ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΑΙ ΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΕ ΕΤΑΙΡΙΕΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΑΙ ΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΕ ΕΤΑΙΡΙΕΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ"

Transcript

1 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΠΜΣ ΣΤΗ ΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΑΙ ΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΕ ΕΤΑΙΡΙΕΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΤΣΟΥΓΓΑΡΗ ΜΑΡΙΑ 1

2 ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο : Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΙΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΣΙΤΙΣΗΣ 1.1 Εισαγωγή 1.2 ιασφάλιση Ποιότητας 1.3 Συνεχής Βελτίωση Ποιότητας 1.4 Έλεγχος Ποιότητας 1.5 ιοίκηση Ολικής Ποιότητας 1.6 Συστήµατα διασφάλισης ποιότητας ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ο : ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΕΝΩΣΗ 2.1 Η Ευρωπαϊκή πολιτική ασφάλειας τροφίµων και προστασίας της ηµόσιας υγείας : Από το αγρόκτηµα στο τραπέζι 2.2 Ασφάλεια Τροφίµων στην Ευρωπαϊκή Ένωση Η Ευρωπαϊκή νοµοθετική προσέγγιση Το πλαίσιο εφαρµογής του Ευρωπαϊκού Νοµοθετικού πλαισίου στην Ευρώπη και στην Ελλάδα ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ο : ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ 3.1 Τι είναι το HACCP Αρχές HACCP Μειονεκτήµατα Πλεονεκτήµατα HACCP Ανάπτυξη και εφαρµογή συστήµατος HACCP 2

3 Τυποποίηση Πιστοποίηση ιαπίστευση 3.2 Πρότυπο ΕΝ ΛΟΤ ISO Πρότυπα του ISO ιαφορά ISO 9001 / ISO ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ο : ΣΥΣΤΗΜΑ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΣΕ ΕΤΑΙΡΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α. Βασικές έννοιες του συστήµατος HACCP ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 3

4 ΠΕΡΙΛΗΨΗ Η σίτιση, η παρασκευή και η διανοµή τροφίµων αποτελεί αναπόσπαστο κοµµάτι της καθηµερινότητας του σύγχρονου ανθρώπου. Λόγω, της ολοένα και αυξανόµενης χρήσης έτοιµων προϊόντων από ένα ολοένα και πιο ευρύ κοινό, κρίνεται αναγκαία η διασφάλιση της ασφάλειας των παρεχόµενων τροφίµων για την υγεία του καταναλωτή και αυτό µπορεί να επιτευχθεί µέσω της εφαρµογής ενός Συστήµατος ιασφάλισης Ασφάλειας Τροφίµων (Σ ΑΤ), όπως το HACCP (Hazard Analysis of Critical Control Point). Η παρούσα πτυχιακή µελέτη επιχειρεί µία θεωρητική προσέγγιση του συστήµατος HACCP, αλλά και µία πρακτική προσέγγιση µέσω της εφαρµογής του σε µονάδα ζαχαροπλαστικής. Επιχειρείται η περιγραφή των βασικότερων λόγων που οδήγησαν στην ανάπτυξη συστηµάτων ποιότητας, η ιστορική τους εξέλιξη, τα οφέλη και οι δυσκολίες που παρουσιάζονται κατά την εφαρµογή τους. Αναφορικά µε την πρακτική προσέγγιση των συστηµάτων ασφάλειας τροφίµων, εξετάζεται η ανάπτυξη και εφαρµογή ενός συστήµατος ISO σε µια µικρή παραγωγική επιχείρηση, η οποία στερείται των δοµών µιας µεγάλης επιχείρησης, όχι όµως και της δυνατότητας να εφαρµόσει ένα ολοκληρωµένο σύστηµα ποιότητας και να κοµιστεί τα οφέλη του. 4

5 1. Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΙΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΣΙΤΙΣΗΣ 1.1. Εισαγωγή Η έννοια της ποιότητας, είναι δύσκολο να καθοριστεί. Στα πλαίσια της προσπάθειας αποσαφήνισης του όρου, πολλοί ήταν εκείνοι που έδωσαν τη δική τους εκδοχή. Η American Society for Quality Control 1, ορίζει την ποιότητα ως σύνολο των γνωρισµάτων και των χαρακτηριστικών ενός προϊόντος ή µιας υπηρεσίας που επηρεάζει την ικανότητά του να ικανοποιεί τις δεδοµένες ανάγκες του πελάτη 2. Μία άλλη εκδοχή είναι εκείνη του Fortuna 3, που δήλωσε ότι η ποιότητα συνοπτικά µπορεί να δηλωθεί µε µία από τις εξής προτάσεις: α. Συµµόρφωση στις προδιαγραφές- η ποιότητα ορίζεται από την απουσία ελαττωµάτων, β. Ικανοποίηση των προσδοκιών του πελάτη- η ποιότητα µετράται από το βαθµό της ικανοποίησης του πελάτη µε τα χαρακτηριστικά του προϊόντος. Ο Juran 4 όρισε την ποιότητα ως καταλληλότητα για χρήση περιλαµβάνοντας την απουσία ελαττωµάτων και τα στοιχεία που απαιτούνται για να ικανοποιηθούν οι ανάγκες του πελάτη. Ο Walter A. Shewhart 5, ήταν από τους πρώτους που ασχολήθηκε µε την ποιότητα, θέτοντας µία επιστηµονική βάση για τη µέτρηση του ποιοτικού ελέγχου στη βιοµηχανία και την παραγωγή κατά τη δεκαετία του Πίστευε ότι η προσοχή θα πρέπει να επικεντρώνεται στην αναγνώριση προβληµάτων κατά τη διάρκεια της παραγωγικής διαδικασίας και όχι στην επιδιόρθωση του τελικού προϊόντος. Ο Shewhart σχεδίασε αρχικά τον κύκλο PDCA (plan-do-check-act), τον οποίο στη συνέχεια εξέλιξε ο W. Edwards Deming. 1 American Society for Quality Control library, 2 VAUGHN,R. 1990, Quality Assurance. Iowa State University Press, Ames, IA. 3 Fortuna, R.M "Quality of Design." Total Quality: An Executive's Guide for the 1990s. (The Ernst & Young Quality Improvement Consulting Group, edited by E.C. Huge.) Milwaukee, WI: American Society of Quality Control. 4 Ciampa Dan,1992,Total Quality: A User*s Guide For Implementation,Addison-wesley 5 Ruby P. Puckett 2004, Food service manual for health care institutions,carlton Green 5

6 Κατά τη διάρκεια του Β Παγκοσµίου Πολέµου, ο W.Edwards Deming, o Joseph Juran και ο W. A. Shewhart ανέπτυξαν νέες µεθόδους διαχείρισης ποιότητας για τις βιοµηχανίες που κατασκεύαζαν όπλα απασχολώντας µη εξειδικευµένο εργατικό δυναµικό. Μετά τον πόλεµο, οι Ιάπωνες αποφάσισαν να ξαναχτίσουν τη χώρα τους ακολουθώντας τη διδασκαλία των Deming, Juran και Shewhart. Προτεραιότητά τους ήταν να αλλάξουν το συσχετισµό της ετικέτας made in Japan µε τη χαµηλή ποιότητα, που είχε διαµορφωθεί στην αντίληψη του αγοραστικού κοινού. Έτσι έµαθαν να κατασκευάζουν προϊόντα υψηλής ποιότητας µε όσο το δυνατόν χαµηλότερο κόστος 6. Ο Deming, είναι αναγνωρισµένος διεθνώς ως ένας από τους πρώτους συνεισφέροντες στο ιαπωνικό πρόγραµµα ποιοτικής βελτίωσης. Σύµφωνα µε τον Deming, ο τρόπος να επιτευχθεί η ποιότητα ενός προϊόντος είναι η συνεχής βελτίωση του σχεδιασµού του προϊόντος και της διαδικασίας παραγωγής του, µειώνοντας τη σπατάλη. Επίσης επέκτεινε τον κύκλο PDCA του Shewhart, καθορίζοντας το κάθε τεταρτηµόριο του κύκλου και παρέχοντας συγκεκριµένες προτάσεις βελτίωσης ιασφάλιση Ποιότητας Με τον όρο ιασφάλιση Ποιότητας (Quality Assurance- QA), εννοούµε τη διαδικασία που καθορίζει και εξασφαλίζει τη διατήρηση των επιπέδων ποιότητας µέσα σε προκαθορισµένα αποδεκτά πλαίσια για ένα προϊόν ή υπηρεσία 8. Το σηµείο έναρξης ενός προγράµµατος ιασφάλισης Ποιότητας, είναι οι στόχοι της κάθε επιχείρησης. Η παροχή ποιοτικών υπηρεσιών στον πελάτη, αποτελεί στόχο τόσο των κερδοσκοπικών όσο και των µη κερδοσκοπικών οργανισµών. Το κλειδί σε ένα πρόγραµµα ιασφάλισης Ποιότητας, είναι η συνεχής παρακολούθηση και αξιολόγηση, για να προσδιοριστεί αν το επίπεδο ποιότητας και ο έλεγχος παραµένουν 6 Beasley, Ruby P. Puckett,2004 Food service manual for health care institutions,carlton Gree 8 Thorner, M. E., and P. B. Manning: Quality Control in Foodservice. Revised Edition, AVI Publishing Company, Westport, Connecticut (USA)

7 σε όλους τους τοµείς της επιχείρησης. Ιδιαίτερη σηµασία έχει η πληροφόρηση (feedback) Συνεχής Βελτίωση Ποιότητας Σύµφωνα µε το Shands (Continuous Quality Improvement- CQI), η Συνεχής Βελτίωση Ποιότητας αποτελεί µία επικεντρωµένη διοικητική φιλοσοφία για την παροχή ηγεσίας, δοµής, εκπαίδευσης και ενός περιβάλλοντος για συνεχή βελτίωση όλων των διαδικασιών ενός οργανισµού. Ο Causey 10 από την άλλη πλευρά, όρισε µέσω του An Executive s Pocket Guide to QI/TQM Terminology την CQI πιο συνοπτικά, ως τη βασική θεωρία πως η ποιότητα µπορεί να βελτιώνεται σε µία συνεχή ή ατελείωτη βάση. Η κεντρική ιδέα είναι πως η χαµηλού επιπέδου ποιότητα, οφείλεται στην χαµηλού επιπέδου λειτουργία ή στις κακώς δοµηµένες διαδικασίες, που µπορούν όµως να βελτιωθούν. Συγγενής έννοια, είναι και η ιαδικασία Βελτίωσης Ποιότητας (Quality Improvemnet Process -QIP), η οποία κατά τον Gift (Gift, 1992), είναι µία δοµηµένη προσέγγιση επίλυσης προβληµάτων, που επικεντρώνει στο χειρισµό διαδικασιών και περιλαµβάνει το προσωπικό στην ανάλυση τρεχόντων καταστάσεων και στην ανάπτυξη συστάσεων για επίλυση προβληµάτων. Για τον τοµέα των υπηρεσιών σίτισης στα νοσοκοµεία, ένα πρόγραµµα Συνεχούς Βελτίωσης Ποιότητας περιλαµβάνει τρία στοιχεία: - Τον έλεγχο ποιότητας - Την παροχή υπηρεσιών και - Την αξιολόγηση κλινικής ποιότητας 1.4. Έλεγχος Ποιότητας Ο Έλεγχος Ποιότητας, αποτελεί µία πλευρά της διοικητικής λειτουργίας του ελέγχου, που αποτελεί µία συνεχή διαδικασία επαλήθευσης για να καθοριστεί αν τα κριτήρια πληρούνται και για να διορθωθούν όσα δεν πληρούνται. Η ιασφάλιση 9 Spears, Causey,

8 Ποιότητας θα µπορούσε να χαρακτηριστεί ως προσανατολισµένη παραγωγή. Έτσι ο έλεγχος ποιότητας είναι απαραίτητος σε όλα τα στάδια της διαδικασίας 11. Εκτός όµως από την αναγκαιότητα του ελέγχου ποιότητας για την εξασφάλιση τελικού προϊόντος που να είναι σύµφωνο µε τις απαιτήσεις όπως αυτές διαµορφώνονται από τη νοµοθεσία, αλλά και τα ζητούµενα των καταναλωτών, υπάρχουν και οικονοµικές διαστάσεις που αφορούν την ποιότητα και διατυπώθηκαν το 1951 από τον Joseph Juran στο Quality Control Handbook που εξέδωσε στις Η.Π.Α. Σύµφωνα λοιπόν µε τον Juran 12, το κόστος της ποιότητας χωρίζεται σε κόστος που µπορεί να αποφευχθεί και αναπόφευκτο κόστος. Στο κόστος που µπορεί να αποφευχθεί, συµπεριλαµβάνει το κόστος που σχετίζεται µε ελαττώµατα, εργατοώρες για επιδιορθώσεις, γδαρµένα υλικά, διαχείριση παραπόνων και απώλεια δυσαρεστηµένων πελατών. Στο αναπόφευκτο κόστος, συµπεριλαµβάνει το κόστος που απαιτείται για πρόληψη, επιθεώρηση, δειγµατοληψία και γενικότερα για όσα απαιτεί ο έλεγχος ποιότητας. Ο Έλεγχος Ποιότητας στις υπηρεσίες σίτισης επικεντρώνεται στο χειρισµό, στην προετοιµασία και στο σερβίρισµα των τροφίµων. Στα χαρακτηριστικά που ελέγχονται, συµπεριλαµβάνονται µεταξύ άλλων η υγιεινή, η θερµοκρασία, η εµφάνιση, η ποσότητα και η διατροφική αξία. Μέσω του ελέγχου, µπορεί να εντοπιστεί τί γίνεται λάθος, πόσο συχνά και γιατί. Όπως γίνεται εύκολα αντιληπτό, η επιτυχία του Ελέγχου Ποιότητας εξαρτάται άµεσα από τη δέσµευση όλου του προσωπικού στον κοινό στόχο που δεν είναι άλλος από την παροχή ασφαλών και υγιεινών γευµάτων. Σύµφωνα µε τον Wood 13, η διαφορά ανάµεσα στον έλεγχο ποιότητας και τη διοίκηση ποιότητας, είναι ότι ο έλεγχος ποιότητας είναι αντιδραστική διαδικασία, µιας και εντοπίζει το λάθος αφού έχει γίνει, ενώ η διοίκηση ποιότητας είναι διαδικασία πρόβλεψης που σκοπός της είναι ή οργάνωση µε τέτοιο τρόπο, ώστε να µην γίνει το λάθος εξαρχής. 11 Pickworth, Juran, Wood,

9 1.5. ιοίκηση Ολικής Ποιότητας - Η ιοίκηση Ολικής Ποιότητας (Total Quality Management-TQM), σύµφωνα µε τον Gift (Gift, 1992), αποτελεί µία διοικητική φιλοσοφία που απευθύνεται στη βελτίωση της ικανοποίησης του πελάτη, ενώ προωθεί θετική αλλαγή και ένα αποτελεσµατικό πολιτιστικό περιβάλλον για συνεχή βελτίωση όλων των πλευρών ενός οργανισµού. Η έννοια της ιοίκησης Ολικής Ποιότητας, βασίζεται σε άλλες διοικητικές φιλοσοφίες όπως ο στρατηγικός σχεδιασµός, η διοίκηση µε στόχους και οι κύκλοι ποιότητας (Schmidt & Finnigan, 1992). Κατά τους Zabel και Avery 14, η ιοίκηση Ολικής Ποιότητας συνίσταται από έξι στοιχεία: - Την αλλαγή διαδικασιών, όχι ανθρώπων - Εστίαση στον πελάτη - Ενδυνάµωση των υπαλλήλων - Οµαδική προσέγγιση για την επίτευξη αλλαγής - ιαδοχικά βήµατα για τον έλεγχο των διαδικασιών - Μακροπρόθεσµη δέσµευση του οργανισµού Τα εργαλεία που χρησιµοποιεί η TQM, µπορούν να χωριστούν σε εργαλεία που χρησιµοποιούνται για τον εντοπισµό και την αναγνώριση προβληµάτων και σε εργαλεία που χρησιµοποιούνται για την ανάλυση προβληµάτων. Στην πρώτη κατηγορία, περιλαµβάνονται ο καταιγισµός ιδεών (brainstorming) και τα διαγράµµατα ροής (flowcharts). Στα εργαλεία που χρησιµοποιούνται για τον εντοπισµό ή την ανάλυση συµπεριλαµβάνονται τα διαγράµµατα αιτίας-αποτελέσµατος (ή αλλιώς διαγράµµατα Ishikawa ή fishbone), τα διαγράµµατα Pareto και διαγράµµατα που απεικονίζουν πληροφορίες από διάφορες περιόδους παρατήρησης (run charts). Στα εργαλεία ανάλυσης προβληµάτων περιλαµβάνονται επίσης και τα διαγράµµατα ελέγχου. Ουσιαστικά τα διαγράµµατα ελέγχου είναι διαγράµµατα διαφόρων περιόδων παρατήρησης, που όµως επιτρέπουν τη χρήση της πιθανότητας και της στατιστικής 14 Zabel & Avery,

10 για να καθορίσουν τα κατώτερα και τα ανώτερα όρια ελέγχου. Με τον τρόπο αυτό µπορεί να γίνει ο διαχωρισµός του αποδεκτού και αναµενόµενου από το µη αποδεκτό. Ένα επιπλέον εργαλείο της TQM, είναι το Benchmarking. Κατά τον Juran 15, το Benchmarking αποτελεί µία ετικέτα για την ιδέα του καθορισµού στόχων, βασισµένων στη γνώση του τι έχουν καταφέρει άλλοι. Το benchmarking µπορεί να είναι εσωτερικό ή εξωτερικό. Το εσωτερικό benchmarking, χρησιµοποιείται για να συγκριθούν δεδοµένα του σήµερα µε δεδοµένα του παρελθόντος, µε σκοπό να διαπιστωθεί αν τα πρότυπα και οι απαιτήσεις ενός οργανισµού έχουν εκπληρωθεί ή ακόµα και ξεπεραστεί. Το εξωτερικό benchmarking, χρησιµοποιείται για να συγκριθεί η επίδοση ενός οργανισµού ή ενός τµήµατος, µε την επίδοση ενός άλλου οργανισµού ή τµήµατος συγκρίσιµου µεγέθους ή υπηρεσιών ώστε να διαπιστωθεί αν λειτουργεί σε επίπεδο ίσο µε αυτό που ορίζουν τα πρότυπα, χαµηλότερο ή υψηλότερο Συστήµατα διασφάλισης ποιότητας Τα συστήµατα διασφάλισης ποιότητας (Quality Assurance systems), όπως τα HACCP (Hazard Analysis Critical Control Point) και EurepGap (Euro-Retailer Produce Working Group for Good Agricultural Practice) (eurep,2008), (Hughes, D. 2003), ενσωµατώνονται στην αλυσίδα αγροτικών προϊόντων τροφίµων διασφαλίζοντας την ασφάλεια και την ποιότητα τόσο των προϊόντων όσο και των διαδικασιών. Ο Baines 17 το 2002 διατύπωσε ότι παρά το γεγονός ότι τα συστήµατα διασφάλισης ποιότητας έχουν εξελιχθεί κατά τέτοιο τρόπο ώστε να διασφαλίζεται η ποιότητα στα προϊόντα, µπορεί επίσης να χρησιµοποιούνται από τις αγορές τροφίµων για την πιστοποίηση της ποιότητας. Ύστερα από τις κρίσεις στον τοµέα των τροφίµων, οι καταναλωτές πιέζουν για διαφάνεια και ιχνηλασιµότητα στην αλυσίδα αγροτικών προϊόντων τροφίµων Juran, Ruby P. Puckett,2004 Food service manual for health care institutions,carlton Gree 17 Hingley M., Sodano V., Lindgreen A., Matopoulos A., Vlachopoulou M., Manthou V., Manos B, 2008) 10

11 Η ιχνηλασιµότητα ορίζεται η ικανότητα ανίχνευσης (trace) του ιστορικού, της εφαρµογής και της θέσης µιας οντότητας (entity), µέσω καταγεγραµµένων πληροφοριών (ISO 8402:1994). Στο διεθνές πρότυπο ISO 8402:1994 Quality management and quality assurance Vocabulary, δόθηκε αρχικά ο τυπικός ορισµός του Συστήµατος Ποιότητας ως εξής: Σύστηµα Ποιότητας (Quality System) είναι η οργανωτική δοµή, οι αρµοδιότητες, οι διαδικασίες, οι διεργασίες και οι πόροι που χρησιµοποιούνται για την υλοποίηση της ιοίκησης Ποιότητας. Το πρότυπο αυτό αντικαταστάθηκε από το πρότυπο ISO 9000:2000 Quality Management Systems Fundamentals and Vocabulary στο οποίο δίνεται ο ορισµός του Συστήµατος ιοίκησης Ποιότητας (Quality Management System QMS) ως εξής: Σύστηµα ιοίκησης Ποιότητας είναι ένα σύστηµα διοίκησης και ελέγχου ενός οργανισµού για την καθιέρωση πολιτικής και στόχων για την ποιότητα καθώς και για την επίτευξη των στόχων αυτών (δηλαδή ένα σύστηµα για την υλοποίηση της ιοίκησης Ποιότητας) 19. H ιχνηλασιµότητα συνδέει τα υλικά παραγωγής µε την προέλευσή τους, τις διαδικασίες επεξεργασίας, τη διανοµή και τη διάθεση στον τελικό πελάτη 20 Η Ευρωπαϊκή Ένωση καθιέρωσε τον 178/2002 κανονισµό, ιδρύοντας τον Ευρωπαϊκό Πράκτορα Ασφάλειας Τροφίµων (European Food Safety Agency (EFSA)), τονίζοντας την ανάγκη για επαρκή ροή της πληροφορίας σε διαφάνεια και ιχνηλασιµότητα. Η ιχνηλασιµότητα δεν είναι αυτή που βελτιώνει την ασφάλεια και ποιότητα στα προϊόντα. Ο κύριος στόχος µε την εφαρµογή της είναι η άµεση ανάκληση όλων των ακατάλληλων προϊόντων σε περιόδους κρίσης. Προκειµένου οι εταιρείες να διατηρήσουν το ανταγωνιστικό τους πλεονέκτηµα δίνουν περισσότερη σηµασία στην προσπάθεια τους για ποιότητα είτε στο οριζόντιο παιχνίδι ανταγωνισµού (κατασκευαστή µε κατασκευαστή) είτε στο κάθετο παιχνίδι ανταγωνισµού (κατασκευαστή µε λιανοπωλητή) 21. Για τα φρούτα, η ικανοποίηση και η αποδοχή από τον καταναλωτή είναι τα κλειδιά για την επιτυχία. Παράγοντες οι οποίοι µπορούν να επηρεάσουν την κατά κοινή οµολογία καλή ποιότητα των προϊόντων είναι η εύκολη πρόσβαση στον χώρο 19 Ψηφιακό Κέντρο Έρευνας, Μανίκας, Ι. 21 Hingley M., Sodano V., Lindgreen A.,

12 πώλησης, το εµπορικό σήµα του καταστήµατος, η εξυπηρέτηση, η δοκιµή του προϊόντος µέσα στο χώρο του καταστήµατος, η διαφήµιση και η προώθηση 22. Τα χαρακτηριστικά των φρέσκων φρούτων και λαχανικών επηρεάζουν και τις απαιτήσεις στην µεταφορά, επηρεάζοντας την τιµή και βάζοντας εµπόδια στις συναλλαγές µεταξύ των συµβαλλόµενων µερών, εµπόρων και καταναλωτών, και της εφοδιαστικής αλυσίδας 23. Εκτιµάται ότι το 16-18% περίπου του ενεργού πληθυσµού στη χώρα µας απασχολείται, ή δηλώνει πως απασχολείται στον πρωτογενή τοµέα. Περίπου γεωργικές εκµεταλλεύσεις έχουν επισήµως δηλωθεί ότι λειτουργούν, από τις οποίες το 25% έχουν µέγεθος λιγότερο από 9 στρέµµατα και κατέχουν ποσοστό µόλις 2,8% της γεωργικής γης. Η φυτική παραγωγή κατέχει το 70-75% του συνόλου της αγροτικής παραγωγής και έχει τα ακόλουθα χαρακτηριστικά (πλεονεκτήµατα και µειονεκτήµατα) 24. Οι κατάλληλες εδαφοκλιµατικές συνθήκες της χώρας µας είναι ένας από τους βασικούς παράγοντες ανάπτυξης της φυτικής παραγωγής ενώ αξιόλογες είναι οι επενδύσεις που έχουν γίνει τα τελευταία χρόνια µε αποτέλεσµα να έχει καταξιωθεί στην Ευρωπαϊκή αγορά η Ελλάδα. Η σηµαντική έρευνα που γίνεται τελευταία από πλευράς επιστηµονικών ιδρυµάτων συµβάλλει στα µεγάλα περιθώρια αύξησης της διακίνησης στη διεθνή αγορά ποιοτικών προϊόντων. Παράλληλα µε τα δυνατά σηµεία που αναπτύχθηκαν ανωτέρω, υπάρχουν και τα αρνητικά σηµεία, τα οποία έχουν να κάνουν µε την έλλειψη ολοκληρωµένου σχεδίου ανάπτυξης και απουσία προγραµµατισµού από την πολιτεία, µε την ανεπαρκή οργάνωση και τη κακή διαχείριση των γεωργικών εκµεταλλεύσεων, το υψηλό κόστος χρηµατοδότησης και οι δυσµενείς όροι χρηµατοδότησης, τον έντονο ανταγωνισµό στις Ευρωπαϊκές Αγορές από χώρες όπως η Ισπανία, η Γαλλία, η Ιταλία και Τρίτες χώρες, τα προβλήµατα στην ποιότητα - τυποποίηση πιστοποίηση, τις συνθήκες εµπορίας και τη διάρθρωση των εκµεταλλεύσεων σε συνδυασµό µε το 22 Mowat A., Collins R., 2000). 23 Zuurbier P.J., Χαµπίδης,

13 µεγάλο αριθµό µικρών εκµεταλλεύσεων. Ο κατακερµατισµός (τοπικά εθνικά) των φορέων παραγωγής και εµπορίας αποτελεί ένα αρνητικό σηµείο αφού οι εξαγόµενες ποσότητες είναι κατακερµατισµένες µεταξύ πολλών εξαγωγέων, ελάχιστοι από τους οποίους έχουν απ ευθείας επαφή µε τις αλυσίδες των σούπερ µάρκετ. Τέλος η υπεργήρανση του ενεργού και παραγωγικού αγροτικού πληθυσµού εµποδίζει την ανάπτυξη της φυτικής παραγωγής της χώρας 23 Η ζωική παραγωγή, η οποία όπως αναφέρθηκε παραπάνω ανήκει στον τοµέα των αγροτικών προϊόντων, κατέχει το 25-30% αντίστοιχα του συνόλου της αγροτικής παραγωγής και έχει τα ακόλουθα χαρακτηριστικά (πλεονεκτήµατα και µειονεκτήµατα). Η χώρα µας είναι έντονα ελλειµµατική όπως αναφέρθηκε στα κυριότερα κτηνοτροφικά προϊόντα ήτοι σε αγελαδινό γάλα, βόειο και χοιρινό κρέας. Το γεγονός αυτό σε συνδυασµό µε το γεγονός ότι οι Έλληνες προτιµούν τα ελληνικά προϊόντα επειδή τα θεωρούν πιο ασφαλή και ανώτερης ποιότητας δίνει τη δυνατότητα για περαιτέρω ανάπτυξη της ζωικής παραγωγής στη χώρα µας. Γενικά, επικρατεί η αντίληψη πως οι δυνατότητες της Ελλάδας για την ανάπτυξη της κτηνοτροφίας και την παραγωγή ανταγωνιστικών κτηνοτροφικών προϊόντων είναι περιορισµένες εξ αιτίας του ξηροθερµικού κλίµατος. Όµως η αυξανόµενη δυνατότητα αρδεύσεων, η εφαρµογή σύγχρονων µεθόδων παραγωγής, µεταποίησης και εµπορίας αποτελούν τη βάση για ουσιαστική ανάπτυξη της Κτηνοτροφίας. Οι κυριότεροι παράγοντες που συνετέλεσαν στην περιορισµένη ανάπτυξη της ελληνικής κτηνοτροφίας είναι oι εδαφοκλιµατικές συνθήκες (φτωχοί και ξηροθερµικοί βοσκότοποι για την αιγοπροβατοτροφία και κρεοπαραγωγό βοοτροφία) και οι αδυναµίες της φυτικής παραγωγής, όπως ο µικρός και πολυτεµαχισµένος κλήρος και η µονοκαλλιέργεια, η µη οριοθέτηση των βοσκοτόπων, η διάθεση αρδευόµενων εκτάσεων για ισχυρά επιδοτούµενες καλλιέργειες που αποτρέπουν τη καλλιέργεια ζωοτροφών απαραίτητων κυρίως για την χοιροτροφία, πτηνοτροφία και βοοτροφία,, η ανεπαρκής οργάνωση και η κακή διαχείριση των κτηνοτροφικών εκµεταλλεύσεων, το υψηλό κόστος χρηµατοδότηση, οι δυσµενείς όροι χρηµατοδότησης και το µεγάλο ύψος των απαιτούµενων επενδύσεων, η µη ικανοποιητική κτηνιατρική περίθαλψη και προστασία µε αποτέλεσµα µεγάλες 13

14 απώλειες ζώων και µείωση παραγωγής και οι φορείς διαχείρισης, εµπορίας και προβολής των προϊόντων µε χαµηλές έως ανύπαρκτες δυνατότητες. Οι παραπάνω παράγοντες εκτός του ότι συντελούν στην περιορισµένη ανάπτυξη του τοµέα συντελούν και στη διαµόρφωση σχετικά υψηλού κόστους παραγωγής, µε αποτέλεσµα υψηλές τιµές στην κατανάλωση και έντονο ανταγωνισµό Ζωική Παραγωγή,

15 2. ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΕΝΩΣΗ 2.1 Η Ευρωπαϊκή πολιτική ασφάλειας τροφίµων και προστασίας της ηµόσιας υγείας : Από το αγρόκτηµα στο τραπέζι «Πιο ασφαλή τρόφιµα και πιο υγιεινή διατροφή» αυτή είναι η ουσία της ευρωπαϊκής πολιτικής που αφορά την ασφάλεια τροφίµων και την προστασία της δηµόσιας υγείας. Η ασφάλεια των τροφίµων αποτελεί κορυφαία προτεραιότητα στην Ευρώπη. Οι ευρωπαίοι καταναλωτές θέλουν ασφαλή και υγιεινά τρόφιµα 26. Τα σηµαντικά σηµεία στα οποία επικεντρώνεται η στρατηγική της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την ασφάλεια των τροφίµων αφορούν τους κανόνες για την ασφάλεια των τροφίµων και των ζωοτροφών, τις ανεξάρτητες επιστηµονικές γνώµες, στις οποίες έχει πρόσβαση το κοινό, τα µέτρα για την εφαρµογή των κανόνων και για τον έλεγχο των διαδικασιών και η αναγνώριση του δικαιώµατος του καταναλωτή να επιλέγει τα τρόφιµα αφού προηγουµένως ενηµερωθεί πλήρως για την προέλευση και τη σύνθεσή τους 27. Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει σηµειώσει εξαιρετική πρόοδο κατά τη διάρκεια της τελευταίας πενταετίας, µετά τη δηµοσίευση της Λευκής Βίβλου για την ασφάλεια των τροφίµων τον Ιανουάριο του Υπάρχει µια γενική νοµοθεσία για τα τρόφιµα, που καθορίζει τις βασικές αρχές στις οποίες βασίζεται η ευρωπαϊκή προσέγγιση όσον αφορά την ασφάλεια των τροφίµων. Έχουν θεσπιστεί ειδικοί κανόνες για την αντιµετώπιση απειλών και γενικοί κανόνες υγιεινής για όλα τα τρόφιµα και τις ζωοτροφές, οι οποίοι έχουν επικαιροποιηθεί τα τελευταία χρόνια, στο πλαίσιο της αναδιατύπωσης των κανόνων για την ασφάλεια των τροφίµων. Οι κανόνες εφαρµόζονται «από το αγρόκτηµα στο τραπέζι», ανεξάρτητα από το εάν τα τρόφιµα παράγονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση ή εισάγονται από άλλη περιοχή του κόσµου. 26 Οικονοµική και Κοινωνική Επιτροπή της Ελλάδος,Γνώµη (ΟΚΕ) ΕυρωπαΪκή Επιτροπή, Λευκή Βίβλος 12 η Ιανουαρίου

16 Η Ευρωπαϊκή Ένωση αντιλαµβάνεται σήµερα ότι η ασφάλεια των τροφίµων πρέπει να οργανωθεί µε έναν πιο συντονισµένο και ολοκληρωµένο τρόπο. Επειδή δεν υπάρχει µηδενικός κίνδυνος, η Ευρωπαϊκή Ένωση καταβάλλει κάθε προσπάθεια µέσω µιας ολοκληρωµένης στρατηγικής για την ασφάλεια των τροφίµων, ώστε ο κίνδυνος να περιοριστεί στο ελάχιστο, στηριζόµενη σε σύγχρονα πρότυπα τροφίµων και υγιεινής που έχουν καταρτιστεί βάσει των πλέον πρόσφατων επιστηµονικών γνώσεων. Η ασφάλεια των τροφίµων, όπως αναφέρθηκε, αρχίζει από το αγρόκτηµα. Η ευρωπαϊκή πολιτική για τα τρόφιµα αναγνωρίζει την αλληλένδετη φύση της παραγωγής τροφίµων και απαιτεί την αξιολόγηση και την παρακολούθηση των κινδύνων που αφορούν την υγεία του καταναλωτή και σχετίζονται µε την πρωτογενή παραγωγή, την µεταποίηση, την αποθήκευση, την µεταφορά και την εµπορία, απαιτώντας ταυτόχρονα και την εγκατάσταση συστηµάτων ελέγχων που διαχειρίζονται αυτούς τους κινδύνους. Επειδή η αλυσίδα της παραγωγής τροφίµων γίνεται ολοένα και περισσότερο πολύπλοκη και οι κίνδυνοι που αφορούν την ασφάλεια τροφίµων και τη δηµόσια υγεία αναφέρονται σε όλα τα στάδια της αλυσίδας, η εφαρµογή µιας ολοκληρωµένης πολιτικής βοηθάει όχι µόνο στον εντοπισµό όλων εκείνων των αδυναµιών που παρουσιάζονται σε ολόκληρη την αλυσίδα παραγωγής (από τις ζωοτροφές, που τρέφονται τα εκτρεφόµενα ζώα µέχρι το τελικό προϊόν που φτάνει στο τραπέζι του καταναλωτή) αλλά και στην διαχείριση τόσο των υπαρχόντων όσο και των αναδυόµενων κινδύνων. Παράλληλα, δηµιουργείται ένα πλαίσιο για την ασφάλεια των τροφίµων πραγµατικά πρωτοπόρο και σε παγκόσµια κλίµακα, το οποίο µπορεί να επιτύχει υψηλό επίπεδο δηµόσιας υγείας και προστασίας των καταναλωτών 28. Οι επιχειρήσεις τροφίµων πρέπει να εντοπίσουν κάθε στάδιο της διαδικασίας παραγωγής που είναι κρίσιµο για την ασφάλεια των τροφίµων. Για το σκοπό αυτό, η Επιτροπή Υγιεινής του Codex Alimentarius έχει αναπτύξει µια µέθοδο ανάλυσης, το HACCP (Hazard Analysis Critical Control Point ή Ανάλυση κινδύνων Κρίσιµα σηµεία για τον έλεγχό τους) που συντελεί καθοριστικά στην ελαχιστοποίηση των κινδύνων. Η µέθοδος HACCP έχει υιοθετηθεί από την ΕΕ και εφαρµόζεται πλήρως από τις επιχειρήσεις τροφίµων οι οποίες πρέπει να τηρούν και να αναθεωρούν 28 Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Λευκή Βίβλος

17 συνεχώς τις διαδικασίες ασφάλειας. Οι τοµείς των τροφίµων, των ζωοτροφών και της εστίασης είναι εξοικειωµένοι εδώ και χρόνια µε τις έννοιες του HACCP, της ιχνηλασιµότητας και των ευρωπαϊκών υγειονοµικών κανόνων. Επιπρόσθετα, η νέα ευρωπαϊκή νοµοθεσία επιβάλλει τη χρήση των οδηγών σωστής υγιεινής, που έχουν συνταχθεί από επιστήµονες και επικυρωθεί από τις διοικητικές αρχές. Η ευρωπαϊκή αρχή για την ασφάλεια των τροφίµων (ΕΑΑΤ) 29, που ιδρύθηκε το 2002, διαδραµατίζει κεντρικό ρόλο στη διαδικασία αξιολόγησης και επαναξιολόγησης των νέων προϊόντων διατροφής και τον νέων µεθόδων παραγωγής. Το έργο της καλύπτει ένα ευρύ πεδίο δράσης, που περιλαµβάνει τη διατροφή, τους γενετικά τροποποιηµένους οργανισµούς (ΓΤΟ), την υγεία των ζώων, την ορθή µεταχείρισή τους και την υγεία των φυτών. Η ΕΑΑΤ παρέχει επιστηµονικές συµβουλές µε τρόπο πιο αποτελεσµατικό και διαφανή από ό,τι γινότανε στο παρελθόν. Για παράδειγµα, η ΕΑΑΤ αξιολογεί µε ιδιαίτερη προσοχή τους γενετικά τροποποιηµένους οργανισµούς και τα γενετικά τροποποιηµένα τρόφιµα πριν χορηγηθεί η άδεια κυκλοφορίας τους, εξαιτίας του γεγονότος ότι οι επιστήµες δεν έχουν ακόµη επαρκή επιστηµονικά δεδοµένα που να αποδεικνύουν την αρνητική επίδραση τους στην ανθρώπινη υγεία. Σηµαντική γραµµή πολιτικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την ασφάλεια των τροφίµων είναι η ενηµέρωση των καταναλωτών οι οποίοι διατηρούν το δικαίωµα να ενηµερώνονται για θέµατα που αφορούν την διατροφή και την υγεία τους. Οι άνθρωποι θέλουν, και έχουν το δικαίωµα, να γνωρίζουν τι τρώνε. Το δικαίωµα αυτό το αναγνωρίζουν και οι κανόνες για την επισήµανση των τροφίµων. Η βασική αρχή των κανόνων της ΕΕ για την επισήµανση των τροφίµων είναι ότι πρέπει να δίνονται στους καταναλωτές όλες οι σηµαντικές πληροφορίες για τη σύνθεση του προϊόντος, τον παρασκευαστή, τις µεθόδους αποθήκευσης και παρασκευής. Οι παραγωγοί και οι παρασκευαστές είναι ελεύθεροι να δώσουν πρόσθετες πληροφορίες, εφόσον το επιθυµούν, αλλά οι πληροφορίες αυτές πρέπει να είναι ακριβείς, να µην παραπλανούν τον καταναλωτή και να µην περιέχουν ισχυρισµούς σχετικά µε προληπτικές, θεραπευτικές ή ιαµατικές ιδιότητες των τροφίµων. Η πρόκληση στο πλαίσιο της εφαρµογής σύγχρονων κανόνων όσον αφορά την επισήµανση των τροφίµων είναι να 29 EFSA: European Food Safety Authority (βλ. υποσηµείωση 32) 17

18 επιτευχθεί ισορροπία µεταξύ αφενός της όσο το δυνατόν πληρέστερης ενηµέρωσης των καταναλωτών και αφετέρου της αποφυγής υπερβολικά πολλών ενδείξεων που καθιστούν την επισήµανση δυσανάγνωστη και δυσνόητη. Οι καταναλωτές θέλουν επίσης να γνωρίζουν εάν ένα τρόφιµο περιέχει ένα γενετικά τροποποιηµένο προϊόν, και να επισηµαίνεται εµφανώς εάν ένα από τα συστατικά του τροφίµου είναι αλλεργιογόνο. Εάν ένα τρόφιµο περιέχει ένα γενετικά τροποποιηµένο προϊόν ή εάν ένα προϊόν που προέρχεται από γενετικά τροποποιηµένο υλικό ενσωµατώθηκε στην παραγωγή του τροφίµου αυτού, τότε πρέπει να υπάρχει σχετική ένδειξη στην επισήµανση. Τέλος, για ορισµένα τρόφιµα ισχύουν ειδικοί κανόνες. Για παράδειγµα, η παρουσία κινίνης και καφεΐνης στα τρόφιµα πρέπει να αναγράφεται σαφώς. Η έγκυρη και επιστηµονική ενηµέρωση του καταναλωτή σχετικά µε τους κινδύνους που απειλούν τη δηµόσια υγεία είναι µια αµφίδροµη ανταλλαγή πληροφοριών µεταξύ των ενδιαφερόµενων πλευρών και αποτελεί κύρια ευθύνη των αρχών απέναντι στο καταναλωτή. Η Ευρωπαϊκή Ένωση εφαρµόζοντας το σύστηµα ταχείας προειδοποίησης για τα τρόφιµα και τις ζωοτροφές (RASFF) 30 επιτρέπει την έγκαιρη διάδοση των πληροφοριών σχετικά µε τους νέους κινδύνους για τον καταναλωτή. Όταν οι επίσηµες υπηρεσίες ενός κράτους µέλους της ΕΕ εντοπίζουν ένα τρόφιµο ή µια ζωοτροφή το οποίο πιστεύουν ότι µπορεί να παρουσιάσει κίνδυνο για τους καταναλωτές, χρησιµοποιούν το δίκτυο αυτό για τη διάδοση των πληροφοριών σχετικά µε τον πιθανό κίνδυνο και τα µέτρα που έλαβαν για να εµποδίσουν την είσοδο του εν λόγω προϊόντος στην τροφική αλυσίδα. Κατά τον τρόπο αυτό ο κίνδυνος γίνεται πολύ γρήγορα γνωστός σε ολόκληρη την ΕΕ, και οι αρχές των άλλων χωρών µπορούν να δράσουν µε ταχύτητα εφόσον εκτιµούν ότι υπάρχει κίνδυνος και για τους δικούς τους πολίτες. Η Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη µέλη της, τα θεσµικά όργανα, οι κυβερνήσεις, οι φορείς επιβολής της νοµοθεσίας, οι επιχειρήσεις παραγωγής, µεταποίησης και διανοµής τροφίµων, οι έµποροι τροφίµων και, φυσικά, οι ίδιοι οι καταναλωτές, δίνοντας το απαιτούµενο βάρος στην ασφάλεια των τροφίµων και την προστασία της δηµόσιας υγείας, αντιλαµβάνονται ότι πρέπει να συµβάλουν όλοι από την δική τους πλευρά στην επίτευξη και στη διατήρηση των υψηλότερων δυνατών προτύπων. Για 30 Rapid Alert System for Food and Feed (βλ. υποσηµείωση 33) 18

19 το λόγο αυτό, η ΕΕ εντείνει τις προσπάθειες της για την εκπλήρωση και εφαρµογή της στρατηγικής. 2.2 Ασφάλεια Τροφίµων στην Ευρωπαϊκή Ένωση Η Ευρωπαϊκή νοµοθετική προσέγγιση Η Ευρωπαϊκή Ένωση διαθέτει µια ολοκληρωµένη στρατηγική για την ασφάλεια των τροφίµων, η οποία καλύπτει επίσης την υγεία και την καλή µεταχείριση των ζώων, καθώς και την υγεία των φυτών. Η στρατηγική αυτή διασφαλίζει τη δυνατότητα ανίχνευσης των τροφίµων σε όλη την πορεία τους από το αγρόκτηµα στο τραπέζι, ξεπερνώντας τα εσωτερικά σύνορα της ΕΕ, έτσι ώστε να εξαλειφθούν τα εµπόδια στο εµπόριο και οι καταναλωτές να έχουν στη διάθεσή τους µεγαλύτερη ποικιλία τροφίµων. Αυστηρά πρότυπα εφαρµόζονται τόσο στα προϊόντα που παράγονται στην ΕΕ όσο και σε αυτά που εισάγονται από άλλες χώρες. Τρείς είναι οι βασικές συνιστώσες της στρατηγικής της ΕΕ για τα τρόφιµα: νοµοθεσία για την ασφάλεια των τροφίµων και των ζωοτροφών, έγκυρες επιστηµονικές συµβουλές στις οποίες βασίζονται οι αποφάσεις και τα µέτρα επιβολής και ελέγχου. Η νοµοθεσία καλύπτει ένα ευρύ πεδίο από τις ζωοτροφές και τα τρόφιµα, έως την υγιεινή των τροφίµων. Εφαρµόζει δε τα ίδια αυστηρά πρότυπα σε όλη την ΕΕ. Η εύρυθµη λειτουργία της ενιαίας ευρωπαϊκής αγοράς απαιτεί τη θέσπιση κοινών αρχών και κανόνων για όλα τα κράτη µέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ενιαίο επίσηµο σύστηµα αναγνώρισης και ελέγχου κινδύνων, κωδίκων ορθής υγιεινής πρακτικής κατά κλάδο και τοµέα, ιχνηλασιµότητα της προέλευσης κατά περίπτωση και ίδρυση Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Τροφίµων). Κατά συνέπεια απαιτεί και την εφαρµογή µιας πολιτικής βασιζόµενης σε σύγχρονη νοµοθεσία, η οποία να καλύπτει όλες τις πτυχές της τροφικής αλυσίδας, από το χώρο της πρωτογενούς παραγωγής έως τα σηµεία πώλησης και διάθεσης στον τελικό καταναλωτή, διαδραµατίζοντας έτσι καθοριστικό ρόλο στην υγεία του ανθρώπου. 19

20 Οι πολιτικές, οικονοµικές αλλά και κοινωνικές συνέπειες από τα διατροφικά σκάνδαλα που εµφανίστηκαν κατά την δεκαετία του 90 στην Ευρώπη (Μεταδοτική Σπογγώδης Εγκεφαλοπάθεια των βοοειδών, ιοξίνες), κατέστησαν σαφή την αδυναµία του προϋπάρχοντος συστήµατος και την αναγκαιότητα αναδιοργάνωσής του. Έγινε επιτακτική η ανάγκη ολοκληρωµένων και ενιαίων συστηµάτων ελέγχων της υγιεινής και ασφάλειας των τροφίµων σε ολόκληρη την τροφική αλυσίδα («από το χωράφι στο τραπέζι», από τον έλεγχο στην χρήση των φυτοφαρµάκων και των ζωοτροφών µέχρι την αγορά από τον καταναλωτή). Η επιδίωξη υψηλού επιπέδου προστασίας της υγείας του ανθρώπου αποτελεί έναν από τους θεµελιώδεις στόχους της νοµοθεσίας των τροφίµων 31. Η παραδοσιακή προσέγγιση της νοµοθεσίας για την ασφάλεια τροφίµων και την προστασία της δηµόσιας υγείας αντικαταστάθηκε από µια πιο σύγχρονη αντίληψη η οποία απαιτεί την εφαρµογή αρχών και κανόνων από τα αρµόδια όργανα και τη διενέργεια υγειονοµικών ελέγχων τόσο στα ίδια τα τρόφιµα και τις ζωοτροφές όσο στις επιχειρήσεις τροφίµων, προκειµένου να διαπιστωθεί η συµµόρφωση προς την κείµενη νοµοθεσία και η τυχόν επιβολή κυρώσεων σε όσους παραβαίνουν τις ισχύουσες υγειονοµικές διατάξεις. Οι γενικοί κανόνες για όλα τα τρόφιµα και τις ζωοτροφές συµπληρώνονται από µέτρα σε τοµείς στους οποίους απαιτείται ιδιαίτερη προστασία για τον καταναλωτή, όπως η χρήση φυτοφαρµάκων, συµπληρωµάτων διατροφής, χρωστικών ουσιών, αντιβιοτικών και ορµονών. Υπάρχουν συγκεκριµένα πρότυπα που εφαρµόζονται στην προσθήκη βιταµινών, µετάλλων και άλλων παρόµοιων ουσιών στα τρόφιµα. Η νοµοθεσία καλύπτει επίσης τα προϊόντα που βρίσκονται σε επαφή µε τρόφιµα, όπως οι πλαστικές συσκευασίες. Κοινοί κανόνες της ΕΕ για την επισήµανση µας επιτρέπουν να εντοπίζουµε ευκολότερα τα συστατικά στα οποία µπορεί να είµαστε αλλεργικοί, ή να κατανοούµε καλύτερα διάφορους όρους όπως «χαµηλά λιπαρά» και «υψηλή περιεκτικότητα σε ίνες». 31 Σπύρος Β. Ραµαντάνης,(2006), «Η νέα δέσµη για την υγιεινή των τροφίµων: Υποχρεώσεις των Υπευθύνων Επιχειρήσεων Κρέατος και του Επίσηµου Κτηνιάτρου 20

Φιλίππου Εμμανουήλ, 18/6/2014 9:03 πμ. 18/6/2014 9:03 πμ. Φιλίππου Εμμανουήλ, 18/6/2014 9:03 πμ. 18/6/2014 9:03 πμ

Φιλίππου Εμμανουήλ, 18/6/2014 9:03 πμ. 18/6/2014 9:03 πμ. Φιλίππου Εμμανουήλ, 18/6/2014 9:03 πμ. 18/6/2014 9:03 πμ 1 Αρχή 1η: Ανάλυση των πιθανών κινδύνων Αναλυτικός προσδιορισμός των πιθανών κίνδυνων που σχετίζονται με όλα τα στάδια της παραγωγικής διαδικασίας των τροφίμων από την αρχή μέχρι την ολοκλήρωση της-συγκομιδή

Διαβάστε περισσότερα

Ασφάλεια & Έλεγχος Τροφίμων: Οι Νέοι Κανονισμοί. Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής

Ασφάλεια & Έλεγχος Τροφίμων: Οι Νέοι Κανονισμοί. Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής Ασφάλεια & Έλεγχος Τροφίμων: Οι Νέοι Κανονισμοί Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής Οι Νέοι Κανονισμοί 178/2003 από 01/01/2005 Ιχνηλασιμότητα 852/2004 από 01/01/2006 αντικαθιστά την 93/43/ΕΟΚ

Διαβάστε περισσότερα

29-12-05. Αθήνα, Αριθ. πρωτ.: 4245/Α ΓΡΑΦΕΙΟ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΥ. Ως Πίνακας Διανομής ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ. Νέοι Κανονισμοί Τροφίμων

29-12-05. Αθήνα, Αριθ. πρωτ.: 4245/Α ΓΡΑΦΕΙΟ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΥ. Ως Πίνακας Διανομής ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ. Νέοι Κανονισμοί Τροφίμων ΓΡΑΦΕΙΟ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΥ Αθήνα, Αριθ. πρωτ.: 29-12-05 4245/Α ΠΡΟΣ: Ως Πίνακας Διανομής ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ Θέμα: Νέοι Κανονισμοί Τροφίμων Εδώ και μερικά χρόνια η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εργάζεται πάνω στην εναρμόνιση της

Διαβάστε περισσότερα

Το υπό έκδοση διεθνές πρότυπο πιστοποίησης ISO 22000 «Συστήµατα διαχείρισης

Το υπό έκδοση διεθνές πρότυπο πιστοποίησης ISO 22000 «Συστήµατα διαχείρισης «Νέο διεθνές πρότυπο πιστοποίησης για τα συστήµατα διαχείρισης της ασφάλειας τροφίµων και ανταπόκριση στις σύγχρονες ανάγκες των επιχειρήσεων στην παγκόσµια αλυσίδα τροφίµων» Ιωάννης Χ. Σαριδάκης Συντονιστής

Διαβάστε περισσότερα

«Εισαγωγή στα Συστήµατα ιαχείρισης: Ποιότητα Περιβάλλον Ασφάλεια Τροφίµων»

«Εισαγωγή στα Συστήµατα ιαχείρισης: Ποιότητα Περιβάλλον Ασφάλεια Τροφίµων» «Εισαγωγή στα Συστήµατα ιαχείρισης: Ποιότητα Περιβάλλον Ασφάλεια Τροφίµων» ρ. Ευάγγελος Ευµορφόπουλος, Επιθεωρητής του ΕΦΕΤ, Επιστηµονικός Συνεργάτης του ΤΕΙ Αθηνών Σε ένα ανταγωνιστικό παγκόσµιο περιβάλλον,

Διαβάστε περισσότερα

Ευρωπαϊκή Νομοθεσία. Υγιεινή & Ασφάλεια Τροφίμων

Ευρωπαϊκή Νομοθεσία. Υγιεινή & Ασφάλεια Τροφίμων Ευρωπαϊκή Νομοθεσία Υγιεινή & Ασφάλεια Τροφίμων Κανονισμός 178/2002 Περιεχόμενο Γενικές Αρχές Ασφάλειας Τροφίμων και Ζωοτροφών Ίδρυση Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των Τροφίμων Τι Αφορά Όλαταστάδιατηςπαραγωγής,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ

ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ 1 Ποιότητα και Ποιοτικός Έλεγχος Ο όρος «ποιότητα» συχνά χρησιµοποιείται χωρίς την πραγµατική της έννοια. ηλαδή δεν προσδιορίζεται αν το προϊόν στο οποίο αναφέρεται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ» του ΠΤ Κ Θ του ΤΕΕ

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ» του ΠΤ Κ Θ του ΤΕΕ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΧΗΜΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ HELLENIC ASSOCIATION OF CHEMICAL ENGINEERS Αριστείδου 99, 17672, Καλλιθέα Αττικής Τηλ.: 210 9536775-6, Fax: 210 9536777 99 Aristidou, Kallithea EL17672 Attiki Greece

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ

ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Στόχος Βασικές έννοιες για την ποιότητα και τα συστήματα ποιότητας Έννοια της ποιότητας και των συστημάτων ποιότητας Τεκμηρίωση ενός

Διαβάστε περισσότερα

Από την ασφάλεια στη διατροφική αξία των τροφίμων:

Από την ασφάλεια στη διατροφική αξία των τροφίμων: Από την ασφάλεια στη διατροφική αξία των τροφίμων: η εμπειρία του ΕΦΕΤ Αντώνης Ζαμπέλας Πρόεδρος Ενιαίου Φορέα Ελέγχου Τροφίμων (ΕΦΕΤ) Αναπληρωτής Καθηγητής Διατροφής του Ανθρώπου Τμήμα Επιστήμης και Τεχνολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΙΟ ΠΡΙΝ ΤΙΣ ΔΙΟΡΘΩΣΕΙΣ

ΑΡΧΕΙΟ ΠΡΙΝ ΤΙΣ ΔΙΟΡΘΩΣΕΙΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 12 ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΚΑΙ ΚΡΙΣΙΜΑ ΣΗΜΕΙΑ ΕΛΕΓΧΟΥ. ΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ HACCP 12.1 Εισαγωγή Η υγιεινή και η ασφάλεια της διατροφικής αλυσίδας είναι ένα επίκαιρο θέμα πρωταρχικής σημασίας τόσο για τους δημόσιους

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΕΡΙΔΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΥΓΕΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ. Ολοκληρωμένη Προσέγγιση για την Ασφάλεια των τροφίμων food safety from farm to fork

ΗΜΕΡΙΔΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΥΓΕΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ. Ολοκληρωμένη Προσέγγιση για την Ασφάλεια των τροφίμων food safety from farm to fork ΗΜΕΡΙΔΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΥΓΕΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Ολοκληρωμένη Προσέγγιση για την Ασφάλεια των τροφίμων food safety from farm to fork Δρ. Κων/νος Μπαρμπέρης Προϊστάμενος Δ/νσης Εργαστηριακών

Διαβάστε περισσότερα

Σεμινάριο για την ανάπτυξη της συνεργασίας στο εμπόριο και τις επενδύσεις στην περιοχή της Μαύρης Θάλασσας (UNDP-BSTIP)

Σεμινάριο για την ανάπτυξη της συνεργασίας στο εμπόριο και τις επενδύσεις στην περιοχή της Μαύρης Θάλασσας (UNDP-BSTIP) Σεμινάριο για την ανάπτυξη της συνεργασίας στο εμπόριο και τις επενδύσεις στην περιοχή της Μαύρης Θάλασσας (UNDP-BSTIP) Θεσσαλονίκη, 19 Ιουνίου 2013 ΚΡΕΣΤΟΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ Προϊστάμενος Δ/νσης Αξιολόγησης &

Διαβάστε περισσότερα

«Το Σ ΑΤ ISO22000:2005 Πλεονεκτήµατα & Μειονεκτήµατα απο την εφαρµογή του» ρ. Γεώργιος Γαϊτάνος LRQA Lead Auditor LRQA Πειραιάς

«Το Σ ΑΤ ISO22000:2005 Πλεονεκτήµατα & Μειονεκτήµατα απο την εφαρµογή του» ρ. Γεώργιος Γαϊτάνος LRQA Lead Auditor LRQA Πειραιάς «Το Σ ΑΤ ISO22000:2005 Πλεονεκτήµατα & Μειονεκτήµατα απο την εφαρµογή του» ρ. Γεώργιος Γαϊτάνος LRQA Lead Auditor LRQA Πειραιάς ΣΥΣΤΗΜΑ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ :Το υπόδειγµα Στοιχεία του ιοικητικού

Διαβάστε περισσότερα

Aσφάλεια και ποιότητα δύο βασικοί πυλώνες της στρατηγικής ανάπτυξης του αγροδιατροφικού τομέα

Aσφάλεια και ποιότητα δύο βασικοί πυλώνες της στρατηγικής ανάπτυξης του αγροδιατροφικού τομέα ΓΕΩΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΑΣ ΗΜΕΡΙΔΑ: «ΣΥΓΧΡΟΝΑ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ» ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ - 7 ΜΑΡΤΙΟΥ 2009 Aσφάλεια και ποιότητα δύο βασικοί πυλώνες της στρατηγικής

Διαβάστε περισσότερα

Εμπειρίες και Προβλήματα από την Εφαρμογή του Συστήματος HACCP Η Άποψη του ΕΦΕΤ. Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ

Εμπειρίες και Προβλήματα από την Εφαρμογή του Συστήματος HACCP Η Άποψη του ΕΦΕΤ. Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Εμπειρίες και Προβλήματα από την Εφαρμογή του Συστήματος HACCP Η Άποψη του ΕΦΕΤ Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Ευρωπαϊκό Ρυθμιστικό Πλαίσιο Εργαλεία: Κανονισμοί Ισχύουν σε ΟΛΑ τα Κράτη Μέλη αμέσως

Διαβάστε περισσότερα

GLOBALGAP (EUREPGAP)

GLOBALGAP (EUREPGAP) GLOBALGAP (EUREPGAP) Το Διεθνές Σχήμα Πιστοποίησης Κώδικας Ορθής Γεωργικής Πρακτικής GLOBALGAP, λειτουργεί ως αντικειμενικό εργαλείο αξιολόγησης του βαθμού συμμόρφωσης με τις σχετικές απαιτήσεις για όλες

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ HACCP & ISO 22000:2005

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ HACCP & ISO 22000:2005 ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ HACCP & ISO 22000:2005 ΕΞΩΤΕΡΙΚΑ ΟΦΕΛΗ Τεκμηριώνει στις αρχές τη συμμόρφωση με την εθνική και κοινοτική νομοθεσία Ελαχιστοποιεί το ρίσκο - Μειώνει τον κινδύνο αποζημιώσεων

Διαβάστε περισσότερα

«Διαχείριση Ποιότητας»

«Διαχείριση Ποιότητας» ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΑΣ ΕΙΔΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗΣ, ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΕΕΕ-ΤΠΔΠ Ενημερωτική Εκδήλωση «Διαχείριση Ποιότητας» Αθήνα, 4 Απριλίου 2012 Τεχνικό

Διαβάστε περισσότερα

Έκδοση στην Ελληνική γλώσσα του ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 22000 Αθήνα, 2006-02-20

Έκδοση στην Ελληνική γλώσσα του ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 22000 Αθήνα, 2006-02-20 Έκδοση στην Ελληνική γλώσσα του ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 22000 Αθήνα, 2006-02-20 1. Νέο διεθνές πρότυπο για τα συστήματα διαχείρισης της ασφάλειας τροφίμων Το νέο πρότυπο ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 22000 «Συστήματα διαχείρισης της

Διαβάστε περισσότερα

Έλεγχος του εγχειριδίου, των διεργασιών και των διαδικασιών της ποιότητας.

Έλεγχος του εγχειριδίου, των διεργασιών και των διαδικασιών της ποιότητας. ΤΕΚΜΗΡΙΩΜΕΝΕΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Έλεγχος εγγράφων Κύριος σκοπός αυτής της διαδικασίας είναι να προσδιοριστούν οι αρμοδιότητες σύνταξης, ανασκόπησης, έγκρισης και διανομής όλων των εγγράφων και δεδομένων,

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες οδηγίες για την ευέλικτη εφαρμογή συστήματος αυτοελέγχου βάση των αρχών του HACCP

Κατευθυντήριες οδηγίες για την ευέλικτη εφαρμογή συστήματος αυτοελέγχου βάση των αρχών του HACCP Κατευθυντήριες οδηγίες για την ευέλικτη εφαρμογή συστήματος αυτοελέγχου βάση των αρχών του HACCP Στο γενικό πλαίσιο των κανόνων για την ασφάλεια των τροφίμων, η απαίτηση θέσπισης, εφαρμογής και διατήρησης

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπα Συστημάτων Διαχείρισης :

Πρότυπα Συστημάτων Διαχείρισης : Πρότυπα Συστημάτων Διαχείρισης : Οφέλη από την εφαρμογή τους Εκδήλωση ΤΕΕ / ΤΚΜ : 7 Νοεμβρίου 2008 αμφιθέατρο Τοπογράφων «Αλ. Τσιούμης» Πολυτεχνική Σχολή ΑΠΘ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Ν. ΜΑΘΙΟΥΔΑΚΗΣ - Μηχανικός Μεταλλείων

Διαβάστε περισσότερα

Ανάθεση του ΥΠΟΙΟ στον ΕΛΟΤ τον Αύγ. 07 για την ανάπτυξη Ελληνικών Προτύπων ιαχείρισης Έργων µέχρι το τέλος του 2008. Τα πρότυπα & οι προδιαγραφές θα

Ανάθεση του ΥΠΟΙΟ στον ΕΛΟΤ τον Αύγ. 07 για την ανάπτυξη Ελληνικών Προτύπων ιαχείρισης Έργων µέχρι το τέλος του 2008. Τα πρότυπα & οι προδιαγραφές θα Το νέο πρότυπο για τη διαχειριστική επάρκεια ΣΕΠ ΕΛΟΤ 1429 Γρηγόρης Γρηγορόπουλος Καθηγητής ΕΜΠ Η παρουσίαση θα αναφερθεί στα εξής: Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΠΡΟΤΥΠΟΥ ΣΤΟΧΟΙ & ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

10.10.2006 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 278/15. (Πράξεις για την ισχύ των οποίων δεν απαιτείται δημοσίευση) ΕΠΙΤΡΟΠΗ

10.10.2006 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 278/15. (Πράξεις για την ισχύ των οποίων δεν απαιτείται δημοσίευση) ΕΠΙΤΡΟΠΗ 10.10.2006 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 278/15 ΙΙ (Πράξεις για την ισχύ των οποίων δεν απαιτείται δημοσίευση) ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 29ης Σεπτεμβρίου 2006 για τον καθορισμό κατευθυντήριων

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση βελτίωσης επαγγελματικών συνθηκών, αύξησης των πωλήσεων και αποφυγής προστίμων

Πρόταση βελτίωσης επαγγελματικών συνθηκών, αύξησης των πωλήσεων και αποφυγής προστίμων Χριστίνα Καλογεροπούλου Χημικός Μηχανικός ΕΜΠ Μέλος ΤΕΕ Αρ Μητρώου: 127929 Τηλ.: 2710-2790 Κιν.: 699-3996226 E-mail: christy_jour@yahoo.gr Πρόταση βελτίωσης επαγγελματικών συνθηκών, αύξησης των πωλήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Σκοπός του προτύπου. Άµεση αναφορά στην ικανοποίηση των αιτηµάτων για ασφάλεια τροφίµων όχι µόνο διαφόρων κρατικών φορέων αλλά και των καταναλωτών

Σκοπός του προτύπου. Άµεση αναφορά στην ικανοποίηση των αιτηµάτων για ασφάλεια τροφίµων όχι µόνο διαφόρων κρατικών φορέων αλλά και των καταναλωτών ISO 22000 1 Σκοπός του προτύπου Άµεση αναφορά στην ικανοποίηση των αιτηµάτων για ασφάλεια τροφίµων όχι µόνο διαφόρων κρατικών φορέων αλλά και των καταναλωτών Αιτήµατα καταναλωτή (i) Ο φορέας παραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

Εισηγήτρια: Κατερίνα Γρυμπογιάννη, Επικεφαλής Επιθεωρήτρια της TUV Rheinland Α.Ε. 1 13/7/2012 ΗΜΕΡΙΔΑ: ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΙΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ

Εισηγήτρια: Κατερίνα Γρυμπογιάννη, Επικεφαλής Επιθεωρήτρια της TUV Rheinland Α.Ε. 1 13/7/2012 ΗΜΕΡΙΔΑ: ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΙΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ Εφαρμογή Συστημάτων Διαχείρισης Ποιότητας στις υπηρεσίες Υγείας: Προϋπόθεση για την ανάπτυξη και την βελτίωση των παρεχομένων υπηρεσιών. (ISO 9001 ISO 22000 ISO 14001 ISO 27001 ISO 50001 OHSAS 18001) Σχετικές

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογή HACCP στη Βιομηχανία Εμφιάλωσης Νερού

Εφαρμογή HACCP στη Βιομηχανία Εμφιάλωσης Νερού Εφαρμογή HACCP στη Βιομηχανία Εμφιάλωσης Νερού Μ.Α. Ευστρατίου Τμήμα Επιστημών της Θάλασσας Πανεπιστήμιο Αιγαίου Τι είναι HACCP; Προβλήματα Υδατογενείς λοιμώξεις Ασφάλεια Διακίνησης Τροφίμων κατά μήκος

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές τεχνικές στατιστικού ελέγχου ποιότητας

Βασικές τεχνικές στατιστικού ελέγχου ποιότητας Βασικές τεχνικές στατιστικού ελέγχου ποιότητας ειγµατοληψία αποδοχής, µε τη λήψη αντιπροσωπευτικών δειγµάτων σύµφωνα µε την στατιστική θεωρία της δειγµατοληψίας. ιαγράµµατα ελέγχου, όπου τα αποτελέσµατα

Διαβάστε περισσότερα

Ενιαίος Φορέας Ελέγχου Τροφίμων Ασφάλεια Τροφίμων και Δημόσια Υγεία Από την Ευρωπαϊκή επιταγή στην Εθνική εφαρμογή

Ενιαίος Φορέας Ελέγχου Τροφίμων Ασφάλεια Τροφίμων και Δημόσια Υγεία Από την Ευρωπαϊκή επιταγή στην Εθνική εφαρμογή ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Διπλωματική Εργασία Ενιαίος Φορέας Ελέγχου Τροφίμων Ασφάλεια Τροφίμων και Δημόσια Υγεία Από την Ευρωπαϊκή επιταγή στην Εθνική εφαρμογή

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Σύστηµα ιαπίστευσης Α.Ε.

Εθνικό Σύστηµα ιαπίστευσης Α.Ε. ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΑ Ο ΗΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΙΑΠΙΣΤΕΥΣΗ ΦΟΡΕΩΝ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΤΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ (ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ ΠΡΟΤΥΠΟΥ ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 22000:2005) ΕΣΥ KO-22000/01/01/11-06-2008 1/6 ΕΣΥ ΚΟ-22000 Έκδοση:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΧΟΡΗΓΗΣΗΣ ΑΔΕΙΩΝ ΤΟΥ ΤΕΧΝΙΚΟΥ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟΥ ΕΛΛΑΔΟΣ ΑΠΟ ΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΔΙΑΠΙΣΤΕΥΣΗΣ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΧΟΡΗΓΗΣΗΣ ΑΔΕΙΩΝ ΤΟΥ ΤΕΧΝΙΚΟΥ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟΥ ΕΛΛΑΔΟΣ ΑΠΟ ΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΔΙΑΠΙΣΤΕΥΣΗΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΧΟΡΗΓΗΣΗΣ ΑΔΕΙΩΝ ΤΟΥ ΤΕΧΝΙΚΟΥ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟΥ ΕΛΛΑΔΟΣ ΑΠΟ ΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΔΙΑΠΙΣΤΕΥΣΗΣ Α. ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ 1. Το Τεχνικό Επιμελητήριο στο οποίο

Διαβάστε περισσότερα

Εμπειρίες & Προβλήματα Εφαρμογής του Συστήματος HACCP - ΗΆποψητου ΕΦΕΤ. Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής

Εμπειρίες & Προβλήματα Εφαρμογής του Συστήματος HACCP - ΗΆποψητου ΕΦΕΤ. Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής Εμπειρίες & Προβλήματα Εφαρμογής του Συστήματος HACCP - ΗΆποψητου ΕΦΕΤ Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής Ασφαλής Πρώτη Ύλη, Ασφαλή & Υγιεινά Τρόφιμα ΗΑλυσίδαΤροφίμων Πρωτογενής Παραγωγή Μεταποίηση

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚ Ι Ο Κ Ο Ε ΠΙ Π Τ Ι Ε Τ Λ Ε ΕΙΟ Ι Ο Ε Θ Ε Ν Θ ΙΚ Ι Η Κ Σ Η Α Μ

ΓΕΝΙΚ Ι Ο Κ Ο Ε ΠΙ Π Τ Ι Ε Τ Λ Ε ΕΙΟ Ι Ο Ε Θ Ε Ν Θ ΙΚ Ι Η Κ Σ Η Α Μ ΓΕΝΙΚΟ ΕΠΙΤΕΛΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΑΜΥΝΑΣ ΚΛΑΔΟΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ & ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΜΥΝΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ Σεμινάριο ΔΙΑΚΛΑΔΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ -ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ - ΣΤΟΧΟΘΕΣΙΑΣ Θέμα: «Τεχνικές Διαχείρισης

Διαβάστε περισσότερα

Το σύστημα ISO9000. Παρουσιάστηκε το 1987, αναθεωρήθηκε το 1994 και το 2000.

Το σύστημα ISO9000. Παρουσιάστηκε το 1987, αναθεωρήθηκε το 1994 και το 2000. Το σύστημα ISO9000 Παρουσιάστηκε το 1987, αναθεωρήθηκε το 1994 και το 2000. Με τις αλλαγές δόθηκε έμφαση στην εφαρμογή της πολιτικής της ποιότητας και σε πιο πλήρεις διορθωτικές ενέργειες. Σε όλο τον κόσμο,

Διαβάστε περισσότερα

Μαθησιακοί στόχοι Μάθημα 1: Το Σύστημα HACCP

Μαθησιακοί στόχοι Μάθημα 1: Το Σύστημα HACCP Μαθησιακοί στόχοι Εκμάθηση των βασικών αρχών της μικροβιολογικής υγιεινής στη βιομηχανία παρασκευής τροφίμων, φαρμάκων και καλλυντικών. Στοιχεία των αρμοδίων αρχών που εποπτεύουν όλο το εύρος των διαδικασιών

Διαβάστε περισσότερα

Συστηµατική παρακολούθηση και καταγραφή όλων των φάσεων παραγωγής σε πραγµατικό χρόνο Το Σύστηµα Ιχνηλασιµότητας ICHNOS της εταιρείας Data & Control Systems είναι ένα ολοκληρωµένο σύστηµα το οποίο καλύπτει

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗΣ, ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ. Εισηγήτρια: Γκαβέλα Σταματία Δρ. Χημικός Μηχανικός ΕΜΠ

ΕΙΔΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗΣ, ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ. Εισηγήτρια: Γκαβέλα Σταματία Δρ. Χημικός Μηχανικός ΕΜΠ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΤΕΕ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΑΣ ΕΕΕ ΤΠΔΠ ΕΙΔΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗΣ, ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Θέμα εισήγησης: «ΕΛΟΤ

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 2: Έννοιες και Ορισμοί

Κεφάλαιο 2: Έννοιες και Ορισμοί ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΟΛΙΚΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Ε.ΜΙΧΑΗΛΙΔΟΥ - 1 Κεφάλαιο 2: Έννοιες και Ορισμοί Η επιτυχία των επιχειρήσεων βασίζεται στην ικανοποίηση των απαιτήσεων των πελατών για: - Ποιοτικά και αξιόπιστα προϊόντα - Ποιοτικές

Διαβάστε περισσότερα

GMP είναι συντόμευση της αγγλικής ονομασίας Good Manufacture Practice, που σημαίνει Κανόνες Ορθής Βιομηχανικής Πρακτικής

GMP είναι συντόμευση της αγγλικής ονομασίας Good Manufacture Practice, που σημαίνει Κανόνες Ορθής Βιομηχανικής Πρακτικής GMP και HACCP Με προσεκτικά επιλεγμένους παραγωγούς/προμηθευτές, οι ίδιοι με πολύχρονη εμπειρία στον τομέα των φαρμακευτικών προϊόντων και των καλλυντικών, εμείς η ESSENS μπορούμε να περηφανευτούμε για

Διαβάστε περισσότερα

23.3.2011 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 77/25

23.3.2011 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 77/25 23.3.2011 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 77/25 ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΕ) αριθ. 284/2011 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 22ας Μαρτίου 2011 για καθορισμό ειδικών όρων και λεπτομερών διαδικασιών για την εισαγωγή πλαστικών

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΤΗΜΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΙSO 9001 : 2008

ΣΥΣΤΗΜΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΙSO 9001 : 2008 ΣΥΣΤΗΜΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΙSO 9001 : 2008 ΕΞΩΤΕΡΙΚΑ ΟΦΕΛΗ Eνισχύει άμεσα την εμπιστοσύνη των πελατών στην εταιρεία Αναβαθμίζει το κύρος της επιχείρησης προς αρχές, δανειστές, επενδυτές Αποτελεί αναγνωρίσιμο

Διαβάστε περισσότερα

Σε συνέχεια των εγγράφων (σχετ. 1 και 2) µε τα οποία έχετε ενηµερωθεί για:

Σε συνέχεια των εγγράφων (σχετ. 1 και 2) µε τα οποία έχετε ενηµερωθεί για: Αθήνα, 11.09.2014 Αρ. Αριθµ. Πρωτ.:14995 ΓΕΝΙΚΗ ΙΕΥΘΥΝΣΗ Προς: Π.Α. Ταχ. /νση: Λ. Κηφισίας 124 & Ιατρίδου 2 Ταχ. Κώδικας: 11526, Αθήνα Πληροφορίες: Τηλέφωνο: 210 6971570-582- 543 Fax: 210 6971501 E-mail:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΕΙΣ. ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ. ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ. µε τη χρήση ενός παγκοσµίως αναγνωρίσιµου σήµατος Ποιότητας, για πραγµατική Προστιθέµενη Αξία

ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΕΙΣ. ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ. ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ. µε τη χρήση ενός παγκοσµίως αναγνωρίσιµου σήµατος Ποιότητας, για πραγµατική Προστιθέµενη Αξία ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΕΙΣ. ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ. ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ µε τη χρήση ενός παγκοσµίως αναγνωρίσιµου σήµατος Ποιότητας, για πραγµατική Προστιθέµενη Αξία Η TUV HELLAS παρακολουθώντας στενά τις εξελίξεις στον αγροδιατροφικό

Διαβάστε περισσότερα

13.1 Γιατί ένα Σύστηµα ιαχείρισης;

13.1 Γιατί ένα Σύστηµα ιαχείρισης; 13. ιαχείριση της Ποιότητας µε βάση το διεθνές πρότυπο ISO 9001:2000 13.1 Γιατί ένα Σύστηµα ιαχείρισης; Όπως αναπτύχθηκε στα προηγούµενα, ένα Σύστηµα ιαχείρισης αποτελεί ένα από τα πλέον κατάλληλα εργαλεία

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΑ ΤΡΟΦΙΜΑ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΜΠ. Σχολή Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ

ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΑ ΤΡΟΦΙΜΑ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΜΠ. Σχολή Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΑ ΤΡΟΦΙΜΑ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΜΠ Εργαστήριο Χημείας και Τεχνολογίας Τροφίμων Σχολή Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ Π. Ταούκης, Αν. Καθ. ΕΜΠ Κ. Τζιά, Καθ. ΕΜΠ, Β. Ωραιοπούλου, Καθ. ΕΜΠ Ποιότητα

Διαβάστε περισσότερα

Υγιεινή Τροφίµων. Εισαγωγικές έννοιες Έκταση του προβλήµατος των τροφολοιµώξεων

Υγιεινή Τροφίµων. Εισαγωγικές έννοιες Έκταση του προβλήµατος των τροφολοιµώξεων Υγιεινή Τροφίµων Εισαγωγικές έννοιες Έκταση του προβλήµατος των τροφολοιµώξεων Υγιεινή κ Ασφάλεια Τροφίµων Γενικότερα, Υγιεινή είναι η επιστήµη που σκοπό της έχει την προαγωγήτηςυγείαςτωνανθρώπωνήτωνζώων.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

ΟΜΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΟΛΙΚΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ, ΣΤΗΝ ΜΕΤΑΠΟΙΗΣΗ, ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΚΑΙ ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΣΤΗΝ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ ΚΕΡΑΜΙΚΩΝ ΠΛΑΚΙ ΙΩΝ ΚΕΡΑΜΙΚΗ Α.Ε. ΑΡΑΜΠΑΤΖΑΚΗ ΗΜΗΤΡΑ ΟΜΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Click to edit Master title style

Click to edit Master title style ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΑΓΡΟΤΙΚΩΝ ΠΡΟΙΟΝΤΩΝ- Click to edit Master text styles -Förderung landwirtschaftlicher Erzeugnisse Second level Η Third Πιστοποίηση level ως Διαβατήριο στις Εξαγωγές Fourth level Fifth level Αγροτικών

Διαβάστε περισσότερα

Το έγγραφο αυτό συνιστά βοήθημα τεκμηρίωσης και δεν δεσμεύει τα κοινοτικά όργανα

Το έγγραφο αυτό συνιστά βοήθημα τεκμηρίωσης και δεν δεσμεύει τα κοινοτικά όργανα 2006R2023 EL 17.04.2008 001.001 1 Το έγγραφο αυτό συνιστά βοήθημα τεκμηρίωσης και δεν δεσμεύει τα κοινοτικά όργανα B ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΚ) αριθ. 2023/2006 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 22ας Δεκεμβρίου 2006 σχετικά με την

Διαβάστε περισσότερα

2ο Διεθνές Συνέδριο για τη Διαχείριση και την Εμπορία Αγροτικών Προϊόντων Χερσόνησος Ηρακλείου, 25-27 Σεπτεμβρίου 2008

2ο Διεθνές Συνέδριο για τη Διαχείριση και την Εμπορία Αγροτικών Προϊόντων Χερσόνησος Ηρακλείου, 25-27 Σεπτεμβρίου 2008 2ο Διεθνές Συνέδριο για τη Διαχείριση και την Εμπορία Αγροτικών Προϊόντων Χερσόνησος Ηρακλείου, 25-27 Σεπτεμβρίου 2008 Δρ. Δ. Καρδάση, Δρ. Γ. Μπαλκάμος Ενιαίος Φορέας Ελέγχου Τροφίμων, Δνση Εργαστηριακών

Διαβάστε περισσότερα

(Μη νομοθετικές πράξεις) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ

(Μη νομοθετικές πράξεις) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ 16.3.2012 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 77/1 II (Μη νομοθετικές πράξεις) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΕ) αριθ. 225/2012 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 15ης Μαρτίου 2012 για την τροποποίηση του παραρτήματος II

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΙΡΑΙΩΣ 226, ΤΑΥΡΟΣ 177 78, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ. 210-3469606, ΦΑΞ 210-3469906, A. ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗ

ΠΕΙΡΑΙΩΣ 226, ΤΑΥΡΟΣ 177 78, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ. 210-3469606, ΦΑΞ 210-3469906, A. ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗ ΠΕΙΡΑΙΩΣ 226, ΤΑΥΡΟΣ 177 78, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ. 210-3469606, ΦΑΞ 210-3469906, A. ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗ 1. Τυποποίηση και Συσκευασία Η τυποποίηση, σε συνδυασμό με την αρχή της αμοιβαίας αναγνώρισης μεταξύ όλων των εμπλεκόμενων

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΑΣΟΛΟΓΙΑΣ & ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΑΣΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΑΣΟΛΟΓΙΑΣ & ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΑΣΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΑΣΟΛΟΓΙΑΣ & ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΑΣΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Ποιότητα Βασικός παράγοντας ανταγωνιστικότητας στην βιοµηχανία επίπλου ρ. Ιωάννης Μπαρµπούτης,

Διαβάστε περισσότερα

ΙΟΙΚΗΣΗΟΛΙΚΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ. Βιβλίο: «Βελτίωση Ποιότητας» Γ. Τσιότρα Σηµειώσεις κ. Καθ. Ν. Μπλέσιου

ΙΟΙΚΗΣΗΟΛΙΚΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ. Βιβλίο: «Βελτίωση Ποιότητας» Γ. Τσιότρα Σηµειώσεις κ. Καθ. Ν. Μπλέσιου ΙΟΙΚΗΣΗΟΛΙΚΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Βιβλίο: «Βελτίωση Ποιότητας» Γ. Τσιότρα Σηµειώσεις κ. Καθ. Ν. Μπλέσιου ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Τα τελευταία χρόνια η ποιότητα καθιερώνεται ως βασικό κριτήριο καταναλωτικής και επιχειρηµατικής

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΕΧΟΥΣΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΣΤΗΝ ΙΧΝΗΛΑΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ

ΤΡΕΧΟΥΣΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΣΤΗΝ ΙΧΝΗΛΑΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΤΡΕΧΟΥΣΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΣΤΗΝ ΙΧΝΗΛΑΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ρ. Ευάγγελος Α. ΘΕΟ ΩΡΟΥ ιευθύνων Σύµβουλος ΘΕΟ ΩΡΟΥ ΑΥΤΟΜΑΤΙΣΜΟΙ ΑΒΕΤΕ & ΟΡΙΣΜΟΣ ΙΧΝΗΛΑΣΙΜΟΤΗΤΑΣ Σύµφωνα µε τηνcodex ALIMENTARIUS (03/05/2004)

Διαβάστε περισσότερα

ΣΗΜΑΝΣΗ CE ΔΟΜΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΚΑΙ ΕΠΟΠΤΕΙΑ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΣΕ ΕΛΛΑΔΑ, ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ ΚΑΙ ΡΟΥΜΑΝΙΑ

ΣΗΜΑΝΣΗ CE ΔΟΜΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΚΑΙ ΕΠΟΠΤΕΙΑ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΣΕ ΕΛΛΑΔΑ, ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ ΚΑΙ ΡΟΥΜΑΝΙΑ ΣΗΜΑΝΣΗ CE ΔΟΜΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΚΑΙ ΕΠΟΠΤΕΙΑ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΣΕ ΕΛΛΑΔΑ, ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ ΚΑΙ ΡΟΥΜΑΝΙΑ Κυρίες και κύριοι, Η εταιρεία ISOMAT δραστηριοποιείται στην παραγωγή δομικών υλικών από το 1980. Τα προϊόντα που παράγει

Διαβάστε περισσότερα

«Αποστολή κατευθυντήριων οδηγιών σχετικά με τον επίσημο έλεγχο τροφίμων»

«Αποστολή κατευθυντήριων οδηγιών σχετικά με τον επίσημο έλεγχο τροφίμων» Αθήνα, 22-8-2007 Αριθμ. Πρωτ.: 15103 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΩΝ ΕΛΕΓΧΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΛΕΓΧΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Ταχ. Δ/νση : Λ. Κηφισίας 124 & Ιατρίδου 2 ΠΡΟΣ: Πίνακας Αποδεκτών Ταχ. Κώδικας : 115 26 Αθήνα Πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

Η παραγωγή, η επεξεργασία και η εμπορία του Κρητικού κρέατος. Προβλήματα, προοπτικές.

Η παραγωγή, η επεξεργασία και η εμπορία του Κρητικού κρέατος. Προβλήματα, προοπτικές. Η παραγωγή, η επεξεργασία και η εμπορία του Κρητικού κρέατος. Ε. Σουρανάκης 1, Α. Στεφανάκης 2. Προβλήματα, προοπτικές. 1 Κτηνίατρος, Ιδιώτης, Πρόεδρος ΔΣ ΒΙΟΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑ Α.Ε. 2 Δρ, Κτηνίατρος,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΔΗΜΟΠΡΑΣΙΑΣ ΜΕ ΑΡΙΘΜΟ ΔΔ-...

ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΔΗΜΟΠΡΑΣΙΑΣ ΜΕ ΑΡΙΘΜΟ ΔΔ-... ΙΑΧΕΙΡΙΣΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΙΚΤΥΟΥ ΙΑΝΟΜΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Α.Ε. ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΔΗΜΟΠΡΑΣΙΑΣ ΜΕ ΑΡΙΘΜΟ ΔΔ-... ΕΡΓΟ: «Πιλοτικό Σύστηµα Τηλεµέτρησης και ιαχείρισης της Ζήτησης Παροχών Ηλεκτρικής Ενέργειας Οικιακών

Διαβάστε περισσότερα

ISO 9001:2015 - Τι αλλάζει. στο νέο Πρότυπο; Τι είναι το ISO 9001; Οι βασικές Αρχές της Ποιότητας: Πως εφαρμόζεται το ISO 9001;

ISO 9001:2015 - Τι αλλάζει. στο νέο Πρότυπο; Τι είναι το ISO 9001; Οι βασικές Αρχές της Ποιότητας: Πως εφαρμόζεται το ISO 9001; ISO 9001:2015 - Τι αλλάζει στο νέο Πρότυπο; Τι είναι το ISO 9001; Το πρότυπο ISO 9001 είναι το πλέον διαδεδομένο πρότυπο διαχείρισης της ποιότητας, που θέτει τις απαιτήσεις με τις οποίες πρέπει να λειτουργεί

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Σήμα στο γάλα και τα γαλακτοκομικά προϊόντα

Ελληνικό Σήμα στο γάλα και τα γαλακτοκομικά προϊόντα Ελληνικό Σήμα στο Ιωάννα Ζτάλιου M.Sc. Γεωπόνος Τροφίμων ΕΛ.Γ.Ο. ΔΗΜΗΤΡΑ Διεύθυνση Διαχείρισης Ελέγχων Γάλακτος & Κρέατος Κηφισίας 33, Θεσσαλονίκη email: ztaliou@elog.gr 1 Νομοθετικό πλαίσιο Νόμος 4072/2012

Διαβάστε περισσότερα

Τι πρέπει να γνωρίζουν οι κατασκευαστές μετρικών οργάνων - Ο Ρόλος και οι Υποχρεώσεις τους

Τι πρέπει να γνωρίζουν οι κατασκευαστές μετρικών οργάνων - Ο Ρόλος και οι Υποχρεώσεις τους Το παρόν προορίζεται ως έγγραφο καθοδήγησης για τους Οικονομικούς Φορείς (κατασκευαστές, εξουσιοδοτημένους αντιπροσώπους, εισαγωγείς και διανομείς) μετρικών οργάνων με σήμανση CE Νομική ισχύ έχουν μόνο

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑ ΙΚΑΣΙΑ: ΕΛΕΓΧΟΙ ΣΥΜΜΟΡΦΟΥΜΕΝΩΝ ΚΑΙ ΟΚΙΜΕΣ

ΙΑ ΙΚΑΣΙΑ: ΕΛΕΓΧΟΙ ΣΥΜΜΟΡΦΟΥΜΕΝΩΝ ΚΑΙ ΟΚΙΜΕΣ 1. Σκοπός Σκοπός της παρούσας διαδικασίας είναι να καθορίσει τις µεθόδους και τον τρόπο ελέγχου κατά την εκτέλεση των παρακάτω διαδικασιών: Έλεγχο εισερχοµένων Εγκατάσταση οργάνων Παροχή υπηρεσιών τεχνικής

Διαβάστε περισσότερα

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ Στο Σχέδιο Νόμου

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ Στο Σχέδιο Νόμου ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ Στο Σχέδιο Νόμου «Προσαρμογή της εθνικής νομοθεσίας στις διατάξεις της Οδηγίας 2011/24/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 9 ης Μαρτίου 2011 περί εφαρμογής των δικαιωμάτων

Διαβάστε περισσότερα

Πιστοποίηση βιολογικών προϊόντων και ολοκληρωμένης διαχείρισης. Γιώργος Κράββας Δ/ντης Agrisystems Γραφείο Θεσσαλονίκης

Πιστοποίηση βιολογικών προϊόντων και ολοκληρωμένης διαχείρισης. Γιώργος Κράββας Δ/ντης Agrisystems Γραφείο Θεσσαλονίκης Πιστοποίηση βιολογικών προϊόντων και ολοκληρωμένης διαχείρισης Γιώργος Κράββας Δ/ντης Agrisystems Γραφείο Θεσσαλονίκης Πιστοποίηση βιολογικών προϊόντων Αρχή Εποπτείας: Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίμων

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Σύστηµα ιαπίστευσης Α.Ε.

Εθνικό Σύστηµα ιαπίστευσης Α.Ε. ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΑ Ο ΗΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΙΑΠΙΣΤΕΥΣΗ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΣΧΕΤΙΚΩΝ ΜΕ ΤΗ ΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑ ΚΑΤΑ ΕΛΟΤ ΕΝ ISO/IEC 17025 ΕΣΥ ΚΟ- ΕΙΓΜ /01/02/10-5-2006 1/7 ΕΣΥ ΚΟ- ΕΙΓΜ Έκδοση: 01 Αναθεώρηση: 02 Ηµεροµηνία Έκδοσης:

Διαβάστε περισσότερα

Agro-logistics: Πιστοποίηση και Ιχνηλασιμότητα

Agro-logistics: Πιστοποίηση και Ιχνηλασιμότητα Agro-logistics: Πιστοποίηση και Ιχνηλασιμότητα Τσιτσάμης Σπυρίδων 1, Ιακώβου Ελευθέριος 2, Βλάχος Δημήτριος 2 Τα Logistics των αγροτικών προϊόντων (Agro-logistics) είναι αναμφίβολα ένας ραγδαία αναπτυσσόμενος

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΙΣΜΟΣ ΙΧΝΗΛΑΣΙΜΟΤΗΤΑΣ

ΟΡΙΣΜΟΣ ΙΧΝΗΛΑΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΙΧΝΗΛΑΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΕΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΣΕ Δρ. Ευάγγελος Α. ΘΕΟΔΩΡΟΥ Διευθύνων Σύμβουλος ΘΕΟΔΩΡΟΥ ΑΥΤΟΜΑΤΙΣΜΟΙ ΑΒΕΤΕ & ΙΧΝΗΛΑΣΙΜΟΤΗΤΑ Α.Ε. ΟΡΙΣΜΟΣ ΙΧΝΗΛΑΣΙΜΟΤΗΤΑΣ Σύμφωνα

Διαβάστε περισσότερα

Πρόληψη. Ψωνίζοντας με ασφάλεια. αγοράζω τελευταία τα προϊόντα ψυγείου και τα κατεψυγμένα, προσέχω τις αναγραφόμενες ημερομηνίες λήξης

Πρόληψη. Ψωνίζοντας με ασφάλεια. αγοράζω τελευταία τα προϊόντα ψυγείου και τα κατεψυγμένα, προσέχω τις αναγραφόμενες ημερομηνίες λήξης Πρόληψη 1 Πρόληψη Ψωνίζοντας με ασφάλεια αγοράζω τελευταία τα προϊόντα ψυγείου και τα κατεψυγμένα, προσέχω τις αναγραφόμενες ημερομηνίες λήξης προσέχω τις συσκευασίες να μην χτυπηθούν ή καταστραφούν Δεν

Διαβάστε περισσότερα

Της Ποιότητας Υπηρεσιών Των. Εισηγητής: Μιχάλης Αµοιραδάκης

Της Ποιότητας Υπηρεσιών Των. Εισηγητής: Μιχάλης Αµοιραδάκης ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ & ΠΟΙΟΤΗΤΑ Σύστηµα ιαχείρισης Της Ποιότητας Υπηρεσιών Των Φροντιστηρίων Μέσης Εκπαίδευσης Εισηγητής: Μιχάλης Αµοιραδάκης Πρόεδρος ΟΕΦΕ Τα Πάντα Ρει, Μηδέποτε Κατά Τ` Αυτό Μένειν

Διαβάστε περισσότερα

2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες 2.2.2 Ιστορική εξέλιξη τον µάνατζµεντ.

2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες 2.2.2 Ιστορική εξέλιξη τον µάνατζµεντ. 2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες Έχει παρατηρηθεί ότι δεν υπάρχει σαφής αντίληψη της σηµασίας του όρου "διοίκηση ή management επιχειρήσεων", ακόµη κι από άτοµα που

Διαβάστε περισσότερα

Τα ελληνικά γαλακτοκοµικά προϊόντα

Τα ελληνικά γαλακτοκοµικά προϊόντα Τα ελληνικά γαλακτοκοµικά προϊόντα µοχλός ανάπτυξης της οικονοµίας Θεµατική ενότητα Γαλακτοκοµικά προϊόντα και ο σύγχρονος καταναλωτής Εισήγηση Συστήµατα ποιότητας στη παραγωγή γαλακτοκοµικών προϊόντων

Διαβάστε περισσότερα

SmartAgriFood η έξυπνη διαδικτυακή υπηρεσία στην αγροδιατροφική αλυσίδα

SmartAgriFood η έξυπνη διαδικτυακή υπηρεσία στην αγροδιατροφική αλυσίδα SmartAgriFood η έξυπνη διαδικτυακή υπηρεσία στην αγροδιατροφική αλυσίδα Ο Ρ Γ Α Ν Ι Σ Μ Ο Σ Π Λ Η Ρ Ω Μ Ω Ν Κ Α Ι Ε Λ Ε Γ Χ Ο Υ Κ Ο Ι Ν Ο Τ Ι Κ Ω Ν Ε Ν Ι Σ Χ Υ Σ Ε Ω Ν Π Ρ Ο Σ Α Ν Α Τ Ο Λ Ι Σ Μ Ο Υ Κ Α

Διαβάστε περισσότερα

To Σύστημα HACCP & τα Ξενοδοχεία. Δρ Ε. ΕΥΜΟΡΦΟΠΟΥΛΟΣ

To Σύστημα HACCP & τα Ξενοδοχεία. Δρ Ε. ΕΥΜΟΡΦΟΠΟΥΛΟΣ To Σύστημα HACCP & τα Ξενοδοχεία Δρ Ε. ΕΥΜΟΡΦΟΠΟΥΛΟΣ Τι είναι HACCP; Hazard = Κίνδυνος Analysis = Ανάλυση Critical = Κρίσιμο Το ΑΚΚΣΕ είναι ένα εργαλείο που προσπαθεί να διασφαλίσει την υγιεινή και την

Διαβάστε περισσότερα

Η προσέγγιση HACCP Συστήματα διαχείρισης ασφάλειας τροφίμων. Θεσσαλονίκη, 19 Ιουνίου 2013

Η προσέγγιση HACCP Συστήματα διαχείρισης ασφάλειας τροφίμων. Θεσσαλονίκη, 19 Ιουνίου 2013 Η προσέγγιση HACCP Συστήματα διαχείρισης ασφάλειας τροφίμων Θεσσαλονίκη, 19 Ιουνίου 2013 Συστήματα ΔΑΤ Τεκμηριωμένο σύστημα που εξασφαλίζει την ασφάλεια ενός τροφίμου Πιστοποίηση ΣΔΑΤ σύμφωνα με διεθνή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 14001:2015

ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 14001:2015 H ΝΕΑ ΕΚΔΟΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΤΥΠΟΥ ΓΙΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ Αργυρώ Ρεμούνδου ΕΣΥΠ / ΕΛΟΤ ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 14001:2015 ΕΒΕΑ, 14 Οκτωβρίου 2015 Το πρότυπο ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 14001:2015 Συστήματα περιβαλλοντικής

Διαβάστε περισσότερα

Η νέα Έκδοση του Προτύπου IFS (version 6)

Η νέα Έκδοση του Προτύπου IFS (version 6) ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΕΙΣ. ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ. ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ Η νέα Έκδοση του Προτύπου IFS Το IFS ενσωματώνει τα κριτήρια ποιότητας και ασφάλειας των τροφίμων σε ένα πρότυπο που βασίζεται στην εφαρμογή αρχών ανάλυσης επικινδυνότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΛΤΙΟ ΓΙΑ ΤΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ

ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΛΤΙΟ ΓΙΑ ΤΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΛΤΙΟ ΓΙΑ ΤΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ Πλαίσιο Ένα Σύστηµα Περιβαλλοντικής ιαχείρισης (ΣΠ ) είναι ένα εργαλείο διαχείρισης για εταιρίες και άλλους οργανισµούς µε σκοπό την αξιολόγηση,

Διαβάστε περισσότερα

Εκείνες που αφορούν εξωτερικές υποχρεώσεις της Υπηρεσίας, οι οποίες προκύπτουν ως άµεση συνέπεια της αποδοχής και έγκρισης του ΠΠΜ.

Εκείνες που αφορούν εξωτερικές υποχρεώσεις της Υπηρεσίας, οι οποίες προκύπτουν ως άµεση συνέπεια της αποδοχής και έγκρισης του ΠΠΜ. 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Οι οδηγίες που ακολουθούν εστιάζονται στα θέµατα που επηρεάζουν την εφαρµογή του Προγράµµατος Ποιότητας Μελέτης και δεν αφορούν στη σύνταξη του ΠΠΜ, το οποίο θεωρείται ότι έχει συνταχθεί σωστά,

Διαβάστε περισσότερα

Σύστηµα ιαχείρισης Ποιότητας σύµφωνα µε το πρότυπο ISO9001:2008 Εφαρµογή στο ΤΕΙ 2/2/2012

Σύστηµα ιαχείρισης Ποιότητας σύµφωνα µε το πρότυπο ISO9001:2008 Εφαρµογή στο ΤΕΙ 2/2/2012 Σύστηµα ιαχείρισης Ποιότητας σύµφωνα µε το πρότυπο ISO9001:2008 Εφαρµογή στο ΤΕΙ Αθήνας 2/2/2012 Πρότυπο ISO9001:2008 Το πρότυπο καθορίζει τις απαιτήσεις για ένα σύστηµα διαχείρισης ποιότητας, το οποίο

Διαβάστε περισσότερα

«Ιχνηλασιµότητα και ασφάλεια των τροφίµων» :

«Ιχνηλασιµότητα και ασφάλεια των τροφίµων» : Τεχνικό Επιµελητήριο Ελλάδας ιηµερίδα: «ιαχείριση Ασφάλειας στην Αλυσίδα Τροφίµων Εφαρµογή HACCP. Εµπειρίες Προβλήµατα Εξελίξεις - Πιστοποίηση» ΕΒΕΑ, 7 & 8 Ιουλίου 2005 Ιχνηλασιµότητα και ασφάλεια των

Διαβάστε περισσότερα

Απόσυρση Ανάκληση Προϊόντων Τροφίμων Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής Τεχνολογίας Τροφίμων

Απόσυρση Ανάκληση Προϊόντων Τροφίμων Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής Τεχνολογίας Τροφίμων Απόσυρση Ανάκληση Προϊόντων Τροφίμων Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής Τεχνολογίας Τροφίμων Επιχειρείται να δοθεί το υφιστάμενο καθεστώς ανάκλησης απόσυρσης των προϊόντων τροφίμων με βάση

Διαβάστε περισσότερα

Δειγματοληψία Τροφίμων

Δειγματοληψία Τροφίμων ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑΣ Δειγματοληψία Τροφίμων Ελένη Μαλισιόβα Κτηνίατρος Α.Π.Θ. MSc Food Safety, Hygiene & Management, UK MSc

Διαβάστε περισσότερα

Εγχειρίδιο Ποιότητας

Εγχειρίδιο Ποιότητας ΚΩΔΙΚΟΣ: ΕΓΧΠ ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΕΚΔΟΤΗΣ: ΜΟΔΙΠ Εγχειρίδιο Ποιότητας Σύστημα Διαχείρισης Ποιότητας κατά ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 9001:2008 ΑΝΤΙΤΥΠΟ 1 ΠΡΩΤΟΤΥΠΟ Περιεχόμενα 1. Αντικείμενο και πεδίο εφαρμογής... 3

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΗΣ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ. που συνοδεύει το έγγραφο

ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΗΣ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ. που συνοδεύει το έγγραφο ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 10.9.2014 SWD(2014) 274 final ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΗΣ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ που συνοδεύει το έγγραφο Πρόταση κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΣΩΤΕΡΙΚΗ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗ ΣΑΝ ΚΙΝΗΤΗΡΙΟΣ ΥΝΑΜΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΝΟΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ISO 9001

Η ΕΣΩΤΕΡΙΚΗ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗ ΣΑΝ ΚΙΝΗΤΗΡΙΟΣ ΥΝΑΜΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΝΟΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ISO 9001 Αθήνα 30-6-08 Η ΕΣΩΤΕΡΙΚΗ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗ ΣΑΝ ΚΙΝΗΤΗΡΙΟΣ ΥΝΑΜΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΝΟΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ISO 9001 Από Γεώργιο Παπαλόη i H εσωτερική επιθεώρηση ενός συστήµατος διαχείρισης ποιότητας ISO 9001

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚ ΗΛΩΣΗΣ ΕΝ ΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΟΧΗ ΤΟΥ ΣΥΝΟΛΟΥ Ή ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΚΑΘΟΛΙΚΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚ ΗΛΩΣΗΣ ΕΝ ΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΟΧΗ ΤΟΥ ΣΥΝΟΛΟΥ Ή ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΚΑΘΟΛΙΚΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚ ΗΛΩΣΗΣ ΕΝ ΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΟΧΗ ΤΟΥ ΣΥΝΟΛΟΥ Ή ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΚΑΘΟΛΙΚΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ Μαρούσι, Μάρτιος 2014 Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδροµείων (ΕΕΤΤ) ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚ ΗΛΩΣΗΣ ΕΝ ΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΕΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ για τα Τ.Ε.Α. που διαχειρίζονται τα ΙΔΙΑ τις επενδύσεις τους

ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΕΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ για τα Τ.Ε.Α. που διαχειρίζονται τα ΙΔΙΑ τις επενδύσεις τους ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΕΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ για τα Τ.Ε.Α. που διαχειρίζονται τα ΙΔΙΑ τις επενδύσεις τους Μαρία Μαργαριτσανάκη Ελέγκτρια Τμήματος Αδειοδότησης Οργανισμών Συλλογικών Επενδύσεων Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, ΝΠΔΔ ΔΟΜΗ

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτες εκτίμησης επαγγελματικού κινδύνου

Μελέτες εκτίμησης επαγγελματικού κινδύνου Περιβαλλοντικές μελέτες Πιστοποιητικά πυρασφάλειας Υπηρεσίες Τεχνικού Ασφαλείας Μελέτες εκτίμησης επαγγελματικού κινδύνου Συμβουλευτικές υπηρεσίες Χημικός Μηχανικός ΕΜΠ 1 Ποιότητας ISO 9001 Ασφάλειας τροφίμων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ISO. Διαχείριση της Ποιότητας των Υπηρεσιών Φύλαξης

ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ISO. Διαχείριση της Ποιότητας των Υπηρεσιών Φύλαξης C H A M P I O N Α Ν Α Τ Ο Λ Η ΑΕ Π Α Ρ Ο Χ Η Υ Π Η Ρ Ε Σ Ι Ω Ν Α Σ Φ Α Λ Ε Ι Α Σ Κ Α Θ Α Ρ Ι Ο Τ Η Τ Α Σ Ε Μ Π Ο Ρ Ι Α Π Α Ν Τ Ο Σ Ε Ι Δ Ο Υ Σ ΑΓ. ΕΛΕΟΥΣΗΣ 2, ΑΓΙΑ ΒΑΡΒΑΡΑ Τ.Κ. 12351 ΤΗΛ:2105451114 FAX:2105624401

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 1999 2004 Επιτροπή Περιβάλλοντος, ηµόσιας Υγείας και Πολιτικής των Καταναλωτών 13 Φεβρουαρίου 2004 PE 337.066/12-17 ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΕΣ 12-17 Σχέδιο σύστασης για τη δεύτερη ανάγνωση (PE 337.066)

Διαβάστε περισσότερα

Προς την Διοίκηση της Εταιρείας (για κοινοποίηση στην Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς ) 27 Φεβρουαρίου 2014

Προς την Διοίκηση της Εταιρείας (για κοινοποίηση στην Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς ) 27 Φεβρουαρίου 2014 ΕΚΘΕΣΗ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΗΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΟΥ ΒΑΘΜΟΥ ΣΥΜΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΗΣ ETAIPEIAΣ «FAST FINANCE ΑΕΠΕΥ» ΣΤΙΣ ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΕΣ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΠΟΥ ΠΡΟΒΛΕΠΕΙ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 12 ΤΟΥ Ν.3606/2007 ΚΑΙ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΑΠΟΦΑΣΗ 2/452/1.11.2007

Διαβάστε περισσότερα

Case Study. Η διαδικασία μέτρησης ικανοποίησης πελατών στο πρότυπο ISO 9001: Εφαρμογή σε εταιρεία Πληροφορικής I

Case Study. Η διαδικασία μέτρησης ικανοποίησης πελατών στο πρότυπο ISO 9001: Εφαρμογή σε εταιρεία Πληροφορικής I Case Study Η διαδικασία μέτρησης ικανοποίησης πελατών στο πρότυπο ISO 9001: Εφαρμογή σε εταιρεία Πληροφορικής I ΛΟΓΟΙ ΜΕΤΡΗΣΗΣ ΙΚΑΝΟΠΟΙΗΣΗΣ ΠΕΛΑΤΗ Οι σηµαντικότερες αιτίες που οδηγούν στην ανάγκη µέτρησης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ISO 22000:2005 ΤΗΣ ΝΤΑΣΙΟΣ Α.Ε.Β.Ε.

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ISO 22000:2005 ΤΗΣ ΝΤΑΣΙΟΣ Α.Ε.Β.Ε. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ISO 22000:2005 ΤΗΣ ΝΤΑΣΙΟΣ Α.Ε.Β.Ε. Σύμφωνα με το πρότυπο ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 22000:2005, η ασφάλεια τροφίμων συνδέεται άμεσα με την ύπαρξη βλαπτικών παραγόντων, των κινδύνων, στα τρόφιμα.

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες Οδηγίες Ποιότητας. Βιοπαθολογικό Εργαστήριο

Κατευθυντήριες Οδηγίες Ποιότητας. Βιοπαθολογικό Εργαστήριο Κατευθυντήριες Οδηγίες Ποιότητας Ιανουάριος 2013 Περιεχόμενα Υπόμνημα - Επεξηγήσεις... 3 Κεφάλαιο 1: Διαχείριση Προσωπικού... 4 Κεφάλαιο 2: Διαχείριση Εξοπλισμού/ Εγκαταστάσεων... 5 Κεφάλαιο 3: Πρακτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ

ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΕΣΠΑ 2007-2013 ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ» «ΔΙΑΡΘΡΩΤΙΚΗ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΝΤΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ» ΟΔΗΓΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Επίσηµη Εφηµερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

Επίσηµη Εφηµερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 268/24 ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΚ) αριθ. 1830/2003 ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ της 22ας Σεπτεµβρίου 2003 σχετικά µε την ιχνηλασιµότητα και την επισήµανση γενετικώς τροποποιηµένων οργανισµών και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΚΕΦΑΛΑΙΑΓΟΡΑΣ. Πρόληψη και Καταστολή της νοµιµοποίησης εσόδων από εγκληµατικές δραστηριότητες

ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΚΕΦΑΛΑΙΑΓΟΡΑΣ. Πρόληψη και Καταστολή της νοµιµοποίησης εσόδων από εγκληµατικές δραστηριότητες ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΚΕΦΑΛΑΙΑΓΟΡΑΣ Πρόληψη και Καταστολή της νοµιµοποίησης εσόδων από εγκληµατικές δραστηριότητες Από τον Φεβρουάριο του 2006, που ιδρύθηκε στην Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς η Ειδική Υπηρεσιακή Μονάδα για

Διαβάστε περισσότερα