ΤΟ ΝΤΟΠΙΝΓΚ ΣΤΟΝ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΤΟ ΝΤΟΠΙΝΓΚ ΣΤΟΝ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟ"

Transcript

1 ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΤΟ ΝΤΟΠΙΝΓΚ ΣΤΟΝ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ : ΙΩΑΝΝΑ ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΥ ΑΕΜ : ΕΤΟΣ : ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ : ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ 1 Σ ε λ ί δ α

2 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Εισαγωγη σελ 3 1.Ιστορία του ντόπινγκ..σελ ο Αιώνα εξελίξεις στη χρήση των διεγερτικών και αναβολικών παραγόντων.σελ ος ιώνας ντόπινγκ σελ 5 4.Ντόπινγκ στους Ολυμπιακούς Αγώνες σελ 7 5. Ιστορία του αντι-ντόπινγκ.σελ 9 6 Ιστορική αναδρομή.σελ 11 7.Η οικουμενικότητα του ντόπινγκ στον αθλητισμό.σελ Οι προκλήσεις.σελ 13 9.O ορισμός του ντόπινγκ.σελ Κατηγορίες απαγορευμένων ουσιών.σελ Ανάλυση απαγορευμένων ουσιών.σελ 14 Α) Διεγερτικά.σελ 14 Β) Ναρκωτικά.σελ 24 Γ) Αναβολικά.σελ Απαγορευμένοι μέθοδοι.σελ 44 2 Σ ε λ ί δ α

3 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Χιλιάδες αθλητές σε όλο τον κόσμο χρησιμοποιούν απαγορευμένες ουσίες βοηθούμενοι από άτομα, και ακόμη χειρότερα από επιστήμονες, που κινούνται στο ημίφως του αθλητισμού. Στην απέναντι όχθη, χιλιάδες επιστήμονες είναι ταγμένοι στην αποκάλυψη και καταπολέμηση αυτής της πρακτικής. Χρήμα και ανθρώπινος μόχθος σπαταλούνται άφθονα σε αυτόν τον ανταγωνισμό. Δυστυχώς, η επιστήμη που βρίσκεται «δίπλα» στον αθλητή, προηγείται της επιστήμης της αποκάλυψης. Όσο η δεύτερη πλευρά τελειοποιεί τα όπλα της, τόσο η πρώτη πλευρά ανακαλύπτει καινούργια, οδηγώντας σε έναν ατέρμονο αγώνα δρόμου. Ενώ οι επιστήμονες ανέπτυξαν τη γονιδιακή θεραπεία για να απαλύνουν τον ανθρώπινο πόνο, δεν μπόρεσαν να αποτρέψουν τη διαρροή της στα αδίστακτα κυκλώματα της χρήσης αθέμιτων μεθόδων ντόπινγκ, τα οποία επιθυμούν να την εφαρμόσουν στον θεωρητικά πιο υγιή πληθυσμό, τους αθλητές, με σκοπό τη βελτίωση των επιδόσεών τους, αλλά με τελικό αποτέλεσμα την καταστροφή της υγείας τους. Ένα σημαντικό πρόβλημα που μένει να ξεκαθαρίσει η σύγχρονη κοινωνία είναι τα όρια μεταξύ της θεραπείας και της ενίσχυσης ενός οργανισμού. Μέχρι ποιο σημείο μπορούμε να χρησιμοποιούμε φάρμακα και ιατρικές μεθόδους, που ανακαλύφθηκαν για την ίαση από αρρώστιες, σε υγιείς οργανισμούς με μόνο στόχο την ενίσχυσή τους. Η επιστροφή του αθλητή στις «παλιές καλές συνήθειες» είναι σήμερα μια επιτακτική ανάγκη. Είναι καιρός ο αθλητής να ξαναβρεί τη χαμένη του αθλητική συνείδηση και τη χαμένη του αυτοπεποίθηση. Δεν είναι ο υπεράνθρωπος που πιστεύει ότι έγινε, ούτε ο «θεός» που τον έκαναν άλλοι. Το βασικό, όμως, που πρέπει να αλλάξει είναι η αντίληψη για τον αθλητισμό και τον πρωταθλητισμό. Το ντόπινγκ είναι κοινωνικό φαινόμενο και όταν κυρίαρχο μοντέλο είναι η επιτυχία πάση θυσία, τότε η θυσία μπορεί να αφορά τον ίδιο τον αθλητή, την υγεία του και τη ζωή του. Είναι τελικά η κοινωνία και η πολιτεία που έχουν μεγάλες ευθύνες. Όταν το σύστημα παραγωγής πρωταθλητών καθοδηγεί τους αθλητές να στερηθούν τα πάντα για τον πρωταθλητισμό, φτάνουν στο τέλος να μην έχουν άλλο στόχο στη ζωή τους και ωθούνται στην αντίληψη πως αφού άφησαν τα πάντα πρέπει να χρησιμοποιήσουν και τα πάντα για να πετύχουν, αφού με την νίκη θα έρθουν και η δουλειά, τα χρήματα, η δόξα και όλα όσα ακολουθούν. Ίσως η επιστροφή του ήθους και του σκοπού της άθλησης πρέπει να ξεκινήσει από την αναθεώρηση των κινήτρων, σκοπών και στόχων των διαφόρων αθλητικών οργανισμών και σωματείων, που έχουν τόσο πολύ εμπορευματοποιήσει την έννοια της άθλησης και, τελικά, την έχουν εκτροχιάσει από την αρχική της αγνή και ωφέλιμη ταυτότητα του «ευ αγωνίζεσθε». 3 Σ ε λ ί δ α

4 1.Ιστορία του ντόπινγκ. Παρά την αντίληψη ότι το ντόπινγκ είναι ένα σύγχρονο φαινόμενο,υπάρχουν πολλά παραδείγματα της χρήσης ουσιών από τους αρχαίους ανθρώπους,συμπεριλαμβανομένων εκχυλισμάτων που προέρχονται από φυτά, ζώα ή ακόμη και τον άνθρωπο.μια από τις πρώτες ουσίες που ενισχύουν την απόδοση και έπρεπε να δοκιμαστεί ήταν η τεστοστερόνη. Έχοντας προσδιορίσει τις ιδιότητες αυτής της ορμόνης και εξετάζοντας τη συμπεριφορά των ζώων μετά τον ευνουχισμό,οι αρχαίοι αναφέρεται ότι έτρωγαν τους όρχεις των άλλων ζώων ή ανθρώπων για να βελτιώσουν ή να θεραπεύσουν τον εαυτό τους. Οι αρχαίοι Έλληνες ήταν επίσης οι πρώτοι που χρησιμοποίησαν διεγερτικά στην μορφή φίλτρου,κονιάκ και το κρασί ως μέρος του αθλητισμού και της εκπαίδευσής τους. Οι Ρωμαίοι μονομάχοι χρησιμοποιούσαν επίσης αδιευκρίνιστα διεγερτικά για να ξεπεράσουν την κούραση. Τα περισσότερα από αυτά τα διεγερτικά προέρχονται από φυτά ο Αιώνα εξελίξεις στη χρήση των διεγερτικών και αναβολικών παραγόντων. Ο αριθμός και τα είδη των φαρμάκων και ουσιών που χρησιμοποιούνται για τη βελτίωση της επίδοσης κατά το δεύτερο μισό του 19ου αιώνα έχει κλιμακωθεί, σύμφωνα με την ανάπτυξη στη σύγχρονη φαρμακολογία και την ιατρική. Τα διεγερτικα τώρα χρησιμοποιούνται κυρίως ως εργογονα για την ενίσχυση και για τη βελτίωση της μυϊκής ικανότητας-εργασίας, ενώ οι αναβολικές επιδράσεις των ουσιών χαρακτηρίστηκαν αργότερα ως ορμόνες.η καφεΐνη ήταν η βασική ουσία που χρησιμοποιείται σε αυτήν την περίοδο για τη βελτίωση της λειτουργίας του εγκεφάλου. Αλκοολούχα ποτά θεωρήθηκαν επίσης χρήσιμα ως ενίσχυση για την ανακούφιση από το στρες. Δεδομένου ότι δεν υπήρξαν κανόνες που απαγορεύουν τέτοιες ουσίες οι αθλητές δεν προσπαθούν να κρύψουν την χρήση τους, και ως εκ τούτου επιτυγχάνουν και καλές επιδόσεις. Εκπαιδευτές επίσης έχουν αναπτύξει τις δικές τους συνταγές ντόπινγκ, χρησιμοποιώντας συνδυασμούς των διαφόρων διεγερτικών,όπως δισκία στρυχνίνης, μίγματα κονιάκ και κοκαΐνης. Τον 19ο αιώνα, οι συνεχείς '' Έξι Ημερών " ποδηλατοδρομίες άρχισαν να απαιτούν από τους αθλητές να έχουν μεγάλη σωματική δύναμη και την αντοχή.μια ποικιλία των μειγμάτων δοκιμάστηκε.σε εκθέσεις των Γάλλων αναφέρεται ότι χρησιμοποιούσαν μείγματα με βάση την καφεΐνη, οι Βέλγοι Χρησιμοποιούσαν κύβους ζάχαρης και έσταζαν σε αιθέρα, και άλλοι χρησιμοποιούν το αλκοόλ που περιέχει το λικέρ, ενώ οι δρομείς ειδικεύονται στην χρήση της νιτρογλυκερίνης. Καθώς ο αγώνας προχωρούσε, οι αθλητές αύξησαν τα ποσά της στρυχνίνης και της κοκαΐνης και προστίθεται σε μείγμα με καφεΐνη. Ίσως δεν εκπλήσσει το γεγονός ότι ο πρώτος θάνατος από ντόπινγκ σημειώθηκε το 1886 κατά την διάρκεια ενός αγώνα 600 χιλιομέτρων μεταξύ Μπορντώ και Παρισιού, όταν ο Arthur Linton, ένας Άγγλος 4 Σ ε λ ί δ α

5 ποδηλάτης άφησε την τελευταία του πνοή,μετά από υπερβολική δόση '' τρι methy "( πιστεύεται ότι είναι μια ένωση που περιέχει είτε καφεΐνη ή αιθέρας) Υπάρχει κάποια διαφωνία σχετικά με αυτό, όπως και άλλοι δείχνουν ότι Linton στην πραγματικότητα κέρδισε αυτόν τον αγώνα και δεν πέθανε μέχρι και 10 χρόνια αργότερα από τυφοειδή πυρετό. Υπήρξαν αναφορές ότι μίγματα σαμπάνιας, κονιάκ, ζεστές σταγόνες μορφίνης, μπελαντόνας και στρυχνίνης χρησιμοποιήθηκαν για να διατηρήσουν τα υψηλά επίπεδα δύναμης και ενέργειας κατά τη διάρκεια ενός άλλου αγώνα αντοχής, τον '' υπερμαραθώνιο ", ο οποίος ήταν αγώνας με περπάτημα και το τρέξιμο πάνω από 6 ημέρες και 6 νύχτες, με το νικητή να είναι το πρόσωπο που καλύπτει τη μέγιστη απόσταση. Γύρω από τον ίδιο χρόνο, το 1889, ο Charles Ιdouard Brown-Sequard ανέφερε τα αποτελέσματα ενός προγράμματος τριών εβδομάδων την «αυτό-ενίσχυσηη». Πρώτων, το αίμα από τις φλέβες των όρχεων. Δεύτερον το σπέρμα και τρίτον το χυμό από έναν όρχι. Από ένα σκυλί ή ένα πειραματόζωο. Λίγο μετά το 1894 Oskar Zoth και Fritz Pregl αξιολόγησαν την επίδραση των εκχυλισμάτων των όρχεων σε μυϊκή δύναμη ως 3. 20ος αιώνας ντόπινγκ Στις αρχές του 20ου αιώνα, οι επιστήμονες απομονώνουν και κατανοούν την σύνθεση της τεστοστερόνης και τις αναβολικές επιδράσεις της. Η πρώτη καταγεγραμμένη περίπτωση της χρήσης τεστοστερόνης ως ένα μέσο για τη βελτίωση της απόδοσης ήταν το 1941 σε ένα δεκαοχτάχρονο άλογο που ονομάζεται Holloway, το οποίο κέρδισε πολλούς αγώνες με βελτιωμένη απόδοση μετά τη θεραπεία με τεστοστερόνη. Οι εκπαιδευτές σύντομα συνειδητοποιούν τις δυνατότητες της τεστοστερόνης και άλλων αναβολικών στεροειδών και αρχίζουν να υποστηρίζουν τη χρήση τους. Αν και οι αμφεταμίνες εντοπίστηκαν για πρώτη φορά το 1887, η χρήση αυτών των διεγερτικών άρχισε μόλις να αυξάνεται στα μέσα της δεκαετίας του Ενώ τα οφέλη για πρώτη φορά εκτιμάται ότι αναγνωρίζονται από στρατιωτικούς που αγωνίζονται στον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο και φοιτητές, αθλητές περιλαμβάνουν γρήγορα αμφεταμίνες και ναρκωτικά στην διατροφή τους. Η χρήση διεγερτικών ήταν ιδιαίτερα διαδεδομένη στην ποδηλασία 1960 και 1970 κρίθηκαν ως οι «δεκαετίες αμφεταμίνης πρώτος τηλεοπτικός θάνατος από ντόπινγκ συνέβη κατά τη διάρκεια του 1967 Tour de France, όταν η άγγλος ποδηλάτης, Tom Simpson, πέθανε από υψηλά επίπεδα κυκλοφορίας μεθαμφεταμίνης. Στη δεκαετία του 1980, αναβολικά στεροειδή και κορτιζόνη χρησιμοποιήθηκαν κυρίως, αλλά πρόσφατα ο αριθμός των φαρμάκων που χρησιμοποιούνται από τους αθλητές έχει επεκταθεί δραματικά και η τρέχουσα λίστα Παγκόσμιου Οργανισμού Αντί-Ντόπινγκ απαγορευμένων ουσιών εκτείνονται σε πολλές σελίδες και περιλαμβάνει αρκετές κατηγορίες φαρμάκων, συμπεριλαμβανομένων των παραγόντων αναβολικών, ορμόνες, διουρητικά και παράγοντες συγκάλυψης, 5 Σ ε λ ί δ α

6 διεγερτικά και τα ναρκωτικά, καθώς και απαγορευμένες μεθόδους όπως μετάγγιση αίματος. 6 Σ ε λ ί δ α

7 4.Ντόπινγκ στους Ολυμπιακούς Αγώνες Πριν από την εισαγωγή του κανονισμού ντόπινγκ, υπήρχαν άφθονες εκθέσεις της χρήσης ναρκωτικών που ενισχύουν την απόδοση κατά τη διάρκεια των σύγχρονων Ολυμπιακών Αγώνων. Το 1904, ο Thomas Hicks, νικητής του μαραθωνίου, πήρε στρυχνίνη και μπράντι αρκετές φορές κατά τη διάρκεια του αγώνα. Στους Ολυμπιακούς του Λος Άντζελας το 1932, οι Ιάπωνες κολυμβητές λέγεται ότι είναι «αντλία γεμάτη οξυγόνο». Τα αναβολικά στεροειδή αναφέρθηκαν από τον τότε επιμελητή του Track and Field Newsτο 1969, όπως «το πρωινό των πρωταθλητών».στις επόμενες δεκαετίες η χρήση των ναρκωτικών που ενισχύει την απόδοση άλλαξε μάλλον παρά μειώθηκε και έγινε πιο μυστικοπαθής. Στο 1988 στη Σεούλ η έκπτωση του Ben Johnson, ο οποίος βρέθηκε θετικός για stanazol, ένα αναβολικό αστεροειδές, οδήγησε σε περαιτέρω έρευνα που κατέληξε στο συμπέρασμα ότι '' τουλάχιστον το ήμισυ από τους αθλητές που διαγωνίστηκαν στη Σεούλ χρησιμοποίησαν αναβολικά στεροειδή για την ενίσχυση τους». Μεταγενέστερες δοκιμές και έρευνες έχουν δείξει ότι τουλάχιστον έξι φιναλίστ σπριντ των ανδρών Σεούλ χρησιμοποίησαν φάρμακα σε κάποιο σημείο στην καριέρα τους. Οκτώ χρόνια αργότερα, το 1996 οι Ολυμπιακοί Αγώνες της Ατλάντα ονομάστηκαν «παιχνίδια αυξητικής ορμόνης» από μερικούς αθλητές, ενώ στο Sydney 2000 το παρατσούκλι των αγώνων ηταν '' Dirty Games ", λόγω του μεγάλου αριθμού των άρθρων οπού συζητάνε για τα ναρκωτικά που ενισχύουν την απόδοση. 7 Σ ε λ ί δ α

8 Η Μάριον Τζόουνς,σπρίντερ των ΗΠΑ νικήτρια με τρία χρυσά και δύο χάλκινα μετάλλια, ακυρώθηκε τον Οκτώβριο του 2007, μετά την εξομολόγηση ότι είχε λάβει τετραϋδρογκεστρινόνη (THG) από το Σεπτέμβριο 2000 μέχρι τον Ιούλιο του Η ΔΟΕ απογυμνώνει επίσημα την Jones από τα 5 μετάλλια της. Στις 2 Αυγούστου 2008, η Διεθνής Ολυμπιακή Επιτροπή απογυμνώνει το χρυσό μετάλλιο από τις ΗΠΑ ανδρών 4χ400 m σκυταλοδρομίας, μετά Antonio Pettigrew παραδέχθηκε τη χρήση απαγορευμένης ουσίας. Τρεις από τους τέσσερις δρομείς στην τελική εκδήλωση, συμπεριλαμβανομένων των Pettigrew και δίδυμα Alvin και Calvin Harrison, οι οποίοι βγήκαν θετικοί σε τεστ για ενίσχυση της απόδοσης τους με ναρκωτικές ουσίες, καθώς και Jerome Νέοι οι οποίοι διαγωνίστηκαν σε έναν προκριματικό γύρο. Είκοσι-τέσσερις παραβάσεις ντόπινγκ αναφέρθηκαν στο Αθήνα 2004 Ολυμπιακοί Αγώνες, διπλάσιοι από αυτούς στο Los Angeles του Η Μάριον Τζόουνς,σπρίντερ των ΗΠΑ νικήτρια με τρία χρυσά και δύο χάλκινα μετάλλια, ακυρώθηκε τον Οκτώβριο του 2007 Πιο πρόσφατα στους Χειμερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες στο Τορίνο το 2006, αξιωματούχοι της αστυνομίας κατάσχεσαν ύποπτο ιατρικό εξοπλισμό από τον τόπο διαμονής των αυστριακών αθλητών, η οποία περιελάμβανε αρκετές συσκευασίες και φάρμακα, καθως και ο εξοπλισμός της μετάγγισης αίματος. Συγκριτικά, υπήρχαν σχετικά λίγες παραβάσεις ντόπινγκ σε Ολυμπιακών Αγώνων του 2008 στο Πεκίνο. 8 Σ ε λ ί δ α

9 5. Ιστορία του αντι-ντόπινγκ Αν και η χρήση της απόδοσης που ενισχύειεται από τα φάρμακα είναι ανήθικη και απαγορεύεται από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Αντι-Ντόπινγκ, τον ορισμό που τα ναρκωτικά και οι μέθοδοι αποτελούν ντόπινγκ είναι μια μεγάλη πρόκληση. Ακόμη και η προέλευση της λέξης '' ντόπινγκ "είναι αμφιλεγόμενη. Κάποιοι υποστηρίζουν ότι η λέξη ντόπινγκ αρχικά προέρχεται από τον αφρικανικό όρο κάφρων που χρησιμοποιεί τοπικό λικέρ που ονομάζεται '' DOP "ως διεγερτικό. Άλλοι ισχυρίζονται ότι η λέξη '' ντόπινγκ "προέρχεται από την αμερικανική έκφραση «ναρκωτικές ουσίες», μια λέξη αργκό για το όπιο. Αν και οι πρώτες εκθέσεις του ντόπινγκ προέρχονται από την αρχαία Ελλάδα και τους αυθεντικούς ολυμπιακούς αγώνες έχει ενδιαφέρον οτι το αδίκημα αυτό δεν τιμορουνταν όπως τα άλλα αδικήματα(δωροδοκία). Αθλητές που παραβίαζαν τους Ολυμπιακους κανονες εξορίστηκαν ισόβια από τα παιχνίδια και είχαν τα ονόματά τους χαραγμένα σε πέτρινα βάθρα που κοσμούσαν την είσοδο του Ολυμπιακού Σταδίου, μαζί με τα ονόματα των οικογενειών τους και λεπτομέρειες του αδικήματος τους.η χρήση των ουσιών που αυξάνουν τις επιδόσεις θεωρήθηκε για πρώτη φορά ως ακατάλληλη στο το τέλος του πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου. Υπήρξε μια μικρή προσπάθεια απαγόρευσης ουσιών για την ενίσχυση της απόδοσης μέχρι το 1920, και ακόμη λιγότερο έγινε προσπάθεια για να αποθαρρυνθούν τέτοιες ενεργειες. Το 1928, η Διεθνής Ομοσπονδία Ερασιτεχνικού Αθλητισμού (IAAF)ήταν ο πρώτος διεθνής οργανισμός για την χρήση του ντόπινγκ και την χρήση διεγερτικών ουσιών. Άλλοι ακολούθησαν το IAAF προβάδισμα αλλά οι ελεγχοι ηταν μη αποτελεσματικοι και τα μετρα αυτά δεν περιόρισαν τη χρήση των ναρκωτικών. Το 1966 η Διεθνής Ομοσπονδία Ποδηλασίας και η Διεθνής Ομοσπονδία Ποδοσφαιρικών Ενώσεων εισηγαγαν τεστ αντί-ντόπινγκ για πρώτη φορά και το επόμενο έτος, η Διεθνής Ολυμπιακή Επιτροπή που έχει συσταθεί Ιατρική Επιτροπή ψήφισαν για να υιοθετήσουν μια πολιτική για τα ναρκωτικά και δοκιμές που απαγορεύουν τη χρήση των συγκεκριμένων φαρμάκων.φαρμακολογικα τεστ έγιναν για πρώτη φορά στους Χειμερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες του Γκρενόμπλ και στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Μεξικού το Παρά την πρωτοβουλία αυτή, λίγες αθλητικές οργανώσεις είχαν τα απαραίτητα πρωτόκολλα ή εξοπλισμό για την επιβολή των απαγορεύσεων. 9 Σ ε λ ί δ α

10 Με την πάροδο των ετών, η ΔΟΕ έχει αναθεωρήσει τις Απαγορευμένες ουσίες. Ενώ η Λίστα Απαγορευμένων Ουσιών είναι εκτεταμένη. Ο έλεγχος για απαγορευμένες ουσίες δεν εφαρμόζεται σε όλες τις αθλητικές εκδηλώσεις και σε όλο το φάσμα του επαγγελματικού αθλητισμου. Είτε δεν εξετάζουν καθόλου ή έχουν προγράμματα που είναι ουσιαστικά λιγότερο αυστηρά από το πρόγραμμα της ΔΟΕ. Η Ιατρική Επιτροπή της ΔΟΕ (IOC MC) ιδρύθηκε βάσει της προεδρίας του Πρίγκιπα Alexander de Merode ο οποίος είχε αφιερωθεί στην οικοδόμηση της δομής για την καταπολέμηση του ντόπινγκ της ΔΟΕ. Σε αυτή τη δραστηριότητα, είχε έναν επιστημονικό συνεργάτη και καθηγητή τον Manfred Donike και μεταξύ τους ανέπτυξαν ένα παγκόσμιο δίκτυο κορυφαίων εργαστηρίων που στελεχώνεται από κορυφαίους χημικούς και φαρμακοποιούς, οι οποίοι ήταν εξοπλισμένοι για τη μέτρηση κυρίως στεροειδών και τα διεγερτικών στα ούρα. Η εισαγωγή μιας αξιόπιστης μέθοδο για τα αναβολικά στεροειδή επιτεύχθηκε τελικά το 1974 και αυτό είχε ως αποτέλεσμα μια σημαντική έκπτωση στον αριθμό των φαρμάκων στα τέλη της δεκαετίας του 1970, κυρίως σε αθλήματα που σχετίζονται με την δύναμη όπως οι ρίψεις και η άρση βαρών. Είναι ενδιαφέρον να σημειωθεί ότι πολλά ολυμπιακά ρεκόρ σώζονται από τους χρόνους πριν από την εισαγωγή αποτελεσματικών δοκιμών, που απεικονίζουν την δραστικότητα των ναρκωτικών. Ένα σημαντικό πλήγμα στον αγώνα κατά του ντόπινγκ έγινε το 1998, όταν βρέθηκε μεγάλος αριθμός απαγορευμένων φαρμακευτικών ουσιών από την αστυνομία σε μια επιδρομή στο Tour de France. Μετά από αυτό το σκάνδαλο, ΔΟΕ αποφάσισε να συγκαλέσει μια Παγκόσμια Διάσκεψη για ντόπινγκ στη Λωζάννη στις Φεβρουάριος , με στόχο να φέρει σε επαφή όλους τους ενδιαφερόμενους φορείς που συμμετέχουν στον αγώνα κατά του ντόπινγκ. Ένα σημαντικό αποτέλεσμα του συνεδρίου ήταν η αναγνώριση της ανάγκης για μια ανεξάρτητο διεθνές πρακτορείο, το οποίο θα θέσει ενιαία πρότυπα για την καταπολέμηση του ντόπινγκ και να συντονίσει τις προσπάθειες των αθλητικών οργανώσεων και των δημόσιων αρχών. Ως άμεσο αποτέλεσμα, του Παγκόσμιου Οργανισμού Αντί-Ντόπινγκ(WADA) ιδρύθηκε στις 10 Νοεμβρίου 1999.Η ανάπτυξη και η εφαρμογή ενός ενιαίου συνόλου ντόπινγκ τον Παγκόσμιο Οργανισμό Αντί- Ντόπινγκ Οργανισμό, μαζί με τον κατάλογο των απαγορευμένων ουσιών θεωρείται ως ένα από τα πιο σημαντικά επιτεύγματα μέχρι σήμερα στον αγώνα κατά του ντόπινγκ στον αθλητισμό. 10 Σ ε λ ί δ α

11 6 Ιστορική αναδρομή Κολυμβητικοί αγώνες Άμστερνταμ 1865 : η παλιότερη αναφορά λήψης φαρμάκων σε σύγχρονους αγώνες 1904 (tom hicks ), 1908 (Dorando pietri, ολυμπιονίκης ) : κρούσματα ντόπινγκ με στρυχνίνη σε μαραθωνοδρόμους : σύνθεση παράγωγων αμφεταμίνης και αναβολικών στεροειδών. 1960, ολυμπιακοί αγώνες Τόκιο : πραγματοποιούνται οι πρώτες εργαστηριακές αναλύσεις σε δείγματα ούρων ποδηλατών. 1967, ποδηλατικός γύρος Γαλλίας : θάνατος Βρετανού πρώην παγκόσμιου πρωταθλητή (Tommy Simpson 29 ετών ) 1968 σύσταση Ιατρικής Επιτροπής της Διεθνούς Ολυμπιακής Επιτροπής (Δ.Ο.Ε) και εισαγωγή κανονισμών κατά του ντόπινγκ. Τυχαίοι έλεγχοι στους Ολυμπιακούς Αγώνες για διεγερτικά, αναλγητικά, αντικαταθλιπτικά και ηρεμιστικά απαγόρευση χρήσης στεροειδών από την Ομοσπονδία Ερασιτεχνικού Αθλητισμού (ΙΑΑF) 1972 Ο ολυμπιακοί αγώνες Μοναχου : πραγματοποιήθηκαν περισσότεροι από 2000 έλεγχοι, από όπου προέκυψαν 9 θετικά δείγματα αναγνωρίζεται από την Δ.Ο.Ε το ντόπινγκ αίματος ως εναλλακτική μορφή ντόπινγκ 1976, Ολυμπιακοί αγώνες Μόντρεαλ : αναλύθηκαν 283 δείγματα για ύπαρξη στεροειδών,όπου βρεθήκαν 8 θετικά δείγματα ( 7 στην άρση βαρών και 1 στη δισκοβολία ) 1995 Διεθνής Ομοσπονδία Σκι εισαγωγή στους ελέγχους αιμοσφαιρίνης 1989 η Δ.Ο.Ε εισάγει στην λίστα απαγορευμένων ουσιών την κατηγορία των Πεπτιδίων Ορμονών και περιλαμβάνει και την Ερυθριποιητινη (EPO) 1997 Διεθνής Ένωση Ποδηλασίας και Διεθνής Ένωση Διαθλου. Εισαγωγή στους ελέγχους ορίων αιματοκρίτη 2000 Ολυμπιακοί Αγώνες Sidney. Εφαρμογή πιλοτικού προγράμματος ελεγχου ερυθροποιητινης 2002 Χειμερινοί Ολυμπιακοί Αγώνες Σολτ Λεικ Σιτυ συστηματικός έλεγχος για (EPO) 11 Σ ε λ ί δ α

12 7.Η οικουμενικότητα του ντόπινγκ στον αθλητισμό Ντόπινγκ περιλαμβάνει τη χρήση τεχνητών μέσων ή ουσιών με συγκεκριμένο στόχο τη βελτίωση των επιδόσεων παρά τις αρνητικές επιπτώσεις στην υγεία ( Λίπι & Guidi, 1999 ). Το ντόπινγκ είναι ένα καθημερινό πρόβλημα στην επιστήμη του αθλητισμού, δεδομένου ότι η καθολικότητα είναι το κύριο χαρακτηριστικό του. Η κατάσταση έχει ήδη φτάσει σε ένα σημείο χωρίς επιστροφή, καθώς η χρήση του εργογενων φαρμακολογικών παραγόντων έχει γίνει κοινός τόπος μεταξύ των αθλητών που επιθυμούν να αυξήσουν τους ανταγωνιστικό πλεονέκτημα με άλλα μέσα εκτός από την συμβατική κατάρτιση και νοητική ικανότητα ( Alaranta et al, Kamber & Mullis, 2007? Laure & Binsinger, 2007 ). Το 1967, η Διεθνής Ολυμπιακή Επιτροπή (ΔΟΕ), θέσπισε Ιατρική Επιτροπή υπεύθυνη για την ανάπτυξη ενός καταλόγου των απαγορευμένων ουσιών και μεθόδων. Οι εξετάσεις για ναρκωτικά εισήχθησαν για πρώτη φορά κατά τους Χειμερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες στη Γκρενόμπλ και στα παιχνίδια του καλοκαιριού στην Πόλη του Μεξικού το Τον Φεβρουάριο 1999, η ΔΟΕ συγκάλεσε την Παγκόσμια Διάσκεψη για Το ντόπινγκ στον αθλητισμό στη Λωζάννη της Ελβετίας. ο Lausanne σε Δήλωση για του για το ντόπινγκ στον αθλητισμό συνιστά την δημιουργία ενός Διεθνούς Anti-Doping Agency. Η WADA αργότερα καθιερώθηκε στη Λωζάννη, βάσει της ίσης εκπροσώπησης του ολυμπιακού κινήματος και των δημόσιων αρχών (Fraser, 2004). Μία από τις εντολές της WADA ήταν να εναρμονίσει στον κόσμο έναν αντί-ντόπινγκ κώδικα και να αναπτύξει ένα ομοιογενές κανονισμό που εφαρμόζεται και είναι αποδεκτός από όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη. Η πρόληψη βλάβης του αθλητή, η εγγύηση του ευ αγωνίζεσθαι, με ίσους όρους ανταγωνισμού για τους ανταγωνιστές είναι η βασική αρχή της τρέχουσας εκστρατείας αντί-ντόπινγκ. Η διαφορά του από άλλες παρόμοιες προσπάθειες είναι πως συγκέντρωσε όλες τις ομοσπονδίες, τις Ολυμπιακές Επιτροπές, τη ΔΟΕ, τους αθλητές και, το πιο σημαντικό, τις κυβερνήσεις απ ' όλο τον κόσμο. Επιπροσθέτως το εν λόγω πρόγραμμα εστιάζει στους αιφνιδιαστικούς ελέγχους, οι οποίοι, όπως υποστηρίζουν οι ειδικοί, θα βοηθήσουν στην πάταξη του ντόπινγκ. Μάλιστα η μέθοδος αυτή αποκαλείται «knock and pee» (μετ. «χτύπα την πόρτα και ούρησε» ). Ο ιπτάμενος γιατρός χτυπά την πόρτα στο σπίτι του αθλητή ή εκεί όπου προπονείται. Ακολουθεί μια διαδρομή στο μπάνιο όπου ο αθλητής γδύνεται από τη μέση και κάτω μπροστά στον άνθρωπο του προγράμματος και δίνει δείγμα ούρων. Αν ο αθλητής απουσιάζει αφήνουν μήνυμα λέγοντας του να έρθει σε επαφή μαζί τους μέσα σε 24 ώρες. 12 Σ ε λ ί δ α

13 8. Οι προκλήσεις Η μεγάλη πρόκληση για τον έλεγχο αντί-ντόπινγκ είναι οι ακραίες βιοχημικές και μεταβολικές ετερογενής ουσίες που χρησιμοποιούνται για ντόπινγκ. Αθλητικοί επιστήμονες δίνουν μάχη ενάντια στο χρόνο, διότι εξασφαλίζουν την συνεχή ακεραιότητα των αθλητικών αγώνων η οποία εξαρτάται από την ικανότητά τους να ξεπεράσουν τις προσπάθειες των dopers αναπτύσσοντας νέες στρατηγικές ανίχνευσης (Azzazy, Mansour, & Christenson, 2005). Η WADA έχει εισάγει ένα Παγκόσμιο Κώδικα Αντί-ντόπινγκ, σε διάφορα διεθνή πρότυπα για τον έλεγχο, και τον '' Κατάλογο Απαγορευμένων Ουσιών'', συμπεριλαμβανομένου μια μυριάδα των απαγορευμένων ουσιών και πρακτικών που θα συνεχίσει να ενημερώνεται όσο ντόπινγκ εξελίσσεται παράλληλα με βιοχημικές και φαρμακολογικές εξελίξεις. 9 O ορισμός του ντόπινγκ: Η Δ.Ο.Ε. ορίζει ως doping την χρήση από τον αθλητή ή και την χορήγηση σε αυτόν προς χρήση από άλλο άτομο, ουσιών που είναι ξένες προς τις μεταβολικές διεργασίες του ανθρωπίνου οργανισμού, ή και φυσιολογικών ουσιών σε μεγαλύτερη ποσότητα ή ασυνήθεις οδούς εφαρμογής, ή και την χρήση ορμονών κι άλλων παρόμοιας δράσης προϊόντων ή και άλλων μέσων, με σκοπό την τεχνητή και παράνομη βελτίωση των επιδόσεων. Μερικές μέρες πριν τους Ολυμπιακούς Αγώνες οι "ιπτάμενοι γιατροί" χτυπούν σε χιλιάδες πόρτες ανά τον κόσμο, ελέγχοντας τους αθλητές για απαγορευμένες ουσίες σύμφωνα με την λίστα απαγορευμένων ουσιών που έχει ορίσει η WADA 10. ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΑΠΑΓΟΡΕΥΜΕΝΩΝ ΟΥΣΙΩΝ Α) Διεγερτικά (α,β) Β) Ναρκωτικά Γ) Αναβολικά 1. Αναβολικά ανδρογόνα στεροειδή 2. Άλλοι αναβολικοί παράγοντες (β2 αγωνιστές) Δ) Διουρητικά Ε) Πεπτιδικές Ορμόνες, Μιμητικά και Ανάλογα 1. Χοριακή Γοναδοτροπίνη (hcg) 3. Κορτικοτροπίνες (ACTH, tetracosactide) 4. Αυξητική ορμόνη (hgh) 5. Αυξητικός παράγοντας προσομοιάζων την ινσουλίνη (IGF-1) και όλοι οι αντίστοιχοι παράγοντες απελευθέρωσης και τα ανάλογά τους. 6. Ερυθροποιητίνη (EPO) 7. Ινσουλίνη ΣΤ) Παράγοντες με Αντι-Οιστρογόνο δράση Ζ) Παράγοντες Συγκάλυψης-Μάσκες (Καλυπτικοί Παράγοντες) 13 Σ ε λ ί δ α

14 11. ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΠΑΓΟΡΕΥΜΕΝΩΝ ΟΥΣΙΩΝ Α) ΔΙΕΓΕΡΤΙΚΑ Τα διεγερτικά δρουν άµεσα στο κεντρικό νευρικό σύστηµα (ΚΝΣ) και αυξάνουν τη διέγερση του εγκεφάλου και του σώµατος.είναι παράγωγα της αδρεναλίνης. ιαθέτουν επίσης περιφερικές δράσεις (έξω από το ΚΝΣ).Στην ομαδα αυτή ανηκουν η εφεδρινη καφεΐνη η κοκαΐνη οι αμφεταμίνες και διάφορα άλλα διεγερτικά του ΚΝΣ καθώς επίσης και α και β υποδοχέων του συμπαθητικού νευρικού συστήματος. Η κοινή τους δράση βασίζεται στην προαγωγή των φυσικών νευροχημικών διεγερτικών οδών του ίδιου του σώματος, γνωστών ως συμπαθητικό νευρικό σύστημα. Κάθε μια κατηγορία διεγερτικών διαθέτει ένα χαρακτηριστικό μηχανισμό δράσης στο ΚΝΣ, βασισμένο στην επίδρασή τους στη ροή των νευροδιαβιβαστών. Τα διεγερτικά του ΚΝΣ διαθέτουν επίσης περιφερικές δράσεις (έξω από το ΚΝΣ) Από χημικής άποψης τα διεγερτικά χωρίζονται στις: Α) Κατεχολαμίνες Β) Μη κατεχολαμινικοί αδρενεργικοί αγωνιστές Κατηγοριοποίηση Απαγορευμένων Διεγερτικών σύμφωνα με τον Κώδικα Αντί-ντόπινγκ του Ολυμπιακού Κινήματος (2014) Α) Οι απαγορευμένες ουσίες της κατηγορίας Α.α, περιλαμβάνουν τα ακόλουθα παραδείγματα μαζί με τα L και D ισομερή τους. Αμιφεναζόλη (amiphenazole), αμφεταμίνες (amphetamines), βρομαντάνη (bromantan), καφεΐνη (caffeine)*, καρφεδόνη (carphedon), κοκαΐνη (cocaine), εφεδρίνες (ephedrines)**, φενκαμφαμίνη (fencamfamin), μεσοκάρβη (mesocarb), πεντετραζόλη (pentetrazol), πιπραδρόλη (pipradol), καθίνη (cathine)**, φαινυλοπροπανολαμίνη (phenylpropanolamine)** και οι σχετικές ουσίες. * Για την καφεΐνη (caffeine), ο προσδιορισμός του θετικού δείγματος είναι συγκέντρωση στα ούρα μεγαλύτερη από 12 μg/ml. ** Για την εφεδρίνη (ephedrine) και την μεθυλεφεδρίνη (methylephedrine), ο προσδιορισμός του θετικού δείγματος είναι συγκέντρωση στα ούρα μεγαλύτερη από 10 μg/ml. Για την φαινυλοπροπανολαμίνη (phenylpropanolamine) και την ψευδοεφεδρίνη (pseudoephedrine), ο προσδιορισμός του θετικού δείγματος είναι συγκέντρωση στα ούρα μεγαλύτερη από 25 μg/ml. Για την καθίνη (cathine), ο προσδιορισμός του θετικού δείγματος είναι συγκέντρωση στα ούρα μεγαλύτερη από 5 μg/ml. Σημείωση: Όλες οι συνταγές με ιμιδαζόλιο (imidazole) είναι αποδεκτές για τοπική χρήση (π.χ oxymetazoline). Τα αγγειοσυσταλτικά μπορεί να χορηγηθούν μαζί με τοπικά αναισθητικά παράγωγα. Επιτρέπονται οι τοπικά εφαρμοζόμενες συνταγές (π.χ ρινικές, οφθαλμολογικές, πρωκτικές) της αδρεναλίνης (adrenaline) και της φαινυλεφρίνης (phenylephrine). 14 Σ ε λ ί δ α

15 Β) Οι απαγορευμένες ουσίες της κατηγορίας Α.β, περιλαμβάνουν τα ακόλουθα παραδείγματα μαζί με τα L και D ισομερή τους. Ο διαχωρισμός σε δύο υποκατηγορίες γίνεται προκειμένου προσδιοριστούν καλύτερα οι β2 αγωνιστές (β υποκατηγορία). Πρόκειται για μια υποκατηγορία των συμπαθομιμητικών που χρησιμοποιούνται κύρια για την θεραπεία του άσθματος. Φορμοτερόλη (formoterol)***, φαιντερμίνη (phentermine), σαλβουταμόλη (salbutamol)***, σαλμετερόλη (salmeterol)***, τερβουταλίνη (terbutaline)***...και σχετικές οι ουσίες. ***Αυτοί οι β2 αγωνιστές ταξινομούνται ως διεγερτικά και σαν αναβολικά. Επιτρέπονται μόνο με χρήση συσκευής εισπνοής για την πρόληψη και/ ή τη θεραπεία του άσθματος και του άσθματος που προκαλείται από την άσκηση. Γραπτή συνταγή και απόδειξη της αναγκαιότητας της θεραπευτικής αγωγής για το άσθμα και / ή για το άσθμα που προκαλείται από την άσκηση, είναι απαραίτητο να προσκομιστεί στις σχετικές ιατρικές αρχές. Επίπεδα συγκέντρωσης διεγερτικών ουσιών στα ούρα, πάνω από τα οποία υφίσταται παράπτωμα ντόπινγκ: Καφεΐνη (caffeine) >12 mcg/ml Καθίνη (cathine) > 5 mcg/ml Εφεδρίνη (ephedrine) >10 mcg/ml Μεθυλεφεδρίνη (methylephedrine) >10 mcg/ml Φαινυλοπροπανολαμίνη (phenylpropanolamine) >25 mcg/ml Ψευδοεφεδρίνη (pseudoephrine) >25 mcg/ml Σαλβουταμόλη (salbutamol): ως διεγερτικό >100 nanograms/ml, ως αναβολικό >1000 nanograms/ml Επιθυμητές δράσεις Διεγερτικών : Τα διεγερτικά γενικά προκαλούν ευφορία, μειώνουν την κόπωση, αυξάνουν την ετοιμότητα και την αυτοσυγκέντρωση, ελαττώνουν την όρεξη, αυξάνουν την λίμπιντο, διαστέλλουν τις κόρες των ματιών, επιταχύνουν τις δραστηριότητες του ΚΝΣ. Διεγερτικά και αθλητική απόδοση: Τα διεγερτικά επιδρούν με ποικίλους τρόπους πάνω στην αθλητική απόδοση, συγκεκριμένα: Αυξάνουν την ετοιμότητα. Μειώνουν το αίσθημα της κόπωσης, με το να συγκαλύπτουν τις εκδηλώσεις της. Συγκαλύπτουν τον πόνο. Αυξάνουν την ανταγωνιστικότητα και την επιθετικότητα Το γλυκογόνο μερικώς επιδρά στο μυ, με το αυξάνονται τα ελεύθερα λιπαρά οξέα. Παρατηρείται βελτίωση στον συντονισμό των κινήσεων, στη δύναμη και στην αντοχή του αθλητή. 15 Σ ε λ ί δ α

16 Λόγοι χρησιμοποίησής τους από τους αθλητές: Η διέγερση του πνεύματος και του σώματος με φαρμακευτικές ουσίες μπορεί να αυξήσει την ικανότητα του ατόμου να ασκείται στα μέγιστα δυνατά επίπεδα, μειώνοντας παράλληλα το αίσθημα της κόπωσης. Με αυτόν τον τρόπο ο αθλητής αποκτά ένα άδικο πλεονέκτημα έναντι των συναθλητών του. Μερικά διεγερτικά καταστέλλουν την όρεξη και για αυτό οι αθλητές ενδέχεται να τα χρησιμοποιούν προκειμένου να επιτύχουν μείωση του σωματικού του βάρους. Κάτι τέτοιο εναντιώνεται σαφώς στους κανονισμούς που ισχύουν στο χώρο του αθλητισμού και απαγορεύεται ρητά. Η κόπωση των αναπνευστικών μυών αποτελεί περιοριστικό παράγοντα στην άσκηση, από πλευράς αναπνευστικού συστήματος. Οι καλά προπονημένοι κορυφαίοι αθλητές, μπορούν να διατηρήσουν τον μέγιστο εκούσιο (ελεγχόμενο) αερισμό τους στο 85% για ένα παρατεταμένο χρονικό διάστημα, αλλά όχι στο 100%. Η κόπωση αποτελεί σε αυτήν την περίπτωση τον περιοριστικό παράγοντα. Η κόπωση γενικά θεωρείται υποκειμενικός παράγοντας. Η μερική επίδραση του γλυκογόνου στους σκελετικούς μύες πιθανόν να καθυστερεί την εμφάνιση της κόπωσης. Έτσι τα διεγερτικά όταν χρησιμοποιούνται από τους αθλητές στοχεύουν στην ανακούφιση από την κόπωση (υποκειμενική ή φυσική). Για αυτό το λόγο τα διεγερτικά του αναπνευστικού συστήματος και του ΚΝΣ είναι από τα πιο συνηθισμένα όταν επιδιώκεται η βελτίωση της αθλητικής επίδοσης. Συμπτώματα στέρησης: Αυτά τα συμπτώματα κάνουν την εμφάνισή τους 2 με 4 μέρες μετά την χρήση ενός διεγερτικού και συμπεριλαμβάνουν : κόπωση, διαταραχές του ύπνου, εφιάλτες, πονοκέφαλο, μυϊκές κράμπες, στομαχικά άλγη, εφίδρωση, αυξημένη όρεξη, κατάθλιψη, ανησυχία, ψύχωση, ταραχή, εθισμό στο φάρμακο-ουσία. Δυσμενείς επιδράσεις - Παρενέργειες Διεγερτικών: Βραχυπρόθεσμες: Αυξημένος καρδιακός ρυθμός, ταχυπαλμίες, υπέρταση, πόνος στο στήθος, καταστολή αναπνευστικής λειτουργίας, εφίδρωση ή ρίγη, ναυτία, έμετος, ψευδαισθήσεις (οπτικές, ακουστικές, αφής), πανικός, παραλήρημα, επιθετικότητα, μυϊκή αδυναμία, τρέμουλο, ανεξέλεγκτες επαναλαμβανόμενες κινήσεις, πονοκέφαλος, έλλειψη συνεργασίας, αποπληξία, καρδιακές αρρυθμίες, έμφραγμα μυοκαρδίου, κρίσεις υπέρτασης, εγκεφαλική αιμορραγία, κυκλοφορική καταπληξία (σοκ), κόμμα, θάνατος. Μακροπρόθεσμες: Παράνοια, σοβαρή κατάθλιψη, τάση αυτοκτονίας, ανησυχία, προβλήματα μνήμης, ψευδαισθήσεις, ψύχωση, απώλεια βάρους και υποσιτισμός, μόνιμη εγκεφαλική βλάβη, θανατηφόρες νεφρικές και πνευμονικές διαταραχές, μόνιμα ψυχολογικά προβλήματα, μειωμένη αντίσταση στις ασθένειες, ηπατική βλάβη, καρδιακή προσβολή. Ο αυξημένος ανταγωνισμός και η αίσθηση επιθετικότητας μπορούν να συνηγορήσουν στην απώλεια κρίσης, γεγονός που δύναται να θέσει σε κίνδυνο τραυματισμού τόσο τον ίδιο τον αθλητή όσο και τους συναθλητές του, ιδιαίτερα στα ομαδικά αθλήματα και σε εκείνα όπου υπάρχει το στοιχείο της επαφής. Επίσης η 16 Σ ε λ ί δ α

Γενικό Λύκειο Παραλίας. ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΣΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: Διατροφή και αθλητισμός.

Γενικό Λύκειο Παραλίας. ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΣΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: Διατροφή και αθλητισμός. Γενικό Λύκειο Παραλίας. ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΣΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: Διατροφή και αθλητισμός. Υπεύθυνη καθηγήτρια: Λουκοπούλου Νεκταρία Η ομάδα μας: Βενετιάδη Νικολίτσα Καγκελάρη Χριστίνα Κολεγιάννης Χρήστος Καρρά Φωτεινή

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα: ΣΥΓΧΡΟΝΟΙ ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ

Μάθημα: ΣΥΓΧΡΟΝΟΙ ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ Μάθημα: ΣΥΓΧΡΟΝΟΙ ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ Υπεύθυνος Μαθήματος: ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΑΛΜΠΑΝΙΔΗΣ Αναπληρωτής Καθηγητής Διάλεξη 5η ΝΤΟΠΙΝΓΚ ΚΑΙ ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ί Π ή Θ ά ημοκρίτειο Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΑΠΑΓΟΡΕΥΜΕΝΩΝ ΟΥΣΙΩΝ

ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΑΠΑΓΟΡΕΥΜΕΝΩΝ ΟΥΣΙΩΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΑΠΑΓΟΡΕΥΜΕΝΩΝ ΟΥΣΙΩΝ Σύμφωνα με τον κώδικα Αντι-ντόπινγκ (που τίθεται σε ισχύ το 2005) του Παγκόσμιου Οργανισμού Αντι-ντόπινγκ οι κατηγορίες απαγορευμένων ουσιών έχουν ως εξής: ΔΙΕΓΕΡΤΙΚΑ Τα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΡΕΣ ΚΑΙ ΕΓΚΕΦΑΛΟΣ ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ ΜΑΝΩΛΙΑ ΑΦΡΟΔΙΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ΣΤΕΛΛΑ ΠΑΝΑΓΟΥΛΗ ΕΥΗ ΡΕΜΕΔΙΑΚΗ

ΣΤΡΕΣ ΚΑΙ ΕΓΚΕΦΑΛΟΣ ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ ΜΑΝΩΛΙΑ ΑΦΡΟΔΙΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ΣΤΕΛΛΑ ΠΑΝΑΓΟΥΛΗ ΕΥΗ ΡΕΜΕΔΙΑΚΗ ΣΤΡΕΣ ΚΑΙ ΕΓΚΕΦΑΛΟΣ ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ ΜΑΝΩΛΙΑ ΑΦΡΟΔΙΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ΣΤΕΛΛΑ ΠΑΝΑΓΟΥΛΗ ΕΥΗ ΡΕΜΕΔΙΑΚΗ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Το στρες Πρώτη νευροενδοκρινολογική απάντηση Δεύτερη νευροενδοεκρινολογική απάντηση Ο υποθάλαμος Κορτιζόλη

Διαβάστε περισσότερα

4 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΛΑΜΙΑΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΕΦΗΒΟΙ ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΑ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ: 2013 2014

4 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΛΑΜΙΑΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΕΦΗΒΟΙ ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΑ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ: 2013 2014 4 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΛΑΜΙΑΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΕΦΗΒΟΙ ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΑ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ: 2013 2014 ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ Ο αθλητισμός είναι η συστηματική σωματική καλλιέργεια και

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ. ΚΕ 0918 «Βιοχημική Αξιολόγηση Αθλητών»

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ. ΚΕ 0918 «Βιοχημική Αξιολόγηση Αθλητών» ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΚΕ 0918 «Βιοχημική Αξιολόγηση Αθλητών»

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως είσαι αφυδατωμένος; Πως θα είσαι σίγουρος ότι ενυδατώθηκες επαρκώς Πριν - Κατά τη διάρκεια - Μετά την άσκηση;

Μήπως είσαι αφυδατωμένος; Πως θα είσαι σίγουρος ότι ενυδατώθηκες επαρκώς Πριν - Κατά τη διάρκεια - Μετά την άσκηση; Μήπως είσαι αφυδατωμένος; Πως θα είσαι σίγουρος ότι ενυδατώθηκες επαρκώς Πριν - Κατά τη διάρκεια - Μετά την άσκηση; Κατά τη διάρκεια της άσκησης, η εξάτμιση του ιδρώτα είναι ο βασικός μηχανισμός για την

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια είναι η προοδευτική, μη αναστρέψιμη μείωση της νεφρικής λειτουργίας, η οποία προκαλείται από βλάβη του νεφρού ποικίλης αιτιολογίας. Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΓΟΙ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ ΑΛΚΟΟΛΗΣ

ΛΟΓΟΙ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ ΑΛΚΟΟΛΗΣ ΑΛΚΟΟΛ ΛΟΓΟΙ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ ΑΛΚΟΟΛΗΣ v Μεταξύ ατόμων ηλικίας από 15 μέχρι 25 ετών βγήκαν τα ακόλουθα συμπεράσματα: Κοινωνικότητα (71%) Τους αρέσει η γεύση (51%) Δημιουργεί αίσθημα χαλάρωσης (12%) Προκαλεί

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ νεφρά νεφρών Η υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση) είναι ένα από τα δύο κύρια αίτια χρόνιας νεφρικής νόσου παγκοσμίως (το άλλο είναι ο διαβήτης). Επίσης, τα νεφρά έχουν βασικό ρόλο στη

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι το doping; (I) Προέλευση του όρου. «Doop» (Ολλανδικός όρος) (18ος αιώνας): Νοτιοαφρικάνικο ποτό

Τι είναι το doping; (I) Προέλευση του όρου. «Doop» (Ολλανδικός όρος) (18ος αιώνας): Νοτιοαφρικάνικο ποτό 1 Τι είναι το doping; (I) Προέλευση του όρου «Doop» (Ολλανδικός όρος) (18ος αιώνας): Νοτιοαφρικάνικο ποτό «Ντόουπ» αναφέρεται για πρώτη φορά σε ένα Αγγλικό λεξικό «doping» (ντοπάρισµα) ( ιεθνής όρος) 2

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ Μετεµµηνοπαυσιακό Ορµονικό Προφίλ Εµµηνόπαυση καλείται η παύση της εµµήνου ρύσης µιας γυναίκας και σηµατοδότηση το τέλος της δυνατότητας τεκνοποίησης µε φυσιολογικό τρόπο. Αποτελεί

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ Η ΥΠΕΡΒΟΛΗ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΒΛΑΠΤΕΙ!

ΑΣΚΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ Η ΥΠΕΡΒΟΛΗ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΒΛΑΠΤΕΙ! ΑΣΚΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ Η ΥΠΕΡΒΟΛΗ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΒΛΑΠΤΕΙ! Είναι αλήθεια ότι η άσκηση βοηθά σημαντικά στην διατήρηση της υγείας. Μπορεί όμως να γίνει επικίνδυνη όταν δεν γίνεται με τον σωστό τρόπο!

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑ Το θέμα της εργασίας μας είναι η ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ. Ασχοληθήκαμε με τις διατροφικές συνήθειες των αθλητών από την αρχαία Ελλάδα έως και σήμερα. Βρέθηκαν

Διαβάστε περισσότερα

Από τον Κώστα κουραβανα

Από τον Κώστα κουραβανα Από τον Κώστα κουραβανα Περιεχόμενα Γενικός ορισμός παχυσαρκίας Ορμονικοί-Γονιδιακοί-παράγοντες Επιπτώσεις στην υγεία Θεραπεία-Δίαιτα Γενικός ορισμός παχυσαρκίας Παχυσαρκία είναι κλινική κατάσταση στην

Διαβάστε περισσότερα

ΝΑΡΚΩΤΙΚΑ ΚΑΙ ΕΦΗΒΕΙΑ ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΑ ΝΑΡΚΩΤΙΚΑ

ΝΑΡΚΩΤΙΚΑ ΚΑΙ ΕΦΗΒΕΙΑ ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΑ ΝΑΡΚΩΤΙΚΑ ΝΑΡΚΩΤΙΚΑ ΚΑΙ ΕΦΗΒΕΙΑ ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΑ ΝΑΡΚΩΤΙΚΑ Είναι γνωστό το πρόβλημα της χρήσης ναρκωτικών ουσιών. Με τα χρόνια παρουσιάζεται ραγδαία αύξηση των θυμάτων που εθίζονται σε εξαρτισιογόνες ουσίες. Πιο συγκεκριμένα,τα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΑ ΠΟΤΑ ΘΕΜΑ : ΑΡΝΗΤΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΩΝ ΠΟΤΩΝ

ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΑ ΠΟΤΑ ΘΕΜΑ : ΑΡΝΗΤΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΩΝ ΠΟΤΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΑ ΠΟΤΑ ΘΕΜΑ : ΑΡΝΗΤΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΩΝ ΠΟΤΩΝ 2ο ΛΥΚΕΙΟ ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2012-2013 ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Β ΤΕΤΡΑΜΗΝΟΥ ΟΝΟΜΑ ΟΜΑΔΑΣ: 3Ε ΟΝΟΜΑΤΑ ΜΕΛΩΝ: ΓΚΟΤΙΝΟΠΟΥΛΟΥ ΕΦΗ

Διαβάστε περισσότερα

Greek. 1 Ερώτ ηση: Είμαι εξ ολοκλήρου υπεύθυνος για κάθε ουσία που χρησιμοποιώ, εισάγω με ένεση ή επιθέτω στο

Greek. 1 Ερώτ ηση: Είμαι εξ ολοκλήρου υπεύθυνος για κάθε ουσία που χρησιμοποιώ, εισάγω με ένεση ή επιθέτω στο Greek 1 Ερώτ ηση: Είμαι εξ ολοκλήρου υπεύθυνος για κάθε ουσία που χρησιμοποιώ, εισάγω με ένεση ή επιθέτω στο σώμα μου. Εξήγ ηση: Όλοι οι αθλητές πρέπει να είναι προνοητικοί και να ενημερώνονται διαρκώς

Διαβάστε περισσότερα

Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία.

Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία. Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία. Παχυσαρκία είναι η παθολογική αύξηση του βάρους του σώματος, που οφείλεται σε υπερβολική συσσώρευση λίπους στον οργανισμό. Παρατηρείται γενικά

Διαβάστε περισσότερα

Φάρμακα και Τροχαία Ατυχήματα. Μαρία Μυρωνίδου-Τζουβελέκη Αναισθησιολόγος Καθ. Φαρμακολογίας Α Εργ. Φαρμακολογίας, Ιατρική Σχολή, Α.Π.

Φάρμακα και Τροχαία Ατυχήματα. Μαρία Μυρωνίδου-Τζουβελέκη Αναισθησιολόγος Καθ. Φαρμακολογίας Α Εργ. Φαρμακολογίας, Ιατρική Σχολή, Α.Π. Φάρμακα και Τροχαία Ατυχήματα Μαρία Μυρωνίδου-Τζουβελέκη Αναισθησιολόγος Καθ. Φαρμακολογίας Α Εργ. Φαρμακολογίας, Ιατρική Σχολή, Α.Π.Θ Μεγάλη αύξηση της κατανάλωσης φαρμάκων Περίπου 20% των φαρμάκων που

Διαβάστε περισσότερα

Πρώτα βήματα στην πρόληψη του ντόπινγκ!

Πρώτα βήματα στην πρόληψη του ντόπινγκ! Πρώτα βήματα στην πρόληψη του ντόπινγκ! ΒΑΣΙΚΟ-Επίπεδο Τι είναι το ντόπινγκ; Αύξηση απόδοσης με τηχρήση απαγορευμένων ουσιών ή απαγορευμένων μεθόδων Αθέμιτη ενέργεια που φέρει κινδύνους για την υγεία Διεθνείς

Διαβάστε περισσότερα

Αλκοόλ, Εθεβεία & Εγκέθαλορ. Γιώργος Παναγής Πανεπιστήμιο Κρήτης Τμήμα Ψυχολογίας Εργαστήριο Νευροεπιστημών & Συμπεριφοράς

Αλκοόλ, Εθεβεία & Εγκέθαλορ. Γιώργος Παναγής Πανεπιστήμιο Κρήτης Τμήμα Ψυχολογίας Εργαστήριο Νευροεπιστημών & Συμπεριφοράς Αλκοόλ, Εθεβεία & Εγκέθαλορ Γιώργος Παναγής Πανεπιστήμιο Κρήτης Τμήμα Ψυχολογίας Εργαστήριο Νευροεπιστημών & Συμπεριφοράς Κατανάλωση οινοπνευματωδών στους Έλληνες μαθητές (2011) Στην Ελλάδα, τα αγόρια

Διαβάστε περισσότερα

Κατερίνα Μιχοπούλου Γ 3 Σχ. έτος 2014-2015

Κατερίνα Μιχοπούλου Γ 3 Σχ. έτος 2014-2015 Κατερίνα Μιχοπούλου Γ 3 Σχ. έτος 2014-2015 Περιεχόμενα: Η νικοτίνη και ο εγκέφαλος Τι είναι η ακετυλοχολίνη; Συνέπειες Η νικοτίνη και ο εγκέφαλος Ο καπνός προέρχεται από το φυτό Nicotiana tabacum. Αν και

Διαβάστε περισσότερα

1. Η αναπνευστική λειτουργία. 2. Η κεντρική λειτουργία. 3. Η περιφερική λειτουργία. 4. Ο μυϊκός μεταβολισμός

1. Η αναπνευστική λειτουργία. 2. Η κεντρική λειτουργία. 3. Η περιφερική λειτουργία. 4. Ο μυϊκός μεταβολισμός ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΤΙΚΟΙ ΚΑΙ ΠΕΡΙΟΡΙΣΤΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΤΗΣ VO2max Βαμβακούδης Ευστράτιος Επίκουρος Καθηγητής Εργοφυσιολογικής Αξιολόγησης

Διαβάστε περισσότερα

χρόνιου πόνου κι των συναισθημάτων. Μάλιστα, μεγάλο μέρος αυτού

χρόνιου πόνου κι των συναισθημάτων. Μάλιστα, μεγάλο μέρος αυτού Το μαιτεχμιακό σύστημα συνδέεται με τμήματα του μετωπιαίου κι κροταφικού λοβού ( τμήματα των εγκεφαλικών ημισφαιρίων,ονομασμένα σύμφωνα με το κρανιακό οστό που τα καλύπτει). Το ίδιο σχετίζεται με τον έλεγχο

Διαβάστε περισσότερα

Πώς να μην χάσετε στην θάλασσα ότι με κόπο κερδίσατε στην πισίνα: συμπληρώματα διατροφής και άλλα «κόλπα» Γιώργος Σακκάς PhD

Πώς να μην χάσετε στην θάλασσα ότι με κόπο κερδίσατε στην πισίνα: συμπληρώματα διατροφής και άλλα «κόλπα» Γιώργος Σακκάς PhD Πώς να μην χάσετε στην θάλασσα ότι με κόπο κερδίσατε στην πισίνα: συμπληρώματα διατροφής και άλλα «κόλπα» Γιώργος Σακκάς PhD ΤΕΦΑΑ - Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Σήμερα θα μιλήσουμε για τα εξής θέματα: Τι κερδίζουμε

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως έχω µεγαλακρία; Πώς θα το καταλάβω;

Μήπως έχω µεγαλακρία; Πώς θα το καταλάβω; Μήπως έχω µεγαλακρία; Πώς θα το καταλάβω; MegalakriaBroshure.indd 1 17/11/2010 1:27:39 μμ Η Πανελλήνια Ένωση Σπανίων Παθήσεων (Π.Ε.Σ.ΠΑ) είναι ο μόνος φορέας, μη κερδοσκοπικό σωματείο, συλλόγων ασθενών

Διαβάστε περισσότερα

Κράμπα. Παράγοντες πρόκλησης μυϊκής κράμπας

Κράμπα. Παράγοντες πρόκλησης μυϊκής κράμπας Κράμπα -Η εμφάνιση κράμπας είναι συχνότερη σε άτομα της 3ης ηλικίας, σε μη γυμνασμένους και υπέρβαρους ανθρώπους ακόμα και στους αθλητές,ιδίως ύστερα απο μακρά εξαντλητική προσπάθεια και έντονη εφίδρωση.

Διαβάστε περισσότερα

Αλκοολισμός και Προβληματική Κατανάλωση Προβλήματα με την κατανάλωση αλκοόλ Κοινωνική κατανάλωση οινοπνεύματος

Αλκοολισμός και Προβληματική Κατανάλωση Προβλήματα με την κατανάλωση αλκοόλ Κοινωνική κατανάλωση οινοπνεύματος Αλκοολισμός και Προβληματική Κατανάλωση (Πηγή: http://www.patient.co.uk/health/alcoholism-and-problem-drinking) Απόδοση στα ελληνικά: Αθανάσιος Μπάκας (υπεύθυνος του προγράμματος) Αλκοολισμός είναι η λέξη

Διαβάστε περισσότερα

συκώτι (ήπαρ) στομάχι χοληδόχος κύστη πάγκρεας δωδεκαδάκτυλο έντερο

συκώτι (ήπαρ) στομάχι χοληδόχος κύστη πάγκρεας δωδεκαδάκτυλο έντερο Αλκοόλ και ασθένειες του Συκωτιού (Πηγή: http://www.patient.co.uk/health/alcohol-and-liver-disease) Απόδοση στα ελληνικά: Αθανάσιος Μπάκας (υπεύθυνος του προγράμματος) Η κατανάλωση μεγάλων ποσοτήτων αλκοόλ

Διαβάστε περισσότερα

Καφεΐνη και Αθλητική Απόδοση. Νικολέτα Μιχαηλίδου, Μ.S., R.D Κλινική και Αθλητική Διαιτολόγος/ Διατροφολόγος

Καφεΐνη και Αθλητική Απόδοση. Νικολέτα Μιχαηλίδου, Μ.S., R.D Κλινική και Αθλητική Διαιτολόγος/ Διατροφολόγος Καφεΐνη και Αθλητική Απόδοση Νικολέτα Μιχαηλίδου, Μ.S., R.D Κλινική και Αθλητική Διαιτολόγος/ Διατροφολόγος Καφεΐνη Μια από τις πιο δημοφιλής και πιο συχνά χρησιμοποιημένη διεγερτική ουσία στο κόσμο. Ηχρήσητηςπάειπίσω~

Διαβάστε περισσότερα

11. ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ

11. ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ 11. ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ Στον ανθρώπινο οργανισμό υπάρχουν δύο είδη αδένων, οι εξωκρινείς και οι ενδοκρινείς. Οι εξωκρινείς (ιδρωτοποιοί αδένες, σμηγματογόνοι αδένες κ.ά.) εκκρίνουν το προϊόν τους στην επιφάνεια

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΗ ΚΑΙ ΕΓΚΛΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ, ΑΙΣΘΗΜΑ ΑΝΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΙΜΩΡΗΤΙΚΟΤΗΤΑ

ΠΟΛΗ ΚΑΙ ΕΓΚΛΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ, ΑΙΣΘΗΜΑ ΑΝΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΙΜΩΡΗΤΙΚΟΤΗΤΑ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΜΣ: «Η ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΓΚΛΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ Η ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ» ΜΑΘΗΜΑ ΠΟΛΗ ΚΑΙ ΕΓΚΛΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ, ΑΙΣΘΗΜΑ ΑΝΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΙΜΩΡΗΤΙΚΟΤΗΤΑ Καποδίστρια Βασιλική,

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση και Χρόνιες Πνευμονοπάθειες

Άσκηση και Χρόνιες Πνευμονοπάθειες Συµµαχία για την υγεία - Άσκηση Άσκηση και Χρόνιες Πνευμονοπάθειες Συγγραφική ομάδα: Βογιατζής Ιωάννης, Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΦΑΑ, ΕΚΠΑ Φλουρής Ανδρέας, Ερευνητής ΕΚΕΤΑ Δίπλα Κωνσταντίνα, Λέκτορας ΤΕΦΑΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ & ΑΣΚΗΣΗ

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ & ΑΣΚΗΣΗ Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958 Υπεύθυνη Μαθήματος: Χ. Καρατζαφέρη Διδάσκοντες: Χ. Καρατζαφέρη, Γ. Σακκάς,Α. Καλτσάτου 2013-2014 Διάλεξη 4 ΤΕΦΑΑ, ΠΘ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ & ΑΣΚΗΣΗ 1 Στις 2 Απριλίου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΕΡΟΥΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΕΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ. Βασίλης Γιωργαλλάς Καθηγητής Φυσικής Αγωγής

ΕΠΙΜΕΡΟΥΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΕΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ. Βασίλης Γιωργαλλάς Καθηγητής Φυσικής Αγωγής ΕΠΙΜΕΡΟΥΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΕΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ Βασίλης Γιωργαλλάς Καθηγητής Φυσικής Αγωγής Αντοχή Δύναμη Επιμέρους ικανότητες Φυσικής Κατάστασης Ευκαμψία Ευλυγισία Ταχύτητα Αντοχή Αντοχή είναι η ικανότητα του

Διαβάστε περισσότερα

Τα ναρκωτικά μπορούν να διακριθούν σε ομάδες με διάφορους τρόπους: για παράδειγμα νόμιμες (νομικά αποδεκτές) και παράνομες (απαγορευμένες) ουσίες.

Τα ναρκωτικά μπορούν να διακριθούν σε ομάδες με διάφορους τρόπους: για παράδειγμα νόμιμες (νομικά αποδεκτές) και παράνομες (απαγορευμένες) ουσίες. Τι είναι ναρκωτικά; Τα ναρκωτικά είναι ουσίες που επιδρούν στον εγκέφαλο και γι' αυτό προκαλούν εθισμό. Οι άνθρωποι που τα χρησιμοποιούν θέλουν να βιώσουν τις συνέπειες των ναρκωτικών. Ορισμένα φάρμακα

Διαβάστε περισσότερα

Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3

Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3 Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3 Για χρόνια, οι καταναλωτές µαθαίνουν για τα οφέλη της µείωσης των καρδιαγγειακών παθήσεων µε τη λήψη ωµέγα-3 λιπαρών οξέων. Αυτή η άποψη έχει επικρατήσει,

Διαβάστε περισσότερα

ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΑΣΘΕΝ-Ν ΣΤΗ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤ-ΠΙΣΗ

ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΑΣΘΕΝ-Ν ΣΤΗ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤ-ΠΙΣΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΑΣΘΕΝ-Ν ΣΤΗ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤ-ΠΙΣΗ ΧΑΤΖΗΣΤΕΦΑΝΟΥ ΦΑΝΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΡΙΑ Τ.Ε. Β Γ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Η στεφανιαία µονάδα είναι ένας χώρος

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα. Θέµατα που θα αναπτυχθούν Ντόπινγκ, µια ανέντιµηκαι επικίνδυνη για την υγεία συµπεριφορά. Θεωρία. Θεωρία. Τι είναι το ντόπινγκ

Έρευνα. Θέµατα που θα αναπτυχθούν Ντόπινγκ, µια ανέντιµηκαι επικίνδυνη για την υγεία συµπεριφορά. Θεωρία. Θεωρία. Τι είναι το ντόπινγκ Θέµατα που θα αναπτυχθούν Ντόπινγκ, µια ανέντιµηκαι επικίνδυνη για την υγεία συµπεριφορά. Θεοδωράκης Γιάννης Ορισµοί και πληροφορίες σχετικές µε το πρόβληµα του ντόπινγκ στα σπορ. Ιδέες για παρεµβάσεις

Διαβάστε περισσότερα

Ιδέες για ένα σωστό πρωινό

Ιδέες για ένα σωστό πρωινό Ιδέες για ένα σωστό πρωινό Υγιεινή Διατροφή Ισορροπία Ποικιλία Μέτρο Ομάδες τροφίμων Γάλα-γαλακτοκομικά προϊόντα (γιαούρτι) Φρούτα-απλοί υδατάνθρακες Λαχανικά (κυρίως πράσινα φυλλώδη) Ψωμί-αμυλώδη τρόφιμα

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι φόβος και τι φοβια;

Τι είναι φόβος και τι φοβια; ΦΟΒΟΙ - ΦΟΒΙΕΣ Τι είναι φόβος και τι φοβια; Φόβος: η δυσάρεστη συναισθηματική κατάσταση που δημιουργείται απέναντι σε πραγματικό κίνδυνο, ή απειλή. Φοβία: ο επίμονος φόβος που παγιδεύει το άτομο περιορίζοντας

Διαβάστε περισσότερα

Στυλιανή Ανή Χρόνη, Ph.D. Λέκτορας ΤΕΦΑΑ, ΠΘ, Τρίκαλα

Στυλιανή Ανή Χρόνη, Ph.D. Λέκτορας ΤΕΦΑΑ, ΠΘ, Τρίκαλα ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΟ ΓΥΝΑΙΚΕΙΟ ΦΥΛΟ ΣΤΟΝ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟ Στυλιανή Ανή Χρόνη, Ph.D. Λέκτορας ΤΕΦΑΑ, ΠΘ, Τρίκαλα ΕΠΕΑΕΚ: ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΘΕΜΑΤΑ ΦΥΛΟΥ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΕΙΝΗ ΠΟΔΗΛΑΣΙΑ. Υπεύθυνοι καθηγητές: Μπάρπας Κων/νος Αναστασιάδου Αντιγόνη

ΟΡΕΙΝΗ ΠΟΔΗΛΑΣΙΑ. Υπεύθυνοι καθηγητές: Μπάρπας Κων/νος Αναστασιάδου Αντιγόνη ΟΡΕΙΝΗ ΠΟΔΗΛΑΣΙΑ Ομάδα Α : Γιαννακούλα Αναστασία Γραμματικού Πέγκυ Δουλκερίδης Γιώργος Νίτσου Ανδριάνα Βαπορίδης Στυλιανός Καράι Λεντίνα Λάμπρου Αντώνιος Υπεύθυνοι καθηγητές: Μπάρπας Κων/νος Αναστασιάδου

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ. έφθασε στην Ευρώπη από το περιβάλλον του Κολόμβου.

ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ. έφθασε στην Ευρώπη από το περιβάλλον του Κολόμβου. ΚΑΠΝΙΣΜΑ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ Η είδηση περί καπνού και χρησιμοποιήσεώς του έφθασε στην Ευρώπη από το περιβάλλον του Κολόμβου. Αργότερα η χρήση του καπνού στην Ευρώπη ξεκινάει σαν ένα δώρο προς μια βασίλισσα

Διαβάστε περισσότερα

Κατερίνα Τυλιγάδα Επίκουρη Καθηγήτρια Φαρµακολογίας ΚΤ 2008. Αντικαταθλιπτικά

Κατερίνα Τυλιγάδα Επίκουρη Καθηγήτρια Φαρµακολογίας ΚΤ 2008. Αντικαταθλιπτικά Κατερίνα Τυλιγάδα Επίκουρη Καθηγήτρια Φαρµακολογίας ΚΤ 2008 Αντικαταθλιπτικά ΚΤ 2008 Vincent van Gogh, 1890 ιαταραχές σε Συναίσθηµα Όρεξη Ύπνο Ενεργητικότητα lipido Μονοπολική Μείζων κατάθλιψη θλίψη -

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα I. Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την τροποποίηση των όρων των αδειών κυκλοφορίας

Παράρτημα I. Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την τροποποίηση των όρων των αδειών κυκλοφορίας Παράρτημα I Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την τροποποίηση των όρων των αδειών κυκλοφορίας 1 Επιστημονικά πορίσματα Λαμβάνοντας υπόψη την έκθεση αξιολόγησης της PRAC σχετικά με την PSUR για τη rivastigmine,

Διαβάστε περισσότερα

Διαταραχές συμπεριφοράς στην Άνοια

Διαταραχές συμπεριφοράς στην Άνοια Διαταραχές συμπεριφοράς στην Άνοια Κώστας Νικολάου ψυχίατρος Παρουσίαση βασισμένη στο: BPSD Educational Pack, International Psychogeriatric Association (IPA) 2002 Τα Συμπεριφορικά και Ψυχολογικά συμπτώματα

Διαβάστε περισσότερα

Β Α Σ Ι Κ Ε Σ Ε Ν Ν Ο Ι Ε Σ

Β Α Σ Ι Κ Ε Σ Ε Ν Ν Ο Ι Ε Σ ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Εξαρτησιογόνες ουσίες ονοµάζονται όλες οι ουσίες που προκαλούν εξάρτηση ψυχική ή σωµατική και που η χρήση τους δηµιουργεί µεταβολές στον εγκέφαλο (γνωστικές λειτουργίες και συναισθήµατα)

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ

ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝΝΗΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ KAI ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Νικόλαος Χ. Σύρμος ANAΠΑΡΑΓΩΓΗ Ο άνθρωπος αναπαράγεται με αμφιγονική αναπαραγωγή. Δύο γαμετικά κύτταρα,το ωάριο (θηλυκό)

Διαβάστε περισσότερα

Ντόπινγκ, µια ανέντιµη και επικίνδυνη για την υγεία συµπεριφορά.

Ντόπινγκ, µια ανέντιµη και επικίνδυνη για την υγεία συµπεριφορά. Ντόπινγκ, µια ανέντιµη και επικίνδυνη για την υγεία συµπεριφορά. Θεοδωράκης Γιάννης Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας Θέµατα που θα αναπτυχθούν Ορισµοί και πληροφορίες σχετικές µε το πρόβληµα του ντόπινγκ στα σπορ.

Διαβάστε περισσότερα

Διπολική διαταραχή μανιοκατάθλιψη,

Διπολική διαταραχή μανιοκατάθλιψη, ΨΥΧΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ Ο όρος ψυχική διαταραχή περιλαμβάνει ένα μεγάλο εύρος προβλημάτων που έχουν σχέση με την ψυχική κατάσταση και την συμπεριφορά ενός ατόμου. Οι διάφορες ψυχικές διαταραχές εκδηλώνονται

Διαβάστε περισσότερα

Κλινικό Φροντιστήριο «Εφαρμόζοντας τις Κατευθυντήριες Οδηγίες για την Αρτηριακή Υπέρταση στο Σχεδιασμό της Νοσηλευτικής Φροντίδας»

Κλινικό Φροντιστήριο «Εφαρμόζοντας τις Κατευθυντήριες Οδηγίες για την Αρτηριακή Υπέρταση στο Σχεδιασμό της Νοσηλευτικής Φροντίδας» Κλινικό Φροντιστήριο «Εφαρμόζοντας τις Κατευθυντήριες Οδηγίες για την Αρτηριακή Υπέρταση στο Σχεδιασμό της Νοσηλευτικής Φροντίδας» Παρουσίαση Κλινικής Περίπτωσης : Χατζοπούλου Μ., Νοσηλεύτρια ΠΕ, MSc,

Διαβάστε περισσότερα

Εξαρτησιογόνες ουσίες

Εξαρτησιογόνες ουσίες Ναρκωτικά Ναρκωτικά-Εξάρτηση Ο όρος ναρκωτικά χρησιµοποιείται για να χαρακτηρίσει όλες τις τοξικές ψυχοτρόπες ουσίες που διακινούνται παρανόµως και προκαλούν σοβαρή διαστρέβλωση της προσωπικότητας του

Διαβάστε περισσότερα

Νικηταράς Νικήτας αν. καθηγητής ΑΣΚΗΣΗ ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ

Νικηταράς Νικήτας αν. καθηγητής ΑΣΚΗΣΗ ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ Νικηταράς Νικήτας αν. καθηγητής ΑΣΚΗΣΗ ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ Η άσκηση - φυσική δραστηριότητα περιέχει: Τον αθλητισμό όχι τον πρωταθλητισμό Την ήπια και μέτρια άσκηση στον ελεύθερο χρόνο (παιχνίδι, περπάτημα, ποδηλασία,

Διαβάστε περισσότερα

Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα

Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα Journalist Handbook 1 Πληροφορίες για Δημοσιογράφους Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα Νοσος Cushing 3 TΙ ΕΙΝΑΙ Η ΝΟΣΟΣ CUSHING; Πριν μιλήσουμε για τη Νόσο Cushing, θα πρέπει να κατανοήσουμε την ασθένεια

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΕΙ

Ο ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΕΙ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ Ο ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΕΙ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟ ΤΩΝ ΣΚΟΠΩΝ/ΕΚΒΑΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΟΝ ΑΣΘΕΝΗ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΩΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΩΝ ΟΙ ΟΠΟΙΕΣ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΒΟΗΘΗΣΟΥΝ ΤΟΝ ΑΣΘΕΝΗ ΣΤΗΝ ΕΚΠΛΗΡΩΣΗ ΑΥΤΩΝ ΤΩΝ ΕΚΒΑΣΕΩΝ Τα

Διαβάστε περισσότερα

Αρμοδιότητες διεπιστημονικής ομάδας Χρόνιας Αποφρακτικής Πνευμονοπάθειας

Αρμοδιότητες διεπιστημονικής ομάδας Χρόνιας Αποφρακτικής Πνευμονοπάθειας Επαγγελματίες υγείας και υπηρεσίες υγείας Αρμοδιότητες διεπιστημονικής ομάδας Χρόνιας Αποφρακτικής Πνευμονοπάθειας Σύσταση 40: Συστήνεται να γίνεται εκτίμηση των αναγκών του ασθενή, συμβουλευτική σε προγράμματα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΣΥΝΔΕΟΜΕΝΕΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΨΥΧΟΔΡΑΣΤΙΚΩΝ ΟΥΣΙΩΝ

ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΣΥΝΔΕΟΜΕΝΕΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΨΥΧΟΔΡΑΣΤΙΚΩΝ ΟΥΣΙΩΝ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΣΥΝΔΕΟΜΕΝΕΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΨΥΧΟΔΡΑΣΤΙΚΩΝ ΟΥΣΙΩΝ Ελένη Γεωργίλα Απαρτιωμένη Διδασκαλία Οι διαταραχές που σχετίζονται με τη χρήση ψυχοδραστικών ουσιών, θεωρούνται διεθνώς ένα από τα μεγαλύτερα κοινωνικά

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ Αρτηριακή Υπέρταση είναι η επίμονη αύξηση της αρτηριακής πίεσης πάνω από τα φυσιολογικά όρια και ενώ το άτομο βρίσκεται σε ηρεμία, συστολική πάνω από 150 mmhg και διαστολική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Η ψυχολογία των αθλητών και η άμεση σχέση της με την προπόνηση και τη φυσικοθεραπεία

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Η ψυχολογία των αθλητών και η άμεση σχέση της με την προπόνηση και τη φυσικοθεραπεία ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 1. Κριτήρια Επιλογής Θέματος キ キ キ キ ενδιαφέρον απόκτηση γνώσεων και πληροφοριών διαμόρφωση απόψεων για το θέμα φιλομάθεια για τη ψυχολογία των αθλητών 2. Τίτλος της έρευνας Η ψυχολογία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΑ ΒΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΝΤΟΠΙΝΓΚ! ΒΑΣΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ

ΠΡΩΤΑ ΒΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΝΤΟΠΙΝΓΚ! ΒΑΣΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ Εναρμονίζοντας τη γνώση για τις ιατρικές επιπτώσεις του ντόπινγκ ΠΡΩΤΑ ΒΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΝΤΟΠΙΝΓΚ! ΒΑΣΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 2: Υπάρχουν διάφορες θεωρίες σχετικά με την προέλευση του όρου «ντόπινγκ».

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφικές συστάσεις για νεαρούς αθλητές. Μέγιστη απόδοση στις διαδοχικές προπονήσεις. Άννα Ευλογημένου Κλινικός Διαιτολόγος - Διατροφολόγος

Διατροφικές συστάσεις για νεαρούς αθλητές. Μέγιστη απόδοση στις διαδοχικές προπονήσεις. Άννα Ευλογημένου Κλινικός Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Διατροφικές συστάσεις για νεαρούς αθλητές. Μέγιστη απόδοση στις διαδοχικές προπονήσεις. Άννα Ευλογημένου Κλινικός Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Πότε και τι να τρώμε πριν την προπόνηση 1. Ένα μεγάλο γεύμα

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία Σχολικού Περιεχομένου

Εργασία Σχολικού Περιεχομένου Εργασία Σχολικού Περιεχομένου Πρόλογος Η ιστορία του ντόπινγκ Πολλοί αθλητές χρησιμοποιούν τα αναβολικά και με αυτό εξασφαλίζουν τη νίκη τους. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να αδικεί τους υπόλοιπους αθλητές

Διαβάστε περισσότερα

Κοσμάς Χριστούλας Αναπλ. Καθηγητής Τ.Ε.Φ.Α.Α.-Α.Π.Θ. Α.Π.Θ. Η αίσθηση του κρύου Το στρες που ασκείται από το ψύχος στον οργανισμό μας, κατά την έκθεση του ανθρώπου σε συνθήκες χαμηλής θερμοκρασίας περιβάλλοντος,

Διαβάστε περισσότερα

Ενδεικτικό προπονητικό πρόγραμμα για τον Μαραθώνιο δρόμο. Δρ. Γιώργος Λουκαΐδης, PhD Εργοφυσιολόγος Δρό.Με.Α. Racing

Ενδεικτικό προπονητικό πρόγραμμα για τον Μαραθώνιο δρόμο. Δρ. Γιώργος Λουκαΐδης, PhD Εργοφυσιολόγος Δρό.Με.Α. Racing Ενδεικτικό προπονητικό πρόγραμμα για τον Μαραθώνιο δρόμο Δρ. Γιώργος Λουκαΐδης, PhD Εργοφυσιολόγος Δρό.Με.Α. Racing Ο Μαραθώνιος δρόμος αποτελεί ίσως το μαζικότερο και πιο ιστορικό αγώνισμα στον κόσμο.

Διαβάστε περισσότερα

ηµοκρίτειο Πανεπιστήµιο Θράκης, Τµήµα Επιστήµης Φυσικής Αγωγής & Αθλητισµού DOPING Θεόφιλος Πυλιανίδης Αναπληρωτής Καθηγητής

ηµοκρίτειο Πανεπιστήµιο Θράκης, Τµήµα Επιστήµης Φυσικής Αγωγής & Αθλητισµού DOPING Θεόφιλος Πυλιανίδης Αναπληρωτής Καθηγητής ηµοκρίτειο Πανεπιστήµιο Θράκης, Τµήµα Επιστήµης Φυσικής Αγωγής & Αθλητισµού DOPING Θεόφιλος Πυλιανίδης Αναπληρωτής Καθηγητής ΑνθρώπιναΌρια Η1 η νίκηκαιτοχρυσόµετάλλιοστουςοα Η επίτευξη παγκόσµιας επίδοσης

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφή στην καλαθοσφαίριση

Διατροφή στην καλαθοσφαίριση Διατροφή στην καλαθοσφαίριση Υγεία & βελτίωση της αθλητικής απόδοσης Α.Ο. ΠΡΩΤΕΑΣ Αγγελοπούλου Μαντώ Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Τμήμα Επιστήμης Διαιτολογίας & Διατροφής Διατροφή η σημαντικότερη διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

Αγχολυτικά -Υπνωτικά. Χριστίνα άλλα. Λέκτορας Φαρμακολογίας. Ιατρική Σχολή Πανεπιστήμιο Αθηνών

Αγχολυτικά -Υπνωτικά. Χριστίνα άλλα. Λέκτορας Φαρμακολογίας. Ιατρική Σχολή Πανεπιστήμιο Αθηνών Αγχολυτικά -Υπνωτικά Χριστίνα άλλα Λέκτορας Φαρμακολογίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστήμιο Αθηνών e-mail: cdalla@med.uoa.gr http://www.med.uoa.gr/pharmacology Συμπτωματολογία DSMΙV Κατάθλιψη Αγχώδης διαταραχή

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ, ΕΞΕΛΙΞΗ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ, ΕΞΕΛΙΞΗ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ, ΕΞΕΛΙΞΗ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ 5ο μάθημα Διδάσκουσα Δήμητρα Ιορδάνογλου ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΡΕΣ Διεθνές Εθνικό Οργανισμού Πανεπιστημίου Διαπροσωπικό Ατομικό ΜΕΡΙΚΟΙ ΟΡΙΣΜΟΙ ΑΓΧΟΣ: Ένας "μη

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητική Εργασία Β Λυκείου Από την αρχαία Ελλάδα στη σύγχρονη εποχή, ο αθλητισμός και τα φαινόμενα της βίας και του ντόπινγκ ΔΙΑΤΡΟΦΗ

Ερευνητική Εργασία Β Λυκείου Από την αρχαία Ελλάδα στη σύγχρονη εποχή, ο αθλητισμός και τα φαινόμενα της βίας και του ντόπινγκ ΔΙΑΤΡΟΦΗ Φιλεκπαιδευτική Εταιρεία Αρσάκειο Γενικό Λύκειο Ψυχικού Ερευνητική Εργασία Β Λυκείου Σχολικό έτος: 2013-2014 Από την αρχαία Ελλάδα στη σύγχρονη εποχή, ο αθλητισμός και τα φαινόμενα της βίας και του ντόπινγκ

Διαβάστε περισσότερα

GREEK. Ερωτήσεις και απαντήσεις www.wada-ama.org

GREEK. Ερωτήσεις και απαντήσεις www.wada-ama.org GREEK Ερωτήσεις και απαντήσεις www.wada-ama.org Ερώτηση: Είμαι εξ ολοκλήρου υπεύθυνος για κάθε ουσία που χρησιμοποιώ, εισάγω με ένεση ή επιθέτω στο σώμα μου. Απάντηση: Σωστό Εξήγηση: Όλοι οι αθλητές πρέπει

Διαβάστε περισσότερα

Πρωταθλητισμός και ντόπινγκ.

Πρωταθλητισμός και ντόπινγκ. 1 Πρωταθλητισμός και ντόπινγκ. Αναβολικές ουσίες, η λειτουργία τους στον ανθρώπινο οργανισμό και οι συνέπειές τους Ο όρος ντόπινγκ αναφέρεται στη χρήση ή χορήγηση απαγορευμένων φαρμακευτικών ουσιών και

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ.

ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ. ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ. Η στυτική δυσλειτουργία είναι ένα από τα συχνότερα νοσήματα των ανδρών στην σημερινή εποχή.σε νεαρότερες ηλικίες το 30% οφείλεται σε οργανικές αιτίες και το 70 % σε ψυχολογικά αίτια

Διαβάστε περισσότερα

Οι παρενέργειες των αναβολικών

Οι παρενέργειες των αναβολικών Οι παρενέργειες των αναβολικών Στους άνδρες: Ακμή, αυξημένη επιθετικότητα και σεξουαλική διάθεση. Χρήση για μεγάλο διάστημα μπορεί να προκαλέσει στειρότητα και ανικανότητα, αναστολή της σπερματογένεσης,

Διαβάστε περισσότερα

Αντικείμενο. Ερμηνεία της έννοιας της ηλεκτροπληξίας. Περιγραφή των παραμέτρων που επηρεάζουν ένα επεισόδιο ηλεκτροπληξίας.

Αντικείμενο. Ερμηνεία της έννοιας της ηλεκτροπληξίας. Περιγραφή των παραμέτρων που επηρεάζουν ένα επεισόδιο ηλεκτροπληξίας. Αντικείμενο Ερμηνεία της έννοιας της ηλεκτροπληξίας. Περιγραφή των παραμέτρων που επηρεάζουν ένα επεισόδιο ηλεκτροπληξίας. Θανατηφόρα ατυχήματα από ηλεκτροπληξία στην Ελλάδα κατά την περίοδο 1980-1995

Διαβάστε περισσότερα

Η υπο- αντιμετώπιση του πόνου.

Η υπο- αντιμετώπιση του πόνου. Η υπο- αντιμετώπιση του πόνου. Ο όρος ολιγοαναλγησία χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά το 1989 από τους Wilson και Pendleton σε μία εργασία σχετική με την πλημμελή αντιμετώπιση του πόνου των προσερχόμενων

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 3ο ΜΕΡΟΣ Γ ΝΕΥΡΟΔΙΑΒΙΒΑΣΤΕΣ

ΜΑΘΗΜΑ 3ο ΜΕΡΟΣ Γ ΝΕΥΡΟΔΙΑΒΙΒΑΣΤΕΣ ΜΑΘΗΜΑ 3ο ΜΕΡΟΣ Γ ΝΕΥΡΟΔΙΑΒΙΒΑΣΤΕΣ ΝΕΥΡΟΔΙΑΒΙΒΑΣΤΕΣ Ορίζουμε ως διαβιβαστή μια ουσία που απελευθερώνεται από έναν νευρώνα σε μια σύναψη και που επηρεάζει ένα άλλο κύτταρο, είτε έναν νευρώνα είτε ένα κύτταρο

Διαβάστε περισσότερα

Οι αθλητές επιτυγχάνουν μέγιστη απόδοση με προπόνηση και σωστό διαιτολόγιο που περιλαμβάνει ποικιλία τροφών. Οι αθλητές ωφελούνται περισσότερο από

Οι αθλητές επιτυγχάνουν μέγιστη απόδοση με προπόνηση και σωστό διαιτολόγιο που περιλαμβάνει ποικιλία τροφών. Οι αθλητές ωφελούνται περισσότερο από ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΑΘΛΗΤΩΝ Οι αθλητές επιτυγχάνουν μέγιστη απόδοση με προπόνηση και σωστό διαιτολόγιο που περιλαμβάνει ποικιλία τροφών. Οι αθλητές ωφελούνται περισσότερο από την ποσότητα των υδατανθράκων που αποθηκεύονται

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΘΕΜΑ: ΤΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΤΟΥ BURN OUT

ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΘΕΜΑ: ΤΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΤΟΥ BURN OUT ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΘΕΜΑ: ΤΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΤΟΥ BURN OUT ΥΠΕΡΥΘΥΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: ΚΥΠΑΡΙΣΗ ΣΠΟΥΔΑΣΤΡΙΕΣ : ΣΚΛΑΒΟΥ ΜΕΛΑΧΡΙΝΗ ΣΚΟΤΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΛΑΡΙΣΑ 2011 Σύμφωνα με

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΛΗΤΗΡΙΑΣΕΙΣ. Εμμ. Μ. Καραβιτάκης Παιδίατρος

ΔΗΛΗΤΗΡΙΑΣΕΙΣ. Εμμ. Μ. Καραβιτάκης Παιδίατρος ΔΗΛΗΤΗΡΙΑΣΕΙΣ Εμμ. Μ. Καραβιτάκης Παιδίατρος Δηλητηρίαση Η έκθεση σε τοξίνη που δύναται να έχει βλαπτική επίδραση στον οργανισμό Τοξίνη είναι η ουσία που προκαλεί βλάβη στη λειτουργία ενός ή περισσοτέρων

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα. Σωματική Υγιεινή και. Παιδική Ανάπτυξη

Θέμα. Σωματική Υγιεινή και. Παιδική Ανάπτυξη Θέμα Σωματική Υγιεινή και Παιδική Ανάπτυξη Περιεχόμενα 1) Εισαγωγή 2) Εργασίες: Άθληση Ανθρώπων (Αναστάσιος Ανδρέου) Σωστή Διατροφή (Σωτήρης Δημακάκος Και Μανόλης Γιορταμάκης) Σχέση Σωματικής υγιεινής

Διαβάστε περισσότερα

AΣΘΜΑ ΚΑΙ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΑΣΘΜΑΤΟΣ & ΚΥΗΣΗΣ

AΣΘΜΑ ΚΑΙ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΑΣΘΜΑΤΟΣ & ΚΥΗΣΗΣ AΣΘΜΑ ΚΑΙ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ Το άσθμα είναι ένα από τις πιο συχνές νόσους που περιπλέκει την εγκυμοσύνη. Πρόσφατες μελέτες δείχνουν πως περίπου 8-10% των εγκύων έχουν άσθμα και μπορεί να επηρεάσει την εγκυμοσύνη

Διαβάστε περισσότερα

Ένας από τους δομικούς λίθους της ποιοτικής προπόνησης είναι η καλή διατροφή. Κάθε κολυμβητής και κάθε γονέας κολυμβητή πρέπει να γνωρίζει ότι:

Ένας από τους δομικούς λίθους της ποιοτικής προπόνησης είναι η καλή διατροφή. Κάθε κολυμβητής και κάθε γονέας κολυμβητή πρέπει να γνωρίζει ότι: ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ Στο τμήμα αυτό θα παρατεθεί σειρά άρθρων που αφορούν τη διατροφή των κολυμβητών. Τα άρθρα αυτά προέρχονται από έγκυρες πηγές, οι οποίες και αναφέρονται. ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΓΙΑ ΚΟΛΥΜΒΗΤΕΣ Από την

Διαβάστε περισσότερα

Οφέλη του πράσινου τσαγιού για την υγεία

Οφέλη του πράσινου τσαγιού για την υγεία Τσάι Πράσινο Οι ιδιότητες και τα οφέλη του πράσινου τσαγιού είναι γνωστές εδώ και αιώνες σε πολλούς Ασιατικούς πολιτισμούς. Ωστόσο στο δυτικό κόσμο το πράσινο τσάι έγινε δημοφιλές πρόσφατα. Μόνο το τελευταίο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ

ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ Sport Nutrition by ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ Ενέργεια που καταναλώνουμε Βασικός μεταβολισμός: 1800 kcal + καθημερινή δραστηριότητα Μια ημέρα στο γραφείο: 150 με 200 kcal Μια ώρα αθλητικής δραστηριότητας: 500

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφικές Ανάγκες Αθλητών Μεγάλων Αποστάσεων. Θανάσης Ζ. Τζιαμούρτας Επίκουρος Καθηγητής Βιοχημείας της Άσκησης

Διατροφικές Ανάγκες Αθλητών Μεγάλων Αποστάσεων. Θανάσης Ζ. Τζιαμούρτας Επίκουρος Καθηγητής Βιοχημείας της Άσκησης Διατροφικές Ανάγκες Αθλητών Μεγάλων Αποστάσεων Θανάσης Ζ. Τζιαμούρτας Επίκουρος Καθηγητής Βιοχημείας της Άσκησης % Πρόσληψη Ημερήσιας Ενέργειας 60 50 40 % 30 20 10 0 ΥΔΑΤ (55-60) ΛΙΠΟΣ (25-30) ΠΡΩΤΕΙΝΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ Τα Ανδρικά Ορµονικά Προφίλ Παραδοσιακά, οι αλλαγές στις ανδρικές ορµόνες, οι σχετιζόµενες µε την ηλικία, δεν θεωρήθηκαν προβληµατικές επειδή η γονιµότητα στους άνδρες παραµένει

Διαβάστε περισσότερα

«Escape: Μια εκπαιδευτική Αθλητική Πρόκληση για την

«Escape: Μια εκπαιδευτική Αθλητική Πρόκληση για την Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Πανεπιστήμιου Πατρών Πρόγραμμα Αγωγής Σταδιοδρομίας «Escape: Μια εκπαιδευτική Αθλητική Πρόκληση για την ενίσχυση της αυτογνωσίας των μαθητών». ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΗΣ ΑΓΩΝΩΝ ΔΡΟΜΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ESCAPE: Μιαεκπαιδευτική αθλητική πρόκλησηγιατηνενίσχυση τηςαυτογνωσίαςτωνµαθητών

ESCAPE: Μιαεκπαιδευτική αθλητική πρόκλησηγιατηνενίσχυση τηςαυτογνωσίαςτωνµαθητών ESCAPE: Μιαεκπαιδευτική αθλητική πρόκλησηγιατηνενίσχυση τηςαυτογνωσίαςτωνµαθητών 21 ο Γυµνάσιο Πάτρας Σχ. Έτος 2012-13 13 ΑΘΛΟΥΜΑΣΤΕ CITIUS ALTIUS FORTIUS πιο γρήγορα πιο ψηλά πιο δυνατά Ντόπινγκ

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα με Θέμα Η ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΩΣ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟ ΑΙΤΗΜΑ:

Ημερίδα με Θέμα Η ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΩΣ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟ ΑΙΤΗΜΑ: Ημερίδα με Θέμα Η ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΩΣ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟ ΑΙΤΗΜΑ: ΓΝΩΡΙΖΩ-ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ-ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΩ 2 Ιουνίου 2014 / 14 O Δημοτικό Σχολείο Ιλίου ΒΡΟΧΙΚΟ ΑΣΜΑ & ΠΑΙΔΙΑ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ Π. ΚΩΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΣΤΟ STRESS STRESS: ΠΙΕΣΗ

ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΣΤΟ STRESS STRESS: ΠΙΕΣΗ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΣΤΟ STRESS STRESS: ΠΙΕΣΗ Στρεσσογόνος παράγοντας Οτιδήποτε κάνει τον άνθρωπο να βιώνει στρες Είναι μια αλλαγή στην ομοιόσταση του ατόμου Παράγοντες που προκαλούν στρες Ενδογενείς Εξωγενείς Ενδογενείς

Διαβάστε περισσότερα

Επανάληψη πριν τις εξετάσεις Καλό διάβασμα

Επανάληψη πριν τις εξετάσεις Καλό διάβασμα Επανάληψη πριν τις εξετάσεις Καλό διάβασμα 2013-2014 Θέματα πολλαπλής επιλογής Κύτταρα όμοια μορφολογικά και λειτουργικά αποτελούν α. ένα όργανο. β. ένα ιστό. γ. ένα οργανισμό. δ. ένα σύστημα οργάνων.

Διαβάστε περισσότερα

Φυσική δραστηριότητα. Μάνου Βασιλική, Ph.D Διδάσκουσα στο ΤΕΦΑΑ Τρικάλων

Φυσική δραστηριότητα. Μάνου Βασιλική, Ph.D Διδάσκουσα στο ΤΕΦΑΑ Τρικάλων Φυσική δραστηριότητα Μάνου Βασιλική, Ph.D Διδάσκουσα στο ΤΕΦΑΑ Τρικάλων Δεδομένα έρευνας Το 24% περίπου των παιδιών δεν συμμετέχει σε καμία οργανωμένη φυσική δραστηριότητα. Μόλις το 4% δεν συμμετέχει σε

Διαβάστε περισσότερα

Προσυναπτικά: 1.δυναµικό παλµού 2.σύνθεση νευροδιαβιβαστών 3.µεταβολισµός 4.έκκριση 5.επαναπρόσληψη 6.διάσπαση

Προσυναπτικά: 1.δυναµικό παλµού 2.σύνθεση νευροδιαβιβαστών 3.µεταβολισµός 4.έκκριση 5.επαναπρόσληψη 6.διάσπαση Επίδραση Φαρµάκων στο ΚΝΣ Προσυναπτικά: 1.δυναµικό παλµού 2.σύνθεση νευροδιαβιβαστών 3.µεταβολισµός 4.έκκριση 5.επαναπρόσληψη 6.διάσπαση Μετασυναπτικά: 7.σύνδεση µε τον υποδοχέα 8.µεταβολές διαπερατότητας

Διαβάστε περισσότερα

Άν καπνίζεις... Η ιστορία του καπνίσματος

Άν καπνίζεις... Η ιστορία του καπνίσματος Άν καπνίζεις... Η ιστορία του καπνίσματος Οι πρώτοι που ανακάλυψαν τις χαλαρωτικές ιδιότητες του καπνού ήταν οι Ινδιάνοι. Συνήθιζαν να καπνίζουν πίπα ή πούρο. Με την άφιξη των πρώτων ευρωπαίων στην αμερικανική

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Η3 - Κίνδυνοι για την ανθρώπινη υγεία, Ειδική Τοξικότητα σε Όργανα Στόχους STOT SE, Κατ. 1

Τμήμα Η3 - Κίνδυνοι για την ανθρώπινη υγεία, Ειδική Τοξικότητα σε Όργανα Στόχους STOT SE, Κατ. 1 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΩΝ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ & ΧΗΜΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΓΕΝΙΚΟΥ ΧΗΜΕΙΟΥ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ 11 η Ετήσια Σύσκεψη Επιθεωρητών REACH, CLP 2015 Εθνική Συνάντηση Εργασίας του PROTEAS Αθήνα, 27-2929 Απριλίου 2015 Γενικό

Διαβάστε περισσότερα

Αισθήσεις Ψευδαισθήσεις Παραισθήσεις. Είναι ο κόσμος μας όπως τον αντιλαμβανόμαστε;

Αισθήσεις Ψευδαισθήσεις Παραισθήσεις. Είναι ο κόσμος μας όπως τον αντιλαμβανόμαστε; Αισθήσεις Ψευδαισθήσεις Παραισθήσεις Είναι ο κόσμος μας όπως τον αντιλαμβανόμαστε; Οι Αισθήσεις Οι αισθήσεις είναι η πηγή όλων των γνώσεων μας για την υλική εξωτερική πραγματικότητα. Οι αισθήσεις (του

Διαβάστε περισσότερα

Κυκλοφορικό σύστημα. Από μαθητές και μαθήτριες του Στ 1

Κυκλοφορικό σύστημα. Από μαθητές και μαθήτριες του Στ 1 Κυκλοφορικό σύστημα Από μαθητές και μαθήτριες του Στ 1 Η καρδία Χτύπα 2 δισεκατομμύρια φορές σε όλη μας τη ζωή. Βρίσκεται στο θώρακα, κέντρο προς αριστερά. Έχει το μέγεθος μιας γροθιάς. Αλεξάνδρα, Αναστασία,

Διαβάστε περισσότερα