντολογίας και την ιεραρχία is a (σχέση κλάσης υποκλάσης) που τις συνδέει. Εικόνα 2.3 Κλάσεις Υποκλάσεις 15

16 2.4.1 Βασικές κλάσεις της οντολογίας Κλάση Thing Σύνοψη: Η κλάση Thing αντιστοιχεί στη γενική έννοια του «Πράγματος», οποιασδήποτε δηλαδή έννοιας του πραγματικού κόσμου που θα αναπαρασταθεί στην οντολογία. Κύριες Υποκλάσεις: Living_Thing, Non_LivingThing, Organization Κλάση Living_Thing Σύνοψη: Η κλάση Living_Thing αντιστοιχεί στη γενική έννοια του «Έμβιου Όντος», περιλαμβάνοντας ανθρώπους, ζώα και φυτά. Κύριες Υποκλάσεις: Animal, Person, Plant Κλάση Person Σύνοψη: Η κλάση Person αντιστοιχεί στη γενική έννοια του «προσώπου», δηλ. του ανθρώπου. Η κλάση Person έχει μία υποκλάση τη Self που αναπαριστά τον ιδιοκτήτη της οντολογίας. Ο διαχωρισμός της κλάσης Self από την Person αποσκοπεί στο να ξεχωρίζουν εύκολα οι συσχετίσεις προς το αντικείμενο Self (που είναι πολυάριθμες) από τις συσχετίσεις προς τα άλλα αντικείμενα που αναπαριστούν πρόσωπα, κάτι που μπορεί να αξιοποιηθεί στην οπτικοποίηση της οντολογίας Κλάση Non_Living_Thing Σύνοψη: Η κλάση Non_Living_Thing αντιστοιχεί στη γενική έννοια του «μη έμβιου πράγματος», που μπορεί να περιγράψει μεταξύ άλλων και τους δίσκους του συστήματος. Κύρια υποκλάση: Disk Κλάση Disk Σύνοψη: Η κλάση Disk αντιστοιχεί στην έννοια του δίσκου του ηλεκτρονικού υπολογιστή. Ως στιγμιότυπα της κλάσης Disk καταχωρούνται όλοι οι δίσκοι που περιέχουν αρχεία, τα οποία εξετάζει η εφαρμογή που αναπτύχθηκε. 16

17 Κλάση StorageMedia Η κλάση StorageMedia είναι υποκλάση της ValueClass και μοντελοποιεί τις πηγές από τις οποίες αντλούνται δεδομένα. Οι πηγές μπορεί να είναι οι δίσκοι, τα αρχεία, τα , οι εφαρμογές τύπου instant messaging κ.λπ Κλάση Location Η κλάση Location είναι υποκλάση της ValueClass και μοντελοποιεί τους καταλόγους του δίσκου όπου αποθηκεύονται αρχεία Ιδιότητες Κλάσεων/Υποκλάσεων Πιο κάτω βλέπουμε τις διάφορες ιδιότητες που χαρακτηρίζουν μια κλάση. Η στήλη «Πεδίο ορισμού» δείχνει σε ποιες κλάσεις απαντάται η κάθε ιδιότητα, π.χ. η ιδιότητα creationdate αποτελεί ιδιότητα της File. Σημειώστε ότι μερικές ιδιότητες μπορεί να απαντώνται σε πάνω από μία κλάσεις. Όνομα ιδιότητας Τύπος ιδιότητας Πεδίο ορισμού haslocation String File hasname String File or Location or Not_Living_Thing Owner String Not_Living_Thing personname String Person relatedfile String Location or Organization or Person relatedthing String File comment String File creationdate String File disk_id String Disk filetype String File firstname String Person_Name honorificprefix String Person_Name 17

18 Όνομα ιδιότητας Τύπος ιδιότητας Πεδίο ορισμού honorificsuffix String Person_Name lastaccessdate String File lastmodifieddate String File metadata String File middle_name String Person_Name name String Name or Organization nickname String Person_Name path String Location prefix String Disk size String File surname String Person_Name 18

19 3 Λειτουργικότητα Προγράμματος 3.1 Δημιουργία Οντολογίας Αρχικά δημιουργείται ένα στιγμιότυπο της κλάσης Thing / Living Thing / Person / Self που αντιστοιχεί στον χρήστη. Στο συγκεκριμένο στιγμιότυπο συμπληρώνουμε μόνο το PersonName όπου αντιστοιχείται στο κατάλληλο instance Value Class / Name / Person name (το οποίο επίσης δημιουργείται). Για κάθε δίσκο του συστήματος δημιουργείται μία κλάση του Value Class / Storage Media / Disk όπου ιδιοκτήτης (owner) είναι το στιγμιότυπο Self (το οποίο ήδη έχουμε δημιουργήσει), πρόθεμα (prefix) είναι το γράμμα με το οποίο συμβολίζεται ο δίσκος (drive letter) 1 και hasname χρησιμοποιείται το label του δίσκου. Για κάθε κατάλογο που εντοπίζεται, δημιουργείται ένα στιγμιότυπο της κλάσης Value Class / Location. Στις ιδιότητες διαδρομή (path) και όνομα (hasname) καταχωρείται ως τιμή η διαδρομή του καταλόγου. Για κάθε αρχείο που εντοπίζεται, δημιουργείται ένα στιγμιότυπο της κλάσης Value Class / Storage media / File. Η ιδιότητα διαδρομή (haslocation) συνδέεται με το στιγμιότυπο της κλάσης Location που αντιστοιχεί στον κατάλογο που περιέχει το αρχείο. Η ιδιότητα ημερομηνίαδημιουργίας (creationdate) τίθεται στην τιμή που εξάγεται από το σύστημα ως ημερομηνία δημιουργίας του αρχείου και αντίστοιχα τίθενται και οι τιμές των ιδιοτήτων ημερομηνίατελευταίαςπρόσβασης (lastaccessdate) και ημερομηνίατελευταίαςτροποποίησης (LastModifiedDate). Η ιδιότητα τύποςαρχείου (filetype) αντιστοιχεί στο κομμάτι του ονόματος του αρχείου μετά την τελευταία τελεία (π.χ. doc, pdf κ.λπ.) και η ιδιότητα μέγεθος (size) αντιστοιχεί στο μέγεθος του αρχείου, όπως το αναφέρει το σύστημα. Τα προαναφερθέντα στοιχεία υπάρχουν σε όλα τα αρχεία, συνεπώς τίθενται για κάθε στιγμιότυπο της κλάσης Αρχείο. Ωστόσο, για τα αρχεία του Office μπορούμε να εξαγάγουμε ακόμα περισσότερες πληροφορίες, όπως: 1 Ο συμβολισμός δίσκων με γράμμα ισχύει για περιβάλλον windows. Για συστήματα Unix θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί το σημείο προσάρτησης (mount point) του δίσκου. 19

20 Author (συγγραφέας). Η ιδιότητα αυτή διαβάζεται από το αρχείο και αν δεν υπάρχει ήδη αντίστοιχο στιγμιότυπο της κλάσης Thing / Living thing / Person δημιουργείται ένα καινούργιο (αν υπάρχει, χρησιμοποιείται αυτό που ήδη υπάρχει). Το υπό εξέταση στιγμιότυπο της κλάσης Αρχείο συνδέεται με το σχετικό στιγμιότυπο της κλάσης Thing / Living thing / Person. Keywords (λέξεις κλειδιά). Κάθε keyword KW γίνεται μία τιμή της μορφής keyword: KW στο slot metadata. Comments (σχόλια). Τα σχόλια που είναι καταχωρημένα στα δεδομένα του αρχείου αντιγράφονται στην ιδιότητα "comment" του υπό εξέταση στιγμιότυπου της κλάσης Αρχείο. Company (εταιρεία). Η ιδιότητα αυτή διαβάζεται από το αρχείο και αν δεν υπάρχει ήδη αντίστοιχο στιγμιότυπο της κλάσης Thing / Organization δημιουργείται ένα (αν υπάρχει χρησιμοποιείται αυτό που ήδη υπάρχει). Το υπό εξέταση στιγμιότυπο της κλάσης Αρχείο συνδέεται με το σχετικό στιγμιότυπο της κλάσης Thing / Organization. Επίσης εξετάζονται και τα πεδία Title, Subject και Category των μεταδεδομένων, και αν εντοπισθούν μέσα σε αυτά ονόματα στιγμιότυπων της οντολογίας, τότε συνδέεται το υπό εξέταση στιγμιότυπο της κλάσης Αρχείο με το στιγμιότυπο. Για παράδειγμα αν ο τίτλο ενός εγγράφου είναι Πτυχιακή εργασία Περικλέους Και στην οντολογία υπάρχουν τα στιγμιότυπα Ι1 με όνομα Πτυχιακή εργασία Ι2 με όνομα Περικλέους 20

21 Τότε το καινούργιο αντικείμενο file συνδέεται με τα στιγμιότυπα Ι1 και Ι2. Με τον τρόπο αυτό, αν ο χρήστης έχει δημιουργήσει εκ των προτέρων αντικείμενα στην προσωπική του οντολογία, τα αντικείμενα συνδέονται με τα αρχεία με τα οποία τεκμαίρεται ότι συνδέονται. Η διαδικασία που περιγράφεται ανωτέρω εκτελείται αναδρομικά για όλο το τμήμα του συστήματος αρχείων που προσδιόρισε ο χρήστης. Όταν ολοκληρωθεί η εξέταση όλου του τμήματος του συστήματος αρχείων, η οντολογία αποθηκεύεται σε ένα αρχείο μορφής owl, το οποίο έχει ορίσει ο χρήστης. Εικόνα 3.1 Μέρος Κώδικα δημιουργίας κλάσεων 3.2 Βιβλιοθήκες Οι βιβλιοθήκες είναι υφιστάμενος κώδικας που μας παρέχει «έτοιμες» κάποιες βασικές λειτουργίες ώστε να μην χρειάζεται να τις υλοποιήσουμε εξαρχής, π.χ. εύρεση και διαχείριση ημερομηνίας/ώρας. Στην παρούσα πτυχιακή εργασία χρησιμοποιήθηκαν συνολικά πέντε βιβλιοθήκες της γλώσσας java. Η βασική λειτουργικότητα των βιβλιοθηκών αυτών, περιγράφεται συνοπτικά στη συνέχεια. 21

22 1. commons lang3 3.1 Οι τυποποιημένες βιβλιοθήκες της Java αποτυγχάνουν στην παροχή αρκετών μεθόδων για το χειρισμό των κλάσεων πυρήνα. Η βιβλιοθήκη Commons Lang παρέχει αυτές τις επιπλέον μεθόδους. H Lang παρέχει μια σειρά από βοηθητικά προγράμματα για το API java.lang, ιδίως για τις μεθόδους διαχείρισης συμβολοσειρών (String manipulation), βασικές αριθμητικές μεθόδους, object reflection, συγχρονισμός, δημιουργία και serialization και τις ιδιότητες του συστήματος. Επιπλέον περιέχει βασικές βελτιώσεις για java.util.date και μια σειρά από βοηθητικά προγράμματα αφιερωμένα στο να βοηθήσουν με τις μεθόδους δόμησης, όπως hashcode, tostring και equals. 2. poi Η βιβλιοθήκη POI είναι μια βιβλιοθήκη της Java η οποία έχει σκοπό να επιτρέπει την ανάλυση αρχείων του Microsoft Office με διαφορετικές μορφές, όπως Excel, Power point, Visio, MS Word, κ.λπ. Το όνομα POI είναι αρκτικόλεξο της φράσης «Poor Obfuscation Implementation» («υλοποίηση κακής συσκότισης»), αναφερόμενο χιουμοριστικά στο γεγονός ότι οι μορφές αρχείων φαινόταν να είναι σκόπιμα ασαφής. Μαζί με την POI υπάρχουν και άλλες βιβλιοθήκες και εξαρτήσεις που την πλαισιώνουν, οι οποίες είναι: α. poi examples β. poi excelant γ. poi ooxml δ. poi ooxml schemas ε. poi scratchpad stax api Η βιβλιοθήκη Stax υλοποιεί ένα πρότυπο API επεξεργασίας XML που μας επιτρέπει να κάνουμε streaming XML δεδομένα από και προς την εφαρμογή μας. 4. xmlbeans XMLBeans είναι ένα εργαλείο που μας επιτρέπει να έχουμε πρόσβαση σε όλες τις δυνατότητες της XML μέσω της γλώσσας Java. Η ιδέα είναι ότι μπορούμε να επωφεληθούμε από τον πλούτο και τα χαρακτηριστικά της XML και XML Schema και 22

23 να έχουμε αυτά τα χαρακτηριστικά ομαδοποιημένα όσο το δυνατόν πιο φυσικά με την αντίστοιχη γλώσσα της Java. 5. dom4j Η dom4j είναι μία εύκολή στη χρήση,open source βιβλιοθήκη για εργασία με XML, XPath και XLST για την πλατφόρμα Java. 3.3 Οδηγίες Χρήσης Έχοντας στη διάθεσή μας τον πρωτογενή κώδικα, απαιτείται να ακολουθήσουμε μία σειρά από βήματα ούτως ώστε αυτός να μεταγλωττισθεί και να εκτελεστεί, προκειμένου επιτύχουμε τη διαδρομή της προσωπικής οντολογίας. Ο ακριβής τρόπος μεταγλώττισης και εκτέλεσης ωστόσο είναι ισχυρά εξαρτώμενος από το περιβάλλον ανάπτυξης που χρησιμοποιείται. Στη συνέχεια, θα περιγραφούν τα απαραίτητα βήματα που πρέπει να εκτελεσθούν όταν χρησιμοποιείται το περιβάλλον ανάπτυξης NetBeans IDE 7.3. Θεωρώντας ότι έχουμε εγκαταστημένο το NetBeans IDE 7.3 αρχικά: 1. Ανοίγουμε την καρτέλα File New Project. 2. Στο παράθυρο categories επιλέγουμε Java. 3. Στο παράθυρο Projects επιλέγουμε Java Projects with Existing Sources. 4. Πατούμε το κουμπί Next 5. Στο πεδίο Project Name γράφουμε πώς θέλουμε να ονομάσουμε το συγκεκριμένο project. 6. Στο πεδίο Project Location επιλέγω τον κατάλογο (folder) εντός του οποίου περιέχονται οι κατάλογοι source και lib. 7. Πατάμε το κουμπί Finish. Μετά από τα πιο πάνω βήματα μας φορτώνει το project με όλα τα αρχεία του κώδικα που υπάρχουν. Προκειμένου ωστόσο να μεταγλωττισθεί και να εκτελεσθεί επιτυχώς ο κώδικας, είναι απαραίτητο να προσθέσουμε και τις βιβλιοθήκες που περιέχουν την «έτοιμη» λειτουργικότητα που χρησιμοποιεί ο κώδικας (πρβλ. ενότητα 3.2). 23

24 8. Αριστερά στο παράθυρο project θα βρούμε το δέντρο με τις ιδιότητες του. Κάνουμε δεξί κλικ στο Libraries και επιλέγουμε Add Jar/Folder. 9. Επιλέγουμε όλες τις βιβλιοθήκες που υπάρχουν στον κατάλογο lib και πατάμε Open. 10. Τώρα κάνουμε δεξί κλικ στο όνομα του project και πατάμε properties. 11. Πηγαίνουμε στο tab Run. 12. Στο πεδίο Arguments (εικόνα 3.2) γράφουμε -o owlfilespec i directory όπου owlfilespec είναι το όνομα του αρχείου OWL όπου επιθυμούμε να αποθηκευθεί η οντολογία και directory είναι η ρίζα της ιεραρχίας του συστήματος αρχείων που επιθυμούμε να εξετάσουμε. Για παράδειγμα, αν εισάγουμε o c:\users\g.pericleous\desktop\test.owl i C:\Users\g.pericleous\Desktop\test θα εξετασθεί το σύστημα αρχείων κάτω από τον κατάλογο C:\Users\g.pericleous\Desktop\test και η οντολογία θα γραφεί σε μορφή OWL στο αρχείο c:\users\g.pericleous\desktop\test.owl 13. Πατάμε OK. 24

25 Εικόνα 3.2 Παράθυρο δήλωσης Arguments NetBeans 7.3 Τώρα μπορούμε να εκτελέσουμε το πρόγραμμα. Μετά από μία επιτυχή εκτέλεση, το πρόγραμμα θα εμφανίζει το μήνυμα «BUILD SUCCESSFUL» και θα δημιουργήσει το αρχείο στο σημείο και το όνομα που του δηλώσαμε στο βήμα 12. Το αρχείο της οντολογίας που έχει δημιουργηθεί μπορούμε να το ανοίξουμε στο Protégé για περαιτέρω επεξεργασία και εξαγωγή διαφόρων συμπερασμάτων, να το φορτώσουμε σε μία εφαρμογή οπτικοποίησης κ.ο.κ. 25

ΤΙΤΛΟΣ ΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: GoNToggle: ΕΞΥΠΝΗ ΜΗΧΑΝΗ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗΣ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΟΝΤΟΛΟΓΙΩΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΕΡΕΥΝΑΣ: ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ:

ΤΙΤΛΟΣ ΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: GoNToggle: ΕΞΥΠΝΗ ΜΗΧΑΝΗ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗΣ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΟΝΤΟΛΟΓΙΩΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΕΡΕΥΝΑΣ: ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ: ΤΙΤΛΟΣ ΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: GoNToggle: ΕΞΥΠΝΗ ΜΗΧΑΝΗ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗΣ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΟΝΤΟΛΟΓΙΩΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΕΡΕΥΝΑΣ: Υπολογιστικά Συστήµατα & Τεχνολογίες Πληροφορικής ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ: Γιώργος Γιαννόπουλος, διδακτορικός φοιτητής

Διαβάστε περισσότερα

Αναπαράσταση Γνώσης και Αναζήτηση στον Σηµασιολογικό Ιστό

Αναπαράσταση Γνώσης και Αναζήτηση στον Σηµασιολογικό Ιστό Αναπαράσταση Γνώσης και Αναζήτηση στον Σηµασιολογικό Ιστό Αλέξανδρος Βαλαράκος (alexv@iit.demokritos.gr) (alexv@aegean.gr) Υποψήφιος ιδάκτορας Τµήµα Μηχανικών Υπολογιστικών και Πληροφοριακών Συστηµάτων.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧ/ΚΩΝ Η/Υ & ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΓΝΩΣΗΣ ΣΤΟΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΙΣΤΟ ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧ/ΚΩΝ Η/Υ & ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΓΝΩΣΗΣ ΣΤΟΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΙΣΤΟ ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧ/ΚΩΝ Η/Υ & ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΓΝΩΣΗΣ ΣΤΟΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΙΣΤΟ 2010-2011 2011-2012 ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Στα πλαίσια της εργασίας θα δημιουργήσετε μια οντολογία που να αναπαριστά

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5. Δημιουργία φορμών για τη βάση δεδομένων DVDclub

Κεφάλαιο 5. Δημιουργία φορμών για τη βάση δεδομένων DVDclub Κεφάλαιο 5. Δημιουργία φορμών για τη βάση δεδομένων DVDclub Σύνοψη Σ αυτό το κεφάλαιο θα περιγράψουμε τη δημιουργία φορμών, προκειμένου να εισάγουμε δεδομένα και να εμφανίζουμε στοιχεία από τους πίνακες

Διαβάστε περισσότερα

Βιοϊατρική τεχνολογία

Βιοϊατρική τεχνολογία Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Βιοϊατρική τεχνολογία Ενότητα 5: Οξύμετρο (OxyPro Project) Αν. καθηγητής Αγγελίδης Παντελής e-mail: paggelidis@uowm.gr ΕΕΔΙΠ Μπέλλου Σοφία e-mail: sbellou@uowm.gr

Διαβάστε περισσότερα

SilverPlatter WebSPIRS 4.1.

SilverPlatter WebSPIRS 4.1. WebSPIRS 4.1. Η υπηρεσία WebSPIRS από τη SilverPlatter αποτελεί ένα φιλικό εργαλείο πρόσβασης και αναζήτησης σε περιεχόμενα βάσεων δεδομένων. Η Βιβλιοθήκη και Κέντρο Πληροφόρησης του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας

Διαβάστε περισσότερα

2. Εισαγωγή Δεδομένων σε Σχεσιακή Βάση Δεδομένων

2. Εισαγωγή Δεδομένων σε Σχεσιακή Βάση Δεδομένων 2. Εισαγωγή Δεδομένων σε Σχεσιακή Βάση Δεδομένων Μετά τον μετασχηματισμό των δεδομένων με τη χρήση του Excel, τα δεδομένα θα εισαχθούν σε μια σχεσιακή βάση δεδομένων (Microsoft SQL Sever 2005) ώστε να

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασµός Ανάπτυξη Οντολογίας

Σχεδιασµός Ανάπτυξη Οντολογίας Σχεδιασµός Ανάπτυξη Οντολογίας ΈλεναΜάντζαρη, Γλωσσολόγος, Ms.C. ΙΑΤΡΟΛΕΞΗ: Ανάπτυξη Υποδοµής Γλωσσικής Τεχνολογίας για το Βιοϊατρικό Τοµέα Τι είναι η οντολογία; Μιαοντολογίαείναιέναλεξικόόρωνπου διατυπώνονται

Διαβάστε περισσότερα

Αντικειμενοστραφής Προγραμματισμός I (5 ο εξ) Εργαστήριο #2 ο : Ανατομία προγραμμάτων εφαρμογών, η

Αντικειμενοστραφής Προγραμματισμός I (5 ο εξ) Εργαστήριο #2 ο : Ανατομία προγραμμάτων εφαρμογών, η Αντικειμενοστραφής Προγραμματισμός I (5 ο εξ) Εργαστήριο #2 ο : Ανατομία προγραμμάτων εφαρμογών, η μέθοδος main(), εμφάνιση μηνυμάτων, Java προγράμματα που εκτελούν αριθμητικές πράξεις Γαβαλάς Δαμιανός

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ Ιονίων Νήσων Εργαστηριακές Ασκήσεις στα Γεωγραφικά Συστήματα Πληροφοριών

ΤΕΙ Ιονίων Νήσων Εργαστηριακές Ασκήσεις στα Γεωγραφικά Συστήματα Πληροφοριών ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 1ο 1.1. Εισαγωγή στα Γεωγραφικά Συστήματα Πληροφοριών ArcGIS 1.1.1. Η δομή του ArcGIS: Το ArcGIS είναι μια ολοκληρωμένη συλλογή από προϊόντα λογισμικού GIS. Παρέχει μια πλατφόρμα για διαδικασίες

Διαβάστε περισσότερα

Διδάσκων: Παναγιώτης Ανδρέου

Διδάσκων: Παναγιώτης Ανδρέου Διάλεξη 6: Αφαιρετικότητα, Βιβλιοθήκες Στην ενότητα αυτή θα μελετηθούν τα εξής επιμέρους θέματα: - Αφαιρετικότητα -Βιβλιοθήκες (packages) Διδάσκων: Παναγιώτης Ανδρέου ΕΠΛ233 Αντικειμενοστρεφής Προγραμματισμός

Διαβάστε περισσότερα

Ο ArcCatalog χρησιμοποιείται για την πλοήγηση / διαχείριση χωρικών δεδοµένων.

Ο ArcCatalog χρησιμοποιείται για την πλοήγηση / διαχείριση χωρικών δεδοµένων. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 3 ο : ArcCatalog Πηγές δεδομένων Γεωβάση Τι είναι ο ArcCatalog? Ο ArcCatalog χρησιμοποιείται για την πλοήγηση / διαχείριση χωρικών δεδοµένων. Η εφαρμογή του ArcCatalog παρέχει τη δυνατότητα

Διαβάστε περισσότερα

METALIB Σύστημα μετα-αναζήτησης για ηλεκτρονικές πηγές πληροφόρησης

METALIB Σύστημα μετα-αναζήτησης για ηλεκτρονικές πηγές πληροφόρησης METALIB Σύστημα μετα-αναζήτησης για ηλεκτρονικές πηγές πληροφόρησης Βιβλιοθήκη & Κέντρο Πληροφόρησης, Πανεπιστημίου Λευκωσίας E-mail: libithelp@unic.ac.cy Τηλ: 22444772 Έκδοση: Μάρτιος 2013 (ES, GC, KP)

Διαβάστε περισσότερα

Document Scanning System Ιανουάριος, 2014

Document Scanning System Ιανουάριος, 2014 Document Scanning System Ιανουάριος, 2014 Το DSS, είναι ένα ολοκληρωμένο συστημα διαχείρισης ψηφιοποίησης εγγράφων, αφού εκτός από την διαδικασία ψηφιοποίησης των εγγράφων, αρχειοθετεί και μία σειρά δεδομένων

Διαβάστε περισσότερα

Searching and Downloading OpenStreetMap Data

Searching and Downloading OpenStreetMap Data Searching and Downloading OpenStreetMap Data QGIS Tutorials and Tips Author Ujaval Gandhi http://google.com/+ujavalgandhi Translations by Christina Dimitriadou Paliogiannis Konstantinos Tom Karagkounis

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα. 1 Εισαγωγή στις οµές εδοµένων 3. 2 Στοίβα (Stack) 5

Περιεχόµενα. 1 Εισαγωγή στις οµές εδοµένων 3. 2 Στοίβα (Stack) 5 Περιεχόµενα 1 Εισαγωγή στις οµές εδοµένων 3 2 Στοίβα (Stack) 5 i ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ii Πληροφορίες Εργαστηρίου Σκοπός του εργαστηρίου Το εργαστήριο οµές εδοµένων αποσκοπεί στην εφαρµογή των τεχνολογιών

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ ΚΑΒΑΛΑΣ. Πτυχιακή εργασία ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Μιλτιάδης Κακλαμάνης

ΤΕΙ ΚΑΒΑΛΑΣ. Πτυχιακή εργασία ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Μιλτιάδης Κακλαμάνης Σελίδα 1από ΤΕΙ ΚΑΒΑΛΑΣ Πτυχιακή εργασία Δικτυακή Εφαρμογή διαχείρισης ηλεκτρονικών εγγράφων υπηρεσίας. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Μιλτιάδης Κακλαμάνης Σελίδα 2από Κατάλογος περιεχομένων ΕΙΣΑΓΩΓΗ...1 Σχετιζόμενα πρόσωπα...3

Διαβάστε περισσότερα

Πρόσβαση μέσω webdav. ΚΕ.Δ.Δ. Τ.Ε.Ι. Μεσολογγίου. 3. Στην συνέχεια πληκτρολογούμε το username και το password και πατάμε στο κουμπί Είσοδος.

Πρόσβαση μέσω webdav. ΚΕ.Δ.Δ. Τ.Ε.Ι. Μεσολογγίου. 3. Στην συνέχεια πληκτρολογούμε το username και το password και πατάμε στο κουμπί Είσοδος. Πρόσβαση μέσω webdav Πριν χρησιμοποιήσουμε το webdav θα πρέπει να κάνουμε login στο Pithos ώστε να αντιγράψουμε τα Credentials που απαιτούνται για την συνέχεια. Αυτό γίνεται ακολουθώντας τα παρακάτω βήματα

Διαβάστε περισσότερα

ΒΟΗΘΕΙΑ για τη χρήση του ιδρυματικού αποθετηρίου ΥΠΑΤΙΑ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΒΟΗΘΕΙΑ για τη χρήση του ιδρυματικού αποθετηρίου ΥΠΑΤΙΑ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΒΟΗΘΕΙΑ για τη χρήση του ιδρυματικού αποθετηρίου ΥΠΑΤΙΑ Το Ιδρυματικό Αποθετήριο του ΤΕΙ Αθήνας συλλέγει, τεκμηριώνει, αποθηκεύει και διατηρεί ψηφιακό περιεχόμενο έρευνας και εκπαίδευσης. Περιλαμβάνει

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΉΜΙΟ ΚYΠΡΟΥ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΉΜΙΟ ΚYΠΡΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΉΜΙΟ ΚYΠΡΟΥ ΟΔΗΓΟΣ ΣΥΝΔΕΣΗΣ ΣΤO ΔΙΚΤΥΟ ΤΟΥ ΤΠΚ ΜΕΣΩ ΤΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΑΠΟΜΑΚΡΥΣΜΕΝΗΣ ΠΡΟΣΒΑΣΗΣ VPN ΥΣΠΤ Η υπηρεσία πρόσβασης στο δίκτυο δεδομένων του ΤΠΚ μέσω εικονικού ιδιωτικού δικτύου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΛ233 Βιβλιοθήκες και Προσδιοριστές Πρόσβασης στην JAVA

ΕΠΛ233 Βιβλιοθήκες και Προσδιοριστές Πρόσβασης στην JAVA Βιβλιοθήκες και Προσδιοριστές Πρόσβασης στην JAVA 2 «Μονάδα Μετάφρασης» 2 «Μονάδα Μετάφρασης» Όταν δημιουργείται ένα αρχείο πηγαίου κώδικα στην Java, το αρχείο καλείται µονάδα µετάφρασης (compilation unit)

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 3: Προγραμματιστικά Περιβάλλοντα και το Πρώτο Πρόγραμμα C

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 3: Προγραμματιστικά Περιβάλλοντα και το Πρώτο Πρόγραμμα C ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 3: Προγραμματιστικά Περιβάλλοντα και το Πρώτο Πρόγραμμα C Στο εργαστήριο αυτό, θα ασχοληθούμε με δύο προγραμματιστικά περιβάλλοντα για τη γλώσσα C: τον gcc μεταγλωττιστή της C σε περιβάλλον

Διαβάστε περισσότερα

Μεταδεδομένα στο Ψηφιακό περιβάλλον

Μεταδεδομένα στο Ψηφιακό περιβάλλον Μεταδεδομένα στο Ψηφιακό περιβάλλον Μονάδα Αριστείας Ανοικτού Λογισμικού - Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Ψηφιακό Τεκμήριο Οτιδήποτε υπάρχει σε ηλεκτρονική μορφή και μπορεί να προσπελαστεί μέσω υπολογιστή Μεταδεδομένα

Διαβάστε περισσότερα

Επίλυση προβλήματος με Access

Επίλυση προβλήματος με Access Δ.1. Το προς επίλυση πρόβλημα Ζητείται να κατασκευάσετε τα αρχεία και τα προγράμματα μιας εφαρμογής καταχώρησης Δαπανών μελών ΔΕΠ (Διδακτικό και Ερευνητικό Προσωπικό) για την παρακολούθηση του απολογισμού

Διαβάστε περισσότερα

public void printstatement() { System.out.println("Employee: " + name + " with salary: " + salary);

public void printstatement() { System.out.println(Employee:  + name +  with salary:  + salary); Κληρονομικότητα Η κληρονομικότητα (inheritance) αποτελεί έναν από τους χαρακτηριστικότερους μηχανισμούς των αντικειμενοστρεφών γλωσσών προγραμματισμού. Επιτρέπει την δημιουργία μιας νέας κλάσης απορροφώντας

Διαβάστε περισσότερα

Το πρόγραμμα HelloWorld.java. HelloWorld. Κλάσεις και Αντικείμενα (2) Ορισμός μιας Κλάσης (1) Παύλος Εφραιμίδης pefraimi ee.duth.

Το πρόγραμμα HelloWorld.java. HelloWorld. Κλάσεις και Αντικείμενα (2) Ορισμός μιας Κλάσης (1) Παύλος Εφραιμίδης pefraimi <at> ee.duth. Το πρόγραμμα HelloWorld.java Σχόλια στη Java HelloWorld Παύλος Εφραιμίδης pefraimi ee.duth.gr Java Το πρόγραμμα HelloWorld 1 Java Το πρόγραμμα HelloWorld 2 Σχόλια στη Java ΗγλώσσαJava υποστηρίζει

Διαβάστε περισσότερα

Αρχές Τεχνολογίας Λογισμικού Εργαστήριο

Αρχές Τεχνολογίας Λογισμικού Εργαστήριο Αρχές Τεχνολογίας Λογισμικού Εργαστήριο Κωδικός Μαθήματος: TP323 Ώρες Εργαστηρίου: 2/εβδομάδα (Διαφάνειες Νίκου Βιδάκη) 1 JAVA Inheritance Εβδομάδα Νο. 3 2 Προηγούμενο μάθημα (1/2) Τι είναι αντικείμενο?

Διαβάστε περισσότερα

Εγχειρίδιο Χρήσης-Οδηγός Εκπαίδευσης Χρηστών. - Δήμος Δέλτα - Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

Εγχειρίδιο Χρήσης-Οδηγός Εκπαίδευσης Χρηστών. - Δήμος Δέλτα - Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Ανάπτυξη διαδικτυακής εφαρμογής υποστήριξης των δράσεων περιβαλλοντικής διαχείρισης της παράκτιας ζώνης του Θερμαϊκού Κόλπου και διαδραστικής εφαρμογής αναφοράς περιβαλλοντικών προβλημάτων Εγχειρίδιο Χρήσης-Οδηγός

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Δομημένος Προγραμματισμός (C#) Τμήμα Μηχανολογίας Νικόλαος Ζ. Ζάχαρης Καθηγητής Εφαρμογών

Εργαστήριο Δομημένος Προγραμματισμός (C#) Τμήμα Μηχανολογίας Νικόλαος Ζ. Ζάχαρης Καθηγητής Εφαρμογών Εργαστήριο Δομημένος Προγραμματισμός (C#) Τμήμα Μηχανολογίας Νικόλαος Ζ. Ζάχαρης Καθηγητής Εφαρμογών Σκοπός Nα κατασκευάσουν πίνακες από δεδομένα. Να κατασκευάσουν συναρτήσεις με πίνακες. Να κάνουν χρήση

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογή Διαχείρισης Ψηφιακής Πληροφορίας ΟΔΗΓΟΣ ΧΡΗΣΗΣ System Συμβουλευτική Α.Ε

Εφαρμογή Διαχείρισης Ψηφιακής Πληροφορίας ΟΔΗΓΟΣ ΧΡΗΣΗΣ System Συμβουλευτική Α.Ε σχετικά με τον έλεγχο της καπνιστικής συνήθειας 1 25 Λογισμικές εφαρμογές καταγραφής και αξιοποίησης πληροφοριών σχετικά με τον έλεγχο της καπνιστικής συνήθειας Λογισμική Εφαρμογή Διαχείρισης Ψηφιακής

Διαβάστε περισσότερα

Πως θα κατασκευάσω το πρώτο πρόγραμμα;

Πως θα κατασκευάσω το πρώτο πρόγραμμα; Εργαστήριο Δομημένος Προγραμματισμός (C#) Τμήμα Μηχανολογίας Νικόλαος Ζ. Ζάχαρης Καθηγητής Εφαρμογών Σκοπός Να γίνει εξοικείωση το μαθητών με τον ΗΥ και το λειτουργικό σύστημα. - Επίδειξη του My Computer

Διαβάστε περισσότερα

Διάγραμμα Κλάσεων. Class Diagram

Διάγραμμα Κλάσεων. Class Diagram Διάγραμμα Κλάσεων Class Diagram Γενικά Ορίζει τις κλάσεις αντικειμένων σε ένα σύστημα, τις μεθόδους και τις συναρτήσεις τους, και τις συσχετίσεις μεταξύ των κλάσεων. Περιγράφουν την δομή και συμπεριφορά

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΤΗ. Ηλεκτρονική Υποβολή Α.Π.Δ.

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΤΗ. Ηλεκτρονική Υποβολή Α.Π.Δ. ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΤΗ Ηλεκτρονική Υποβολή Α.Π.Δ. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1) Είσοδος στην εφαρμογή 2) Δημιουργία Περιόδου Υποβολής 2.α) Ακύρωση Περιόδου Υποβολής 3) Μέθοδος Υποβολής: Συμπλήρωση Φόρμας 3.α) Συμπλήρωση

Διαβάστε περισσότερα

NetBeans και σχετικά προγράμματα. Κακαρόντζας Γεώργιος Κέντρο Αριστείας Ανοιχτού Λογισμικού ΑΠΘ 1ο Θερινό Σχολείο Κώδικα

NetBeans και σχετικά προγράμματα. Κακαρόντζας Γεώργιος Κέντρο Αριστείας Ανοιχτού Λογισμικού ΑΠΘ 1ο Θερινό Σχολείο Κώδικα NetBeans και σχετικά προγράμματα Κακαρόντζας Γεώργιος Κέντρο Αριστείας Ανοιχτού Λογισμικού ΑΠΘ 1ο Θερινό Σχολείο Κώδικα Ατζέντα Εγκατάσταση προγραμμάτων Java NetBeans MySQL Δημιουργία απλής εφαρμογής διαδικτύου

Διαβάστε περισσότερα

Συνοπτικό εγχειρίδιο χρήσης του Microsoft Visual Studio 2010

Συνοπτικό εγχειρίδιο χρήσης του Microsoft Visual Studio 2010 Τμήμα Πληροφορικής & Επικοινωνιών Τομέας Υπολογιστικών Τεχνικών & Συστημάτων Συνοπτικό εγχειρίδιο χρήσης του Microsoft Visual Studio 2010 Ιωάννης Γεωργουδάκης - Πάρις Μαστοροκώστας Σεπτέμβριος 2011 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για την εγκατάσταση του πακέτου Cygwin

Οδηγίες για την εγκατάσταση του πακέτου Cygwin Οδηγίες για την εγκατάσταση του πακέτου Cygwin Ακολουθήστε τις οδηγίες που περιγράφονται σε αυτό το file μόνο αν έχετε κάποιο laptop ή desktop PC που τρέχουν κάποιο version των Microsoft Windows. 1) Copy

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 6: Συναρτήσεις και Αναδρομή

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 6: Συναρτήσεις και Αναδρομή ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 6: Συναρτήσεις και Αναδρομή Στο εργαστήριο αυτό θα μάθουμε για τη χρήση συναρτήσεων με σκοπό την κατασκευή αυτόνομων τμημάτων προγραμμάτων που υλοποιούν μία συγκεκριμένη διαδικασία, τα οποία

Διαβάστε περισσότερα

3 Αλληλεπίδραση Αντικειμένων

3 Αλληλεπίδραση Αντικειμένων Αφαίρεση και Αρθρωσιμότητα 3 Αλληλεπίδραση Αντικειμένων Πώς συνεργάζονται τα αντικείμενα που δημιουργούμε Αφαίρεση (abstraction) είναι η δυνατότητα να αγνοούμε τις λεπτομέρειες και να εστιάζουμε την προσοχή

Διαβάστε περισσότερα

(Διαφάνειες Νίκου Βιδάκη)

(Διαφάνειες Νίκου Βιδάκη) (Διαφάνειες Νίκου Βιδάκη) JAVA Inheritance Εβδομάδα Νο. 3 2 Προηγούμενο μάθημα (1/2) Τι είναι αντικείμενο? Ανάλυση αντικειμένων Πραγματικά αντικείμενα Καταστάσεις Συμπεριφορές Αντικείμενα στον προγραμματισμό

Διαβάστε περισσότερα

Generics και ArrayLists

Generics και ArrayLists ΑΤΕΙ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Αλγοριθμική και Προγραμματισμός Παναγιώτης Σφέτσος sfetsos@it.teithe.gr Generics και ArrayLists Προσοχή!!! Να εκτελεστούν πρώτα όλες οι ασκήσεις τις Θεωρίας

Διαβάστε περισσότερα

Σύστημα υποβολής αιτήσεων υποψήφιων συνεργατών ΕΚΤ

Σύστημα υποβολής αιτήσεων υποψήφιων συνεργατών ΕΚΤ Σύστημα υποβολής αιτήσεων υποψήφιων συνεργατών ΕΚΤ 1 Λειτουργικές απαιτήσεις Το σύστημα υποβολής αιτήσεων υποψήφιων συνεργατών στοχεύει στο να επιτρέπει την πλήρως ηλεκτρονική υποβολή αιτήσεων από υποψήφιους

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Βάσεων Δεδομένων. Entity-Relationship Diagram (ER)

Εργαστήριο Βάσεων Δεδομένων. Entity-Relationship Diagram (ER) Εργαστήριο Βάσεων Δεδομένων Entity-Relationship Diagram (ER) ER Diagram Το διάγραμμα οντοτήτων-συσχετίσεων (entityrelationship diagram) είναι ένας τρόπος αφηρημένης και εννοιολογικής αναπαράστασης των

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Τμήμα Τηλεπληροφορικής & Διοίκησης

Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Τμήμα Τηλεπληροφορικής & Διοίκησης Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Τμήμα Τηλεπληροφορικής & Διοίκησης Κατάλογος Περιεχομένων 1 ΑΣΎΜΜΕΤΡΗ ΚΡΥΠΤΟΓΡΑΦΊΑ ΚΑΙ PGP...- 3-1.1 ΕΙΣΑΓΩΓΉ...- 3-1.2 ΤΙ ΕΊΝΑΙ ΤΟ PGP;...- 4-1.3 ΤΟ PGP ΒΉΜΑ ΒΉΜΑ......-

Διαβάστε περισσότερα

GET SDI PORTAL v1. Οδηγός Βοήθειας

GET SDI PORTAL v1. Οδηγός Βοήθειας GET SDI PORTAL v1 Οδηγός Βοήθειας Μεταδεδομένα εγγράφου Στοιχείο/Element Τιμή/value Ημερομηνία/Date 2011-06-16 Τίτλος/Title GETSDIPortal_v1_Help_v1.0 Θέμα/Subject Οδηγός Βοήθειας Έκδοση/Version 1.0 Σελίδα

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονικός Κατάλογος της Βιβλιοθήκης (OPAC)

Ηλεκτρονικός Κατάλογος της Βιβλιοθήκης (OPAC) Ο ηλεκτρονικός κατάλογος (OPAC) είναι το online σύστημα αναζήτησης στο αυτοματοποιημένο σύστημα της Βιβλιοθήκης (GEAC-ADVANCE), για την τοπική συλλογή της. Το περιβάλλον αλληλεπίδρασης (interface) είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟΣΤΡΑΦΟΥΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ. Σύνθεση αντικειμένων Παράδειγμα: Τμήμα πανεπιστημίου

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟΣΤΡΑΦΟΥΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ. Σύνθεση αντικειμένων Παράδειγμα: Τμήμα πανεπιστημίου ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟΣΤΡΑΦΟΥΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ Σύνθεση αντικειμένων Παράδειγμα: Τμήμα πανεπιστημίου Μεγάλο παράδειγμα Θέλουμε να δημιουργήσουμε ένα λογισμικό για ένα τμήμα πανεπιστημίου. Το τμήμα έχει 4

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗ Μ Ι Ο ΥΡ Γ Ι Α W I K I με τ η χρήση τ η ς υπ ηρεσίας h t t p : /www.wik id ot.com /

ΔΗ Μ Ι Ο ΥΡ Γ Ι Α W I K I με τ η χρήση τ η ς υπ ηρεσίας h t t p : /www.wik id ot.com / ΔΗ Μ Ι Ο ΥΡ Γ Ι Α W I K I με τ η χρήση τ η ς υπ ηρεσίας h t t p : /www.wik id ot.com / 1. Τι είναι το wikidot Το wikidot είναι ένας δικτυακός τόπος στον οποίο κάθε χρήστης έχει το δικαίωμα να δημιουργήσει

Διαβάστε περισσότερα

Εγχειρίδιο διαχείρισης χρηστών και λιστών διανομής για τον Υπεύθυνο Φορέα του Δικτύου "Σύζευξις" -1-

Εγχειρίδιο διαχείρισης χρηστών και λιστών διανομής για τον Υπεύθυνο Φορέα του Δικτύου Σύζευξις -1- -1- 1 Διαχείριση Χρηστών...3 1.1 Υπηρεσίες...5 1.1.1 Δημιουργία νέου χρήστη...6 1.1.2 Αναζήτηση χρήστη...7 1.1.2 Επεξεργασία στοιχείων χρήστη...8 1.1.3 Δημιουργία /Επεξεργασία mailbox plan...10 1.1.4 Ενεργοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

Δομές Δεδομένων. Σημειώσεις από το εργαστήριο για τον χειρισμό του προγράμματος Eclipse. 5ο εξάμηνο. v1.0

Δομές Δεδομένων. Σημειώσεις από το εργαστήριο για τον χειρισμό του προγράμματος Eclipse. 5ο εξάμηνο. v1.0 Δομές Δεδομένων 5ο εξάμηνο Σημειώσεις από το εργαστήριο για τον χειρισμό του προγράμματος Eclipse v1.0 Τις σημειώσεις κράτησαν και διαμόρφωσαν σε word οι: Κονδύλη Γαλήνη, ΑΜ 5576 Μάλλιου Χριστίνα, ΑΜ 5413

Διαβάστε περισσότερα

ιαδικτυακές Εφαρµογές

ιαδικτυακές Εφαρµογές ιαδικτυακές Εφαρµογές µε Java2 Στοιχεία ικτυακής Επικοινωνίας Όροι IP address 32bit αριθµός που χρησιµοποιείται από το Internet Protocol για την παράδοση δεδοµένων στο σωστό υπολογιστή στο δίκτυο. Port

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ. της Πλατφόρμας Τηλεκατάρτισης

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ. της Πλατφόρμας Τηλεκατάρτισης ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ της Πλατφόρμας Τηλεκατάρτισης ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Εισαγωγή...2 2. Αρχική σελίδα, Εισαγωγή & Περιβάλλον Συστήματος...3 2.1. Αρχική σελίδα εισαγωγής...3 2.2. Εισαγωγή στην Πλατφόρμα Τηλε-κατάρτισης...4

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες Χρήσης V 1.02

Οδηγίες Χρήσης V 1.02 e-myf εφαρμογή διαχείρισης Συγκεντρωτικής Τιμολογίων σύμφωνο με τον ΚΦΑΣ Οδηγίες Χρήσης V 1.02 Περιεχόμενα Σελίδα Έναρξη εφαρμογής 2 Παραστατικά Εσόδων 2 Συγκεντρωτικά εσόδων 2 Συγκεντρωτικά εξόδων 6 Συγκεντρωτικά

Διαβάστε περισσότερα

8. Μέθοδοι (Methods)

8. Μέθοδοι (Methods) 8. Μέθοδοι (Methods) Χειμερινό εξάμηνο 2012 Πέτρος Κωμοδρόμος komodromos@ucy.ac.cy http://www.eng.ucy.ac.cy/petros 1 Θέματα Μέθοδοι που παρέχονται από τη τάξη Math του Java API Χρήση στατικών μεθόδων και

Διαβάστε περισσότερα

4.1 Άνοιγμα υπάρχοντος βιβλίου εργασίας

4.1 Άνοιγμα υπάρχοντος βιβλίου εργασίας 4.1 Άνοιγμα υπάρχοντος βιβλίου εργασίας 4.1.1 Άνοιγμα υπάρχοντος βιβλίου εργασίας από βάση δεδομένων Όταν εκκινήσουμε τον Discoverer εμφανίζεται στην οθόνη μας το παράθυρο διαλόγου του βοηθητικού προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 15: Αναδρομή (Recursion) Διδάσκων: Παναγιώτης Ανδρέου

Διάλεξη 15: Αναδρομή (Recursion) Διδάσκων: Παναγιώτης Ανδρέου Διάλεξη 15: Αναδρομή (Recursion) Στην ενότητα αυτή θα μελετηθούν τα εξής επιμέρους θέματα: Η έννοια της αναδρομής Μη αναδρομικός / Αναδρομικός Ορισμός Συναρτήσεων Παραδείγματα Ανάδρομης Αφαίρεση της Αναδρομής

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 3: Τα δεδομένα στο Web. (και η σημασιολογία τους semantics )

Ενότητα 3: Τα δεδομένα στο Web. (και η σημασιολογία τους semantics ) Ενότητα 3: Τα δεδομένα στο Web (και η σημασιολογία τους semantics ) Σημασιολογία semantics Τι σημαίνουν τα δεδομένα; Ποια η έννοιά τους; Μετάδοση έννοιας και ενσωμάτωση στη γνώση....έχοντας ως αποτέλεσμα

Διαβάστε περισσότερα

Η-Υ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ. Εργαστήριο 1 Εισαγωγή στη C. Σοφία Μπαλτζή s.mpaltzi@di.uoa.gr

Η-Υ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ. Εργαστήριο 1 Εισαγωγή στη C. Σοφία Μπαλτζή s.mpaltzi@di.uoa.gr Η-Υ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ Εργαστήριο 1 Εισαγωγή στη C Σοφία Μπαλτζή s.mpaltzi@di.uoa.gr Διαδικαστικά Ιστοσελίδα μαθήματος: http://eclass.uoa.gr/courses/f30/ Υποχρεωτική παρακολούθηση: Παρασκευή 14:00 16:00 στην

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΧΡΗΣΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΙΣΟΖΥΓΙΩΝ ΚΡΕΑΤΟΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΧΡΗΣΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΙΣΟΖΥΓΙΩΝ ΚΡΕΑΤΟΣ 1. Γενικά ΟΔΗΓΙΕΣ ΧΡΗΣΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΙΣΟΖΥΓΙΩΝ ΚΡΕΑΤΟΣ Η ηλεκτρονική υποβολή των ισοζυγίων κρέατος πραγματοποιείται μέσα από το λογισμικό Άρτεμις του Ελληνικού Γεωργικού Οργανισμού

Διαβάστε περισσότερα

Η γλώσσα προγραμματισμού C

Η γλώσσα προγραμματισμού C Η γλώσσα προγραμματισμού C Εισαγωγή στη C Λίγα λόγια για την C Γλώσσα προγραμματισμού υψηλού επιπέδου. Σχεδιάστηκε και υλοποιήθηκε από τον Dennis Richie στις αρχές της δεκαετίας του 1970 (Bell Labs). Η

Διαβάστε περισσότερα

Αντικείµενα. ηµιουργία και χρησιµοποίηση αντικειµένων. ηµιουργία αντικειµένων

Αντικείµενα. ηµιουργία και χρησιµοποίηση αντικειµένων. ηµιουργία αντικειµένων Αντικείµενα ηµιουργία και χρησιµοποίηση αντικειµένων ηµιουργία αντικειµένων Για να δηµιουργήσω ένα νέο αντικείµενο χρησιµοποιώ τον τελεστή new µε τοόνοµατηςκλάσηςαπότηνοποίαθέλωναδηµιουργήσωένααντικείµενο,

Διαβάστε περισσότερα

Συνοπτικό εγχειρίδιο χρήσης του Microsoft Visual Studio 2010

Συνοπτικό εγχειρίδιο χρήσης του Microsoft Visual Studio 2010 Τμήμα Πληροφορικής & Τηλ/νιών Τομέας Προγ/σμού & Τεχνολογίας Λογισμικού Συνοπτικό εγχειρίδιο χρήσης του Microsoft Visual Studio 2010 Δρ. Νικόλαος Θ. Λιόλιος Καθηγητής Φεβρουάριος 2012 1. Εισαγωγή Το Visual

Διαβάστε περισσότερα

Δημιουργία Active Directory DNS στα Windows Server 2008. Τεχνικός Δικτύων & Τηλεπικοινωνιών - Διαχείριση Δικτύων ΙΙ

Δημιουργία Active Directory DNS στα Windows Server 2008. Τεχνικός Δικτύων & Τηλεπικοινωνιών - Διαχείριση Δικτύων ΙΙ Δημιουργία Active Directory DNS στα Windows Server 2008 Τεχνικός Δικτύων & Τηλεπικοινωνιών - Διαχείριση Δικτύων ΙΙ Τι είναι το Active Directory; Το Active Directory είναι ουσιαστικά μια βάση δεδομένων

Διαβάστε περισσότερα

Βάσεις δεδομένων (Access)

Βάσεις δεδομένων (Access) Βάσεις δεδομένων (Access) Όταν εκκινούμε την Access εμφανίζεται το παρακάτω παράθυρο: Για να φτιάξουμε μια νέα ΒΔ κάνουμε κλικ στην επιλογή «Κενή βάση δεδομένων» στο Παράθυρο Εργασιών. Θα εμφανιστεί το

Διαβάστε περισσότερα

Δραστηριότητα : Προστασία προσωπικών δεδομένων στο ΛΣ Windows 8

Δραστηριότητα : Προστασία προσωπικών δεδομένων στο ΛΣ Windows 8 Δραστηριότητα : Προστασία προσωπικών δεδομένων στο ΛΣ Windows 8 Επίπεδο: L1- Εύκολη Διάρκεια: 5 λεπτά Σύντομη Περιγραφή Όταν πλοηγούμαστε στον Ιστό, ο φυλλομετρητής (Browser) αποθηκεύει πληροφορίες για

Διαβάστε περισσότερα

4 Συλλογές Αντικειμένων

4 Συλλογές Αντικειμένων 4 Συλλογές Αντικειμένων Πώς χειριζόμαστε αντικείμενα σε ομάδες με επανάληψη Η Απαίτηση Συλλογών Αντικειμένων Πολλές εφαρμογές χρειάζονται πλήθος αντικειμένων: Κατάλογος βιβλίων Φοιτητολόγιο Πελατολόγιο

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 06: Συνδεδεμένες Λίστες & Εφαρμογές Στοιβών και Ουρών

Διάλεξη 06: Συνδεδεμένες Λίστες & Εφαρμογές Στοιβών και Ουρών ΕΠΛ231 Δομές Δεδομένων και Αλγόριθμοι 1 Διάλεξη 06: Συνδεδεμένες Λίστες & Εφαρμογές Στοιβών και Ουρών Στην ενότητα αυτή θα μελετηθούν τα εξής επιμέρους θέματα: - Υλοποίηση ΑΤΔ με Συνδεδεμένες Λίστες -

Διαβάστε περισσότερα

Διδάσκων: Παναγιώτης Ανδρέου

Διδάσκων: Παναγιώτης Ανδρέου Διάλεξη 7: Ενθυλάκωση (encapsulation), Τροποποιητές(modifiers) Στην ενότητα αυτή θα μελετηθούν τα εξής επιμέρους θέματα: - Ενθυλάκωση -Τροποποιητές Πρόσβασης (Access Modifiers), public, protected, private,

Διαβάστε περισσότερα

Βυζαντινός Ρεπαντής Κολλέγιο Αθηνών 2010

Βυζαντινός Ρεπαντής Κολλέγιο Αθηνών 2010 Βυζαντινός Ρεπαντής Κολλέγιο Αθηνών 2010 Δημιουργία ενός απλού παιχνιδιού με το Gamemaker (μετάφραση από το http://www.stuffucanuse.com/downloads/gamemaker-introductionlessons/free_game_downloads_gamemaker.htm)

Διαβάστε περισσότερα

RMCLab. Remote Monitored and Controlled Laboratory

RMCLab. Remote Monitored and Controlled Laboratory RMCLab Remote Monitored and Controlled Laboratory Help with Microsoft Windows XP and Norton Internet Security Firewalls Ακολούθως δίνονται αναλυτικές οδηγίες για την σωστή διαχείριση του Firewall των Windows

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες Εγκατάστασης

Οδηγίες Εγκατάστασης Οδηγίες Εγκατάστασης Εισάγετε το DVD στη μονάδα ανάγνωσης DVD του υπολογιστή σας. Περιμένετε λίγα δευτερόλεπτα να εμφανιστεί το παράθυρο εγκατάστασης. Σε περίπτωση που αυτό δεν γίνει αυτόματα, από την

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη Οντολογικής Γνώσης για Τεκμηρίωση Οπτικοακουστικού Περιεχομένου ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ

Ανάπτυξη Οντολογικής Γνώσης για Τεκμηρίωση Οπτικοακουστικού Περιεχομένου ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ Ανάπτυξη Οντολογικής Γνώσης για Τεκμηρίωση Οπτικοακουστικού Περιεχομένου

Διαβάστε περισσότερα

Open Discovery Space. ODS Portal Manual

Open Discovery Space. ODS Portal Manual ODS Portal Manual Project Acronym: ODS Project Title: Open Discovery Space: A socially powered and multilingual open learning infrastructure to boost the adoption of elearning resources ODS Portal Manual

Διαβάστε περισσότερα

EBSCOhost Research Databases

EBSCOhost Research Databases Η EBSCOhost είναι ένα online σύστημα αναζήτησης σε έναν αριθμό βάσεων δεδομένων, στις οποίες είναι συμβεβλημένο κάθε φορά το ίδρυμα. Διαθέτει πολύγλωσσο περιβάλλον αλληλεπίδρασης (interface) με προεπιλεγμένη

Διαβάστε περισσότερα

Η ΟΝΤΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΚΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΥ. Μελέτη υλοποίησης στο Protégé-2000

Η ΟΝΤΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΚΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΥ. Μελέτη υλοποίησης στο Protégé-2000 ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΑΓΡΟΝΟΜΩΝ ΤΟΠΟΓΡΑΦΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΙΑΣ Η ΟΝΤΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΚΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΥ Μελέτη υλοποίησης στο Protégé-2000 Μαρίνος Κάβουρας Αν. Καθηγητής ΕΜΠ ευκαλίων

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπα και Τεχνολογίες Semantic Web και Web 2.0 και η εφαρμογή τους στην Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση

Πρότυπα και Τεχνολογίες Semantic Web και Web 2.0 και η εφαρμογή τους στην Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση Πρότυπα και Τεχνολογίες Semantic Web και Web 2.0 και η εφαρμογή τους στην Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση Νίκος Λούτας (nlout@uom.gr) http://nikosloutas.com Υποψήφιος Διδάκτορας, Εργαστήριο Πληροφοριακών Συστημάτων,

Διαβάστε περισσότερα

Διδάσκων: Παναγιώτης Ανδρέου

Διδάσκων: Παναγιώτης Ανδρέου Διάλεξη 12: Δέντρα ΙΙ -Δυαδικά Δέντρα Στην ενότητα αυτή θα μελετηθούν τα εξής επιμέρους θέματα: - Δυαδικά Δένδρα - Δυαδικά Δένδρα Αναζήτησης(ΔΔΑ) - Εύρεση Τυχαίου, Μέγιστου, Μικρότερου στοιχείου - Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΕΛΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΛΙΝΑ ΜΑΣΣΟΥ

ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΕΛΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΛΙΝΑ ΜΑΣΣΟΥ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΛΓΟΡΙΘΜΟΙ ΕΞΟΡΥΞΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΕΛΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΛΙΝΑ ΜΑΣΣΟΥ Δ.Π.Μ.Σ: «Εφαρμοσμένες Μαθηματικές Επιστήμες» 2008

Διαβάστε περισσότερα

Εθνική Υποδομή ΓΕωχωρικών Πληροφοριών

Εθνική Υποδομή ΓΕωχωρικών Πληροφοριών Εθνική Υποδομή ΓΕωχωρικών Πληροφοριών Οργανισμός Κτηματολογίου & Χαρτογραφήσεων Ελλάδας Διαδικτυακές Υπηρεσίες Αναζήτησης και Απεικόνισης ΟΔΗΓΙΕΣ ΧΡΗΣΗΣ Διεύθυνση Γεωπληροφορικής Δεκέμβριος 2012 Περιεχόμενα

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογή Ηλεκτρονικής Υποβολής Δηλώσεων Ε9. Οδηγίες Χρήσης

Εφαρμογή Ηλεκτρονικής Υποβολής Δηλώσεων Ε9. Οδηγίες Χρήσης Εφαρμογή Ηλεκτρονικής Υποβολής Δηλώσεων Ε9 Οδηγίες Χρήσης Πίνακας Περιεχομένων 1. Αρχική οθόνη... 3 2. Αρχική Οθόνη Πιστοποιημένου Χρήστη... 4 2.1. Οριστικοποίηση της Περιουσιακής Εικόνας... 5 2.2. Καρτέλες

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΕΙΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ - ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΣΒΔ - ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΟΝΤΟΤΗΤΩΝ ΣΥΣΧΕΤΙΣΕΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ

ΒΑΣΕΙΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ - ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΣΒΔ - ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΟΝΤΟΤΗΤΩΝ ΣΥΣΧΕΤΙΣΕΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΒΑΣΕΙΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ Χειμερινό Εξάμηνο 2013 - ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΣΒΔ - ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΟΝΤΟΤΗΤΩΝ ΣΥΣΧΕΤΙΣΕΩΝ Δρ. Βαγγελιώ Καβακλή ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ, ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ 1 Αρχιτεκτονική

Διαβάστε περισσότερα

Ευ ομή. Εγχειρίδιο χρήσης του περιβάλλοντος LT125-dp

Ευ ομή. Εγχειρίδιο χρήσης του περιβάλλοντος LT125-dp Ευ ομή Εγχειρίδιο χρήσης του περιβάλλοντος LT125-dp Περιεχόμενα 1. Χειρισμός του περιβάλλοντος LT125-dp Εγκατάσταση & Τρέξιμο Χειρισμός της ψηφιακής εφαρμογής Πλοήγηση στο περιεχόμενο Αλλαγή του μεγέθους

Διαβάστε περισσότερα

Joomla! with K2 - User Guide

Joomla! with K2 - User Guide Joomla! with K2 - User Guide τελευταία ανανέωση: 27/03/2014 από την ICAP WEB Solutions 1 Η κατασκευή της δυναμικής σας ιστοσελίδας έχει ολοκληρωθεί και μπορείτε πλέον να προχωρήσετε σε αλλαγές ή προσθήκες

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο υποστήριξης HP. Εισαγωγή. Τι χρειάζεται να γνωρίζετε. Λήψη και εγκατάσταση της λύσης Vista στα Windows 8. 1 of 5 1/7/2014 2:09 μμ

Κέντρο υποστήριξης HP. Εισαγωγή. Τι χρειάζεται να γνωρίζετε. Λήψη και εγκατάσταση της λύσης Vista στα Windows 8. 1 of 5 1/7/2014 2:09 μμ http://h2056wwwhp.com/portal/site/hpsc/template.page/public/psi... 1 of 5 1/7/2014 2:09 μμ Για το σπίτι Για την επιχείρηση Υποστήριξη Είσοδος Εγγραφή Βοήθεια ιστότοπου HP Color LaserJet 3600 Printer series

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΟΔΗΓΙΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ JAIN-SIP-PROXY και SIP-COMMUNICATOR Εισαγωγή Αυτές οι οδηγίες περιγράφουν τα βήματα για να εγκαταστήσουμε τις εφαρμογές JAIN- SIP-Proxy και SIP-Communicator.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΧΡΗΣΗΣ CLASSWEB Εισαγωγή βαθμολογιών από διδάσκοντες μέσω Διαδικτύου

ΟΔΗΓΙΕΣ ΧΡΗΣΗΣ CLASSWEB Εισαγωγή βαθμολογιών από διδάσκοντες μέσω Διαδικτύου ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΗΧΑΝΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΧΡΗΣΗΣ CLASSWEB Εισαγωγή βαθμολογιών από διδάσκοντες μέσω Διαδικτύου Συντάκτες: Παναγιώτα Μπούγια Θεοδώρα Νάνου Ιανουάριος 2015 Περιεχόμενα 1. Εισαγωγή...

Διαβάστε περισσότερα

POWERPOINT 2003. Είναι το δημοφιλέστερο πρόγραμμα παρουσιάσεων.

POWERPOINT 2003. Είναι το δημοφιλέστερο πρόγραμμα παρουσιάσεων. POWERPOINT 2003 1. Τι είναι το PowerPoint (ppt)? Είναι το δημοφιλέστερο πρόγραμμα παρουσιάσεων. 2. Τι δυνατότητες έχει? Δημιουργία παρουσίασης. Μορφοποίηση παρουσίασης. Δημιουργία γραφικών. Δημιουργία

Διαβάστε περισσότερα

PRISMA Win POS Sync Merge Replication

PRISMA Win POS Sync Merge Replication ΤΜΗΜΑ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ Οδηγός Ρυθμίσεων Συγχρονισμού PRISMA Win POS Sync Merge Replication Η διαδικασία του συγχρονισμού γίνεται από τον Η/Υ που έχει το Back Office. Βασική προϋπόθεση για να ενεργοποιηθεί ο

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός Χρήσης Η-Βιβλίων Ebrary ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ & ΚΕΝΤΡΟ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ

Οδηγός Χρήσης Η-Βιβλίων Ebrary ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ & ΚΕΝΤΡΟ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ Οδηγός Χρήσης Μάιος, 2014 TABLE OF CONTENTS ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΗΣ EBRARY... 3 1. ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ... 3 ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ADOBE DIGITAL EDITIONS... 3 2. ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΥ EBRARY...

Διαβάστε περισσότερα

Εγκατάσταση λογισμικού και αναβάθμιση συσκευής Device software installation and software upgrade

Εγκατάσταση λογισμικού και αναβάθμιση συσκευής Device software installation and software upgrade Για να ελέγξετε το λογισμικό που έχει τώρα η συσκευή κάντε κλικ Menu > Options > Device > About Device Versions. Στο πιο κάτω παράδειγμα η συσκευή έχει έκδοση λογισμικού 6.0.0.546 με πλατφόρμα 6.6.0.207.

Διαβάστε περισσότερα

Βάσεις δεδομένων (Access)

Βάσεις δεδομένων (Access) Βάσεις δεδομένων (Access) Όταν εκκινούμε την Access εμφανίζεται το παρακάτω παράθυρο: Κουμπί Κενή βάση δεδομένων Κουμπί του Office Για να φτιάξουμε μια νέα ΒΔ κάνουμε κλικ στο κουμπί «Κενή βάση δεδομένων»

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός γρήγορης εκκίνησης

Οδηγός γρήγορης εκκίνησης Οδηγός γρήγορης εκκίνησης Το Microsoft Excel 2013 έχει διαφορετική εμφάνιση από προηγούμενες εκδόσεις. Γι αυτό το λόγο, δημιουργήσαμε αυτόν τον οδηγό για να ελαχιστοποιήσουμε την καμπύλη εκμάθησης. Προσθήκη

Διαβάστε περισσότερα

FROM TESTOTA.REGISTRY

FROM TESTOTA.REGISTRY ΟΤΑ Επιχειρησιακή Νοηµοσύνη Ενότητα: Βc1.1.3 Επιχειρησιακή Νοηµοσύνη και Τεχνολογίες της Πληροφορικής και των Επικοινωνιών (BI & IT) Πρακτική Άσκηση (επίπεδο 1): Στόχος της άσκησης είναι η εµβάθυνση στην

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγικές έννοιες. Ιωάννης Γ. Τσούλος 2014

Εισαγωγικές έννοιες. Ιωάννης Γ. Τσούλος 2014 Εισαγωγικές έννοιες Ιωάννης Γ. Τσούλος 2014 Διάγραμμα παρουσιάσεως 1. Κατηγορίες κινητών τηλεφώνων 2. Κατηγορίες έξυπνων κινητών τηλεφώνων 3. Προγραμματισμός κινητών συσκευών 4. Ξεκίνημα με το Eclipse

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΑΤΦΟΡΜΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΒΙΝΤΕΟΔΙΑΛΕΞΕΩΝ ΔΗΛΟΣ delos.uoa.gr. Εγχειρίδιο Χρήσης Μελών ΔΕΠ

ΠΛΑΤΦΟΡΜΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΒΙΝΤΕΟΔΙΑΛΕΞΕΩΝ ΔΗΛΟΣ delos.uoa.gr. Εγχειρίδιο Χρήσης Μελών ΔΕΠ ΠΛΑΤΦΟΡΜΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΒΙΝΤΕΟΔΙΑΛΕΞΕΩΝ ΔΗΛΟΣ delos.uoa.gr Εγχειρίδιο Χρήσης Μελών ΔΕΠ Αναζήτηση Δημόσιου Περιεχομένου Η διεύθυνση ιστού της νεάς πλατφόρμας διαχείρισης βιντεοδιαλέξεων Δήλος είναι: http://delos.uoa.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΝΤΕΟ ΜΕ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ VSDC FREE VIDEO EDITOR

ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΝΤΕΟ ΜΕ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ VSDC FREE VIDEO EDITOR ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΝΤΕΟ ΜΕ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ VSDC FREE VIDEO EDITOR ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Σελίδα Πως ανοίγουμε αρχείο βίντεο ή εικόνα για επεξεργασία 1 Εφαρμογή εφφέ σε βίντεο ή σε εικόνα 2 Πως κόβεται ένα κομμάτι του βίντεο

Διαβάστε περισσότερα

Ημερομηνία Παράδοσης: 4/4/2013

Ημερομηνία Παράδοσης: 4/4/2013 Δράση 9.14 / Υπηρεσία εντοπισμού λογοκλοπής Κυρίως Παραδοτέο / Σχεδιασμός και ανάπτυξη λογισμικού (λογοκλοπής) και βάσης δεδομένων (αποθετηρίου) Επιμέρους Παραδοτέο 9.14.1.4 / Πληροφοριακό σύστημα υπηρεσίας

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στις βάσεις δεδομένων - Η ανατομία μιας βάσης δεδομένων

Εισαγωγή στις βάσεις δεδομένων - Η ανατομία μιας βάσης δεδομένων ΕΣΔ516 Τεχνολογίες Διαδικτύου Εισαγωγή στις βάσεις δεδομένων - Η ανατομία μιας βάσης δεδομένων Περιεχόμενα - Βιβλιογραφία Ενότητας Περιεχόμενα Ορισμοί Συστατικά στοιχεία εννοιολογικής σχεδίασης Συστατικά

Διαβάστε περισσότερα

Ιδρυματικό Αποθετήριο ΑΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ Τ.Τ.

Ιδρυματικό Αποθετήριο ΑΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ Τ.Τ. Ιδρυματικό Αποθετήριο ΑΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ Τ.Τ. Οδηγίες κατάθεσης εργασίας στο σύστημα διαχείρισης αποθετηρίου DSpace 2 Κατάθεση εργασίας στο σύστημα Ιδρυματικού Αποθετηρίου 1. Είσοδος στο σύστημα 1. Ανοίγουμε

Διαβάστε περισσότερα

Προγραμματισμός ΙΙ (Java) 6. Διαχείριση δεδομένων

Προγραμματισμός ΙΙ (Java) 6. Διαχείριση δεδομένων Προγραμματισμός ΙΙ (Java) 6. Διαχείριση δεδομένων Σχεσιακές Βάσεις Δεδομένων Τα δεδομένα μας οργανώνονται σε ένα ή περισσότερους πίνακες: σε στήλες και σειρές Κάθε πίνακας έχει ένα όνομα και αποτελείται

Διαβάστε περισσότερα