ΕΠΑΝΑΠΡΟΣ ΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΤΗ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΓΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΣΥΝΟΧΗΣ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΕΠΑΝΑΠΡΟΣ ΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΤΗ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΓΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΣΥΝΟΧΗΣ"

Transcript

1 Αναλυτικό Πρόγραµµα και Σύγχρονη Κοινωνία της Γνώσης και Κοινωνικής Συνοχής ΕΠΑΝΑΠΡΟΣ ΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΤΗ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΓΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΣΥΝΟΧΗΣ Σταυρούλα Βαλιαντή, Υποψήφιος ιδάκτορας Μαίρη Κουτσελίνη, Αν Καθηγήτρια Τµήµα Επιστηµών της Αγωγής, Πανεπιστήµιο Κύπρου ΠΕΡΙΛΗΨΗ Μέσα από το άρθρο αυτό θα γίνει προσπάθεια να καταδειχθεί η µεγάλη ανάγκη για επαναπροσδιορισµό του αναλυτικού προγράµµατος στις ευρωπαϊκές χώρες ως µια πολιτική απάντηση στην ανάγκη των Ευρωπαίων πολιτών να έρθουν πιο κοντά, µέσα στα πλαίσια της νέας πολυπολιτισµικής κοινωνίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Σε αυτή την συνεχώς µεταβαλλόµενη παγκόσµια και ευρωπαϊκή σκηνή, τα παιδιά, οι αυριανοί πολίτες της Ε.Ε. θα είναι αυτοί που θα επηρεαστούν περισσότερο από τις ραγδαίες, συνεχείς, αλλά και άγνωστες πολιτικές, οικονοµικές, κοινωνικές και πολιτιστικές αλλαγές. Η ευηµερία των παιδιών και η κατά το δυνατόν καλύτερη χρήση του χρόνου και του χώρου τους πρέπει να αποτελέσει πρωταρχικό στόχο κάθε κοινωνίας, ένα στόχο του οποίου η επίτευξη επηρεάζεται σηµαντικά από το σχολείο. Με δεδοµένη τη διαµορφωτική δύναµη που έχει το Αναλυτικό Πρόγραµµα, αλλά και τον έλεγχο που έχουν σ αυτό τα κυβερνητικά σχήµατα, προτείνεται η δηµιουργία ενός νέου αναλυτικού που θα στοχεύσει στη δηµιουργία του καλύτερου δυνατού µαθησιακού περιβάλλοντος και στη µεγιστοποίηση της αξιοποίησης του χρόνου των παιδιών στο σχολείο µε σεβασµό στο πρόσωπο και τον πολιτισµό τους, τις ιδιαιτερότητες και την κουλτούρα τους. Ένα Αναλυτικό Πρόγραµµα όπου η διαφοροποίηση και οι εποικοδοµητικές µέθοδοι θα είναι στο επίκεντρο της µαθησιακής διαδικασίας και όπου προτεραιότητα θα δίνεται στην ανάπτυξη και καλλιέργεια ανώτερων νοητικών δεξιοτήτων και στάσεων, µε επίκεντρο το Σκεφτόµενο «Άνθρωπο» την αποδοχή των άλλων και την ανάπτυξη του κάθε προσώπου µε τρόπο που «Κανένας Ευρωπαίος να µην πηγαίνει χαµένος» Εισαγωγή Η Ευρωπαϊκή Ένωση, βρίσκεται αντιµέτωπη µε νέες πραγµατικότητες και αντιµετωπίζει µεγάλες προκλήσεις σε ένα σύγχρονο και συνεχώς µεταβαλλόµενο παγκόσµιο συγκείµενο. Ως κέντρο λήψης αποφάσεων αγωνίζεται για την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση, η οποία θα επηρεάσει άµεσα το µέλλον των εθνικών κρατών αλλά και τις αλλαγές που συντελούνται στο παγκόσµιο τοπίο. Την τελευταία δεκαετία αναγνωρίστηκε διεθνώς ο αυξηµένος ρόλος του εκπαιδευτικού θεσµού, ιδιαίτερα ως µέσου για την υλοποίηση των γνωστικών, κοινωνικών και οικονοµικών στόχων. Στα πλαίσια αυτά ο εκπαιδευτικός θεσµός δια µέσου ενός µεταρρυθµισµένου αναλυτικού προγράµµατος µπορεί να αποτελέσει το µέσο για την επίτευξη της ευρωπαϊκής 9 ο Συνέδριο Παιδαγωγικής Εταιρείας Κύπρου 1083

2 Σ. Βαλιαντή & Μ. Κουτσελίνη ολοκλήρωσης και την εδραίωση της ευρωπαϊκής και παγκόσµιας διάστασης της εκπαίδευσης. Ανάγκη για Νέο Σύγχρονο Αναλυτικό Πρόγραµµα στην Ευρωπαϊκή Ένωση Οι ευρωπαϊκές εξελίξεις και οι πολλαπλές διαστάσεις της περιφερειακής ολοκλήρωσης της Ε.Ε. συντελούνται σε ένα αλληλοεξαρτώµενο πλαίσιο, µε νέα παγκόσµια δεδοµένα ανταγωνισµού, που δηµιουργούν την ανάγκη για συνεργασία και δηµιουργία στενότερων σχέσεων στην Ε.Ε. και παράλληλα δηµιουργούν πιέσεις για την ταχύτατη επίτευξη των στόχων της Ε.Ε. ώστε να καταστεί ανταγωνιστική ενάντια στις οικονοµικές υπερδυνάµεις της Άπω Ανατολής και των Η.Π.Α. (Κουτσελίνη, 2003). Η Ευρώπη θα πρέπει να γίνει κοινωνία και οικονοµία της γνώσης σύµφωνα µε τους στόχους της Λισσαβόνας για το Μία κοινωνία στην οποία οι εφαρµογές των νέων τεχνολογιών στο χώρο της πληροφόρησης, των επικοινωνιών και της παραγωγής οδηγούν σε δραµατικές αλλαγές στη διαδικασία της παραγωγής, στην αξιοποίηση της γνώσης, σε µεγάλες ανακατατάξεις στην αγορά εργασίας και στη ταχύτατη και εκτεταµένη διάδοση πολιτιστικών αξιών. Ως «οικονοµία της γνώσης» (knowledge economies) (Neef.D. 1998) η οικονοµία της Ευρώπης θα έχει ως µοχλό ανάπτυξης την επένδυση στους νέους και την τεχνολογία. Ο εκπαιδευτικός θεσµός θεωρείται ότι αποτελεί το πιο ισχυρό µέσο διαµεσολάβησης προς τις κοινωνίες τους 21 ου αιώνα (Ματθαίου,. 2002) και θα πρέπει να επωµισθεί το βάρος της δηµιουργίας των απαραίτητων εκείνων προϋποθέσεων που θα µετατρέψουν την Ε.Ε. σε κοινωνία και οικονοµία της γνώσης (Λευκά και Πράσινα βιβλία). Η κοινότητα έθεσε, έτσι, για πρώτη φορά στην ιστορία της, κοινούς εκπαιδευτικούς στόχους για τα εκπαιδευτικά συστήµατα των κρατών µελών της (Ευρωπαϊκό Συµβούλιο Μάρτιο 2000 Λισσαβόνα). Με το πρόγραµµα «Εκπαίδευση και κατάρτιση 2010» καθορίστηκαν οι µελλοντικοί στόχοι των εκπαιδευτικών συστηµάτων και των συστηµάτων κατάρτισης της Ε.Ε, οι οποίοι αποτελούν το βασικό πυρήνα του εκπαιδευτικού σχεδιασµού των κρατών µελών µε στόχο τη βελτίωση και την προσαρµογή της εκπαίδευσης και της κατάρτισης στις απαιτήσεις της οικονοµίας της γνώσης, τη βελτίωση του επιπέδου και της ποιότητας της απασχόλησης, την καταπολέµηση του κοινωνικού αποκλεισµού και τη δυνατότητα σε όλους τους ευρωπαίους πολίτες να συµµετάσχουν στη νέα κοινωνία της γνώσης. Προς ένα Νέο Αναλυτικό Πρόγραµµα στην Ε.Ε. Το Α.Π. είναι αυτό που θα θέσει τα θεµέλια της αλλαγής του εκπαιδευτικού συστήµατος και θα αποτελέσει το παιδαγωγικό κείµενο που θα δώσει απάντηση στο κρίσιµο ερώτηµα "Τι άνθρωπο θέλουµε να φτιάξουµε µέσα από την οργανωµένη εκπαίδευση;", εκφράζοντας παράλληλα την εκπαιδευτική πολιτική της Ε.Ε. Οι ανάγκες και τα χαρακτηριστικά της σηµερινής έντονα ανταγωνιστικής, πλουραλιστικής και πολυπολιτισµικής κοινωνίας σκιαγραφούν την κοινωνιολογική, παιδαγωγική, 9 ο Συνέδριο Παιδαγωγικής Εταιρείας Κύπρου 1084

3 Αναλυτικό Πρόγραµµα και Σύγχρονη Κοινωνία της Γνώσης και Κοινωνικής Συνοχής επιστηµολογική, φιλοσοφική και ψυχολογική θεµελίωση του προγράµµατος (Κουτσελίνη, 2001), ενώ παράλληλα καθορίζουν το σκοπό και τη διαδικασία στοχοθέτησης, τις µεθόδους, τα µέσα και τις δραστηριότητες για την επίτευξη των στόχων, καθώς και τα εργαλεία για την αξιολόγησή τους, καθορίζοντας έτσι τα πλαίσια ανάπτυξης του Α.Π. (Ericson, 1995). Η οικονοµία και κοινωνία της γνώσης µπορεί να γίνει πραγµατικότητα µόνο µέσα από τη φιλοσοφική και θεωρητική µετάβαση από εκπαιδευτικά συστήµατα και προγράµµατα ταλαιπωρηµένα µέσα από το νεοτερισµό, σε εκπαιδευτικά συστήµατα και προγράµµατα εξυγίανσης από τις παρενέργειες του νεοτερισµού, δηλαδή σε συστήµατα µετανεοτερικά (meta-modern) (Κουτσελίνη, 2001; Φλουρής & Πασιάς, 2000). Το Α.Π. έχει χρησιµοποιηθεί (Apple,1996; Young, 1971; Καζαµίας και Κασσωτάκης, 1986), ως µέσο κοινωνικού, οικονοµικού και πολιτιστικού ελέγχου, αλλά και ως µηχανισµός αναπαραγωγής ιδεολογίας και θα πρέπει σήµερα να µεταρρυθµιστεί και να µεταφέρει την επικρατούσα ιδεολογία. Θα πρέπει να τερµατίσει τις παρενέργειες της νεοτερικότητας (Κουτσελίνη, Μ. 2004) να τοποθετήσει το πρόσωπο στο κέντρο όλων των ενεργειών του και να προσανατολιστεί στην ανάπτυξη της ανθρώπινης επικοινωνίας και δηµιουργικότητας, στην ανάπτυξη της κριτικής σκέψης, στην ανάπτυξη θετικών στάσεων στη µάθηση, στη δηµιουργία ενεργών πολιτών. Η µετανεοτερικότητα ως φιλοσοφικό ρεύµα, όπως υποστηρίζουν οι Φλουρής και Ιβριντέλη (2004), είναι µακριά από το «αποκλειστικό» είδος γνώσης που πρόβαλλε έντονα µέσα στις συνθήκες του έθνους κράτους και οδηγεί στην ανάγκη για αποδόµηση των παραδοσιακών µηχανισµών επιλογής, ιεράρχησης και διδασκαλίας της γνώσης. Σύµφωνα µε την Κουτσελίνη (2000, σελ. 23) οι τάσεις στην ανάπτυξη προγραµµάτων σήµερα διαµορφώνονται από την προοπτική της µετανεοτερικής (meta modern σε αντιπαράθεση µε τη χαοτική προσέγγιση του postmodernism) θεώρησης της κοινωνίας και της σχολικής ζωής. Το µετανεοτερικό Α.Π. πρέπει να στοχεύει στην καταξίωση του ανθρώπινου προσώπου και στην ανάπτυξη της ικανότητάς του να εκφράζει, µέσα από την πράξη και την αλληλόδραση, την ιδιαιτερότητά του για να µπορέσει έτσι να ανταποκριθεί στις πιέσεις των νέων µορφών υποδούλωσης - οικονοµικής, πολιτικής, πολιτισµικής- που προέρχονται από την παγκοσµιοποίηση και τα συνεπακόλουθα της µαζικοποίησης της σύγχρονης ζωής και των κοινωνικών στόχων και την επαπειλούµενη υποβάθµιση της ιδιαιτερότητάς του. Από την άλλη, ο ευρωπαϊκός προσανατολισµός των χωρών µελών της Ε.Ε. συνηγορεί στη διαµόρφωση της ταυτότητας του Ευρωπαίου πολίτη παράλληλα µε τη διατήρηση και ενίσχυση της εθνικής του ταυτότητας, η οποία λειτουργεί επικοινωνιακά και όχι αποκλεισµικά. Στο πλαίσιο της Ε.Ε. του πλουραλισµού και της ποικιλοµορφίας ένα διαπολιτισµικό Α.Π. θα επιδιώξει τη δηµιουργία ενός κοινού πολιτισµικού χώρου δίνοντας έµφαση στα κοινά πολιτισµικά στοιχεία που δένουν τα κράτη µέλη της Ε.Ε. και ταυτόχρονα θα αποτελέσει αντίλογο στο λόγο της συνεχούς και ραγδαίας παγκοσµιοποίησης, δηµιουργώντας έναν άνθρωπο µε αναπτυγµένο το σεβασµό της ποικιλοµορφίας και της ιδιαιτερότητας, µακριά από ξενοφοβία και ρατσισµό. 9 ο Συνέδριο Παιδαγωγικής Εταιρείας Κύπρου 1085

4 Σ. Βαλιαντή & Μ. Κουτσελίνη Oι σύγχρονες συνθήκες αποζητούν και προστάζουν ένα πρόγραµµα διαδικασίας (process model, Stenhouse, L. 1975, 1969) και ένα πρόγραµµα που να αντιµετωπίζει τη διαδικασία µάθησης ως πράξη (Smith, 1996, 2000). Ένα µοντέλο διαδικασίας που διασφαλίζει τη µάθηση µέσα από τη διάδραση δασκάλων, µαθητών και γνώσης και έχει ως πυρήνα του την πραγµατικότητα της τάξης σε συνδυασµό µε ένα µοντέλο προγράµµατος ως πράξης που στοχεύει στην ανθρώπινη ευηµερία, την αναζήτηση της αλήθειας, την απελευθέρωση της σκέψης και το σεβασµό των άλλων και όχι στη πράξη ως απλή ανάκλαση (Smith, 1996, 2000). O Eisner (2003), τονίζει πως το σχολείο του σήµερα πρέπει να προετοιµάζει τα παιδιά έτσι ώστε να µπορούν να αντιµετωπίσουν και να ανταποκριθούν δυναµικά και δηµιουργικά στις ανάγκες του σήµερα, γιατί µόνο τότε θα µπορούν να αντιµετωπίσουν τις άγνωστες ανάγκες που θα προκύψουν στο µέλλον. Τελικός στόχος, όπως υποστηρίζει και η Κουτσελίνη (2001), πρέπει να είναι η οικοδόµηση της Στρατηγικής Γνώσης, δηλαδή της διαδικαστικής γνώσης που κατευθύνει την άντληση και επεξεργασία πληροφοριών και την επίλυση προβληµάτων. Ο Doll, προτείνει ένα Α.Π. που αποτελείται από σύνθετες, αυθόρµητες αλληλεπιδράσεις, που οδηγούν σε µία µετασχηµατιστική διαδικασία, η οποία ενσωµατώνει τα τέσσερα R Richeness, Recursion, Relations, Rigor (Αφθονία, Ανάκλαση, Ανάπτυξη σχέσεων, Αντίσταση). Αφθονία στην εµβάθυνση ως προς το περιεχόµενο, τη σηµασία και τις πολλαπλές δυνατότητες ερµηνείας. ιαδραστική Ανάκλαση µε το περιβάλλον, µε άλλους πολιτισµούς, µε άλλα άτοµα, αλλά και µε τη γνώση του ιδίου. Ανάπτυξη σχέσεων που επηρεάζουν την άµεση αντίληψη. Αντίσταση του ανθρώπου στο έτοιµο και το δοσµένο και συνεχής προσπάθειά του να φτάσει στην αλήθεια µέσα από αντίθετες θεωρίες. Η µετανεοτερική εκπαιδευτική πράξη αποµακρύνεται από τον τεµαχισµό και κατακερµατισµό της γνώσης ως συλλογής ασύνδετων πληροφοριών και κινείται στα πλαίσια µιας διαθεµατικής και διεπιστηµονικής προσέγγισης, όπου η λειτουργική σύνδεση και αφοµοίωση της γνώσης πηγάζει µέσα από την άµεση ή έµµεση σχέση της µε διάφορα είδη και κέντρα γνώσεων και αποκτά αξία από την αξιοποίηση της λύση προβλήµατος (Carr & Kemmis 1986: 190). Ιδιαίτερη έµφαση δίνεται στην καλλιέργεια της σκέψης µέσα σ ένα πλαίσιο µάθησης και διδασκαλίας που βασίζεται στις σύγχρονες τάσεις, σύµφωνα µε τις οποίες ο ανθρώπινος εγκέφαλος λειτουργεί περισσότερο µε βάση διαδικαστικά παρά πληροφοριακά συστήµατα. Η καλλιέργεια των δεξιοτήτων απόκτησης γνώσεων, µε έµφαση στην πυρηνική γνώση, ενισχύουν τη δυνατότητα για αυτοµόρφωση και διά βίου µάθηση και συµβάλουν στη µετακίνηση από τα τρία r ( reading, writing, arithmetic) στα τρία l (life-long learning). Η δυνατότητα του ατόµου να αντιµετωπίζει διάφορες καταστάσεις και να παίρνει ορθές αποφάσεις, να εργάζεται αρµονικά σε οµάδες και να δρα µέσα στα πλαίσια διαφόρων κοινωνικών καταστάσεων και συνθηκών εργασίας είναι από τα βασικά ζητούµενα της εκπαίδευσης. Ζητούµενο είναι και η κατανόηση του εαυτού του (Van Manen, 1986) και των άλλων ανθρώπων, η ενδοπροσωπική και διαπροσωπική νοηµοσύνη, ο 9 ο Συνέδριο Παιδαγωγικής Εταιρείας Κύπρου 1086

5 Αναλυτικό Πρόγραµµα και Σύγχρονη Κοινωνία της Γνώσης και Κοινωνικής Συνοχής σεβασµός της ιδιαιτερότητας και της απόκλισης ως αξίας, η προαγωγή της συνύπαρξης, της επικοινωνίας και η προαγωγή της ειρήνης. Όλα τα πιο πάνω συνηγορούν στην υιοθέτηση ενός Α.Π. βασισµένου ταυτόχρονα στο ουµανιστικό και τεχνοκρατικό ιδεώδες και µια Ανθρωποκεντρική/ Νέο-ουµανιστική Παιδεία µε την ευρεία έννοια του όρου, όπου η γενική µόρφωση και η τεχνική επαγγελµατική εκπαίδευση αποτελούν ουσιαστική ενότητα και έτσι συντελείται συναίρεση της ανθρωποκεντρικής παιδείας µε την επιστηµοτεχνική εκπαίδευση (Εκπαιδευτική µεταρρύθµιση,2004). Η ανάπτυξη ενός Ν.Α.Π. δε θα µπορούσε να µη στηριχθεί στο Ανθρωπιστικό Προοδευτικό µοντέλο Ανάπτυξης Προγραµµάτων, που έχει ως βασικό σκοπό την αυτοπραγµάτωση και ανάπτυξη του µαθητή ως ιδιαίτερου και µοναδικού προσώπου, την καλλιέργεια της δηµιουργικότητας, της ανεξαρτησίας της γνώµης και την ανάπτυξη της κριτικής σκέψης (Κουτσελίνη, 2001). Στο Ανθρωπιστικό Α.Π. επιδιώκεται ταυτόχρονη συναισθηµατική και γνωστική ανάπτυξη και το περιεχόµενό του έχει προσωπικό νόηµα για τον κάθε µαθητή. Χαρακτηρίζεται από τη συµµετοχή όλων των εµπλεκοµένων στη µαθησιακή - διδακτική διαδικασία, από την ολοκλήρωση που επιτυγχάνεται µέσα από την αλληλεπίδραση και ενότητα σκέψης, συναισθηµάτων και δράσης, τη σχετικότητα µε ζωή και το µαθητή, τον προσωποκεντρικό χαρακτήρα και την υπαρξιακή σηµαντικότητα του περιεχοµένου για τον µανθάνοντα, µε έµφαση στο τι συµβαίνει κατά την ώρα της διδασκαλίας και της µάθησης. Τα πιο πάνω θα γίνουν πραγµατικότητα σε ένα δηµοκρατικό σχολείο χωρίς αποκλεισµούς, το οποίο προσφέρει δηµοκρατική παιδεία ισότιµα σε όλους και διαµορφώνει πολίτες µε δηµοκρατικό πνεύµα. Tο Νέο Α.Π., (Κουτσελίνη, 2005), θα πρέπει να οδηγήσει στην Κοινωνία και την Οικονοµία της Γνώσης, την Κοινωνική σύγκλιση και την ολοκλήρωση του Προσώπου. Βασικός άξονας του µελλοντικού Α.Π. θα πρέπει να είναι η ανάπτυξη της ικανότητας των µαθητών να κατανοούν τόσο τις εκάστοτε κοινωνικές συνθήκες και τις ανθρώπινες πράξεις όσο και την κοινή ιστορία και παράδοση, καθώς και τις αµφιλεγόµενες αξίες ( Stenhouse 1975; Elliot 1993). Το Α.Π. κάθε εκπαιδευτικού συστήµατος αναλαµβάνει σήµερα µέσα στην Ε.Ε ένα κατ εξοχήν αναδοµητικό ρόλο, το ρόλο συµβολής στη διαµόρφωση µιας νέας κοινωνίας. Ο ρόλος αυτός θα πρέπει να θεµελιωθεί σε µια δύσκολη και λεπτή ισορροπία, της αποκέντρωσης και συγκέντρωσης, του συντονισµού και της αυτονοµίας, της συµβατότητας µεταξύ των εκπαιδευτικών συστηµάτων και της ενίσχυσης τοπικών προτεραιοτήτων (Κουτσελίνη, 2005). Γι αυτό το Α.Π. πρέπει πάντοτε να βρίσκεται σε άµεση σχέση µε τις ανάγκες των µαθητών και της κοινωνίας. 9 ο Συνέδριο Παιδαγωγικής Εταιρείας Κύπρου 1087

6 Σ. Βαλιαντή & Μ. Κουτσελίνη Σκοποί και Στόχοι Νέου Αναλυτικού Προγράµµατος Ο σκοπός και οι στόχοι κάθε εκπαιδευτικού συστήµατος είναι αποτέλεσµα του τι καθορίζεται ως «αξιόλογη γνώση» η οποία µπορεί να αναζητηθεί µέσα από τους όρους της παγκοσµιοποίησης, της αγοραιοποίησης και της πληροφορικής (Φλουρή & Πασιά, 2000). Για τον ορισµό της "αξιόλογης γνώσης" είναι απαραίτητο να λαµβάνονται σοβαρά υπόψη η επικρατούσα φιλοσοφία και οι προτεραιότητες της συγκεκριµένης κοινωνίας στην οποία δηµιουργείται ένα Αναλυτικό Πρόγραµµα, χωρίς όµως να περιθωριοποιούνται ή και να εξοστρακίζονται οι ιδιαιτερότητες του συνόλου των τάσεων και των ροπών που τη συγκροτούν, σε συνδυασµό µε τα πορίσµατα των ερευνών της ψυχολογίας της µάθησης. Ως "αξιόλογη" θα µπορούσαµε να ορίσουµε τη γνώση η οποία προέρχεται από την κοινωνία, διαµεσολαβείται µέσω της κοινωνίας και απευθύνεται στην κοινωνία. Είναι οι πυρηνικές γνώσεις, δεξιότητες και στάσεις, οι οποίες δίνουν τη δυνατότητα στο µαθητή να αποκτά νέες γνώσεις, προετοιµάζοντάς τον έτσι για τη ζωή, για την αντιµετώπιση νέων καταστάσεων και προβληµάτων. Αξιόλογη είναι ακόµα αυτή η γνώση που συµβάλλει στη συνεχή ανατροπή της προηγούµενης γνώσης µε την καλλιέργεια δεξιοτήτων αυτοελέγχου και αυτοκατεύθυνσης της γνώσης (µεταγνωστικές δεξιότητες), αυτή που προωθεί την καινοτόµο πρακτική και την ανάπτυξη της δια-βίου µάθησης, ενώ καλλιεργεί τη σκέψη, κριτική, στοχαστική, αναστοχαστική και δηµιουργική. Η µάθηση µε έρευνα και ανακάλυψη προωθείται µέσω της αξιόλογης γνώσης και η ενεργητική συµµετοχή του µαθητή στην καλλιέργεια των ανώτερων πνευµατικών λειτουργιών πραγµατώνεται αβίαστα και µε φυσικότητα. Συνάµα, αναπτύσσεται το ενδιαφέρον για συµµετοχή σε τοπικά και παγκόσµια προβλήµατα, προκαλώντας το µαθητή να σκέφτεται "οικουµενικά και παγκόσµια" και να ενεργεί "τοπικά". Ο ενεργός µαθητής γίνεται ενεργός πολίτης και καλλιεργεί ταυτόχρονα δεξιότητες κοινωνικής ενσωµάτωσης και επικοινωνίας, µέσω της γλώσσας, της επιστήµης, της τεχνολογίας, της τέχνης, των πολιτισµικών αξιών. Τέλος, η αξιόλογη γνώση είναι αυτή που καλλιεργεί ισόρροπα όλους τους τοµείς ανάπτυξης του ατόµου και απευθύνεται παράλληλα στο νου και στην καρδιά του. Πέρα από τους πιο πάνω Γενικούς Σκοπούς, η εδραίωση της Ευρωπαϊκής διάστασης όπως έχει καθοριστεί από του στόχους της Λισσαβόνας απαιτεί : o καλλιέργεια βασικών δεξιοτήτων ανάγνωσης, γραφής και κατανόησης κειµένου o ανάπτυξη θετικών στάσεων προς τη µάθηση - ανάγκη για δια-βίου µάθηση o ανάπτυξη του επιστηµονικού και µαθηµατικού αλφαβητισµού o ανάπτυξη και καλλιέργεια δεξιοτήτων Τ.Π.Ε. o εκµάθηση ξένων γλωσσών o αποδοχή ευθυνών του πολίτη στην Ε.Ε. και ανάπτυξη δεξιοτήτων συνεργασίας o απόκτηση δεξιοτήτων συνεργασίας και επικοινωνίας µέσα στην Ε.Ε. o απόκτηση πολιτικών δεξιοτήτων 9 ο Συνέδριο Παιδαγωγικής Εταιρείας Κύπρου 1088

7 Αναλυτικό Πρόγραµµα και Σύγχρονη Κοινωνία της Γνώσης και Κοινωνικής Συνοχής o καλλιέργεια ταλέντων και κλίσεων o καλλιέργεια δηµιουργικότητας και καινοτοµική ικανότητα- επιχειρηµατικότητα o γνωριµία, ανάπτυξη σεβασµού και εκτίµησης άλλων πολιτισµών o ανάπτυξη σεβασµού πολιτιστικής κληρονοµιάς o καλλιέργεια ευρωπαϊκών - παγκόσµιων αξιών (ελευθερία, δηµοκρατία, ισονοµία) o ανάπτυξη περιβαλλοντικής οικουµενικής συνείδησης o γνωριµία και κατανόηση αντικειµενικά και επιστηµονικά της παγκόσµιας, ευρωπαϊκής και εθνικής ιστορίας, µακριά από ποικίλα συµφέροντα. Απώτερος σκοπός του Αναλυτικού Προγράµµατος που επιδιώκει την εδραίωση της Ε Ε θα είναι η καλλιέργεια της ευρωπαϊκής συνείδησης µε παράλληλη διατήρηση εθνικής συνείδησης, όχι αποκλεισµικής αλλά επικοινωνιακής (Κουτσελίνη, 2005). Επιδιώκοντας έτσι τη λεπτή ισορροπία µεταξύ της εθνικής καταγωγής και εθνικής ιδιαιτερότητας και του αισθήµατος του «ανήκειν» στη µεγάλη οικογένεια της Ευρώπης, µε δικαιώµατα και υποχρεώσεις απέναντι σε ένα ενιαίο ευρωπαϊκό κοινωνικό, οικονοµικό, πολιτικό και πολιτιστικό σύνολο. Ανεξάρτητα από την καλλιέργεια και ανάπτυξη της εθνικής ταυτότητας, µακριά από φανατισµούς κάθε µορφής θα πρέπει να καλλιεργηθεί η ταυτότητα του ευρωπολίτη και του υπερεθνικού παγκόσµιου πολίτη ως ενεργής µονάδας στο ευρωπαϊκό και παγκόσµιο σκηνικό πέρα από την προσφορά του στον τόπο. Ευρύτερα, θα πρέπει να επιδιωχθεί η ανάπτυξη πολυδιάστατης ταυτότητας θρησκευτική ταυτότητα, ταυτότητα φύλου κ.ά που θα καθιστά κάθε Ευρωπαίο έτοιµο να αποδεχθεί την ποικιλοµορφία απόψεων, στάσεων και αξιών που πηγάζουν από την πολυπολιτισµικότητα. Περιεχόµενο Αναλυτικού Προγράµµατος Το περιεχόµενο του Ν.Α.Π. θα πρέπει σίγουρα να αναδοµηθεί και να διαµορφωθεί, ώστε να είναι σύµφωνο µε τη φιλοσοφία, τους στόχους και τους σκοπούς του Ν.Α.Π. Στο ΝΑΠ υπάρχουν θέµατα που εµπίπτουν στη ζώνη της παγκόσµιας γνώσης και δεν επηρεάζουν ή επηρεάζονται ουσιαστικά από την ένταξη στην Ε.Ε όπως τα µαθηµατικά, οι φυσικές επιστήµες κ.ά., το περιεχόµενο των οποίων µένει ανέπαφο από πολιτισµικές, ιστορικές ή γλωσσικές ιδιαιτερότητες. Ανάµεσα στα θέµατα που ανήκουν στην οµάδα θεµάτων της παγκόσµιας γνώσης είναι και η αισθητική αγωγή και κατ επέκταση οι τέχνες. Παγκόσµια γνώση αποτελεί η γλώσσα της µουσικής και άλλων τεχνών, η γλώσσα του πολιτισµού που µπορεί να µιλήσει στον κάθε ένα από εµάς από όπου και αν κατάγεται. Όµως η µουσική παράδοση και κουλτούρα του κάθε λαού µεταφέρει, όπως και άλλες µορφές τεχνών, εθνικιστικά, πολιτισµικά και πολιτιστικά στοιχεία. Το περιεχόµενο των θεµάτων αυτών θα πρέπει να τύχει ιδιαίτερης προσοχής, ώστε να ενισχύει παράλληλα την εθνική, την ευρωπαϊκή και την παγκόσµια ταυτότητα των µαθητών. Το περιεχόµενο των θεµάτων που άπτονται του πολιτισµού και των τεχνών θα πρέπει να εµπλουτιστεί µε υλικό για παράλληλη γνωριµία µε µεγάλους πολιτισµούς και τα ιδιαίτερα γνωρίσµατά τους µε 9 ο Συνέδριο Παιδαγωγικής Εταιρείας Κύπρου 1089

8 Σ. Βαλιαντή & Μ. Κουτσελίνη ιδιαίτερη έµφαση στα κοινά πολιτιστικά και πολιτισµικά στοιχεία των λαών της Ευρώπης, καθώς και τις κοινές επιρροές από καλλιτεχνικά ρεύµατα τα οποία συνεπήραν κατά εποχές την Ευρώπη. Ιδιαίτερη όµως προσοχή χρειάζεται ως προς τον καθορισµό του περιεχοµένου των θεµάτων που επηρεάζονται από το έθνος κράτος, καθώς τέτοια θέµατα συνήθως χαρακτηρίζονται από υποκειµενισµό και έχουν πολιτικές, πολιτισµικές και εθνικές διαστάσεις. Τα θέµατα αυτά µπορούν να χωριστούν καταρχάς στα θέµατα που στοχεύουν στην προώθηση της ευρωπαϊκής ιδέας και στη δηµιουργία ευρωπαϊκής συνείδησης (π.χ. Ιστορία της Ευρώπης) και στα θέµατα που στόχο έχουν τη διατήρηση και συνέχιση της εθνικής παράδοσης και κουλτούρας. Στο περιεχόµενο των θεµάτων που αποτελούν φορείς πολιτισµικών, ιστορικών και εθνικών στοιχείων θα πρέπει να γίνουν ριζικές και ουσιαστικές αλλαγές. Η ιστορική κληρονοµιά, η οποία διατηρείται και µεταφέρεται µέσω της ιστορίας, αποτελεί ίσως και την πιο σηµαντική πρόκληση ως προς τη διαφοροποίηση του περιεχοµένου ενός Ν.Α.Π. Η εθνική ιστορία, η ευρωπαϊκή και η παγκόσµια ιστορία θα πρέπει να δίνονται αντικειµενικά και καθαρά ιστορικά, χωρίς έµφαση και υπερτονισµό των στοιχείων που χωρίζουν τα έθνη κράτη, αλλά αντίθετα, των στοιχείων που τα ενώνουν. Μέσα από το περιεχόµενο της ευρωπαϊκής ιστορίας θα πρέπει να γίνει προσπάθεια εστίασης στα κοινά στοιχεία των κρατών µελών της Ε.Ε., ώστε να ενισχυθεί η ευρωπαϊκή ταυτότητα των πολιτών και να ενδυναµωθεί η συνοχή των κρατών µελών της Ευρώπης. Η διδασκαλία της γεωγραφίας θα πρέπει να περιστραφεί κυρίως γύρω από τη σηµερινή γεωγραφική κατάσταση µε καίριες αναφορές σε σηµαντικά γεγονότα που οδήγησαν στη σηµερινή γεωγραφία. Βασικοί άξονες του περιεχοµένου του µαθήµατος της γεωγραφίας θα πρέπει να είναι η γεωφυσική και η ανθρωπογενής γεωγραφία που καθορίζει τον τρόπο ζωής των Ευρωπαίων, µε έµφαση στα χαρακτηριστικά που καθορίζουν το γεωγραφικό εννοιολογικό χώρο της Ε.Ε. και των άλλων. Η διδασκαλία των κυριότερων γλωσσών που οµιλούνται από τους Ευρωπαίους θα πρέπει να βιωθεί ως ικανοποίηση της ανάγκης των παιδιών να έρθουν πιο κοντά σε Ευρωπαίους από άλλες χώρες κράτη µέλη διαµέσου της γλωσσικής επικοινωνίας. Ιδιαίτερη δε προσοχή θα πρέπει να δοθεί στο περιεχόµενο διδασκαλίας της µητρικής γλώσσας, κυρίως αναφορικά µε τα κείµενα της γλώσσας και τα λογοτεχνικά βιβλία, ώστε τα κείµενα αυτά να αναδεικνύουν τόσο την ιδιαίτερη πολιτιστική κληρονοµιά όσο και τις ευρωπαϊκές και παγκόσµιες αξίες µε τρόπο συγκριτικοιστορικό και ερµηνευτικό. Η θρησκεία δεν θα πρέπει σήµερα να θεωρείται δύναµη αντιπαράθεσης. Το περιεχόµενο της διδασκαλίας των θρησκευτικών θα πρέπει να αναδοµηθεί, ώστε να συµπεριλάβει ουσιαστικά στοιχεία για τις µεγαλύτερες θρησκείες του πλανήτη µας και το διαπολιτισµικό χαρακτήρα της κοινωνίας, χωρίς όµως αυτό να σηµαίνει πως κάθε κράτος-µέλος δεν θα προωθεί την επίσηµη θρησκεία στα πλαίσια της διατήρησης της 9 ο Συνέδριο Παιδαγωγικής Εταιρείας Κύπρου 1090

9 Αναλυτικό Πρόγραµµα και Σύγχρονη Κοινωνία της Γνώσης και Κοινωνικής Συνοχής πολιτιστικής του ταυτότητας. Εκείνο που θα πρέπει να περιοριστεί είναι η απόλυτα κατηχητική προσέγγιση του µαθήµατος των θρησκευτικών. Η γνωριµία αυτή µε τις θρησκείες είναι απαραίτητη για την αλληλοαποδοχή των Ευρωπαίων διαφορετικών θρησκειών. Τέλος διαθεµατικά και θεµατικά µέσα από όλα τα µαθήµατα του προγράµµατος θα πρέπει να προωθηθεί η διαπολιτισµική προσέγγιση, µε ιδιαίτερη έµφαση στα θέµατα της ταυτότητα και της ετερότητας, των ίσων ευκαιριών και της πολυπολιτισµικής κοινωνίας. Παράλληλα θέµατα που εξυπηρετούν την ανάπτυξη της οικονοµίας της γνώσης, όπως η επιχειρηµατικότητα θα πρέπει να είναι στόχος κάθε µαθήµατος. Η καλλιέργεια πρωτότυπης σκέψης, οι δεξιότητες λύσης προβλήµατος, ο επιστηµονικός τρόπος σκέψης και ο υπολογισµός πλεονεκτηµάτων και µειονεκτηµάτων κάθε δράσης µπορούν να γίνουν στόχοι κάθε µαθήµατος στα πλαίσια της ανάπτυξης της επιχειρηµατικότητας (Κουτσελίνη, 2005). ιδακτικές µέθοδοι και προσεγγίσεις προτεινόµενου Αναλυτικού Προγράµµατος Με βάση τη φιλοσοφία και το σκοπό του Α.Π. που προτείνεται, σαφής θα πρέπει να είναι και η διαφοροποίηση των µεθόδων και των πρακτικών διδασκαλίας. Τη θέση της λέξης διδασκαλία µπορεί σήµερα να πάρει η µαθησιακή διαδικασία, ως αλληλεπίδραση µαθητή, γνώσης και δασκάλου σε ένα ανοιχτό και ευέλικτο σχολείο µε «επαγγελµατίες» και άριστα καταρτισµένους εκπαιδευτικούς που µπορούν να διαγνώσουν τις εκπαιδευτικές ανάγκες των µαθητών και να διαµορφώσουν ανάλογα τη διαδικασία της µάθησης σ ένα ανοιχτό µαθησιακό περιβάλλον. Η επίτευξη του σκοπού και των στόχων του Α.Π απαιτούν νέες σύγχρονες µεθόδους διδασκαλίας µέσα από τις οποίες οι ρόλοι τόσο του εκπαιδευτικού όσο και του µαθητή αλλάζουν ριζικά. Ο µαθητής δεν είναι πια απλός δέκτης πληροφοριών και εφαρµοστής οδηγιών, αλλά συµµετέχει ενεργά στη διαδικασία της µάθησής του. Μαθαίνει µέσα από διερευνητικές µεθόδους, τη λύση προβλήµατος και µεταφορά της γνώσης σε πραγµατικές καταστάσεις ζωής. οκιµάζει και εξασκεί το µυαλό του χρησιµοποιώντας τις υπάρχουσες γνώσεις του και σε αυτές οικοδοµεί τις νέες (Cole & Engestrom, 1993; Cunningham & Knuth, 1993; Saxe 1992). Μαθαίνει µέσα από συνεργατικές µεθόδους να επικοινωνεί αποτελεσµατικά µε τα άτοµα της οµάδας του, να κάνει καταµερισµό εργασίας και να συνεργάζεται αρµονικά µε βάση ένα κοινό στόχο. Στην οµάδα µαθαίνει να αποδέχεται, να συζητά, να κρίνει, να επιχειρηµατολογεί, να ακροάται και να υποστηρίζει τη θέση του. Μέσα από τη συνεργασία µε τους συµµαθητές του ο κάθε µαθητής διδάσκεται και διδάσκει ταυτόχρονα (Κασσωτάκης και Φλουρής, 2002). Η συνεργασία στην οµάδα τονίζει την αυτοπεποίθηση του µαθητή, ενώ παράλληλα ενισχύει την κοινωνικοποίηση του και προετοιµάζει την ένταξη του στη µεγάλη κοινωνία της τάξης και της αυριανής κοινωνίας (Κουτσελίνη & Θεοφιλίδης, 1998, σ. 119). 9 ο Συνέδριο Παιδαγωγικής Εταιρείας Κύπρου 1091

10 Σ. Βαλιαντή & Μ. Κουτσελίνη Η διαφοροποίησης διδασκαλίας µάθησης σε τάξεις µεικτής ικανότητας είναι το κλειδί για την υλοποίηση του ευρωπαϊκού στόχου της εκπαίδευσης «Κανένας Ευρωπαίος να µην πηγαίνει χαµένος» (Tomlinson, 1999 ; Κουτσελίνη, 2000). Ένας στόχος που αποβλέπει τελικά στην κοινωνική συνοχή και επιβάλλει στο σχολείο και τα Α.Π. αντισταθµιστικό ρόλο των οποιονδήποτε προσωπικών και κοινωνικών µειονεξιών του παιδιού. Η διαθεµατικότητα και διεπιστηµονικότητα µε την οποία εξετάζονται τα θέµατα, όπως ακριβώς αλληλοσυνδέονται και αλληλοσυγκρούονται και µέσα στην κοινωνία, βοηθούν τόσο στη σύνδεση των θεµάτων µε τη ζωή όσο και στη σύνδεση των σχολικών µαθηµάτων µεταξύ τους. Οι πολλαπλές πηγές πληροφοριών, αλλά και οι πολλαπλές µορφές αναπαραστάσεων και συµβολισµών, οι οποίες πρέπει να χρησιµοποιούνται κατά τη διάρκεια του µαθήµατος, δίνουν στο µαθητή µία ευρεία προοπτική για το θέµα που µελετά, ενώ παράλληλα δίνει τη δυνατότητα σε περισσότερα παιδιά να αξιοποιήσουν τις δικές τους γνώσεις, εµπειρίες, δεξιότητες (Gardner, 1983). Τα παιδιά µέσα από ένα τέτοιο αναµορφωµένο σχολείο µαθαίνουν να «διαβάζουν» τις καταστάσεις και να τις κατανοούν όχι µόνο διαµέσου της γλώσσας, αλλά µε την κατασκευή των εικόνων, µε το υλικό που παρέχεται από τις αισθήσεις. Οι αισθήσεις εκπαιδεύονται ταυτόχρονα µέσα από τη διαδικασία αυτή και διευρύνεται έτσι η αντίληψη (Eisner 1994). Η δραστηριοποίηση των παιδιών για την επίλυση προβληµάτων αποτελεί ίσως ένα από τα βασικότερα κίνητρα παρώθησης για αυτενέργεια που οδηγεί σε µάθηση. Οι έρευνες και τα δηµιουργικά projects µε στόχο την επίλυση κάποιου προβλήµατος, όπου τα παιδιά εργάζονται ελεύθερα χωρίς ιδιαίτερους περιορισµούς σε θέµατα που τους ενδιαφέρουν ενισχύουν τη δηµιουργικότητα, εξάπτουν το ενδιαφέρον τους και αποτελούν κίνητρο για έρευνα και µάθηση, ενώ ταυτόχρονα ενισχύεται η επιχειρηµατικότητα και εφευρετικότητα µέσα από τις οποίες µπορούν να αξιοποιήσουν τη γνώση και τη θεωρία στην πράξη. Η χρήση της τεχνολογίας τόσο από µαθητές όσο και από εκπαιδευτικούς στη µαθησιακή διαδικασία είναι απαραίτητο στοιχείο στο σύγχρονο σχολείο. Η αίθουσα διδασκαλίας µε τη βοήθεια των υπολογιστών, αλλά και των δικτύων φέρνει τον κόσµο της γνώσης πιο κοντά στους µαθητές. Τα παιδιά θα πρέπει να µάθουν να χρησιµοποιούν το εργαλείο αυτό για την αυτοµόρφωση τους, ενώ µέριµνα πρέπει να ληφθεί αναφορικά µε τις παρενέργειες που µπορεί να έχει η πρόσβαση σε δεδοµένα και πληροφορίες αναληθείς ή παραπλανητικές. Η τεχνογνωσία, εποµένως, αλλά και η δεοντολογία της γνώσης (Κουτσελίνη, 2001) αποτελούν βασικούς άξονες οργάνωσης του µαθήµατος της τεχνολογίας. 9 ο Συνέδριο Παιδαγωγικής Εταιρείας Κύπρου 1092

11 Αναλυτικό Πρόγραµµα και Σύγχρονη Κοινωνία της Γνώσης και Κοινωνικής Συνοχής Προϋποθέσεις υλοποίησης του προτεινόµενου Α.Π. και επιδράσεις στην ευηµερία και την αξιοποίηση του χώρου και του χρόνου των παιδιών. Η µεταφορά του κέντρου βάρους της εκπαίδευσης από τη µετάδοση της έτοιµης γνώσης στην οικοδόµηση της γνώσης µέσα από ένα ποικίλο και παρακινητικό περιβάλλον, το οποίο τα παιδιά νιώθουν οικείο, δεν µπορεί παρά να επηρεάσει την ψυχοσύνθεση, τον τρόπο σκέψης και πράξης των παιδιών. Η διαδικασία και η πράξη αποτελούν τις λέξεις κλειδιά στην ανάπτυξη του προτεινόµενου προγράµµατος. Ο Eisner (1994), όπως και ο Dewey (1916), βασίζουν τη σχολική αποτελεσµατικότητα στην ποσότητα, την ποικιλία, την ποιότητα των ερεθισµάτων και των εµπειριών και στη δραστηριοποίηση των παιδιών σε πολλαπλά επίπεδα και είδη αντίληψης - αναπαραστάσεων. Η ανάπτυξη του κριτικά σκεπτόµενου ατόµου µε πολλαπλές πυρηνικές γνώσεις, στάσεις και δεξιότητες, µε βασικότερες τις µεταγνωστικές δεξιότητες δεν µπορεί παρά να διασφαλίσει την αξιοποίηση των δυνατοτήτων, των κλίσεων και των ταλέντων του για την επαγγελµατική του αποκατάσταση, η οποία θα τον οδηγήσει στην οικονοµική ευηµερία και την βίωση της επιτυχίας σε ζωτικούς τοµείς της ζωής του. Η θεωρία είναι χρήσιµη µόνο όταν υλοποιείται και το προτεινόµενο µετανεοτερικό Α.Π. (Koutselini, 1997α,β) δεν είναι δυνατό να υλοποιηθεί χωρίς ουσιαστικές δοµικές αλλαγές στα συστήµατα εκπαίδευσης που θα το εφαρµόσουν. Ως δοµικές αλλαγές εννοούνται οι αλλαγές στο µαθησιακό περιβάλλον των παιδιών (από προσωποκεντρικό σε εποικοδοµητικό, συνεργατικό), οι αλλαγές στις δοµές του προγράµµατος (από το κλειστό προκαθορισµένο στο ανοιχτό και ευέλικτο) και οι αλλαγές στις κοινότητες όπου λειτουργούν τα σχολεία (από τα γνωσιοποιηµένα σχολεία στα εργαστήρια ανάπτυξης γονιών και µαθητών). Το µαθησιακό περιβάλλον των παιδιών συνδέεται άµεσα µε την αποτελεσµατική µάθηση, η οποία αρκετές φορές προκύπτει ασυνείδητα ή επηρεάζεται χωρίς να έχει σχεδιαστεί (κρυφό αναλυτικό ή Null curriculum, Apple, 1995), µέσα στους διαδρόµους και στις αυλές (Εisner, 1994). Τα παιδιά παίρνουν πληροφορίες, αποκτούν στάσεις, αποδέχονται ή κρίνουν καταστάσεις από τις εµπειρίες, αλλά και από το πώς είναι τα πράγµατα γύρω τους. Ένα ευχάριστο περιβάλλον µε άνετους χώρους, χρωµατισµένο µε ζωντανά χρώµατα θα δώσει στο παιδί διαφορετικά µηνύµατα από ένα περιβάλλον παραµεληµένο, µε µουντούς και λερωµένους τοίχους και κάγκελα στα παράθυρα. Η υλικοτεχνική υποδοµή των σχολείων δίνει στα παιδιά µηνύµατα για το πόσο εµείς θεωρούµε σηµαντικό αυτό το χώρο και τον έχουµε φτιάξει µε ιδιαίτερη φροντίδα και αγάπη. Η διαµόρφωση του προγράµµατος θα πρέπει να γίνει µε γνώµονα τη µέγιστη αξιοποίηση του χρόνου των παιδιών στο σχολείο αλλά και έξω από αυτό. Μέσα από την ευελιξία του προγράµµατος το παιδί θα πρέπει να µπορεί να αξιοποιεί δηµιουργικά το χρόνο του σε τοµείς που το ενδιαφέρουν ή τοµείς στους οποίους έχει κάποιες ιδιαίτερες κλίσεις. Η ελαχιστοποίηση του χαµένου χρόνου µέσα από τον έγκαιρο 9 ο Συνέδριο Παιδαγωγικής Εταιρείας Κύπρου 1093

12 Σ. Βαλιαντή & Μ. Κουτσελίνη προγραµµατισµό και τον κατάλληλο εξοπλισµό του µαθησιακού περιβάλλοντος µπορεί να λειτουργήσουν ευεργετικά στην καλύτερη αξιοποίηση του χρόνου των παιδιών. Η µέγιστη αξιοποίηση του σχολικού χρόνου µπορεί να γίνει µε την εισαγωγή σύγχρονων παιδαγωγικών µεθόδων µέσα από τις οποίες το παιδί θα είναι ένας ενεργός «οικοδόµος» της γνώσης του µε τη διερεύνηση, τον προβληµατισµό, την καλλιέργεια της δηµιουργικότητας, της κρίσης, της ανάπτυξης επικοινωνιακής επιχειρηµατολογίας και τη δοκιµή στην πράξη και στην ευρύτερη κοινότητα. Επιλογικά Οι στόχοι της Λισσαβόνας, για Ποιότητα, Προσβασιµότητα και Ανοιχτότητα (quality, mobility, openness) προτρέπουν σε µεταρρυθµίσεις που θα αναβαθµίσουν τη φιλοσοφία, το περιεχόµενο και την εφαρµογή σε ένα µαθησιακό περιβάλλον ανοικτό, ενθαρρυντικό και µε προγράµµατα που δίνουν την ευκαιρία στο σχολείο να ανοίξει τις πόρτες του στη ζωή έξω από αυτό, σε ιδέες καινοτόµες και σε προσεγγίσεις που συµβάλλουν στην ολοκλήρωση του κάθε προσώπου σε ενεργό πολίτη. Οι ανταλλαγές ιδεών και προσώπων και η µεταφερσιµότητα της γνώσης στην πράξη γίνονται απαραίτητες προϋποθέσεις ανάπτυξης νέων σχολείων και κοινωνιών. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Ελληνική Επιτροπή Εκπαιδευτικής Μεταρρύθµισης (ΕΕΜ), (2004), ηµοκρατική και Ανθρώπινη Παιδεία στην Ευρωκυπριακή Πολιτεία Προοπτικές ανασυγκρότησης και εκσυγχρονισµού, Ευρωπαϊκή Επιτροπή. (1993). Πράσινη βίβλος για την ευρωπαϊκή διάσταση της εκπαίδευσης, COM (93) 457, Βρυξέλλες, Ευρωπαϊκή Επιτροπή. (1995). Λευκό βιβλίο: ιδασκαλία και Μάθηση. Προς την κοινωνία της γνώσης, Λουξεµβούργο, Ευρωπαϊκή Επιτροπή. (1997α). Πρόγραµµα ράσης 2000 (Ατζέντα 2000), τ.α & Β, COM (97) 2000, Βρυξέλλες, Ευρωπαϊκή Επιτροπή. (1997β). Για µια Ευρώπη της Γνώσης, COM (97) 563, Βρυξέλλες, Ευρωπαϊκή Επιτροπή. (2000). elearning - Να σκεφθούµε την εκπαίδευση του αύριο, COM (2000) 318 τελικό, Βρυξέλλες, Ευρωπαϊκό Συµβούλιο της Λισσαβόνας, Συµπεράσµατα της Προεδρίας, παρ.1. Ευρωπαϊκό Συµβούλιο την άνοιξη του Κουτσελίνη, Μ. (2001). Ανάπτυξη Προγραµµάτων- θεωρία Έρευνα Πράξη, Λευκωσία 9 ο Συνέδριο Παιδαγωγικής Εταιρείας Κύπρου 1094

13 Αναλυτικό Πρόγραµµα και Σύγχρονη Κοινωνία της Γνώσης και Κοινωνικής Συνοχής Κουτσελίνη, Μ. (2003). Η Ευρωπαϊκή πρόσκληση και τα Αναλυτικά Προγράµµατα, «Εκπαίδευση για την Ευρώπη», Συνέδριο ΠΟΕ, Λευκωσία. Κουτσελίνη, Μ. (2004). Το Μετανεοτερικό Αναλυτικό Πρόγραµµα και η ιδακτική Πράξη, Επιστήµες της Αγωγής (2) Κουτσελίνη, Μ. (2005). «Ποιότητα στην Εκπαίδευση και Εκπαίδευση Εκπαιδευτικών». Συνέδριο «Ποιότητα στην Εκπαίδευση» Παιδαγωγικού Ινστιτούτου Κύπρου και Ευρωπαϊκής Ένωσης, Λευκωσία, Νοέµβριος Κουτσελίνη, Μ. (2005).«Αλλαγές στη ηµοτική και Προδηµοτική Εκπαίδευση της Κύπρου µε την Εφαρµογή της Ευρωπαϊκής Πολιτικής για την Εκπαίδευση (Λισαβόνα 2010)». Συνέδριο ηµοκρατικής Κίνησης δασκάλων και Νηπιαγωγών, Λευκωσία. Κουτσελίνη, Μ., & Θεοφιλίδης, Χ. (1998), ιερεύνηση και διδασκαλία για µια αποτελεσµατική διδασκαλία. Αθήνα: Γρηγόρης. Κασσωτάκης, Μ., & Καζαµίας, Α.Μ. (1986). Οι Εκπαιδευτικές Μεταρρυθµίσεις στην Ελλάδα. Ρέθυµνο : Εκδόσεις Πανεπιστηµίου Κρήτης. Κασσωτάκης, M. και Φλουρής, Γ. (2002). Μάθηση και διδασκαλάι. Τόµος Α. Αθήνα Ματθαίου,. (2002). Η Εκπαίδευση Απέναντι στις Προκλήσεις του 21 ου Αιώνα. Νέες ορίζουσες και προοπτικές, εκδ. Α.Α.Λιβάνη, Αθήνα. Φλουρής. Γ., & Πασιάς, Γ. (2000). Στο δρόµο προς την κοινωνία της γνώσης. Ποιο ερώτηµα έχει την πιο µεγάλη αξία: εκείνο της «γνώσης» ή αυτό της «κοινωνίας»; Στο Σ. Μπουζάκη (επιµ) Ιστορικο-συγκριτικές προσεγγίσεις, Αθήνα, εκδ. Gutenberg, ss Φλουρής,Γ., & Ιβρινέτλη, Μ. (2004). Προοπτικές για τα προγράµµατα σπουδών της Ευρώπης του 21 ου αιώνα: Η περίπτωση των 10 νέων χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο ελληνικό αναλυτικό πρόγραµµα; Στο Μαυροειδής, Γ. (επιµ), Καινοτοµίες και Προοπτικές στην εκπαίδευση, εκδ. Gutenberg, Αθήνα Αγγλική Apple, M. W. (1996). Cultural politics and education. New York: Teachers College Press. Bruner, J. (1960). The Process of Education. Cambridge, MA: Harvard University Press. Bruner, J. (1966). Toward a Theory of Instruction. Cambridge, MA: Harvard University Press. Bruner, J. (1973). Going Beyond the Information Given. New York: Norton. Carr, W. & Kemmis, S. (1986) Becoming critical: education knowledge and action research. London: Falmer Press. Cole, M., & Engestrom Y.(1993). A cultural-historical approach to distributed cognition. In G. Salomon, ed. Distributed cognitions. New York: Cambridge University Press 9 ο Συνέδριο Παιδαγωγικής Εταιρείας Κύπρου 1095

14 Σ. Βαλιαντή & Μ. Κουτσελίνη Cunningham D. J.,& Knuth, R. (1993). Tools for constructivism. In T Duffy, J. Lowyck & D. Jonassen, eds. Designing environments for constructive learning, pages: Berlin: Springer Dewey, J. (1916) Democracy and Education. An introduction to the philosophy of education (1966 edn.), New York: Free Press. Doll, W. (1993). A Post-Modern Perspective on Curriculum (1993). Teachers College Press Eisner, Elliot W. (1994) The educational imagination: on the design and evaluation of school programs. New York: Macmillan. Eisner, Elliot W. (1994). Cognition and curriculum reconsidered, 2e, New York: Teachers College Press. Eisner, Elliot W. (2003). Preparing for Today and Tomorrow, Erickson L. (1995). Stirring the head, heart and soul, Thousand Oaks, Open University Press. Flouris, G. (1998). Human Rights Curricula in the Formation of a European Identity: The Cases of Greece, England, and France, in European Journal of Intercultural Studies, Vol. 9, No. 1, pp Gardner, H. (1983). Frames of Mind: The Theory of Multiple Intelligences. New York : Basic Gagne, Robert. (1970). The conditions of learning. New York: Holt, Rinehart, and Winston. Κoutselini,M. (1997α). Contemporary trends and perspectives of the Curricula Towards a Meta-modern paradigm for curriculum. Curriculm Studies, 5(1), Κoutselini,M. (1997β). Curriculum as political text: the case of Cyprus, History of Education, 26 4 ( ) Neef, D. (1998). The knowledge Economy, Byttertwothheinneman, Boston. Piaget, J. (1973). To understand is to invent. New York: Grossman (French: Où va l éducation?, 1948) Saxe, G. (1992). Studying children s learning in context: problems and prospects. Journal of the Learning Sciences 2, pages: Stenhouse L. (1975). An introduction to curriculum research and development, Heinemann Educational. Tomlinson, C. (1999). The Differentiated Classroom: Responding to the needs of all Learners. Alexandria, VA: Association for Supervision and Curriculum Development. ED Van Manen, M. (1986). The Tone of teaching.rchmond Hill, Ontario, Scholastic Tab. Young, M. (1971). Knowledge and control: New directions for the sociology of education. London: Collier_Macmillan. 9 ο Συνέδριο Παιδαγωγικής Εταιρείας Κύπρου 1096

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010 Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών Δημοτικής, Προδημοτικής και Ειδικής Εκπαίδευσης για τα νέα Αναλυτικά Προγράμματα (21-22 Δεκεμβρίου 2010 και 7 Ιανουαρίου 2011) Δ Φάση Επιμόρφωσης Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

Διαβάστε περισσότερα

Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ

Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ Δομή παρουσίασης Εισαγωγή Έννοια της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Γιατί διαφοροποίηση διδασκαλίας; Θετικά αποτελέσματα από την εφαρμογή της διαφοροποιημένης

Διαβάστε περισσότερα

ΝEΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚA ΠΡΟΓΡAΜΜΑΤΑ: ΕΜΦAΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΕΡΑΙOΤΗΤΕΣ. ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ και στη ΔΙΑΒΙΟΥ ΑΥΤΟΜΟΡΦΩΣΗ

ΝEΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚA ΠΡΟΓΡAΜΜΑΤΑ: ΕΜΦAΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΕΡΑΙOΤΗΤΕΣ. ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ και στη ΔΙΑΒΙΟΥ ΑΥΤΟΜΟΡΦΩΣΗ ΝEΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚA ΠΡΟΓΡAΜΜΑΤΑ: ΕΜΦAΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΕΡΑΙOΤΗΤΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ και στη ΔΙΑΒΙΟΥ ΑΥΤΟΜΟΡΦΩΣΗ ΜΕΡΟΣ Α Οι προτεραιότητες στα Νέα Αναλυτικά Προγράμματα Λειτουργική Ανάλυση (copyright: Μαίρη

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνικοπολιτισμικές. Θεωρίες Μάθησης. & Εκπαιδευτικό Λογισμικό

Κοινωνικοπολιτισμικές. Θεωρίες Μάθησης. & Εκπαιδευτικό Λογισμικό Κοινωνικοπολιτισμικές Θεωρίες Μάθησης & Εκπαιδευτικό Λογισμικό Κοινωνικοπολιτισμικές προσεγγίσεις Η σκέψη αναπτύσσεται (προϊόν οικοδόμησης και αναδόμησης γνώσεων) στα πλαίσια συνεργατικών δραστηριοτήτων

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ ΔΕΠΠΣ ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδών ΔΕΠΠΣ Φ.Ε.Κ., 303/13-03-03, τεύχος Β Φ.Ε.Κ., 304/13-03-03, τεύχος Β Ποιοι λόγοι οδήγησαν στην σύνταξη των ΔΕΠΠΣ Γενικότερες ανάγκες

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ 1. Εισαγωγή 220 Γενικός σκοπός του μαθήματος της Κοινωνικής και Πολιτικής Αγωγής είναι να προσφέρει τη δυνατότητα στους μαθητές και στις μαθήτριες να εμπλακούν σε μια δημιουργική

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

Η ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Η ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Η θέση της Πανελλήνιας Ένωσης Καθηγητών Πληροφορικής Επιμέλεια κειμένου: Δ.Σ. ΠΕΚαΠ κατόπιν δημόσιας διαβούλευσης των μελών της Ένωσης από 20/07/2010. Τελική έκδοση κειμένου:

Διαβάστε περισσότερα

1o ΣΥΝΕ ΡΙΟ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΛΕΥΚΩΣΙΑ 7 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2006 «ΣΩΣΤΗ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΙΣΟΡΡΟΠΗΜΕΝΑ ΑΤΟΜΑ ΥΓΙΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΝΕΟΥΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΚΥΠΡΟΥ»

1o ΣΥΝΕ ΡΙΟ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΛΕΥΚΩΣΙΑ 7 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2006 «ΣΩΣΤΗ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΙΣΟΡΡΟΠΗΜΕΝΑ ΑΤΟΜΑ ΥΓΙΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΝΕΟΥΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΚΥΠΡΟΥ» 1o ΣΥΝΕ ΡΙΟ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΛΕΥΚΩΣΙΑ 7 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2006 «ΣΩΣΤΗ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΙΣΟΡΡΟΠΗΜΕΝΑ ΑΤΟΜΑ ΥΓΙΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΝΕΟΥΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΚΥΠΡΟΥ» ΕΥΑ ΝΕΟΦΥΤΟΥ Βοηθός ιευθύντρια Σχολείων Μέσης Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το ΕΠΜ_2014 Εκπαιδευτικό Έργο «Το Κινητό Μουσείο»

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το Σύντομη περιγραφή Το Ελληνικό Παιδικό Μουσείο

Διαβάστε περισσότερα

Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α.

Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α. Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α. Τι θα Δούμε. Γιατί αλλάζει το Αναλυτικό Πρόγραμμα Σπουδών. Παιδαγωγικό πλαίσιο του νέου Α.Π.Σ. Αρχές του νέου Α.Π.Σ. Μαθησιακές περιοχές του νέου

Διαβάστε περισσότερα

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Γιατί η Ρομποτική στην Εκπαίδευση; A) Τα παιδιά όταν σχεδιάζουν, κατασκευάζουν και προγραμματίζουν ρομπότ έχουν την ευκαιρία να μάθουν παίζοντας και να αναπτύξουν δεξιότητες Η

Διαβάστε περισσότερα

Υ.Α Γ2/6646/ Επιµόρφωση καθηγητών στο ΣΕΠ και τη Επαγγελµατική Συµβουλευτική

Υ.Α Γ2/6646/ Επιµόρφωση καθηγητών στο ΣΕΠ και τη Επαγγελµατική Συµβουλευτική Υ.Α Γ2/6646/20-11-97 Επιµόρφωση καθηγητών στο ΣΕΠ και τη Επαγγελµατική Συµβουλευτική ΥΠΕΠΘ-Γ2/6646120.Ι 1.97 Ενηµέρωση για το πρόγραµµα επιµόρφωσης Καθηγητών στο Σχολικό Επαγγελµατικό Προσανατολισµό και

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕ60/70, ΠΕ02, ΠΕ03, ΠΕ04)

ΠΕ60/70, ΠΕ02, ΠΕ03, ΠΕ04) «Επιµόρφωση εκπαιδευτικών στη χρήση και αξιοποίηση των ΤΠΕ στην εκπαιδευτική διδακτική διαδικασία» (Γ ΚΠΣ, ΕΠΕΑΕΚ, Μέτρο 2.1, Ενέργεια 2.1.1, Κατηγορία Πράξεων 2.1.1 θ) Αναλυτικό Πρόγραµµα Σπουδών για

Διαβάστε περισσότερα

Η Καινοτοµία στη Διδασκαλία των Μαθηµατικών. Ε. Κολέζα

Η Καινοτοµία στη Διδασκαλία των Μαθηµατικών. Ε. Κολέζα Η Καινοτοµία στη Διδασκαλία των Μαθηµατικών Ε. Κολέζα Κάτω υπό ποιες προϋποθέσεις το σχολείο θα αποτελέσει κέντρο δράσης και δηµιουργικότητας; 1. Εκπαίδευση των µαθητών µέσα από τη δηµιουργία «µαθησιακών

Διαβάστε περισσότερα

Μαίρη Κουτσελίνη Τμήμα Επιστημών της Αγωγής Πανεπιστήμιο Κύπρου

Μαίρη Κουτσελίνη Τμήμα Επιστημών της Αγωγής Πανεπιστήμιο Κύπρου Μαίρη Κουτσελίνη Τμήμα Επιστημών της Αγωγής Πανεπιστήμιο Κύπρου 1 1. Η αναγκαιότητα για Έρευνα Δράσης και οι επιστημολογικές της καταβολές 2. Οι στόχοι, η μεθοδολογία και τα χαρακτηριστικά της Έρευνας

Διαβάστε περισσότερα

Ηφιλοσοφίατων ΕΠΠΣκαιτωνΑΠΣ. Γιώργος Αλβανόπουλος Σχολικός Σύµβουλος Ειδικής Αγωγής http://amaked-thrak.pde.sch.gr/symdim-kav4/ ΑλβανόπουλοςΓ. Σχ. Σύµβουλος 1 ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ - ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η εποχή µας χαρακτηρίζεται

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Ενότητα: Το Παραπρόγραμμα ή κρυφό Αναλυτικό Πρόγραμμα Διδάσκων: Κατσαρού Ελένη ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Άδειες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

Διαπολιτισμική Εκπαίδευση

Διαπολιτισμική Εκπαίδευση Πρόγραμμα εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης E-Learning Διαπολιτισμική Εκπαίδευση E-learning Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος Οικονομικής

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. Κατερίνα Κασιμάτη, Επίκ. Καθηγήτρια Παιδαγωγικoύ Τμήματος, Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. Κατερίνα Κασιμάτη, Επίκ. Καθηγήτρια Παιδαγωγικoύ Τμήματος, Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Κατερίνα Κασιμάτη, Επίκ. Καθηγήτρια Παιδαγωγικoύ Τμήματος, Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΠΙΠΕΔΟ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ -ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ -ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΜΑΚΡΟΕΠΙΠΕΔΟ Ο ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ

Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ 3 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ-ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 205 Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ (Ένα παραμύθι από μεγάλα παιδιά) Παπαλουκά Κων/να Εκπαιδευτικός Β θμιας Εκπαίδευσης Νηπιοβρεφοκόμος Τσαγκουρνού Ελισάβετ Εκπαιδευτικός

Διαβάστε περισσότερα

Σ Υ Ν Ε Σ Μ Ο Σ Ε Λ Λ Η Ν Ι Κ Ω Ν Β Ι Ο Μ Η Χ Α Ν Ι Ω Ν. Χαιρετισµός. κ. Οδυσσέα Κυριακόπουλου. Προέδρου του ΣΕΒ. στην Ηµερίδα που διοργανώνει

Σ Υ Ν Ε Σ Μ Ο Σ Ε Λ Λ Η Ν Ι Κ Ω Ν Β Ι Ο Μ Η Χ Α Ν Ι Ω Ν. Χαιρετισµός. κ. Οδυσσέα Κυριακόπουλου. Προέδρου του ΣΕΒ. στην Ηµερίδα που διοργανώνει Σ Υ Ν Ε Σ Μ Ο Σ Ε Λ Λ Η Ν Ι Κ Ω Ν Β Ι Ο Μ Η Χ Α Ν Ι Ω Ν Χαιρετισµός κ. Οδυσσέα Κυριακόπουλου Προέδρου του ΣΕΒ στην Ηµερίδα που διοργανώνει το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο µε θέµα: «Οικονοµία Επιχειρηµατικότητα

Διαβάστε περισσότερα

Ηλίας Γ. Ματσαγγούρας Αντιπρόεδρος Παιδαγωγικού Ινστιτούτου Καθηγητής Διδακτικής ΠΤΔΕ Πανεπιστημίου Αθηνών

Ηλίας Γ. Ματσαγγούρας Αντιπρόεδρος Παιδαγωγικού Ινστιτούτου Καθηγητής Διδακτικής ΠΤΔΕ Πανεπιστημίου Αθηνών Ηλίας Γ. Ματσαγγούρας Αντιπρόεδρος Παιδαγωγικού Ινστιτούτου Καθηγητής Διδακτικής ΠΤΔΕ Πανεπιστημίου Αθηνών ΥΠΕΠΘ, Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2008 1 Οποιαδήποτε εκπαιδευτική παρέμβαση, από οποιονδήποτε και

Διαβάστε περισσότερα

«Παιδαγωγική προσέγγιση της ελληνικής ιστορίας και του πολιτισμού μέσω τηλεκπαίδευσης (e-learning)»

«Παιδαγωγική προσέγγιση της ελληνικής ιστορίας και του πολιτισμού μέσω τηλεκπαίδευσης (e-learning)» «Παιδαγωγική προσέγγιση της ελληνικής ιστορίας και του πολιτισμού μέσω τηλεκπαίδευσης (e-learning)» Εισαγωγικά Στη σημερινή πρώτη μας συνάντηση θα επιχειρήσουμε να παρουσιάσουμε με απλό και ευσύνοπτο τρόπο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΙΑ ΤΑ ΝΕΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΙΑ ΤΑ ΝΕΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΙΑ ΤΑ ΝΕΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ Θέμα διδακτικού υλικού: Όνομα αξιολογητή: Ημερομηνία αξιολόγησης: Γενικές Οδηγίες Να αξιολογήσετε

Διαβάστε περισσότερα

Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού ΠΑΙΔΕΙΑ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΝΕΟΛΑΙΑ 2 Το όραμά μας: Συμβολή στη διαμόρφωση εγγράμματων πολιτών με δεξιότητες, υπευθυνότητα, δημοκρατικό ήθος, ιστορική ταυτότητα αλλά

Διαβάστε περισσότερα

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ)

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΝΤΑΞΗΣ ΥΠΗΚΟΩΝ ΤΡΙΤΩΝ ΧΩΡΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

Κάθε επιλογή, κάθε ενέργεια ή εκδήλωση του νηπιαγωγού κατά τη διάρκεια της εκπαιδευτικής διαδικασίας είναι σε άμεση συνάρτηση με τις προσδοκίες, που

Κάθε επιλογή, κάθε ενέργεια ή εκδήλωση του νηπιαγωγού κατά τη διάρκεια της εκπαιδευτικής διαδικασίας είναι σε άμεση συνάρτηση με τις προσδοκίες, που ΕΙΣΑΓΩΓΗ Οι προσδοκίες, που καλλιεργούμε για τα παιδιά, εμείς οι εκπαιδευτικοί, αναφέρονται σε γενικά κοινωνικά χαρακτηριστικά και παράλληλα σε ατομικά ιδιοσυγκρασιακά. Τέτοια γενικά κοινωνικο-συναισθηματικά

Διαβάστε περισσότερα

Μουσική Αγωγή στην Προσχολική και Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Ζωή Διονυσίου

Μουσική Αγωγή στην Προσχολική και Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Ζωή Διονυσίου Μουσική Αγωγή στην Προσχολική και Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Ζωή Διονυσίου Χρηματοδότηση Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό έχει αναπτυχθεί στα πλαίσια του εκπαιδευτικού έργου του διδάσκοντα. Το έργο «Ανοικτά Ακαδημαϊκά

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΈΔΙΟ RELEASE για τη δια βίου μάθηση και την ενδοϋπηρεσιακή επιμόρφωση των εκπαιδευτικών στην Κύπρο

ΣΧΈΔΙΟ RELEASE για τη δια βίου μάθηση και την ενδοϋπηρεσιακή επιμόρφωση των εκπαιδευτικών στην Κύπρο ΣΧΈΔΙΟ RELEASE για τη δια βίου μάθηση και την ενδοϋπηρεσιακή επιμόρφωση των εκπαιδευτικών στην Κύπρο Παρουσίαση από τις: Φροσούλα Πατσαλίδου, ερευνήτρια, & Μαίρη Κουτσελίνη, επιστημονική υπεύθυνη του προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΕΕΤΤ. Η Καινοτομία στο Ευρυζωνικό διαδίκτυο Ο ρόλος της Κοινωνίας των Πολιτών

ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΕΕΤΤ. Η Καινοτομία στο Ευρυζωνικό διαδίκτυο Ο ρόλος της Κοινωνίας των Πολιτών ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΕΕΤΤ Η Καινοτομία στο Ευρυζωνικό διαδίκτυο Ο ρόλος της Κοινωνίας των Πολιτών Bασικό συνθετικό στοιχείο και παράλληλα ζητούμενο για τη Δημοκρατία αποτελεί η εμπεδωμένη σχέση, η επικοινωνία και

Διαβάστε περισσότερα

Ανοίγοντας την Εκπαίδευση μέσω των νέων τεχνολογιών

Ανοίγοντας την Εκπαίδευση μέσω των νέων τεχνολογιών Ανοίγοντας την Εκπαίδευση μέσω των νέων τεχνολογιών Ημερίδα για την ενσωμάτωση των Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνίας στη Μαθησιακή Διαδικασία 23 Φεβρουαρίου 2013 Αναστασία Οικονόμου Προϊσταμένη

Διαβάστε περισσότερα

Η Διακήρυξη της IFLA για την Πολυπολιτισμική Βιβλιοθήκη

Η Διακήρυξη της IFLA για την Πολυπολιτισμική Βιβλιοθήκη Η Διακήρυξη της IFLA για την Πολυπολιτισμική Βιβλιοθήκη Η πολυπολιτισµική βιβλιοθήκη - µια πύλη σε µία πολιτιστικά ποικιλόµορφη κοινωνία ανοιχτή στο διάλογο Translation in Greek: Antonia Arahova Librarian

Διαβάστε περισσότερα

Σχολική Μουσική Εκπαίδευση: αρχές, στόχοι, δραστηριότητες. Ζωή Διονυσίου

Σχολική Μουσική Εκπαίδευση: αρχές, στόχοι, δραστηριότητες. Ζωή Διονυσίου Σχολική Μουσική Εκπαίδευση: αρχές, στόχοι, δραστηριότητες Ζωή Διονυσίου Χρηματοδότηση Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό έχει αναπτυχθεί στα πλαίσια του εκπαιδευτικού έργου του διδάσκοντα. Το έργο «Ανοικτά Ακαδημαϊκά

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 2: Μάθηση & διδασκαλία στην προσχολική εκπαίδευση: βασικές αρχές

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 2: Μάθηση & διδασκαλία στην προσχολική εκπαίδευση: βασικές αρχές Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 2: Μάθηση & διδασκαλία στην προσχολική εκπαίδευση: βασικές αρχές Διδάσκουσα: Μαρία Καμπεζά Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της Αγωγής στην

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΒΙΩΣΗ ΑΞΙΩΝ ΣΤΟ ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΟΥ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΥΜΕ

ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΒΙΩΣΗ ΑΞΙΩΝ ΣΤΟ ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΟΥ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΥΜΕ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΒΙΩΣΗ ΑΞΙΩΝ ΣΤΟ ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΟΥ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΥΜΕ ΤΟ ΣΥΓΚΕΙΜΕΝΟ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Ταχύτητα Πολλαπλασιασμός και αχρήστευση γνώσεων Τεχνολογική επανάσταση Παγκοσμιοποίηση δικτύων Πολυπολιτισμικότητα

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική Γλωσσικών Μαθημάτων (ΚΠΒ307)

Διδακτική Γλωσσικών Μαθημάτων (ΚΠΒ307) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Διδακτική Γλωσσικών Μαθημάτων (ΚΠΒ307) Ενότητα #4: Λειτουργικός και Κριτικός Γραμματισμός Διδάσκων: Κατσαρού Ελένη ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Δράση 9.10 Υπηρεσία Υποστήριξης Τελικών Χρηστών των Βιβλιοθηκών και Κέντρων Πληροφόρησης

Δράση 9.10 Υπηρεσία Υποστήριξης Τελικών Χρηστών των Βιβλιοθηκών και Κέντρων Πληροφόρησης ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΨΗΦΙΑΚΗ ΣΥΓΚΛΙΣΗ» Δράση 9.10 Υπηρεσία Υποστήριξης Τελικών Χρηστών των Βιβλιοθηκών και Κέντρων Πληροφόρησης ΚΥΡΙΩΣ ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ: 9.10.5 Ηλεκτρονικό ενημερωτικό και εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Διασφάλιση της Ποιότητας και η εφαρμογή της στην Επαγγελματική Εκπαίδευση και Κατάρτιση. Ανδρέας Έλληνας Εκπαιδευτής ΜΤΕΕ

Διασφάλιση της Ποιότητας και η εφαρμογή της στην Επαγγελματική Εκπαίδευση και Κατάρτιση. Ανδρέας Έλληνας Εκπαιδευτής ΜΤΕΕ Διασφάλιση της Ποιότητας και η εφαρμογή της στην Επαγγελματική Εκπαίδευση και Κατάρτιση Ανδρέας Έλληνας Εκπαιδευτής ΜΤΕΕ 1 Η Επαγγελματική αποτελεί κεντρικό παράγοντα για την επιτυχία της Στρατηγικής της

Διαβάστε περισσότερα

Η διδασκαλία της Ελληνικής ως δεύτερης /ξένης γλώσσας

Η διδασκαλία της Ελληνικής ως δεύτερης /ξένης γλώσσας Η διδασκαλία της Ελληνικής ως δεύτερης /ξένης γλώσσας Εισαγωγικά Μαρία Παπαλεοντίου, Φιλόλογος Π.Ι.Κ. Προβληματιζόμαστε... Τι εννοούμε με τον όρο Τεχνολογίες Πληροφορίας και Επικοινωνίας (Τ.Π.Ε.) και τι

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Ενότητα: Εκπαιδευτικό υλικό και σχολικό εγχειρίδιο Διδάσκων: Κατσαρού Ελένη ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Άδειες

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Δρ Αραβέλλα Ζαχαρίου, Συντονίστρια ΠΕ/ΕΑΑ, ΠΙ aravella@cytanet.com.cy zachariou.a@cyearn.pi.ac.cy Ημερίδα: Πολιτικές

Διαβάστε περισσότερα

Η ανάλυση της κριτικής διδασκαλίας. Περιεχόμενο ή διαδικασία? Βασικό δίλημμα κάθε εκπαιδευτικού. Περιεχόμενο - η γνώση ως μετάδοση πληροφορίας

Η ανάλυση της κριτικής διδασκαλίας. Περιεχόμενο ή διαδικασία? Βασικό δίλημμα κάθε εκπαιδευτικού. Περιεχόμενο - η γνώση ως μετάδοση πληροφορίας Η ανάλυση της κριτικής διδασκαλίας Περιεχόμενο ή διαδικασία? Βασικό δίλημμα κάθε εκπαιδευτικού Περιεχόμενο - η γνώση ως μετάδοση πληροφορίας Διαδικασία η γνώση ως ανάπτυξη υψηλών νοητικών λειτουργιών (

Διαβάστε περισσότερα

08/07/2015. Ονοματεπώνυμο: ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΚΟΥΤΡΑΣ. Ιδιότητα: ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ Β ΙΕΠ. (Υπογραφή)

08/07/2015. Ονοματεπώνυμο: ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΚΟΥΤΡΑΣ. Ιδιότητα: ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ Β ΙΕΠ. (Υπογραφή) Πράξη: «Ανάπτυξη μεθοδολογίας και ψηφιακών διδακτικών σεναρίων για τα γνωστικά αντικείμενα της Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Γενικής και Επαγγελματικής Εκπαίδευσης» Άξονες Προτεραιότητας 1-2-3 Οριζόντια

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΧΡΗΣΗΣ ΣΧΕΔΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΟΔΗΓΟΣ ΧΡΗΣΗΣ ΣΧΕΔΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΟΔΗΓΟΣ ΧΡΗΣΗΣ ΣΧΕΔΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Καθηγητής/τρια: Αρ. Μαθητών/τριών : Ημερομηνία: Χρόνος: Τμήμα: Ενότητα & Θέμα Μαθήματος: Μάθημα: ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ Απαραίτητες προϋπάρχουσες/προαπαιτούμενες γνώσεις (προηγούμενοι/προαπαιτούμενοι

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Περίληψη ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Α. Να αποδώσετε περιληπτικά το περιεχόµενο του κειµένου σε 100-120 λέξεις χωρίς δικά σας σχόλια. Το κείµενο αναφέρεται στις επιπτώσεις της

Διαβάστε περισσότερα

ΚΒ Παγκύπριο Συνέδριο Διευθυντών Δημοτικής Εκπαίδευσης Ο ρόλος του Διευθυντή στη Δημιουργία του Ανθρώπινου και Δημοκρατικού Σχολείου

ΚΒ Παγκύπριο Συνέδριο Διευθυντών Δημοτικής Εκπαίδευσης Ο ρόλος του Διευθυντή στη Δημιουργία του Ανθρώπινου και Δημοκρατικού Σχολείου ΚΒ Παγκύπριο Συνέδριο Διευθυντών Δημοτικής Εκπαίδευσης Ο ρόλος του Διευθυντή στη Δημιουργία του Ανθρώπινου και Δημοκρατικού Σχολείου Δρ Μάριος Στυλιανίδης ΕΔΕ, ΥΠΠ 15 Μαΐου 2012 Δομή Παρουσίασης 1. Το

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ

ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ Στις ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών για την ειδικότητα των νηπιαγωγών των εκπαιδευτικών πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη έμφαση, ακριβώς λόγω του μεγάλου ανταγωνισμού και των υψηλών βαθμολογιών

Διαβάστε περισσότερα

Το νέο κοινωνιολογικό πλαίσιο του πολυπολιτισμικού σχολείου

Το νέο κοινωνιολογικό πλαίσιο του πολυπολιτισμικού σχολείου Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο- για τη Δευτεροβάθμια εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Σε συνεργασία με την Περιφερειακή Διεύθυνση Π.Ε. & Δ.Ε. Νοτίου Αιγαίου ΗΜΕΡΙΔΑ Το νέο κοινωνιολογικό

Διαβάστε περισσότερα

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους του Σταύρου Κοκκαλίδη Μαθηματικού Διευθυντή του Γυμνασίου Αρχαγγέλου Ρόδου-Εκπαιδευτή Στα προγράμματα Β Επιπέδου στις ΤΠΕ Ορισμός της έννοιας του σεναρίου.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µικρές τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Ο καιρός» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης. ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

1. Γένεση, καταβολές καιεξέλιξητηςπε

1. Γένεση, καταβολές καιεξέλιξητηςπε 1. Γένεση, καταβολές καιεξέλιξητηςπε Η Περιβαλλοντική Εκπαίδευση γεννιέται. Πότε; Η ΠΕ γεννιέται και διαµορφώνεται σε αυτόνοµο πεδίο στις δεκαετίες 1960 1970 Πώς; Προέρχεται από τη συνειδητοποίηση του

Διαβάστε περισσότερα

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Πρόγραμμα Eξ Aποστάσεως Eκπαίδευσης (E learning) Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΔΙΚΤΥΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΔΙΚΤΥΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΔΙΚΤΥΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Κιουτσιούκη Δήμητρα, 485 Τελική δραστηριότητα Φάση 1 :Ατομική μελέτη 1. Πώς θα περιγράφατε το ρόλο της τεχνολογίας στην εκπαιδευτική καινοτομία; Οι Web

Διαβάστε περισσότερα

6.5 Ανάπτυξη, εφαρμογή και αξιολόγηση εκπαιδευτικών σεναρίων και δραστηριοτήτων ανά γνωστικό αντικείμενο

6.5 Ανάπτυξη, εφαρμογή και αξιολόγηση εκπαιδευτικών σεναρίων και δραστηριοτήτων ανά γνωστικό αντικείμενο 6.5 Ανάπτυξη, εφαρμογή και αξιολόγηση εκπαιδευτικών σεναρίων και δραστηριοτήτων ανά γνωστικό αντικείμενο Το εκπαιδευτικό σενάριο Η χρήση των Τ.Π.Ε. στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση θα πρέπει να γίνεται με οργανωμένο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΣΕ ΤΑΞΕΙΣ ΜΙΚΤΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ ΜΑΡΙΑ 2013-2014

ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΣΕ ΤΑΞΕΙΣ ΜΙΚΤΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ ΜΑΡΙΑ 2013-2014 ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΣΕ ΤΑΞΕΙΣ ΜΙΚΤΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ ΜΑΡΙΑ 2013-2014 Εκπαιδευτική διημερίδα Η διαφοροποιημένη διδασκαλία: από τη θεωρία στη πράξη Η Κουτσελίνη (2006) εντοπίζει τα

Διαβάστε περισσότερα

Ο πολλαπλός ρόλος του Διευθυντή στο νέο σχολείο 1. Εισαγωγή 2. Τα καθήκοντα του Διευθυντή της σχολικής μονάδας.

Ο πολλαπλός ρόλος του Διευθυντή στο νέο σχολείο 1. Εισαγωγή 2. Τα καθήκοντα του Διευθυντή της σχολικής μονάδας. Ο πολλαπλός ρόλος του Διευθυντή στο νέο σχολείο 1. Εισαγωγή 2. Τα καθήκοντα του Διευθυντή της σχολικής μονάδας. Πανεπιστημίου Ιωαννίνων 1 Εισαγωγή Στη σημερινή παρουσίαση εξετάζεται και αναλύεται μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνικά δίκτυα (Web 2.0) και εκπαίδευση

Κοινωνικά δίκτυα (Web 2.0) και εκπαίδευση Κοινωνικά δίκτυα (Web 2.0) και εκπαίδευση Ο εικοστός πρώτος αιώνας θα µπορούσε εύκολα να χαρακτηριστεί ως τεχνολογικός αιώνας µιας και τα νέα δεδοµένα µαρτυρούν αύξηση της χρήσης του ηλεκτρονικού υπολογιστή,

Διαβάστε περισσότερα

Σεπτ 2011 - Αυγ 2013. Καινοτοµία

Σεπτ 2011 - Αυγ 2013. Καινοτοµία Παρουσίαση Προγράµµατος σε Διδασκαλικό Σύλλογο Δηµοτικού Σχολείου Αγ. Αντωνίου Αξιοποίηση Λαϊκών Ιστοριών της Κύπρου για Προώθηση της Διαπολιτισµικής Εκπαίδευσης Σεπτ 2011 - Αυγ 2013 Δίκτυο συνεργασίας

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα της παρουσίασης. Βάσεις σχεδιασµού αναλυτικών προγραµµάτων φυσικής αγωγής. Τι είναι το αναλυτικό

Θέµατα της παρουσίασης. Βάσεις σχεδιασµού αναλυτικών προγραµµάτων φυσικής αγωγής. Τι είναι το αναλυτικό ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ Βάσεις σχεδιασµού αναλυτικών προγραµµάτων φυσικής αγωγής ιγγελίδης Νικόλαος Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα Θέµατα της παρουσίασης

Διαβάστε περισσότερα

Η υποστήριξη της επαγγελματικής μάθησης στη σχολική μονάδα: Ο ρόλος του ηγέτη

Η υποστήριξη της επαγγελματικής μάθησης στη σχολική μονάδα: Ο ρόλος του ηγέτη Η υποστήριξη της επαγγελματικής μάθησης στη σχολική μονάδα: Ο ρόλος του ηγέτη Δρ Αθηνά Μιχαηλίδου Ευριπίδου Διευθύντρια Παιδαγωγικού Ινστιτούτου 4 Ιουνίου, 2016 Περιεχόμενο παρουσίασης Α. Πραγματικότητες

Διαβάστε περισσότερα

Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών για το Νέο Σχολείο: Η γνώση είναι ο δρόμος για το μέλλον!

Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών για το Νέο Σχολείο: Η γνώση είναι ο δρόμος για το μέλλον! Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών για το Νέο Σχολείο: Η γνώση είναι ο δρόμος για το μέλλον! 1 ΣΥΝΟΨΗ 150.000 εκπαιδευτικοί όλων των ειδικοτήτων πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης θα συμμετάσχουν μέχρι

Διαβάστε περισσότερα

Μανώλης Κουτούζης Αναπληρωτής Καθηγητής Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο. Αναγνώσεις σε επίπεδα

Μανώλης Κουτούζης Αναπληρωτής Καθηγητής Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο. Αναγνώσεις σε επίπεδα Μανώλης Κουτούζης Αναπληρωτής Καθηγητής Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο Αναγνώσεις σε επίπεδα η έννοια της κουλτούρας στις κοινωνικές επιστήμες αποτελεί μια από τις βασικές εννοιολογικές κατηγορίες για την

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ: ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ ΑΘΗΝΑ

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ: ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ ΑΘΗΝΑ k a k Αντιπροσωπεία στην Ελλάδα Πληροφόρηση, Τεκμηρίωση και Συντονισμός των Δικτύων Πληροφόρησης ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ: ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ ΑΘΗΝΑ 14-16.06.2006 "Η Στρατηγική της Λισσαβόνας:

Διαβάστε περισσότερα

Π ρ ο α ι ρ ε τ ι κό σ ε μ ι ν ά ρ ι ο ε π ι μ ό ρ φ ω σ η ς. Νοέμβριος 2015 {επιμ. παρουσίασης: Μαρία Παπαλεοντίου, Φιλόλογος }

Π ρ ο α ι ρ ε τ ι κό σ ε μ ι ν ά ρ ι ο ε π ι μ ό ρ φ ω σ η ς. Νοέμβριος 2015 {επιμ. παρουσίασης: Μαρία Παπαλεοντίου, Φιλόλογος } Π ρ ο α ι ρ ε τ ι κό σ ε μ ι ν ά ρ ι ο ε π ι μ ό ρ φ ω σ η ς Νοέμβριος 2015 {επιμ. παρουσίασης: Μαρία Παπαλεοντίου, Φιλόλογος } Είδη αξιολόγησης: αρχική-διαγνωστική, συντρέχουσαδιαμορφωτική, τελική Μορφές

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση του θεσμού των Ολοήμερων Δημοτικών Σχολείων με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα Το παράδειγμα του 4 ου Δημοτικού Σχολείου Θέρμης

Παρουσίαση του θεσμού των Ολοήμερων Δημοτικών Σχολείων με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα Το παράδειγμα του 4 ου Δημοτικού Σχολείου Θέρμης Παρουσίαση του θεσμού των Ολοήμερων Δημοτικών Σχολείων με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα Το παράδειγμα του 4 ου Δημοτικού Σχολείου Θέρμης 1 Η φιλοσοφία του Νέου Σχολείου Οι εκπαιδευτικοί στρατηγικοί

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ: Προσθέτει χρόνια στη ζωή αλλά και ζωή στα χρόνια»

«ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ: Προσθέτει χρόνια στη ζωή αλλά και ζωή στα χρόνια» «ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ: Προσθέτει χρόνια στη ζωή αλλά και ζωή στα χρόνια» 1 ο Γενικό Λύκειο Πάτρας Ερευνητική Εργασία Β Τάξης Σχολικού έτους 2012-2013 Ομάδα Ε Ας φανταστούμε μία στιγμή το σχολείο των ονείρων μας.

Διαβάστε περισσότερα

Η αξιοποίηση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και

Η αξιοποίηση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και Η αξιοποίηση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και της Επικοινωνίας στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση Μένη Τσιτουρίδου Τμήμα Επιστημών Προσχολικής Αγωγής και Εκπαίδευσης Παιδαγωγική Σχολή Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των

α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των ΔΕΠΠΣ ΑΠΣ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των ενδιαφερόντων του, γ. η εξασφάλιση ίσων ευκαιριών και δυνατοτήτων μάθησης

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής

Διδακτική της Πληροφορικής ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 3: Η Πληροφορική στην Ελληνική Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση - Γυμνάσιο Σταύρος Δημητριάδης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ-ΜΕΛΗ ΤΗΣ Ε.Ε: ΘΕΣΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ

Η ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ-ΜΕΛΗ ΤΗΣ Ε.Ε: ΘΕΣΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Η ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ-ΜΕΛΗ ΤΗΣ Ε.Ε: ΘΕΣΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ Ενότητα Α: Η ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ: ΤΑΣΕΙΣ,

Διαβάστε περισσότερα

«Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία»

«Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία» «Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία» Σίμου Δανάη Μεταπτυχιακή φοιτήτρια: Συνεχιζόμενη Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση danai.simou@st.ouc.ac.cy Περίληψη: Στη σημερινή κοινωνία παρατηρούνται

Διαβάστε περισσότερα

«Βελτίωση των ικανοτήτων των μαθητών μέσω των Ευρωπαϊκών Προγραμμάτων: το παράδειγμα του etwinning» Ειρήνη Πατεράκη Ελληνική ΕΥΥ etwinning

«Βελτίωση των ικανοτήτων των μαθητών μέσω των Ευρωπαϊκών Προγραμμάτων: το παράδειγμα του etwinning» Ειρήνη Πατεράκη Ελληνική ΕΥΥ etwinning «Βελτίωση των ικανοτήτων των μαθητών μέσω των Ευρωπαϊκών Προγραμμάτων: το παράδειγμα του etwinning» Ειρήνη Πατεράκη Ελληνική ΕΥΥ etwinning 1 Τι λένε οι ίδιοι οι μαθητές; https://youtu.be/o80ibphzbf4 2

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικές Αλλαγές και Καινοτομίες

Εκπαιδευτικές Αλλαγές και Καινοτομίες Εκπαιδευτικές Αλλαγές και Καινοτομίες Δρ. Παρασκευή Χατζηπαναγιώτου Επίκουρη Καθηγήτρια Εκπαιδευτικής Διοίκησης Τμήμα Επιστημών της Αγωγής Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου P.Chatzipanagiotou@euc.ac.cy Ορισμός

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΣΥΝΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΣΥΝΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΣΥΝΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Κων/νος Καλέμης, Άννα Κωσταρέλου, Μαρία Αγγελική Καλέμη Εισαγωγή H σύγχρονη τάση που επικρατεί

Διαβάστε περισσότερα

3 βήματα για την ένταξη των ΤΠΕ: 1. Εμπλουτισμός 2. Δραστηριότητα 3. Σενάριο Πέτρος Κλιάπης-Όλγα Κασσώτη Επιμόρφωση εκπαιδευτικών

3 βήματα για την ένταξη των ΤΠΕ: 1. Εμπλουτισμός 2. Δραστηριότητα 3. Σενάριο Πέτρος Κλιάπης-Όλγα Κασσώτη Επιμόρφωση εκπαιδευτικών 3 βήματα για την ένταξη των ΤΠΕ: 1. Εμπλουτισμός 2. Δραστηριότητα 3. Σενάριο Πέτρος Κλιάπης-Όλγα Κασσώτη Επιμόρφωση εκπαιδευτικών Παρουσίαση βασισμένη στο κείμενο: «Προδιαγραφές ψηφιακής διαμόρφωσης των

Διαβάστε περισσότερα

Ο υπολογιστής ως γνωστικό εργαλείο. Καθηγητής Τ. Α. Μικρόπουλος

Ο υπολογιστής ως γνωστικό εργαλείο. Καθηγητής Τ. Α. Μικρόπουλος Ο υπολογιστής ως γνωστικό εργαλείο Καθηγητής Τ. Α. Μικρόπουλος Τεχνολογίες Πληροφορίας & Επικοινωνιών ΟιΤΠΕχαρακτηρίζουνόλαταμέσαπουείναιφορείς άυλων μηνυμάτων (χαρακτήρες, εικόνες, ήχοι). Η αξιοποίησή

Διαβάστε περισσότερα

Πορίσματα Βιωματικών Εργαστηρίων του Συνεδρίου με θέμα: «Η Αποτροπή του κοινωνικού αποκλεισμού μέσω της εκπαίδευσης στο πλαίσιο του δημοκρατικού και

Πορίσματα Βιωματικών Εργαστηρίων του Συνεδρίου με θέμα: «Η Αποτροπή του κοινωνικού αποκλεισμού μέσω της εκπαίδευσης στο πλαίσιο του δημοκρατικού και Πορίσματα Βιωματικών Εργαστηρίων του Συνεδρίου με θέμα: «Η Αποτροπή του κοινωνικού αποκλεισμού μέσω της εκπαίδευσης στο πλαίσιο του δημοκρατικού και ανθρώπινου σχολείου», Λεμεσός, 18 Μαρτίου 2010 Τρόποι

Διαβάστε περισσότερα

www.themegallery.com LOGO

www.themegallery.com LOGO www.themegallery.com LOGO 1 Δομή της παρουσίασης 1 Σκοπός και στόχοι των νέων ΠΣ 2 Επιλογή των περιεχομένων & Κατανομή της ύλης 3 Ο ρόλος μαθητή - εκπαιδευτικού 4 Η ΚΠΑ στο Δημοτικό & το Γυμνάσιο 5 Η Οικιακή

Διαβάστε περισσότερα

Eπιμορφωτικό σεμινάριο

Eπιμορφωτικό σεμινάριο ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Δράση: Επιμόρφωση εκπαιδευτικών και μελών της εκπαιδευτικής κοινότητας Επιστ. υπεύθυνη: Ζωή Παπαναούμ Υποδράση: Εξ αποστάσεως επιμόρφωση Eπιμορφωτικό σεμινάριο 3

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΔΙΑΚΡΙΤΟΣ ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ. Κατσούγκρη Αναστασία

Ο ΔΙΑΚΡΙΤΟΣ ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ. Κατσούγκρη Αναστασία Ο ΔΙΑΚΡΙΤΟΣ ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ Κατσούγκρη Αναστασία akatsou0708@gmail.com Διαφοροποίηση στη διδασκαλία Προϋπόθεση για την συνεκπαίδευση Η προσαρμογή της διδασκαλίας για να ανταποκριθεί σε διαφορετικές

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΜΕ ΤΟΥΣ ΓΟΝΕΙΣ 3 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2015

ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΜΕ ΤΟΥΣ ΓΟΝΕΙΣ 3 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2015 3 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2015 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗΣ Α. ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ Β. ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΓΟΝΕΩΝ ΓΙΑ: Αποστολή και όραμα του «ΚΡΥΦΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ» Στόχοι και εμφάσεις σχολικής χρονιάς 2015 2016 Ωρολόγιο πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

15320/14 ΕΠ/γπ 1 DG E - 1 C

15320/14 ΕΠ/γπ 1 DG E - 1 C Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης Βρυξέλλες, 13 Νοεμβρίου 2014 (OR. en) 15320/14 ΣΗΜΕΙΩΜΑ Αποστολέας: Αποδέκτης: CULT 127 TOUR 24 REGIO 123 RELEX 908 Επιτροπή των Μονίμων Αντιπροσώπων(1ο Τμήμα) Συμβούλιο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ Πολιτισμική Ετερότητα, Ιδιότητα του Πολίτη και Δημοκρατία: Εμπειρίες, Πρακτικές και Προοπτικές. Αθήνα, 7 8 Μαΐου 2010

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ Πολιτισμική Ετερότητα, Ιδιότητα του Πολίτη και Δημοκρατία: Εμπειρίες, Πρακτικές και Προοπτικές. Αθήνα, 7 8 Μαΐου 2010 ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Πληροφορίες : Παρθένης Χρήστος Τηλ. : 210-7277516 Δ/νση : Πανεπιστημιούπολη, Ιλίσια 157 84, Αθήνα Fax : 210-7277440 Email : information@keda.gr ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Γεώργιος Κ. Ζάχος Διευθυντής Βιβλιοθήκης Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

Δρ. Γεώργιος Κ. Ζάχος Διευθυντής Βιβλιοθήκης Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Ο ρόλος των Δημοσίων Βιβλιοθηκών στην ενίσχυση της Κοινωνικής Συνοχής Δρ. Γεώργιος Κ. Ζάχος Διευθυντής Βιβλιοθήκης Πανεπιστημίου Ιωαννίνων 1 Κύρια σημεία της παρουσίασης Ρόλοι των Δημοσίων Βιβλιοθηκών

Διαβάστε περισσότερα

Τι σηµαίνει µέθοδος project; Ετυµολογία: projicio = προβάλλω, σχεδιάζω, σκοπεύω, βάζω κάτι στο µυαλό µου. Σηµερινή χρήση: Η λέξη project εµπεριέχει δύ

Τι σηµαίνει µέθοδος project; Ετυµολογία: projicio = προβάλλω, σχεδιάζω, σκοπεύω, βάζω κάτι στο µυαλό µου. Σηµερινή χρήση: Η λέξη project εµπεριέχει δύ Ηµερίδα εκπαιδευτικών Φυσικής Αγωγής Κατερίνη, 10-10-2008 Η Παιδαγωγική του ΣΧΕ ΙΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (Μέθοδος Project) Γιώργος Περδίκης Υπεύθυνος Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Τι σηµαίνει µέθοδος project; Ετυµολογία:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ Seminar s outline ΔΙΔΑΣΚΟΥΣΑ: ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ: Διαχρονική και σταθερή αξία στην εκπαιδευτική πραγματικότητα φέρει ο εκπαιδευτικός. Αδιαμφισβήτητα διαδραματίζει σπουδαίο ρόλο στην εξέλιξη

Διαβάστε περισσότερα

Σχόλια σε Κεφάλαιο από το βιβλίο «Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή» της ΣΤ' Δημοτικού

Σχόλια σε Κεφάλαιο από το βιβλίο «Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή» της ΣΤ' Δημοτικού Σχόλια σε Κεφάλαιο από το βιβλίο «Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή» της ΣΤ' Δημοτικού Μ. Χρήστου Στο Δημοτικό Σχολείο, τα σχολικά εγχειρίδια που χρησιμοποιούνται τα τελευταία χρόνια είναι εμπλουτισμένα με

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΙΔΑΚΤΟΡΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΤΗΝ ΕΙΔΙΚΗ ΚΑΙ ΕΝΙΑΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΚΟΠΟΣ Το διδακτορικό πρόγραμμα στην Ειδική και Ενιαία Εκπαίδευση αποσκοπεί στην εμβάθυνση και κριτική

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού

Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού Όνοµα: Τάσος Αναστάσιος Επώνυµο: Μικρόπουλος Τίτλος: Αναπληρωτής Καθηγητής, Εργαστήριο Εφαρµογών Εικονικής Πραγµατικότητας στην Εκπαίδευση, Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων

Διαβάστε περισσότερα

Στόχοι και κατευθύνσεις στη διαπολιτισμική εκπαίδευση

Στόχοι και κατευθύνσεις στη διαπολιτισμική εκπαίδευση ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Στόχοι και κατευθύνσεις στη διαπολιτισμική εκπαίδευση Ενότητα 2: Ο ρόλος του εκπαιδευτικού στο πολυπολιτισμικό σχολείο Αναστασία Κεσίδου,

Διαβάστε περισσότερα

Διαπολιτισμική μεσολάβηση και ο ρόλος του εκπαιδευτικού. Ευγενία Αρβανίτη, ΤΕΕΑΠΗ, Πανεπιστήμιο Πατρών earvanitis@upatras.gr

Διαπολιτισμική μεσολάβηση και ο ρόλος του εκπαιδευτικού. Ευγενία Αρβανίτη, ΤΕΕΑΠΗ, Πανεπιστήμιο Πατρών earvanitis@upatras.gr Διαπολιτισμική μεσολάβηση και ο ρόλος του εκπαιδευτικού Ευγενία Αρβανίτη, ΤΕΕΑΠΗ, Πανεπιστήμιο Πατρών earvanitis@upatras.gr 1 4/30/2014 Σχολικές κοινότητες μάθησης εστιάζουν στην προσωπικότητα του μαθητή

Διαβάστε περισσότερα

πρόταση Αναδόµησης µε άξονα την Ερευνητική ιαθεµατική Εργασία στην Κοινωνία της Γνώσης»

πρόταση Αναδόµησης µε άξονα την Ερευνητική ιαθεµατική Εργασία στην Κοινωνία της Γνώσης» «Η εισαγωγή της µεθόδου Project στη Μέση Γενική Εκπαίδευση: Μια πρόταση Αναδόµησης µε άξονα την Ερευνητική ιαθεµατική Εργασία στην Κοινωνία της Γνώσης» Επιλεκτικά προτεινόµενες εφαρµογές Λιάνα Παπαδοπούλου

Διαβάστε περισσότερα

Αυθεντικό πλαίσιο μάθησης και διδασκαλίας για ένα σχολείο που μαθαίνει. Κατερίνα Κασιμάτη Επικ. Καθηγήτρια Παιδαγωγικού Τμήματος ΑΣΠΑΙΤΕ

Αυθεντικό πλαίσιο μάθησης και διδασκαλίας για ένα σχολείο που μαθαίνει. Κατερίνα Κασιμάτη Επικ. Καθηγήτρια Παιδαγωγικού Τμήματος ΑΣΠΑΙΤΕ Αυθεντικό πλαίσιο μάθησης και διδασκαλίας για ένα σχολείο που μαθαίνει Κατερίνα Κασιμάτη Επικ. Καθηγήτρια Παιδαγωγικού Τμήματος ΑΣΠΑΙΤΕ Ορισμός αυθεντικής μάθησης Αυθεντική μάθηση είναι η μάθηση που έχει

Διαβάστε περισσότερα

12 Ο ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΣ ΧΟΡΟΣ στην εκπαιδευση

12 Ο ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΣ ΧΟΡΟΣ στην εκπαιδευση προλογοσ Το βιβλίο αυτό αποτελεί καρπό πολύχρονης ενασχόλησης με τη θεωρητική μελέτη και την πρακτική εφαρμογή του παραδοσιακού χορού και γράφτηκε με την προσδοκία να καλύψει ένα κενό όσον αφορά το αντικείμενο

Διαβάστε περισσότερα

Μια εισαγωγή στην έννοια της βιωματικής μάθησης Θεωρητικό πλαίσιο. Κασιμάτη Κατερίνα Αναπληρώτρια Καθηγήτρια ΑΣΠΑΙΤΕ

Μια εισαγωγή στην έννοια της βιωματικής μάθησης Θεωρητικό πλαίσιο. Κασιμάτη Κατερίνα Αναπληρώτρια Καθηγήτρια ΑΣΠΑΙΤΕ Μια εισαγωγή στην έννοια της βιωματικής μάθησης Θεωρητικό πλαίσιο Κασιμάτη Κατερίνα Αναπληρώτρια Καθηγήτρια ΑΣΠΑΙΤΕ Τι εννοούμε με τον όρο «βιωματική μάθηση»; Πρόκειται για έναν εναλλακτικό τρόπο μάθησης,

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογίες Πληροφορίας και Επικοινωνιών και Εκπαιδευτική Μεταρρύθμιση ΗΛΙΑΣ ΜΑΡΚΑΤΖΙΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΜΤΕΕ ΓΕΝΙΚΟΣ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ ΕΡΓΩΝ ΤΠΕ

Τεχνολογίες Πληροφορίας και Επικοινωνιών και Εκπαιδευτική Μεταρρύθμιση ΗΛΙΑΣ ΜΑΡΚΑΤΖΙΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΜΤΕΕ ΓΕΝΙΚΟΣ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ ΕΡΓΩΝ ΤΠΕ Τεχνολογίες Πληροφορίας και Επικοινωνιών και Εκπαιδευτική Μεταρρύθμιση ΗΛΙΑΣ ΜΑΡΚΑΤΖΙΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΜΤΕΕ ΓΕΝΙΚΟΣ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ ΕΡΓΩΝ ΤΠΕ Για πρώτη φορά στην ιστορία προετοιμάζουμε τα παιδιά για ένα μέλλον,

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Προγράμματος Εισαγωγικής Επιμόρφωσης Μεντόρων - Νεοεισερχομένων

Αξιολόγηση του Προγράμματος Εισαγωγικής Επιμόρφωσης Μεντόρων - Νεοεισερχομένων Αξιολόγηση του Προγράμματος Εισαγωγικής Επιμόρφωσης Μεντόρων - Νεοεισερχομένων. Ταυτότητα της Έρευνας Το Πρόγραμμα της Εισαγωγικής Επιμόρφωσης Μεντόρων και Νεοεισερχομένων Εκπαιδευτικών προσφέρεται κάθε

Διαβάστε περισσότερα