Η αδικία της δικαιοσύνης

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Η αδικία της δικαιοσύνης"

Transcript

1 Η αδικία της δικαιοσύνης Ηλίας Παπαϊωάννου 1 Κολλέγιο Ντάρτμουθ (Dartmouth), Πανεπιστήμιο Χάρβαρντ (Harvard) και Κέντρο Έρευνας Οικονομικής Πολιτικής (CEPR) Μάρτιος 2011 Περίληψη Ένα βασικό στοιχείο που λείπει από το πρόγραμμα δημοσιονομικής προσαρμογής και το πλαίσιο των διαρθρωτικών αλλαγών στην Ελλάδα είναι η ριζική αναμόρφωση του αναχρονιστικού, αργού και άδικου δικαιικού συστήματος. Θέση μου είναι ότι η βελτίωση των δικαιικών θεσμών προστασίας των επενδυτών, με πρώτη την επιτάχυνση των δικαστικών διαδικασιών είναι απαραίτητος όρος για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, την αναθέρμανση της οικονομικής δραστηριότητας και την ανάπτυξη. Η διόρθωση των αδικιών του δικαστικού συστήματος είναι αναγκαία, ώστε να δοθούν ευκαιρίες σε νέους επιχειρηματίες, να αμβλυνθούν οι ανισότητες και να αποκατασταθεί το αίσθημα δικαιοσύνης. Πρώτα παρουσιάζω την εικόνα που αποτυπώνεται για την ποιότητα του συστήματος απονομής δικαιοσύνης από διεθνείς δείκτες, ώστε να θέσω τη νοσηρή κατάσταση που παρατηρείται στα ελληνικά δικαστήρια σε διεθνή προοπτική. Δεύτερον, αναλύω τα σημαντικότερα αίτια που συνδέουν τους θεσμούς της δικαιοσύνης με την ανάπτυξη και την ανισότητα. Τέλος, παρουσιάζω προτάσεις για τη βελτίωση της αποδοτικότητας του ελληνικού δικαστικού συστήματος. 1 Elias Papaioannou, 324 Littauer Hall, Harvard University, Economics Department, 1805 Cambridge Street, Cambridge, MA 02138, USA. web: Θα ήθελα να ευχαριστήσω τους Γιώργο Γεωργιάδη, Χρήστο Γκενάκο, Σταυρούλα Καρατζά, Γιάννη Μέργο, Στέλιο Μιχαλόπουλο, Μιλτιάδη Παπαϊωάννου και Φωτεινή Χριστιά για τα χρήσιμα σχόλια και τις προτάσεις τους. Το παρόν άρθρο βρίσκεται στον ιστότοπο

2 1. Εισαγωγή Η ελληνική οικονομία βρίσκεται στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος της παγκόσμιας κοινότητας. Με τη βοήθεια της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ), της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ), και του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ), η κυβέρνηση έχει ξεκινήσει ένα φιλόδοξο και πολυδιάστατο πακέτο οικονομικών μεταρρυθμίσεων. Αν και η κυβέρνηση αντέδρασε αργά και με δισταγμούς, οι οικονομικές μεταρρυθμίσεις είναι σε εξέλιξη και σημαντικές αλλαγές, κυρίως στην αγορά εργασίας και την κοινωνική ασφάλιση, έχουν νομοθετηθεί. Επιπλέον, η κυβέρνηση εφαρμόζει, αυτήν την περίοδο, κάποιες (περιορισμένες δυστυχώς) πολιτικές απελευθέρωσης των αγορών, με την κατάργηση γεωγραφικών και άλλων περιορισμών στην πρόσβαση και άσκηση πολλών επαγγελμάτων, όπως οδηγών φορτηγών, δικηγόρων, συμβολαιογράφων κ.λπ.. Πιστεύω ότι τα μέτρα αυτά, αν και απαραίτητα εδώ και καιρό, δεν επαρκούν, γιατί απουσιάζει ένα κρίσιμο στοιχείο για την αναζωογόνηση της οικονομίας: η δραστική αναμόρφωση του αναχρονιστικού και ανεπαρκούς δικαστικού συστήματος. Χωρίς αυτή τη μεταρρύθμιση φοβάμαι ότι οι φορολογικές αλλαγές, οι οικονομικές μεταρρυθμίσεις, καθώς και οι θυσίες των χαμηλόμισθων και χαμηλοσυνταξιούχων δεν θα έχουν ουσιαστικά αποτελέσματα. Παραφράζοντας το διάσημο σύνθημα του Μπιλ Κλίντον από την προεδρική εκστρατεία του 1992 «Η δικαιοσύνη είναι η αιτία (όχι η οικονομία), ανόητε (it s the justice system, not the economy, stupid!)». 2. Μετρώντας την έλλειψη δικαιοσύνης 2.1. Πρώτη Απεικόνιση Η αδικία και η ανομία είναι δομικά στοιχεία του ελληνικού πολιτικού και κοινωνικού συστήματος και το αίσθημα έλλειψης δικαιοσύνης είναι διάχυτο. Για να επιλυθούν ακόμη και οι πιο απλές δικαστικές διαφορές χρειάζονται πολλά χρόνια, ενώ σύνηθες είναι το φαινόμενο σημαντικές υποθέσεις που αφορούν τη διαφθορά πολιτικών και υψηλόβαθμων κρατικών αξιωματούχων να λιμνάζουν για μεγάλο διάστημα. Η πρώτη συζήτηση για τις περισσότερες αστικές και εμπορικές διαφορές στα δικαστήρια της Αθήνας ορίζεται για το Αν προσθέσει κανείς τις αναβολές, συνειδητοποιεί ότι η υπόθεση θα φτάσει ενώπιον του δικαστή μετά από τρία ή τέσσερα χρόνια. Η κατάσταση είναι χειρότερη στις υποθέσεις ποινικού δικαίου, οι οποίες μπορούν να πάρουν αναβολή τέσσερις ή πέντε φορές και στην περίπτωση των διοικητικών δικαστηρίων ακόμα περισσότερες. Για παράδειγμα, η συζήτηση 2

3 μιας υπόθεσης ενώπιον του Συμβουλίου της Επικρατείας έχει αναβληθεί τριάντα έξι φορές μέσα σε εννέα χρόνια. Η καθαρογράφηση και η δημοσιοποίηση της δικαστικής απόφασης, λόγω της έλλειψης υποστηρικτικού προσωπικού (βοηθών εισηγητών, διοικητικού προσωπικού), κατά μέσο όρο χρειάζεται έξι έως εννέα μήνες. Αν σε όλα αυτά προστεθεί κι ο χρόνος έφεσης, καταλαβαίνει κανείς ότι μια υπόθεση μπορεί να εκκρεμεί στα δικαστήρια για μια δεκαετία. Τα παραδείγματα αφθονούν. Η περίπτωση χρήσης αναβολικών από δύο διάσημους αθλητές κατά την διάρκεια των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004 βρίσκεται ακόμα σε εκκρεμότητα. Το ίδιο συμβαίνει και στις περιπτώσεις δωροδοκίας ανώτερων διοικητικών υπαλλήλων και πολιτικών προσώπων, καθώς επίσης και στις δικαστικές διαμάχες μεταξύ κατασκευαστικών εταιριών και κράτους για τις ολυμπιακές εγκαταστάσεις του 2004 (και προγενέστερα). Έχει αναφερθεί ότι ποινικές υποθέσεις βρίσκονται σε εκκρεμότητα μόνο στα αθηναϊκά δικαστήρια. Προ εξαμήνου, ο Δικηγορικός Σύλλογος Θεσσαλονίκης ανακοίνωσε ότι δεν έχει οριστεί καν δικάσιμος για υποθέσεις. Η ταλαιπωρία του πολίτη που αναζητά το αυτονόητο, δηλαδή δικαιοσύνη, δυστυχώς δεν τελειώνει εδώ, αφού σε πολλές περιπτώσεις το κράτος και οι δημόσιοι οργανισμοί αρνούνται ή κωλυσιεργούν την εκτέλεση τελεσίδικων αποφάσεων. Οι καθυστερήσεις στην απονομή δικαιοσύνης ουσιαστικά οδηγούν πολλές φορές σε αρνησιδικία και για το λόγο αυτό η Ελλάδα έχει καταδικαστεί κατ επανάληψη από τα Ευρωπαϊκά Δικαστήρια. Το να μιλάει κανείς για οικονομική ανάπτυξη σε ένα τόσο σαθρό δικαστικό σύστημα είναι παράδοξο Μετρώντας την ποιότητα της Ελληνικής δικαιοσύνης Την προηγούμενη δεκαετία οικονομολόγοι κατόρθωσαν αυτό που η ακαδημαϊκή κοινότητα στις νομικές επιστήμες θεωρούσε αδιανόητο: κατάρτισαν βάσεις δεδομένων που μετρούν την ποιότητα της δικαιοσύνης. 2 Οι δείκτες ποσοτικοποιούν την ποιότητα των νόμων σε διαφορετικούς τομείς της οικονομικής δραστηριότητας (χρηματιστηριακό δίκαιο, δικαιώματα μειοψηφίας, πτώχευση, εργασιακές διαφορές) και μετρούν τις γραφειοκρατικές διαδικασίες και την ταχύτητα των δικαστηρίων στην εφαρμογή του νόμου. Οι πρώτες έρευνες έδειξαν ότι 2 Η σημαντική αυτή σειρά ερευνών ξεκίνησε με την πρωτοποριακή εργασία των La Porta, Lopez-de-Silanes, Shleifer και Vishny (1997, 1998), στην οποία καταμετρήθηκαν για πρώτη φορά τα δικαιώματα μετόχων και πιστωτών σε ένα μεγάλο αριθμό χωρών. Στις μέρες μας, η Παγκόσμια Τράπεζα (World Bank) μέσω του προγράμματος Doing Business around the World μετρά με συστηματικό τρόπο την αποτελεσματικότητα της απονομής δικαιοσύνης και τον νομικού φορμαλισμού σε πολλούς τομείς (π.χ. πτώχευση, δικαιώματα μετόχου, καταγραφή ιδιοκτησίας, εξόφληση επιταγών χωρίς αντίκρισμα, παροχές). Όλα τα στοιχεία που χρησιμοποιούνται στο παρόν άρθρο είναι διαθέσιμα στον ιστότοπο: καθώς και στον ιστότοπο του Andrei Shleifer: Δείτε Acemoglu, Johnson, και Robinson (2005). 3

4 υπάρχει ισχυρή συσχέτιση μεταξύ της ποιότητας των νόμων και της αποτελεσματικότητας των δικαστηρίων με πολλούς επιμέρους δείκτες οικονομικής ανάπτυξης. Οι μελέτες που ακολούθησαν απέδειξαν ότι η ισχυρή συσχέτιση αποτελεί σχέση αιτίας-αιτιατού και ότι η ορθή λειτουργία των δικαιικών θεσμών και η γρήγορη απονομή δικαιοσύνης είναι βασικοί συντελεστές της οικονομικής ανάπτυξης. Είναι χρήσιμο να δούμε την εικόνα της χώρας μας. Η εξέταση των διαφορετικών δεικτών νομικού φορμαλισμού (τυποκρατίας) για την ανεπάρκεια των δικαστηρίων καθώς και την προστασία των επενδυτών επιτρέπει τη σύγκριση της Ελλάδας με άλλες χώρες και ταυτόχρονα θέτει την κατάσταση στη χώρα μας σε αρνητική θέση στην παγκόσμια κλίμακα αξιολόγησης. Ο πίνακας 1 παρουσιάζει τέσσερις δείκτες που μετρούν την de jure ποιότητα του νομικού πλαισίου προστασίας των επενδυτών (investor protection) καθώς και δύο de facto δείκτες νομικού φορμαλισμού που απεικονίζουν τις καθυστερήσεις στην απονομή δικαιοσύνης από τα δικαστήρια (contract enforcement). Για σύγκριση ο πίνακας παρουσιάζει τον μέσο όρο των μεταβλητών σε άλλες χώρες ακολουθόντας την κατηγοριοποίηση της Παγκόσμιας Τράπεζας. Πίνακας 1 Investor Protection (de jure) Contract Enforcement Disclosure Index Anti-director Rights Shareholders Rights Composite Index Number Procedures Time- Days Greece OECD World Sub-Saharan Africa East Asia & Pacific Eastern Europe & Central Asia Latin America & Caribbean Middle East & North Africa South Asia , De jure δείκτες Ας πάρουμε, κατ αρχάς, την ποιότητα των νόμων που καθορίζουν τα δικαιώματα των πιστωτών και μετόχων, που αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για την ιδιωτική επένδυση και την ενίσχυση της επιχειρηματικότητας. Στην παγκόσμια κατάταξη του 2010, η Ελλάδα 4

5 λαμβάνει την 154η θέση στις 183. Σύμφωνα με ένα σύνθετο δείκτη προστασίας των επενδυτών από το δικαστικό σύστημα και την ποιότητα των νόμων που διέπουν τις επενδύσεις κλίμακας 0-10, η Ελλάδα λαμβάνει 3,3 όταν η μέση τιμή του δείκτη παγκοσμίως για όλες τις χώρες είναι 5 (ο δείκτης μετρά το εύρος της διαφάνειας, την ευκολία ικανοποίησης αιτημάτων των μετόχων μέσω δικαιωμάτων μειοψηφίας και την αρτιότητα του εποπτικού ελέγχου του τραπεζικού συστήματος και της κεφαλαιαγοράς). Η Ελλάδα έχει τη χαμηλότερη μέτρηση μεταξύ όλων των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και βρίσκεται χαμηλότερα από πολλές χώρες του Δεύτερου και του Τρίτου Κόσμου, όπως την Ουγκάντα, το Ιράκ και την Ιορδανία. Η Ελλάδα καταλαμβάνει εξίσου χαμηλή θέση σε παρεμφερείς δείκτες, που ποσοτικοποιούν άλλες πτυχές του νομικού συστήματος, όπως την καταγραφή και την προστασία της ιδιοκτησίας, την τη διαφάνεια στην παροχή κατασκευαστικών αδειών, καθώς και το μέγεθος της διαφθοράς και των γραφειοκρατικών εμποδίων για την απόκτηση άδειας για την έναρξη επιχειρηματικής δραστηριότητας. Το γράφημα (figure) 1 δείχνει την ισχυρή συσχέτιση μεταξύ του ακαθάριστου εγχώριου εισοδήματος και του δείκτη προστασίας των επενδυτών το Η Έλλαδα εμφανίζεται να έχει πολύ υψηλό εισόδημα σχετικά με το πολυ χαμηλό αποτέλεσμα στον δέικτη προστασίας των επενδυτών. 3 Όλοι οι δείκτες που μετρούν το θεσμικό πλάισιο προστασίας των επενδυτών αλλά και της λειτουργίας των αγορών έχουν προβλήματα (βλ. Spearman (2009) μεταξύ άλλων). Η Παγκόσμια Τράπεζα έχει προσπαθήσει να αντιμετωπίσει αυτή την κριτική. Αν και σίγουρα οι δείκτες νομικού φοραμλισμού και ποιότητας της δικαιοσύνης δεν είναι τέλειοι, η Ελλάδα λαμβάνει πολύ χαμηλή αξιολόγηση σε όλους του δείκτες μέτρησης της ποιότητας των θεσμών (αλλά και της λειτουργίας των αγορών). 5

6 Figure 1 Log of Gross National Income per capita Luxembourg Qatar Norway Switzerland United AustriaNetherlands Arab EmiratesDenmark Finland Sweden United Ireland Germany France Kingdom Italy Australia Belgium Japan Greece Spain Iceland Kuwait Canada United States Brunei Darussalam Hong Singapore Cyprus Bahrain Kong New SAR, Zealand China Bahamas, Korea, therep. Slovenia Israel Portugal Czech Oman Republic Saudi Arabia Equatorial Hungary Slovak Guinea Taiwan, China Republic Estonia Trinidad and Tobago Croatia Latvia Antigua Puerto and Barbuda Rico Lithuania Palau Russian Seychelles Poland Federation Mexico St. Kitts and Nevis Venezuela, R.B. TurkeyChile Gabon Argentina Uruguay Brazil Romania Costa Rica Panama Lebanon Kazakhstan Botswana Montenegro Mauritius Malaysia Lucia South Africa Suriname Iran, Islamic Rep. Belarus Serbia Bulgaria Bosnia and Herzegovina St. Grenada Jamaica Vincent and the Grenadines Belize Maldives Peru Azerbaijan Macedonia, Albania FYRColombia Marshall Cape Ecuador Islands Jordan El Ukraine Tunisia Morocco Iraq Verde Salvador Angola Fiji Tonga China Samoa Georgia Thailand Micronesia, Fed. Guatemala Armenia Algeria Namibia Dominican Dominica Republic Timor-Leste Swaziland Sts. Congo, Rep. Paraguay Kosovo Bhutan Philippines Syrian Vanuatu Honduras Egypt, Arab Republic Sri Lanka Arab Kiribati Indonesia Moldova West Rep. Bolivia Mongolia Guyana Bank and Gaza Djibouti Solomon Islands Senegal Côte São Sudan Lesotho Mauritania Tomé Cameroon d'ivoire Nicaragua Nigeria Uzbekistan and Principe Papua India Vietnam Yemen, Rep. Zambia Pakistan New Guinea Lao PDR Kenya Haiti Benin Comoros Ghana Kyrgyz Republic ChadMali Cambodia Tajikistan Afghanistan Gambia, Guinea Burkina the Uganda Faso Bangladesh Togo Central African Tanzania Nepal Republic Madagascar Rwanda Niger Mozambique Ethiopia EritreaMalawi Sierra Leone Guinea-Bissau Zimbabwe Liberia Burundi Congo, Dem. Rep strength of investor protection index (0-10) De facto δείκτες Η Παγκόσμια Τράπεζα σε συνεργασία με νομικούς συμβούλους και δικηγορικά γραφεία καταρτίζει διάφορους δείκτες ποιότητας των δικαστικών συστημάτων και της αποτελεσματικότητας της απονομής δικαιοσύνης. Οι δείκτες νομικού φορμαλισμού μετρούν τον χρόνο και τον αριθμό των διαδικασιών που απαιτούνται για να διευθετηθούν δικαστικώς κάποιες τυπικές διαφορές (όπως οι εξώσεις ή η πληρωμή μίας σφραγισμένης επιταγής). Στην Ελλάδα χρειάζονται περίπου 819 εργάσιμες ημέρες και 39 διοικητικές διαδικασίες για την επίλυση μιας απλής αστικής υπόθεσης (Πίνακας 1), με κόστος για κάθε υπόθεση το 50% του κατά κεφαλήν ΑΕΠ της συγκεκριμένης χώρας (περίπου ευρώ για την χώρα μας). Η Ελλάδα βρίσκεται στη χαμηλότερη θέση από όλες τις χώρες υψηλού εισοδήματος, αφού οι δείκτες την τοποθετούν σε υποδεέστερη θέση από τις χώρες της Υποσαχάριας Αφρικής (στις οποίες χρειάζονται περίπου 619 ημέρες για την διευθέτηση της ίδιας υπόθεσης). Επιπλέον, η Ελλάδα αξιολογείται με εξαιρετικά χαμηλό βαθμό και σε άλλους παρόμοιους δείκτες νομικής επάρκειας, που εστιάζουν στην εφαρμογή της νομοθεσίας κατά της χρηματιστηριακής απάτης, των μονοπωλιακών δραστηριοτήτων και της αποτελεσματικότητας του πτωχευτικού συστήματος. Για παράδειγμα, οι μετρήσεις καταδεικνύουν ότι στις περιπτώσεις των πτωχεύσεων η ικανοποίηση των πιστωτών στην 6

7 Ελλάδα είναι κάτω από το 50% των αξιώσεών τους, πολύ χαμηλότερο από το μέσο ποσοστό του 70% που είναι στις άλλες προηγμένες οικονομίες. Το γράφημα (figure) 2 δείχνει την αρνητική συσχέτιση μεταξύ νομικού φορμαλισμού (νομικών καθυστερήσεων στα δικαστήρια) και ανάπτυξης μεταξύ των οικονομιών του ΟΟΣΑ και άλλων χωρών του Δεύτερου και του Τρίτου Κόσμου. Η Ελλάδα εμφανίζεται να έχει αισθητά υψηλότερο εισόδημα σχετικά με την πολύ αργή απονομή δικαιοσύνης. Figure 2 Log of Gross National Income per capita OECD Eastern Europe & East Central Asia Asia & Pacific Greece Middle East & North Africa Latin America & Caribbean Sub-Saharan Africa South Asia contract enforcement. time (days) Εξέλιξη της ποιότητας της δικαιοσύνης Η εικόνα είναι ακόμα πιο ζοφερή, αν εξετάσουμε τις τάσεις διαχρονικά. Το πρόγραμμα Doing Business της Παγκόσμιας Τράπεζας απαριθμεί περισσότερες από 150 χώρες, που τα τελευταία πέντε χρόνια κατέβαλαν μεγαλύτερη ή μικρότερη προσπάθεια για τη βελτίωση του θεσμικού συστήματος προστασίας των επενδυτών, μέσω της θέσπισης αποτελεσματικότερης νομοθεσίας και της γρηγορότερης εφαρμογής της. Η Ελλάδα, δυστυχώς, βρίσκεται στον κατάλογο των 20 χωρών που έκαναν τα πράγματα δυσκολότερα για τους επενδυτές. 4 Οι δείκτες νομικού φορμαλισμού δείχνουν ιδιαίτερη επιδείνωση κατά τη διάρκεια των τελευταίων ετών. Στοιχεία από άλλες μη κυβερνητικές οργανώσεις καταδεικνύουν με ανάλογο τρόπο τις αρνητικές συνθήκες του ελληνικού δικαστικού συστήματος. Σύμφωνα με 4 Η Αλβανία και η ΠΓΔΜ ήταν μεταξύ των 10 χωρών με τις κορυφαίες μεταρρυθμίσεις. 7

8 το Economic Freedom of the World Project, η Ελλάδα είναι κάτω από τον μέσο όρο ανάμεσα σε 200 χώρες, ακόμη και σε δείκτες που ποσοτικοποιούν βασικές παραμέτρους του δικαστικού συστήματος, όπως η συνταγματικά κατοχυρωμένη και δεδομένη ανεξαρτησία των δικαστηρίων και η αμεροληψία των δικαστών. 5 Παρόλο που κάποιος μπορεί να αμφισβητήσει την αρτιότητα των στοιχείων (και οι θεωρίες συνωμοσίας αφθονούν στη χώρα μας...), όσοι έχουν βιώσει το χάος που επικρατεί στα δικαστήρια της Ευελπίδων, καταλαβαίνουν ότι η εικόνα που αποτυπώνεται στους διεθνείς δείκτες είναι μάλλον καλύτερη από την ζοφερή πραγματικότητα. Εκτός από τις καθυστερήσεις και τους αντιφατικούς νόμους, το δικαστικό σύστημα καλλιεργεί την αβεβαιότητα, επειδή τα δικαστήρια πολλές φορές δεν ακολουθούν το δεδικασμένο (πάγια νομολογία) κι έτσι συχνά λαμβάνουν αντικρουόμενες αποφάσεις. Επιπλέον, οι διεθνείς δείκτες δεν μετρούν τις συμπεριφορές πολλών οργανωμένων ομάδων στην Ελλάδα, που επιλέγουν να μην υπακούν στους νόμους και να μη συμμορφώνονται στις αποφάσεις των δικαστηρίων. 6 Και φυσικά οι δείκτες αυτοί δεν αναδεικνύουν το μεγαλύτερο παραβάτη του δικαίου στη χώρα μας, που είναι το ίδιο το κράτος Ένα κράτος που δεν εφαρμόζει τους νόμους Οι ελληνικές κυβερνήσεις δυστυχώς αποτελούν διαχρονικά μέρος του προβλήματος και όχι μέρος της λύσης. Παρά τα πρόσφατα μικρά βήματα για την επιτάχυνση της δικαστικής διαδικασίας, το κράτος εξακολουθεί να χρησιμοποιεί τη δαιδαλώδη δικονομία για να καθυστερεί την εξόφληση των οικονομικών του υποχρεώσεων. Τα διοικητικά δικαστήρια είναι φορτωμένα με χιλιάδες υποθέσεις ιδιωτικών εταιριών κατά κρατικών φορέων και υπηρεσιών. Στη συντριπτική πλειοψηφία των υποθέσεων το δημόσιο γνωρίζει ότι οφείλει τις συγκεκριμένες αξιώσεις στον ιδιωτικό τομέα αλλά δεν θέλει να πληρώσει αμέσως τις υποχρεώσεις του. Για το λόγο αυτό οι νομικοί του εκπρόσωποι ζητούν αναβολές και οι αρμόδιοι υπάλληλοι δεν παρέχουν στα δικαστήρια τα αναγκαία στοιχεία για την πρόοδο της δίκης. 5 Τα στοιχεία είναι διαθέσιμα στον ιστότοπο: 6 Η πρόσφατη αντικαπνιστική νομοθεσία ή η περίπτωση των εργαζομένων στο μετρό, κατά την οποία αγνοήθηκε εντελώς η απόφαση του δικαστηρίου που έκρινε την απεργία τους παράνομη, καταδεικνύει τη μη εφαρμογή των νόμων. Επιπλέον, είναι λυπηρό για ένα σύγχρονο κράτος να ανέχεται οδηγούς να μην πληρώνουν διόδια ή τους ακτιβιστές να καλύπτουν τα ακυρωτικά μηχανήματα των εισιτηρίων του μετρό, προκειμένου να υποκινήσουν τους επιβάτες να μην πληρώνουν για τις μετακινήσεις τους. Και είναι τουλάχστον κωμικό ο Υπουργός Δικαιοσύνης να δηλώνει ότι «κατανοεί» τέτοιες παράνομες δραστηριότητες. 8

9 Το σημαντικότερο είναι ότι, ακόμα κι όταν η υπόθεση τελεσιδικήσει, το κράτος δεν συμμορφώνεται αμέσως με τις δικαστικές αποφάσεις, αλλά κωλυσιεργεί στην καταβολή των επιδικασθέντων ποσών. Έτσι απλά, χωρίς αιδώ το ίδιο το κράτος δεν εφαρμόζει το βασικό κανόνα κάθε κράτους δικαίου, που είναι η εφαρμογή των νόμων και η συμμόρφωση με τις τελεσίδικες αποφάσεις των δικαστηρίων. Το αποτέλεσμα είναι ότι πολλές, κατά τα άλλα, οικονομικά υγιείς επιχειρήσεις περιορίζουν τις δραστηριότητές τους, απολύουν εκατοντάδες εργαζομένους και κάνουν περικοπές στις επενδύσεις. Πολλές εταιρείες αναγκάζονται να κηρύξουν ακόμα και στάση πληρωμών. Το κόστος για την ελληνική οικονομία είναι τεράστιο. 7 Η μείωση της ρευστότητας προκαλεί πρόσθετο αρνητικό αντίκτυπο, καθώς οι εταιρίες δεν μπορούν να επενδύσουν σε νέα προγράμματα, οι τράπεζες που χρηματοδοτούν τα κεφάλαια κίνησης επιβαρύνονται με καθυστερούμενα δάνεια, η αγορά εργασίας παραπαίει και η οικονομία εισέρχεται σε φαύλο κύκλο. 3. Δικαιοσύνη και Ανάπτυξη Η κύρια συμβολή της έρευνας που αναλύει την επίδραση της επάρκειας της προστασίας των επενδύσεων στην οικονομική ανάπτυξη είναι να αναδεικνύει και να ποσοτικοποιεί την αιτιώδη συνάφεια. Επιπλέον πρόσφατες έρευνες προσδιορίζουν τους μηχανισμούς που συνδέουν τη δικαιοσύνη με την οικονομική ευημερία και ποσοτικοποιούν τα αποτελέσματα πολιτικών που βελτιώνουν την ποιότητα των νόμων και την αποτελεσματικότητα των δικαστηρίων. Το Γράφημα (figure) 3 απεικονίζει συνοπτκά τους κύριους μηχανισμούς που συνδέουν την αποτελεσματικότητα του δικαιικού πλαισίου με την ανάπτυξη. Γράφημα (Figure) 3 7 Στην πραγματικότητα το κόστος είναι ακόμα υψηλότερο επειδή οι εταιρίες που συνεργάζονται με το κράτος (όπως οι κατασκευαστικές και οι φαρμακευτικές) υπερχρεώνουν τους καταναλωτές, ενσωματώνοντας νομικά έξοδα και τυχόν καθυστερήσεις στις τιμές των προϊόντων. 9

10 Μηχανισμοί Επενδύσεις, Έλλειψη Δικαιοσύνης De jure - Ποιότητα Νόμων De facto Αποτελεσματικότητα Δικαστηρίων Επιχειρηματικότητα Ξένες Άμεσες Επενδύσεις Διεθνές Εμπόριο, Εξαγωγές Αναμόχλευση Ανάπτυξη Ανισότητα Διαφθορά 3.1. Μηχανισμοί δράσης Επενδύσεις. Η πιο άμεση αρνητική συνέπεια του δυσλειτουργικού δικαστικού συστήματος είναι η μείωση των ιδιωτικών επενδύσεων. Οι χώρες με πλημμελή προστασία των επενδυτών διαθέτουν συνήθως ρηχές χρηματιστηριακές αγορές και χαμηλή χρηματοπιστωτική επέκταση από τον τραπεζικό κλάδο. Ως αποτέλεσμα δημιουργείται έλλειψη ρευστότητας στην αγορά, καθώς οι εταιρείες και οι επενδυτές δανείζονται με υψηλότερο επιτόκιο και με πιο βραχυπρόθεσμα δάνεια, ενώ αναγκάζονται να δώσουν μεγάλες ασφάλειες στους πιστωτές τους. 8 Οι επενδύσεις είναι στην ουσία ένα πλέγμα ατελών συμβάσεων και, ως εκ τούτου, απαιτείται ένα λειτουργικό νομικό και δικαστικό σύστημα που να επιλύει γρήγορα και αποτελεσματικά τις ανακύπτουσες διαφωνίες. Επιχειρηματικότητα. Οι υψηλοί τόκοι, η περιορισμένη ρευστότητα και η αστάθεια στην τραπεζική χρηματοδότηση είναι ιδιαίτερα επιβλαβείς για την καινοτομία και τους νέους επιχειρηματίες, οι οποίοι παρά τις λαμπρές ενδεχομένως ιδέες τους, στερούνται συνήθως του απαραίτητου κεφαλαίου ή των εγγυήσεων (collateral) για την απόκτηση δάνειου. 9 Έρευνες δείχνουν ότι επενδύσεις μέσω Venture Capital και Private Equity, είναι ιδιαιτέρως χαμηλές σε χώρες με αργό και ανεπαρκές δικαστικό σύστημα. 10 Δεν προκαλεί καθόλου έκπληξη το γεγονός ότι οι λιγοστές εταιρείες Venture Capital και Private Equity που δραστηριοποιούνται 8 Δείτε Bae και Goyal (2009). 9 Δείτε Claessens και Laeven (2003), Ardagna και Lusardi (2008), και Ciccone και Papaioannou (2007, 2008). 10 Δείτε Lerner και Schoar (2005) και Desai, Gombers, και Lerner (2007) 10

11 στην Ελλάδα εμφανίζονται απρόθυμες να επενδύσουν ακόμα και σήμερα, όταν αναμφισβήτητα πολλές εταιρίες μπορούν να εξαγοραστούν σε τιμή ευκαιρίας. Το υψηλό κόστος κεφαλαίου και η απουσία «έξυπνου χρήματος» (ιδιωτικές επενδύσεις από εξειδικευμένα επιχειρηματικά κεφάλαια, όπως VC and PE) είναι ιδιαίτερα επιβλαβή στην ανάπτυξη εταιριών υψηλής τεχνολογίας και εντάσεως ανθρωπίνου δυναμικού, που στερούνται συνήθως εγγυήσεων και παγίων. Μοιάζει παράδοξο, αλλά η ανεπάρκεια του δικαστικού συστήματος και η αντιφατικότητα του νομικού συστήματος αιτιολογούν ένα σημαντικό τμήμα του υψηλού ποσοστού ανεργίας, ιδιαίτερα μεταξύ του μορφωτικά ανώτερου εργατικού δυναμικού. Επιπροσθέτως, η οικονομική αστάθεια που προκαλεί το δικαστικό σύστημα μειώνουν τις εξαγωγές. 11 Ξένες Επενδύσεις. Η έλλειψη ευνοϊκής για τις επενδύσεις νομοθεσίας, οι ατέρμονες δικαστικές διαδικασίες, καθώς και η αβεβαιότητα που ανακύπτει από τις αντικρουόμενες δικαστικές αποφάσεις αποτελούν βασικά εμπόδια για τους ξένους επενδυτές, οι οποίοι στερούνται συνήθως των απαραίτητων πολιτικών ή άλλων διασυνδέσεων για να παρακάμψουν τις σκοπέλους του νομικού συστήματος. Εμπειρικές έρευνες δείχνουν ότι η ποιότητα του νομικού συστήματος είναι πολύ πιο σημαντική για την προσέλκυση ξένου κεφαλαίου, σε σύγκριση με την εκπαίδευση, τις υποδομές και το μέγεθος της εγχώριας αγοράς. 12 Οι προσπάθειες της ελληνικής κυβέρνησης να προσελκύσει άμεσες ξένες επενδύσεις μεγάλης κλίμακας μέσω συνοπτικών διαδικασιών fast track, ενώ στρέφονται σαφώς προς τη σωστή κατεύθυνση, δεν θα αποδώσουν καρπούς, εφόσον δεν συνοδεύονται από τη ριζική αναμόρφωση του δικαστικού συστήματος. Η απροθυμία των κινεζικών και αραβικών κεφαλαίων για μεγάλες επενδύσεις, παρά τις παραχωρήσεις της ελληνικής κυβέρνησης, δεν αποτελεί έκπληξη, δεδομένου ότι οι επενδύσεις αυτές εμπεριέχουν πολιτικό ρίσκο από τις παλινδρομήσεις των εκάστοτε κυβερνώντων και κυρίως από την αβεβαιότητα των δικαστικών αποφάσεων για διενέξεις που αναπόφευκτα δημιουργούνται. Αναμόχλευση. Η έρευνα καταδεικνύει επίσης ότι ο νομικός φορμαλισμός και η ελλιπής προστασία των επενδυτών είναι ιδιαίτερα επιβλαβείς για την αύξηση της παραγωγικότητας, επειδή αποτρέπουν τη δημιουργική αναμόχλευση της οικονομίας με τη μεταφορά πόρων προς τους οικονομικούς κλάδους που παρουσιάζουν τις πιο προσοδοφόρες ευκαιρίες. Για παράδειγμα, αποτρέπουν τις νέες επενδύσεις σε τομείς με παγκόσμια ζήτηση, όπως η 11 Δείτε Nunn (2008) και Levchenko (2007) 12 Δείτε τις εμπειρικές μελέτες των Alfaro, Κalemli-Ozcan, και Volosovyc (2008) και Papaioannou (2009) 11

12 βιοτεχνολογία, η τεχνολογία της πληροφορίας, ο κλάδος του φαρμάκου και ο ενεργειακός τομέας (ιδιαίτερα σε ανανεώσιμες πηγές). Κατά συνέπεια, η οικονομία παραμένει αγκιστρωμένη σε παραδοσιακούς τομείς παραγωγής (κλωστοϋφαντουργία, πλαστικά, ελαφρά βιομηχανία) που αντιμετωπίζουν αυξανόμενο ανταγωνισμό σε παγκόσμιο επίπεδο από χώρες παραγωγούς χαμηλού κόστους (λ.χ. Αίγυπτος, Τουρκία, Βουλγαρία, Κίνα, Βιετνάμ). Επιπλέον η (μερική) ανακατανομή πόρων (εργασίας και κεφαλαίου) που αναπόφευκτα προκύπτει δεν γίνεται από νέες καινοτόμες επιχειρήσεις, αλλά από τους υπάρχοντες επιχειρηματικούς ομίλους, που μέσα από τη διαπλοκή με τους πολιτικούς και τις σχέσεις «κατανόησης» με τη δικαστική εξουσία παρακάμπτουν τα νομικά εμπόδια και λαμβάνουν τη φτηνότερη χρηματοδότηση. Αυτό οδηγεί σε έλλειψη καινοτομίας, υψηλότερες τιμές (πληθωρισμό) και αγαθά χαμηλότερης ποιότητας. 13 Διαφθορά. Η δικαστική ανεπάρκεια και οι χρονοβόρες διαδικασίες στην απονομή δικαιοσύνης σχετίζονται σε μεγάλο βαθμό με τη διαφθορά και την έλλειψη διαφάνειας. Η ασαφής νομοθεσία και τα παραθυράκια επιτρέπουν στους πολιτικούς και τους δημόσιους λειτουργούς να ληστεύουν το κράτος, χωρίς ούτε καν να φοβούνται ενδεχόμενες ποινές. Η ανικανότητα των πολιτικών να παράγουν ένα ομοιογενές σύνολο νόμων, που δε θα αλλάζει με τον πολιτικό κύκλο διακυβέρνησης, τροφοδοτεί τη διαφθορά. 14 Δυστυχώς σπάνια οι κατηγορίες για δωροδοκία καταλήγουν στο δικαστήριο. Και όταν αυτό συμβεί, τα νομικά παραθυράκια, οι παραγραφές και οι ατέρμονες διαδικασίες επιτρέπουν στους διεφθαρμένους υπαλλήλους να αποφύγουν την καταδίκη και τη φυλάκιση. Αυτό τροφοδοτεί, με τη σειρά του, την ανομία και το αίσθημα αδικίας που κυριαρχεί στην Ελλάδα και εκμηδενίζει το αστικό-κοινωνικό κεφάλαιο, που είναι το βασικό στοιχείο κάθε σωστά οργανωμένης και άρα οικονομικά ευημερούσας κοινωνίας. Η δωροδοκία των κυβερνητικών αξιωματούχων, των διοικητικών υπαλλήλων και των δικαστικών δυστυχώς έχει διαμορφώσει στη χώρα μας ένα καθεστώς βαθιά κλεπτοκρατικό. 15 Οι εμπειρικές μελέτες στο σύνολό τους αναφέρονται στο 13 Δείτε Ciccone και Papaioannou (2006, 2010) 14 Οι αντιφατικοί νόμοι και τα πολυάριθμα εμπόδια για την έναρξη μιας επιχείρησης τροφοδοτούν ένα αποκεντρωμένο σύστημα διαφθοράς, όπου εταιρίες και επιχειρηματίες χρειάζεται να δωροδοκήσουν πολυάριθμες δημόσιες υπηρεσίες. Έρευνες για τη «βιομηχανική οργάνωση/δομή» της διαφθοράς δείχνουν ότι η αποκεντρωμένη διαφθορά είναι επιβλαβέστερη για την ανάπτυξη σε σχέση με πιο συγκεντρωτικά συστήματα ανομίας (π.χ. όπως στην ανατολική Ασία ή στην Κίνα). Δείτε Shleifer και Vishny (1993) για ένα θεωρητικό υπόδειγμα και μία σύγκριση του συστήματος των κομμουνιστικών καθεστώτων (με αποκεντρωμένα συστήματα διαφθοράς) σε σχέση με χώρες της Νοτιο-Ανατολικής Ασίας (με συγκεντρωτικά συστήματα διαφθοράς όπου μια εφάπαξ καταβολή ήταν αρκετή για να παρακάμψει νομικά και διοικητικά εμπόδια). 15 Η κύρια διαφορά με τα κλεπτοκρατικά καθεστώτα των χωρών του Τρίτου Κόσμου φαίνεται πως είναι η αποκεντρωμένη φύση της διαφθοράς στην Ελλάδα. Ακόμα όμως κι αυτό υποσκάπτει την οικονομία, δεδομένου ότι οι επενδυτές χρειάζεται να δωροδοκήσουν πολυάριθμους διοικητικούς υπαλλήλους και να παρακάμψουν δεκάδες γραφειοκρατικά εμπόδια (δείτε Shleifer and Vishny (1993) για μία σύγκριση μεταξύ ενός 12

13 εξαιρετικά αρνητικό αποτέλεσμα της διαφθοράς στην οικονομική ανάπτυξη. Στην Ελλάδα, όπως και σε άλλες χώρες, το μέγεθος της διαφθοράς έχει διαμορφώσει μια διαφορετική και ισοπεδωτική αντίληψη (νοοτροπία) για την εντιμότητα και το δίκαιο. Και εδώ εστιάζεται ο μεγάλος στόχος για ανατροπή και αποκατάσταση μιας υγιούς σχέσης εμπιστοσύνης ανάμεσα στο κράτος και τον πολίτη, που είναι αναγκαίος όρος για την επιτυχία του προγράμματος των οικονομικών και φορολογικών μεταρρυθμίσεων. Ανισότητα. Θεωρητικά υποδείγματα και εμπειρικές μελέτες καταδεικνύουν ότι η αδικία και η ανεπάρκεια του δικαστικού συστήματος συνδέονται και με την οικονομική ανισότητα, αφού επιτρέπουν στην στους διαπλεκόμενους επιχειρηματίες να διαφεύγουν από το νόμο, εξαγοράζοντας πολιτικούς, συνδικαλιστές, ακόμα και δικαστές. 16 Συνεπώς, ο νομικός φορμαλισμός σε συνδυασμό με την ανεπάρκεια της δικαιοσύνης όχι μόνο ενισχύει την ανισότητα, αλλά και οδηγεί στη χειρότερη μορφή της που είναι η ανισότητα που προκύπτει από την έλλειψη ίσων ευκαιριών σε όλους τους πολίτες και νέους επιχειρηματίες, που έχουν τις γνώσεις, τη θέληση για δουλειά και τη διάθεση για να ρισκάρουν. 17 Ένας επιφανής εισαγγελέας περιέγραψε γλαφυρά την κατάσταση: Στην Ελλάδα ποιος είναι φυλακή; Οι φτωχοί και όσοι δεν έχουν ισχυρές διασυνδέσεις Προτάσεις Η κυβέρνηση χρειάζεται να θέσει τη δικαστική μεταρρύθμιση ως ζήτημα προτεραιότητας και να λάβει άμεσα μέτρα για τη βελτίωση του συστήματος. Υπάρχουν λύσεις με χαμηλό (οικονομικό και πολιτικό) κόστος. Η Ελλάδα όμως δεν πρέπει να χάσει την ευκαιρία που της προσφέρει η σημερινή κρίση. Η κυβέρνηση πρέπει να επανασχεδιάσει το νομικό και δικαστικό της σύστημα στο σύνολό του και να μην περιοριστεί σε οριακές αλλαγές (όπως δυστυχώς φαίνεται να κάνει σε πολλούς τομείς), αφού η χώρα χρειάζεται ρηξικέλευθες τομές και όχι οριακού τύπου μικροβελτιώσεις. Αυτό απαιτεί οργανωμένη δουλειά και τόλμη για να αντιπαρατεθεί με συμφέροντα και κατεστημένες λειτουργίες και συμπεριφορές. αποκεντρωμένου και συγκεντρωτικού συστήματος διαφθοράς). Για παράδειγμα αναφέρεται στον έντυπο τύπο ότι χρειάστηκαν περισσότερες από υπογραφές για να ολοκληρωθεί η πρώτη φάση μίας μεγάλης και καινοτόμης ξενοδοχειακής επένδυσης στην Πελοπόννησο. 16 Η διεθνής βιβλιογραφία επικεντρώνεται κυρίως στις Η.Π.Α. στα τέλη του 19 ου αιώνα πριν τον πρώτο αντιμονοπωλιακό νόμο (Shearman act). 17 Δείτε Glaeser, Scheinkman, και Shleifer (2003) 18 H φράση αυτή αποδίδεται στον αντεισαγγελέα Εφετών Θράκης κ. Βασίλη Φλωρίδη (Καθημερινή, 6 Μαρτίου 2011). 13

14 4.1. Συγκεκριμένα μέτρα Μερικές εφαρμόσιμες ιδέες νομίζω ότι είναι: 1. Περιορισμός Αναβολών. Ένα σοβαρό πρόβλημα των ελληνικών δικαστηρίων είναι η ευκολία με την οποία οι δικαστές επιτρέπουν την αναβολή των υποθέσεων. Η δικαστική διαδικασία με τη θέσπιση ανώτερου ορίου στον αριθμό των αναβολών αποδείχθηκε ότι από μόνη της δεν λύνει το πρόβλημα και ότι ένας νέος νόμος θα ήταν σκόπιμο να επιβάλει στο δικαστή να αιτιολογήσει το λόγο της αναβολής (σήμερα η αναβολή δεν συνεπάγεται κανένα κόστος για το δικαστή). 19 Ο νόμος, επιπλέον, μπορεί να καθορίζει ότι ο ίδιος δικαστής θα πρέπει να δικάσει την εξ αναβολής υπόθεση (σήμερα πολλοί δικαστικοί λειτουργοί αναβάλλουν περίπλοκες νομικά υποθέσεις, ώστε να τις δικάσει κάποιος άλλος συνάδελφος τους). Οι νομικοί εκπρόσωποι του κράτους από την πλευρά τους θα πρέπει βα εξαντλούν κάθε δυνατότητα εκδίκασης μίας υπόθεσης και να μη ζητούν αναβολή για ασήμαντο λόγο. 20 Oι δικαστές θα πρέπει να είναι εξαιρετικά αυστηροί στην ικανοποίηση αιτημάτων αναβολής, ιδιαίτερα όταν προέρχονται από κρατικά όργανα. Επιπλέον οι δικαστές μπορούν να ασκούν το δικαίωμα, που τους δίνει ο νόμος, για έναρξη πειθαρχικής δίωξης σε βάρος των αρμοδίων κρατικών υπαλλήλων για τη μη αποστολή του φακέλου. 21 Το Μεξικό κατόρθωσε να επιταχύνει τη δικαστική διαδικασία απλώς με την καθιέρωση ανώτερου ορίου στον αριθμό αναβολών Σεβασμός στις διακστικές αποφάσεις. Απαιτείται η άμεση συμμόρφωση του Ελληνικού Δημοσίου με τις αποφάσεις των δικαστηρίων. Επιπλέον χρειάζεται μία αλλαγή νοοτροπίας των νομικών εκπροσώπων του Δημοσίου, των δικηγόρων και των δικαστών σε σχέση με τις προσπάθειες που καταβάλλουν ώστε να μην εκετλούνται ακόμα και δικαστικές αποφάσεις που έχουν τελεσιδικήσει. Κράτος που δεν εφαρμόζει τελεσίδικες αποφάσεις δεν μπορεί να ευημερήσει. 19 Στην πραγματικότητα ένας τέτοιος νόμος ισχύει για τις αστικές και εμπορικές διαφορές. Σύμφωνα με το νόμο 241, παράγραφος 1 του Ελληνικού Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, (όπως τροποποιήθηκε το 2001 και τέθηκε σε ισχύ από τον Ιανουάριο του 2002), η ακρόαση μιας υπόθεσης αστικού δικαίου μπορεί να πάρει μόνο μία αναβολή. Λόγω των αυστηρών οδηγιών της διοίκησης των δικαστηρίων τα τελευταία έξι-επτά χρόνια, οι δικαστές πράγματι δεν δίνουν δεύτερη αναβολή. Το Υπουργείο Δικαιοσύνης υποστήριξε πρόσφατα πως ανάλογο ανώτερο όριο θα τεθεί και για τις ποινικές υποθέσεις αλλά κανένας σχετικός νόμος δεν έχει κατατεθεί ακόμη στη Βουλή. 20 Για παράδειγμα ο πιο συνήθης λόγος αναβολής συζήτησης στα διοικητικά δικαστήρια και το Συμβούλιο της Επικρατείας είναι η μη έγκαιρη αποστολή φακέλου με τα στοιχεία της υπόθεσης στον εισηγητή δικαστή. 21 Άρθρα 129 του Κώδικα Διοικητικής Δικονομίας που αφορά στους δικαστές των διοικητικών δικαστηρίων και 24 του π.δ. 18/1989 που αφορά στους δικαστές του Συμβουλίου της Επικρατείας. 22 Δυστυχώς στη Ελλάδα τα δικαστήρια έχουν κρίνει ότι οι περιορισμοί στις αναβολές αντίκεινται στο συνταγματικό δικαίωμα της ανεξαρτησίας των δικαστών. Η κρίση των δικαστών ότι οι διατάξεις του νόμου για τον αριθμό των αναβολών είναι αντισυνταγματικές είναι φυσικά ακραία αν όχι συντεχνιακή και φυσικά πρέπει να αντιμετωπισθεί στην πρώτη αναθεώρηση του Συντάγματος. 14

15 3. Μηχανογράφηση. Η εισαγωγή των νέων τεχνολογιών και της πληροφορικής στο δικαστικό σύστημα είναι επιτακτική. Στην Ελλάδα παρατηρούνται μεγάλες καθυστερήσεις στον τομέα αυτό, ακόμα και για το πιο απλό ζήτημα που είναι η μαγνητοφώνηση των δημόσιων συνεδριάσεων, καθώς και η υποβολή των σχετικών εγγράφων μέσω του διαδικτύου. Τα τρία τελευταία χρόνια, χώρες, όπως η Αλγερία, η Μποτσουάνα και η ΠΓΔΜ, προχώρησαν στη μηχανογράφηση όλων των δικαστηρίων και στην ηλεκτρονική απομαγνητοφώνηση της ακροαματικής διαδικασίας. Στην Ελλάδα ισχύει μόνο για το Πολυμελές Πρωτοδικείο. Η Αυστρία και η Πορτογαλία έχουν υιοθετήσει τεχνολογία που επιτρέπει την ηλεκτρονική αρχειοθέτηση των υποθέσεων και την ηλεκτρονική υποβολή των περισσότερων εγγράφων της δίκης. 23 Επιπλέον τα δικαστήρια μπορούν να παρέχουν on line πληροφορίες για τον ακριβή χρόνο έναρξης της ακροαματικής διαδικασίας, ώστε να περιοριστεί η σπατάλη πόρων, αφού οι αντίδικοι και οι δικηγόροι θα γνωρίζουν τον ακριβή χρόνο έναρξης της συνεδρίασης. 4. Διαφάνεια. Η διαφθορά στα δικαστήρια τροφοδοτείται από τη μη τήρηση των υφιστάμενων κανόνων για τον καθορισμό της ημερομηνίας της συνεδρίασης. Αυτό επιτρέπει στους διάδικους που διαθέτουν δύναμη ή μέσα είτε να επιταχύνουν είτε να καθυστερούν τις δίκες. 24 Αυτό το ζήτημα θα μπορούσε να επιλυθεί εάν τα δικαστήρια δημοσίευαν στο διαδίκτυο ή με κάποιο παραπλήσιο ηλεκτρονικό τρόπο (intranet) πληροφορίες για την πρόοδο όλων των δικών. Δεν είναι μόνο τα περισσότερα δικαστήρια στις υπόλοιπες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης που διαθέτουν ήδη τέτοιου είδους τεχνολογία, αφού από πέρυσι όλα τα δικαστήρια στην ΠΓΔΜ δημοσιεύουν τις πληροφορίες αυτές σε απευθείας σύνδεση. 5. Έλεγχος. Τα ανώτατα δικαστήρια θα μπορούσαν επίσης να θεσπίσουν κανόνες μέτρησης της απόδοσης των δικαστηρίων σε τοπικό επίπεδο με ενίσχυση της πειθαρχικής εξουσίας των Δικαιικών Συμβουλίων για αδικαιολόγητες καθυστερήσεις. Το Υπουργείο Δικαοσύνης ή τα Ανώτατα Δικαστήρια πρέπει να δημοσιεύουν αξιολογικά στοιχεία ανά δικαστήριο, ώστε οι ενδιαφερόμενοι να μπορούν να διαπιστώσουν την αποδοτικότητα των δικαστικών λειτουργών/διοικητικών υπαλλήλων σε πραγματικό χρόνο. Μόνο και μόνο από τη σύγκριση, στην οποία αναγκαστικά θα προβούν τα πρόσωπα που συναλλάσσονται με τις δικαστικές υπηρεσίες (π.χ. δικηγόροι, διάδικοι, δικαστικοί επιμελητές κλπ) όταν αυτοί εντοπίσουν 23 Πρόσφατα (Μάρτιος 2011) ο Υπουργός Δικαιοσύνης ανακοίνωσε ότι η μηχανογράφηση των δικαστηρίων θα θεσμοθετηθεί σύντομα. Το ζήτημα είναι πόσο γρήγορη θα είναι η εφαρμογή του σχετικού νόμου. 24 Στο πλαίσιο, π.χ., πασίγνωστης υπόθεσης διαφθοράς με δωροδοκίες δικηγόρων, εισαγγελέων, διοικητικών δικαστικών υπαλλήλων αλλά και δικαστών, που βγήκε στο φως της δημοσιότητας περίπου δύο χρόνια πριν, αποκαλύφθηκε ότι οι δωροδοκίες έγιναν για να καθυστερήσουν οι συνεδριάσεις και οι υποθέσεις να ανατεθούν σε «φιλικούς δικαστές». Η κατάσταση έκτοτε έχει βελτιωθεί αλλά το σύστημα στερείται ακόμα διαφάνειας. 15

16 μεγάλες διαφορές αποδοτικότητας από δικαστήριο σε δικαστήριο, τότε οι δικαστικές υπηρεσίες ως διοικητικές ολότητες -δηλαδή τόσο οι δικαστές ως προς το χρόνο έκδοσης των αποφάσεών τους, όσο και οι γραμματείς ως προς το χρόνο διενέργειας διαδικαστικών πράξεων (π.χ. χρόνο κατάθεσης δικογράφων, καθαρογράφησης αποφάσεων, έκδοσης πιστοποιητικών κλπ.)- θα μπορούσαν να αυτοβελτιωθούν σε όλους τους τομείς της δράσης τους. 6. Κόστος. Η δικαστική διαδικασία στην Ελλάδα καθυστερεί, επειδή οι περισσότερες πρωτόδικες αποφάσεις εφεσιβάλλονται, αν και στη συντριπτική τους πλειοψηφία οι αποφάσεις των εφετείων είναι σύμφωνες με αυτές των πρωτοδικείων. Αυτό παρατηρείται, διότι το κόστος της έφεσης είναι μηδαμινό. Το πρόβλημα παρουσιάζεται σε πολλές χώρες και είναι δύσκολο να αντιμετωπιστεί επειδή άπτεται στις συνταγματικές εγγυήσεις και τα δικαιώματα των πολιτών για πρόσβαση στην δικαιοσύνη. Παρ όλα αυτά, μεταρρυθμίσεις σε άλλες χώρες δείχνουν ότι υπάρχουν τρόποι να επιταχυνθεί η διαδικασία. Η Βουλγαρία πέρασε πρόσφατα νόμο που δίνει τη δυνατότητα στον πρόεδρο του δικαστηρίου να απορρίπτει μια έφεση εάν υπάρχει ισχυρό δικαστικό προηγούμενο ή εάν είναι σαφές ότι κάποιος από τους αντίδικους εφεσιβάλει την πρωτόδικη απόφαση για να καθυστερήσει την εκτέλεση. Άλλες χώρες έχουν αυξήσει το οικονομικό κόστος των εφέσεων. Μια λογική αύξηση του κόστους της έφεσης μπορεί να επιταχύνει σημαντικά τη δικαστική διαδικασία, απελευθερώνοντας το χρόνο των δικαστηρίων για τις σημαντικές υποθέσεις. 7. Κίνητρα. Στο ελληνικό δικαστικό σύστημα πρέπει να θεσμοθετηθούν κίνητρα αποφυγής των δικαστικών διενέξεων. Ένα καλό παράδειγμα είναι να ενισχυθούν οι αρμοδιότητες των Ανεξάρτητων Αρχών, όπως η Επιτροπή Ανταγωνισμού ή η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, που θα μπορούσαν να δίνουν στις εταιρίες τη δυνατότητα να πληρώνουν το πρόστιμο με σημαντική έκπτωση σε περίπτωση που παραιτηθούν του δικαιώματος προσφυγής ή και έφεσης Νομική Σταθερότητα. Μετά από καθυστέρηση ετών, η νέα κυβέρνηση θεσμοθέτησε την πρότυπη δίκη. 26 Η μεταρρύθμιση αυτή είναι σημαντική. Φαίνεται, όμως, να έχει αδυναμίες στο βαθμό που έχει πολύ περιορισμένους τομείς εφαρμογής. Η κυβέρνηση πρέπει να δείξει τόλμη και να επεκτείνει τις υποθέσεις εφαρμογής της πρότυπης δίκης. Μελέτες δείχνουν ότι το δεδικασμένο (precedent) επιταχύνει την απονομή δικαιοσύνης, περιορίζει το κόστος 25 Η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς εξετάζει σοβαρά το ενδεχόμενο να υιοθετήσει αυτή την πρακτική. 26 Σύμφωνα με το θεσμό, μια υπάλληλος, π.χ., μπορεί να μηνύσει τον εργοδότη της για αδικαιολόγητη μη καταβολή επιδόματος. Αν κερδίσει τη δίκη, οι συνάδελφοι της μπορούν να επωφεληθούν από την απόφαση χωρίς να χρειαστεί να καταφύγουν ξανά στο δικαστήριο. 16

17 απονομής της δικαιοσύνης και, πρωτίστως, μειώνει την αβεβαιότητα σχετικά με τις δικαστικές αποφάσεις και κατά συνέπεια το πεδίο εφαρμογής της πρότυπης δίκης πρέπει να επεκταθεί. 27 Το δεδικασμένο και η νομική σταθερότητα είναι ιδιαίτερα σημαντικές για την προσέλκυση νέων επενδύσεων και την ενίσχυση της επιχειρηματικότητας. 28 Είναι λοιπόν απαραίτητο τα ανώτατα δικαστήρια να καθιερώσουν ένα καθεστώς νομικής σταθερότητας. 9. Διοικητική Αναδιάρθρωση. Η Ελλάδα πρέπει να προβεί σε χωροταξική αναδιάρθρωση όλων των δικαστηρίων της χώρας, δεδομένου ότι ο τοπικός χάρτης αρμοδιότητάς τους ανάγεται στην εποχή του Όθωνα. Χρήσιμο εργαλείο για το σκοπό αυτό μπορεί να αποδειχθεί ο θεσμός των μεταβατικών δικαστηρίων, ο οποίος επινοήθηκε για την εξυπηρέτηση των πολιτών που κατοικούν στις παραμεθόριες και αραιοκατοικημένες περιοχές της Ελλάδας. Αν η λογική αυτή επεκταθεί και στα ανώτερα δικαστήρια, ενδέχεται να βοηθήσει σημαντικά στην επιτάχυνση της απονομής της δικαιοσύνης. 10. Εκπαίδευση. Στην Ελλάδα, όπως σε πολλές άλλες χώρες, οι δικαστές στερούνται συνήθως εξειδικευμένης γνώσης σε σύγχρονες εταιρικές πρακτικές χρηματοδότησης και λογιστικής, ζητήματα ανταγωνισμού και χρηματιστηριακές απάτες. Συνεπώς οι σημαντικές περιπτώσεις καθυστερούν λόγω ελλιπούς εμπειρίας. Το παράδειγμα άλλων χωρών φανερώνει ότι τα προγράμματα κατάρτισης δικαστών είναι ιδιαιτέρως αποτελεσματικά. 29 Η πολιτεία θα πρέπει άμεσα να αναμορφώσει το πρόγραμμα της Σχολής Δικαστών και Εισαγγελέων και να προσθέσει στο πρόγραμμα σπουδών μαθήματα στην εταιρική χρηματοοικονομική, στον ανταγωνισμό, στην εποπτεία των κεφαλαιαγορών, στη λογιστική, κλπ. Επιπλέον, σε συνεργασία με τα πανεπιστήμια, το Υπουργείο Δικαιοσύνης θα μπορούσε να σχεδιάσει executive σεμιναριακά μαθήματα για νέους δικαστές Μια ριζοσπαστική πρόταση 27 Δείτε παραδείγματος χάριν Gennaioli και Shleifer (2007a, 2007b). 28 Το δικαστικό προηγούμενο συνδέεται συνήθως με το άγραφο δίκαιο. Παρόλα αυτά το δικαστικό προηγούμενο αποτελεί πηγή νομοθεσίας σε πολλές χώρες με νομικό σύστημα βασισμένο στον αστικό κώδικα. Θα μπορούσε κανείς να υποστηρίξει ότι, σε μια χώρα όπως η Ελλάδα, το θέμα είναι εάν οι δικαστές τηρούν τους νόμους και τις διατάξεις τους. Ούτως ή άλλως, ένα θεμελιώδες πρόβλημα του ελληνικού νομικού συστήματος είναι η έλλειψη προβλεψιμότητας και νομικής σταθερότητας. Αυτό θα ήταν δυνατό, εάν οι πρόεδροι και οι προϊστάμενοι δικαστηρίων παρείχαν συγκεκριμένες και σαφώς καθορισμένες οδηγίες. 29 Παραδείγματος χάριν, η έρευνα που μελετά τον αντίκτυπο ενός σημαντικού επιμορφωτικού προγράμματος δικαστών στο Πακιστάν δείχνει ότι το κόστος του προγράμματος (περίπου 0,1 του ΑΕΠ) ήταν μικρότερο από το αντιστάθμισμα σε επιτάχυνση της δικαστικής διαδικασίας και αύξηση στην παραγωγικότητα περίπου 0,5% του ΑΕΠ (Chemin, 2009). 17

18 Οι συνθήκες χάους στα διοικητικά δικαστήρια οφείλονται σε μεγάλο ποσοστό στις υποθέσεις που εκκρεμούν για μεγάλο χρονικό διάστημα μεταξύ κράτους και άλλων δημόσιων υπηρεσιών (ΔΕΚΟ, δήμων, νομαρχιών) και των εταιρειών του ιδιωτικού τομέα για πάσης φύσης δημόσια έργα. Στη συντριπτική πλειοψηφία των περιπτώσεων αυτών, η ευθύνη ανήκει στις κρατικές υπηρεσίες και οργανισμούς. Το κράτος αρνείται να πληρώσει ακόμα και πιστοποιημένες υποχρεώσεις. (Τα χρέη του δημοσίου για βεβαιωμένες εργασίες μόνον για τον κατασκευαστικό τομέα υπολογίζονται σε 1,8 δις ευρώ). Με αυτό τον τρόπο, οδηγεί τις αντισυμβαλλόμενες εταιρείες στη δικαιοσύνη και στη συνέχεια χρησιμοποιεί την άσκηση ένδικων μέσων για να καθυστερήσει τις πληρωμές. Αυτό συνεπάγεται σημαντικές δαπάνες για την οικονομία και μεσοπρόθεσμα επιβαρύνει και το ίδιο το κράτος, καθώς, όταν τελεσιδικήσει η απόφαση, αναγκάζεται να καταβάλει και υψηλούς τόκους. Η κυβέρνηση πρέπει να συνεργαστεί σε αυτό το ζήτημα με τους πιστωτές της (ΔΝΤ, ΕΚΤ και ΕΕ), και να εκπληρώσει άμεσα τις υποχρεώσεις της με συμβιβαστική διαδικασία. Η συγκεκριμένη επιλογή θα αποβεί προς όφελος όλων. Οι δημόσιες υπηρεσίες εξοικονομούν τους υψηλούς τόκους που θα πρέπει να καταβάλουν στους αντίδικους, όταν εκδικαστούν οι υποθέσεις και επιδικαστούν οι απαιτήσεις. Επιπλέον, εάν η κυβέρνηση εξοφλήσει τις οφειλές της σήμερα, μπορεί να ζητήσει από τους αντισυμβαλλόμενους να αποποιηθούν μέρος των αξιώσεών τους. Αυτή η πρακτική θα ενεργούσε επίσης ως τονωτική ένεση στην αγορά και θα ήταν ευεργετική για όλους τους τομείς της οικονομίας. Θα αποτελούσε, επίσης, πολύ ευνοϊκή ρύθμιση για το τραπεζικό σύστημα, καθώς πολλές εταιρίες έχουν εκχωρήσει τις απαιτήσεις τους κατά του κράτους για τη χρηματοδότησή τους. Επιπλέον η πρόταση αυτή θα μειώσει το νοσηρό φαινόμενο της συναλλαγής μεταξύ επιχειρηματιών και κρατικών αξιωματούχων (λ.χ. δημάρχων, διευθυντών ΔΕΚΟ) οι οποίοι λαμβάνουν χρήματα κάτω από το τραπέζι προκειμένου να ικανοποιήσουν κατά προτεραιότητα τους «φίλους» τους και τους πολιτικούς τους σπόνσορες. 5. Συμπέρασμα Σημαντικό τροχοπέδη της ανάπτυξης στην Ελλάδα είναι το αναχρονιστικό δικαιικό σύστημα με κύρια χαρακτηριστικά την ανεπάρκεια των δικαστηρίων και την αντιφατικότητα των νόμων και των δικαστικών αποφάσεων, που εμποδίζουν την επιχειρηματικότητα, τις επενδύσεις, και την ανάπτυξη της οικονομίας. Η Ελλάδα καλείται να παραδειγματιστεί από την εμπειρία άλλων χωρών, οι οποίες υιοθέτησαν πρακτικές βελτίωσης του δικαστικού τους συστήματος, μέσω της μηχανοργάνωσης, των επιμορφωτικών προγραμμάτων για δικαστές 18

19 και τον περιορισμό των αναβολών, αποκομίζοντας σημαντικά οφέλη. Αν και η αναμόρφωση του κράτους δικαίου είναι όρος για την επιτυχία του προγράμματος οικονομικής μεταρρύθμισης, τη διαμόρφωση δίκαιης κοινωνίας, την ενίσχυση του αστικού κεφαλαίου και την αποκατάσταση του αισθήματος δικαίου, δυστυχώς, η βαθιά τομή για την επιτάχυνση της δικαστικής διαδικασίας δεν περιλαμβάνεται στην ημερήσια διάταξη της ελληνικής κυβέρνησης και των δανειστών της (ΔΝΤ, ΕΚΤ, χώρες της ΕΕ). Στον τομέα αυτό είναι η ώρα για ριζικό επαναπροσδιορισμό της πολιτικής της κυβέρνησης προς όφελος φυσικά των πολιτών και της ανάπτυξης. It s the justice, stupid! Bιβλιογραφία Acemoglu, Daron; Johnson, Simon, and James A. Robinson. (2005). "Institutions as the Fundamental Cause of Long-Run Growth?" in The Handbook of Economic Growth, ed., Philippe Aghion and Steve Durlauf, Amsterdam, Netherlands: North-Holland. Alfaro, Laura; Kalemli-Ozkan, Sebnem, and Volosovych, Vadym. (2008). "Why Doesn't Capital Flow from Rich to Poor Countries? An Empirical Investigation." Review of Economics and Statistics, 90(2): Ardagna, Silvia, and Lusardi, Annamaria. (2008). "Explaining International Differences in Entrepreneurship: The Role of Individual Characteristics and Regulatory Constraints," NBER Working Paper Bae, Kee-Hog, and Goyal Vidhan K. (2009). Creditor Rights, Enforcement, and Bank Loans. Journal of Finance, 64(2): Chemin, Matthieu, (2009). The Impact of the Judiciary on Entrepreneurship: Evaluation of Pakistan's "Access to Justice" Program, Journal of Public Economics, 93(1-2): Ciccone, Antonio, and Papaioannou, Elias. (2006), Adjustment to Target Capital, Finance, and Growth, CEPR DP Ciccone, Antonio, and Papaioannou, Elias. (2007), Red Tape and Delayed Entry, Journal of the European Economic Association (Papers and Proceedings), 5(2-3): Ciccone, Antonio, and Papaioannou, Elias. (2010), Estimating Cross-Country Cross- Industry Models Using Benchmark Industry Characteristics, CEPR DP Claessens, Stijn, and Laeven, Luc. (2003). "Financial Development, Property Rights, and Growth." Journal of Finance, 58(6): Djankov, Simeon; La Porta, Rafael; López-de-Silanes, Florencio and Shleifer, Andrei. (2003). "Courts." Quarterly Journal of Economics, 118(2):

20 Djankov, Simeon; McLiesh, Caralee and Shleifer, Andrei. (2007). "Private Credit in 129 Countries." Journal of Financial Economics, 84(2): Gennaoioli, Nicola, and Shleifer, Andrei. (2007a). Overruling and the Instability of Law, Journal of Comparative Economics, 35(2): Gennaoioli, Nicola, and Shleifer, Andrei. (2007b). The Evolution of Common Law, Journal of Political Economy, 115(1): Glaeser, Edward; Scheinkman, Jose, and Shleifer, Andrei. (2003). The Injustice of Inequality Journal of Monetary Economics: Carnegie-Rochester Series on Public Policy, 50(1): La Porta, Rafael; Lopez-de-Silanes, Florencio; Shleifer, Andrei and Vishny, Robert. (1997). "Legal Determinants of External Finance." Journal of Finance, 53(1): La Porta, Rafael; Lopez-de-Silanes, Florencio; Shleifer, Andrei, and Robert Vishny. (1998). "Law and Finance." Journal of Political Economy, 106(6): Lerner, Josh, and Schoar, Antoinette (2005). Does Legal Enforcement Affect Financial Transactions? The Contractual Channel in Private Equity Quarterly Journal of Economics, 120(1): Nunn, Nathan. (2007). "Relationship-Specificity, Incomplete Contracts and the Pattern of Trade," Quarterly Journal of Economics, 122(2): Papaioannou, Elias. (2009), "What Drives International Financial Flows? Politics, Institutions and Other Determinants," Journal of Development Economics, 88(2): Shleifer, Andrei, and Vishny, Robert (1993). Corruption. Quarterly Journal of Economics, 108(3): Spamann, Holger (2009). The "Antidirector Rights Index" Revisited, Review of Financial Studies, 23(2):

ΔΕΙΚΤΗΣ ΑΝΤΙΛΗΨΗΣ ΔΙΑΦΘΟΡΑΣ 2014

ΔΕΙΚΤΗΣ ΑΝΤΙΛΗΨΗΣ ΔΙΑΦΘΟΡΑΣ 2014 ΔΕΙΚΤΗΣ ΑΝΤΙΛΗΨΗΣ ΔΙΑΦΘΟΡΑΣ 2014 ΔΕΙΚΤΗΣ ΑΝΤΙΛΗΨΗΣ ΔΙΑΦΘΟΡΑΣ 2014 CPI 2014 Βαθμολογεί και κατατάσσει 175 χώρες και περιοχές ανά τον κόσμο σχετικά με την αντίληψη που υπάρχει για το επίπεδο διαφθοράς στο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΡΑΣΗ 2 «ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ»

ΔΡΑΣΗ 2 «ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ» ΔΡΑΣΗ 2 «ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ» ΚΑΝΟΝΕΣ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗΣ ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΤΟΣ 2012 Στο πλαίσιο της υπογραφής των Συμβάσεων Επιχορήγησης, του Προγράμματος της Ε.Ε. «Νέα Γενιά σε Δράση» 2007

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΣ: Η Κρυμμένη Δύναμη

ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΣ: Η Κρυμμένη Δύναμη ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΣ: Η Κρυμμένη Δύναμη ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΣ: Η Κρυμμένη Δύναμη ΗΜΕΡΙΔΑ ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ VOLUNTEERISM: ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΒΡΕΤΑΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ The Hidden Power Τετάρτη 10 Φεβρουαρίου Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών Εθελοντισμός

Διαβάστε περισσότερα

BIOTAYTOTHTA Βιομετρικά χαρακτηριστικά για ταυτοποίηση ατόμων σε ελεγχόμενους χώρους πρόσβασης. G4S Telematix S.A. 31/01/2014

BIOTAYTOTHTA Βιομετρικά χαρακτηριστικά για ταυτοποίηση ατόμων σε ελεγχόμενους χώρους πρόσβασης. G4S Telematix S.A. 31/01/2014 BIOTAYTOTHTA Βιομετρικά χαρακτηριστικά για ταυτοποίηση ατόμων σε ελεγχόμενους χώρους πρόσβασης G4S Telematix S.A. 31/01/2014 G4S Worldwide North America Canada United States UK & Ireland Guernsey Ireland

Διαβάστε περισσότερα

Οι Ευρωπαϊκές πολιτικές για την επαγγελματική εκπαίδευση και κατάρτιση. Θεσσαλονίκη 10 Δεκεμβρίου 2016 Λουκάς Ζαχείλας, Επικεφαλής Τομέα DSI, Cedefop

Οι Ευρωπαϊκές πολιτικές για την επαγγελματική εκπαίδευση και κατάρτιση. Θεσσαλονίκη 10 Δεκεμβρίου 2016 Λουκάς Ζαχείλας, Επικεφαλής Τομέα DSI, Cedefop Οι Ευρωπαϊκές πολιτικές για την επαγγελματική εκπαίδευση και κατάρτιση Θεσσαλονίκη 10 Δεκεμβρίου 2016 Λουκάς Ζαχείλας, Επικεφαλής Τομέα DSI, Cedefop Οι σύγχρονες προκλήσεις Λουκάς Ζαχείλας, Cedefop 2 ΑΝΕΡΓΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗΣ ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΗ ΝΑ ΠΛΗΡΩΣΕΙ ΕΑΝ ΔΕΝ ΛΑΒΕΙ ΤΟ ΝΟΜΙΜΟ ΠΑΡΑΣΤΑΤΙΚΟ ΣΤΟΙΧΕΙΟ (ΑΠΟΔΕΙΞΗ - ΤΙΜΟΛΟΓΙΟ).

Ο ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗΣ ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΗ ΝΑ ΠΛΗΡΩΣΕΙ ΕΑΝ ΔΕΝ ΛΑΒΕΙ ΤΟ ΝΟΜΙΜΟ ΠΑΡΑΣΤΑΤΙΚΟ ΣΤΟΙΧΕΙΟ (ΑΠΟΔΕΙΞΗ - ΤΙΜΟΛΟΓΙΟ). Ο ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗΣ ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΗ ΝΑ ΠΛΗΡΩΣΕΙ ΕΑΝ ΔΕΝ ΛΑΒΕΙ ΤΟ ΝΟΜΙΜΟ ΠΑΡΑΣΤΑΤΙΚΟ ΣΤΟΙΧΕΙΟ (ΑΠΟΔΕΙΞΗ - ΤΙΜΟΛΟΓΙΟ). ΟΤΕ ALLO Η ΟΤΕ ALLO κυκλοφορεί στις ονομαστικές αξίες των 3,00 και 6,00 με διαθέσιμο χρόνο

Διαβάστε περισσότερα

Το τρίγωνο της Μακρο-οικονομίας

Το τρίγωνο της Μακρο-οικονομίας Το τρίγωνο της Μακρο-οικονομίας Πραγματικό ΑΕΠ, Υ Ανεργία, u Πληθωρισμός, π Πρόβλημα: Συνήθως δεν μεταβάλλονται όλα μαζί ευνοϊκά Π.χ. πληθωρισμός και ΑΕΠ ομόρροπα Πληθωρισμός και ανεργία αντίρροπα ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗΣ ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΗ ΝΑ ΠΛΗΡΩΣΕΙ ΕΑΝ ΔΕΝ ΛΑΒΕΙ ΤΟ ΝΟΜΙΜΟ ΠΑΡΑΣΤΑΤΙΚΟ ΣΤΟΙΧΕΙΟ (ΑΠΟΔΕΙΞΗ - ΤΙΜΟΛΟΓΙΟ).

Ο ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗΣ ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΗ ΝΑ ΠΛΗΡΩΣΕΙ ΕΑΝ ΔΕΝ ΛΑΒΕΙ ΤΟ ΝΟΜΙΜΟ ΠΑΡΑΣΤΑΤΙΚΟ ΣΤΟΙΧΕΙΟ (ΑΠΟΔΕΙΞΗ - ΤΙΜΟΛΟΓΙΟ). Ο ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗΣ ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΗ ΝΑ ΠΛΗΡΩΣΕΙ ΕΑΝ ΔΕΝ ΛΑΒΕΙ ΤΟ ΝΟΜΙΜΟ ΠΑΡΑΣΤΑΤΙΚΟ ΣΤΟΙΧΕΙΟ (ΑΠΟΔΕΙΞΗ - ΤΙΜΟΛΟΓΙΟ). Οι χρεώσεις του Τιμοκαταλόγου δεν συμπεριλαμβάνουν το Τέλος Συνδρομητών Σταθερής Τηλεφωνίας

Διαβάστε περισσότερα

ΤΥΡΙ - ΑΥΣΤΡΑΛΙΑ. Η προστατευόμενη ονομασία προέλευσης «φέτα», ως γνωστόν δεν αναγνωρίζεται σε χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης όπως είναι η Αυστραλία.

ΤΥΡΙ - ΑΥΣΤΡΑΛΙΑ. Η προστατευόμενη ονομασία προέλευσης «φέτα», ως γνωστόν δεν αναγνωρίζεται σε χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης όπως είναι η Αυστραλία. ΤΥΡΙ - ΑΥΣΤΡΑΛΙΑ Η προστατευόμενη ονομασία προέλευσης «φέτα», ως γνωστόν δεν αναγνωρίζεται σε χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης όπως είναι η Αυστραλία. Σχετική απόφαση του Οργάνου Επίλυσης Διαφορών του ΠΟΕ

Διαβάστε περισσότερα

Ζ ΕΞΑΜΗΝΟ ΔΙΑΛΕΞΗ 2 ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

Ζ ΕΞΑΜΗΝΟ ΔΙΑΛΕΞΗ 2 ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Ζ ΕΞΑΜΗΝΟ 2010-2011 ΔΙΑΛΕΞΗ 2 ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 2007 Σύνολο Εργοδότες Πηγή: ΕΣΥΕ, Έρευνα Εργατικού δυναμικού Εργαζόμενοι για δικό τους λογαριασμό Μισθωτοί (με μισθό ή ημερομίσθιο) Συμβοηθούντα

Διαβάστε περισσότερα

Express Plus Express. Expedited

Express Plus Express. Expedited number for your Zones Code Albania AL 7 7 Algeria DZ 7 7 American Samoa AS 7 7 Andorra AD 4 Angola AO 7 1 Anguilla AI 7 7 Antigua and Barbuda AG 7 7 Argentina AR + 7 7 7 207 Armenia AM 7 7 Aruba AW 7 7

Διαβάστε περισσότερα

ΣΩΜΑ ΠΡΟΣΚΟΠΩΝ ΚΥΠΡΟΥ

ΣΩΜΑ ΠΡΟΣΚΟΠΩΝ ΚΥΠΡΟΥ Υπό την Υψηλή Προστασία του Προέδρου της Κυπριακής ημοκρατίας ΣΩΜΑ ΠΡΟΣΚΟΠΩΝ ΚΥΠΡΟΥ ΓΕΝΙΚΟΣ ΕΦΟΡΟΣ Στρατηγικός Συνεργάτης Σ.Π.Κ. Λευκωσία, 8 Οκτωβρίου 2015 Αρ. Πρωτ.: 2015/0582 Αρ. Φακ.: 260 ΠΡΟΣ: - -

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗΣ ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΗ ΝΑ ΠΛΗΡΩΣΕΙ ΕΑΝ ΔΕΝ ΛΑΒΕΙ ΤΟ ΝΟΜΙΜΟ ΠΑΡΑΣΤΑΤΙΚΟ ΣΤΟΙΧΕΙΟ (ΑΠΟΔΕΙΞΗ - ΤΙΜΟΛΟΓΙΟ).

Ο ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗΣ ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΗ ΝΑ ΠΛΗΡΩΣΕΙ ΕΑΝ ΔΕΝ ΛΑΒΕΙ ΤΟ ΝΟΜΙΜΟ ΠΑΡΑΣΤΑΤΙΚΟ ΣΤΟΙΧΕΙΟ (ΑΠΟΔΕΙΞΗ - ΤΙΜΟΛΟΓΙΟ). Ο ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗΣ ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΗ ΝΑ ΠΛΗΡΩΣΕΙ ΕΑΝ ΔΕΝ ΛΑΒΕΙ ΤΟ ΝΟΜΙΜΟ ΠΑΡΑΣΤΑΤΙΚΟ ΣΤΟΙΧΕΙΟ (ΑΠΟΔΕΙΞΗ - ΤΙΜΟΛΟΓΙΟ). ΟΤΕ ΧΡΟΝΟΚΑΡΤΑ Η ΟΤ Ε ΧΡΟΝΟΚΑΡΤ Α κυκλοφορεί στις ονομαστικές αξίες των 6,00 13,00 και

Διαβάστε περισσότερα

Οι Ευρωπαϊκές πολιτικές δια βίου μάθησης. Το Ευρωπαϊκό και το Εθνικό Πλαίσιο Προσόντων

Οι Ευρωπαϊκές πολιτικές δια βίου μάθησης. Το Ευρωπαϊκό και το Εθνικό Πλαίσιο Προσόντων Οι Ευρωπαϊκές πολιτικές δια βίου μάθησης. Το Ευρωπαϊκό και το Εθνικό Πλαίσιο Προσόντων Θεσσαλονίκη 3 Δεκεμβρίου 2010, Cedefop, Ανώτερος εμπειρογνώμων, σε θέματα προσόντων και μαθησιακών αποτελεσμάτων loukas.zahilas@cedefop.europa.eu

Διαβάστε περισσότερα

Το Εθνικό Πλαίσιο Προσόντων και η αντιστοίχισή του με το Ευρωπαϊκό Πλαίσιο Προσόντων

Το Εθνικό Πλαίσιο Προσόντων και η αντιστοίχισή του με το Ευρωπαϊκό Πλαίσιο Προσόντων Το Εθνικό Πλαίσιο Προσόντων και η αντιστοίχισή του με το Ευρωπαϊκό Πλαίσιο Προσόντων Πρόεδρος του Εθνικού Οργανισμού Πιστοποίησης Προσόντων και Επαγγελματικού Προσανατολισμού (Ε.Ο.Π.Π.Ε.Π.) Τι σημαίνει

Διαβάστε περισσότερα

Τί είναι Γεωθερμική Ενέργεια; (What is Geothermal Energy?)

Τί είναι Γεωθερμική Ενέργεια; (What is Geothermal Energy?) Τί είναι Γεωθερμική Ενέργεια; (What is Geothermal Energy?) Συγγραφή : Mary H. Dickson και Mario Fanelli Istituto di Geoscienze e Georisorse, CNR, Pisa, Italy Μετάφραση : Μιχάλης Φυτίκας και Μαρία Παπαχρήστου

Διαβάστε περισσότερα

MIDWEEK REGULAR COUPON

MIDWEEK REGULAR COUPON 3-WAY ODDS (1X2) 1 / 2 1 X 2 MIDWEEK REGULAR COUPON DOUBLE CHANCE TOTALS 2.5 1ST HALF - 3-WAY HT/FT BOTH TEAMS TO SCORE 1/ 12 /2 2.5-2.5+ 01 0/ 02 1-1 /-1 2-1 1-/ /-/ 2-/ 2-2 /-2 1-2 ++ -- 1X 12 X2 U O

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικά Συστήματα. Χαρίκλεια Τσαλαπάτα, 21/5/2012

Εκπαιδευτικά Συστήματα. Χαρίκλεια Τσαλαπάτα, 21/5/2012 Εκπαιδευτικά Συστήματα Χαρίκλεια Τσαλαπάτα, 21/5/2012 PISA: Program for International Student Assessment PISA: Ευρήματα έρευνας για τις ακαδημαϊκές γνώσεις μαθητών 15 ετών Επανάληψη από προηγούμενο μάθημα:

Διαβάστε περισσότερα

ΕCVET & ελληνική πραγματικότητα: όρια, δυνατότητες και προοπτικές στην εποχή της κρίσης

ΕCVET & ελληνική πραγματικότητα: όρια, δυνατότητες και προοπτικές στην εποχή της κρίσης ΕCVET & ελληνική πραγματικότητα: όρια, δυνατότητες και προοπτικές στην εποχή της κρίσης Νίκος Φωτόπουλος Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας - Κέντρο Ανάπτυξης Εκπαιδευτικής Πολιτικής ΓΣΕΕ η υφιστάμενη κοινωνική

Διαβάστε περισσότερα

Επενδύσεις σε διεθνείς κεφαλαιαγορές. Οφέλη διεθνών επενδύσεων

Επενδύσεις σε διεθνείς κεφαλαιαγορές. Οφέλη διεθνών επενδύσεων Επενδύσεις σε διεθνείς κεφαλαιαγορές Οφέλη διεθνών επενδύσεων Μεγάλη αύξηση σε ξένες επενδύσεις τα τελευταία χρόνια λόγω διεθνοποίησης αγορών Γιατί γίνονται διεθνείς επενδύσεις; Οικονοµικοί, πολιτικοί,

Διαβάστε περισσότερα

Η φορολογία ακινήτων

Η φορολογία ακινήτων www.pwc.gr Η φορολογία ακινήτων Υπό το πρίσμα διεθνών τάσεων Athens Prodexpo 2 Οκτωβρίου 2013 «Η Φορολογία Ακινήτων στην Ελλάδα είναι χαμηλή» Athens Prodexpo 2 Οκτωβρίου 2013 Slide 2 Στοιχεία ΟΟΣΑ προ

Διαβάστε περισσότερα

PISA: Program for International Student Assessment

PISA: Program for International Student Assessment PISA: Program for International Student Assessment Γιατί; Ειδικές δυσκολίες στην ανάπτυξη μαθηματικής γνώσης: PISA PISA: Programme for International Student Assessment προωθείται από τον ΟΟΣΑ Κάθε 3 χρόνια:

Διαβάστε περισσότερα

Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΤΗΣ ΡΩΣΙΑΣ

Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΤΗΣ ΡΩΣΙΑΣ ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΤΗ ΜΟΣΧΑ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΤΗΣ ΡΩΣΙΑΣ Συνοπτική παρουσίαση στοιχείων 2012 Ο ΧΑΡΤΗΣ ΤΗΣ ΡΩΣΙΑΣ ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΧΩΡΑΣ Πληθυσμός 142,9 εκ Έκταση:

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΑΝΑΠΤΥΞΗΣΤΗ ΙΕΘΝΗΟΙΚΟΝΟΜΙΑ: ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΕΣΤΑΣΕΙΣ. Α. Μπαρτζώκας 23 Μαρτίου 2009

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΑΝΑΠΤΥΞΗΣΤΗ ΙΕΘΝΗΟΙΚΟΝΟΜΙΑ: ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΕΣΤΑΣΕΙΣ. Α. Μπαρτζώκας 23 Μαρτίου 2009 ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΑΝΑΠΤΥΞΗΣΤΗ ΙΕΘΝΗΟΙΚΟΝΟΜΙΑ: ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΕΣΤΑΣΕΙΣ Α. Μπαρτζώκας 23 Μαρτίου 2009 Τι είναι η Οικονοµική Ανάπτυξη; 2 Οικονοµική µεγέθυνση Αύξηση εµπορίου και επενδύσεων Οικονοµική ανάπτυξη εκβιοµηχάνιση

Διαβάστε περισσότερα

Αυτόματη ανταλλαγή πληροφοριών Common Reporting Standard. Σωτήρης Γιούσιος Senior Tax Partner

Αυτόματη ανταλλαγή πληροφοριών Common Reporting Standard. Σωτήρης Γιούσιος Senior Tax Partner Αυτόματη ανταλλαγή πληροφοριών Common Reporting Standard Σωτήρης Γιούσιος Senior Tax Partner Νομοθετικό πλαίσιο Επέκταση του πεδίου εφαρμογής της αυτόματης ανταλλαγής πληροφοριών στην Οδηγία 2011/16/ΕΕ,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4: ΒΑΣΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑΤΑ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4: ΒΑΣΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑΤΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4: ΒΑΣΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑΤΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Έχοντας ως εδώ εξετάσει ορισμένα κεντρικά προκαταρκτικά ζητήματα της οικονομικής ανάπτυξης, θα στραφούμε τώρα στα πρίσματα θέασης και κατανόησης της αύξησης

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Σύστηµα Υγείας Αξιολόγηση Υπό την Διεθνή Εµπειρία

Ελληνικό Σύστηµα Υγείας Αξιολόγηση Υπό την Διεθνή Εµπειρία Ελληνικό Σύστηµα Υγείας Αξιολόγηση Υπό την Διεθνή Εµπειρία Νίκος Μανιαδάκης BSc, ΜSc, PhD, FESC Καθηγητής & Διευθυντής Τοµέας Οργάνωσης και Διοίκησης Υπηρεσιών Υγείας Εθνική Σχολή Δηµόσιας Υγείας ΔΙΕΘΝΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ ΣΤΙΣ ΕΝΟΠΛΕΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ

ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ ΣΤΙΣ ΕΝΟΠΛΕΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ ΣΤΙΣ ΕΝΟΠΛΕΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ Το μέγεθος της διαφθοράς στην Άμυνα παγκοσμίως είναι τεράστιο: $ 20 δις. σύμφωνα με την Παγκόσμια Τράπεζα και του Stockholm International Peace Research Institute (SIPRI)

Διαβάστε περισσότερα

Business Control. #1-Σεπτ 2015

Business Control. #1-Σεπτ 2015 Business Control Τα νέο πρόγραμμα Business Control Οικονομικά Προγράμματα Business Control 300 Μηνιαίο Πάγιο (με ΦΠΑ 23%) 9,90 Δωρεάν Χρόνος ΠΡΟΣ ΟΛΟΥΣ 300' Δωρεάν Μηνύματα 60 Δωρεάν ενδοεπικοινωνία 1500

Διαβάστε περισσότερα

Αίτηση Εγγραφής Μέλους Application for Candidate Membership

Αίτηση Εγγραφής Μέλους Application for Candidate Membership Applicants Copy Αίτηση Εγγραφής Μέλους Application for Candidate Membership TO PROVIDE DEVELOPMENT OPPORTUNITIES THAT EMPOWER YOUNG PEOPLE TO CREATE A POSSITIVE CHANGE Αγαπητά μέλη και φίλοι, Αν επιθυμείτε

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΓΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΑΡΙΘΜΟΣ ΣΥΜΜΕΤΕΧΟΝΤΩΝ ΕΠΙΧΟΡΗΓΗΣΗ ΓΙΑ ΔΑΠΑΝΕΣ ΤΑΞΙΔΙΟΥ ΗΜΕΡΗΣΙΑ ΑΤΟΜΙΚΗ ΕΠΙΧΟΡΗΓΗΣΗ

ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΓΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΑΡΙΘΜΟΣ ΣΥΜΜΕΤΕΧΟΝΤΩΝ ΕΠΙΧΟΡΗΓΗΣΗ ΓΙΑ ΔΑΠΑΝΕΣ ΤΑΞΙΔΙΟΥ ΗΜΕΡΗΣΙΑ ΑΤΟΜΙΚΗ ΕΠΙΧΟΡΗΓΗΣΗ ENI SOUTH IN A/A ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΙΚΑ/ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΡΟΗΣ ΚΥΚΛΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΧΩΡΑ ΠΡΟΕΛΕΥΣΗΣ ΧΩΡΑ ΠΡΟΟΡΙΣΜΟΥ ΤΥΠΟΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΓΙΑ ΚΑΙ ΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Τρέχουσα κατάσταση ελληνικού εξωτερικού εμπορίου σε σχέση με τα υπόλοιπα Κράτη Μέλη της Ε.Ε..

Τρέχουσα κατάσταση ελληνικού εξωτερικού εμπορίου σε σχέση με τα υπόλοιπα Κράτη Μέλη της Ε.Ε.. Τρέχουσα κατάσταση ελληνικού εξωτερικού εμπορίου σε σχέση με τα υπόλοιπα Κράτη Μέλη της Ε.Ε.. Σκοπός του παρόντος σημειώματος είναι η συνοπτική επισκόπηση της τρέχουσας κατάστασης του ελληνικού εξωτερικού

Διαβάστε περισσότερα

Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΤΗΣ ΡΩΣΙΑΣ

Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΤΗΣ ΡΩΣΙΑΣ ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΤΗ ΜΟΣΧΑ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΤΗΣ ΡΩΣΙΑΣ Συνοπτική παρουσίαση στοιχείων 2012 Ο ΧΑΡΤΗΣ ΤΗΣ ΡΩΣΙΑΣ ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΧΩΡΑΣ Πληθυσμός 142,9 εκ Έκταση:

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαίδευση για Δημιουργικότητα και Ανάπτυξη στη Σύγχρονη Ελληνική Κοινωνία (ΤΕΑΠΗ)

Εκπαίδευση για Δημιουργικότητα και Ανάπτυξη στη Σύγχρονη Ελληνική Κοινωνία (ΤΕΑΠΗ) Εκπαίδευση για Δημιουργικότητα και Ανάπτυξη στη Σύγχρονη Ελληνική Κοινωνία (ΤΕΑΠΗ) Εκπαίδευση και Περιφερειακή Ανάπτυξη: Ευρωπαϊκές Πολιτικές και η Ελληνική Εμπειρία (ΠΤΔΕ) Γιάννης Ρουσσάκης 15/3/2013

Διαβάστε περισσότερα

2005 Samsung Electronics Co., Ltd. Με την επιφύλαξη παντός δικαιώµατος. Το παρόν εγχειρίδιο διατίθεται µόνο για ενηµερωτικούς σκοπούς.

2005 Samsung Electronics Co., Ltd. Με την επιφύλαξη παντός δικαιώµατος. Το παρόν εγχειρίδιο διατίθεται µόνο για ενηµερωτικούς σκοπούς. 2005 Samsung Electronics Co., Ltd. Με την επιφύλαξη παντός δικαιώµατος. Το παρόν εγχειρίδιο διατίθεται µόνο για ενηµερωτικούς σκοπούς. Όλες οι πληροφορίες που περιλαµβάνονται σε αυτό υπόκεινται σε αλλαγές

Διαβάστε περισσότερα

ΟΣΕ ΥΡΟΝΟΚΑΡΣΑ ΔΝΣΑΞΖ ΥΩΡΩΝ Δ ΣΗΜΟΛΟΓΗΑΚΔ ΕΩΝΔ

ΟΣΕ ΥΡΟΝΟΚΑΡΣΑ ΔΝΣΑΞΖ ΥΩΡΩΝ Δ ΣΗΜΟΛΟΓΗΑΚΔ ΕΩΝΔ ΟΣΕ ΥΡΟΝΟΚΑΡΣΑ Ζ ΟΣΔ ΥΡΟΝΟΚΑΡΣΑ θπθινθνξεί ζηηο νλνκαζηηθέο αμίεο ησλ 6,00 13,00 θαη 25,00 κε δηαζέζηκν ρξόλν νκηιίαο 6,36 15,50 θαη 30,50 αληίζηνηρα. Ζ ρξέσζε ησλ θιήζεσλ γίλεηαη σο αθνινύζσο : Αζηικέρ

Διαβάστε περισσότερα

Ecolabels & Ανταγωνιστικότητα

Ecolabels & Ανταγωνιστικότητα Συνέδριο Ecolabels & Ανταγωνιστικότητα Δρ. Μάρκος Λουκογιαννάκης Γενικός Διευθυντής Συμβούλιο ΣΕΒ για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη 11 Μαρτίου 2015 Dr Geoff Kendall Sustainability and the Future of Business SEVBCSD

Διαβάστε περισσότερα

4 Στοιχειωµένη -581 886 2000 5 Καταβόθρα Πελετών -493 500 2000. 6 Τάφκος στα

4 Στοιχειωµένη -581 886 2000 5 Καταβόθρα Πελετών -493 500 2000. 6 Τάφκος στα Τα µεγαλύτερα σπήλαια της Ελλάδας σε σχέση µε τα σπήλαια παγκοσµίως 2004 Κ. Α ΑΜΟΠΟΥΛΟΣ (ΣΕΛΑΣ) Εισαγωγή Στην χώρα µας έχει καταγραφεί πολύ µεγάλος αριθµός σπηλαίων µε πολυποίκιλο ενδιαφέρον π.χ. γεωλογικό,

Διαβάστε περισσότερα

Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΤΗΣ ΡΩΣΙΑΣ

Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΤΗΣ ΡΩΣΙΑΣ ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΤΗ ΜΟΣΧΑ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΤΗΣ ΡΩΣΙΑΣ Συνοπτική παρουσίαση στοιχείων 2012-2013 Ο ΧΑΡΤΗΣ ΤΗΣ ΡΩΣΙΑΣ ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΧΩΡΑΣ Πληθυσμός 142,9 εκ Έκταση:

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: ΤΟ ΖΗΤΗΜΑ ΤΗΣ ΦΤΩΧΕΙΑΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: ΤΟ ΖΗΤΗΜΑ ΤΗΣ ΦΤΩΧΕΙΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: ΤΟ ΖΗΤΗΜΑ ΤΗΣ ΦΤΩΧΕΙΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Αν αναλογιστούμε τις συνθήκες διαβίωσης των ανθρώπων ανά τους αιώνες και τις χιλιετίες, στο παρελθόν ο πληθυσμός της γης, σε όλα τα γεωγραφικά μήκη και πλάτη,

Διαβάστε περισσότερα

Παραγωγή και Οικονομική Μεγέθυνση

Παραγωγή και Οικονομική Μεγέθυνση Παραγωγή και Οικονομική Μεγέθυνση Κεφάλαιο 24 Εισαγωγή στην Μακροοικονομική Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Παραγωγή και Οικονομική Μεγέθυνση Ηευημερία(το βιοτικό επίπεδο)

Διαβάστε περισσότερα

Κατσούρας Σταύρος Δρ. Κοινωνιολόγος, ΚΕΣΥΠ Βόλου

Κατσούρας Σταύρος Δρ. Κοινωνιολόγος, ΚΕΣΥΠ Βόλου Προϋποθέσεις Συμβουλευτικής και Επαγγελματικού Προσανατολισμού στην προοπτική αποδυνάμωσης / κατάργησης των υφιστάμενων εξετάσεων για εισαγωγή στη Τριτοβάθμια Εκπαίδευση Κατσούρας Σταύρος Δρ. Κοινωνιολόγος,

Διαβάστε περισσότερα

Φωτοβολταϊκά. Πλάτων Μπαλτάς Enfinity Hellas

Φωτοβολταϊκά. Πλάτων Μπαλτάς Enfinity Hellas Φωτοβολταϊκά Πλάτων Μπαλτάς Enfinity Hellas Φ/Β στην Ελλάδα την τελευταία τριετία Ε.Π.Αν. 2005 100 αιτήσεις για χρηματοδότηση «κάτι καλό προβλέπεται» Ν.3468 / 2006 Δημιουργία επιχειρηματικών ευκαιριών

Διαβάστε περισσότερα

«ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΣΕ ΠΕΡΙΟΔΟ ΚΡΙΣΗΣ» Οικονομία Κοινωνία Περιβάλλον Τεχνολογία

«ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΣΕ ΠΕΡΙΟΔΟ ΚΡΙΣΗΣ» Οικονομία Κοινωνία Περιβάλλον Τεχνολογία «ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΣΕ ΠΕΡΙΟΔΟ ΚΡΙΣΗΣ» Οικονομία Κοινωνία Περιβάλλον Τεχνολογία Παρασκευή 1 Οκτωβρίου 2010 Αίθουσα Εκδηλώσεων ΣΘΕΒ 4/10/2010 Καινοτομία και Επιχειρηματικότητα 1 Συντελεστές παραγωγής Γνωρίζαμε

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΒΕΡΓΟΠΟΥΛΟΥ ΔΗΜΗΤΡΑ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΒΕΡΓΟΠΟΥΛΟΥ ΔΗΜΗΤΡΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΒΕΡΓΟΠΟΥΛΟΥ ΔΗΜΗΤΡΑ Η ΣΥΝΕΙΣΦΟΡΑ ΤΩΝ ΨΗΦΙΑΚΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ (ΤΠΕ) ΣΤΗ ΒΕΛΤΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΔΙΕΡΓΑΣΙΩΝ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΟΛΟΓΙΣΜΟΙ ΕΤΟΥΣ 2007, ΑΝΤΙΓΡΑΦΟ GENERAL INFORMATION (Top Secret) GENERAL PARTY INFORMATION This General Party Information will be of use and implemented after 6 month from this date: January 25, 2007

Διαβάστε περισσότερα

1. ΚΥΠΕ 2. ΠΟΛΙΤΗΣ NEWS 3. SIGMALIVE 4. Από την πλευρά τους, CIPA δια του προέδρου του Χριστόδουλου Αγκαστινιώτη και CIBA δια του προέδρου του και πρώην υπουργού Υγείας, Φρίξου Σαββίδη, έκαναν λόγο για

Διαβάστε περισσότερα

Επιχειρήσεις και Ψηφιακή Οικονομία: Νέες Θέσεις Εργασίας, Καλύτερες Υπηρεσίες

Επιχειρήσεις και Ψηφιακή Οικονομία: Νέες Θέσεις Εργασίας, Καλύτερες Υπηρεσίες Α. Η Ψηφιακή Ωριμότητα της Ελλάδας Οι ψηφιακές υπηρεσίες στην Ελλάδα παρουσιάζουν χαμηλότερη διείσδυση και μικρότερη ανάπτυξη σε σχέση με τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες. Πρόσφατες αναλύσεις καταδεικνύουν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΙΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ IBLCE 2015 Παρακαλούµε να διαβάσετε το «Συµπληρωµατικό έγγραφο αίτησης»

ΑΙΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ IBLCE 2015 Παρακαλούµε να διαβάσετε το «Συµπληρωµατικό έγγραφο αίτησης» ΑΙΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ IBLCE 2015 Παρακαλούµε να διαβάσετε το «Συµπληρωµατικό έγγραφο αίτησης» 1. Ατοµικά στοιχεία ΟΝΟΜΑ ΑΛΛΑ ΟΝΟΜΑΤΑ ΕΠΩΝΥΜΟ Ηλεκτρονική διεύθυνση (οικίας) Ηλεκτρονική διεύθυνση (εργασίας)

Διαβάστε περισσότερα

TUV HELLAS A.E. TUV HELLAS IS:

TUV HELLAS A.E. TUV HELLAS IS: Παρουσίαση του ΟργανισµούΠιστοποίησης TUV HELLAS A.E. TUV HELLAS IS: 100% Θυγατρική του TUV NORD ραστηριοποιείται στην Ελλάδα από το 1987 Ένας από τους πιο αξιόπιστους Οργανισµούς Πιστοποίησης και Επιθεώρησης

Διαβάστε περισσότερα

Η επιχειρηματικότητα στις σύγχρονες κοινωνίες - έννοιες και ιδέες

Η επιχειρηματικότητα στις σύγχρονες κοινωνίες - έννοιες και ιδέες Η επιχειρηματικότητα στις σύγχρονες κοινωνίες - έννοιες και ιδέες Εκπαίδευση για Δημιουργικότητα και Ανάπτυξη στη Σύγχρονη Ελληνική Κοινωνία (ΤΕΑΠΗ) Εκπαίδευση και Περιφερειακή Ανάπτυξη: Ευρωπαϊκές Πολιτικές

Διαβάστε περισσότερα

Γρηγόρης Θ. Παπανίκος Πρόεδρος, ATINER, Αντιπρόεδρος ΠΣΑΟΣ & Επίτιμος Καθηγητής Οικονομικών Επιστημών Πανεπιστήμιο Στέρλινγκ, H.B.

Γρηγόρης Θ. Παπανίκος Πρόεδρος, ATINER, Αντιπρόεδρος ΠΣΑΟΣ & Επίτιμος Καθηγητής Οικονομικών Επιστημών Πανεπιστήμιο Στέρλινγκ, H.B. Γρηγόρης Θ. Παπανίκος Πρόεδρος, ATINER, Αντιπρόεδρος ΠΣΑΟΣ & Επίτιμος Καθηγητής Οικονομικών Επιστημών Πανεπιστήμιο Στέρλινγκ, H.B. Οι Ολυμπιακοί Αγώνες του 2016, η Οικονομία, ο Πληθυσμός και οι Επιδόσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΑΙΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ IBLCE ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2016

ΑΙΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ IBLCE ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2016 ΑΙΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ IBLCE ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2016 Παρακαλούμε να συμπληρώσετε την παρούσα αίτηση με Λατινικούς χαρακτήρες 1. Ατομικά στοιχεία ΟΝΟΜΑ ΑΛΛΑ ΟΝΟΜΑΤΑ ΕΠΩΝΥΜΟ Ηλεκτρονική διεύθυνση

Διαβάστε περισσότερα

Αλεξάνδρα Φιλιππάκη Τηλ: Περισσότερες πληροφορίες εδώ

Αλεξάνδρα Φιλιππάκη Τηλ: Περισσότερες πληροφορίες εδώ Ημερομηνία 23 Νοεμβρίου 2016 Υπεύθυνη Αλεξάνδρα Φιλιππάκη Τηλ: 210 6874490 Email: alexandra.filippaki@gr.pwc.com Σελίδες 5 Περισσότερες πληροφορίες εδώ Follow/retweet: @PwC_Greece Η βελτίωση του δείκτη

Διαβάστε περισσότερα

Καλώς ήρθατε στη συνέντευξη τύπου της EMO. ρ. Βόλφραµ φον Φριτς (Wolfram von Fritsch) Πρόεδρος ιοικητικού Συµβουλίου. 10 Μαΐου 2011 Αθήνα.

Καλώς ήρθατε στη συνέντευξη τύπου της EMO. ρ. Βόλφραµ φον Φριτς (Wolfram von Fritsch) Πρόεδρος ιοικητικού Συµβουλίου. 10 Μαΐου 2011 Αθήνα. Καλώς ήρθατε στη συνέντευξη τύπου της EMO ρ. Βόλφραµ φον Φριτς (Wolfram von Fritsch) Πρόεδρος ιοικητικού Συµβουλίου 10 Μαΐου 2011 Αθήνα Seite 1 Trade fairs are driving the communication mix Global Fairs

Διαβάστε περισσότερα

Κρίση στην Ευρωζώνη. Συνέπειες για τη στρατηγική θέση της Ευρώπης στον παγκόσμιο χάρτη.

Κρίση στην Ευρωζώνη. Συνέπειες για τη στρατηγική θέση της Ευρώπης στον παγκόσμιο χάρτη. Κρίση στην Ευρωζώνη. Συνέπειες για τη στρατηγική θέση της Ευρώπης στον παγκόσμιο χάρτη. Ιωάννης Τσαμουργκέλης Επίκουρος Καθηγητής Πανεπιστήμιο Αιγαίου Ελληνική Ένωση Επιχειρηματιών, Οικονομική Διάσκεψη

Διαβάστε περισσότερα

Ο διεθνής οργανισµός IBLCE χρησιµοποιεί τα αγγλικά της Μ. Βρετανίας στις δηµοσιεύσεις του

Ο διεθνής οργανισµός IBLCE χρησιµοποιεί τα αγγλικά της Μ. Βρετανίας στις δηµοσιεύσεις του Οδηγός επαναπιστοποίησης Για άτοµα που επαναπιστοποιoύνται ως διεθνώς πιστοποιηµένοι σύµβουλοι γαλουχίας IBCLC - International Board Certified Lactation Consultant Ο διεθνής οργανισµός IBLCE χρησιµοποιεί

Διαβάστε περισσότερα

1) Νέα ανεξάρτητη αρχή δημοσίων εσόδων (ισχύς από )

1) Νέα ανεξάρτητη αρχή δημοσίων εσόδων (ισχύς από ) ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΤΟΥ ΠΟΛΥΝΟΜΟΣΧΕΔΙΟΥ 1) Νέα ανεξάρτητη αρχή δημοσίων εσόδων (ισχύς από 1.1.2017) 2) Η παρακράτηση του φόρου μερισμάτων από 10% σε 15% (εφαρμόζεται για τα εισοδήματα από 1 1 2017 και

Διαβάστε περισσότερα

Το P σηµαίνει Passenger Vehicle δηλαδή Επιβατικό όχηµα. Ο πρώτος αριθµός 165 είναι το πλάτος ελαστικού σε χιλιοστά. Ο δεύτερος αριθµός 70 είναι η αναλ

Το P σηµαίνει Passenger Vehicle δηλαδή Επιβατικό όχηµα. Ο πρώτος αριθµός 165 είναι το πλάτος ελαστικού σε χιλιοστά. Ο δεύτερος αριθµός 70 είναι η αναλ ΤΑ ΕΛΑΣΤΙΚΑ ΤΩΝ ΟΧΗΜΑΤΩΝ (ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΩΝ) µια αναλυτική προσέγγιση στην ερµηνεία των χαρακτηριστικών τους ή τι σηµαίνουν τα γράµµατα και οι αριθµοί (δηλ. Τα ιερογλυφικά) στην πλευρά των ελαστικών οχηµάτων.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5: ΠΛΗΘΥΣΜΟΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5: ΠΛΗΘΥΣΜΟΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5: ΠΛΗΘΥΣΜΟΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Όπως αναφέρθηκε και πιο πάνω, όταν συζητούσαμε για τον δείκτη ανθρώπινης ανάπτυξης, πολλά ζητήματα δημογραφίας άπτονται της οικονομικής ανάπτυξης.

Διαβάστε περισσότερα

Σύγχρονες Εφαρμογές Τεχνολογιών της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών

Σύγχρονες Εφαρμογές Τεχνολογιών της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών Σύγχρονες Εφαρμογές Τεχνολογιών της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών Ενότητα 2: Η αξιολόγηση PISA Διδάσκων: Νικόλαος Τσέλιος Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία Σημείωμα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ της. Σύστασης για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ της. Σύστασης για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 2.3.2015 COM(2015) 99 final ANNEX 1 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ της Σύστασης για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ σχετικά με τους γενικούς προσανατολισμούς των οικονομικών πολιτικών των κρατών μελών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ. Φορολογική Πολιτική και Οικονομική Ανάπτυξη

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ. Φορολογική Πολιτική και Οικονομική Ανάπτυξη ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ Φορολογική Πολιτική και Οικονομική Ανάπτυξη Στόχος μαθήματος Κατανόηση των τρόπων με τους οποίους η φορολογική πολιτική μπορεί να επηρεάσει την ευημερία μιας κοινωνίας

Διαβάστε περισσότερα

1 παικόο ρξέσζεο ή 0,038 αλά 14,70 δεπη.

1 παικόο ρξέσζεο ή 0,038 αλά 14,70 δεπη. 1. ΣΗΛΕΚΑΡΣΑ Ζ ΣΖΛΔΚΑΡΣΑ θπθινθνξεί ζηηο νλνκαζηηθέο αμίεο ησλ 4,00 θαη 10,00 κε δηαζέζηκν ρξόλν νκηιίαο ζηα 4,00 θαη 11,00 αληίζηνηρα. ηηο αλσηέξσ ηηκέο ζπκπεξηιακβάλεηαη ΦΠΑ 23%. Ζ αμία ελόο (1) παικνύ

Διαβάστε περισσότερα

Καλές πρακτικές καινοτόμων παιδαγωγικών μεθόδων, TALETE. Χαρίκλεια Τσαλαπάτα, 19/11/2012

Καλές πρακτικές καινοτόμων παιδαγωγικών μεθόδων, TALETE. Χαρίκλεια Τσαλαπάτα, 19/11/2012 Καλές πρακτικές καινοτόμων παιδαγωγικών μεθόδων, TALETE Χαρίκλεια Τσαλαπάτα, 19/11/2012 Πρόγραμμα TALETE (Θαλής) Teaching Math through Innovative Learning Approach and Contents «Διδασκαλία Μαθηματικών

Διαβάστε περισσότερα

Η στάση των φοιτητών απέναντι στην επιχειρηµατικότητα. Παρουσίαση ερευνητικών αποτελεσµάτων

Η στάση των φοιτητών απέναντι στην επιχειρηµατικότητα. Παρουσίαση ερευνητικών αποτελεσµάτων Η στάση των φοιτητών απέναντι στην επιχειρηµατικότητα Παρουσίαση ερευνητικών αποτελεσµάτων Εργαστήριο Επιχειρηµατικότητας Τµήµα Βαλκανικών Σλαβικών και Ανατολικών Σπουδών Πανεπιστήµιο Μακεδονίας Δρ. Κατερίνα

Διαβάστε περισσότερα

Συνεργασίες μεταξύ ανταγωνιστών Περιορισμοί και ευκαιρίες στο πλαίσιο των κανόνων του ανταγωνισμού

Συνεργασίες μεταξύ ανταγωνιστών Περιορισμοί και ευκαιρίες στο πλαίσιο των κανόνων του ανταγωνισμού Συνεργασίες μεταξύ ανταγωνιστών Περιορισμοί και ευκαιρίες στο πλαίσιο των κανόνων του ανταγωνισμού Ευθύμιος Μπουρτζάλας Ειρήνη Αντύπα 6 Απριλίου 2012 AUSTRALIA BELGIUM CHINA FRANCE GERMANY HONG KONG SAR

Διαβάστε περισσότερα

THE ECONOMIST ΟΜΙΛΙΑ ALVARO PEREIRA DIRECTOR OF COUNTRY STUDIES, ECONOMICS DEPARTMENT, OECD

THE ECONOMIST ΟΜΙΛΙΑ ALVARO PEREIRA DIRECTOR OF COUNTRY STUDIES, ECONOMICS DEPARTMENT, OECD THE ECONOMIST ΟΜΙΛΙΑ ALVARO PEREIRA DIRECTOR OF COUNTRY STUDIES, ECONOMICS DEPARTMENT, OECD TO THE 20 th ROUNDTABLE WITH THE GOVERNMENT OF GREECE EUROPE: SHAKEN AND STIRRED? GREECE: A SKILFUL ACORBAT?

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία υπουργού Οικονομικών και Προέδρου του ECOFIN Γ.Στουρνάρα. Πέμπτη, 10.04.2014. Ημέρα Ανταγωνισμού- Εναρκτήρια Ομιλία

Ομιλία υπουργού Οικονομικών και Προέδρου του ECOFIN Γ.Στουρνάρα. Πέμπτη, 10.04.2014. Ημέρα Ανταγωνισμού- Εναρκτήρια Ομιλία Ομιλία υπουργού Οικονομικών και Προέδρου του ECOFIN Γ.Στουρνάρα Πέμπτη, 10.04.2014 Ημέρα Ανταγωνισμού- Εναρκτήρια Ομιλία Επίτροπε, Υπουργοί, αγαπητοί σύνεδροι Με μεγάλη χαρά και ικανοποίηση σας καλωσορίζουμε

Διαβάστε περισσότερα

Πάντειο Πανεπιστήμιο - Τμήμα Οικονομικής και Περιφερειακής Ανάπτυξης Χειμερινό Εξάμηνο 2013-2014 Νομισματική και Πιστωτική Θεωρία και Πολιτική

Πάντειο Πανεπιστήμιο - Τμήμα Οικονομικής και Περιφερειακής Ανάπτυξης Χειμερινό Εξάμηνο 2013-2014 Νομισματική και Πιστωτική Θεωρία και Πολιτική Πάντειο Πανεπιστήμιο - Τμήμα Οικονομικής και Περιφερειακής Ανάπτυξης Χειμερινό Εξάμηνο 2013-2014 Νομισματική και Πιστωτική Θεωρία και Πολιτική Γ.Δ. Σιουρούνης 2 η Διάλεξη: : Εθνικοί Λογαριασμοί και το

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Ενιαία Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων Α. Τι είναι η Ενιαία Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων Η Ενιαία Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων, σύμφωνα με το σχέδιο νόμου που καταθέτει το Υπουργείο Περιφερειακής Ανάπτυξης

Διαβάστε περισσότερα

«Εάν δεν λυθεί το πρόβλημα της Ελλάδας, η Ευρώπη δεν έχει μέλλον»

«Εάν δεν λυθεί το πρόβλημα της Ελλάδας, η Ευρώπη δεν έχει μέλλον» «Εάν δεν λυθεί το πρόβλημα της Ελλάδας, η Ευρώπη δεν έχει μέλλον» ΣΥΝΤΑΚΤΗΣ: ΜΑΡΙΑ ΑΚΡΙΒΟΥ 21/05/2016 Η οικονομολόγος και συγγραφέας του βιβλίου «Το Επιχειρηματικό Κράτος», Mariana Mazzucato, μιλά για

Διαβάστε περισσότερα

Ε.Ε. Π α ρ.ι(i), Α ρ.4229, 5/2/2010

Ε.Ε. Π α ρ.ι(i), Α ρ.4229, 5/2/2010 ΝΟΜΟΣ ΠΟΥ ΠΡΟΒΛΕΠΕΙ ΓΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΕΣ ΘΕΡΑΠΕΙΕΣ ΓΙΑ ΥΠΕΡΒΑΣΗ ΤΟΥ ΕΥΛΟΓΟΥ ΧΡΟΝΟΥ ΔΙΑΓΝΩΣΗΣ ΑΣΤΙΚΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΩΝ --------------------- Άρθρο 1. Συνοπτικός τίτλος. 2. Ερμηνεία. ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΑΡΘΡΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «ΔΙΚΑΙΗ ΙΚΑΝΟΠΟΙΗΣΗ ΛΟΓΩ ΥΠΕΡΒΑΣΗΣ ΤΗΣ ΕΥΛΟΓΗΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ ΤΗΣ ΔΙΚΗΣ, ΣΤΑ ΠΟΛΙΤΙΚΑ ΚΑΙ ΠΟΙΝΙΚΑ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΑ ΚΑΙ ΣΤΟ ΕΛΕΓΚΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ.

ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «ΔΙΚΑΙΗ ΙΚΑΝΟΠΟΙΗΣΗ ΛΟΓΩ ΥΠΕΡΒΑΣΗΣ ΤΗΣ ΕΥΛΟΓΗΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ ΤΗΣ ΔΙΚΗΣ, ΣΤΑ ΠΟΛΙΤΙΚΑ ΚΑΙ ΠΟΙΝΙΚΑ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΑ ΚΑΙ ΣΤΟ ΕΛΕΓΚΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ. ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «ΔΙΚΑΙΗ ΙΚΑΝΟΠΟΙΗΣΗ ΛΟΓΩ ΥΠΕΡΒΑΣΗΣ ΤΗΣ ΕΥΛΟΓΗΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ ΤΗΣ ΔΙΚΗΣ, ΣΤΑ ΠΟΛΙΤΙΚΑ ΚΑΙ ΠΟΙΝΙΚΑ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΑ ΚΑΙ ΣΤΟ ΕΛΕΓΚΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ.» ----------. ---------- Άρθρο 1 Δικαιούμενοι στην άσκηση

Διαβάστε περισσότερα

Εξέλιξη των Εσόδων του Προϋπολογισμού της ΕΕ ( )

Εξέλιξη των Εσόδων του Προϋπολογισμού της ΕΕ ( ) Π. Καρανικόλας Εξέλιξη των Εσόδων του Προϋπολογισμού της ΕΕ (1980-2012) 70% 60% 50% 40% 30% 20% 10% 0% 1980 1989 1993 1999 2011 2012 Γεωργικές εισφορές & εισφορές ζάχαρης και ισογλυκόζης Πόρος «ΦΠΑ» Τελωνειακοί

Διαβάστε περισσότερα

Σύσταση για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ. σχετικά με το Εθνικό Πρόγραμμα Μεταρρυθμίσεων της Σλοβακίας για το 2015

Σύσταση για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ. σχετικά με το Εθνικό Πρόγραμμα Μεταρρυθμίσεων της Σλοβακίας για το 2015 ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 13.5.2015 COM(2015) 274 final Σύσταση για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ σχετικά με το Εθνικό Πρόγραμμα Μεταρρυθμίσεων της Σλοβακίας για το 2015 και τη διατύπωση γνώμης του Συμβουλίου

Διαβάστε περισσότερα

Αναπτυξιακά Φορολογικά Κίνητρα - Άρση Αντικινήτρων

Αναπτυξιακά Φορολογικά Κίνητρα - Άρση Αντικινήτρων Αναπτυξιακά Φορολογικά Κίνητρα - Άρση Αντικινήτρων άρης Κυριαζής ρόεδρος, Στέγη της Ελληνικής Βιομηχανίας ρόεδρος, ΙΒΕΠΕ - ΣΕΒ Σύμβουλος Διοίκησης, ΣΕΒ θήνα, 23/03/2016 Το Επενδυτικό Κενό Με μετριοπαθείς

Διαβάστε περισσότερα

THE ECONOMIST ΟΜΙΛΙΑ GEORGE CHOULIARAKIS. ALTERNATE MINISTER OF FINANCE, Greece

THE ECONOMIST ΟΜΙΛΙΑ GEORGE CHOULIARAKIS. ALTERNATE MINISTER OF FINANCE, Greece THE ECONOMIST ΟΜΙΛΙΑ GEORGE CHOULIARAKIS ALTERNATE MINISTER OF FINANCE, Greece TO THE 20 th ROUNDTABLE WITH THE GOVERNMENT OF GREECE EUROPE: SHAKEN AND STIRRED? GREECE: A SKILFUL ACORBAT? ΤΕΤΑΡΤΗ 22 ΙΟΥΝΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 8 η Μελετη «Εξελιξεις και Τασεις της Αγορας»

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 8 η Μελετη «Εξελιξεις και Τασεις της Αγορας» ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 8 η Μελετη «Εξελιξεις και Τασεις της Αγορας» Το βασικό συμπέρασμα: Η επιβολή ελέγχων στην κίνηση κεφαλαίων μετά την ανακήρυξη του δημοψηφίσματος στο τέλος του Ιουνίου διέκοψε την ασθενική

Διαβάστε περισσότερα

ΟΥΣΙΑΣΤΙΚΗ ΚΑΛΥΨΗ ΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ;; ΣΤΟΥΣ ΧΩΡΟΥΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ TO 2015 ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΤΗΣ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΥΓΕΝΙΑ Π. ΠΑΝΤΑΖΗ

ΟΥΣΙΑΣΤΙΚΗ ΚΑΛΥΨΗ ΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ;; ΣΤΟΥΣ ΧΩΡΟΥΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ TO 2015 ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΤΗΣ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΥΓΕΝΙΑ Π. ΠΑΝΤΑΖΗ ΟΥΣΙΑΣΤΙΚΗ ΚΑΛΥΨΗ ΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ;; ΣΤΟΥΣ ΧΩΡΟΥΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ TO 2015 ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΤΗΣ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΥΓΕΝΙΑ Π. ΠΑΝΤΑΖΗ ΕΙΔΙΚΟΣ ΙΑΤΡΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ, MD, MSc ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΣΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΟΣ +

Διαβάστε περισσότερα

Μιχάλης Χλέτσος Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Μιχάλης Χλέτσος Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Η χρηματοδότηση του ελληνικού συστήματος υγείας την περίοδο της οικονομικής κρίσης Μιχάλης Χλέτσος Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Εισήγηση στα πλαίσια της ημερίδας The future of healthcare in Greece. A lifeboat

Διαβάστε περισσότερα

Παγκόσμιο επιχειρηματικό κλίμα μέτρια αύξηση το εκέμβριο

Παγκόσμιο επιχειρηματικό κλίμα μέτρια αύξηση το εκέμβριο EUWIFO AG Rigistrasse 9 CH-86 Ζυρίχη ελτίο τύπου Stefan James Lang Rigistrasse 9 Τηλ.: +41 ()44 344 5681 86 Ζυρίχη Κινητό: +41 ()79 373 7919 www.euwifo.ch Email: stefan.lang@euwifo.ch 2 Ιανουαρίου 214

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση ΓΝΩΜΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ. για το πρόγραμμα οικονομικής εταιρικής σχέσης της Σλοβενίας

Πρόταση ΓΝΩΜΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ. για το πρόγραμμα οικονομικής εταιρικής σχέσης της Σλοβενίας ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 15.11.2013 COM(2013) 911 final 2013/0396 (NLE) Πρόταση ΓΝΩΜΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για το πρόγραμμα οικονομικής εταιρικής σχέσης της Σλοβενίας EL EL 2013/0396 (NLE) Πρόταση ΓΝΩΜΗ

Διαβάστε περισσότερα

Η Χρηματοδότηση των Επιχειρήσεων Ποιες λύσεις ποια προοπτική

Η Χρηματοδότηση των Επιχειρήσεων Ποιες λύσεις ποια προοπτική 15 Ιανουαρίου 2014 Η Χρηματοδότηση των Επιχειρήσεων Ποιες λύσεις ποια προοπτική Αναστάσιος Καλλιτσάντσης, Πρόεδρος ΔΣ 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021 2022 2023 2024 2025 2026 2027 2028 2029

Διαβάστε περισσότερα

Ο διεθνής οργανισµός IBLCE χρησιµοποιεί τα αγγλικά της Μ. Βρετανίας στις δηµοσιεύσεις του

Ο διεθνής οργανισµός IBLCE χρησιµοποιεί τα αγγλικά της Μ. Βρετανίας στις δηµοσιεύσεις του Οδηγός επαναπιστοποίησης Για άτοµα που επαναπιστοποιoύνται ως διεθνώς πιστοποιηµένοι σύµβουλοι γαλουχίας IBCLC - International Board Certified Lactation Consultant Ο διεθνής οργανισµός IBLCE χρησιµοποιεί

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 1η Μελέτη «Εξελίξεις και Τάσεις της Αγοράς»

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 1η Μελέτη «Εξελίξεις και Τάσεις της Αγοράς» ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 1η Μελέτη «Εξελίξεις και Τάσεις της Αγοράς» Εισαγωγή: Η 1η Μελέτη «Εξελίξεις και Τάσεις της Αγοράς» εκπονήθηκε από το Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας του Δήμου Αθηναίων τον Ιούλιο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ Αθήνα, 29 Δεκεμβρίου 2015 ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ 1. ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΑΜΕΣΗΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑΣ ΤΜΗΜΑ Β 2. Δ/ΝΣΗ ΔΙΕΘΝΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Παγκόσμια Κατανάλωση Ενέργειας

Παγκόσμια Κατανάλωση Ενέργειας ΘΕΜΕΛΙΩΔΕΙΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Ήλιος Κίνηση και ελκτικό δυναμικό του ήλιου, της σελήνης και της γης Γεωθερμική ενέργεια εκλύεται από ψύξη του πυρήνα, χημικές αντιδράσεις και ραδιενεργό υποβάθμιση στοιχείων

Διαβάστε περισσότερα

Σύσταση για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ. σχετικά με το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων της Σουηδίας για το 2016

Σύσταση για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ. σχετικά με το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων της Σουηδίας για το 2016 ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 18.5.2016 COM(2016) 347 final Σύσταση για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ σχετικά με το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων της Σουηδίας για το 2016 και τη διατύπωση γνώμης του Συμβουλίου

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνική βοήθεια που έχει δώσει η Ομάδα Δράσης για την Ελλάδα

Τεχνική βοήθεια που έχει δώσει η Ομάδα Δράσης για την Ελλάδα Τεχνική βοήθεια που έχει δώσει η Ομάδα Δράσης για την Ελλάδα Φεβρουάριος 2014 Μάιος 2014 Ομάδα Δράσης για την Ελλάδα 1 Τομείς δραστηριότητας της ΟΔΕ 1. Επιτάχυνση έργων της Πολιτικής για τη Συνοχή 2. Πρόσβαση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΕΤΤ και Προώθηση της Ευρυζωνικότητας (κυρίως στην Περιφέρεια)

ΕΕΤΤ και Προώθηση της Ευρυζωνικότητας (κυρίως στην Περιφέρεια) ΕΕΤΤ και Προώθηση της Ευρυζωνικότητας (κυρίως στην Περιφέρεια) Καθηγητής Νικήτας Αλεξανδρίδης, Πρόεδρος Εθνικής Επιτροπής Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδροµείων www.eett.gr 12 Απριλίου 2006 ΕΕΤΤ και Προώθηση

Διαβάστε περισσότερα

World Oil and Gas Review 2015

World Oil and Gas Review 2015 Contents Contents Introduction List of Countries: Europe: Albania, Austria, Belarus, Belgium, Bosnia Herzegovina, Bulgaria, Croatia, Cyprus, Czech Republic, Denmark, Estonia, Finland, France, Germany,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΚΤΙΚΑ ΕΠΙΚΑΙΡΗΣ ΕΡΩΤΗΣΗΣ ΣΤΟΝ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗ ΥΠΟΥΡΓΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΤΡΥΦΩΝΑ ΑΛΕΞΙΑΔΗ ( ) ΠΡΑΚΤΙΚΑ ΒΟΥΛΗΣ

ΠΡΑΚΤΙΚΑ ΕΠΙΚΑΙΡΗΣ ΕΡΩΤΗΣΗΣ ΣΤΟΝ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗ ΥΠΟΥΡΓΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΤΡΥΦΩΝΑ ΑΛΕΞΙΑΔΗ ( ) ΠΡΑΚΤΙΚΑ ΒΟΥΛΗΣ ΠΡΑΚΤΙΚΑ ΕΠΙΚΑΙΡΗΣ ΕΡΩΤΗΣΗΣ ΣΤΟΝ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗ ΥΠΟΥΡΓΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΤΡΥΦΩΝΑ ΑΛΕΞΙΑΔΗ (7.3.2016) ΠΡΑΚΤΙΚΑ ΒΟΥΛΗΣ Αθήνα, σήμερα στις 7 Μαρτίου 2016, ημέρα Δευτέρα και ώρα 18.06 συνήλθε στην Αίθουσα των συνεδριάσεων

Διαβάστε περισσότερα

Πανελλαδική Έρευνα για το Επιχειρηματικό Περιβάλλον:

Πανελλαδική Έρευνα για το Επιχειρηματικό Περιβάλλον: Πανελλαδική Έρευνα για το Επιχειρηματικό Περιβάλλον: «Εμπόδια στην Επιχειρηματικότητα: Η Άποψη των Επιχειρήσεων» - «Μέτρηση της Ποιότητας των Δημόσιων Υπηρεσιών» Νοέμβριος 2015 Εισαγωγή Η έρευνα περιλάμβανε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΣΤΟ ΝΕΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΣΤΟ ΝΕΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΣΤΟ ΝΕΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Αναπτυξιακή Σύμπραξη «ΤΟΠΕΚΟ ΛΕΥΚΑΔΑΣ» Ημερομηνία 30 & 31/10/2013 Χώρος: Αίθουσα Συνεδριάσεων Αναπτυξιακής Λευκάδας Δ/νση : Γολέμη 5-7 2 ος όροφος

Διαβάστε περισσότερα

ιεθνής Αναπτυξιακή Συνεργασία και ο σηµαντικός ρόλος της Υ..Α.Σ. (Υπηρεσία ιεθνούς Αναπτυξιακής Συνεργασίας)

ιεθνής Αναπτυξιακή Συνεργασία και ο σηµαντικός ρόλος της Υ..Α.Σ. (Υπηρεσία ιεθνούς Αναπτυξιακής Συνεργασίας) ιεθνής Αναπτυξιακή Συνεργασία και ο σηµαντικός ρόλος της Υ..Α.Σ. (Υπηρεσία ιεθνούς Αναπτυξιακής Συνεργασίας) Η Ελλάδα διαθέτει 15ετή εµπειρία στη διεθνή αναπτυξιακή συνεργασία. Είναι επίσηµο µέλος της

Διαβάστε περισσότερα

Συμβάσεις

Συμβάσεις Ενιαία Αρχή για τις Δημόσιες Συμβάσεις 25.01.2011 Το Περιβάλλον των Δημοσίων Συμβάσεων σήμερα Βασικά προβλήματα Κατακερματισμός Αδιαφάνεια Σπατάλη Καθυστερήσεις Περιττές δικαστικές εμπλοκές Ανεπαρκείς

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΧΡΗΣΤΟΥ ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ Ο.Κ.Ε. ΑΘΗΝΑ 25 ΙΟΥΝΙΟΥ 2009 «Ο

ΟΜΙΛΙΑ ΧΡΗΣΤΟΥ ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ Ο.Κ.Ε. ΑΘΗΝΑ 25 ΙΟΥΝΙΟΥ 2009 «Ο ΟΜΙΛΙΑ ΧΡΗΣΤΟΥ ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ Ο.Κ.Ε. ΑΘΗΝΑ 25 ΙΟΥΝΙΟΥ 2009 «Ο ρόλος του χρηματοπιστωτικού συστήματος για την έξοδο από την κρίση και η συμβολή του για μακροχρόνια οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη»

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΘΝΗ ΤΡΑΠΕΖΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ

ΔΙΕΘΝΗ ΤΡΑΠΕΖΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ Ενότητα 11: Διεθνείς Χρηματοδοτικοί Οργανισμοί Μιχαλόπουλος Γεώργιος Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό, όπως εικόνες, που υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα