ΕΠΙθΕΩΡΗΣΗ ΟΙΚΟΝΟΗΙΚΩΝ ΕΠΙΠΗΗΩΝ, Τόμος 1, Τιύχος 1 (2001), 71-86

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΕΠΙθΕΩΡΗΣΗ ΟΙΚΟΝΟΗΙΚΩΝ ΕΠΙΠΗΗΩΝ, Τόμος 1, Τιύχος 1 (2001), 71-86"

Transcript

1 ΕΠΙθΕΩΡΗΣΗ ΟΙΚΟΝΟΗΙΚΩΝ ΕΠΙΠΗΗΩΝ, Τόμος 1, Τιύχος 1 (2001), Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΚΑΙ ΟΙ ΕΙΙΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΣΤΗΝ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ ΤΗΣ ΝΑΥΙΊΛΙΑΣ ιιι. Wξανδρος " rουαιaμος llιlιινητιk, Τμ~μα ΙΙσuτWαιιίιι Ιιιιδιίν, llmπιστήμιο Dαpαιώς Περίληψη Το άρθρο αυτό ορίζει το θεωρητικό και το διαδικαστικό πλαίσιο μέσα στο οποίο πραγματοποιήθηκε η πορεία της Χώρας προς την Ο ΝΕ και το Ευρώ. Αυτή η πορεία πραγματοποιήθηκε με ανεπιτυχές το κριτήριο σύγκλισης που ήθελε το δημόσιο χρέος στο 60% του ΑΕΠ. Η ΟΝΕ, όπως αναφέρεται αναλυτικά, δημιούργησε μια ενιαία αγορά-οικονομία με ένα κοινό νόμισμα (από ουσιαστικά) με χαμηλές και σταθερές τιμές, δραστική μείωση των επιτοκίων δανεισμού και σχετική συναλλαγματική σταθερότητα του ευρώ προς τρίτα νομίσματα. Κάθε τι (όπως το πρόσφατο τρομοκρατικό κτύπημα) που υποτιμά το δολάριο έναντι των λοιπών νομισμάτων και μειώνει το London inter-bank offered rate, είναι για την ωφέλεια της ε λ ληνόκτητης Ποντοπόρου ναυτιλίας. Π αρότι πιστεύεται ότι η ενδεχόμενη υπερτίμηση του ευρώ έναντι του δολαρίου δεν θα ωφελήσει την ελληνόκτητη ποντοπόρο ναυτιλία, αλλά την Ακτοπλοϊα, την Μεσογειακή ναυτιλία, την Κρουαζιεροπλοϊα και γενικά την ναυτιλία μικρών αποστάσεων, η μείωση των επιτοκίων δανεισμού με Euribor ( 4.9% 2000) πλέον θα ωφελήσει τους κλάδους της ναυτιλίας που αναφέρθηκαν τελευταίοι. Σε αυτό πρέπει να προστεθεί και η πρόσβαση στα Ευρωπαϊκά χρηματιστήρια χωρίς την ύπαρξη συναλλαγματικού και πιστωτικού κινδύνου. Η μείωση του πληθωρισμού θα μειώσει με την σειρά της το κόστος λειτουργίας των ναυτιλιακών γραφείων, αλλά και των αυξήσεων των αμοιβών των υπαλλήλων που υπολογίζονται με βάση τον πληθωρισμό. Το ίδιο θα συμβεί και στις % διεκδικήσεις των ναυτικών. Το κόστος ό μως του ναυτεργατικού δυναμικού θα παραμείνει σταθερό από την σταθερή ισοτιμία δραχμής-ευρώ. Τούτο όμως δεν ωφελεί την ελληνόκτητη ποντοπόρο ναυτιλία. Η δυνατότητα προσφυγής της ποντοπόρου ναυτιλίας στα διεθνή χρηματιστήρια ούτε ήταν ούτε αναμένεται να είναι εξαιρετική αντίθετα με τους λοιπούς κλάδους της ελληνικής ναυτιλίας. Το μεγάλο ερώτημα για την Χώρα μας είναι αν η ΟΝΕ θ' αυξήσει το κατά κεφαλή εισόδημά μας και θα μειώσει την ανεργία. Η πίεση είναι φυσικά προςτν. νταγωνιστικότητα, αφού η άνοδος των τιμών δεν 71

2 ΑΛΕΞ. ΓΟΥΛΙΕΛΜΟΣ, ΕΠΙθΕΟΡΗΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΝ ΕΠΙΣΤΗΗΟΝ, Τόμος 1, Τιύχος 1 (2001) θα επιτρέπεται και οι εξαγωγές δεν θα βοηθούνται από την υποτίμηση του εθνικού νομίσματος. Η ανεργία αν και ανεπιθύμητη σε μια δημοκρατική και σοσιαλιστική Ελλάδα, θα μπορούσε να βοηθήσει την ναυτιλία, αν οι άνεργοι νέοι στρέφονταν προς αυτήν. Η δική μας αμφιβολία είναι αν οι πολύ σημαντικές εitενδύσεις που απαιτούνται στην ναυτιλία-πλην ποντοπόρου- θα πραγματοποιηθούν. Διότι από την μια μεριά θα έχουμε τα μικρά επιτόκια δανεισμού και από την άλλη τον διαφαινόμενο ισχυρό ανταγωνισμό σε μια ναυτιλία που την προστάτευε και της έδινε προνόμια το Κράτος (άρση προνομίων και cabotage). Abstract This article define fir t the theoretical and procedural framework witbin wbich Greek Economy managed to acbieνe the required criteria for joining tbe Economic and Monetary Union (EMU) of Europe. The course was successful except tbat tbe requίred criterion of the public debt to GDP was not 60%. EMUE as mentioned in detaίl in the text created a single market-economy with a common currency (from really) with low and steady prices, dra tic reduction for Greece of the interest rates for loans and relatiνe steadiness in tbe Euro currency parity ίn relation to otber currencies. Anythίng (like tbe recent terrorist attack in USA) that undervalues dollar against tbe remaining currencies and reduces the London inter-bank offered rate is for the benefit of the Greekowned Ocean going merchant maήne. lt is belieνed tbat a potential overvaluation of Euro over dollar will not benefit the Greek-owned ocean going mercbant marίne, but the CoastaJ shippίng, the Mediterranean sbippίng, tbe Cruising and in general tbe Short Sea Sbipping, and the reduction of loan ίnterest rates οη the basis of Euribor, it will benefit these later sectors of Greek Sbippίng. Το tbe last one we sbould add and tbe possibility that the later sector will haνe an access to European stock exchanges witbout running the excbange and credit risk any more. Tbe reduction in tbe inflation rate bad and will reduce tbe administration cost and tbe rίses of salaries paid to the office personnel working ίη the shipping offices as inflation rate is used for their calculation. The same thing wίll happen to tbe % rise claims of the seamen. The crew cost will remain steady due to tbe steady parity between Euro and Drachma. Tbis does not benefit the Greek-owned Ocean going sbipping; neither tbe accessibility to tbe European stock excbanges will do - which u ed to be available and before the entrance to Euro zone, unlike tbe other shipping sector. The que tion is whetber EMU will cause the rise of the per capita income in our country and will contribute towards reducing unemployment. The pressure will naturally be towards competitiveness since tbe rise of prices will not be allowed and exports will not depend for help οη tbe under-valuation of the national currency. Unemployment-although undesirable for a democratic and socialist country like Greece, ίt could help Shipping ίf young and unemployed per ons were dίrected to Shipping. Our doubt is wbether the substantial ίnvestments required in Sbipping-except Ocean going sbipping- will be realized. For the low loan interest rates will act favorably, but the coming strong competition- in a sbipping sector that was protected and used to live with privileges by tbe State- from the termination of tbe cabotage will be detrίrnentaj. 72

3 ALEX. GOULIELHOS, REVIEW OF ECONOHIC SCIENCES, Volume 1, Νο 1 (2001), Ο σκο πό ς του άρθρου Σκοπός αυτού του άρθρου είναι ο καθορισμός της επίδρασης του βιομηχανία της Ναυτιλίας 'μας από ευρώ στην Μ ΕΡΟΣ 1 1. Εισαγωγή Με βάση την θεωρία (βλ. Vanek, 1962) έχει υποστηριχθεί ότι η απόλυτη οικονομική ολοκλήρωση μιας τελωνειακής ένωσης, όπως η ΕΕ, χρειάζεται την ύπαρξη κοινού νομίσματος, μιας μόνο Κεντρικής Τράπεζας και μιας μοναδικής νομι σματικής πολιτικής. Η συνθήκη του Μάαστριχ το 1992/93 αφενός ίδρυσε την ΕΕ (Ευρωπαϊκή Κοινότητα κύρια) και αφετέρου είχε σαν κύριο αντικείμενο την ολοκλήρωση μέσα σε συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα (τρία στάδια) και αφετρίτου την ΟΝΕ (βλ. Δαγτόγλου, 1999). Το Συμβούλιο, όπως είναι γνωστό, απεφάσισε με ειδική δια δικασία μέχρι 1/7/98 για το ποια κράτη - μέλη (11 Κ-Μ) εκπλήρωσαν τους αναγκαίους όρους ( 4 κριτήρια σύγκλισης) για την υιοθέτηση του ενιαίου νομίσματος, ποια Κ-Μ είχαν παρέκκλιση, ποια Κ-Μ επιθυμούσαν να μείνουν εκτός (ΗΒ, Δανία, Σουηδία) και ποια Κ-Μ δεν εκπλήρωσαν τότε τις αναγκαίες προϋποθέσεις (Ελλάδα). Επίσης αποκλειστικές αρμοδιότητες ανατέθηκαν για το ευρώ στη Νέα Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) με κατοχύρωση της ανεξαρτησίας της. Ο θεσμός αυτός άφησε ανεπηρέαστες τις αγορ ές ξένου συναλλάγματος από την παραίτηση της ΕΕ (Ε. Επιτροπής, 15/3/99. Βλ. Δαγτόγλου, 1999). Θεωρητικά η τελωνειακή ένωση (ΕΕ) μπορεί να συμπεριφέρεται σαν μια ( ε νιαία) οικονομία, όπου κάθε χώρα έχει ελεύθερα κυμαινόμενο νόμισμα ή συχνά προσαρμοζόμενο και μεταξύ των Κ-Μ και τα λοιπά διεθνή νομίσματα ή σταθερές ισοτιμίες. Στη τελευταία περίπτωση τα Κ-Μ βελτιώνουν τα ισοζύγια πληρωμών τους και αξιοποιούν καλύτερα τους παραγωγικούς τους πόρους. Η διακύμανση των ισοτιμιών θα ήταν μια περίπτωση που θα οδηγούσε σε ελαφρά υπερτίμηση και δεν θα συνέφερε την ποντοπόρο ναυτιλία μας. Το όλο πλαίσιο θα οδηγήσει στη μείωση των εξαγωγών καθώς και σε άλλες μεταβολές θετικές γενικά για τα Κ-Μ. Η ναυτιλία μας αναμένεται να επηρεαστεί καθόσον αριθμεί περίπου 1000 ναυτιλιακών εταιρειών ελληνικών συμφερόντων αλλοδαπής προέλευσης, που βρίσκονται σε μια χώρα της οποίας το νόμισμα σύντομα καθίσταται διεθνές μέσο πληρωμής. Ρόλο θα παίξει και η ισοτιμία ευρώ- δολαρίου. ΑλλfJ. πιο σημαντικές είναι οι εξελ ίξε ις για τις περίπου 3000 ναυτιλιακές εταιρείες ελληνικών συμφερόντων ελληνικής προέλευσης που από δραχμές θα εισπράττουν ευρώ. Από τις 16/3/1998 η Ελλάδα ενέταξε την δραχμή στον μηχανισμό συναλλαγματικών ισοτιμιών (ΜΣΙ) του Ευρωπαϊκού Νομισματικού Συστήματος, που ή ταν μία από τις προϋποθέσεις σύγκλισης μαζί με τη σταθερή ισοτιμία. Το

4 ΑΛΕΞ. ΓΟ ΥΛΙΕΛΗ Ο Σ. ΕΠΙθΕΩ ΡΗ ΣΗ ΟΙΚ Ο Ν Ο ΗΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΗfΙΝ, Τόμος 1, Τεύχος 1 (2001), ανεκ6πησαν οι πιέσεις στη δραχμή (Παπαδήμος, 1999). Η υποτίμηση εκείνη είχε σαν στ6χο την ανάκτηση της διεθνούς ανταγωνιστικ6τητας της οικονομίας μας. Καθορίστηκε μια αμετάβλητη κεντρική ισοτιμία (1/1/ ,75 δρχ./ευρώ), στην οποία και προσαρμ6στηκε η δραχμή. (Οκτ. 2000), με παράλληλη μείωση των επιτοκίων. Η με 14% αρχική υποτίμηση της δραχμής έδωσε σημαντικ6 πλεονέκτημα στις ναυτιλιακές εταιρείες που καλύπτουν τα έξοδά τους σε δραχμές απ6 δραχμοποίηση δολαρίων (ναυτεργατικ6 κ6στος, τους υπ6λοιπους ναυτιλιακούς κλάδους (λ. χ. Ακτοπλοϊα). έξοδα διοίκησης). Αντίθετα έβλαψε Γενικά, οι θετικές εξελίξεις μπορούν να απαριθμηθούν: (1) συναλλαγματική χρηματοδ6τηση των ελληνικών επιχειρήσεων με χαμηλά έναντι της δραχμής επιτ6κια, (2) δυνατ6τητα προσφυγής στο χρηματιστήριο (λ.χ. Ακτοπλοϊα) για σχεδ6ν δωρεάν χρηματοδ6τηση, (3) η εναρμ6νιση και η μείωση (6.6% το 2000) των επιτοκίων της Χώρας μας προς εκείνα της ΕΕ πρ6κειται να εξισώσει το κ6στος των κεφαλαίων, και επίσης θα μπορέσουν οι ελληνικές επιχειρήσεις να προσφύγουν στις ξένες κεφαλαιαγορές, (4) η καθαρή εισροή κεφαλαίων που, μετά την ένταξη της δραχμής στον ΜΣ Ι, έφθασε τα $8.5 δις το 1998, και (5) η αύξηση των συναλλαγματικών διαθεσίμων σε $ 21.2 δις. (1999). Να σημειωθεί 6τι η Τράπεζα της Ελλάδας πίστευε 6τι η νομισματική πολιτική έπρεπε να δώσει προτεραι6τητα στον στ6χο για τον πληθωρισμ6 και η δραχμή να διατηρηθεί υπερτιμημένη σε σχέση με την ΚΙ (κεντρική ισοτιμία). Η δραχμή στο διάστημα 1999 (4/1) και 2000 (4/3) δεν υπερέβη αλλά έμεινε κάτω απ6 την ΚΙ (335 δρχ. περίπου, έναντι 341 δρχ. περίπου και την στο -1 % ). Ο πληθωρισμ6ς διαμορφώθηκε στο 2.5% (7/00 ανεβασμένος περίπου 5% σε σχέση με το άμεσο παρελθ6ν). Η μείωση των επιτοκίων, η αύξηση των διεθνών τιμών του πετρελαίου και της ζήτησης θα απειλήσουν το % του πληθωρισμού, αλλά δεν προβλέπεται να υψωθεί πάνω απ6 το 3% (ΕΤΕ, ετήσια οικονομική ανασκ6πηση, σελ. 16, τ. 3, 6/00). Η υπερτίμηση της δραχμής το 1998 αποδ6θηκε στην εισροή κεφαλαίων, το 2000 είχε πιέσεις και εκροή συναλλάγματος. Η ίδρυση της ΕΚΤ 1 σημαίνει και την ανάληψη της νομισματικής στρατηγικής απ6 την ίδια. Η εκτέλεση 6μως της ενιαίας νομισματικής πολιτικής θα γίνεται απ6 τις Κεντρικές Τράπεζες με βάση την αρχή της επικουρικ6τητας. Η υιοθέτηση του ευρώ ήταν μια ρεαλιστική προοπτική με συγκράτηση του πληθωρισμού. Η Χώρα μας το 2000 πέτυχε τα κριτήρια σύγκλισης πλην εκείνου το δημοσίου χρέους. Βέβαια η αυτ6νομη εθνική νομισματική πολιτική περιορίστηκε δραστικά. Η σύγκλιση των επιτοκίων είναι φυσικ6 να ευνοήσει τις επενδύσεις αλλά τα εισοδήματα απ6 καταθέσεις θα περιοριστούν σημαντικά ( % το 2000 στην ΤτΕ) και η νομισματική πολιτική θα στοχεύει μ6νο στον πληθωρισμ6. Το ενδιαφέρον είναι αν το βιοτικ6 ελληνικ6 επίπεδο-που είναι 30% κάτω του κατά κεφαλή εισο- 1. Άρθρο 12.1 καταστατικού ΕΣΚΤ (ευρωπαϊκού συστήματος κεντρικών τραπεζώ ν), 6που ο ρίζεται 6τι η ΕΚΤ θα είναι υπεύθυνη για την χάραξη τη ς ν ο μισματική ς πολιτική ς. 74

5 ALEX. GOULIELHOS, REYIEW OF ECONOHIC SCIENCES, Yolumt 1, Νο 1 (2001), δήματος της ΕΕ σύμφωνα με την ΤτΕ-θα συγκλίνει προς το μέσο όρο της ΕΕ. Το μόνο βέβαιο είναι ότι αναμένεται μέχρι το 2001 να συγκλίνουν αν όχι οι μέσες αποδοχές τουλάχιστο οι ετήσιες αυξήσεις (2% μέγιστο). Η ενιαία νομισματική πολιτική του λοιπού διαμορφώνεται σύμφωνα με τις οικονομικές και νομισματικές συνθήκες στην ζώνη του ευρώ. Η δημοσιονομική πολιτική θα είναι περιορισμένη διότι η συμφωνία είναι για σταθερότητα - που σημαίνει σταθερές τιμές και χαμηλό πληθωρισμό - και ανάπτυξη. Η Χώρα μας βέβαια έχει υψηλό δημόσιο χρέος - λ.χ. υποχρεώσεις στα βασικά ταμεία κοινωνικής ασφάλισης και στις δημόσιες επιχειρήσεις κ.α. ). Η βασική πολιτική θα είναι το τρίπτυχο: ανταγωνιστικότητα -παραγωγικότητα-αποτελεσματικότητα. Η μείωση φυσικά του δημόσιου χρέους θα έδινε χρηματοοικονομικά οφέλη, ενώ η Χώρα μας θα έπρεπε να αξιοποιήσει διαφορετικά από μέχρι τώρα τα διαρθρωτικά ταμεία και το ταμείο συνοχής. Η Χώρα μας εντάχθηκε στο τρίτο στάδιο της ΟΝΕ διότι ικανοποίησε σχεδόν όλα τα 5 κριτήρια συμμετοχής που ήταν: (1) Νομοθετική προσαρμογή. Η ΤτΕ ανεξαρτοποιήθηκε και ενσωματώθηκε στην ενιαία αγορά. (2) Υψηλός βαθμός σταθερότητας των τιμών. Η Χώρα μας έπρεπε στον πληθωρισμό να μη υπερβεί κατά πλέον του 1.5% τα 3 Κ-Μ με την καλλίτερη επίδοση (το 1997 ήταν Αυστρία- Ιρλανδία-Φινλανδία με 1.2%) δηλ. το 2.7%. Η Χώρα πέτυχε γύρω στο +2% ( %). (3) Σύγκλιση μακροπροθέσμων επιτοκίων. Το κριτήριο αυτό ικανοποιήθηκε διότι έπρεπε η διαφορά ανάμεσα στο ονομαστικό επιτόκιο των μακροχρονίων τίτλων του Δημοσίου-ή συγκρίσιμων χρεογράφων- και στο αντίστοιχο επιτόκιο τίτλων στα πιο πάνω τρία Κ-Μ να μην υπερβαίνει το 2% (το 1997 και σύμφωνα με την ΕΕΤ, 1998, το επιτόκιο αυτό θα ήταν ο μέσος όρος της Αυστρίας, 5.4%, της Ιρλανδίας, 5.6%, και της Φινλανδίας, 5.5 % + 2%,δηλαδή 7.5 %. Οι αποδόσεις των 10ετών ομολόγων στην Χώρα μας ήταν το 00 στο 6% περίπου έναντι 9.9% το (4) Σταθερότητα Δημοσίων Οικονομικών. Το πρόβλημα εδώ ήταν και παραμένει το υπερβολικό δημόσιο χρέος και το έλλειμμα. Ο λόγος δημοσιονομικού ελλείμματος προς το ΑΕΠ (αγοραίες τιμές) έπρεπε να είναι 3%. Αυτό ήταν κοντά στο 2% έναντι 4.2% το Ο λόγος όμως του δημοσίου χρέους προς ΑΕΠ που έπρεπε να είναι 60% ή να μειώνεται σημαντικά, ήταν το % και το % με βραδύ ρυθμό μείωσης. (5) Συναλλαγματική σταθερότητα. Η συναλλαγματική σταθερότητα υποχρέωνε την Χώρα μας σε διατήρηση για δύο χρόνια των διακυμάνσεων της δραχμής στα λεγόμενα κανονικά περιθώρια του ΜΣΙ του ΕΝΣ (ενιαίου νομισματικού συστήματος),ούτε έπρεπε να μεταβληθεί υποτιμητικά η κεντρική ισοτιμία έναντι άλλου νομίσματος του ΜΣΙ. Η Χώρα διατήρησε την ισοτιμία μεταξύ 320 και 335 από το

6 ΑΛ Ε Ξ. Γ Ο ΥΛΙΕλ11 0 Σ, ΕΠΙΒ Ε Ω Ρ ΗΣΗ Ο ΙΚ Ο ΝΟΙ11ΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΙ1ΩΝ, Τόμος 1, Τεύχος 1 (2001), Η ανυπαρξία συναλλαγματικών διακυμάνσεων στο μέλλον στερεί την Χώρα από ένα σημαντικό εργαλείο οικονομικής πολιτικής διότι το κόστος εργασίας λ.χ. θα μπορεί τώρα να δυσκολέψει τις εξαγ~γές αφού δεν θα υπάρχει διολίσθηση. Η επιτυχία στις εξαγωγές θα είναι από την ανταγωνιστικότητα που σημαίνει ποιότητα και παραγωγικότητα και έλεγχο κόστους. Η πολιτική της σταθερής δραχμής πράγματι έβλαψε την ποντοπόρο ναυτιλία μας. Η ισχυροποίηση του ευρώ έναντι του δολαρίου (η δραχμή έχασε 18%, από 275 σε 350 δρyj$ 1999/ 2000) που ακόμη δεν έγινε θα σημαίνει την σκληρή διαπραγμάτευση των ναυτικών για τις αμοιβές τους σε ευρώ με ένα χαμηλό πληθωρισμό. Τέλος, οι γενικές πλέον κατευθύνσεις πολιτικής θα είναι από το συμβούλιο Ecofin, ενώ το ΕΣΚΤ θα τις εκτελεί. Μέλημα της ΕΚΤ (ΔΣ, Εκτελεστική επιτροπή) θα είναι η νομισματική σταθερότητα. ΜΕΡΟΣ Η Ν αυτιλιακή Βιομηχαν ία ( α ) Ε ισαγωγή Η βιομηχανία της ελληνόκτητης και ελληνικής ναυτιλίας θα ξεχωριστεί από πλευράς εισπράξεων σε δραχμές (ευρώ) και σε δολάρια ή μερικά σε δραχμές και μερικά σε δολάρια. Επίσης οι ναυτιλιακές εταιρείες που έχουν κόστος διοίκησης σε δραχμές (ευρώ) ή σε δολάρια. Η ελληνόκτητη και ελληνική ποντοπόρος ναυτιλία σαν μεταφορέας φορτίων τρίτων χωρών κερδίζει σχεδόν πάντοτε έσοδα σε$. ( β ) Ν αυ τιλία & Χρηματιστήρια Η ποντοπόρος ναυτιλία μας χρηματοδοτείται κυρίως από το διεθνές τραπεζικό σύστημα σε$ με επιτόκιο που βασίζεται στο Libor. Η προσφυγή στο ελληνικό όσο και στα διεθνή χρηματιστήρια δεν είναι προσφιλής, όπως δείχνει πιο κάτω ο Πίνακας 1, ούτε για τους έλληνες ούτε και για τους ξένους. 76

7 ALEX. GOULIELHOS, REYIEW OF ECONOHIC SCIENCES, Yolume 1, Νο 1 (200 1), Πίνακας 1: % κατανομή ναυτιλιακών εταlqειών στα διεθνή χρηματιστήρια, Α ριθμός % στο σύνολο Μ /Χρηματιστήριο Εταιρ ε ιών 1998 Παρατηρήσεις Όσλο Μείωση 2. Νέας Υόρκη ς Μείωση,+% 3. Τόκυο Μείωση 4. Σιγκαπούρη Αύξηση 5. Κοπενχάγη Μείωση, σταθ. % 6. Χόνγκ-Κόνγκ ,45 Μείωση ΗΒ ,45 Μείωση 7. Σουηδία ,7,, 7 6 2,72 Μ ε ίωση.+% 8. Ινδίες 2.88 Ρωσία ,72 -,, 6 6 2,3 3 Σταθ.,+% 9. Σεούλ 2.88 Μαλαισία 6 5 2,33 Μείωση,+% Ταϊβάν 10. Ελσίνκι Παρίσι Τα"ιλάνδη 11. Ελλάδα Γερμανία Ολλανδία ,, -% J ,94 -% " ,94,,,, ,94,,,, ,6 Το 2001 ήταν ,6 Σταθ ,6,, 1.92 Μανίλα 4 1 1,6 Πτώση Χώρ ες 12 με ,7 Χώρες 10 μ ε ετ., 4 χώρες εταφειες και κατω Σύνολο Πηγή : Υπολογίστηκ ε από Tradewinds, 17/04/98 & l/6/00. Ι yωpίς εταιpείες. Από τον πιο πάνω Π ίνακα προκύπτει ότι πέντε μόνο χώρες κατέχουν πάνω από το 54% (57%) των ναυτιλιακών εταιρειών που είναι οι μετοχές τους εισηγμένες στο χρηματιστήριο, και 16 χώρες κατέχουν το 88% (87% ). Στην διετία μειώθηκαν σημαντικά (19%) οι ναυτιλιακές εταιρείες στα χρηματιστήρια. Η Σιγκαπούρη μόνο παρουσίασε αύξηση. Ο ι χώρ ες της ΕΕ που έχουν ναυτιλιακές στο χρηματιστήριό τους φαίνονται στον επόμενο πίνακα. 77

8 ΑΛΕΞ. ΓΟΥΛΙΕΛΗΟΣ, ΕΠΙθΕΩΡΗΣΗ ΟΙΚΟΝΟΗΙΚόΝ ΕΠΙΠΗΗΩΝ, Τόμος 1, Τεύχος 1 (2001), Πίνακας 2: Χώρες ΕΕ & αριθμός ναυτιλιακών εταιρειών στα Χρηματιστήριά τους, 98 kυα Χρηματιστήριο Αριθμός Εταιρειών Λόγος Κεφαλαιοποίησης προς ΑΕΠ (1995) 1. Αοοτρίας % 2. Βελγίου Γαλλίας % 4. Γερμανίας % 5. Δανίας % Παρατηρήσεις 6. Ελλάδας % 6το Ιρλανδίας Ισπανίας % 9. Ιταλίας % 10. Λουξεμβούργου ΗΒ % 12. Ολλανδίας % 13. Πορτογαλίας Σουηδίας % 15. Φινλαν δίας % περίπου του Σύνολο παγκοσμίου στόλου Πηγή : Υ πολογίστηκ ε από την πηγή του Π ίνακα 1 και για την Τρίτη στήλ η ΕΕΤ (98). Ο Π ίνακας 2 δείχνει ότι οι χώρ ες της ΕΕ έχουν το 21 % μόνο του συνόλου των εισηγμένων ναυτιλιακών εταιρειών στον κόσμο με 15 χρηματιστήρια. Ο χαμηλός λόγος κεφαλαιοποίησης ίσως δίνει μια εξήγηση της ροπής της οικονομίας προς το χρηματιστήριο γενικά με εξαίρεση το ΗΒ, την Ολλανδία και τη Σουηδία. Σημαντικούς λόγους κεφαλαιοποίησης έχουν οι ΗΠΑ (107%) και το Χονγκ Κονγκ (259%!). Η ΟΝΕ έχει το θετικό ότι αναμένεται να ενισχύσει την δράση των αγορών χρήματος και κεφαλαίου και ειδικότερα την πρακτική άντλησης κεφαλαίων από τα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια γενικά (ΕΕΤ,98). Ας σημειωθε ί ότι από το 1982 περίπου το ναυτιλιακό χρηματιστη ριακό κ έ ντρο σταμάτησε νε είναι το Λονδ ίνο και αντικαταστάθηκε από την Ν. Υόρκη. Η προσφυγή θα είναι ευχερής στην ευρώ περίοδο, όπου και ο συναλλαγματικός κίνδυνος της δραχμής προς τα ευρωπαϊκά νομίσματα δεν θα υπάρχει. Ο κίνδυνος αυτός μειωμένος θα υπάρχει μεταξύ κυρcως ευρώ και $, γιέν, του κορεατικού καϊ κινεζικού νομίσματος λόγω των ενδεχομένων ναυπηγήσεων εκεί. 78

9 ALfX. GOULIELHOS, REVIEW OF ECONOHIC SCIENCES, Volumt 1, Νο 1 (2001), ΜΕΡΟΣ ΙΠ 1. Επίπτωση ΟΝΕ στην ναυτιλία ΜικQών αποστάσεων, Ακτοπλοία και Μεσογειακή Ναυτιλία Παράδειγμα επιχειρήσεων συναλλαγματικού κινδύνου με την λεγόμενη ρήτρα δολαρίου είναι οι ακτοπλοϊκές (από το 1994 σταδιακά στο ΧΑΑ περίπου 6, πλην των Επιχειρήσεων Αττικής που εισήχθηκαν τον Μάρτιο του 1924, στον κλάδο τροφίμων/ αλευρόμυλων και τώρα στις συμμετοχές). Οι εταιρείες αυτές είναι: Μινωικ ές Γραμμές ΑΕ, Ναυτιλιακή Εταιρεία Λ έσβου ΑΕ, Γραμμές Στρίντζης ΑΕ, Ανώνυμος Ναυτιλιακή Εταιρεία Κρήτης σύμφωνα με Ναυτικά Χρονικά, 5/ Η Δωδεκανησιακή Αν. Ναυτιλιακή Εταιρεία σταμάτησε το 1998 τις συναλλαγές της στο ΧΑΑ. Στο χώρο αυτό έχουν τα τελευταία τρία χρόνια σχηματιστεί τρία με τέσσερα φυσικά μονοπώλια και το 2004 ή 2003 αίρεται το προνόμιο των πλοίων με την ελληνική σημαία. Τώρα (δηλαδή από την 1/1/2002) δεν θα υπάρχει η υποχρέωση της ΤτΕ να διαθέτει το αναγκαίο συνάλλαγμα από την μετατροπή δρχ. σε $ ( και για τα επιβατικά φέρυ μπόατς, μικρά φορτηγά, σκάφη αναψυχής και ρυμουλκά). Οι ανατιμήσεις ευρώ έναντι του $-αν πραγματοποιηθούν-θα βοηθήσουν την ναυτιλία μας μικρών αποστάσεων, που την 'ορίζουμε ' σαν αυτή που έχει πλοία μέχρι ΚΧ/GΤ. Για την ναυτιλία μικρών αποστάσεων (ΝΜΑ) έχουμε να παρατηρήσουμε 6τι υπάρχει σύγχυση ακόμη και μεταξύ των ερευνητών για το τι περιλαμβάνει (βλ. Γουλιέλμος-Σαμπράκος, 2001). Πολλοί λανθασμένα την ορίζουν με το μέγεθος των πλοίων της που στο χρόνο μεταβάλλεται (Goulielmos, 2001). Οι ίδιοι οι μεσογειακοί εφοπλιστές λ.χ. κατατάσσονται στη μεσογειακή ναυτιλία με τα 64 πλοία τους (1998) με μεγέθη από 500 ΚΟΧ μέχρι 3000 ΚΟΧ, ενώ το ορθότερο ή μάλλον πιο επίκαιρο είναι το μέγεθος των ΚΟΧ (το γεγονός αυτό θα σήμαιν ε την αποχώρηση εφοπλιστών από τη λεγόμενη μεγάλη ένωση, δηλαδή την ΕΕΕ, πράγμα που θα μείωνε το γόητρό τους). Αντίθετα με μας, η ΕΕ έχει δώσει μεγάλη σημασία στην ΝΜΑ ή όπως την αποκαλούμε Ευρωπαϊκή ναυτιλία. Ένας από τους κύριους λόγους για την βοήθεια της ΝΜΑ από την ΕΕ, είναι 6τι η αειφόρος ανάπτυξη δεν συμβιβάζεται με την παραπέρα ανάπτυξη των οδικών-αλλά των θαλάσσιων-μεταφορών δεδομένου επίσης ότι το 90% του εξωτερικού εμπορίου της ΕΕ διακινείται από την θάλασσα. Αναμένεται επομένως η αύξηση των λεγομένων πλοίων ανταποκρίσεων-feeder s hίp -με βάση τις οικονομίες κλίμακας των μεγάλων κιβωτιαγωγών πλοίων των 8000 teus και πλέον που αποκαλούνται mother ships. Τα πλοία ανταποκρίσεων ανήκουν φυσικά στην ΝΜΑ. Αυτή θεω ρείται par exce\jence φιλική προ το περιβάλλον. Άξιο απορίας είναι φυσικά το γεγονός 6τι τα θετικά μέτρα που έλαβε το ΥΕΝ τον Ιούλιο του 1997 δεν περιέλαβαν τα μεσογειακά πλοία κάτω των 3000 ΚΟΧ (ΝΕΕ, 1998) παρόλο που μερικά πλοία (1500 ΚΟΧ και πάνω) ανήκουν στον 2687/ 53. Βασική αιτία για την μη ανάπτυξη των ακτοπλοϊκών φορτηγών κατά την γνώμη 79

10 ΑΛΕΞ. ΓΟΥΛΙΕΛΗΟΣ, ΕΠΙθΕΩΡΗΣΗ ΟΙ Κ ΟΝΟΗΙΚΩ Ν ΕΠΙΠΗΗΩΝ, Τόμος 1, Τεύχος 1 (2001), μας ήταν και είναι τα φαρικά τέλη που απαλλάσσουν τα πλοία κάτω των 500 ΚΟΧ καθώς και τα τέλη της διώρυγας της Κορίνθου. Ενδιαφέρει η ελληνόκτητη φυσικά ΝΜΑ και όχι μόνο η ελληνική. Ας παρατηρήσουμε ότι οι έισαγωγές της χώρας μας το 1997 ήταν περίπου 61 % από χώρες της ΕΕ και οι εξαγωγές ήταν μειωμένες από το 64% το 1990 στο 46% το Η Ιταλία αποτελεί τον πρώτο προμηθευτή μας και η Γερμανία τον πρώτο αγοραστή μας. Σε ότι αφορά στη Μεσογειακή ναυτιλία, αυτή υποθέτουμε ότι πραγματοποιεί έσοδα σε δρχ., και ευρωπαϊκά νομίσματα ή $. Απο το 2002 τα έσοδα θα είναι σε ευρώ με πιθανή, αν και δύσκολη, υπερτίμηση έναντι του $. Η πραγματοποιηθείσα μείωση των επιτοκίων χορηγήσεων ευνοεί τα δάνεια επισκευών σε ελληνικά ναυπηγεία. Ενδιαφέρον παρουσιάζει το Euribor 2, αν και για την ποντοπόρο ναυτιλία μας θα ισχύσει το νέο Eurolibor. Αυτό το δεύτερο θα καθορίζεται από τις 16 τράπεζες με τις σημαντικότερες δράσεις στη Ευρωαγορά του Λονδίνου (μέσοι όροι αφαιρουμένων των 4 ακραίων). Και τα δύο αυτά επιτόκια ισχύουν από την δεύτερη εργάσιμη ημέρα του target και για μια εβδομάδα, 1 μήνα, & 12 μήνες (Ε ΤΕ, Ευρωνέα, 7/98). Για το ποιο από τα δύο αυτά θα χρησιμοποιηθεί περισσότερο, η άπσψη είναι ότι θα επικρατήσει το Euribor, αν και το Eurolibor θα είναι αξιόπιστο και σε αυτό θα βασιστούν τα βραχυπρόθεσμα επιτόκια του Λονδίνου. Αντίθετα με την Γαλλία που θα έχει το πρώτο σαν βάση και τη Γερμαν ία που θα έχει και τα δύο. Για την ποντοπόρο ναυτιλία μας ευχής έργο θα είναι το Eurolibor να είναι χαμηλότερο και αντίθετα για τους λοιπούς κλάδους. ' Εχουμε πολλές φορές εδώ υποστηρίξει την θετική συνεισφορά της ΟΝΕ στην πτώση των επιτοκίων δανεισμού και για την ναυτιλία που είναι δανέιοβίοτη αν μου επιτραπεί ο όρος. Το 1998 οι 15 της ΕΕ είχαν 5.1 % επιτόκιο έναντι 8.8% του δικού μας, ενώ το Μάαστριχ ήθελε 6.8% (τα ποσοστά αναφέρονται σεlοετείς τίτλους για 12 συνεχείς μήνες και για την χώρα μας σε 7ετείς τίτλους μέχρι τον 5/97 και σε 10ετείς τίτλους από τον 6/97 και θεωρούνται ενδεικτικά των επιτοκίων δανεισμού). Το επίπεδο του Athibor για 9 μήνες ήταν το 2000 στο 5%. Η απόδοση των 10ετών ομολόγων ήταν 6.3 % το 99. Το ασφάλιστρο του συναλλαγματικού και πιστωτικού κινδύνου που επιβαρύνει τα επιτόκια μηδενίζεται. Η πτώση των επιτοκίων θα ευνοήσει τις ναυτιλιακές που θα έχουν ευρώ, όπου το κόστος χρηματοδότησης καλύπτει μέχρι και το Υ2 του συνολικού κόστους. Πρ έπει κανείς να υπολογίζει και τις ωφέλειες από μικρά επιτόκια που θα ισχύσουν στην ζώνη του ευρώ (Ιταλία Γερμανία) για ναυπηγήσεις στη Μεσογειακή ναυτιλία που χαρακτηρί - 2. Θα υπολογίζετα ι απ6 57 τράπεζες, 4 7 απ6 την ζών η του ευρώ, 4 απ6 την ΕΕ και 6 εκτ6ς ΕΕ. Αυτ6 αναμένεται να είναι πιο αποτελεσματικ6 και πιο αντιπροσωπευτικ6. Θα υπολογίζεται απ6 τ ους μέσους 6ρους τω ν τιμών-αφού αφαιρεθεί το 15% των ακραίων τιμών. Ισχύε ι απ6 την 2 η εργάσιμ η ημέρα του target ( ιr a n s-e uropean automated real-tin1e gross se ιtlement express transfer). 80

11 ALEX. GOUUELt10S, REVIEW OF ECONOt11C SCIENCES, Volume 1, Νο 1 (2001), ζεται από παλαιά και μικρά πλοία. Αυτό είναι απαραίτητο για να εκμεταλλευτεί η Χώρα την ευνοϊκή θέση της ΕΕ από το 1990 τουλάχισιο για την ΝΜΑ, παρόλο που έχουμε πολύ καθυσιερήσει. Εκσυγχρονισμό πλωτού υλικού έχει ανάγκη και η ακτοπλοία αφού μέχρι την άρση του περιβόητου καμποτάζ ίσως το 40% των πλοίων απομακρύνονται λόγω ορίου ηλικίας (35 χρ.), ενώ το ΥΕΝ σκλήρυνε την σιάση του (νόμος 2001) και για το όριο και για το 2004, μετά το ατύχημα και την τραγωδία του Σάμινα Εξπρές. Βέβαια στην ΕΕ δεν υπάρχουν όρια ηλικίας για τα ακτοπλοϊκά πλοία. Όπως ανέφερε το ΝΕΕ (1998) η ακτοπλοία εμποδίσιηκε για να προχωρήσει στην ανανέωση και τον εκσυγχρονισμό του σιόλου διότι έχουμε υψηλά δραχμικά επιτόκια δανεισμού, τα ευνοϊκότερα δάνεια σε συνάλλαγμα δεν μπορούσαν να γίνουν και σιην ναυπηγική υπήρχαν μια σειρά αντικίνητρα (δυσμενείς όροι, μη εξασφάλιση ποιότητας και χρόνου παράδοσης, μικρή επιδότηση ναυπηγικού κόσιους) καθώς και φόρος 1.2% σια συναλλαγματικά δάνεια. Η ΟΝΕ ελπίζουμε να επιτύχει τα περισσότερα από αυτά με εξαίρεση την επιδότηση που ρυθμίζεται από κοινοτική οδηγία. Η χώρα μας θα έπρεπε να επιδιώξει την επιδότηση του ναυπηγικού κόσιους για τα ακτοπλοϊκά της ανατολικής Ελλάδας για αμυντικούς λόγους. Πρόσθετα, τα πλοία ανταποκρίσεων θα έπρεπε να αναληφθούν από μη κερδοσκοπικές δημοτικές ναυτιλιακές επιχειρήσεις καθώς και οι άγονες προσεγγίσεις. Το τιμολόγιο θέρους-χειμώνα έπρεπε να έχει ήδη υιοθετηθεί και να ισχύσει η κοινοπραξία χειμώνα. Η ακτοπλοϊα και κάθε δραχμοβίοτος κλάδος της ελληνικής και ελληνόκτητης ναυτιλίας θα ωφεληθεί από την ΟΝΕ με τη νομισματική σιαθερότητα τη συναλλαγματική σιαθερότητα και τη μείωση του συναλλαγματικού κινδύνου. Οι επιχειρήσεις θα προβούν σ' επενδύσεις (οι Μινωικές γραμμές ΑΕ το 1999 αύξησε το ΜΚ της κατά 50 δις. δρχ. Ναυτικά Χρονικά, 5/99) με άνοδο του ΑΕΠ (Γεωργίου, 1998). Η σιαθερή ισοτιμία δραχμής/ ευρώ και ευρώ/$ θ ' αφαιρέσει από την ατζέντα διεκδικήσεις των ακτοπλ6ων σιο ναυλολόγιο λόγω υποτίμησης της δραχμής. Οι ανάγκες των α κτοπλ6ων σε δάνεια θα είναι μεγάλες αφού 2 πλοία (Σουπερφάσι ΙΙΙ& IV) κόσιισαν 30 δις. δρχ. το καθένα. LSM, 98). Για 20 τέτοια πλοία θα χρειασιούν 600 δις. δρχ. με δανειακή ανάγκη σια 420 δις. δρχ., όταν το κράτος διαθέτει 1 μόνο δις, σε χαμηλότοκα δάνεια! (LMS, 98) για ανανέωση του σιόλου. Μένει το χρηματιστήριο και οι τράπεζες. Πολλοί φοβούνται το χρηματισιήριο για την ενδεχόμενη απώλεια του οικογενειακού ελέγχου, αλλά υπάρχουν οικογενειακές α κτοπλοϊκές εταιρείες που απέφυγαν κάτι τέτοιο. Η ΔΑΝΕ λ.χ. δήλωσε ευρεία διασπορά μετοχών με < 10%, η ΝΕΛ ευρεία επίσης συμμετοχή, η Στρίντζης 80% στην οικογένεια (έχει εν τω μεταξύ πωλήσει το 39% σιις επιχ. Αττικής) και οι Επιχ. Αττικής 70% σιον πλοιοκτήτη! (Γουλιέλμος 98). 2. Κρουαζιερόπλοϊα & ΟΝΕ Και ο κλάδος αυτός παρουσιάζει ενδιαφέρον διότι αυτά τα πλοία προσεγγίζουν σια νησιά μας αλλά και επισκευάζονται, μετασκευάζονται και συντηρούνται στην 81

12 ΑΛΕΞ. ΓΟΥΛΙΕΛΙ10Σ, ΕΠΙθΕΩΡΗΣΗ ΟΊΚΟΝΟΙ1ΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΙ1ΩΝ, Τόμος 1, Τεύχος 1 (2001), νται στην Ελλάδα. Και αυτά θα έπρεπε ν ' ακολουθήσουν την πρότασή μας να επιδοτούνται για αμυντικούς λόγους αφού ε(ναι πλωτά ξενοδοχεία και μπορούν να μετατραπούν και σε πλωτά ν9σοκομεία (ή στέγαση σεισμοπλήκτων ή πλημμυροπαθών κ.λπ.). Αυτά συνήθως στο εξωτερικό τυχα(νουν ευνοϊκών δανείων, πριμοδοτήσεων των ναυπηγικών τιμών και άλλων θετικών μέτρων. Ο ι επενδύσεις και εδώ είναι ο μεγάλος απών (ΝΕΕ, 98). Η επιθυμία του κλάδου είναι η άμεση χρηματοπιστωτική βοήθεια για τον εκσυγχρονισμό και την ανανέωση του στόλου. Τα ελληνικά ναυπηγε(α πρέπει να εξασφαλίσουν κρατικές εγγυήσεις για κατασκευές και μετασκευές. Και η κατηγορία ρυμουλκών & ναυαγοσωστικών πλοίων ζητά δάνεια με ευνοϊκούς όρους. Και εδώ ισχύει όριο εισόδου τα 20 χρόνια. 3. Ποντοπόρος Ναυτιλία & ΟΝΕ Η ναυτιλία αυτή ε(χε και θα έχει έσοδα σε $. Δυστυχώς πολλές διεκδικήσεις του κλάδου αυτού βασίστηκαν στην εισροή $ στη χώρα μαζί με το τουριστικό και το συνάλλαγμα των μεταναστών. Τούτο έχασε τη μεγάλη ιστορική του αξία μετά τις σημαντικές μονομερείς μεταβιβάσεις σε $ της ΕΕ! Την εικόνα αυτή δείχνει πιο κάτω ο Πίνακας 3. Πίνακας 3: Αδηλοι πόροι-εισροή συναλλάγματος (εκ.$ ΗΠΑ). ΕΤΗ % 1. Τα ξε ιδιωrικό Εκροή Ναιmλιακό Εκροή Μετανάστες Σύνολο Α ΕΕ % του Α 65 Πηγή : Υπολογίστηκε απ6 Επιλογή, 4/99. Όπως δείχνει ο πιο πάνω πίνακας το ναυτιλιακό συνάλλαγμα το 98 κάλυπτε το 24% (εκροή 18%) των καθαρών αδήλων, με πρώτο το μεταναστευτικό που δεν έχει και εκροές. Μεγάλες εκροές έχει το ταξιδιωτικό (και Τουριστικό, σπουδαστικό, νοσηλεία κ.λπ. ) σε ποσοστό 35%. Οι μονομερείς μεταβιβάσεις της ΕΕ αντέστρεψαν τη σημασία την αδήλων πόρων για το χρόνια ελλειμματικό εμπορικό ισοζύγιο αφού το 98 καλύπτουν το 65 % τους! Και για την περίοδο ανέρχονται σε 34 δις.$. Αυτό αποτελεί ένα άλλο σημαντικό θετικό μέτρο της ΟΝΕ, και θα ήταν ακόμη θετικότερο αν τα χρήματα αυτά είχαν αξιοποιηθεί καλύτερα. Επίσης το 1997 από την κίνηση κεφαλαίων εισέρευσαν στην χώρα $10.2 δις. τα οποία ήταν επιχειρηματικά κεφάλαια και μέρος ή το όλο πήγαν και μας 82

13 ALEX. GOULIELt10S, REVIEW OF ECONOt11C SCIENCES, Volumt 1, Νο 1 (2001), προς το ΧΑΑ. Το αντίστροφο 6μως παρατηρήθηκε λίγα χρ6νια αργ6τερα. Τα διαθέσιμα ήταν το 1997 $19.2 δις (μέγιστο περι6δου) και το 1999 (τέλος) Ευρώ εκατ. (προσωρ. Στοιχεία). Η qνάπτυξη του ΧΑΑ που 6λοι πια περιμένουν πιθαν6ν να πραγματοποιηθεί με το να βρίσκεται η Ελλάδα στην Ευρωζώνη ή Euroland με ταχύτερη εισροή κεφαλαίων. Ο πρωταγωνισμ6ς των ναυτιλιακών εταιρειών που θα κερδίζουν ευρώ, 6πως αφήνει να εννοηθεί η πιο πάνω ανάλυση, δεν πρέπει να υποτιμήσει την ποντοπ6ρο ναυτιλία μας που παρέχει εργασία σε κατ ' εκτίμηση περίπου άτομα ναυτικούς. Το Υ2 αυτών είναι έλληνες. Και επ ίσης υπάλληλοι. Η συνεισφορά της ποντοπ6ρου δεν εξαντλε ίται σε αυτά τα νούμερα (βλ. Γουλιέλμος, 1998β). Η ποντοπ6ρος με το ευρώ θα μετατρέπει $ περίπου στο ύψος των $210 εκ. (βάση 98) που είναι το κ6στος διο ίκησης. Οι ποντοπ6ρες ναυτιλιακές εταιρείες (που πέρασαν στο λογιστικ6 ευρώ χωρίς πρ6βλημα και με τις χρηματικές ενοχές, τα συστήματα πληροφορικής και τις συναλλαγές τους με τα τελωνεία στη περίοδο Βλ. ΝΕΕ, 98, απολ. ) του ν6- μου 89 δεν επιτρέπεται να έχουν έσοδα σε ευρώ. Η ωφέλεια της ποντοπόρου ναυτιλίας μπορεί να προέλθει απ6 την αναμενόμενη αύξηση του εμπορίου της ΕΕ προς τα μη Κ-Μ (25 % του συν6λου το 1998) λ6γω της αυξημένης εσωτερικής ανταγωνιστικ6τητας. Η πορε ία ευρώ και $ δεν μπορεί να προδικαστεί. Ο ι ΗΠΑ συγκεντρώνουν σημαντικές χρηματιστηριακές αξίες (9.680 δις. ecu 10/98, έναντι της ΕΕ των 15 και της ΕΕ των 11. Σε σχέση με το ΑΕΠ η ΕΕ των 11 υπολείπεται των ΗΠΑ, ενώ η ΕΕ των 15 είναι κοντά (7592 δις., 5774 δις. και 7495 δις. ECU αντίστοιχα. Β λ. Ι ονική Τρ., 1/99). Η ΕΕ των 15 υπερτερεί και της Ιαπωνίας στις χρη ματιστηριακές αξίες. ΣυμπεQάσματα και τελικά σχόλια Η Ελλάδα κατάφερε να μειώσει τον πληθωρισμ6. Τούτο σημαίνει μικρές αυξή σεις στους εργαζ6μενους σε ναυτιλιακές εταιρείες και μικρές διεκδικήσεις από τους ναυτικούς για αύξηση αφού σε ευρώ θα είναι οι αμοιβές τους το 2002 και 6χι σε δραχμές. Η διολίσθηση του ευρώ έναντι του $ θα ωφελεί τώρα λιγ6τερο απ6 πριν τους εφοπλιστές. Στο παρελθόν ( ) η δραχμή έχασε 48% περίπου απ6 το ευρωπαϊκ6 ν6μισμα, ενώ απ6 το$ έχασε 60% (μέσες τιμές φίξιν, Επιλογή 4/99). Η χώρα μας, κατά τη γνώμη μας, αδυνατούσε να πραγματοποιεί στον ίδιο χρ6νο : σταθερές συναλλαγματικές ισοτιμίες, ελεύθερη κίνηση κεφαλαίων και ανεξάρτητη νομισματική πολιτική. Επομένως χρειαζ6τανε την ενιαία νομισματική πολιτική. Η εισαγωγή του ευρώ πράγματι έγινε σε συνθήκες υψηλής ανεργίας (Ευρων έα, 9/00). Για την ναυτιλία αυτ6 είναι ανεπιθύμητο απ6 την μια μεριά αλλά αναγκαίο καλ6 απ6 την άλλη αν οι άνεργοι διοχετευθούν στη ναυτιλία (και τον τουρισμό). Η ναυτιλία μάλιστα δεν εμπλέκεται σε κρίσεις που δεν μετέχουν η Ιαπωνίa και οι ΗΠΑ κατ ' αρχήν. Η συνθήκη του Άμστερνταμ, που συνειδητοποίησε το πρόβλημα της ανεργίας, πρόσθεσε τον τίτλο 8 για την απασχ6ληση 83

14 ΑΛΕΞ. ΓΟΥΛΙΕΛΜΟΣ, ΕΠΙθΕΩΡΗΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ, Τόμος 1, Τιύχος 1 (1001 ), (άρθρα ) (βλ. Δαγτ6γλου, 98 & 99). Βέβαια, τώρα πισtεύεται 6τι η ανεργία σtην Ευρώπη είναι διαρθρωτικού χαρακτήρα και 6χι αποτέλεσμα κρίσεων (Ευρωνέα, 9/2000). Το ερώτημα για.την ναυτιλία παραμένει αν το ευρώ τελικά θα αποτελέσει το αντίπαλο δέος του$?. Η μέχρι τώρα πορεία δείχνει την καθοδική πορεία του ευρώ έναντι του γιέν και του$ ( απ6 130 γιέν το 1999 σε 100 γιέν τον 8/00 και απ6 1.19/ σtο $σε 0.90 τον 7/2000 ). Το γεγον6ς αυτ6 άλλους ωφελεί και άλλους βλάπτει σtην ναυτιλία. Το βέβαιο είναι 6τι τώρα υπάρχει εισοδηματική πολιτική, κινητικ6τητα των συντελεσtών της παραγωγής και μεταφορά κεφαλαίων μέσο του ευρωπαϊκού προϋπολογισμού. Η ζήτηση δεν αναμένεται αμετάβλητη ενώ υψηλ6 % (>25%) της αν6δου των τιμών μπορεί να περνάει σtις αμοιβές. Η απ6λυτη οικονομική ολοκλήρωση μιας τελωνειακής ένωσης, 6πως η ΕΕ, επιτυγχάνεται: με την ύπαρξη κοινού νομίσματος, κοινής κεντρικής Τράπεζας και μιας μ6νης νομισματικής πολιτικής με σtαθερ6τητα τιμών, μικρές σε 6ρια διακυμάνσεις του ευρώ προς τα λοιπά νομίσματα. Η πολιτική της σκληρής δραχμής έβλαψε την ποντοπ6ρο ναυτιλία μας, δι6τι το ναυτεργατικ6 κ6σtος (37% του συν6λου) επηρεάζεται απ6 την ισοτιμία δρχ. /$. Μεγάλη ωφέλεια προέκυψε απ6 την αρχική υποτίμηση της δρχ. κατά 14% αλλά αυτή επανήλθε για να επιτύχει την κεντρική ισοτιμία. Η υποτίμηση και η διολίσθηση της δρχ. ήταν μέχρι πρ6τινος και απ6 εικοσαετίας προσφιλές μέσον αν6δου του εργατικού κ6σtους με διατήρηση ή και αύξηση των εξαγωγών. Τώρα η συμπίεση του κ6σtους παραγωγής θα γίνει με τις αμοιβές των συντελεσtών της παραγωγής σε σχέση με την παραγωγικ6τητά τους. Η ΟΝΕ θα μας αναγκάσει να γίνουμε πιο ανταγωνισtικοί. Ευτυχές το γεγον6ς της σημαντικής πτώσης των δανειακών επιτοκίων. Και ενδέχεται η αύξηση των επενδύσεων σε σχέση με την οριακή αποδοτικ6- τητα του κεφαλαίου (Keynes, 1936). Οι επενδύσεις απαιτούν και τη βούληση του επενδυτή και την ύπαρξη διαθεσίμων π6ρων (αποταμιεύσεις), αλλιώς ο ανταγωνισμ6ς θα φέρει άνοδο των τιμών. Το μ6νο ελεύθερο είναι η εργασία (Ελλάδα άνεργοι , 10.5%. ΕΕ ίσως τα 20 εκατ. ). Η ανεργία να σιραφεί σtην θάλασσα (ναυτιλία-τουρισμ6ς). Οι νέοι προτιμούν τη θάλασσα δι6τι παρέχει άμεσες και καλά αμειβ6μενες θέσεις εργασίας (Γουλιέλμος-Γουλιέλμου, 1997). Η ύπαρξη της ανεργίας είναι η αχίλλειος πτέρνα της ΟΝΕ και απασχ6λησε και την ΣτΑ μαζί με την υποχώρηση του Κράτους Πρ6νοιας. Το κράτος πρέπει να δανείζεται συνεχώς λιγ6τερα. Η λύση είναι η αύξηση της παραγωγικ6τητας σtο δημ6σιο τομέα που παράγει κοντά το Υ2 του ΑΕΠ. Το κράτος πρ6νοιας επιτελέσtηκε με λάθη σtην πράξη αλλά αυτ6 απαιτεί την εκλογίκευση και 6χι την κατάργησή του. Το κράτος πρέπει ν ' αυξήσει την εξυπνάδα του έναντι των πολιτών. Ο συναλλαγματικ6ς κίνδυνος θα περιορισtεί αλλά δεν θα εκλείψει σε ναυπηγικά νομίσματα εκτ6ς ευρωζώvης. Η ισοτιμία ευρώ/$ θα ενδιαφέρει καθώς και το Eurolibor. Η εξίσωση αμοιβών που θα περίμενε κανείς σε 6λες αυτές τις προσπάθειες σύγκλισης και που θα ωφελούσε τον κ6σμο δεν είναι εφικτή (το ΑΕΠ 84

15 ALEX. GOULIELHOS, REYIEW OF ECONOHIC SCIENCES, Yolume 1, Νο 1 (2001), μας κατά κεφαλή είναι στο 70% της ΕΕ). Τα χρηματιστήρια της ΕΕ σε λίγο ανοίγουν αλλά οι ναυτιλιακές εταιρείες σε ποσοστό κατά του 1 % είναι στα χρηματιστήρια. Στις ομολογίες υψηλού ~ινδύνου/ απόδοσης υπάρχουν 4 μόνο εταιρείες ελληνικών συμφερόντων. Μ όνο όταν διαχωριστεί η ιδιοκτησία από την διοίκηση θα προοδεύσει το χρηματιστήριο. Από την άλλη μεριά οι ανάγκες της ναυτιλίας σε επενδύσεις είναι μεγαλύτερες παρά ποτέ. Η τύχη της ΟΝΕ είναι μικτή. Καλή και κακή για την ναυτιλία. Το παραδοσιακό όπλο της ποντοπόρου απέναντι στις Κυβερνήσεις που ήταν η καθαρή εισροή συναλλάγματος χάθηκε οριστικά (?), όταν η ίδια η ΕΕ καλύπτει το 65 % των καθαρών αδήλων πόρων! Η εισροή κεφαλαίων για το ΧΑΑ απεδείχθη άλλοτε θετική και άλλοτε αρνητική. ΟΝΕ όμως σημαίνει ανταγωνισμός. Το 2004 ή 2003 αίρεται το προνόμιο της ακτοπλοίας. Τα μονοπώλια είναι έτοιμα. Οι επενδύσεις θα έχουν γίνει. Το κράτος αποσύρεται. Οι έλληνες πρέπει να μάθουν να τα περιμένουν όλα από τον εαυτό τους! ΟΝΕ. Βιβλιογραφία 1. Γεωργίου Μ., (1998) Περιθώριο επιτοκίου & κερδοφορ{α των τραπεζών στις συνθήκες τον Ευρώ, Οικ. Επιθ/ση, Ε Τρ., τεύχος Γουλιέλμος Α.Μ., (2001 ), Μαιιer.5 of De.finίtίon, Τιμητικός τόμος Παν. Πειραιώς για Καθ, Κοδοσάκη. 3. Γουλιέλμος Α.Μ., (199 α),χρηματοδότηση Ναυτιλιακών Επιχειρήσεων, Εκδόσεις Σταμούλη ΑΕ. 4. Γουλιέλμος Α.Μ., (1998β), Ομιλία στο συνέδριο διαμόρφωσης εθνικής πολιτικής για το μέλλον της ελληνικής οικονομίας, ΟΠΑ. 5. Γουλιέλμος Α.Μ. & Γουλιέλμου Ματίνα, (1997), Έρευνα διαπίστωσης των αιτίων προσέλκυσης των νέων στα ναυτικό επάγγελμα. 6. Γουλιέλμος Α.Μ. & Σαμπράκος Ε., (2001),Η Ναυτιλία Μικρών Αποστάσεων, Σταμούλης ΑΕ. 7. Δαγτόγλου Π.Δ., (1999), Βασικά στοιχεία της ΣτΑ, Σάκκουλας. 8. Δαγτόγλου Π.Δ., (1998), Οι νέες ευρωπαϊκ ές συνθήκες, Σάκκουλας. 9. ΕΤΕ (1998), Ενρωνέα και τεύχος 6,00. Ετήσια σικ. Επισκόπηση, τεύχος 3, 6/ Ένωση Ελλ/ών Τραπεζών (1998), Ευρώ, Σάκκουλας. 11. Επιλογή περιοδκό, Ενρωενημέρωση της Ιονική ς, Lloyd s srupping manager, (1998), Greek shίpp ing & ports dίrectoιy. 14. Ναυτικό Επιμελητήριο της Ελλάδος, (ΝΕΕ) 1999 απολογισμός. 15. Ναυτικά Χρονικά, Μάιο ς

16 ΑΛΕΞ. ΓΟΥΛΙΕΛΗΟΣ, ΕΠΙθΕΩΡΗΣΗ ΟΙΚΟΝΟΗΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΗΩΝ, Τόμος 1, Τιύχος 1 (2001), Οικ. Ενημέρωση Ιονικής Tradewinds, 17/4/98 & 1/6/ ΤτΕ, 1999, Ελληνική Οικονομία & κατευθύνσεις οικ. & νομισματικής πολιτικής. Οικονομικά χρονικά, 1999, 3-4 μήνας. 19. Vanek J., (1962), Intematίonal Trade: tlieoιy & economίc polίcy, chap

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ 1. Οι επενδύσεις σε μια κλειστή οικονομία χρηματοδοτούνται από: α. το σύνολο των αποταμιεύσεων δημόσιου και ιδιωτικού τομέα. β. μόνο τις ιδιωτικές αποταμιεύσεις.

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Αθήνα, 19 Νοεμβρίου Θέμα: Ισοζύγιο Πληρωμών: ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Αθήνα, 19 Νοεμβρίου Θέμα: Ισοζύγιο Πληρωμών: ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Αθήνα, 19 Νοεμβρίου 2010 Θέμα: Ισοζύγιο Πληρωμών: ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2010 Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών Το Σεπτέμβριο του 2010 το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών διαμορφώθηκε σε 1.311

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ - ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ - ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ - ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ - ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ - ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ - ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 1. Εισαγωγή Στις αναλύσεις των προηγούμενων κεφαλαίων αγνοήσαμε, για λόγους απλούστευσης, το γεγονός ότι μια οικονομία λειτουργεί μέσα

Διαβάστε περισσότερα

3.2 Ισοζύγιο πληρωµών

3.2 Ισοζύγιο πληρωµών 3 Ισοζύγιο πληρωµών 3.1 Εισαγωγή ιεθνή οικονοµία Ύφεση στην Γερµανία οικονοµίες του Ευρώ Αυξηση των αµερικανικών επιτοκίων διεθνή επιτόκια και δολάριο($) Χρηµατοοικονοµική κρίση στην Ασία Ανοιχτή οικονοµία

Διαβάστε περισσότερα

Δ. Κ. ΜΑΡΟΥΛΗΣ Διευθυντής Διεύθυνση Οικονομικών Μελετών Alpha Bank. H Ελληνική Εμπειρία ως Οδηγός για την Κύπρο

Δ. Κ. ΜΑΡΟΥΛΗΣ Διευθυντής Διεύθυνση Οικονομικών Μελετών Alpha Bank. H Ελληνική Εμπειρία ως Οδηγός για την Κύπρο Δ. Κ. ΜΑΡΟΥΛΗΣ Διευθυντής Διεύθυνση Οικονομικών Μελετών Alpha Bank H Ελληνική Εμπειρία ως Οδηγός για την Κύπρο Διάρθρωση Παρουσίασης Α. Γιατί επιδιώκεται η ένταξη στη Ζώνη του Ευρώ από μικρές οικονομίες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Ο Πληθωρισμός και οι κεντρικές τράπεζες. Ισμήνη Πάττα Περίληψη, 2 ου μισού του κεφ. 12 ΑΜ 1207/Μ:070

ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Ο Πληθωρισμός και οι κεντρικές τράπεζες. Ισμήνη Πάττα Περίληψη, 2 ου μισού του κεφ. 12 ΑΜ 1207/Μ:070 ΠΕΡΙΛΗΨΗ (2 ου μέρους κεφαλαίου 12 ( από το 12.4. και μετά, του βιβλίου Οικονομική για Επιχειρησιακές Σπουδές, του D. Mc Aleese) Ο Πληθωρισμός και οι κεντρικές τράπεζες Βασικά Σημεία : *Κεντρικές Τράπεζες,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Αθήνα, 20 εκεµβρίου 2012. Θέµα: Ισοζύγιο Πληρωµών: Οκτώβριος 2012. Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Αθήνα, 20 εκεµβρίου 2012. Θέµα: Ισοζύγιο Πληρωµών: Οκτώβριος 2012. Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Αθήνα, 20 εκεµβρίου 2012 Θέµα: Ισοζύγιο Πληρωµών: Οκτώβριος 2012 Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών Τον Οκτώβριο του 2012 το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών παρουσίασε έλλειµµα το οποίο διαµορφώθηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Αθήνα, 20 Οκτωβρίου 2010. Θέμα: Ισοζύγιο Πληρωμών: ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2010. Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Αθήνα, 20 Οκτωβρίου 2010. Θέμα: Ισοζύγιο Πληρωμών: ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2010. Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Αθήνα, 20 Οκτωβρίου 2010 Θέμα: Ισοζύγιο Πληρωμών: ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2010 Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών Τον Αύγουστο του 2010 το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών διαμορφώθηκε σε 259 εκατ.

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ 1

ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ 1 Οκτώβριος 2010 1. Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ 1 Η ελληνική οικονομία βρίσκεται αντιμέτωπη με μια από τις μεγαλύτερες κρίσεις τις τελευταίες δεκαετίες. Κύρια χαρακτηριστικά της κρίσης

Διαβάστε περισσότερα

51. Στο σημείο Α του παρακάτω διαγράμματος IS-LM υπάρχει: r LM Α IS α. ισορροπία στις αγορές αγαθών και χρήματος. β. ισορροπία στην αγορά αγαθών και υπερβάλλουσα προσφορά στην αγορά χρήματος. γ. ισορροπία

Διαβάστε περισσότερα

Κρίση στην Ευρωζώνη. Συνέπειες για τη στρατηγική θέση της Ευρώπης στον παγκόσμιο χάρτη.

Κρίση στην Ευρωζώνη. Συνέπειες για τη στρατηγική θέση της Ευρώπης στον παγκόσμιο χάρτη. Κρίση στην Ευρωζώνη. Συνέπειες για τη στρατηγική θέση της Ευρώπης στον παγκόσμιο χάρτη. Ιωάννης Τσαμουργκέλης Επίκουρος Καθηγητής Πανεπιστήμιο Αιγαίου Ελληνική Ένωση Επιχειρηματιών, Οικονομική Διάσκεψη

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ : Ενιαίο Νόμισμα Ευρωπαϊκής Ένωσης - ΕΥΡΩ - Τρόπος τήρησης βιβλίων και έκδοσης στοιχείων.

ΘΕΜΑ : Ενιαίο Νόμισμα Ευρωπαϊκής Ένωσης - ΕΥΡΩ - Τρόπος τήρησης βιβλίων και έκδοσης στοιχείων. -- 247 -- * Κ.Β.Σ. * Νο. 7 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗMΟΚΡΑΤΙΑ Αθήνα, 4 Φεβρουαρίου 1999 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟMΙΚΩΝ Αρ.Πρωτ.: 1013310/78/0015 ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑΣ ΠΟΛ.: 1035 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ 15η ΒΙΒΛΙΩΝ & ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΤΜΗΜΑΤΑ Α'-

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ: Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ. ΤΟ ΕΝΙΑΙΟ ΝΟΜΙΣΜΑ. Δρ Νικόλαος Λυμούρης

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ: Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ. ΤΟ ΕΝΙΑΙΟ ΝΟΜΙΣΜΑ. Δρ Νικόλαος Λυμούρης ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ: Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ. ΤΟ ΕΝΙΑΙΟ ΝΟΜΙΣΜΑ Δρ Νικόλαος Λυμούρης ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2015 Εισήχθη την 1η Ιανουαρίου 1999 και έγινε το νόμισμα περισσότερων από 300 εκατομμυρίων ανθρώπων στην Ευρώπη.

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών

Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών B1. Ποια από τις παρακάτω πολιτικές θα αυξήσει το επιτόκιο ισορροπίας και θα μειώσει το εισόδημα ισορροπίας; A. Η Κεντρική τράπεζα πωλεί κρατικά ομόλογα, μέσω πράξεων ανοικτής

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες

Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες Μυρτώ - Σμαρώ Γιαλαμά Α.Μ.: 1207 Μ 075 Διεθνής Πολιτική Οικονομία Μάθημα: Γεωπολιτική των Κεφαλαιαγορών Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες 1. Τι είναι η παγκόσμια αγορά συναλλάγματος;

Διαβάστε περισσότερα

Δομή του δημοσίου χρέους στην Ελλάδα Σύνθεση και διάρκεια λήξης

Δομή του δημοσίου χρέους στην Ελλάδα Σύνθεση και διάρκεια λήξης Δομή του δημοσίου χρέους στην Ελλάδα Σύνθεση και διάρκεια λήξης Στην Ελλάδα η μη ρεαλιστική πρόβλεψη του ταμειακού ελλείμματος κατά το έτος 2009, εξαιτίας της υπερεκτίμησης των εσόδων και της αύξησης των

Διαβάστε περισσότερα

ΔΟΜΗ ΑΠΑΝΤΗΣΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ:

ΔΟΜΗ ΑΠΑΝΤΗΣΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Θέματα Εθνικής Σχολής Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης 24 ος Διαγωνισμός Εξεταζόμενο μάθημα: Μικροοικονομική Μακροοικονομική και Δημόσια Οικονομική Θέμα 3ο (κληρώθηκε) α) Ποια μέσα διαθέτει η Ευρωπαϊκή

Διαβάστε περισσότερα

Απότηνπρώτηστηδεύτερηπετρελαϊκήκρίση, δια μέσου της μεταπολίτευσης

Απότηνπρώτηστηδεύτερηπετρελαϊκήκρίση, δια μέσου της μεταπολίτευσης Κρίσεις και μεταρρυθμίσεις στην ελληνική οικονομία, τέλη 19 ου 21 ος αιώνας Απότηνπρώτηστηδεύτερηπετρελαϊκήκρίση, δια μέσου της μεταπολίτευσης Γιώργος Προγουλάκης (Πανεπιστήμιο Αθηνών) Σχολιαστής: Χρυσάφης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΧΕ ΙΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ

ΠΡΟΣΧΕ ΙΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ ΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ Η επιβράδυνση του ρυθµού ανάπτυξης της παγκόσµιας οικονοµίας επηρεάζει άµεσα και τις χρηµαταγορές, οι οποίες χαρακτηρίζονται από έντονη µεταβλητότητα παρά τα αυστηρά δη- µοσιονοµικά µέτρα

Διαβάστε περισσότερα

Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012

Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012 Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012 Ιστορική κρίση της αγοράς εργασίας ύψος της ανεργίας χωρίς ιστορικό προηγούμενο (22.6%) πολύ

Διαβάστε περισσότερα

Κανόνας Χρυσού. Διεθνής Μακροοικονομική Πολιτική (κεφ.18) Σύστημα κανόνα χρυσού: σε ποια χρονική περίοδο αναφέρεται; Λειτουργία του κανόνα χρυσού

Κανόνας Χρυσού. Διεθνής Μακροοικονομική Πολιτική (κεφ.18) Σύστημα κανόνα χρυσού: σε ποια χρονική περίοδο αναφέρεται; Λειτουργία του κανόνα χρυσού Κανόνας Χρυσού Διεθνής Μακροοικονομική Πολιτική (κεφ.18) Το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα 1870-1973 Βασικές αρχές λειτουργίας Ιστορικά (ποια περίοδο καλύπτει) Εξωτερική ισορροπία (ισοζύγιο πληρωμών ισοσκελισμένο)

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΜAΚΡΟ

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΜAΚΡΟ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΜΚΡΟ 1. Όταν η συνάρτηση κατανάλωσης είναι ευθεία γραµµή και υπάρχει αυτόνοµη κατανάλωση, τότε η οριακή ροπή προς κατανάλωση είναι: α. πάντοτε σταθερή, όπως και η µέση ροπή προς

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 8 η Μελετη «Εξελιξεις και Τασεις της Αγορας»

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 8 η Μελετη «Εξελιξεις και Τασεις της Αγορας» ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 8 η Μελετη «Εξελιξεις και Τασεις της Αγορας» Το βασικό συμπέρασμα: Η επιβολή ελέγχων στην κίνηση κεφαλαίων μετά την ανακήρυξη του δημοψηφίσματος στο τέλος του Ιουνίου διέκοψε την ασθενική

Διαβάστε περισσότερα

Το Ευρωπαϊκό Νομισματικό Σύστημα και το Ευρώ

Το Ευρωπαϊκό Νομισματικό Σύστημα και το Ευρώ Το Ευρωπαϊκό Νομισματικό Σύστημα και το Ευρώ Διάρθρωση, Λειτουργία, και Προβλήματα 1 Το Ευρωπαϊκό Νοµισµατικό Σύστηµα Το Ευρωπαϊκό Νομισματικό Σύστημα (ΕΝΣ) δημιουργήθηκε το 1978, προκειμένου να εξασφαλισθεί

Διαβάστε περισσότερα

Εάν το ποσοστό υποχρεωτικών καταθέσεων είναι 25% και υπάρξει μια αρχική κατάθεση όψεως 2.000 σε μια εμπορική Τράπεζα, τότε η μέγιστη ρευστότητα που μπορεί να δημιουργηθεί από αυτή την κατάθεση είναι: Α.

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση 1 α) Δίνονται οι κάτωθι ισοτιμίες όψεως (11 μονάδες) S 1 120 S 2 1, 40 S 3 και οι αναμενόμενες S, t 1 t 6m S t 2 t6m, 1,1 115 1, 45 ts3, t 6m Ποια εκ των ευρώ (), δολαρίου () και γιεν ( ) αναμένεται

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5. Αποταμίευση και επένδυση σε μια ανοικτή οικονομία

Κεφάλαιο 5. Αποταμίευση και επένδυση σε μια ανοικτή οικονομία Κεφάλαιο 5 Αποταμίευση και επένδυση σε μια ανοικτή οικονομία Περίγραμμα κεφαλαίου Ισοζύγιο Πληρωμών Ισορροπία της αγοράς αγαθών σε μια ανοικτή οικονομία Αποταμίευση και επένδυση σε μια μικρή ανοικτή οικονομία

Διαβάστε περισσότερα

Συναλλαγματικές ισοτιμίες και επιτόκια

Συναλλαγματικές ισοτιμίες και επιτόκια Κεφάλαιο 2 Συναλλαγματικές ισοτιμίες και επιτόκια 2.1 Σύνοψη Στο δεύτερο κεφάλαιο του συγγράμματος περιγράφεται αρχικά η συνθήκη της καλυμμένης ισοδυναμίας επιτοκίων και ο τρόπος με τον οποίο μπορεί ένας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 1η Μελέτη «Εξελίξεις και Τάσεις της Αγοράς»

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 1η Μελέτη «Εξελίξεις και Τάσεις της Αγοράς» ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 1η Μελέτη «Εξελίξεις και Τάσεις της Αγοράς» Εισαγωγή: Η 1η Μελέτη «Εξελίξεις και Τάσεις της Αγοράς» εκπονήθηκε από το Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας του Δήμου Αθηναίων τον Ιούλιο

Διαβάστε περισσότερα

Ερώτηση Α.1 (α) (β) www.arnos.gr info@arnos.co.gr

Ερώτηση Α.1 (α) (β) www.arnos.gr info@arnos.co.gr Ερώτηση Α.1 Σε μια κλειστή οικονομία οι αγορές αγαθών και χρήματος βρίσκονται σε ταυτόχρονη ισορροπία (υπόδειγμα IS-LM). Να περιγράψετε και να δείξετε διαγραμματικά το πώς θα επηρεάσει την ισορροπία των

Διαβάστε περισσότερα

21 Δημοσιονομική και νομισματική πολιτική σε α- νοικτή οικονομία

21 Δημοσιονομική και νομισματική πολιτική σε α- νοικτή οικονομία 21 Δημοσιονομική και νομισματική πολιτική σε α- νοικτή οικονομία Σκοπός Σκοπός αυτού του κεφαλαίου είναι η εξέταση της δημοσιονομικής και νομισματικής πολιτικής σε ανοικτή οικονομία με ελεύθερα κυμαινόμενη

Διαβάστε περισσότερα

Το Ευρωπαϊκό Χρηματοπιστωτικό Σύστημα και Η Ευρωπαϊκή Νομισματική Ένωση

Το Ευρωπαϊκό Χρηματοπιστωτικό Σύστημα και Η Ευρωπαϊκή Νομισματική Ένωση Το Ευρωπαϊκό Χρηματοπιστωτικό Σύστημα και Η Ευρωπαϊκή Νομισματική Ένωση Σεμινάριο Jean Monnet Παν. Μακεδονίας 30/5/13 Γεώργιος Μιχαλόπουλος Τμήμα Λογιστικής-Χρηματοοικονομικής Η Ευρωπαϊκή Νομισματική Ένωση

Διαβάστε περισσότερα

Η συμβολή της ποντοπόρου ναυτιλίας στην ελληνική οικονομία: Επιδόσεις και προοπτικές

Η συμβολή της ποντοπόρου ναυτιλίας στην ελληνική οικονομία: Επιδόσεις και προοπτικές ΙΔΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH Η συμβολή της ποντοπόρου ναυτιλίας στην ελληνική οικονομία: Επιδόσεις και προοπτικές Απρίλιος 2013 1 Περιεχόμενα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΗ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΣΧΕΤΙΚΗΣ ΘΕΣΗΣ ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΟΥΣ ΚΑΙ ΤΟΥΣ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΥΣ ΔΕΙΚΤΕΣ

ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΗ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΣΧΕΤΙΚΗΣ ΘΕΣΗΣ ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΟΥΣ ΚΑΙ ΤΟΥΣ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΥΣ ΔΕΙΚΤΕΣ Ελληνικό Στατιστικό Ινστιτούτο Πρακτικά 18 ου Πανελληνίου Συνεδρίου Στατιστικής (2005) σελ.283-290 ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΗ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΣΧΕΤΙΚΗΣ ΘΕΣΗΣ ΤΩΝ 15 ΧΩΡΩΝ ΜΕΛΩΝ ΤΗΣ ΕΕ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΟΥΣ ΚΑΙ ΤΟΥΣ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΥΣ

Διαβάστε περισσότερα

Οι Διεθνείς Χρηματαγορές και οι Συναλλαγματικές Ισοτιμίες. Η Διεθνής Αγορά Συναλλάγματος και η Ακάλυπτη Ισοδυναμία των Επιτοκίων

Οι Διεθνείς Χρηματαγορές και οι Συναλλαγματικές Ισοτιμίες. Η Διεθνής Αγορά Συναλλάγματος και η Ακάλυπτη Ισοδυναμία των Επιτοκίων Οι Διεθνείς Χρηματαγορές και οι Συναλλαγματικές Ισοτιμίες Η Διεθνής Αγορά Συναλλάγματος και η Ακάλυπτη Ισοδυναμία των Επιτοκίων 1 Η Διεθνής Αγορά Συναλλάγµατος Διεθνές αποκεντρωµένο δίκτυο διαπραγµατευτών

Διαβάστε περισσότερα

Μακροοικονομικές προβλέψεις για την κυπριακή οικονομία

Μακροοικονομικές προβλέψεις για την κυπριακή οικονομία Μακροοικονομικές προβλέψεις για την κυπριακή οικονομία Οι μακροοικονομικές προβλέψεις για την ανάπτυξη της κυπριακής οικονομίας έχουν αναθεωρηθεί σημαντικά προς τα κάτω τόσο για το 2012 όσο και για το

Διαβάστε περισσότερα

1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ

1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ 1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ Το διάγραμμα κυκλικής ροής της οικονομίας (κεφ. 3, σελ. 100 Mankiw) Εισόδημα Υ Ιδιωτική αποταμίευση S Αγορά συντελεστών Αγορά χρήματος Πληρωμές συντελεστών

Διαβάστε περισσότερα

Η Συμβολή της Ποντοπόρου Ναυτιλίας στην Εγχώρια Οικονομία και Μελλοντικές Προοπτικές

Η Συμβολή της Ποντοπόρου Ναυτιλίας στην Εγχώρια Οικονομία και Μελλοντικές Προοπτικές Η Συμβολή της Ποντοπόρου Ναυτιλίας στην Εγχώρια Οικονομία και Μελλοντικές Προοπτικές Ονοματεπώνυμο: Τάσιος Ανδρέας Σειρά: 11 Επιβλέπων Καθηγητής: Παντουβάκης Άγγελος Δεκέμβριος 2014 ΣΚΟΠΟΣ ΤΗΣ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ι. Οικονομικές εξελίξεις στην Βουλγαρία (Ιανουάριος Σεπτέμβριος 2010)

Ι. Οικονομικές εξελίξεις στην Βουλγαρία (Ιανουάριος Σεπτέμβριος 2010) Ι. Οικονομικές εξελίξεις στην Βουλγαρία (Ιανουάριος Σεπτέμβριος 2010) Η αύξηση κατά 0,7% του ρυθμού οικονομικής μεγέθυνσης, κατά το τρίτο τρίμηνο του 2010 σε σχέση με το προηγούμενο, είχε σαν αποτέλεσμα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΠΛΗΡΩΜΩΝ

ΤΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΠΛΗΡΩΜΩΝ ΤΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΠΛΗΡΩΜΩΝ Oι συναλλαγές μιας χώρας με τον υπόλοιπο κόσμο, συμπεριλαμβανομένων τόσο των εμπορικών όσο και των χρηματοοικονομικών ροών, καταγράφονται στο ισοζύγιο διεθνών πληρωμών. Oι συναλλαγές

Διαβάστε περισσότερα

Α) ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ

Α) ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΛΙΤΟΤΗΤΑΣ Μελέτη του ΔΝΤ για 17 χώρες του ΟΑΣΑ επισημαίνει ότι για κάθε ποσοστιαία μονάδα αύξησης του πρωτογενούς πλεονάσματος, το ΑΕΠ μειώνεται κατά 2 ποσοστιαίες μονάδες και

Διαβάστε περισσότερα

Περίγραμμα των μεταπολεμικών εξελίξεων στην Ελληνική Οικονομία. Ματθαίος Λαμπρινίδης - Σαράντης Λώλος

Περίγραμμα των μεταπολεμικών εξελίξεων στην Ελληνική Οικονομία. Ματθαίος Λαμπρινίδης - Σαράντης Λώλος Περίγραμμα των μεταπολεμικών εξελίξεων στην Ελληνική Οικονομία Ματθαίος Λαμπρινίδης - Σαράντης Λώλος Απρίλιος 2015 Α. Η ελληνική οικονομία κατά την πρώτη μεταπολεμική περίοδο. Από την υποτίμηση του 1953

Διαβάστε περισσότερα

Σύγκριση του ελληνικού τραπεζικού συστήματος με τα αντίστοιχα άλλων ευρωπαϊκών χωρών. Περιεχόμενα. Μάρτιος 1999

Σύγκριση του ελληνικού τραπεζικού συστήματος με τα αντίστοιχα άλλων ευρωπαϊκών χωρών. Περιεχόμενα. Μάρτιος 1999 με τα αντίστοιχα άλλων ευρωπαϊκών χωρών του Σαράντη Λώλου Τμήμα Οικονομικής και Περιφερειακής ς Περιεχόμενα 1. Εισαγωγή... 1 2. Διάρθρωση του Ενεργητικού... 2 3. Διάρθρωση του Παθητικού... 3 4. Κερδοφορία

Διαβάστε περισσότερα

Συναλλαγματικές ισοτιμίες και αγορά συναλλάγματος

Συναλλαγματικές ισοτιμίες και αγορά συναλλάγματος Συναλλαγματικές ισοτιμίες και αγορά συναλλάγματος 1. Οι συναλλαγματικές ισοτιμίες και οι τιμές των αγαθών 2. Περιγραφή της αγοράς συναλλάγματος 3. Η ζήτηση νομισμάτων ως ζήτηση περιουσιακών στοιχείων 4.

Διαβάστε περισσότερα

Σύντομος πίνακας περιεχομένων

Σύντομος πίνακας περιεχομένων Σύντομος πίνακας περιεχομένων Πρόλογος 15 Οδηγός περιήγησης 21 Πλαίσια 24 Ευχαριστίες της ενδέκατης αγγλικής έκδοσης 27 Βιογραφικά συγγραφέων 28 ΜΕΡΟΣ 4 ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ 29 15 Εισαγωγή στη μακροοικονομική

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ EΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ EΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ EΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ Οι εµπειρογνώµονες του Ευρωσυστήµατος κατάρτισαν προβολές για τις µακροοικονοµικές εξελίξεις στη ζώνη του ευρώ, µε βάση

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική. Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική. Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα 1 Αντικείµενο Διεθνούς Μακροοικονοµικής Η διεθνής µακροοικονοµική

Διαβάστε περισσότερα

MANAGEMENT OF FINANCIAL INSTITUTIONS

MANAGEMENT OF FINANCIAL INSTITUTIONS MANAGEMENT OF FINANCIAL INSTITUTIONS ΔΙΑΛΕΞΗ: «ΣΥΝΑΛΛΑΓΜΑΤΙΚΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΣ» (Foreign Exchange Risk) Πανεπιστήμιο Πειραιώς Τμήμα Χρηματοοικονομικής Καθηγητής Γκίκας Χαρδούβελης 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Ορισμός Συναλλαγματικού

Διαβάστε περισσότερα

SFS GROUP PUBLIC COMPANY LIMITED

SFS GROUP PUBLIC COMPANY LIMITED SFS GROUP PUBLIC COMPANY LIMITED ΕΝΔΕΙΞΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΤΟΣ ΠΟΥ ΕΛΗΞΕ ΣΤΙΣ 31 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2007 Το Διοικητικό Συμβούλιο της SFS Group Public Company Limited (η «Εταιρεία»), σε συνεδρία του στις 27

Διαβάστε περισσότερα

Ανοικτή και κλειστή οικονομία

Ανοικτή και κλειστή οικονομία Μακροοικονομική της ανοικτής οικονομίας: Βασικές έννοιες Κεφάλαιο 29 Εισαγωγή στην Μακροοικονομική Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Ανοικτή και κλειστή οικονομία Κλειστή

Διαβάστε περισσότερα

Ισοζύγιο Πληρωμών & Συναλλαγματική ισοτιμία

Ισοζύγιο Πληρωμών & Συναλλαγματική ισοτιμία ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ Εργαστήριο Βιομηχανικής και Ενεργειακής Οικονομίας (ΕΒΕΟ/ΕΜΠ) ΣΧΟΛΗ ΧΗΜΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ - ΤΟΜΕΑΣ ΙΙ Ισοζύγιο Πληρωμών & Συναλλαγματική ισοτιμία ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ 2 ο Εξάμηνο ΧΗΜ

Διαβάστε περισσότερα

το ταγκό των αγορών & ΤΟ ΜΕΓΑΛΟ ΚΟΛΠΟ 1 Διάγραμμα 1: Βασικοί κάτοχοι κρατικού χρέους ΗΠΑ.

το ταγκό των αγορών & ΤΟ ΜΕΓΑΛΟ ΚΟΛΠΟ 1 Διάγραμμα 1: Βασικοί κάτοχοι κρατικού χρέους ΗΠΑ. το ταγκό των αγορών & ΤΟ ΜΕΓΑΛΟ ΚΟΛΠΟ 1 Διάγραμμα 1: Βασικοί κάτοχοι κρατικού χρέους ΗΠΑ. 2 ΠΑΝΟΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ Διάγραμμα 2: Ανάπτυξη αγοράς CDS. το ταγκό των αγορών & ΤΟ ΜΕΓΑΛΟ ΚΟΛΠΟ 3 Διάγραμμα 3: Αριθμός

Διαβάστε περισσότερα

Συναθροιστική Zήτηση στην Aνοικτή Οικονομία

Συναθροιστική Zήτηση στην Aνοικτή Οικονομία Κεφάλαιο 9 Συναθροιστική Zήτηση στην Aνοικτή Οικονομία 9.1 Σύνοψη Στο ένατο κεφάλαιο του συγγράμματος παρουσιάζεται η διαδικασία από την οποία προκύπτει η συναθροιστική ζήτηση (AD) σε μια ανοικτή οικονομία.

Διαβάστε περισσότερα

Η Επιλογή Νομισματικού Καθεστώτος σε Ανοικτές Οικονομίες. Σταθερές Ισοτιμίες, Κυμαινόμενες Ισοτιμίες ή Ενιαίο Νόμισμα

Η Επιλογή Νομισματικού Καθεστώτος σε Ανοικτές Οικονομίες. Σταθερές Ισοτιμίες, Κυμαινόμενες Ισοτιμίες ή Ενιαίο Νόμισμα Η Επιλογή Νομισματικού Καθεστώτος σε Ανοικτές Οικονομίες Σταθερές Ισοτιμίες, Κυμαινόμενες Ισοτιμίες ή Ενιαίο Νόμισμα Νοµισµατική Πολιτική σε Ανοικτές Οικονοµίες Σε ένα καθεστώς κυμαινομένων συναλλαγματικών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ - ΙΣΟΤΙΜΙΑ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ - ΙΣΟΤΙΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ - ΙΣΟΤΙΜΙΑ 1. Ο στόχος για το 2003 αναφέρεται σε πληθωρισμό 3,1% και ανάπτυξη 4,15%. Είναι εφικτά τα νούμερα δεδομένου ότι πρόσφατα το ΔΝΤ αναθεώρησε προς τα κάτω τις προβλέψεις του για την

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΒΑΝΙΑ Οικονομία & Εξωτερικό Εμπόριο

ΑΛΒΑΝΙΑ Οικονομία & Εξωτερικό Εμπόριο ΑΛΒΑΝΙΑ Οικονομία & Εξωτερικό Εμπόριο Ιανουάριος Σεπτέμβριος 2008 Υπεύθυνος Έκδοσης: Χρήστος Φαρµάκης-Συµβουλος ΟΕΥ Α Επιµέλεια:Σπυρίδων Οικονόµου, Γραµµατέας ΟΕΥ Α - Sonila-Sofia Kisi Πρεσβεία της Ελλάδας

Διαβάστε περισσότερα

INEK ΠΕΟ Ε Τ Η Σ Ι Α Ε Κ Θ Ε Σ Η 2 0 11. Οι δανειακές ανάγκες του δημοσίου στην Κύπρο το 2010 ήταν από τις χαμηλότερες σε διεθνή σύγκριση EU 27

INEK ΠΕΟ Ε Τ Η Σ Ι Α Ε Κ Θ Ε Σ Η 2 0 11. Οι δανειακές ανάγκες του δημοσίου στην Κύπρο το 2010 ήταν από τις χαμηλότερες σε διεθνή σύγκριση EU 27 Gr Ε Τ Η Σ Ι Α Ε Κ Θ Ε Σ Η 2 0 11 10,5 UK 10,4 E 9,2 P 9,1 SK 7,9 F 7,0 EU 27 6,4 Euro area 6,0 SL 5,6 NL 5,4 CY 5,3 I 4,6 A 4,6 B 4,1 D 3,3 2,7 DK 2,5 FIN Οι δανειακές ανάγκες του δημοσίου στην Κύπρο

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑ ΑΣ Τµήµα Επιστηµονικού & Αναπτυξιακού Έργου. Ηµερίδα

ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑ ΑΣ Τµήµα Επιστηµονικού & Αναπτυξιακού Έργου. Ηµερίδα ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑ ΑΣ Τµήµα Επιστηµονικού & Αναπτυξιακού Έργου Ηµερίδα «Η Ναυπηγική Βιοµηχανία στην Ελλάδα - Παρούσα κατάσταση Προοπτικές» Ναυτικός Όµιλος Ελλάδος 30 Μαΐου 2005 ΘΕΜΑ: «Ο Τεχνολόγος

Διαβάστε περισσότερα

Οι αιτίες του χρέους των χωρών της περιφέρειας: Συμμετοχή στην ΟΝΕ και ελλείμματα του ιδιωτικού τομέα

Οι αιτίες του χρέους των χωρών της περιφέρειας: Συμμετοχή στην ΟΝΕ και ελλείμματα του ιδιωτικού τομέα ΣΥΝΟΨΗ 21 ΣΥΝΟΨΗ Οι αιτίες του χρέους των χωρών της περιφέρειας: Συμμετοχή στην ΟΝΕ και ελλείμματα του ιδιωτικού τομέα 1. Η αναταραχή στην Ευρωζώνη οφείλεται στην παγκόσμια κρίση χρηματιστικοποίησης η

Διαβάστε περισσότερα

FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH

FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH ΙΔΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH Η συμβολή της ποντοπόρου ναυτιλίας στην ελληνική οικονομία: Επιδόσεις και προοπτικές Απρίλιος 2013 1 I. II. H III.

Διαβάστε περισσότερα

Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Με το σύστημα TURNKEY ή με το σύστημα Β.Ο.Ο.Τ. Γιώργος Σταμάτης

Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Με το σύστημα TURNKEY ή με το σύστημα Β.Ο.Ο.Τ. Γιώργος Σταμάτης η κατασκευή και η λειτουργία της μονάδας του Λαυρίου;του Γιώργου Σταμάτη Το 1990 η ΔΕΗ ενέταξε στο Πρόγραμμα Ανάπτυξης της την κατασκευή και λειτουργία δύο μονάδων παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας με καύση

Διαβάστε περισσότερα

ΙΙ. ΤΟ ΝΟΜΙΚΟ ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩ ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ

ΙΙ. ΤΟ ΝΟΜΙΚΟ ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩ ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ Α. ΚΡΑΤΗ-ΜΕΛΗ ΜΕ ΠΑΡΕΚΚΛΙΣΗ ΙΙ. ΤΟ ΝΟΜΙΚΟ ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩ ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ 01.01.1999-31.12.2001 Στα κράτη-μέλη τα οποία δεν θα συμμετάσχουν από την αρχή στη Νομισματική Ένωση (παρακάτω "κράτη-μέλη

Διαβάστε περισσότερα

Η Ελλάδα δεν είναι μια ιδιαίτερη περίπτωση: Η αρχιτεκτονική της ευρωζώνης, η κατάρρευση των περιφερειακών οικονομιών και οι επιλογές πολιτικής

Η Ελλάδα δεν είναι μια ιδιαίτερη περίπτωση: Η αρχιτεκτονική της ευρωζώνης, η κατάρρευση των περιφερειακών οικονομιών και οι επιλογές πολιτικής Η Ελλάδα δεν είναι μια ιδιαίτερη περίπτωση: Η αρχιτεκτονική της ευρωζώνης, η κατάρρευση των περιφερειακών οικονομιών και οι επιλογές πολιτικής Ηλίας Κικίλιας Διευθυντής Ερευνών Εθνικό Κέντρο Κοινωνικών

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝOMIKA ΓΙΑ ΔΙΕΥΘΥΝΤΙΚΑ ΣΤΕΛΕΧΗ

ΟΙΚΟΝOMIKA ΓΙΑ ΔΙΕΥΘΥΝΤΙΚΑ ΣΤΕΛΕΧΗ Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Διοίκηση και Διαχείριση Οικονομικών Μονάδων & Οργανισμών (ΔΔΟΜΟ)» με κατεύθυνση τη "Στρατηγική Διοίκηση" Θεματική Ενότητα 2 ΟΙΚΟΝOMIKA ΓΙΑ ΔΙΕΥΘΥΝΤΙΚΑ ΣΤΕΛΕΧΗ Ακαδημαϊκό

Διαβάστε περισσότερα

ALPHA BANK ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΕΩΣ ΤΜΗΜΑ ΑΝΑΛΥΣΕΩΣ ΚΕΦΑΛΑΙΑΓΟΡΑΣ

ALPHA BANK ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΕΩΣ ΤΜΗΜΑ ΑΝΑΛΥΣΕΩΣ ΚΕΦΑΛΑΙΑΓΟΡΑΣ ALPHA BANK ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΕΩΣ ΤΜΗΜΑ ΑΝΑΛΥΣΕΩΣ ΚΕΦΑΛΑΙΑΓΟΡΑΣ Ελληνική Αγορά Ομολόγων Νοέμβριος 2005 TMHMA ΑΝΑΛΥΣΕΩΣ ΚΕΦΑΛΑΙΑΓΟΡΑΣ 210 326 2040 Πάνος Ρεμούνδος 210-326 4235 premoundos@alpha.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΈΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ ΕΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΈΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ ΕΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΈΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ ΕΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ Οι εµπειρογνώµονες του Ευρωσυστήµατος κατάρτισαν προβολές για τις µακροοικονοµικές εξελίξεις στη ζώνη του ευρώ, µε βάση

Διαβάστε περισσότερα

Η δύναμη της Ενιαίας Αγοράς

Η δύναμη της Ενιαίας Αγοράς Η δύναμη της Ενιαίας Αγοράς Ηδύναμη της Ενιαίας Αγοράς 457 εκατομμύρια κάτοικοι 10,26 τρισεκατομμύρια Ευρώ συνολικό Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν ελεύθερη διακίνηση ανθρώπων, προϊόντων και κεφαλαίων μεγαλύτερες

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ. Ισοζύγιο Πληρωμών & Συναλλαγματική ισοτιμία. 2 Ο εξάμηνο Χημικών Μηχανικών

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ. Ισοζύγιο Πληρωμών & Συναλλαγματική ισοτιμία. 2 Ο εξάμηνο Χημικών Μηχανικών ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ 2 Ο εξάμηνο Χημικών Μηχανικών Γιάννης Καλογήρου, Καθηγητής ΕΜΠ Άγγελος Τσακανίκας, Επ. Καθηγητής ΕΜΠ Ισοζύγιο Πληρωμών & Συναλλαγματική ισοτιμία Άδεια Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Σχετικά Επίπεδα Τιμών και Συναλλαγματικές Ισοτιμίες. Μακροχρόνιοι Προσδιοριστικοί Παράγοντες των Συναλλαγματικών Ισοτιμιών

Σχετικά Επίπεδα Τιμών και Συναλλαγματικές Ισοτιμίες. Μακροχρόνιοι Προσδιοριστικοί Παράγοντες των Συναλλαγματικών Ισοτιμιών Σχετικά Επίπεδα Τιμών και Συναλλαγματικές Ισοτιμίες Μακροχρόνιοι Προσδιοριστικοί Παράγοντες των Συναλλαγματικών Ισοτιμιών 1 Ισοτιµία Δολαρίου Στερλίνας, 1870-2011 $6.00$$ $5.00$$ $4.00$$ $3.00$$ $2.00$$

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2011 Μάθημα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: ευτέρα, 6 Ιουνίου 2011

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ

ΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ 1. Σε περίπτωση κατά την οποία η τιμή ενός αγαθού μειωθεί κατά 2% και η ζητούμενη ποσότητά του αυξηθεί κατά 4%, τότε η ζήτησή του είναι: α) ανελαστική. β) ελαστική. γ)

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΕΠΙ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΟΥ ΕΡΕΥΝΗΤΗ ΣΩΤΗΡΗ ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ ΜΕ ΤΙΤΛΟ ΔΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΪΌΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ (ΓΙΑ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΕΠΙ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΟΥ ΕΡΕΥΝΗΤΗ ΣΩΤΗΡΗ ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ ΜΕ ΤΙΤΛΟ ΔΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΪΌΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ (ΓΙΑ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΕΠΙ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΟΥ ΕΡΕΥΝΗΤΗ ΣΩΤΗΡΗ ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ ΜΕ ΤΙΤΛΟ ΔΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΪΌΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ (ΓΙΑ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ) Η μελέτη έχει ως στόχο να εκτιμήσει το

Διαβάστε περισσότερα

Γεωργία Καζάκου, ΠΕ09. Οικονομολόγος. Πολιτική Παιδεία. Β Τάξη Γενικού Λυκείου

Γεωργία Καζάκου, ΠΕ09. Οικονομολόγος. Πολιτική Παιδεία. Β Τάξη Γενικού Λυκείου Πολιτική Παιδεία Β Τάξη Γενικού Λυκείου 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2ο Η ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ 2.5 ΙΣΟΖΥΓΙΟ: ΠΛΕΟΝΑΣΜΑΤΙΚΟ Ή ΕΛΛΕΙΜΜΑΤΙΚΟ 2 2.5 Ισοζύγιο: Πλεονασματικό ή ελλειμματικό 1/6 Ισοζύγιο διεθνών πληρωμών ή πληρωμών

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνής Χρηματοοικονομική. Διεθνής Χρηματοοικονομική

Διεθνής Χρηματοοικονομική. Διεθνής Χρηματοοικονομική Διεθνής Χρηματοοικονομική 1 Περιγραφή Μαθήματος Σκοπός του μαθήματος είναι να εισαγάγει τους φοιτητές στις βασικές αρχές λειτουργίας των διεθνών αγορών χρήματος και κεφαλαίου και του διεθνούς νομισματικού

Διαβάστε περισσότερα

Είναι ρεαλιστικές οι εξαγγελίες Τσίπρα; TVXS Συνέντευξη

Είναι ρεαλιστικές οι εξαγγελίες Τσίπρα; TVXS Συνέντευξη Είναι ρεαλιστικές οι εξαγγελίες Τσίπρα; TVXS Συνέντευξη 23:34 15 Σεπ. 2014 Τελευταία ανανέωση 14:38 16 Σεπ. 2014 Κατρίν Αλαμάνου Η κυβέρνηση «αδυνατεί να αντιληφθεί ότι η πρόταση του αρχηγού της αξιωματικής

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ ΕΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ ΕΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ ΕΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ Οι εµπειρογνώµονες του Ευρωσυστήµατος κατάρτισαν προβολές για τις µακροοικονοµικές εξελίξεις στη ζώνη του ευρώ, µε βάση

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνόκτητη ναυτιλία και ελληνική οικονομία

Ελληνόκτητη ναυτιλία και ελληνική οικονομία ΙΔΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH Ελληνόκτητη ναυτιλία και ελληνική οικονομία Άγγελος Τσακανίκας Επίκουρος Καθηγητής ΕΜΠ, Επιστημονικός Συνεργάτης

Διαβάστε περισσότερα

(1 ) (1 ) S ) 1,0816 ΘΕΜΑ 1 Ο

(1 ) (1 ) S ) 1,0816 ΘΕΜΑ 1 Ο ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Α ΤΟΜΟΥ ΘΕΜΑ 1 Ο Α. Για τον υπολογισμό της τρέχουσας συναλλαγματικής ισοτιμίας του ( /$ ) θα πρέπει να χρησιμοποιήσουμε τη σχέση ισοδυναμίας των επιτοκίων. Οπότε: Για

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1. Αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του ΚΠΣ III

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1. Αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του ΚΠΣ III ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ 152 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1 Αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του ΚΠΣ III Η εκ των προτέρων αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του 3 ου ΚΠΣ µπορεί να πραγµατοποιηθεί µε τρόπους οι οποίοι

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΒΑΝΙΑ Οικονομία & Εξωτερικό Εμπόριο

ΑΛΒΑΝΙΑ Οικονομία & Εξωτερικό Εμπόριο ΑΛΒΑΝΙΑ Οικονομία & Εξωτερικό Εμπόριο A Εξάμηνο 2008 Υπεύθυνος Έκδοσης: Χρήστος Φαρµάκης-Συµβουλος ΟΕΥ Α Επιµέλεια:Σπυρίδων Οικονόµου, Γραµµατέας ΟΕΥ Α - Sonila-Sofia Kisi Πρεσβεία της Ελλάδας Γραφείο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ 2008-2013

ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ 2008-2013 NUNTIUS ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΕΠΕΥ ΤΜΗΜΑ ΜΕΛΕΤΩΝ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΕΩΝ ΤΗΛ: 210-3350599 ΦΑΞ: 210-3254846 E-MAIL: nunt12@otenet.gr WEBSITE: www.nuntius.gr Αθήνα, 31/03/2010 ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ 2008-2013

Διαβάστε περισσότερα

10 Δεκεμβρίου 2009. Πανεπιστήμιο Κύπρου

10 Δεκεμβρίου 2009. Πανεπιστήμιο Κύπρου Η οικονομική κρίση και το μέλλον της Κυπριακής οικονομίας 10 Δεκεμβρίου 2009 Πανεπιστήμιο Κύπρου Δημόσια Οικονομικά 2009 Έσοδα 2009 2008 2009 2009 εκ. εκ. 2008 εκ. 2008 (%) ΤΕΠ 1.460,0 1.718,5 258,5 15,0

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΙΙ

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΙΙ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΙΙ Ενότητα 7: Η Ανοικτή Οικονομία Κουτεντάκης Φραγκίσκος Γαληνού Αργυρώ Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Σύντομος πίνακας περιεχομένων

Σύντομος πίνακας περιεχομένων Σύντομος πίνακας περιεχομένων Πρόλογος 19 Οδηγός περιήγησης 25 Πλαίσια 28 Ευχαριστίες της ενδέκατης αγγλικής έκδοσης 35 Βιογραφικά συγγραφέων 36 ΜΕΡΟΣ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ 37 1 Η οικονομική επιστήμη και η οικονομία

Διαβάστε περισσότερα

Βρυξέλλες, COM(2016) 727 final. ANNEXES 1 to 2 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ. στην

Βρυξέλλες, COM(2016) 727 final. ANNEXES 1 to 2 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ. στην ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 16.11.2016 COM(2016) 727 final ANNEXES 1 to 2 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ στην ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ, ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ, ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ, ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Να απαντήσετε τα παρακάτω θέματα σύμφωνα με τις οδηγίες των εκφωνήσεων. Η διάρκεια της εξέτασης είναι 3 (τρεις) ώρες.

Να απαντήσετε τα παρακάτω θέματα σύμφωνα με τις οδηγίες των εκφωνήσεων. Η διάρκεια της εξέτασης είναι 3 (τρεις) ώρες. Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών ΜΠΣ Χρηματοοικονομικής και Τραπεζικής για Στελέχη Μάθημα: Οικονομική για Στελέχη Επιχειρήσεων Εξέταση Δεκεμβρίου 2007 Ονοματεπώνυμο: Να απαντήσετε τα παρακάτω θέματα σύμφωνα

Διαβάστε περισσότερα

Η ΧΡΗΜΑΤΟΠIΣΤΩΤΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΟΙ ΠΡΟΟΠTΙΚΕΣ ΤΟΥ REAL ESTATE. του ΙΩΑΝΝΗ Α. ΜΟΥΡΜΟΥΡΑ Καθηγητή Πανεπιστημίου Μακεδονίας, Προέδρου ΣΟΕ

Η ΧΡΗΜΑΤΟΠIΣΤΩΤΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΟΙ ΠΡΟΟΠTΙΚΕΣ ΤΟΥ REAL ESTATE. του ΙΩΑΝΝΗ Α. ΜΟΥΡΜΟΥΡΑ Καθηγητή Πανεπιστημίου Μακεδονίας, Προέδρου ΣΟΕ Η ΧΡΗΜΑΤΟΠIΣΤΩΤΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΟΙ ΠΡΟΟΠTΙΚΕΣ ΤΟΥ REAL ESTATE του ΙΩΑΝΝΗ Α. ΜΟΥΡΜΟΥΡΑ Καθηγητή Πανεπιστημίου Μακεδονίας, Προέδρου ΣΟΕ ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1. Έχουν ήδη περάσει δύο χρόνια από την έναρξη της παγκόσμιας

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική.! Καθ. ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική.! Καθ. ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική! Καθ. ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Αντικείμενο Διεθνούς Μακροοικονομικής Η διεθνής μακροοικονομική ασχολείται με το προσδιορισμό των βασικών μακροοικονομικών

Διαβάστε περισσότερα

Ελεγμένα Οικονομικά Αποτελέσματα έτους 2015 της Alpha Bank Cyprus Ltd [ ]

Ελεγμένα Οικονομικά Αποτελέσματα έτους 2015 της Alpha Bank Cyprus Ltd [ ] Ελεγμένα Οικονομικά Αποτελέσματα έτους 2015 της Alpha Bank Cyprus Ltd [26.4.2016] Κύριες εξελίξεις - Ισχυρή Κεφαλαιακή Θέση με δείκτη κεφαλαίων Κοινών Μετοχών Κατηγορίας Ι (CET Ι) 17,5% την 31.12.2015

Διαβάστε περισσότερα

ευρώ, πχ 1,40 δολάρια ανά ένα ευρώ. Όταν το Ε αυξάνεται τότε το ευρώ

ευρώ, πχ 1,40 δολάρια ανά ένα ευρώ. Όταν το Ε αυξάνεται τότε το ευρώ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ Θεωρία Ισοζυγίου Πληρωμών και Διεθνές Νομισματικό Σύστημα Ν. Κωστελέτου (Σημειώσεις 4 ου -5 ου μαθήματος, κεφ. 14, 15 «Διεθνής Οικονομική» των P.Krugman,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΘΝΗ ΤΡΑΠΕΖΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ

ΔΙΕΘΝΗ ΤΡΑΠΕΖΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ Ενότητα 4: Δραστηριότητες της Διεθνούς Τραπεζικής Μιχαλόπουλος Γεώργιος Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό, όπως εικόνες, που

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραµµα Μεταπτυχιακών Σπουδών! «Διοίκηση και Διαχείριση Οικονοµικών Μονάδων &!Οργανισµών (ΔΔΟΜΟ)»! µε κατεύθυνση τη "Στρατηγική Διοίκηση"!

Πρόγραµµα Μεταπτυχιακών Σπουδών! «Διοίκηση και Διαχείριση Οικονοµικών Μονάδων &!Οργανισµών (ΔΔΟΜΟ)»! µε κατεύθυνση τη Στρατηγική Διοίκηση! Πρόγραµµα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Διοίκηση και Διαχείριση Οικονοµικών Μονάδων &Οργανισµών (ΔΔΟΜΟ)» µε κατεύθυνση τη "Στρατηγική Διοίκηση" Θεµατική Ενότητα 1 ΟΙΚΟΝOMIKA ΓΙΑ ΣΤΕΛΕΧΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Ακαδηµαϊκό

Διαβάστε περισσότερα

Επισκόπηση Αλβανικής Οικονομίας 2008

Επισκόπηση Αλβανικής Οικονομίας 2008 Επισκόπηση Αλβανικής Οικονομίας 2008 Υπεύθυνος Έκδοσης: Χρήστος Φαρµάκης-Συµβουλος ΟΕΥ Α Επιµέλεια:Σπυρίδων Οικονόµου, Γραµµατέας ΟΕΥ Α - Sonila-Sofia Kisi Πρεσβεία της Ελλάδας Γραφείο Οικονομικών & Εμπορικών

Διαβάστε περισσότερα

Κίνδυνος Χώρας. Ευγενία Αναγνωστοπούλου. Τμήμα Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Πανεπιστήμιο Μακεδονίας

Κίνδυνος Χώρας. Ευγενία Αναγνωστοπούλου. Τμήμα Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Κίνδυνος Χώρας Ευγενία Αναγνωστοπούλου Τμήμα Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Διεθνής Επιχειρηματική Δραστηριότητα Η δραστηριοποίηση των επιχειρήσεων σε διεθνές επίπεδο είτε

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΓΡΑΜΜΕΣ

ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΓΡΑΜΜΕΣ L 247/38 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης 18.9.2013 ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΓΡΑΜΜΕΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΑ ΓΡΑΜΜΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ της 30ής Ιουλίου 2013 που τροποποιεί την κατευθυντήρια γραμμή ΕΚΤ/2011/23

Διαβάστε περισσότερα

«Οι προοπτικές της ελληνικής οικονομίας το 2008» του Γκίκα Α. Χαρδούβελη

«Οι προοπτικές της ελληνικής οικονομίας το 2008» του Γκίκα Α. Χαρδούβελη «Οι προοπτικές της ελληνικής οικονομίας το 2008» του Γκίκα Α. Χαρδούβελη Καθηγητής στο Τμήμα Χρηματοοικονομικής και Τραπεζικής Διοικητικής του Πανεπιστημίου Πειραιώς και Οικονομικός Σύμβουλος του Ομίλου

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΙΙ

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΙΙ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΙΙ Ενότητα 6: Δημόσιο Χρέος και Ελλείμματα του Κρατικού Προϋπολογισμού Κουτεντάκης Φραγκίσκος Γαληνού Αργυρώ Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Άδειες

Διαβάστε περισσότερα

SFS GROUP PUBLIC COMPANY LIMITED ΕΝΔΕΙΞΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΟΣ

SFS GROUP PUBLIC COMPANY LIMITED ΕΝΔΕΙΞΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΟΣ SFS GROUP PUBLIC COMPANY LIMITED ΕΝΔΕΙΞΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΤΟΣ ΠΟΥ ΕΛΗΞΕ ΣΤΙΣ 31 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2006 Το Διοικητικό Συμβούλιο της SFS Group Public Company Limited (η «Εταιρεία»), σε συνεδρία του στις 27

Διαβάστε περισσότερα

Asset & Liability Management Διάλεξη 5

Asset & Liability Management Διάλεξη 5 Πανεπιστήμιο Πειραιώς ΠΜΣ στην «Αναλογιστική Επιστήμη και Διοικητική Κινδύνου» Asset & Liability Management Διάλεξη 5 Συναλλαγματικός Κίνδυνος Μιχάλης Ανθρωπέλος anthropel@unipi.gr http://web.xrh.unipi.gr/faculty/anthropelos

Διαβάστε περισσότερα

Κώστας Σημίτης Ομιλία στην εκδήλωση για την αίτηση ένταξης της Ελλάδας στο Ευρώ

Κώστας Σημίτης Ομιλία στην εκδήλωση για την αίτηση ένταξης της Ελλάδας στο Ευρώ Κώστας Σημίτης Ομιλία στην εκδήλωση για την αίτηση ένταξης της Ελλάδας στο Ευρώ Ζάππειο Μέγαρο, Αθήνα, 9 Μαρτίου 2000 Σήμερα είναι μια ιστορική στιγμή για την χώρα. Η αίτηση ένταξης στην ΟΝΕ σηματοδοτεί

Διαβάστε περισσότερα