Το πρόβληµα του Ελληνικού δηµόσιου χρέους

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Το πρόβληµα του Ελληνικού δηµόσιου χρέους"

Transcript

1 2015 / 2 Το πρόβληµα του Ελληνικού δηµόσιου χρέους Των Μιχάλη Νικηφόρου, Δηµήτρη Β. Παπαδηµητρίου και Gennaro Zezza Εισαγωγή Η ελληνική οικονοµική κρίση ξεκίνησε ως µια κρίση δηµόσιου χρέους πριν από πέντε χρόνια. Ωστόσο, παρά την εφαρµογή της λιτότητας και ένα γενναίο «κούρεµα», το δηµόσιο χρέος βρίσκεται σήµερα περίπου στο 175% του ελληνικού ΑΕΠ. Στο παρόν σηµείωµα πολιτικής υποστηρίζουµε ότι το δηµόσιο χρέος της Ελλάδας είναι ξεκάθαρα µη βιώσιµο και ότι απαιτείται µια πολύ σηµαντική αναδιάρθρωση αυτού του χρέους προκειµένου να πάρει ξανά εµπρός η ελληνική οικονοµία. Η επιµονή στη διατήρηση της τρέχουσας πολιτικής δεν είναι ρεαλιστική ούτε µπορεί να δικαιολογηθεί από ηθική σκοπιά. Η εµπειρία της Γερµανίας στις αρχές της µεταπολεµικής περιόδου παρέχει κάποιες χρήσιµες ιδέες. Όπως αναφέρουµε παρακάτω, µετά τον πόλεµο υπήρξε µια ευρεία ακύρωση του δηµοσίου και εξωτερικού χρέους της Γερµανίας ως µέρος ενός ευρύτερου σχεδίου για την οικονοµική και πολιτική ανασυγκρότηση της Γερµανίας και της Ευρώπης. Επτά δεκαετίες αργότερα, ενώ µια λύση για τη µη βιωσιµότητα του ελληνικού δηµόσιου χρέους είναι απαραίτητη προϋπόθεση για την επίλυση της ελληνικής και της ευρωπαϊκής Ο Μιχάλης Νικηφόρος είναι ερευνητής στο Levy Institute. O Δηµήτρης Β. Παπαδηµητρίου είναι πρόεδρος στο Levy Institute και ο Gennaro Zezza ερευνητής στο Levy Institute Levy Economics Institute of Bard College

2 2 κρίσης, δε θα είναι από µόνη της επαρκής. Όπως δείχνει η µεταπολεµική εµπειρία, ένα ευρύτερο πρόγραµµα για την αντιµετώπιση της δραµατικής οικονοµικής κατάστασης στην Ελλάδα, καθώς και για τις διαρθρωτικές ανισορροπίες στην ευρωζώνη, είναι ζωτικής σηµασίας. Στην πραγµατικότητα, η επίλυση των προβληµάτων αυτών φαίνεται να είναι πολύ πιο δύσκολη υπόθεση από ό,τι το ζήτηµα του χρέους. Γιατί είναι απαραίτητη η αναδιάρθρωση του ελληνικού χρέους; Ο πρώτος και κύριος λόγος για την αναδιάρθρωση του ελληνικού χρέους είναι το απλό γεγονός ότι η αποπληρωµή του δεν είναι εφικτή κάτω από οποιεσδήποτε εύλογες συνθήκες. Ως εκ τούτου, η επέκταση της σηµερινής πολιτικής που στοχεύει σε υψηλά δηµοσιονοµικά πλεονάσµατα στο όνοµα της βιωσιµότητας του χρέους θα οδηγήσει σε εµβάθυνση της ύφεσης ή σε µια παρατεταµένη περίοδο στασιµότητας, µε τις παρεπόµενες συνέπειες για την ελληνική κοινωνία. Επιπλέον, επειδή η µη βιωσιµότητα του χρέους είναι προφανής σε όλους, µε εξαίρεση τον επίσηµο τοµέα της ευρωζώνης, τα δυσθεώρητα επίπεδα του χρέους δηµιουργούν ένα κλίµα αβεβαιότητας που στέκεται εµπόδιο στην ιδιωτική επενδυτική δραστηριότητα. Τέλος, πολύτιµοι πόροι που θα µπορούσαν να χρησιµοποιηθούν για να τεθεί τέλος στην ύφεση των τελευταίων πέντε ετών και να οδηγήσουν την οικονοµία σε ανάκαµψη θυσιάζονται για την εξυπηρέτηση αυτού του σαφώς µη βιώσιµου δηµόσιου χρέους. Σύµφωνα µε τους διεθνείς δανειστές της Ελλάδας και την προηγούµενη κυβέρνηση, το απόθεµα του χρέους βρίσκεται σε βιώσιµα επίπεδα. Οι προβλέψεις τους κάνουν λόγο για µείωση του χρέους, σε λιγότερο από 120% του ΑΕΠ µέσα σε µια περίοδο επτά ετών, ως αποτέλεσµα συνεχόµενων ετών µε δηµόσια πλεονάσµατα σε συνδυασµό µε µια ισχυρή θετική αντίδραση από τον εξωτερικό τοµέα και την ιδιωτική επένδυση που θα οδηγήσουν σε υψηλούς ρυθµούς ανάπτυξης. Πιο συγκεκριµένα, η τελευταία αναθεώρηση του ελληνικού προγράµµατος διάσωσης από το Διεθνές Νοµισµατικό Ταµείο (IMF 2014) προβλέπει τα εξής: 1. Πρωτογενές πλεόνασµα της τάξης του 3% του ΑΕΠ για το 2015 και άνω του 4% για την περίοδο µεταξύ Εµπορικό πλεόνασµα της τάξης του 2,1% του ΑΕΠ για το 2015, που θα αυξηθεί µε την πάροδο του χρόνου και θα ανέλθει στο 4,1% του ΑΕΠ µέχρι το Ισχυρή ανάκαµψη των επενδύσεων, µε τις πραγµατικές επενδύσεις παγίου κεφαλαίου να αυξάνονται µε ρυθµούς της τάξης του 9,7% το 2015, 13,7% το 2016, 11% το 2017, και πάνω από 7% το 2018 και το Ως αποτέλεσµα των προβλέψεων (2) και (3), και παρά τα υψηλά δηµοσιονοµικά πλεονάσµατα, η οικονοµία θα καταγράψει πολύ υψηλούς ρυθµούς ανάπτυξης: 2,9% το

3 και περίπου 3,5% µεταξύ 2016 και 2019, καταλήγοντας σε ρυθµούς ανάπτυξης της τάξης του 2% µέχρι το Το συνδυασµένο αποτέλεσµα αυτών των διαδικασιών, σύµφωνα µε την τρόικα, θα είναι η µείωση της αναλογίας του ελληνικού χρέους προς το ΑΕΠ, δεδοµένου ότι θα µειωθεί τόσο ο αριθµητής όσο ο παρονοµαστής αυτού του κλάσµατος. Μέχρι το 2022, η αναλογία χρέους προς ΑΕΠ θα έχει πέσει κάτω από το 120%. Οι αριθµοί αυτοί είναι συνεπείς από λογιστικής απόψης. Ωστόσο, είναι µάλλον απίθανο να επιτευχθούν. Στην καλύτερη περίπτωση µπορούν να χαρακτηριστούν ως ευσεβείς πόθοι, όπως έχουν αποδειχθεί µέχρι στιγµής οι περισσότερες από τις προβλέψεις της τρόικας. Δεν υπάρχει ιστορικό προηγούµενο, µε εξαίρεση τη Σιγκαπούρη, µιας τέτοιας θαυµατουργής οικονοµικής επέκτασης µε δηµοσιονοµικά πλεονάσµατα άνω της τάξης του 4% του ΑΕΠ. Λαµβάνοντας υπόψη την πρόσφατη επίδοση της ελληνικής οικονοµίας και την κατάσταση της ευρωπαϊκής και παγκόσµιας οικονοµίας, είναι επίσης δύσκολο να δούµε από πού θα προέλθει η ανάκαµψη των επενδύσεων και των καθαρών εξαγωγών. Ο ρυθµός αύξησης των ακαθάριστων επενδύσεων παγίου κεφαλαίου στην Ελλάδα κατέγραφε µέχρι πρόσφατα διψήφιους αρνητικούς αριθµούς, ενώ τα πιο πρόσφατα στοιχεία εµφανίζουν αρνητικό ποσοστό αύξησης της τάξης του -3.3% για τα τρία πρώτα τρίµηνα του 2014 έναντι της ίδιας περιόδου του προηγούµενου έτους. Ταυτόχρονα, η βελτίωση των καθαρών εξαγωγών κατά τα τελευταία πέντε χρόνια ήταν αποτέλεσµα της ύφεσης, κυρίως µέσω της µείωσης των εισαγωγών αντί µιας σηµαντικής βελτίωσης στον τοµέα των εξαγωγών.[1] Από αυτή την άποψη, η συνέχιση της σηµερινής πολιτικής µε µοναδικό στόχο τη δηµιουργία δηµοσιονοµικών πλεονασµάτων θα οδηγήσει την ελληνική οικονοµία, στην καλύτερη περίπτωση, σε στασιµότητα, µε υψηλά ποσοστά ανεργίας και περαιτέρω αύξηση της αναλογίας χρέους προς ΑΕΠ. Επιπλέον, αν και οι αξιωµατούχοι της ευρωζώνης έχουν επιµελώς αγνοήσει αυτά τα γεγονότα, οι αγορές και ο ιδιωτικός τοµέας γενικώς τα γνωρίζουν πολύ καλά. Ως αποτέλεσµα, το υπερβολικό χρέος κρέµεται πάνω από την ελληνική οικονοµία σαν µια σύγχρονη Δαµόκλειος σπάθη, δηµιουργώντας αβεβαιότητα και αποτρέποντας κάθε σοβαρή επενδυτική δραστηριότητα. Τέλος, όπως έχουµε δείξει σε πρόσφατες εκθέσεις του Ινστιτούτου Levy (π.χ., Papadimitriou, Nikiforos, and Zezza 2014c), αν και το επιτόκιο του ελληνικού χρέους έχει µειωθεί σηµαντικά τα τελευταία τρία χρόνια, οι πληρωµές που γίνονται από την ελληνική κυβέρνηση προς τους κατόχους του χρέους της απορροφούν µια σηµαντική ποσότητα πόρων. Αυτοί οι πόροι θα µπορούσαν να έχουν ευεργετικά αποτελέσµατα αν διοχετεύονταν σε προγράµµατα δηµοσίων επενδύσεων. Ορισµένες άλλες διαστάσεις του προβλήµατος Η αντίθεση στην αναδιάρθρωση του ελληνικού χρέους στηρίζεται συνήθως σε λόγους ηθικής (ή ηθικιστικής) τάξης. Το επιχείρηµα που προβάλλεται από τους υπερασπιστές της λιτότητας έχει ως εξής: «Το συσσωρευµένο χρέος είναι απόρροια της

4 4 κατασπατάλησης του δηµόσιου χρήµατος από το ελληνικό κράτος και τον ελληνικό λαό, της διαφθοράς του ελληνικού πολιτικού συστήµατος, του δυσλειτουργικού δηµόσιου τοµέα, και της µεγάλης φοροδιαφυγής. Συνεπώς, οι Έλληνες πρέπει να υποµείνουν µια παρατεταµένη περίοδο λιτότητας και να πληρώσουν για τις προηγούµενες αµαρτίες τους». Το επιχείρηµα αυτό έχει σίγουρα µια δόση αλήθειας. Είναι αναµφισβήτητο γεγονός ότι η διαφθορά και η φοροδιαφυγή αποτελούν µέρος της ελληνικής πραγµατικότητας. Αληθεύει επίσης το γεγονός ότι ο δηµόσιος τοµέας είναι δυσλειτουργικός και ότι οι ελληνικές κυβερνήσεις λειτούργησαν στο παρελθόν απερίσκεπτα και δαπανούσαν δηµόσιο χρήµα σε υπερβολικό βαθµό. Ωστόσο, το ζήτηµα είναι πολύ πιο περίπλοκο. Κατ' αρχάς, όπως αναφέρθηκε παραπάνω, η επιµονή στην πλήρη αποπληρωµή του ελληνικού χρέους δεν είναι ρεαλιστική. Το χρέος δεν µπορεί να επιστραφεί κάτω υπό οποιεσδήποτε εύλογες υποθέσεις και όσο πιο πολύ αγνοείται αυτή η πραγµατικότητα τόσο πιο δύσκολα θα γίνονται τα πράγµατα για την ελληνική οικονοµία και για την ευρωπαϊκή οικονοµία στο σύνολό της. Δεύτερον, το ελληνικό δηµοσιονοµικό πρόβληµα είναι σε µεγάλο βαθµό αποτέλεσµα των διαρθρωτικών προβληµάτων της ευρωζώνης. Οι πολιτικές που τέθηκαν σε ισχύ µετά την υπογραφή της Συνθήκης του Μάαστριχτ το 1992 και την υιοθέτηση του ευρώ το 2001 είχαν σοβαρές αρνητικές επιπτώσεις στον εξωτερικό τοµέα της ελληνικής οικονοµίας και οδήγησαν σε σταδιακή αύξηση του ελλείµµατος του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών. Τα δηµοσιονοµικά ελλείµµατα αυτής της περιόδου αντανακλούν την επιδείνωση της εξωτερικής θέσης της Ελλάδας, καθώς οι κυβερνήσεις προσπαθούσαν να σταθεροποιήσουν την οικονοµία. Με τη σειρά τους, τα ελλείµµατα αυτά µπορούσαν να αγνοηθούν για τόσο µεγάλο χρονικό διάστηµα, κοντά στα 15 έτη, µόνο λόγω της ευφορίας που επικρατούσε στις παγκόσµιες χρηµατοπιστωτικές αγορές κατά τη διάρκεια της ίδιας περιόδου. Δεν είναι τυχαίο το γεγονός ότι η κρίση χρέους στην Ελλάδα και σε όλη την Ευρώπη ξέσπασε µετά την παγκόσµια οικονοµική κρίση του 2008.[2] Επίσης, και σε άµεση σχέση µε τις διαρθρωτικές αδυναµίες της ευρωζώνης, η ελληνική κρίση έχει επιδεινωθεί, επειδή το δηµόσιο χρέος εκφράζεται εκ των πραγµάτων σε ξένο νόµισµα. Η Ελλάδα, ως µέλος της νοµισµατικής ένωσης, δεν διαθέτει πλέον µια κεντρική τράπεζα που µπορεί να λειτουργήσει ως δανειστής έσχατης ανάγκης. Αν δεν ίσχυε αυτή η κατάσταση, η χώρα δεν θα είχε βρεθεί ποτέ σε µια τέτοια δύσκολη κατάσταση. Ακόµη και τώρα, αν η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα εγγυηθεί την µετακύλιση του υφιστάµενου χρέους, η Ελλάδα θα πρέπει να ανησυχεί µόνο για τη βιωσιµότητα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών. Τρίτον, από ηθική άποψη, το κόστος της στάσης πληρωµών πρέπει να µοιράζεται µεταξύ πιστωτή και οφειλέτη. Η ύπαρξη ενός θετικού πραγµατικού επιτοκίου δανεισµού υποτίθεται ότι εκφράζει, τουλάχιστον σε κάποιο βαθµό, την ύπαρξη του κινδύνου αθέτησης πληρωµών. Για το λόγο αυτό, επειδή διαφέρει ο κίνδυνος αθέτησης πληρωµών µεταξύ των χωρών, το επιτόκιο δανεισµού τους επίσης διαφέρει. Κατά τη

5 5 διάρκεια της τρέχουσας κρίσης, στην περίπτωση της Ελλάδας και αλλού, οι πιστωτές απαλλάχτηκαν από κάθε ευθύνη για την πιστοδοτική τους συµπεριφορά πριν από την κρίση ενώ στη συνέχεια τους προσφέρθηκε και µια γενναιόδωρη διάσωση. Έτσι, το βάρος έχει πέσει µονοµερώς στους ώµους των οφειλετών. Πρόκειται σαφώς για µια µεροληπτική ερµηνεία της ηθικής. Τέταρτον, ακόµη και αν ήταν η Ελλάδα σε θέση να αποπληρώσει το χρέος της και δεν υπήρχαν διαρθρωτικές ανισορροπίες στην ευρωζώνη, θα µπορούσε να δικαιολογηθεί η θυσία του ελληνικού λαού από καθαρά ηθική σκοπιά; Η ελληνική οικονοµία έχει ήδη βιώσει τη µεγαλύτερη συρρίκνωση ΑΕΠ εν καιρώ ειρήνης σε σχέση µε οποιαδήποτε άλλη ανεπτυγµένη χώρα στη σύγχρονη ιστορία. Μπορεί να δικαιολογηθεί ηθικά αυτή η θυσία και οι περαιτέρω θυσίες που απαιτούνται από τα προγράµµατα δηµοσιονοµικής προσαρµογής; Ο John Maynard Keynes δίνει µια ενδιαφέρουσα απάντηση στο παραπάνω ερώτηµα στο βιβλίο του Οι οικονοµικές Συνέπειες της Ειρήνης. Όπως είναι γνωστό, το 1919 ο Keynes ήταν µέλος της βρετανικής αντιπροσωπείας στη διάσκεψη ειρήνης των Βερσαλλιών, µε την οποία έληξε επίσηµα ο πόλεµος ανάµεσα στις Συµµαχικές Δυνάµεις και τη Γερµανία και καθόρισε τις αποζηµιώσεις που έπρεπε να καταβάλλει η Γερµανία.[3] Ο Keynes αµφισβήτησε έντονα τη συνθήκη της ειρήνης, την οποία παροµοίασε µε την «ειρήνη της Καρχηδόνας». Το κύριο σώµα της επιχειρηµατολογίας του βασίζεται στον ρεαλισµό, υποστηρίζοντας ότι τα ποσά των αποζηµιώσεων ξεπερνούσαν τη δυνατότητα της Γερµανίας να πληρώσει. Ως εκ τούτου, και παροµοίως µε την κατάσταση που επικρατεί σήµερα στην Ελλάδα, οι διατάξεις της συνθήκης όχι µόνο θα οδηγούσαν στην καταστροφή της γερµανικής οικονοµίας, αλλά θα ήταν µάταιες. Ο Keynes πήγε ένα βήµα παραπέρα και έθεσε το εξής ερώτηµα: ακόµη και αν η Γερµανία µπορούσε να καταβάλλει τα καθορισµένα ποσά για τις αποζηµιώσεις, θα µπορούσαν να δικαιολογηθούν οι συνέπειες της ειρήνης από ηθικής άποψης; Η απάντησή του είναι ένα κατηγορηµατικό όχι: Η πολιτική της υποταγής της Γερµανίας, η υποβάθµιση της ζωής εκατοµµυρίων ανθρώπων και η στέρηση της ευτυχίας σε έναν ολόκληρο λαό θα πρέπει να θεωρείται αποτρόπαια και απεχθής αποτρόπαια και απεχθής ακόµη και αν ήταν εφικτή, ακόµη και αν συνέβαλε στον δικό µας πλουτισµό, ακόµη και αν δεν έσπερνε την αποσύνθεση της πολιτισµένης ζωής στην Ευρώπη. Μερικοί στηρίζουν αυτή την πολιτική στο όνοµα της δικαιοσύνης. Στα µεγάλα ιστορικά γεγονότα της ανθρωπότητας, στο ξετύλιγµα της πολύπλοκης µοίρας των εθνών, η δικαιοσύνη δεν είναι τόσο απλή υπόθεση. Και αν ήταν, δεν θα επιτρεπόταν στα έθνη από τη θρησκεία ή από την ηθική να τιµωρήσουν τα παιδιά των εχθρών τους για τα παραπτώµατα των γονέων ή των ηγεµόνων τους. (Keynes 1919 [2013], σελ. 142, µετάφραση των συγγραφέων) Είναι αξιοσηµείωτος ο τρόπος µε τον οποίο ο Keynes ανατρέπει ολόκληρο το επιχείρηµα της ηθικής (ή της δικαιοσύνης). Σύµφωνα µε τους νικητές του πολέµου, ήταν δίκαιο και

6 6 ηθικό να καταβάλει αποζηµιώσεις η Γερµανία. Αυτή ήταν η µοίρα κάθε ηττηµένης χώρας στον πόλεµο. Ωστόσο, σύµφωνα µε τον Keynes, «η δικαιοσύνη δεν είναι τόσο απλή υπόθεση» και η «υποβάθµιση της ζωής εκατοµµυρίων ανθρώπων και η στέρηση της ευτυχίας σε έναν ολόκληρο λαό» δεν είναι ούτε ηθική ούτε δίκαιη. Είναι επίσης σηµαντικό το γεγονός ότι ο ίδιος ο Keynes προέβαλε αυτό το επιχείρηµα λίγο µετά τη λήξη του πιο θανατηφόρου πολέµου στην ιστορία της χώρας του. Τέλος, στο ίδιο πνεύµα ήταν και η προειδοποίηση του Κέυνς ότι η πεισµατική εµµονή σε απαιτητικές αποζηµιώσεις που δεν θα µπορούσαν ποτέ να πληρωθούν θα οδηγούσε σε µια σοβαρή οικονοµική κρίση, η οποία, µε τη σειρά της, θα µπορούσε να έχει σοβαρές πολιτικές επιπτώσεις για τη Γερµανία και την υπόλοιπη Ευρώπη: Οι άνθρωποι δεν αποχωρούν πάντα ήσυχα. Διότι η πείνα, η οποία σε κάποιους προκαλεί λήθαργο και απελπισία, οδηγεί άλλες ιδιοσυγκρασίες σε κατάσταση νευρικής υστερίας και σε τρελή απελπισία. Και αυτές οι ιδιοσυγκρασίες µπορεί µέσα στην απελπισία τους να ανατρέψουν τα αποµεινάρια της κοινωνικής οργάνωσης και να πνίξουν τον ίδιο τον πολιτισµό στην προσπάθειά τους να ικανοποιήσουν τις απεγνωσµένα κυρίαρχες ανάγκες του ατόµου. Αυτός είναι ο κίνδυνος εναντίον του οποίου θα πρέπει τώρα να συντονιστούν όλα τα µέσα, το θάρρος και ο ιδεαλισµός που διαθέτουµε. (σελ. 144, µετάφραση των συγγραφέων) Δυστυχώς, η ιστορία επιβεβαίωσε τις προβλέψεις του Keynes. Η οικονοµική πίεση που ασκήθηκε στη Γερµανία λόγω των αποζηµιώσεων, και η γενικότερη συµπεριφορά των Συµµάχων απέναντι στη Γερµανία αµέσως µετά τον πόλεµο και στην επόµενη δεκαετία, ήταν ένας από τους κύριους παράγοντες για την ραγδαία άνοδο των Ναζί στην εξουσία στα τέλη της δεκαετίας του 1920, προετοιµάζοντας το έδαφος για έναν δεύτερο παγκόσµιο πόλεµο. Τα επιχειρήµατα του Keynes έχουν εµφανή συνάφειαµε το σηµερινό Ελληνικό ζήτηµα. Η βαθιά κρίση στην οποία έχει υποβληθεί η ελληνική οικονοµία λόγω της αποπληρωµής του χρέους δεν µπορεί να δικαιολογηθεί από ηθική άποψη, ακόµη και αν αυτό θα µπορούσε να οδηγήσει τελικά σε µια χαµηλότερη αναλογία χρέους προς ΑΕΠ. Πιο σηµαντικό, οι πολιτικές και ιδεολογικές µετατοπίσεις της κρίσης είναι ήδη σοβαρές, µε την άνοδο στο προσκήνιο ενός κατεξοχήν νεοναζιστικού κόµµατος, η επιρροή του οποίου είναι βέβαιο ότι θα αυξηθεί αν συνεχιστεί η σηµερινή κατάσταση. Από ιστορική άποψη, είναι ειρωνικό το γεγονός ότι η Γερµανία βρίσκεται σήµερα στην άλλη πλευρά του επιχειρήµατος. Όπως η Αγγλία, η Γαλλία και οι Ηνωµένες Πολιτείες το 1919, η Γερµανία αποτελεί σήµερα το σύγχρονο θεµατοφύλακα της «δικαιοσύνης» και της «ηθικής».

7 7 Η αναδιάρθρωση του γερµανικού δηµοσίου χρέους µετά τον Β Παγκόσµιο Πόλεµο Μια άλλη ειρωνεία της ιστορίας είναι ότι η Γερµανία, η οποία αντιτίθεται σθεναρά σε οποιαδήποτε προσπάθεια για την αναδιάρθρωση του ελληνικού δηµόσιου χρέους, στον απόηχο του Β Παγκοσµίου Πολέµου ήταν ο δικαιούχος της µεγαλύτερης συµφωνίας αναδιάρθρωσης χρέους στην ιστορία. Η διαγραφή του χρέους ήταν ένας από τους κύριους παράγοντες πίσω από «γερµανικό οικονοµικό θαύµα» της µεταπολεµικής περιόδου. Η Γερµανία βγήκε από τον πόλεµο µε ένα τεράστιο χρέος, τόσο εξωτερικό όσο και εσωτερικό. Το εξωτερικό χρέος µπορεί να αναλυθεί σε τρία κύρια µέρη: 1. Προπολεµικό χρέος 13.5 δις γερµανικών µάρκων περίπου, που σχετιζόταν µε τις επανορθώσεις για τον Α Παγκόσµιο Πόλεµο. Αυτό το χρέος δεν είχε εξυπηρετηθεί από το 1933 και το ποσό δεν περιλαµβάνει τους τόκους. 2. Μεταπολεµικό χρέος που σχετίζόταν µε τα δάνεια ανοικοδόµησης που έλαβε η Γερµανία κυρίως µέσα από το Σχέδιο Μάρσαλ και ήταν ύψους της τάξης των 16.2 δις γερµανικών µάρκων. 3. Εξωτερικό χρέος που συσσωρεύθηκε κατά τη διάρκεια του Β' Παγκοσµίου της τάξης των 80 έως 90 δις γερµανικών µάρκων (Ritschl 2012a). Οι αριθµοί δεν περιλαµβάνουν τις επανορθώσεις που σχετίζονται µε τον Β Παγκόσµιο Πόλεµο, οι οποίες ποτέ δεν υπολογίστηκαν ή καταβλήθηκαν. Για να έχουµε µια ιδέα της τάξης του µεγέθους, το γερµανικό ΑΕΠ το 1938 ήταν περίπου 100 δις µάρκα του Ράιχ (reichsmark), [4] ενώ το ΑΕΠ της Δυτικής Γερµανίας το 1950 ήταν 100 δις γερµανικά µάρκα (deutsche mark). Έτσι, το εξωτερικό χρέος ανερχόταν περίπου στο 120% του γερµανικού ΑΕΠ. Η Συµφωνία του Λονδίνου το 1953 αναδιάρθρωσε τα προπολεµικά και µεταπολεµικά χρέη της Γερµανίας ( αυτά που αναγράφονται παραπάνω στα σηµεία 1 και 2). [5] Ως εκ τούτου, Το προπολεµικό και µεταπολεµικό χρέος της χώρας µειώθηκε σχεδόν κατά το ήµισυ, από 29.7 δις γερµανικά µάρκα σε 14.3 δις γερµανικά µάρκα. Δεν επιβλήθηκαν τόκοι για την περίοδο , κατά τη διάρκεια της οποίας το χρέος δεν εξυπηρετείτο, και το επιτόκιο για την εξυπηρέτηση του χρέους των 14.3 δις που παρέµεινε µετά τη συµφωνία ήταν σηµαντικά µειωµένο.

8 8 Η Γερµανία έλαβε περίοδο χάριτος πέντε ετών ( ), κατά τη διάρκεια της οποίας οι ετήσιες πληρωµές ανέρχονταν σε 567 εκατοµµύρια γερµανικά µάρκα. Μετά το 1958, οι ετήσιες πληρωµές ανήλθαν σε 765 εκατοµµύρια γερµανικά µάρκα. Τέλος, το εξωτερικό χρέος που συσσωρεύτηκε κατά τη διάρκεια του πολέµου δεν αποπληρώθηκε ποτέ, πόσο µάλλον οποιεσδήποτε επανορθώσεις. Σε αντίθεση µε ό,τι συνήθως υποστηρίζεται δηµοσίως, οι παραπάνω αριθµοί δείχνουν ότι οι διατάξεις της συµφωνίας του Λονδίνου ήταν µόνο η κορυφή του παγόβουνου στην ακύρωση του συνολικού εξωτερικού χρέους της Γερµανίας εκείνη την εποχή. Οι αριθµοί αυτοί δεν περιλαµβάνουν το όφελος από τους διαφυγόντες τόκους. Με επιτόκιο της τάξης του 3%, αποφεύχθηκαν περίπου 3 δις γερµανικά µάρκα σε ετήσιες µεταβιβάσεις εισοδήµατος προς ξένες χώρες. Αυτό είναι ένα πολύ σηµαντικό ποσό, δεδοµένου ότι οι εξαγωγές της Δυτικής Γερµανίας δεν ξεπερνούσαν τα 8 δις γερµανικά µάρκα το Για την εξεύρεση 3 δις γερµανικών µάρκων, χωρίς συρρίκνωση του γερµανικού ΑΕΠ και των εισαγωγών, οι εξαγωγές θα έπρεπε να αυξηθούν κατά 40%. [6] Η Γερµανία είχε επίσης δηµόσιο χρέος, το οποίο ανερχόταν περίπου σε 379 δις µάρκα του Ράιχ (reichsmark) το Το ποσό αυτό περιλαµβάνει τα 8 δις µάρκα σε εξωτερικό χρέος που συσσωρεύτηκε κατά τη διάρκεια του Β' Παγκοσµίου Πολέµου και αναφέρεται στο σηµείο 3 παραπάνω. Αυτό το δηµόσιο χρέος αναδιαρθρώθηκε µέσω της νοµισµατικής µεταρρύθµισης του 1948 που εισήγαγε το γερµανικό µάρκο στις δυτικές ζώνες κατοχής (βλέπε σηµείωση 4). Το εγχώριο δηµόσιο χρέος της Γερµανίας, το οποίο ανερχόταν περίπου σε 370 δις µάρκα του Ράιχ το 1944 (το συνολικό δηµόσιο χρέος των 379 δις µείον τα 8 δις που είχαν συµπεριληφθεί ως µέρος του εξωτερικού χρέους), µειώθηκε σε 18 δις γερµανικά µάρκα ως αποτέλεσµα της νοµισµατικής µεταρρύθµισης (Ritschl 2012b). Το σύνολο των παραπάνω ποσών ανέρχεται σε 455 δις γερµανικά µάρκα και αντιστοιχεί σε τέσσερις φορές του γερµανικού ΑΕΠ το 1938 ή του ΑΕΠ της δυτικής Γερµανίας το 1950, [7]. Eπαναλαµβάνουµε ότι στο συνολικό ποσό δεν περιλαµβάνονται οι διαφυγόντες τόκοι ή οι πολεµικές επανορθώσεις οποιουδήποτε είδους. Αυτή η αναδιάρθρωση του χρέους της Γερµανίας πραγµατοποιήθηκε ως µέρος ενός ευρύτερου οικονοµικού σχεδίου για την ανασυγκρότηση της Ευρώπης, το οποίο οδήγησε στη δηµιουργία διαφόρων θεσµών που προώθησαν τη συνεργασία µεταξύ των ευρωπαϊκών χωρών. Ο Οργανισµός Ευρωπαϊκής Οικονοµικής Συνεργασίας (πρόδροµος του Οργανισµού Οικονοµικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης), είναι ένα σηµαντικό παράδειγµα αυτού του είδους των θεσµών. Ο Οργανισµός Ευρωπαϊκής Οικονοµικής Συνεργασίας ήταν ο φορέας για την Ευρωπαϊκή Ένωση Πληρωµών, που ιδρύθηκε το 1950, και η οποία επέτρεψε την άµεση επανεκκίνηση του εµπορίου µεταξύ των ευρωπαϊκών οικονοµιών, χωρίς τη µετατρεψιµότητα τρεχόντων λογαριασµών.[8]

9 9 Επιπλέον, υπήρξε µια σιωπηρή συµφωνία ότι θα επιτραπεί στη Γερµανία να εξοφλήσει το µέρος του χρέους της µέσω της αύξησης των εξαγωγών της. Ήταν κατανοητό ότι η Γερµανία ήταν η µόνη οικονοµία στην Ευρώπη που θα µπορούσε να αποτελέσει σηµαντικό εξαγωγέα κεφαλαίου στην υπόλοιπη ήπειρο. Ως αποτέλεσµα, η γερµανική οικονοµία αναπροσανατολίστηκε προς την εξαγωγική ανάπτυξη.[9] Υπό αυτή την έννοια, το µεταπολεµικό γερµανικό οικονοµικό θαύµα και η ισχυρή ανάπτυξη των υπόλοιπων ευρωπαϊκών οικονοµιών δεν ήταν αποτέλεσµα κάποιων αφηρηµένων δυνάµεων της αγοράς, αλλά ενός πολύ συγκεκριµένου και λεπτοµερή πολιτικού σχεδιασµού. Συµπεράσµατα: Διδάγµατα για το σήµερα Η εξαγωγή ιστρικών συµπερασµάτων και αναλογιών χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή.[10] Ωστόσο, η ιστορική εµπειρία µας επιτρέπει να κάνουµε ορισµένες σύντοµες παρατηρήσεις σχετικά µε το πρόβληµα του ελληνικού δηµόσιου χρέους, καθώς και την τρέχουσα ελληνική και ευρωπαϊκή κρίση. Πρώτον, η Ελλάδα χρειάζεται µια τολµηρή διαγραφή του δηµόσιου χρέους της. Η επιµονή για την πλήρη εξόφληση του χρέους της Ελλάδας δεν δικαιολογείται, είτε σε ρεαλιστική είτε σε ηθική βάση. Επιπλέον, όπως έχει δείξει το παρελθόν, αυτού του είδους οι καταστάσεις µπορεί να έχουν επικίνδυνες πολιτικές συνέπειες. Δεύτερον, η διαγραφή του χρέους της Γερµανίας µετά τον Β Παγκόσµιο Πόλεµο παρέχει ένα πρότυπο για µια τέτοια διευθέτηση. Όπως εξηγήσαµε παραπάνω, η διαγραφή των χρεών της Γερµανίας ήταν εκτεταµένη. Τρίτον, οι µεταπολεµικές εξελίξεις δείχνουν επίσης ότι η αναδιάρθρωση του χρέους είναι αναγκαία, αλλά σίγουρα όχι ικανή συνθήκη για την επίλυση της κρίσης στην Ελλάδα και την υπόλοιπη Ευρώπη. Όπως συνέβη στην πρώιµη µεταπολεµική περίοδο, η αναδιάρθρωση πρέπει να αποτελεί µέρος ενός ευρύτερου σχεδίου για την αντιµετώπιση της καταστροφικής κατάστασης της ελληνικής οικονοµίας και, πιο σηµαντικό, για τα διαρθρωτικά προβλήµατα της ευρωζώνης στο σύνολό της. Σηµειώσεις 1. Μια αναλυτική συζήτηση του εξωτερικού τοµέα της ελληνικής οικονοµίας προσφέρεται στη σειρά των Στρατηγικών Αναλύσεων του Ινστιτούτου Levy. Βλ., Papadimitriou, Nikiforos and Zezza (2013, 2014a, b, c). 2. Βλ, Nikiforos, Carvalho και Schoder (2014) και Papadimitriou Wray και Nersisyan (2010). 3. Το ακριβές χρονοδιάγραµµα για την καταβολή των αποζηµιώσεων ορίστηκε σε µια διάσκεψη στο Λονδίνο το 1921.

10 10 4. Το (δυτικο)γερµανικό µάρκο (deutsche mark) εισήχθη ως µέρος µιας γενικότερης νοµισµατικής µεταρρύθµισης το 1948, αντικαθιστώντας το µάρκο του Ράιχ (reichsmark). Στο πλαίσιο της µεταρρύθµισης, όλα τα ονοµαστικά περιουσιακά στοιχεία µετατράπηκαν σε αναλογία 10:1. Για παράδειγµα, ένα περιουσιακό στοιχείο µε ονοµαστική αξία 10 µάρκα του Ράιχ ανταλλάχθηκε για ένα ονοµαστικό περιουσιακό στοιχείο αξίας ενός γερµανικού µάρκου. Οι απαιτήσεις κατά του Δηµοσίου, οι οποίες εξαλείφτηκαν πλήρως, ήταν µια σηµαντική εξαίρεση σε αυτή την µετατροπή. Για να αποφευχθεί η κατάρρευση του τραπεζικού συστήµατος, δόθηκαν στις τράπεζες απαιτήσεις κατά του Δηµοσίου που κάλυπταν τη διαφορά µεταξύ των στοιχείων του ενεργητικού και του παθητικού που προέκυψαν από τη µεταρρύθµιση. Τέλος, οι επαναλαµβανόµενες πληρωµές (µισθοί, ενοίκια, συντάξεις, κ.λπ.) µετατράπηκαν σε αναλογία 1:1. Λεπτοµέρειες για τη νοµισµατική µεταρρύθµιση υπάρχουν στην µελέτη της Deutsche Bundesbank (2002) και του Lutz (1949). 5. Για µια πλήρη περιγραφή της διάσκεψης του χρέους του Λονδίνου του 1953, βλ, Guinnane (2004) και Kaiser (2003). 6. Οι υπολογισµοί αυτοί είναι διαθέσιµοι στη µελέτη του Ritschl (2012b). 7. Προφανώς, το άθροισµα του ΑΕΠ της Δυτικής και της Ανατολικής Γερµανίας το 1950 ήταν υψηλότερο από αυτό, και το µεγαλύτερο µέρος του χρέους προέκυψε από την ενιαία Γερµανία της προπολεµικής περιόδου και κατά τη διάρκεια του πολέµου. 8. Για λεπτοµέρειες σχετικά µε την Ευρωπαϊκή Ένωση Πληρωµών, βλ., Eichengreen και de Macedo (2001). 9. Το σχέδιο επινοήθηκε κυρίως από τις Ηνωµένες Πολιτείες, Βλ., Guinnane (2004) και Berger και Ritschl (1994). 10. Για παράδειγµα, µια προφανής παράλειψη στην ανάλυσή µας είναι ο ρόλος της Σοβιετικής Ένωσης στην µεσοπολεµική και µεταπολεµική περίοδο. Πηγές Berger, H., and A. Ritschl Germany and the Political Economy of the Marshall Plan, : A Re-Revisionist View. In Europe s Post-War Recovery, edited by B. Eichengreen, Cambridge: Cambridge University Press, Deutsche Bundesbank Circulation of the Deutsche Mark from Currency Reform to European Monetary Union. Monthly Report 54, no. 3 (March): Eichengreen, B., and J. B. de Macedo The European Payments Union: History and Implications for the Evolution of the International Financial Architecture. In Fragility of the International Financial System: How Can We Prevent New Crises in Emerging

11 11 Markets?, edited by A. Lamfalussy, B. Snoy, and J. Wilson, Brussels: Presses Interuniversitaires Europeennes. Guinnane, T. W Financial Vergangenheitsbewaeltigung: The 1953 London Debt Agreement. Discussion Paper No New Haven: Economic Growth Center, Yale University. January. IMF (International Monetary Fund) Greece: Fifth Review Under the Extended Arrangement Under the Extended Fund Facility. IMF Country Report No. 14/151. Washington, D.C.: IMF. June. Kaiser, J One Made It Out of the Debt Trap: Lessons from the London Debt Agreement of 1953 for Current Debt Crises. International Policy Analysis. Berlin: Friedrich-Ebert-Stiftung. Keynes, J. M (2013). The Collected Writings of John Maynard Keynes. Edited by Elizabeth Johnson and Donald Moggridge. Vol. 2, The Economic Consequences of the Peace. Cambridge: Cambridge University Press. Lutz, F. A The German Currency Reform and the Revival of the German Economy. Economica 16, no. 62 (May): Nikiforos, M., L. Carvalho, and C. Schoder Twin Deficits in Greece: In Search of Causality. IMK Working Paper No Dusseldorf: Macroeconomic Policy Institute (IMK). Papadimitriou, D. B., L. R. Wray, and Y. Nersisyan Endgame for the Euro? Without Major Restructuring, the Eurozone Is Doomed. Public Policy Brief No Annandale-on-Hudson, N.Y.: Levy Economics Institute of Bard College. July. Papadimitriou, D. B., M. Nikiforos, and G. Zezza The Greek Economic Crisis and the Experience of Austerity: A Strategic Analysis. Annandale-on-Hudson, N.Y.: Levy Economics Institute of Bard College. July a. Prospects and Policies for the Greek Economy. Strategic Analysis. Annandale-on-Hudson, N.Y.: Levy Economics Institute of Bard College. February b. Will Tourism Save Greece? Strategic Analysis. Annandale-on-Hudson, N.Y.: Levy Economics Institute of Bard College. August c. Is Greece Heading For a Recovery? Strategic Analysis, Annandale-on- Hudson, N.Y.: Levy Economics Institute of Bard College. December. Ritschl, A. 2012a. Does Germany Owe Greece a Debt? A Historical Perspective on the European Debt Crisis. In European Monetary Union: Lessons from the Debt Crisis, Proceedings of the 40th Economics Conference 2012, Vienna, Austria, May Vienna: Bank of Austria.

12 b. Germany, Greece and the Marshall Plan: Another Riposte. The Economist, June 25.

Αναδιαρθρώσεις Επιχειρηματικών Χαρτοφυλακίων. Γιώργος Βλάχος

Αναδιαρθρώσεις Επιχειρηματικών Χαρτοφυλακίων. Γιώργος Βλάχος Αναδιαρθρώσεις Επιχειρηματικών Χαρτοφυλακίων Γιώργος Βλάχος Οκτώβριος 15, 2015 Περιεχόμενα 01 Το Προβληματικό Οικονομικό Περιβάλλον 02 Οι Τράπεζες 03 Οι Επιχειρήσεις 04 Η Τράπεζα Πειραιώς 05 Τύποι Ρυθμίσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ 1

ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ 1 Οκτώβριος 2010 1. Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ 1 Η ελληνική οικονομία βρίσκεται αντιμέτωπη με μια από τις μεγαλύτερες κρίσεις τις τελευταίες δεκαετίες. Κύρια χαρακτηριστικά της κρίσης

Διαβάστε περισσότερα

Οι αιτίες του χρέους των χωρών της περιφέρειας: Συμμετοχή στην ΟΝΕ και ελλείμματα του ιδιωτικού τομέα

Οι αιτίες του χρέους των χωρών της περιφέρειας: Συμμετοχή στην ΟΝΕ και ελλείμματα του ιδιωτικού τομέα ΣΥΝΟΨΗ 21 ΣΥΝΟΨΗ Οι αιτίες του χρέους των χωρών της περιφέρειας: Συμμετοχή στην ΟΝΕ και ελλείμματα του ιδιωτικού τομέα 1. Η αναταραχή στην Ευρωζώνη οφείλεται στην παγκόσμια κρίση χρηματιστικοποίησης η

Διαβάστε περισσότερα

1 Δεκεµβρίου 2012: Ωριµάζει, λήγει, οµόλογο αξίας 250 εκατοµµυρίων Ευρώ.

1 Δεκεµβρίου 2012: Ωριµάζει, λήγει, οµόλογο αξίας 250 εκατοµµυρίων Ευρώ. ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΗΣ ΣΥΜΦΩΝΙΑΣ ΠΟΥ ΕΠΙΤΕΥΧΘΗΚΕ ΜΕΤΑΞΥ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΙΩΝ ΕΤΑΙΡΩΝ ΚΑΙ ΤΟΥ ΔΝΤ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, ΣΤΙΣ 26 27 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2012 Α. Οι δόσεις θα καταβληθούν στις 13 Δεκεµβρίου 2012. Οι δόσεις που θα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΔΟΣΗ ΚΡΑΤΙΚΩΝ ΟΜΟΛΟΓΩΝ ΜΕ ΤΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΦΟΡΩΝ ΜΙΑ ΕΘΝΙΚΗ ΛΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΧΡΕΟΥΣ

ΕΚΔΟΣΗ ΚΡΑΤΙΚΩΝ ΟΜΟΛΟΓΩΝ ΜΕ ΤΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΦΟΡΩΝ ΜΙΑ ΕΘΝΙΚΗ ΛΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΧΡΕΟΥΣ 2012 / 4 ΕΚΔΟΣΗ ΚΡΑΤΙΚΩΝ ΟΜΟΛΟΓΩΝ ΜΕ ΤΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΦΟΡΩΝ ΜΙΑ ΕΘΝΙΚΗ ΛΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΧΡΕΟΥΣ του Philip Pilkington και Warren Mosler Εισαγωγή Ο σκοπός της παρούσας εργασίας είναι να προσφέρει µια

Διαβάστε περισσότερα

Levy Economics Institute of Bard College. Θα σώσει ο τουρισμός την Ελλάδα; Των Δημήτρη Β. Παπαδημητρίου, Μιχάλη Νικηφόρου και Gennaro Zezza

Levy Economics Institute of Bard College. Θα σώσει ο τουρισμός την Ελλάδα; Των Δημήτρη Β. Παπαδημητρίου, Μιχάλη Νικηφόρου και Gennaro Zezza Levy Economics Institute of Bard College Levy Economics Institute of Bard College Στρατηγική Ανάλυση Αύγουστος 2014 Θα σώσει ο τουρισμός την Ελλάδα; Των Δημήτρη Β. Παπαδημητρίου, Μιχάλη Νικηφόρου και Gennaro

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομική κρίση και πολιτικές λιτότητας στην Ελλάδα: Ποιες είναι οι προοπτικές;

Οικονομική κρίση και πολιτικές λιτότητας στην Ελλάδα: Ποιες είναι οι προοπτικές; ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2013 Κείμενα Πολιτικής (Policy Briefs) / 6 Οικονομική κρίση και πολιτικές λιτότητας στην Ελλάδα: Ποιες είναι οι προοπτικές; ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ,

Διαβάστε περισσότερα

Η ΧΡΗΜΑΤΟΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΣΗ: ΑΙΤΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ. Αντώνης Τορτοπίδης, οικονομολόγος 1

Η ΧΡΗΜΑΤΟΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΣΗ: ΑΙΤΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ. Αντώνης Τορτοπίδης, οικονομολόγος 1 Η ΧΡΗΜΑΤΟΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΣΗ: ΑΙΤΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ Συνοπτικό συμπέρασμα Αντώνης Τορτοπίδης, οικονομολόγος 1 Οκτώβριος 2008 1. Η κρίση είναι αμερικανική και όχι παγκόσμια. Όμως γίνεται παγκόσμια αν δεν αντιμετωπιστεί

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική. Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική. Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα 1 Αντικείµενο Διεθνούς Μακροοικονοµικής Η διεθνής µακροοικονοµική

Διαβάστε περισσότερα

Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012

Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012 Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012 Ιστορική κρίση της αγοράς εργασίας ύψος της ανεργίας χωρίς ιστορικό προηγούμενο (22.6%) πολύ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΧΕ ΙΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ

ΠΡΟΣΧΕ ΙΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ ΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ Η επιβράδυνση του ρυθµού ανάπτυξης της παγκόσµιας οικονοµίας επηρεάζει άµεσα και τις χρηµαταγορές, οι οποίες χαρακτηρίζονται από έντονη µεταβλητότητα παρά τα αυστηρά δη- µοσιονοµικά µέτρα

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική.! Καθ. ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική.! Καθ. ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική! Καθ. ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Αντικείμενο Διεθνούς Μακροοικονομικής Η διεθνής μακροοικονομική ασχολείται με το προσδιορισμό των βασικών μακροοικονομικών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ERSA

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ERSA ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ERSA ΜΕΛΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ (RSAI, ERSA) Οικονομική Κρίση και Πολιτικές Ανάπτυξης και Συνοχής 10ο Τακτικό Επιστημονικό

Διαβάστε περισσότερα

Προτάσεις πολιτικής για τη διαχείριση προβληµατικών χαρτοφυλακίων δανείων

Προτάσεις πολιτικής για τη διαχείριση προβληµατικών χαρτοφυλακίων δανείων Προτάσεις πολιτικής για τη διαχείριση προβληµατικών χαρτοφυλακίων δανείων Κερασίνα Ραυτοπούλου Σύµβουλος Αντιπροέδρου της Κυβέρνησης στον Χρηµατοπιστωτικό Τοµέα 1 Εισαγωγή Στην Ελλάδα η οικονοµική κρίση

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΠΛΗΡΩΜΩΝ

ΤΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΠΛΗΡΩΜΩΝ ΤΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΠΛΗΡΩΜΩΝ Oι συναλλαγές μιας χώρας με τον υπόλοιπο κόσμο, συμπεριλαμβανομένων τόσο των εμπορικών όσο και των χρηματοοικονομικών ροών, καταγράφονται στο ισοζύγιο διεθνών πληρωμών. Oι συναλλαγές

Διαβάστε περισσότερα

Οι μακροοικονομικές παραδοχές του προγράμματος δημοσιονομικής λιτότητας στην Ελλάδα: Πόσο ρεαλιστικές είναι;

Οι μακροοικονομικές παραδοχές του προγράμματος δημοσιονομικής λιτότητας στην Ελλάδα: Πόσο ρεαλιστικές είναι; ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2011 Κείμενα Πολιτικής (Policy Briefs) / 2 Οι μακροοικονομικές παραδοχές του προγράμματος δημοσιονομικής λιτότητας στην Ελλάδα: Πόσο ρεαλιστικές

Διαβάστε περισσότερα

3.2 Ισοζύγιο πληρωµών

3.2 Ισοζύγιο πληρωµών 3 Ισοζύγιο πληρωµών 3.1 Εισαγωγή ιεθνή οικονοµία Ύφεση στην Γερµανία οικονοµίες του Ευρώ Αυξηση των αµερικανικών επιτοκίων διεθνή επιτόκια και δολάριο($) Χρηµατοοικονοµική κρίση στην Ασία Ανοιχτή οικονοµία

Διαβάστε περισσότερα

Ίδρυµα Οικονοµικών & Βιοµηχανικών Ερευνών. Τριµηνιαία Έκθεση για την Ελληνική Οικονοµία 01-2012

Ίδρυµα Οικονοµικών & Βιοµηχανικών Ερευνών. Τριµηνιαία Έκθεση για την Ελληνική Οικονοµία 01-2012 Ίδρυµα Οικονοµικών & Βιοµηχανικών Ερευνών Τριµηνιαία Έκθεση για την Ελληνική Οικονοµία 01-2012 Το διεθνές περιβάλλον επιδεινώνεται 2011 Νέα επιβράδυνση ανάπτυξης παγκόσµιας οικονοµίας στο δ τρίµηνο του

Διαβάστε περισσότερα

Η ΚΡΙΣΗ ΞΕΠΕΡΑΣΤΗΚΕ ΚΑΘΩΣ ΛΕΝΕ;

Η ΚΡΙΣΗ ΞΕΠΕΡΑΣΤΗΚΕ ΚΑΘΩΣ ΛΕΝΕ; Η ΚΡΙΣΗ ΞΕΠΕΡΑΣΤΗΚΕ ΚΑΘΩΣ ΛΕΝΕ; Καθώς έχουν περάσει, από το 2008 οπότε και ξέσπασε η μεγαλύτερη καπιταλιστική κρίση μετά την κρίση του 1929, οι πάντες σχεδόν συμπεριφέρονται σαν να έχει ξεπεραστεί η κρίση

Διαβάστε περισσότερα

Ελλάδα: Κριτικές του Παρελθόντος και ο Δρόμος προς τα Εμπρός

Ελλάδα: Κριτικές του Παρελθόντος και ο Δρόμος προς τα Εμπρός Ελλάδα: Κριτικές του Παρελθόντος και ο Δρόμος προς τα Εμπρός Από τον Ολιβιέ Μπλανσάρ 9 Ιουλίου 2015 Τα μάτια όλου του κόσμου είναι καρφωμένα στην Ελλάδα, καθώς τα εμπλεκόμενα μέρη συνεχίζουν τις προσπάθειες

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος των τραπεζών στη χρηματοδότηση της οικονομίας: Τρέχουσες εξελίξεις

Ο ρόλος των τραπεζών στη χρηματοδότηση της οικονομίας: Τρέχουσες εξελίξεις Χαιρετισμός του Προέδρου της ΕΕΤ κ. Γιώργου Ζανιά στην εκδήλωση του Ελληνογαλλικού Εμπορικού & Βιομηχανικού Επιμελητηρίου και της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών με θέμα: Ο ρόλος των τραπεζών στη χρηματοδότηση

Διαβάστε περισσότερα

Ελάφρυνση και Ιδιωτικοποίηση για το Ελληνικό Χρέος, Κέρδη για τους Ευρωπαίους Πολίτες

Ελάφρυνση και Ιδιωτικοποίηση για το Ελληνικό Χρέος, Κέρδη για τους Ευρωπαίους Πολίτες Ελάφρυνση και Ιδιωτικοποίηση για το Ελληνικό Χρέος, Κέρδη για τους Ευρωπαίους Πολίτες Σχίζας Παναγιώτης* Η διάχυση της κρίσης της στεγαστικής αγοράς των ΗΠΑ στην Ευρώπη οδήγησε τις αγορές στην επαναξιολόγηση

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΕΝΔΙΑΜΕΣΗ ΕΚΘΕΣΗ

ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΕΝΔΙΑΜΕΣΗ ΕΚΘΕΣΗ ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΕΝΔΙΑΜΕΣΗ ΕΚΘΕΣΗ LEVY ECONOMICS INSTITUTE OF BARD COLLEGE (ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ, ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ, ΓΣΕΕ) Δηµήτρης Β. Παπαδηµητρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Αθήνα, 20 εκεµβρίου 2012. Θέµα: Ισοζύγιο Πληρωµών: Οκτώβριος 2012. Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Αθήνα, 20 εκεµβρίου 2012. Θέµα: Ισοζύγιο Πληρωµών: Οκτώβριος 2012. Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Αθήνα, 20 εκεµβρίου 2012 Θέµα: Ισοζύγιο Πληρωµών: Οκτώβριος 2012 Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών Τον Οκτώβριο του 2012 το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών παρουσίασε έλλειµµα το οποίο διαµορφώθηκε

Διαβάστε περισσότερα

Έξι µαθήµατα από την ευρω-κρίση

Έξι µαθήµατα από την ευρω-κρίση 2012 / 10 Έξι µαθήµατα από την ευρω-κρίση Του Jan Kregel 1. Οι νοµισµατικές ζώνες δεν λύνουν το πρόβληµα των ανισορροπιών στα ισοζύγια πληρωµών Τα προβλήµατα που σήµερα αντιµετωπίζει η ευρωζώνη δεν είναι

Διαβάστε περισσότερα

Τριπλό Αλληλοτροφοδοτούμενο Έλλειμμα

Τριπλό Αλληλοτροφοδοτούμενο Έλλειμμα Τριπλό Αλληλοτροφοδοτούμενο Έλλειμμα Χρήστος Α. Ιωάννου Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012 Ημερίδα Ε.Ι.Ε.Α.Δ. «Η Αγορά Εργασίας σε Κρίση» Η αγορά εργασίας σε κρίση ; Κρίση είναι επιεικής χαρακτηρισμός. Κρίση ήταν όταν

Διαβάστε περισσότερα

Η Δυναμική του Ελληνικού Δημοσίου Χρέους και η Ιδεολογία της

Η Δυναμική του Ελληνικού Δημοσίου Χρέους και η Ιδεολογία της Η Δυναμική του Ελληνικού Δημοσίου Χρέους και η Ιδεολογία της Θεόδωρος Μαριόλης και Κώστας Παπουλής * Στο παρόν άρθρο διερευνούμε τη μακροχρόνια μεταβολή ή, αλλιώς, «δυναμική» του ελληνικού δημοσίου χρέους

Διαβάστε περισσότερα

Ενημερωτικό δελτίο 1 ΓΙΑΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ Η ΕΕ ΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ;

Ενημερωτικό δελτίο 1 ΓΙΑΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ Η ΕΕ ΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ; Ενημερωτικό δελτίο 1 ΓΙΑΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ Η ΕΕ ΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ; Από την έναρξη της παγκόσμιας οικονομικής και χρηματοπιστωτικής κρίσης, η ΕΕ βρίσκεται αντιμέτωπη με χαμηλά επίπεδα επενδύσεων. Απαιτούνται

Διαβάστε περισσότερα

Μακροοικονομία. Ελλάδα και Βαλτικές Χώρες: Πολιτικές Λιτότητας και Διαρθρωτική Προσαρμογή (Μέρος 2)

Μακροοικονομία. Ελλάδα και Βαλτικές Χώρες: Πολιτικές Λιτότητας και Διαρθρωτική Προσαρμογή (Μέρος 2) Είναι Πράγματι οι Γερμανοί Φτωχότεροι από τους Έλληνες, τους Ισπανούς και τους Ιταλούς; in DEEP ANALYSIS Μακροοικονομία Κύρια Σημεία in DEEP ANALYSIS Η κατανομή του πλούτου μεταξύ των διαφόρων νοικοκυριών

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ. ΕΚΔΙΔΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ ΤΟΥ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΚΥΠΡΟΥ, ΤΕΥΧΟΣ αρ.

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ. ΕΚΔΙΔΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ ΤΟΥ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΚΥΠΡΟΥ, ΤΕΥΧΟΣ αρ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΚΔΙΔΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ ΤΟΥ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΚΥΠΡΟΥ, ΤΕΥΧΟΣ αρ. 30, ΙΟΥΝΙΟΣ 2010 ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Σύμφωνα με την έκθεση του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Δημοσιονομικά στοιχεία για την περίοδο 2010 2013

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Δημοσιονομικά στοιχεία για την περίοδο 2010 2013 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Πειραιάς, 13 Οκτωβρίου 2014 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Δημοσιονομικά στοιχεία για την περίοδο 2010 2013 H Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ) ανακοινώνει τα δημοσιονομικά στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΚΑΤΟΙΚΙΑΣ: ΕΛΠΙΔΕΣ ΑΝΑΚΑΜΨΗΣ ΑΠΟ ΤΑ ΜΕΣΑ ΤΟΥ 2010

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΚΑΤΟΙΚΙΑΣ: ΕΛΠΙΔΕΣ ΑΝΑΚΑΜΨΗΣ ΑΠΟ ΤΑ ΜΕΣΑ ΤΟΥ 2010 ΕΘΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ Διεύθυνση Στρατηγικής και Οικονομικής Ανάλυσης ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΚΑΤΟΙΚΙΑΣ: ΕΛΠΙΔΕΣ ΑΝΑΚΑΜΨΗΣ ΑΠΟ ΤΑ ΜΕΣΑ ΤΟΥ 1 Η οικοδομή έχει εισέλθει σε περίοδο σημαντικής διόρθωσης Η οικοδομική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ & ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ & ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ & ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Τµήµα Διεθνών & Ευρωπαϊκών Σπουδών (ΔΕΣ) Μεταπτυχιακό Πρόγραµµα Ειδίκευσης στις Διεθνείς και Ευρωπαϊκές Σπουδές Εργασία στο µάθηµα «Γεωπολιτική των

Διαβάστε περισσότερα

Πρόσφατες οικονομικές εξελίξεις στη Βουλγαρία

Πρόσφατες οικονομικές εξελίξεις στη Βουλγαρία Πρόσφατες οικονομικές εξελίξεις στη Βουλγαρία Σύμφωνα με το πιο πρόσφατο ενημερωτικό δελτίο του αρμόδιου Υπουργείου Οικονομικών (web: http://www.minfin.bg/en/page/542) και τα ενημερωμένα στατιστικά στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία του κ. Νίκου Βέττα. Γενικό Διευθυντή του ΙΟΒΕ και. Καθηγητή στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Ομιλία του κ. Νίκου Βέττα. Γενικό Διευθυντή του ΙΟΒΕ και. Καθηγητή στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Ομιλία του κ. Νίκου Βέττα Γενικό Διευθυντή του ΙΟΒΕ και Καθηγητή στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών ΙΔΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH Τσάμη Καρατάσου

Διαβάστε περισσότερα

Όταν η Ελλάδα χάριζε χρέη προς τη δυτική Γερμανία πριν 60 χρόνια

Όταν η Ελλάδα χάριζε χρέη προς τη δυτική Γερμανία πριν 60 χρόνια Όταν η Ελλάδα χάριζε χρέη προς τη δυτική Γερμανία πριν 60 χρόνια Η φωτογραφία αυτή είναι ιστορική!!! Την αφιερώνουμε στον Γερμανικό Λαό για να νικήσει την λήθη του... Ασφαλώς ισχύει (δυστυχώς) και το αλάνθαστο

Διαβάστε περισσότερα

Αναπτυξιακά προβλήματα της Ελληνικής Οικονομίας πριν και κατά την κρίση

Αναπτυξιακά προβλήματα της Ελληνικής Οικονομίας πριν και κατά την κρίση Αναπτυξιακά προβλήματα της Ελληνικής Οικονομίας πριν και κατά την κρίση Αντώνης Γεωργόπουλος Καθηγητής Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Πανεπιστήμιο Πατρών Main literature on Investment Development Path RAJNEESH

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5. Αποταμίευση και επένδυση σε μια ανοικτή οικονομία

Κεφάλαιο 5. Αποταμίευση και επένδυση σε μια ανοικτή οικονομία Κεφάλαιο 5 Αποταμίευση και επένδυση σε μια ανοικτή οικονομία Περίγραμμα κεφαλαίου Ισοζύγιο Πληρωμών Ισορροπία της αγοράς αγαθών σε μια ανοικτή οικονομία Αποταμίευση και επένδυση σε μια μικρή ανοικτή οικονομία

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ

ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ Οι κυριότερες οικονοµικές εξελίξεις την περίοδο που διανύουµε σχετίζονται µε την ψήφιση του Μεσοπρόθεσµου προγράµµατος καθώς και µε τις συζητήσεις για το νέο

Διαβάστε περισσότερα

: 2008-2009 2008 2009 15 2013

: 2008-2009 2008 2009 15 2013 Οι τράπεζες του αύριο Ανδρέας Παπαδόπουλος ιευθυντής Στρατηγικής Οµίλου 15 Μαΐου 2013 Απαγορεύεται η αναπαραγωγή οποιουδήποτε σηµείου αυτής της έκδοσης, η αποθήκευση για οποιαδήποτε µελλοντική χρήση της,

Διαβάστε περισσότερα

Δομή του δημοσίου χρέους στην Ελλάδα Σύνθεση και διάρκεια λήξης

Δομή του δημοσίου χρέους στην Ελλάδα Σύνθεση και διάρκεια λήξης Δομή του δημοσίου χρέους στην Ελλάδα Σύνθεση και διάρκεια λήξης Στην Ελλάδα η μη ρεαλιστική πρόβλεψη του ταμειακού ελλείμματος κατά το έτος 2009, εξαιτίας της υπερεκτίμησης των εσόδων και της αύξησης των

Διαβάστε περισσότερα

Τα Διαπλανητικά Χρέη και οι Αριστεροί του Σειρίου

Τα Διαπλανητικά Χρέη και οι Αριστεροί του Σειρίου Τα Διαπλανητικά Χρέη και οι Αριστεροί του Σειρίου Θεόδωρος Μαριόλης και Κώστας Παπουλής * Όλο και πιο συστηματικά, το τελευταίο διάστημα, διάφοροι έγκριτοι δημοσιογράφοι και πολιτικοί αναλυτές, η πλειοψηφία

Διαβάστε περισσότερα

- Εξέλιξη βασικών μακροοικονομικών δεικτών

- Εξέλιξη βασικών μακροοικονομικών δεικτών - Εξέλιξη βασικών μακροοικονομικών δεικτών Σύμφωνα με προσωρινά στοιχεία, το δ τρίμηνο 2014, το βουλγαρικό ΑΕΠ ενισχύθηκε κατά 1,3% σε ετήσια βάση και κατά 0,4% σε τριμηνιαία βάση. Σε ό,τι αφορά το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της ευρωπαϊκής κεντρικής τράπεζας και οι επιπτώσεις στην χρηματοπιστωτική πολιτική της ευρωζώνης. Δήμητρα Παπακωνσταντίνου ΤΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ 6575

Ο ρόλος της ευρωπαϊκής κεντρικής τράπεζας και οι επιπτώσεις στην χρηματοπιστωτική πολιτική της ευρωζώνης. Δήμητρα Παπακωνσταντίνου ΤΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ 6575 Ο ρόλος της ευρωπαϊκής κεντρικής τράπεζας και οι επιπτώσεις στην χρηματοπιστωτική πολιτική της ευρωζώνης. Δήμητρα Παπακωνσταντίνου ΤΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ 6575 Ευρωπαϊκή κεντρική τράπεζα Η ΕΚΤ ιδρύθηκε το 1998 και

Διαβάστε περισσότερα

Η Ελλάδα δεν είναι μια ιδιαίτερη περίπτωση: Η αρχιτεκτονική της ευρωζώνης, η κατάρρευση των περιφερειακών οικονομιών και οι επιλογές πολιτικής

Η Ελλάδα δεν είναι μια ιδιαίτερη περίπτωση: Η αρχιτεκτονική της ευρωζώνης, η κατάρρευση των περιφερειακών οικονομιών και οι επιλογές πολιτικής Η Ελλάδα δεν είναι μια ιδιαίτερη περίπτωση: Η αρχιτεκτονική της ευρωζώνης, η κατάρρευση των περιφερειακών οικονομιών και οι επιλογές πολιτικής Ηλίας Κικίλιας Διευθυντής Ερευνών Εθνικό Κέντρο Κοινωνικών

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 15. Οι δηµόσιες δαπάνες και ηχρηµατοδότησή τους

Κεφάλαιο 15. Οι δηµόσιες δαπάνες και ηχρηµατοδότησή τους Κεφάλαιο 15 Οι δηµόσιες δαπάνες και ηχρηµατοδότησή τους Ο κρατικός προϋπολογισµός: εδοµένα και αριθµοί Συνολικές δηµόσιες δαπάνες: τρειςκατηγορίεςδηµοσίων δαπανών ηµόσιες δαπάνες (G) Μεταβιβαστικές πληρωµές

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση του κ. Ευθύμιου Ο. Βιδάλη Αντιπρόεδρο Δ.Σ. ΣΕΒ Πρόεδρο Συμβουλίου ΣΕΒ για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη

Παρουσίαση του κ. Ευθύμιου Ο. Βιδάλη Αντιπρόεδρο Δ.Σ. ΣΕΒ Πρόεδρο Συμβουλίου ΣΕΒ για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη Παρουσίαση του κ. Ευθύμιου Ο. Βιδάλη Αντιπρόεδρο Δ.Σ. ΣΕΒ Πρόεδρο Συμβουλίου ΣΕΒ για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη «Μεταρρυθμίσεις και Οικονομική Ανάπτυξη» 20 Μαρτίου 2014 Ευθύμιος Ο. Βιδάλης Αντιπρόεδρος Δ.Σ. ΣΕΒ

Διαβάστε περισσότερα

INEK ΠΕΟ Ε Τ Η Σ Ι Α Ε Κ Θ Ε Σ Η 2 0 11. Οι δανειακές ανάγκες του δημοσίου στην Κύπρο το 2010 ήταν από τις χαμηλότερες σε διεθνή σύγκριση EU 27

INEK ΠΕΟ Ε Τ Η Σ Ι Α Ε Κ Θ Ε Σ Η 2 0 11. Οι δανειακές ανάγκες του δημοσίου στην Κύπρο το 2010 ήταν από τις χαμηλότερες σε διεθνή σύγκριση EU 27 Gr Ε Τ Η Σ Ι Α Ε Κ Θ Ε Σ Η 2 0 11 10,5 UK 10,4 E 9,2 P 9,1 SK 7,9 F 7,0 EU 27 6,4 Euro area 6,0 SL 5,6 NL 5,4 CY 5,3 I 4,6 A 4,6 B 4,1 D 3,3 2,7 DK 2,5 FIN Οι δανειακές ανάγκες του δημοσίου στην Κύπρο

Διαβάστε περισσότερα

Μακροοικονομία. in DEEP ANALYSIS. H Ύφεση στην Κύπρο. Μ ακρ οοικονομία. Κύρια Σημεία. Είναι Πράγματι οι Γερμανοί Φτωχότεροι από τους Έλληνες,

Μακροοικονομία. in DEEP ANALYSIS. H Ύφεση στην Κύπρο. Μ ακρ οοικονομία. Κύρια Σημεία. Είναι Πράγματι οι Γερμανοί Φτωχότεροι από τους Έλληνες, Είναι Πράγματι οι Γερμανοί Φτωχότεροι από τους Έλληνες, in DEEP ANALYSIS Μακροοικονομία H Ύφεση στην Κύπρο Πετράκης Παναγιώτης (Καθηγητής ΕΚΠΑ), Κωστής Παντελής (Υπ. Διδάκτωρ ΕΚΠΑ), Βαλσαμής Διονύσης (Ερευνητής

Διαβάστε περισσότερα

!"#ά%&'( 21 To )*+,-&./ό 1(2'32&4'/ό 5ύ3472& /&' 4( )*+ώ

!#ά%&'( 21 To )*+,-&./ό 1(2'32&4'/ό 5ύ3472& /&' 4( )*+ώ L'ώ+;(? I%(;(3/(ύ#7?, =->?1ή7 @-(+1+,-(ή!"#ά%&'( 21 To )*+,-&./ό 1(2'32&4'/ό 5ύ3472& /&' 4( )*+ώ 9( )*+,-&./ό 1(2'32&4'/ό 5ύ3472& ()15) :72'(*+;ή=7/" 2"4ά 47> /&4ά++"*37 4(* 3*34ή2&4(? 34&="+ώ> '3(4'2'ώ>

Διαβάστε περισσότερα

ΒΟΥΛΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ Χρήστος Σταϊκούρας Βουλευτής Φθιώτιδας ΝΕΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ

ΒΟΥΛΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ Χρήστος Σταϊκούρας Βουλευτής Φθιώτιδας ΝΕΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Δευτέρα, 27 Ιουλίου 2015 ΧΡΗΣΤΟΣ ΣΤΑΪΚΟΥΡΑΣ: ΑΥΤΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ 6ΜΗΝΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΣΥΡΙΖΑ/ΑΝ.ΕΛ Συμπληρώθηκαν 6 μήνες διακυβέρνησης της χώρας από τη συνεργασία του ΣΥΡΙΖΑ και των ΑΝΕΛ. Έξι

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ 2008-2013

ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ 2008-2013 NUNTIUS ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΕΠΕΥ ΤΜΗΜΑ ΜΕΛΕΤΩΝ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΕΩΝ ΤΗΛ: 210-3350599 ΦΑΞ: 210-3254846 E-MAIL: nunt12@otenet.gr WEBSITE: www.nuntius.gr Αθήνα, 31/03/2010 ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ 2008-2013

Διαβάστε περισσότερα

Economics Weekly Alert

Economics Weekly Alert Economics Weekly Alert 16 Μαΐου 2014 EBRD Ύφεση Τουρισμός Αξιολόγηση Πορείας του Μνημονίου Σε τριμηνιαία βάση, δηλαδή σε σχέση με το τέταρτο τρίμηνο του 2013, η Κυπριακή οικονομία συρρικνώθηκε το πρώτο

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικά του Τουρισμού & του Πολιτισμού

Οικονομικά του Τουρισμού & του Πολιτισμού Οικονομικά του Τουρισμού & του Πολιτισμού Μακροοικονομικά Υπεύθυνοι μαθήματος Κ αθηγητής Μιχαήλ Ζ ουμπουλάκης Επίκουρος Καθηγητής Θεόδωρος Μεταξάς ΑΕΠ Το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν ή ΑΕΠ (Gross Domestic

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως η Ελληνική Δημοσιονομική Προσαρμογή Πρέπει να Βασισθεί Λιγότερο στους Φόρους;

Μήπως η Ελληνική Δημοσιονομική Προσαρμογή Πρέπει να Βασισθεί Λιγότερο στους Φόρους; Μήπως η Ελληνική Δημοσιονομική Προσαρμογή Πρέπει να Βασισθεί Λιγότερο στους Φόρους; Λουκάς Καραμπαρμπούνης Επίκουρος Καθηγητής Οικονομικών Ανωτάτη Σχολή Διοίκησης Επιχειρήσεων του Πανεπιστημίου του Σικάγο

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2012

Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2012 Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2012 Ανακεφαλαιοποίηση 4δισ. από το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας με το Δείκτη Συνολικής Κεφαλαιακής Επάρκειας να διαμορφώνεται στο 9,0% και αντίστοιχη βελτίωση της ρευστότητας

Διαβάστε περισσότερα

Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ: ΑΙΤΙΑ & ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ. 8 Ιουνίου, 2012

Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ: ΑΙΤΙΑ & ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ. 8 Ιουνίου, 2012 Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ: ΑΙΤΙΑ & ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ 8 Ιουνίου, 2012 ΠΕΡΙΛΗΨΗ Διαστάσεις της κρίσης Γενεσιουργές Αιτίες & Συστημικές Αδυναμίες Προσπάθειες Επίλυσης Γιατί η ύφεση είναι τόσο βαθειά & παρατεταμένη;

Διαβάστε περισσότερα

Συναλλαγματικές ισοτιμίες και επιτόκια

Συναλλαγματικές ισοτιμίες και επιτόκια Κεφάλαιο 2 Συναλλαγματικές ισοτιμίες και επιτόκια 2.1 Σύνοψη Στο δεύτερο κεφάλαιο του συγγράμματος περιγράφεται αρχικά η συνθήκη της καλυμμένης ισοδυναμίας επιτοκίων και ο τρόπος με τον οποίο μπορεί ένας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΒΑΝΙΑ Οικονομία & Εξωτερικό Εμπόριο

ΑΛΒΑΝΙΑ Οικονομία & Εξωτερικό Εμπόριο ΑΛΒΑΝΙΑ Οικονομία & Εξωτερικό Εμπόριο Ιανουάριος Σεπτέμβριος 2008 Υπεύθυνος Έκδοσης: Χρήστος Φαρµάκης-Συµβουλος ΟΕΥ Α Επιµέλεια:Σπυρίδων Οικονόµου, Γραµµατέας ΟΕΥ Α - Sonila-Sofia Kisi Πρεσβεία της Ελλάδας

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΘΝΗ ΤΡΑΠΕΖΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ

ΔΙΕΘΝΗ ΤΡΑΠΕΖΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ Ενότητα 11: Διεθνείς Χρηματοδοτικοί Οργανισμοί Μιχαλόπουλος Γεώργιος Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό, όπως εικόνες, που υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Α Ν Α Κ Ο Ι Ν Ω Σ Η ΣΧΟΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΣΤΑΤ ΣΤΑ ΔΗΜΟΣΙΕΥΜΑΤΑ ΤΗΣ ALPHA BANK ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΧΡΕΟΣ ΚΑΙ ΤΟ ΕΛΛΕΙΜΜΑ ΤΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ

Α Ν Α Κ Ο Ι Ν Ω Σ Η ΣΧΟΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΣΤΑΤ ΣΤΑ ΔΗΜΟΣΙΕΥΜΑΤΑ ΤΗΣ ALPHA BANK ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΧΡΕΟΣ ΚΑΙ ΤΟ ΕΛΛΕΙΜΜΑ ΤΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Πειραιάς, 22 Ιουνίου 2012 Α Ν Α Κ Ο Ι Ν Ω Σ Η ΣΧΟΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΣΤΑΤ ΣΤΑ ΔΗΜΟΣΙΕΥΜΑΤΑ ΤΗΣ ALPHA BANK ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΧΡΕΟΣ ΚΑΙ ΤΟ ΕΛΛΕΙΜΜΑ ΤΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ Η

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ Χωρίζεται σε δύο μεγάλες περιοχές: -ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ -ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Η συμπεριφορά της οικονομικής μονάδας (καταναλωτής, νοικοκυριό, επιχείρηση, αγορά). Εξετάζει θέματα

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία. του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών Δημήτρη Μάρδα. «Τα διεθνή Λογιστικά πρότυπα του Δημοσίου &

Ομιλία. του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών Δημήτρη Μάρδα. «Τα διεθνή Λογιστικά πρότυπα του Δημοσίου & Ομιλία του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών Δημήτρη Μάρδα «Τα διεθνή Λογιστικά πρότυπα του Δημοσίου & η συμβολή τους στην αντιμετώπιση του Ελληνικού χρέους» Στο ετήσιο 19 th Government Roundtable του Economist

Διαβάστε περισσότερα

Το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα. Από το Διμεταλλισμό στο Ευρώ

Το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα. Από το Διμεταλλισμό στο Ευρώ Το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα Από το Διμεταλλισμό στο Ευρώ Το Τρίληµµα των Ανοικτών Οικονοµιών 1. Σταθερότητα και Ελεγχος Συναλλαγματικής Ισοτιμίας 2. Χρήση Νομισματικής Πολιτικής για Εσωτερική Ισορροπία

Διαβάστε περισσότερα

GREEK AMERICAN NEWS AGENCY. COM

GREEK AMERICAN NEWS AGENCY. COM ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΤΟ ΒΕΡΟΛΙΝΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ Βερολίνο, 6/5/2010 Αρ. πρωτ. Φ. 2705/2146 Προς: ΥΠΕΞ Β4 Δ/νση Kοιν.: ΥΠΕΞ - Δ.Γ. κ. ΥΦΥΠΕΞ - Γρ. κ. Γ.Γ. Δ.Ο.Σ. & Α.Σ. - Γρ.

Διαβάστε περισσότερα

Η επίλυση της κρίσης της Ευρωζώνης δίχως εξαγορές χρέους, εθνικές εγγυήσεις, αλληλοασφάλιση, ή δηµοσιονοµικές µεταβιβάσεις

Η επίλυση της κρίσης της Ευρωζώνης δίχως εξαγορές χρέους, εθνικές εγγυήσεις, αλληλοασφάλιση, ή δηµοσιονοµικές µεταβιβάσεις 2011 / 5 Η επίλυση της κρίσης της Ευρωζώνης δίχως εξαγορές χρέους, εθνικές εγγυήσεις, αλληλοασφάλιση, ή δηµοσιονοµικές µεταβιβάσεις Του Stuart Holland 1. Επισκόπηση Ένας από τους λόγους για την αποτυχία

Διαβάστε περισσότερα

«Η ΝΑΥΤΕΜΠΟΡΙΚΗ» -15/1/2014 www.sate.gr

«Η ΝΑΥΤΕΜΠΟΡΙΚΗ» -15/1/2014 www.sate.gr Μέτρα 65 δισ. ευρώ για το «πείραµα» της τρόικας Ποιες ήταν οι πραγµατικές επιπτώσεις από την ύφεση στον παραγωγικό ιστό, τον τοµέα της εργασίας και την κοινωνία - Αναλυτές: Χώρα που εξέρχεται από πόλεµο

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ : Οικονοµικές εξελίξεις στη Βουλγαρία Πορεία διµερών οικονοµικών και εµπορικών σχέσεων, κατά το α 6µηνο 2008 (προσωρινά στοιχεία)

ΘΕΜΑ : Οικονοµικές εξελίξεις στη Βουλγαρία Πορεία διµερών οικονοµικών και εµπορικών σχέσεων, κατά το α 6µηνο 2008 (προσωρινά στοιχεία) ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑ ΟΣ ΣΤΗ ΣΟΦΙΑ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ EMBASSY OF GREECE IN SOFIA OFFICE FOR ECONOMIC & COMMERCIAL AFFAIRS Evlogi Georgiev 103, Sofia 1504, Bulgaria, tel.: (003592) 9447959,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΓΡΑΦΕΙΟ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΣΚΟΠΙΑ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΓΡΑΦΕΙΟ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΣΚΟΠΙΑ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ 1 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΓΡΑΦΕΙΟ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΣΚΟΠΙΑ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ 2 ΕΙΔΗΣΕΙΣ Ξένες εταιρίες στην πγδμ επενδύσεις - εξαγορές Αντιπαράθεση ΕLEM EVN Σύμφωνα με δημοσιογραφικές πληροφορίες,

Διαβάστε περισσότερα

ECONOMIST CONFERENCES ΟΜΙΛΙΑ

ECONOMIST CONFERENCES ΟΜΙΛΙΑ ECONOMIST CONFERENCES ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΩΡΓΟΥ ΖΑΝΙΑ PRESIDENT, HELLENIC BANK ASSOCIATION, CHAIRMAN OF THE BOARD OF DIRECTORS, NATIONAL BANK OF GREECE CREDIT RISK MANAGEMENT FOR BANKING & BUSINESS FINDING LIQUIDITY

Διαβάστε περισσότερα

Levy Economics Institute of Bard College. Δ. B. Παπαδημητρίου, Μ. Νικηφόρος και Gennaro Zezza

Levy Economics Institute of Bard College. Δ. B. Παπαδημητρίου, Μ. Νικηφόρος και Gennaro Zezza Levy Economics Institute of Bard College Levy Economics Institute of Bard College Στρατηγική Ανάλυση Φεβρουάριος 2014 Προοπτικές και εναλλακτικές πολιτικές για την ελληνική οικονομία Δ. B. Παπαδημητρίου,

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία Γιάννου Παπαντωνίου. «Μετά από 10 χρόνια: η Δυναμική του Ευρώ»

Ομιλία Γιάννου Παπαντωνίου. «Μετά από 10 χρόνια: η Δυναμική του Ευρώ» Ομιλία Γιάννου Παπαντωνίου στην εκδήλωση του ΚΕΠΠ με θέμα : «Μετά από 10 χρόνια: η Δυναμική του Ευρώ» Αίθουσα Παλαιάς Βουλής Τρίτη 13 Οκτωβρίου 2009 Με ιδιαίτερη ικανοποίηση μετέχω στη σημερινή συζήτηση

Διαβάστε περισσότερα

The Euro in crisis. University of Ioannina

The Euro in crisis. University of Ioannina The Euro in crisis University of Ioannina European crisis Οι τιμές στην αγορά κατοικίας των ΗΠΑ φτάνουν στη μέγιστη τιμή τους προς το τέλος του 2006 Οι αντίστοιχες στην Ευρωζώνη φτάνουν στη μέγιστη τιμή

Διαβάστε περισσότερα

Tεύχος 103 4 Δεκεμβρίου 2014

Tεύχος 103 4 Δεκεμβρίου 2014 ISSN:2241 4878 Tεύχος 103 4 Δεκεμβρίου 2014 Στυλιανός Γ. Γώγος Οικονομικός Αναλυτής sgogos@eurobank.gr Ρυθμός οικονομικής μεγέθυνσης: από το -10,4% (2011q1) στο 1,9% (2014q3). Επενδύσεις: από το -38.6%

Διαβάστε περισσότερα

HΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ με θέμα «Δείκτες επαγγελματικών ακινήτων και στρατηγικές διαχείρισης των χαρτοφυλακίων ακινήτων στην Ελλάδα»

HΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ με θέμα «Δείκτες επαγγελματικών ακινήτων και στρατηγικές διαχείρισης των χαρτοφυλακίων ακινήτων στην Ελλάδα» HΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ με θέμα «Δείκτες επαγγελματικών ακινήτων και στρατηγικές διαχείρισης των χαρτοφυλακίων ακινήτων στην Ελλάδα» Κυρίες και κύριοι, Παρασκευή, 13 Μαρτίου 2015 Χαιρετισμός από

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ. 1. Σύνθεση του δημόσιου χρέους

ΔΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ. 1. Σύνθεση του δημόσιου χρέους ΔΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ Οι παράγοντες που εγγυώνται την περαιτέρω ταχεία αποκλιμάκωση του δημοσίου χρέους ως ποσοστό του ΑΕΠ είναι δύο: από τη μία πλευρά η επιτυχία της δημοσιονομικής πολιτικής της κυβέρνησης που

Διαβάστε περισσότερα

«Η κρίση στην Ευρωζώνη και οι επιπτώσεις στην Ελλάδα»

«Η κρίση στην Ευρωζώνη και οι επιπτώσεις στην Ελλάδα» «Η κρίση στην Ευρωζώνη και οι επιπτώσεις στην Ελλάδα» Άγγελος Κότιος Κοσμήτορας Σχολής Οικονομικών, Επιχειρηματικών και Διεθνών Σπουδών, Πανεπιστήμιο Πειραιώς Ηράκλειο Κρήτης 25 Φεβρουαρίου 2014 Τι είδους

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση αποτελεσμάτων Δείκτη Εμπιστοσύνης Συμβούλων Μάνατζμεντ - GMCCI για το β τρίμηνο του 2015. Με την υποστήριξη των εταιρειών μελών του ΣΕΣΜΑ

Παρουσίαση αποτελεσμάτων Δείκτη Εμπιστοσύνης Συμβούλων Μάνατζμεντ - GMCCI για το β τρίμηνο του 2015. Με την υποστήριξη των εταιρειών μελών του ΣΕΣΜΑ Παρουσίαση αποτελεσμάτων Δείκτη Εμπιστοσύνης Συμβούλων Μάνατζμεντ - GMCCI για το β τρίμηνο του 215 Με την υποστήριξη των εταιρειών μελών του ΣΕΣΜΑ Ιούλιος 215 6 η τριμηνιαία έρευνα στις επιχειρήσεις-μέλη

Διαβάστε περισσότερα

Αριθμός Εργαζόμενων ΕΛΛΑΔΑ & Δ. ΕΥΡΩΠΗ 3 7 1.162 Η.Π.Α. 2 4 1.715 ΝΟΤΙΟΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΕΥΡΩΠΗ 5 6 1.629 ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ 3 8 1.031 ΣΥΝΟΛΟ 13 24 5.

Αριθμός Εργαζόμενων ΕΛΛΑΔΑ & Δ. ΕΥΡΩΠΗ 3 7 1.162 Η.Π.Α. 2 4 1.715 ΝΟΤΙΟΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΕΥΡΩΠΗ 5 6 1.629 ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ 3 8 1.031 ΣΥΝΟΛΟ 13 24 5. ΤΙΤΑΝ Α.Ε. ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΤΑΙΡΙΑ ΚΑΙ ΤΟΝ ΟΜΙΛΟ Η ΤΙΤΑΝ Α.Ε. είναι ένας Όμιλος εταιριών με μακρόχρονη πορεία στη βιομηχανία τσιμέντου. Ιδρύθηκε το 1902 και η έδρα του βρίσκεται στα Άνω Πατήσια. Ο Όμιλος

Διαβάστε περισσότερα

Π. ΤΣΑΚΛΟΓΛΟΥ: Κ. ΧΑΤΖΗΔΑΚΗΣ: Φ. ΣΑΧΙΝΙΔΗΣ: Γ. ΔΡΑΓΑΣΑΚΗΣ: Γ. ΙΩΑΝΝΙΔΗΣ: Θ. ΣΚΟΚΟΣ:

Π. ΤΣΑΚΛΟΓΛΟΥ: Κ. ΧΑΤΖΗΔΑΚΗΣ: Φ. ΣΑΧΙΝΙΔΗΣ: Γ. ΔΡΑΓΑΣΑΚΗΣ: Γ. ΙΩΑΝΝΙΔΗΣ: Θ. ΣΚΟΚΟΣ: Π. ΤΣΑΚΛΟΓΛΟΥ: Κ. ΧΑΤΖΗΔΑΚΗΣ: Φ. ΣΑΧΙΝΙΔΗΣ: Γ. ΔΡΑΓΑΣΑΚΗΣ: Γ. ΙΩΑΝΝΙΔΗΣ: Θ. ΣΚΟΚΟΣ: Το ελληνικό δηµόσιο χρέος 175% του ΑΕΠ Αναµένεται να αρχίσει η σταδιακή αποκλιµάκωσή του από το 2014. Η έννοια της βιωσιµότητας

Διαβάστε περισσότερα

Ρ. Χάουσμαν: Η λύση βρίσκεται στις εξαγωγές Κέρδος online 10/6/2011 15:26 http://www.kerdos.gr/default.aspx?id=1511781&nt=103 Περισσότερα προβλήματα θα δημιουργούσε παρά θα επέλυε τυχόν έξοδος της Ελλάδας

Διαβάστε περισσότερα

που βιώνουν τις συνέπειες αυτής της παρατεταμένης οικονομικής κρίσης του καπιταλισμού, τους ανέργους, τους συνταξιούχους, τις ευάλωτες ομάδες του

που βιώνουν τις συνέπειες αυτής της παρατεταμένης οικονομικής κρίσης του καπιταλισμού, τους ανέργους, τους συνταξιούχους, τις ευάλωτες ομάδες του Παρουσίαση «Έκθεσης για την Οικονομία και την Απασχόληση 2013» 16 Δεκεμβρίου 2013, Αίθουσα Εκδηλώσεων ΕΤΚΑ/ΠΕΟ Άνοιγμα Παύλου Καλοσυνάτου, Γενικού Διευθυντή του ΙΝΕΚ- ΠΕΟ Συνάδελφε Γ.Γ. της ΠΕΟ και Πρόεδρε

Διαβάστε περισσότερα

Ερώτηση Α.1 (α) (β) www.arnos.gr info@arnos.co.gr

Ερώτηση Α.1 (α) (β) www.arnos.gr info@arnos.co.gr Ερώτηση Α.1 Σε μια κλειστή οικονομία οι αγορές αγαθών και χρήματος βρίσκονται σε ταυτόχρονη ισορροπία (υπόδειγμα IS-LM). Να περιγράψετε και να δείξετε διαγραμματικά το πώς θα επηρεάσει την ισορροπία των

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2011 Μάθημα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: ευτέρα, 6 Ιουνίου 2011

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Θέμα: Έκθεση της Τράπεζας της Ελλάδος για τη Νομισματική Πολιτική 2014-15

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Θέμα: Έκθεση της Τράπεζας της Ελλάδος για τη Νομισματική Πολιτική 2014-15 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Αθήνα, 17 Ιουνίου 2015 Θέμα: Έκθεση της Τράπεζας της Ελλάδος για τη Νομισματική Πολιτική 2014-15 Υποβλήθηκε σήμερα στην Πρόεδρο της Βουλής των Ελλήνων και το Υπουργικό Συμβούλιο η Έκθεση της

Διαβάστε περισσότερα

EIΣΗΓΗΤΗΣ: ΤΖΑΝΑΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ email: d.tzanas@tecgroup.gr

EIΣΗΓΗΤΗΣ: ΤΖΑΝΑΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ email: d.tzanas@tecgroup.gr EIΣΗΓΗΤΗΣ: ΤΖΑΝΑΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ email: d.tzanas@tecgroup.gr FOCUS ON THE FIRST LINE!!! Αξιολογήστε την προοπτική του προσδοκώμενου κύκλου εργασιών της υποψήφιας επιχειρηματικής σας ιδέας (1 η γραμμή της ΚΑΧκατάστασης

Διαβάστε περισσότερα

Υπουργείο Οικονομικών Γενικό Λογιστήριο του Κράτους. Κρατικός Προϋπολογισμός 2014. Χρήστος Σταϊκούρας Αναπληρωτής Υπουργός Οικονομικών

Υπουργείο Οικονομικών Γενικό Λογιστήριο του Κράτους. Κρατικός Προϋπολογισμός 2014. Χρήστος Σταϊκούρας Αναπληρωτής Υπουργός Οικονομικών Υπουργείο Οικονομικών Γενικό Λογιστήριο του Κράτους Κρατικός Προϋπολογισμός 2014 Χρήστος Σταϊκούρας Αναπληρωτής Υπουργός Οικονομικών Αθήνα, 21 Νοεμβρίου 2013 Η ύφεση επιβραδύνεται Ετήσιος ρυθμός μεταβολής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΟ Ευρωπαϊκή Τραπεζική Οµοσπονδία ΣΥΜΒΑΣΗ ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΠΙΣΤΩΤΙΚΕΣ ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ

ΕΤΟ Ευρωπαϊκή Τραπεζική Οµοσπονδία ΣΥΜΒΑΣΗ ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΠΙΣΤΩΤΙΚΕΣ ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ ΕΤΟ Ευρωπαϊκή Τραπεζική Οµοσπονδία ΣΥΜΒΑΣΗ ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΠΙΣΤΩΤΙΚΕΣ ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΗΡΗΣΗ ΠΕΡΙΘΩΡΙΟΥ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΣΤΙΣ ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ ΜΕ ΣΥΜΦΩΝΟ ΕΠΑΝΑΓΟΡΑΣ ΚΑΙ ΑΝΕΙΣΜΟ ΚΙΝΗΤΩΝ ΑΞΙΩΝ Έκδοση

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΚΑΘΗΓΗΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΚΑΙ Γ.Δ. ΙΟΒΕ Κου ΓΙΑΝΝΗ ΣΤΟΥΡΝΑΡΑ Στην συζήτηση εκδήλωση με θέμα: «ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 2011+»

ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΚΑΘΗΓΗΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΚΑΙ Γ.Δ. ΙΟΒΕ Κου ΓΙΑΝΝΗ ΣΤΟΥΡΝΑΡΑ Στην συζήτηση εκδήλωση με θέμα: «ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 2011+» ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΚΑΘΗΓΗΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΚΑΙ Γ.Δ. ΙΟΒΕ Κου ΓΙΑΝΝΗ ΣΤΟΥΡΝΑΡΑ Στην συζήτηση εκδήλωση με θέμα: «ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 2011+» Α Πρόβλημα Ελλάδας: Γιατί φτάσαμε εδώ Πολιτική Οικονομία της

Διαβάστε περισσότερα

Μακροοικονομικές προβλέψεις για την κυπριακή οικονομία

Μακροοικονομικές προβλέψεις για την κυπριακή οικονομία Μακροοικονομικές προβλέψεις για την κυπριακή οικονομία Οι μακροοικονομικές προβλέψεις για την ανάπτυξη της κυπριακής οικονομίας έχουν αναθεωρηθεί σημαντικά προς τα κάτω τόσο για το 2012 όσο και για το

Διαβάστε περισσότερα

ΒΟΓΛΗΣ ΠΟΛΥΜΕΡΗΣ. Αναπληρωτής Καθηγητής στο Τμήμα Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας

ΒΟΓΛΗΣ ΠΟΛΥΜΕΡΗΣ. Αναπληρωτής Καθηγητής στο Τμήμα Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Βιογραφικό σημείωμα Ο Πολυμέρης Βόγλης γεννήθηκε στην Αθήνα το 1964. Σπούδασε στο Τμήμα Ιστορίας-Αρχαιολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών και εκπόνησε τη διατριβή του στο Ευρωπαϊκό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο

Διαβάστε περισσότερα

Το διεθνές οικονομικό περιβάλλον κατά το 2015 και η Ελλάδα

Το διεθνές οικονομικό περιβάλλον κατά το 2015 και η Ελλάδα 1 Το διεθνές οικονομικό περιβάλλον κατά το 2015 και η Ελλάδα 1.1. Επισκόπηση διεθνών εξελίξεων και προοπτικών 1 Ο ρυθμός αύξησης της παγκόσμιας οικονομικής δραστηριότητας, αφού διατηρήθηκε μέτριος και

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 27. Ορισμός χρήματος

Κεφάλαιο 27. Ορισμός χρήματος Το Νομισματικό Σύστημα Κεφάλαιο 27 Εισαγωγή στην Μακροοικονομική Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Ορισμός χρήματος Χρήμα είναιτοσύνολοτωνοικονομικών αξιών που οι άνθρωποι

Διαβάστε περισσότερα

Διδάγµατα από τo Κυπριακό «κούρεµα» των καταθέσεων για την ασφάλιση των τραπεζικών καταθέσεων στην ΕΕ

Διδάγµατα από τo Κυπριακό «κούρεµα» των καταθέσεων για την ασφάλιση των τραπεζικών καταθέσεων στην ΕΕ 1 2013 / 4 Διδάγµατα από τo Κυπριακό «κούρεµα» των καταθέσεων για την ασφάλιση των τραπεζικών καταθέσεων στην ΕΕ Του Jan Kregel Ποιο είναι το κακό µε τη φορολόγηση των τραπεζικών καταθέσεων; Τον Μάρτιο

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΗΜΑΤΟΠΙΣΤΩΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΚΑΙ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ

ΧΡΗΜΑΤΟΠΙΣΤΩΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΚΑΙ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ Κυρίες και κύριοι, φίλες και φίλοι, Ευχαριστώ για την παρουσία σας σημερινή εκδήλωση. Ευχαριστώ επίσης την Ο.Κ.Ε. και το Πρόεδρό της, κ. Πολυζωγόπουλο, για την τιμή που μου έκαναν να μου ζητήσουν να μιλήσω

Διαβάστε περισσότερα

Economics Weekly Alert

Economics Weekly Alert Economics Weekly Alert 25 Απριλίου 2014 Αναβαθμίσεις από Standard and Poor s και Fitch Ένας από τους σημαντικότερους στόχους της οικονομικής πολιτικής της κυβέρνησης είναι η επάνοδος της Κυπριακής Δημοκρατίας

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ 1. ιεθνείς οικονοµικές εξελίξεις Το διεθνές οικονοµικό περιβάλλον χαρακτηρίζεται από αστάθεια και αβεβαιότητα, µε προοπτική µεσοπρόθεσµα, την επιβράδυνση της οικονοµικής

Διαβάστε περισσότερα

Όταν τα διαγράμματα «μιλούν»*

Όταν τα διαγράμματα «μιλούν»* Η ΥΠΟΘΕΣΗ «ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΡΙΣΗ» 13 Αντί Εισαγωγής Όταν τα διαγράμματα «μιλούν»* Στο διάστημα από τον Οκτώβριο του 2009 μέχρι το Μάιο του 2010, η Ελλάδα δέχτηκε μια πρωτοφανή χρηματοπιστωτική επίθεση, που οδήγησε

Διαβάστε περισσότερα

«Το Eurogroup καλωσορίζει τη συμφωνία ανάμεσα στην Ελλάδα και τους Ευρωπαϊκούς Θεσμούς με την προσθήκη του ΔΝΤ για το πρόγραμμα του ESM. ΤΟ Eurogroup συγχαίρει τις ελληνικές αρχές για την ισχυρή δέσμευση

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνής Οικονομική. Paul Krugman Maurice Obsfeld

Διεθνής Οικονομική. Paul Krugman Maurice Obsfeld Paul Krugman Maurice Obsfeld Διεθνής Οικονομική Κεφάλαιο 21 Η Διεθνής Αγορά Κεφαλαίου και τα κέρδη από το Εμπόριο Διεθνής Τραπεζική Λειτουργία και Διεθνής Κεφαλαιαγορά Φιλίππου Ευαγγελία Α.Μ. 1207 Μ069

Διαβάστε περισσότερα