Αποικιοκρατία και ευλογιά στα Ιόνια Νησιά κατά τη «βρετανική προστασία» Η περίπτωση του δαμαλισμού της Κέρκυρας (1852)

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Αποικιοκρατία και ευλογιά στα Ιόνια Νησιά κατά τη «βρετανική προστασία» Η περίπτωση του δαμαλισμού της Κέρκυρας (1852)"

Transcript

1 Copyright Athens Medical Society ARCHIVES OF HELLENIC MEDICINE: ISSN HISTORY OF MEDICINE Αποικιοκρατία και ευλογιά στα Ιόνια Νησιά κατά τη «βρετανική προστασία» Η περίπτωση του δαμαλισμού της Κέρκυρας (1852) Η μελέτη παρουσιάζει μια πτυχή της βρετανικής αποικιοκρατικής υγειονομικής πολιτικής στα Ιόνια Νησιά ( ) μέσω ανέκδοτου αρχειακού υλικού αναφορικά με το θεσμό του δαμαλισμού κατά της ευλογιάς. Η μελέτη βασίστηκε στους ονομαστικούς καταλόγους της Εκτελεστικής Αστυνομίας κατά το μαζικό εμβολιασμό του πληθυσμού της Κέρκυρας το Το αρχειακό υλικό παρέχει πληροφορίες για τον αριθμό των εμβολιασμένων, το φύλο, την ηλικία, την εθνικότητα, το έτος του προηγούμενου εμβολιασμού και το έτος παλαιότερης ασθένειας από ευλογιά. Σημαντική πληροφορία επίσης παρέχεται για το αν ο εμβολιασμένος νόσησε στην πρόσφατη επιδημία ευλογιάς του Τα ευρήματα της ανάλυσης των καταλόγων συνδυάστηκαν με τα στοιχεία της μεγάλης επιδημίας της Κέρκυρας του 1852, όπως αυτά αποτυπώθηκαν στον αντι-βρετανικό τύπο της εποχής. Το ανέκδοτο αρχειακό υλικό και τα τελικά ευρήματα προσδίδουν μια διαφορετική διάσταση στα έως σήμερα γνωστά ιατρο-ιστορικά δεδομένα, αναδεικνύοντας την πρωτοφανή ολιγωρία και αναποτελεσματικότητα του υγειονομικού μοντέλου της εποχής, καλυπτόμενο υπό το μανδύα της βρετανικής αποικιοκρατικής πολιτικής στα Ιόνια Νησιά.... Χ. Δημοπούλου, 1 Κ. Τσιάμης, 2 Μ. Μάνδυλα-Κουσουνή, 1 Ε. Πουλάκου-Ρεμπελάκου, 2 Δ. Ανωγιάτης-Pelé 1 1 Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών Ιστορικής Δημογραφίας, Τμήμα Ιστορίας, Ιόνιο Πανεπιστήμιο Κέρκυρας, Κέρκυρα 2 Εργαστήριο Ιστορίας της Ιατρικής, Ιατρική Σχολή, Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, Αθήνα Colonialism and smallpox in the Ionian Islands during the British protection : The case of vaccination in Corfu (1852) Λέξεις ευρετηρίου Αποικιοκρατία Δαμαλισμός Δημογραφία Δημόσια υγεία Επτάνησα Ευλογιά Abstract at the end of the article Υποβλήθηκε Εγκρίθηκε ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ευλογιά αποτέλεσε ένα από τα πλέον θανατηφόρα λοιμώδη νοσήματα στην ιστορία της ανθρωπότητας. Πριν το μέσο του 20ού αιώνα, εποχή της έναρξης του προγράμματος εμβολιασμών σε όλες τις χώρες από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ) με σκοπό την οριστική εκρίζωσή της, τα βασικά προφυλακτικά μέτρα κατά της νόσου ήταν ο ευλογιασμός κατά το 18ο αιώνα και ο δαμαλισμός κατά το 19ο αιώνα και τις πρώτες δεκαετίες του 20ού αιώνα. Ο δαμαλισμός αντικατέστησε τον επικίνδυνο λόγω επιπλοκών ευλογιασμό και αποτέλεσε σταδιακά το πλέον ενδεδειγμένο, για τα επιστημονικά δεδομένα της εποχής, προφυλακτικό μέσο παγκοσμίως. Η εντυπωσιακή μείωση των θανάτων στις χώρες όπου εφαρμόστηκε παρέχει στη μέθοδο μια ξεχωριστή θέση στην ιστορία της εξέλιξης της Προφυλακτικής Ιατρικής και της ανάπτυξης της δημόσιας υγείας. Από την Αγγλία, τόπο καταγωγής της μεθόδου, ο δαμαλισμός εξαπλώθηκε και στις αποικίες της βρετανικής αυτοκρατορίας. Έτσι, κατά την εποχή που οι Βρετανοί κατέχουν τα Επτάνησα, περίοδος γνωστή και ως «Βρετανική Προστασία», η μέθοδος του δαμαλισμού εισάγεται οργανωμένα και στα Ιόνια Νησιά. 1 Στα Επτάνησα, εικάζεται ότι ο δαμαλισμός είχε εισαχθεί αρχικά το 1798 από τον Ενετό Moreschi, ο οποίος έστειλε τη σχετική δαμάλειο λύμφη με εμπόρους στην Κεφαλονιά, τη Ζάκυνθο και την Κέρκυρα, αλλά η μέθοδος αντιμετωπίστηκε με καχυποψία και δεν έλαβε ιδιαίτερη διάδοση. 2 Αξίζει να σημειωθεί ότι και οι Γάλλοι κατακτητές των Ιονίων Νήσων ( ) είχαν επίσης εισάγει το δαμαλισμό αλλά απέτυχαν πλήρως στην οργάνωση ενός νομικού πλαισίου και ενός προγράμματος μαζικού εμβολιασμού για καθαρά πολιτικούς λόγους. Η υπόσχεση των Δημοκρατικών Γάλλων προς τους Επτανή-

2 86 Χ. ΔΗΜΟΠΟΥΛΟΥ και συν σιους για πλήρη ανεξαρτησία έμεινε μια απλή υπόσχεση και σύντομα φάνηκε ο αποικιοκρατικός χαρακτήρας της γαλλικής παρουσίας στα Ιόνια. Η γαλλική προσπάθεια των διά της βίας υποχρεωτικών εμβολιασμών θα ξεσήκωνε θύελλα αντιδράσεων και η άρνηση των Ελλήνων να συμμορφωθούν στις διαταγές έλαβε μορφή αντίστασης προς τον ξένο κατακτητή. 2 Μια δεύτερη προσπάθεια εισαγωγής του δαμαλισμού στα Ιόνια επιχειρήθηκε και πάλι από τους Αυτοκρατορικούς Γάλλους ( ) κατόπιν εντολής του Γενικού Διοικητή της Κέρκυρας César Berthier, αλλά και πάλι η μέθοδος δεν έτυχε ευρείας αποδοχής ΠΗΓΕΣ ΜΕΛΕΤΗΣ Πρωτογενή πηγή πληροφόρησης αποτέλεσαν οι ονομαστικοί κατάλογοι των κατοίκων όλων των χωριών και συνοικιών, των πέντε Περιοχικών Επιχώριων Συμβουλίων της νήσου Κέρκυρας, κατά το έτος Οι κατάλογοι, οι οποίοι είχαν συνταχθεί από τους προεστούς και τους ιερείς, περιλαμβάνονται στα αρχεία της Εκτελεστικής Αστυνομίας που φυλάσσονται στα Γενικά Αρχεία του Κράτους της Κέρκυρας. Όπως διακρίνεται στην εικόνα 1, οι κατάλογοι παρέχουν στοιχεία για το ονοματεπώνυμο, το φύλο και την ηλικία των εμβολιασμένων ή μη εμβολιασμένων κατοίκων του νησιού. Δευτερεύοντα στοιχεία αποτελούν οι καταγεγραμμένες παρατηρήσεις των καταλόγων, στις οποίες σημειώνεται η εθνικότητα των εμβολιασμένων, καθώς και το έτος πιθανού προηγούμενου εμβολιασμού (δαμαλισμού ή ευλογιασμού σε παλαιότερη εποχή). Επίσης, ιατρο-ιστορικό ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι επισημάνσεις, όπως χαρακτηριστικά διατυπώνονται στους καταλόγους, αν οι εμβολιασμένοι «έβγαλαν την ευλογιά» και ποιο έτος συνέβη αυτό. Η μεθοδολογία που εφαρμόστηκε ήταν αρχικά η καταγραφή των στοιχείων των καταλόγων της Εκτελεστικής Αστυνομίας σε λογιστικά φύλλα Excel, στη συνέχεια η επεξεργασία των δεδομένων και, τέλος, η ανάλυσή τους. Η ομαδοποίηση των ευρημάτων πραγματοποιήθηκε με γεωγραφικά κριτήρια, δηλαδή τα διοικητικά όρια των πέντε Περιοχικών Επιχώριων Συμβουλίων του νησιού, όπως αυτά διαμορφώθηκαν από την ΟΖ κοινοβουλευτική πράξη της Ιονίου Βουλής της 18ης Φεβρουαρίου Εικόνα 1. Δείγμα ονομαστικού καταλόγου της εκτελεστικής αστυνομίας (1852).

3 ΔΑΜΑΛΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΚΕΡΚΥΡΑ ΤΟ Αναφορικά με την επιδημία του 1852, πηγή πληροφόρησης αποτέλεσε η εφημερίδα του ριζοσπαστικού κόμματος της Ιονίου Βουλής, ο «Φιλαλήθης». 5 Οι προσπάθειες εντοπισμού και πρόσθετου αρχειακού υλικού στην Ελλάδα, όπως η «Επίσημος Εφημερίς του Ενωμένου Κράτους των Ιονίων Νήσων» (Gazzetta) ή «Ο Παρατηρητής της Τεργέστης» στο εξωτερικό, εφημερίδα που συχνά επικαλείται ο «Φιλαλήθης», απέβησαν άκαρπες. Αναφορικά με την επιδημία, μπορεί να προσδιοριστεί ο αριθμός των προσβληθέντων και των θανόντων. 3. Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΤΑ ΕΠΤΑΝΗΣΑ ΕΠΙ «ΒΡΕΤΑΝΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ» Το 1815, με τη συνθήκη των Παρισίων, οι ηττημένοι Γάλλοι των Ναπολεόντειων Πολέμων θα απωλέσουν τα Ιόνια Νησιά. Τα Επτάνησα θα αποτελέσουν ένα ομόσπονδο και αυτόνομο κράτος υπό την προστασία και το στρατιωτικό έλεγχο των Βρετανών. 6 Το 1817, σύμφωνα με το Σύνταγμα του πρώτου Ύπατου Αρμοστή των Ιονίων, Thomas Maitland, την εκτελεστική εξουσία ασκούσε η Γερουσία, η οποία όμως εμπλεκόταν και στο νομοθετικό έργο της Βουλής. Το Επτανησιακό Κοινοβούλιο δεν ήταν όμως ανεξάρτητο, αφού ο Ύπατος Αρμοστής κατείχε πάντα τον τελευταίο λόγο στην επικύρωση των νομοθετημάτων που ψηφίζονταν και διέθετε το ισχυρότερο όπλο, αυτό της αρνησικυρίας (veto). 7 Ο πανίσχυρος Ύπατος Αρμοστής είχε λόγο στη σύνθεση της κεντρικής κυβέρνησης και στο διορισμό αξιωματούχων (Έπαρχοι, Επαρχιακά Συμβούλια, Τοποτηρητές κ.λπ.). Το Υπουργείο Αποικιών στο Λονδίνο δεν διαφωνούσε σχεδόν ποτέ με τις αποφάσεις που λάμβανε ο Αρμοστής. Η «Βρετανική Προστασία» ήταν απλά μια μορφή εξωραϊσμένης αποικιοκρατίας που άφηνε τους Επτανήσιους να διασκεδάζουν τη σκλαβιά τους με την πικρή γεύση της «κοινοβουλευτικής ελευθερίας». Σταθμός στην πολιτική ιστορία της Αγγλοκρατίας στα Ιόνια ήταν το έτος 1848, κατά το οποίο ο γενικά λαοφιλής Ύπατος Αρμοστής John Seaton προώθησε αλλαγές στο επαίσχυντο Σύνταγμα του 1817 και επικύρωσε το νόμο της Ιονίου Βουλής περί ελευθερίας του Τύπου, γεγονός που προσέδωσε στα κόμματα τη δυνατότητα να εκδώσουν τα δικά τους έντυπα και να διαδίδονται οι θέσεις τους σε όλα τα Επτάνησα. 8 Τα κόμματα των Ιονίων Νήσων ήταν το φιλοβρετανικό Κόμμα των Συντηρητικών (κόμμα που ο απλός λαός ονόμαζε και ως κόμμα των Καταχθόνιων), το Κόμμα των Μεταρρυθμιστών (που πρέσβευε μεταρρύθμιση του Συντάγματος και την ανεξαρτησία των Ιονίων) και, τέλος, οι Ριζοσπάστες (που επιθυμούσαν ανεξαρτησία και ένωση με την Ελλάδα). 8 Την εποχή της επιδημίας Ύπατος Αρμοστής ήταν ο Frederick Ward, γνήσιος εκπρόσωπος της σκληρής αποικιοκρατικής πολιτικής, μισητός στο λαό, που συνέδεσε το όνομά του με τις βρετανικές ωμότητες στην επανάσταση της Κεφαλονιάς το ΠΡΟΦΥΛΑΚΤΙΚΑ ΜΕΤΡΑ ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΕΥΛΟΓΙΑΣ (18ος 19ος αιώνας) Η διαδικασία του ευλογιασμού ήταν μια τεχνητή ανοσοποίηση, μέσω ενοφθαλμισμού στο δέρμα από φλύκταινες ελαφρά πασχόντων (variolation) ή ευρισκόμενων στο στάδιο της ανάρρωσης. Με τον τρόπο αυτόν εξασφάλιζαν ανοσία στους περισσότερους εμβολιασμένους, η οποία διαρκούσε εφ όρου ζωής, εφ όσον ο εμβολιασμός ήταν επιτυχής. Οι πρώτοι ιατροί που αντιλήφθηκαν τη σημασία της μεθόδου και προσπάθησαν να την κάνουν γνωστή στον τότε ιατρικό κόσμο ήταν οι Έλληνες ιατροί της Κωνσταντινούπολης Ιάκωβος Πυλαρινός και Εμμανουήλ Τιμώνης. 9,10 Από το 1796, και ενώ η μέθοδος του ευλογιασμού εφαρμόζεται συστηματικότερα στις ευρωπαϊκές χώρες, εν μέσω επιστημονικών και κοινωνικών αντιδράσεων, εισήχθη ο δαμαλισμός από τον Άγγλο ιατρό Edward Jenner, ο οποίος παρατήρησε ότι οι γυναίκες που άρμεγαν τις αγελάδες παρουσίαζαν φυσαλίδες στα χέρια τους (δαμαλίτιδα, cowpox) και δεν νοσούσαν από ευλογιά. Μετά από πολύχρονες μελέτες κατάφερε να εμβολιάσει ένα οκτάχρονο αγόρι με υλικό προερχόμενο από φλύκταινα του χεριού μιας κοπέλας που έπασχε από δαμαλίτιδα. 11 Στις αρχές του 19ου αιώνα, οι βρετανικές αρχές ξεκινούν να εισάγουν τη μέθοδο του δαμαλισμού και στις αποικίες τους, με την Ινδία να είναι η πρώτη αποικία στην οποία οι Βρετανοί εμβολίασαν μεθοδικά μεγάλο τμήμα του πληθυσμού. 12,13 Από τη στιγμή που η μέθοδος του δαμαλισμού κατέστη κοινά αποδεκτή από την ιατρική κοινότητα της Ευρώπης και της Αμερικής, τέθηκε το θέμα της χρονικής διάρκειας της ανοσίας που προσέφερε. Η πρώτη εντύπωση ήταν ότι η θαυματουργή μέθοδος προσέδιδε διά βίου ανοσία. Όμως, με την πάροδο των δεκαετιών τα επιδημιολογικά στοιχεία πολλών ευρωπαϊκών χωρών ανέδειξαν το πρόβλημα της σταδιακής απώλειας της ανοσίας. Σε πολλές χώρες, όπου από χρόνια είχε εισαχθεί ο δαμαλισμός (Βρετανία 1799, Βαυαρία 1807, Δανία 1810, Νορβηγία 1811, Βοημία 1812, Ρωσία 1812, Σουηδία 1816, κρατίδιο του Αννόβερο 1821), διαπιστώθηκε το φαινόμενο νόσησης από την ευλογιά ατόμων τα οποία είχαν δαμαλιστεί στο παρελθόν. 14 Μετά και από τα στοιχεία που παρουσίασε ο Άγγλος ιατρός Marson, από το London Smallpox Hospital, κατέστη σαφές ότι η ανοσία ήταν παροδική. Όπως ο ίδιος ανακοίνωσε στο Royal Society of Medicine, «τα άτομα τα οποία έχουν δαμαλιστεί πριν 10, 15 ή και 20 χρόνια, σε ένα συγκεκριμένο ποσοστό, μπορούν ξανά να μολυνθούν». 15,16

4 88 Χ. ΔΗΜΟΠΟΥΛΟΥ και συν 5. Η ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΟΥ ΔΑΜΑΛΙΣΜΟΥ ΣΤΑ ΕΠΤΑΝΗΣΑ (18ος 19ος αιώνας) Στο επίπεδο της δημόσιας υγείας, η Ενετοκρατία στα Επτάνησα, σε σύγκριση με τον υπόλοιπο ελλαδικό χώρο που τελούσε υπό την οθωμανική κυριαρχία, χαρακτηρίζεται από τη θέσπιση ενός οργανωμένου υγειονομικού συστήματος και την προώθηση μιας κοινωνικής πολιτικής με την ίδρυση των πρώτων λοιμοκαθαρτηρίων, των νοσοκομείων, των νοθοκομείων και των πτωχοκομείων Επίσης, την περίοδο εκείνη συναντάται και η έκδοση των πρώτων διαταγμάτων, που αναφέρονται στην προστασία της υγείας των πολιτών και στην κοινωνική αντίληψη. Οι επόμενοι κατακτητές των Ιονίων, οι Δημοκρατικοί Γάλλοι, υιοθέτησαν τις αρχές της ενετικής υγειονομικής οργάνωσης, ενώ θέσπισαν και μια ειδική υγειονομική επιτροπή, το «Κομιτάτο της Υγείας». 2 Ο γεωγραφικός χώρος των Ιονίων αποτελούσε την εμπορική πύλη της Ευρώπης αλλά και πύλη διασποράς επιδημικών νοσημάτων, γεγονός που ώθησε τις Αρχές να ευαισθητοποιηθούν σε θέματα δημόσιας υγείας, ενώ συχνά τα νοσήματα αποτελούσαν αντικείμενο ενδιαφέροντος Δυτικών μελετητών. 20 Το 1802, με ενέργειες του Ιωάννη Καποδίστρια, ιδρύεται στην Κέρκυρα το «Ιατρικό Κολλέγιο» (Collegio Medico), το οποίο, εκτός των άλλων αρμοδιοτήτων, μεριμνούσε για τους κανόνες του δαμαλισμού, των κυήσεων, των λοχείων και γενικότερα με οτιδήποτε «τείνει να κάμη υγιά και εύρωστα παιδιά». 21 Το Ιατρικό Κολλέγιο συνιστά σε κάθε νησί μια επιτροπή (κομιτάτο). Τα Υγειοδημικά Κομιτάτα των Ιονίων, που ιδρύθηκαν με διάταγμα στις 22 Ιουνίου 1810, πάλι κατόπιν ενεργειών του Ιωάννη Καποδίστρια, θεωρούνταν ως παράρτημα του Ιατρικού Κολλεγίου. 21 Το κάθε ένα Υγειοδημικό Κομιτάτο καθόριζε τα σχετικά του «εμβολιασμού της δαμαλίδος». Το ίδιο έτος ιδρύθηκε και μια Κεντρική Επιτροπή Δαμαλισμού, που εξέδιδε οδηγίες για τον τρόπο του εμβολιασμού με τη μέθοδο της δαμαλίδος. Στις οδηγίες αυτές περιλαμβάνονται οι χαρακτήρες του κανονικού και του νόθου ή εκφυλισμένου δαμαλισμού. 21 Την περίοδο της Αγγλοκρατίας, οι Βρετανοί στρατιωτικοί ιατροί μελέτησαν τη νοσολογική κατάσταση των Ιονίων Νήσων υπό το πρίσμα της ασθένειας ως ένα βιολογικό φαινόμενο που επηρεάζει τη δημογραφία, όχι μόνο σε μια δεδομένη χρονική στιγμή, αλλά και στη μακροχρόνια δομή και εξέλιξη ενός πληθυσμού, με εμφανείς συνέπειες και σε οικονομικό επίπεδο (απώλεια χρόνου εργασίας, κόστος περίθαλψης και μείωση της εργατικής δυναμικότητας). Τα μέτρα κατά της ευλογιάς ενέπιπταν στο γενικότερο προγραμματισμό των βρετανικών αρχών για την περιστολή νοσημάτων όπως η ελονοσία, η πανώλη, η χολέρα και η λύσσα. 22 Τα μέτρα προστασίας κατά την περίοδο της Βρετανικής Προστασίας περιορίζονταν ουσιαστικά στους προφυλακτικούς εμβολιασμούς και σε περίπτωση επιδημιών στην απομόνωση των κρουσμάτων. Η νέα μέθοδος συνάντησε εμπόδια και πραγματοποιήθηκε με βραδύτητα εξ αιτίας των δεισιδαιμονιών του λαού, τις αντιδράσεις της ιατρικής κοινότητας και την παρουσία τσαρλατάνων θεραπευτών. 23 Παλαιότερα, ο εμβολιασμός εφαρμοζόταν από πρακτικούς «κεντρωτές», την περίοδο των Άγγλων. Όμως, πλέον ο εμβολιασμός θα γινόταν από εκπροσώπους της επιστήμης. Σύμφωνα με την απόφαση του Εφορείου της Κέρκυρας, της 10ης Μαρτίου 1815, καθορίζεται ότι μόνο τα μέλη του Οφφικίου του δαμαλισμού είναι αρμόδια για το δαμαλισμό. Όσον αφορά στους κατοίκους, αυτοί θα κεντρώνονταν δωρεάν από ειδικούς απεσταλμένους του Οφφικίου, οι οποίοι ονομάζονταν «κεντρωταί απεσταλμένοι» και ήταν εφοδιασμένοι με τη δαμάλειο λύμφη. 2,24 Το 1817 ιδρύθηκε στην Κέρκυρα το «Ινστιτούτο Δαμαλισμού», το οποίο πραγματοποιούσε τους δαμαλισμούς στην Καθολική Εκκλησία Annunciata. Στη Ζάκυνθο, σύμφωνα με το δημοτικό κανονισμό, μόνο οι εξουσιοδοτημένοι με σχετική άδεια, σφραγισμένοι από τους Εφόρους, είχαν το δικαίωμα να εμβολιάζουν και ήταν πιστοποιημένοι «εις το κέντρωμα από το έμπυον της αγελάδας (βατσίνα)». Υποχρέωση να εμβολιαστούν είχαν τα παιδιά και όσοι από τους ενήλικες δεν είχαν νοσήσει στο παρελθόν. Στα χωριά, οι γονείς ήταν υποχρεωμένοι να οδηγήσουν τα παιδιά τους στην εκκλησία του χωριού σε καθορισμένη ημέρα, ώστε να κεντρωθούν από τους επαρχιακούς ιατρούς. Οι ιατροί δεν επιτρεπόταν να αναχωρήσουν από το χωριό αν δεν ήταν βέβαιοι ότι είχαν κεντρώσει όλους όσους ήταν καταγεγραμμένοι στους καταλόγους που συνέτασσαν οι ιερείς και οι προεστοί. Μέσα στις υποχρεώσεις των ιατρών ήταν η επίσκεψη των παιδιών 8 ημέρες μετά από τον εμβολιασμό για να παρατηρούν το αποτέλεσμά του, αν δηλαδή «έπιασε» ή ήταν «νόθος». Οι πιστοποιημένοι ιατροί ήταν επίσης υπεύθυνοι για τη συλλογή «άριστου εκ του δαμαλικού πύου», το οποίο απέστελλαν στο Υγειονομείο προκειμένου να χρησιμοποιηθεί στους εμβολιασμούς. 2 Το 1845 ψηφίστηκε από την Ιόνιο Βουλή ο ειδικός νόμος «Προνοών περί δαμαλισμού», σύμφωνα με τον οποίο οι γονείς ή οι κηδεμόνες των παιδιών όφειλαν να τα δαμαλίζουν την ημέρα που προσδιόριζε ο Υγειονόμος. 2 Τα βρέφη που προέρχονταν από τα προάστια δαμαλίζονταν από τον Αρχίατρο ή τον Υπαρχίατρο σε τόπο και ημέρα που προσδιοριζόταν από το Υγειονομείο. Τα βρέφη των χωριών δαμαλίζονταν κατά τον πρώτο χρόνο της γέννησής τους σε ειδικούς χώρους από τους επαρχιακούς ιατρούς. Σε περίπτωση αποτυχίας του δαμαλισμού, η διαδικασία έπρεπε να επαναληφθεί εντός 6 μηνών. Εάν αποτύγχανε πάλι, θα έπρεπε να πραγματοποιηθεί και τρίτος. Μόνο μετά την τρίτη αποτυχία απαλλάσσονταν οι πολίτες από την υποχρέωση του δαμαλισμού. 2

5 ΔΑΜΑΛΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΚΕΡΚΥΡΑ ΤΟ Οι συνθήκες του εμβολιασμού πάντως δεν θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν άριστες, παρά τα αυστηρά διατάγματα που καθόριζαν με τόσες λεπτομέρειες την όλη διαδικασία και η δυσπιστία των κατοίκων των Ιονίων Νήσων ήταν εμφανής. Σύμφωνα με τον ιατρό-περιηγητή Hennen, ο κόσμος δεν είχε εξοικειωθεί με τον εμβολιασμό. Όταν ο ίδιος επισκέφθηκε το Αστικό Νοσοκομείο της Λευκάδας, όπου εφαρμοζόταν ο δαμαλισμός, το βρήκε γεμάτο από τους κατοίκους του νησιού. Τελικά, όμως, αποδείχθηκε ότι όλοι πήγαιναν τα παιδιά τους για εμβολιασμό, όχι επειδή αποδέχονταν την ιδέα του δαμαλισμού ή γιατί πίστευαν ότι πράγματι αποτελεί αποτελεσματικό μέσο προφύλαξης, αλλά απλά γιατί φοβόντουσαν ότι σε περίπτωση ευλογιάς θα τιμωρούνταν με σκληρή καραντίνα και βαριά πρόστιμα. 25 Ένα από τα σημαντικότερα επίσης μέτρα που λάμβαναν οι βρετανικές αρχές, κατά τα ενετικά πρότυπα, ήταν η δημοσιοποίηση των κρουσμάτων μιας επιδημίας μέσω του επίσημου Τύπου του Ιονίου Κράτους (Gazzetta delgi Stati Uniti delle Isole Jonie). Η ενημέρωση αυτή είχε ως στόχο αφ ενός την ενημέρωση του πληθυσμού για την ασθένεια και αφ ετέρου την καλυτέρευση της ψυχολογίας τους, αφού η παραφιλολογία που επικρατούσε για την έκταση της νόσου πανικόβαλε τους κατοίκους. Έως το 1852, έτος της μεγάλης επιδημίας στην Κέρκυρα, τα Επτάνησα είχαν πληγεί κατά το παρελθόν από την ευλογιά το 1837, με την επιδημία να εξαπλώνεται στην Κεφαλονιά, στη Ζάκυνθο και στη Λευκάδα. 22 Εκ πρώτης όψεως, από τη σύντομη περιγραφή των νομοθετημάτων και των κανονισμών που κατά καιρούς συντάχθηκαν, φαίνεται ότι η βρετανική σχολαστικότητα και η οργάνωση της διαδικασίας του δαμαλισμού θα αποτελούσαν ένα σοβαρό φραγμό στην ασθένεια και κατ επέκταση θα διασφάλιζαν τη δημόσια υγεία. 6. Η ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΤΗΣ ΕΥΛΟΓΙΑΣ ΣΤΗΝ ΚΕΡΚΥΡΑ ΤΟΥ 1852 Το 1852 θα ενσκήψει μια μεγάλη επιδημία ευλογιάς στην Κέρκυρα, προερχόμενη από την Ήπειρο. Η πληροφόρηση για την επιδημία του 1852 προέρχεται από τις στήλες της εφημερίδας «Φιλαλήθης». Το έντυπο αποτελούσε τη φωνή του Ριζοσπαστικού Κόμματος, το οποίο πρέσβευε την απόσχιση των Επτανήσων από τη βρετανική αυτοκρατορία και την ένωση με την Ελλάδα. Στο πλαίσιο αυτό, οι φλογεροί αρθρογράφοι της εφημερίδας καταφέρονταν κατά των Βρετανών και των Ελλήνων «συνεργατών» τους, οι οποίοι είχαν ταυτίσει τα οικονομικά και τα πολιτικά τους συμφέροντα με τους ξένους δυνάστες. Η επιδημία του 1852 θα αποτελέσει μια πρώτης τάξης ευκαιρία για τους Ριζοσπάστες να στηλιτεύσουν τη βρετανική αποικιοκρατική πολιτική και την ολιγωρία των υγειονομικών αρχών. Σύμφωνα με τις πληροφορίες, που διατίθενται από τις στήλες της εφημερίδας, η επιδημία προήλθε από την Ήπειρο στα τέλη Φεβρουαρίου του 1852 και έως τον Ιούλιο επεκτάθηκε σε όλη την Κέρκυρα. 26 Οι αρθρογράφοι κατηγορούν τις βρετανικές αρχές ότι παρακάμφθηκε η διαδικασία της καραντίνας ή ότι τα μέτρα στο λοιμοκαθαρτήριο ήταν αναποτελεσματικά. Βέβαια, δεν είναι η πρώτη φορά που ακούγονταν τέτοιες κατηγορίες στα Ιόνια, αφού συχνά η καραντίνα παρακαμπτόταν ή μειωνόταν ο χρόνος παραμονής στο λοιμοκαθαρτήριο, με ολέθριες συνέπειες Τα κρούσματα της ευλογιάς αυξάνονταν συνεχώς έως το Σεπτέμβριο, οπότε και άρχισε να φθίνει η ένταση της νόσου για να λήξει οριστικά το Νοέμβριο. Στο διάστημα αυτό, η επιδημία άφησε στο πέρασμά της εκατοντάδες νεκρούς. Σύμφωνα με την εφημερίδα «Φιλαλήθης», τα θύματα από ευλογιά έως το Σεπτέμβριο ήταν 216, ενώ ένα μήνα αργότερα υπερέβαιναν τα Η πορεία της νόσου αποτυπώνεται στην εικόνα 2. Από τη μελέτη της εικόνας 2 μπορούν να διατυπωθούν τα εξής συμπεράσματα: Η επιδημία διήρκεσε σχεδόν ένα έτος και προκάλεσε το θάνατο σε 365 άτομα. Θα διαπιστώσουμε ότι η θνησιμότητα (9%) η οποία σημειώθηκε το 1852 εμπίπτει στα αναμενόμενα ποσοστά που ορίζουν οι επιδημιολογικές μελέτες, δηλαδή από 1% (variola minor) έως 30% (variola major). 30 Αξιοσημείωτο είναι και το γεγονός, που προκύπτει μέσα από τις στήλες του «Φιλαλήθη», ότι οι πρώτες ενέργειες των αρχών κατά της ευλογιάς παρατηρούνται το Σεπτέμβριο του 1852, δηλαδή 8 μήνες μετά από την έναρξη της επιδημίας. Επίσης, κατακρίνεται το γεγονός ότι οι βρετανικές αρχές δεν έλαβαν κάποια πρόνοια για να περιορίσουν την επιδημία στην πόλη και στην ύπαιθρο, ενώ, αντίθετα, προφύλαξαν ως κόρη οφθαλμού τις στρατιωτικές τους μονάδες. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα ότι τα πρώτα κρούσματα στον αγγλικό στρατό παρατηρούνται το Σεπτέμβριο του 1852, 8 μήνες μετά την έναρξη της επιδημίας. Αρχικά, νόσησαν 10 στρατιώτες της Αγγλικής Φρουράς, από τους οποίους πέθαναν οι 3, ενώ τον Οκτώβριο (1852) προσβλήθηκαν δύο ναύτες της αγγλικής κορβέτας Σώφρων (Modesfe), από Εικόνα 2. Η πορεία της επιδημίας (Φεβρουάριος Νοέμβριος 1852).

6 90 Χ. ΔΗΜΟΠΟΥΛΟΥ και συν τους οποίους ο ένας πέθανε. Στα άρθρα του «Φιλαλήθη» αρκετά συχνά επικρίνεται και η αδράνεια των υπεύθυνων αρχών, καθώς δεν είχαν ενημερώσει τους κατοίκους του νησιού έγκαιρα για την εξάπλωση της νόσου, τον τρόπο και τον τόπο προέλευσής της, καθώς και την εξέλιξη των κρουσμάτων και των θανάτων ανά εβδομάδα. Η απουσία όμως λεπτομερέστερων καταλόγων ή άλλων άρθρων στον Τύπο κατά τη διάρκεια της επιδημίας αφήνει αμφιβολίες τελικά για τον ακριβή αριθμό των θυμάτων. Μια ενδιαφέρουσα και εναλλακτική προσέγγιση της θνησιμότητας μπορεί να πραγματοποιηθεί από τη μελέτη μιας ιδιαίτερης κοινωνικής ομάδας, αυτής των Καθολικών του νησιού. Με βάση τις ληξιαρχικές πράξεις θανάτων που έχουν διασωθεί σε επίσημο χειρόγραφο βιβλίο της Καθολικής Εκκλησίας, γραμμένο στην ιταλική γλώσσα και το οποίο εντοπίστηκε στην Καθολική Αρχιεπισκοπή της Κέρκυρας, μελετήθηκε η διακύμανση των θανάτων των Καθολικών για την περίοδο της Αγγλοκρατίας. 31 Όπως διακρίνεται στην εικόνα 3, μελετώντας τη διακύμανση var(x), ως μέσο διασποράς των θανάτων, είναι διακριτή η αύξηση των θανάτων των Καθολικών (Ιταλών, Γάλλων, Άγγλων, Μαλτέζων) κατά το 1852, δηλαδή το έτος της μεγάλης επιδημίας. 31 Βέβαια, το στοιχείο αυτό δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τη γενίκευση της θνησιμότητας των κατοίκων του νησιού, παρέχει όμως μια ενδεικτική εικόνα για τη δριμύτητα της επιδημίας. Εικόνα 3. Διακύμανση δείγματος θνησιμότητας των Καθολικών της Κέρκυρας ( ). 7. Η ΑΝΤΙΔΡΑΣΗ ΤΩΝ ΒΡΕΤΑΝΙΚΩΝ ΑΡΧΩΝ ΚΑΙ Ο ΜΑΖΙΚΟΣ ΕΜΒΟΛΙΑΣΜΟΣ Οι βρετανικές αρχές θα αποφασίσουν το μαζικό εμβολιασμό του πληθυσμού της Κέρκυρας. Με βάση τα προαναφερόμενα περί της νομοθεσίας που διέπει το δαμαλισμό δεν θα έπρεπε να είχε διαταχθεί ο εμβολιασμός. Υποθετικά τουλάχιστον η ακρίβεια αλλά και η αυστηρότητα των νόμων και των διαταγμάτων εξασφάλιζαν την εκτέλεση του δαμαλισμού. Η έρευνα όμως στο νέο αρχειακό υλικό αρχίζει και αναδύει προβληματισμούς. Όπως διακρίνεται στην εικόνα 4, όπου παρουσιάζεται ο αριθμός των εμβολιασμένων ανά έτος, ένα ασήμαντο τμήμα του γενικού πληθυσμού δαμαλίζεται ετήσια επί Βρετανικής Προστασίας. Από το εντοπίστηκαν μόλις πολίτες, Εικόνα 4. Αριθμός ατόμων που δαμαλίστηκαν κατά την περίοδο (1845, ψήφιση νόμου περί δαμαλισμού).

7 ΔΑΜΑΛΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΚΕΡΚΥΡΑ ΤΟ ενώ αν προστεθούν και τα άτομα που δαμαλίστηκαν την περίοδο , καθώς και όσοι είχαν εμβολιαστεί πριν από το 1798 με την παλαιά μέθοδο του ευλογιασμού, ο συνολικός αριθμός των εμβολιασμένων ανέρχεται στους πολίτες. Τα στοιχεία αυτά των παρελθόντων εμβολιασμών ήταν καταγεγραμμένα σε ειδική στήλη δίπλα στο όνομα των πολιτών. Εντύπωση επίσης προκαλεί το γεγονός ότι και μετά από την ψήφιση του αυστηρού νόμου περί δαμαλισμού το 1845 είχαν εμβολιαστεί μόνο 934 πολίτες. Οι Βρετανοί αποφάσισαν τον εμβολιασμό σε μια χρονική περίοδο που συμπίπτει μετά το τέλος της επιδημίας κατά το μήνα Δεκέμβριο του 1852 και σε κάποια χωριά κατά τον Ιανουάριο και Φεβρουάριο του Η όλη επιχείρηση αποτυπώθηκε στα αρχεία της Εκτελεστικής Αστυνομίας. Η ύπαρξή της χρονολογείται από το 1818, έτος κατά το οποίο η Γερουσία ψήφισε τον ιδρυτικό νόμο δημιουργίας δύο Αστυνομικών Υπηρεσιών, της Δικαστικής Αστυνομίας (Polizia Giudiziaria) και της Εκτελεστικής Αστυνομίας (Polizia Esecutiva). 32 Οι ιταλικές ορολογίες δεν πρέπει να ξενίζουν τον αναγνώστη. Ύστερα από τέσσερις αιώνες ενετικής παρουσίας, η ιταλική γλώσσα ήταν μέρος της καθημερινότητας και οι βρετανικές αρχές δεν θέλησαν να τη διαταράξουν. Για το λόγο αυτόν διατήρησαν τους τίτλους των φορέων και των αξιωματούχων στα Ιταλικά, ενώ τα διατάγματα και οι νόμοι ήταν τρίγλωσσοι (Ελληνικά, Ιταλικά, Αγγλικά). Η μελέτη, όπως προαναφέρθηκε, ομαδοποίησε τα ευρήματα ακολουθώντας το διοικητικό χωρισμό του νησιού εκείνης της εποχής, δηλαδή με βάση το θεσμό των Περιοχικών Επιχώριων Συμβουλίων. Το νησί ήταν διαιρεμένο σε πέντε Περιοχικά Επιχώρια Συμβούλια: (α) Την πόλη της Κέρκυρας με τα προάστιά της, (β) το Επιχώριο της Μέσης, (γ) το Επιχώριο του Γύρου, (δ) το Επιχώριο του Όρους και (ε) το Επιχώριο της Λευκίμμης. Πρέπει να τονιστεί ότι τα ποσοστά των τελικών ευρημάτων υπολογίστηκαν με βάση το συνολικό αριθμό των πολιτών που ανευρέθηκαν καταγεγραμμένοι στους καταλόγους. Δυστυχώς, η προηγούμενη απογραφή που είχε διενεργηθεί από τις βρετανικές αρχές χρονολογείται από το 1824 και ως εκ τούτου απέχει όχι μόνο χρονολογικά από το 1852 αλλά και από τις όποιες δημογραφικές διακυμάνσεις σημειώθηκαν κατά το διάστημα αυτών των 28 ετών. Επί της ουσίας, οι καταγραφές των καταλόγων του 1852 αποτελούν και μια ιδιόρρυθμη απογραφή. Ο συνολικός αριθμός των πολιτών που ανευρέθηκαν στους καταλόγους ανήλθε στα άτομα. Από αυτούς, τελικά εμβολιάστηκαν οι (53,46% του πληθυσμού) Γενικά δημογραφικά στοιχεία Από μια σύγκριση της χωροταξικής κατανομής των χωριών σε όλα τα Επιχώρια διαπιστώνεται ότι υπάρχουν διαμερίσματα με πολλούς, αλλά και λιγότερους οικισμούςχωριά. Όπως διακρίνεται στην εικόνα 5, το Περιοχικό Επιχώριο της Μέσης διέθετε τους περισσότερους οικισμούς-χωριά και το μεγαλύτερο ποσοστό κατοίκων (29,9% του συνολικού πληθυσμού του νησιού) και ακολουθούν το Περιοχικό Επιχώριο του Γύρου με 25,7% και το Περιοχικό Επιχώριο του Όρους με 17,4%. Το Περιοχικό Επιχώριο της Πόλης της Κέρκυρας έχει ποσοστό πληθυσμού 15,4% και το Περιοχικό Επιχώριο της Λευκίμμης διαθέτει το μικρότερο ποσοστό σε πληθυσμό, 11,6%. Εικόνα 5. Συγκεντρωτικό διάγραμμα κατανομής πληθυσμού (ανά φύλο) των πέντε Περιοχικών Επιχώριων Συμβουλίων του Δημογραφική αποτύπωση του δαμαλισμού Όπως αποτυπώνεται στην εικόνα 6, διαπιστώνεται ότι το μεγαλύτερο ποσοστό εμβολιασμένου πληθυσμού συναντάται στο Επιχώριο της Μέσης με 27,3% του συνολικού εμβολιασμένου πληθυσμού. Ακολουθεί το Επιχώριο Γύρου με 24%. Αναφορικά με τις ηλικίες των κατοίκων που εμβολιάστηκαν στα πέντε Επιχώρια, αυτοί ανήκαν κυρίως στις ηλικιακές ομάδες των 1 10 ετών και των ετών, με και άτομα εμβολιασμένα άτομα, αντίστοιχα. Όπως διακρίνουμε στην εικόνα 7, από τις Αρχές δόθηκε προτεραιότητα στον εμβολιασμό των παιδιών και των νεαρών ηλικιών. Ο αριθμός των εμβολιασμένων με ηλικία >40 ετών είναι σταθερά μικρότερος από τον αντίστοιχο εκείνων που δεν δαμαλίστηκαν. Αξιοσημείωτο είναι πάντως και το εύρημα του δαμαλισμού γηραιών πολιτών, ηλικίας >80 ετών, οι οποίοι προσήλθαν για να εμβολιαστούν. Από τα στοιχεία της εικόνας 8 διακρίνουμε ότι από τα άτομα που εμβολιάστηκαν, ο ανδρικός πληθυσμός υπερέ-

8 92 Χ. ΔΗΜΟΠΟΥΛΟΥ και συν Εικόνα 6. Κατανομή εμβολιασμένου πληθυσμού των πέντε Περιοχικών Επιχώριων Συμβουλίων του Εικόνα 7. Ηλικιακό φάσμα εμβολιασμένου πληθυσμού των πέντε Περιοχικών Επιχώριων Συμβουλίων. Εικόνα 8. Κατανομή εμβολιασμένου πληθυσμού (ανά φύλο) των πέντε Περιοχικών Επιχώριων Συμβουλίων.

9 ΔΑΜΑΛΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΚΕΡΚΥΡΑ ΤΟ χει σε ποσοστό (55,8%) έναντι του γυναικείου πληθυσμού (44,2%). Ενδιαφέρον παρουσιάζει η συνολική αποτύπωση της όλης υγειονομικής επιχείρησης του δαμαλισμού, όπου για άλλη μία φορά φαίνεται ότι δεν εμβολιάστηκε ή απέφυγε να εμβολιαστεί σημαντικό τμήμα του πληθυσμού παρά τις αρχικές οδηγίες-διαταγές των Βρετανών. Χαρακτηριστική είναι η εικόνα 9, όπου διακρίνεται η σχέση μεταξύ του συνολικού πληθυσμού ανά ηλικιακή ομάδα, ο αριθμός των εμβολιασμένων και των ατόμων που δεν εμβολιάστηκαν. Εικόνα 10. Ηλικιακό φάσμα εμβολιασμένου πληθυσμού (γηγενών) της πόλης της Κέρκυρας (1852) Δημογραφική αποτύπωση του δαμαλισμού στην πόλη της Κέρκυρας Για την πόλη της Κέρκυρας, οι κατάλογοι δίνουν τον αριθμό των πολιτών (4.836 γηγενείς και αλλοδαποί). Συνολικά, εμβολιάστηκαν πολίτες, στη συντριπτική τους πλειοψηφία γηγενείς. Από τους ξένους της Κέρκυρας (αλλοδαπούς ή Έλληνες άλλων περιοχών) ένα πολύ μικρό ποσοστό δαμαλίστηκε. Στους καταλόγους των ξένων που εμβολιάστηκαν αναφέρονται 26 Ιταλοί, 18 Άγγλοι, 8 Μαλτέζοι, 6 Αλβανοί, 2 Ιρλανδοί και 2 Ρουμάνοι. Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός ότι ο μεγαλύτερος αριθμός ξένων που εμβολιάστηκε ήταν Εβραίοι (121 άτομα). Στους καταλόγους ανευρέθηκαν επίσης ως «ξένοι» 98 Έλληνες από την Ήπειρο, 77 από τα λοιπά Επτάνησα και ένας Κύπριος. Με δεδομένο ότι το 95% των Κερκυραίων της πόλης εμβολιάστηκε, παρουσιάζει ενδιαφέρον και στη συγκεκριμένη περίπτωση η μελέτη του ηλικιακού φάσματος. Όπως διακρίνεται στην εικόνα 10, εντύπωση προκαλεί, σε αντίθεση με την ύπαιθρο, το γεγονός ότι μόνο σε ένα διαμέρισμα της πόλης η ομάδα ηλικίας των 1 10 ετών έχει το μεγαλύτερο μερίδιο. Αξιοπρόσεκτη είναι επίσης η εμφάνιση μεγάλων ποσοστών της ηλικιακής ομάδας των ετών Ειδικές πληθυσμιακές κατηγορίες των εμβολιασμένων και των μη εμβολιασμένων Μελετώντας και αναλύοντας τα στοιχεία που παρείχαν οι ονομαστικοί κατάλογοι, προκύπτουν τρία σημαντικά στοιχεία αναφορικά με το (α) αν κάποιος δαμαλίστηκε, (β) αν πέρασε κατά το παρελθόν ευλογιά και (γ) αν ασθένησε στην τελευταία επιδημία του Από το συνδυασμό των τριών αυτών στοιχείων και με δεδομένο ότι για κάθε ένα από αυτά υπάρχουν δύο πιθανές απαντήσεις (ναι-όχι), προκύπτουν κάποιοι συνδυασμοί οι οποίοι μας οδηγούν σε ενδιαφέροντα δημογραφικά και ιατρο-ιστορικά συμπεράσματα. Σημειώνεται βέβαια ότι τα στοιχεία αυτά δεν υπήρχαν καταγεγραμμένα σε κάποια χωριά, αλλά και σε κάποια προάστια της πόλης της Κέρκυρας. Αν το πρώτο είναι έως ένα βαθμό αποδεκτό, το δεύτερο προκαλεί απορία αφού πρόκειται για την πρωτεύουσα του νησιού και του Ιονίου Κράτους. Όπως αναφέρθηκε, εμβολιάστη- Εικόνα 9. Συγκεντρωτικό διάγραμμα των εμβολιασμένων και μη εμβολιασμένων σε σχέση με το σύνολο του πληθυσμού ανά ηλικιακή ομάδα.

10 94 Χ. ΔΗΜΟΠΟΥΛΟΥ και συν καν συνολικά άτομα ενώ οι κατάλογοι παρέχουν στοιχεία για το ιστορικό της ευλογιάς στους από αυτούς, ο δε αριθμός των μη εμβολιασμένων ανήλθε στους Για τα άτομα αυτά, οι κατάλογοι παρέχουν στοιχεία για το ιστορικό της ευλογιάς σε άτομα. Συνολικά, μέσω των καταλόγων εντοπίστηκαν καταγραφές με πλήρη αποτύπωση της ασθένειας και παρελθόντων εμβολιασμών, διαθέτοντας έτσι στοιχεία για το 70% του πληθυσμού του νησιού. Με βάση τα προαναφερόμενα στοιχεία, συντάχθηκαν οι εξής πληθυσμιακές κατηγορίες και οι συνδυασμοί: Μη εμβολιασμένοι. Κατηγορία 1: Κάτοικοι οι οποίοι δεν εμβολιάστηκαν, δεν νόσησαν στο παρελθόν, αλλά ούτε στην επιδημία του Κατηγορία 2: Κάτοικοι οι οποίοι δεν εμβολιάστηκαν, δεν νόσησαν στο παρελθόν, αλλά νόσησαν στην επιδημία του Κατηγορία 3: Κάτοικοι οι οποίοι δεν εμβολιάστηκαν, νόσησαν στο παρελθόν, δεν νόσησαν στην επιδημία του Εμβολιασμένοι. Κατηγορία 4: Κάτοικοι οι οποίοι εμβολιάστηκαν, δεν νόσησαν στο παρελθόν, ούτε στην επιδημία του Κατηγορία 5: Κάτοικοι οι οποίοι εμβολιάστηκαν, νόσησαν στο παρελθόν, αλλά δεν νόσησαν στην επιδημία του Κατηγορία 6: Κάτοικοι οι οποίοι εμβολιάστηκαν, δεν νόσησαν στο παρελθόν, αλλά νόσησαν στη μεγάλη επιδημία του Υπάρχουν βέβαια άλλοι δύο συνδυασμοί: (α) Κάτοικοι οι οποίοι δεν εμβολιάστηκαν, νόσησαν στο παρελθόν, νόσησαν και στην επιδημία του 1852 και (β) κάτοικοι οι οποίοι εμβολιάστηκαν και είχαν νοσήσει στο απώτερο παρελθόν και στην πρόσφατη επιδημία. Αναφορικά με αυτούς τους συνδυασμούς, τα στοιχεία δεν επαρκούσαν για ένα ασφαλές συμπέρασμα και αποκλείστηκαν από τη μελέτη. Αξίζει να επισημανθεί ότι για κάποιους που νόσησαν στο παρελθόν δεν αναγραφόταν η ακριβής χρονολογία και στη θέση της υπήρχαν ενδείξεις όπως «έβγαλε την ευλογιά όταν ήταν μικρός», «έβγαλε την ευλογιά όταν ήταν νέος» ή «έβγαλε την ευλογιά και δεν θυμάται πότε». Παρατηρώντας την εικόνα 11 διαπιστώνουμε ότι η κατηγορία με το μεγαλύτερο ποσοστό είναι αυτοί που εμβολιάστηκαν και δεν νόσησαν ούτε στο παρελθόν αλλά ούτε και στην επιδημία του Το ποσοστό του πληθυσμού της κατηγορίας αυτής είναι το μεγαλύτερο σε σχέση με το συνολικό πληθυσμό των πέντε Επιχωρίων (50%). Η κατηγορία με το αμέσως μεγαλύτερο ποσοστό είναι οι κάτοικοι που δεν εμβολιάστηκαν ποτέ και δεν νόσησαν ποτέ από ευλογιά, με ποσοστό 28,5%. Στη συνέχεια, με ποσοστό 7,2% βρίσκονται οι κάτοικοι που ενώ είχαν ασθενήσει στο παρελθόν και θεωρούνταν ότι είχαν ανοσία εμβολιάστηκαν ξανά και ακολουθούν με μικρότερα ποσοστά οι υπόλοιπες ομάδες. Εικόνα 11. Συγκεντρωτικό διάγραμμα (%) των ειδικών πληθυσμιακών κατηγοριών. 8. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Η μελέτη αποτύπωσε δημογραφικά το θεσμό του δαμαλισμού στην Κέρκυρα κατά το Παρουσιάστηκε το νομικό πλαίσιο, η οργάνωση και η εκτέλεση του δαμαλισμού, σε σχέση με τις ιατρικές και τις κοινωνικές παραμέτρους της εποχής. Δυστυχώς, το σημείο έναρξης των εμβολιασμών χρονολογείται μετά το τέλος της επιδημίας. Αυτό το γεγονός αφαιρεί τη δυνατότητα διάκρισης των πιθανών επιδράσεων του εμβολιασμού στην εξέλιξη της επιδημίας, με τη δημιουργία ενός φράγματος ανοσίας των πολιτών εν μέσω της επιδημίας. Αναφορικά με τις ηλικίες των κατοίκων των πέντε Επιχωρίων που καταγράφηκαν, φαίνεται ότι οι ομάδες ηλικίας κυρίως από 1 10 ετών και ετών ήταν στην προτεραιότητα των Αρχών και ακολουθούν οι ηλικιακές ομάδες των και ετών. Συνολικά εμβολιάστηκε το 53,5% του γενικού πληθυσμού, γεγονός που επίσης εγείρει υποψία περί μη συμμόρφωσης των πολιτών. Από τη μελέτη ιδιαίτερων πληθυσμιακών ομάδων διαπιστώθηκε ότι το μεγαλύτερο ποσοστό των εμβολιασμένων (50%) ήταν όσοι δαμαλίστηκαν με ελεύθερο αναμνηστικό ευλογιάς πριν και κατά τη διάρκεια της επιδημίας. Ενδιαφέρουσα είναι η παρατήρηση ότι οι Αρχές στόχευσαν επίσης, όχι πάντως με ιδιαίτερη επιτυχία και στο σύνολό τους, τα άτομα που είχαν νοσήσει στο παρελθόν, στο πλαίσιο των διεθνών ιατρικών δεδομένων της εποχής περί μη μόνιμης ανοσίας που προσέδιδε η επαφή με την ασθένεια. Η χρονική απόσταση από την παρελθούσα ασθένεια και το δαμαλισμό του 1852 ποικίλλει. Ο μέσος όρος των ετών που μεσολάβησε ανάμεσα στη νόσο και στο δαμαλισμό ανήλθε στα 20,5 έτη. Χαρακτηριστικές είναι δύο ακραίες περιπτώσεις πολιτών που δαμαλίστηκαν το 1852, με τον πρώτο να έχει νοσήσει μόλις τον προηγούμενο χρόνο (1851) και τον έτερο που είχε νοσήσει το 1790, δηλαδή 62 χρόνια πριν. Βασική διαπίστωση είναι ότι το υγειονομικό σύστημα

11 ΔΑΜΑΛΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΚΕΡΚΥΡΑ ΤΟ της περιόδου είχε μεριμνήσει για το νομικό πλαίσιο της διενέργειας του δαμαλισμού. Όμως, τα στοιχεία καταδεικνύουν αναποτελεσματικότητα ή και αδιαφορία εκ μέρους των βρετανικών αρχών για μαζικούς εμβολιασμούς παρά το γεγονός της ύπαρξης αυστηρής νομοθεσίας. Η αναποτελεσματικότητα ή η αδιαφορία φάνηκε στην επιδημία του 1852, όπου δεν λειτούργησαν τα προβλεπόμενα προφυλακτικά μέσα. Οι Ριζοσπάστες αρθρογράφοι θέτουν ένα σοβαρό ιατρικό προβληματισμό. Η μη κοινοποίηση των ονομάτων των θυμάτων έθετε το θέμα της αποτελεσματικότητας των εμβολιασμών και του Υγειονομείου. Πράγματι, θα ήταν ενδιαφέρον αν διαθέταμε τα στοιχεία αυτά προκειμένου να εξακριβωθεί πόσα από τα θύματα είχαν εμβολιαστεί. Κάτι τέτοιο, όπως χαρακτηριστικά αναφέρουν οι αρθρογράφοι, θα καταδείκνυε «ότι επί πολλά έτη το Υγειονομείον εις το οποίον εμπιστεύεται η φροντίς του εμβολιασμού τούτου μεταχειρίσθη βούπυον κακής ποιότητος». Σημαντικό είναι επίσης το γεγονός ότι μετά από το 1845, όταν και ψηφίστηκε ο νόμος περί δαμαλισμού, ελάχιστοι πολίτες είχαν εμβολιαστεί, θέτοντας εύλογα το θέμα της μη τήρησης των διατάξεων. Δεν πρέπει να λησμονείται όμως και η στυγνή αποικιοκρατική πολιτική που άσκησε η Βρετανία στα Ιόνια Νησιά φθάνοντας στην οικονομική και εμπορική απομύζησή τους, οδηγώντας τους Επτανήσιους σε ακραίες συμπεριφορές και αντιδράσεις. 33 Επί πλέον, το έτος 1852 ήταν ιδιαίτερο για τα Επτάνησα. Οι εκλογές του Ιανουαρίου του 1852 διεξήχθησαν σε κλίμα βίας και τρομοκρατίας και στις 26 Φεβρουαρίου άρχισε τις εργασίες του το Ι Κοινοβούλιο. Οι σχέσεις των Ελλήνων με τον Ύπατο Αρμοστή Frederick Ward ήταν εξαιρετικά τεταμένες όταν αυτός προσπάθησε να τροποποιήσει τις ευεργετικές για τους Επτανήσιους συνταγματικές ρυθμίσεις που είχε εισάγει ο προκάτοχός του John Seaton. 7,8 Ο Ward προσπάθησε να καταργήσει το νόμο περί ελευθεροτυπίας και, πιστός στο δόγμα του Υπουργού Αποικιών Pakington ότι για όλα ευθύνεται η «πολύ ελευθερία», προωθούσε την ανάληψη κατασταλτικής εξουσίας μέσω του δικαιώματός του περί επιβολής στρατιωτικού νόμου. 8 Η αντιπαράθεση έφθασε στα ύψη, με τον Ύπατο Αρμοστή να παύει τη λειτουργία της Βουλής, με πραξικοπηματικό τρόπο, το Μάρτιο του Γίνεται αντιληπτό ότι η εν λόγω αντιπαράθεση έδρασε δυσμενώς στη λειτουργία του Ιόνιου Κράτους και έως ένα βαθμό ενδεχομένως εξηγεί την ολιγωρία των Αρχών στην περιστολή της επιδημίας, αλλά και τη μη προσέλευση στον εμβολιασμό. Οι αρθρογράφοι διατυπώνουν επίσης το αίτημα τροποποίησης των υγειονομικών δομών και τη διαχείριση των κρίσεων από τους ίδιους τους Έλληνες, σε μια εποχή όπου οι μισητοί στο λαό Διευθυντές της Αστυνομίας διορίζονταν επικεφαλής του Υγειονομείου στη διάρκεια των επιδημιών. Τα άρθρα του «Φιλαλήθη» μπορεί εν μέρει να αποτυπώνουν τις αντιδράσεις των Επτανησίων για την επιδημία, παρουσιάζουν όμως και πολιτικό ενδιαφέρον, αφού στις επικρίσεις υποβόσκει η αμφισβήτηση κατά της βρετανικής αποικιοκρατίας, επιχειρείται η παροχή ελευθεριών στους πολίτες και αναδύεται ο πόθος για την ένωση με την Ελλάδα. ABSTRACT Colonialism and smallpox in the Ionian Islands during the British protection : The case of vaccination in Corfu (1852) C. DIMOPOULOU, 1 C. TSIAMIS, 2 M. MANDYLA-KOUSOUNI, 1 E. POULAKOU-REBELAKOU, 2 D. ANOYATIS-PELÈ 1 1 Section of Historical Demography, Faculty of History, Ionian University of Corfu, Corfu, 2 Section of History of Medicine, National and Kapodistrian University of Athens, Medical School, Athens, Greece Archives of Hellenic Medicine 2014, 31(1):85 96 This paper presents the British colonial health policy concerning the case of vaccination against smallpox in the Ionian Islands ( ). The study was based on the registers of the Executive Police Archives during the mass vaccination which was conducted in Corfu in The archival material provides information about the number of people vaccinated and their sex, age and nationality, the year of the last vaccination and the last year that people had smallpox. One of the most important items of information is if the vaccinated people had had smallpox during the most recent epidemic of smallpox. The findings of the analysis of the registers were combined with the concurrent data of the anti-british press about the extensive epidemic in Corfu in The unedited archival material and the final findings provide a new dimension to the medical and historical data generally known until now, showing the unprecedented negligence and inefficiency of the health model in that era, which was applied as a part of the British colonial policy. Key words: Colonialism, Demography, Ionian Islands, Public health, Smallpox, Vaccination

12 96 Χ. ΔΗΜΟΠΟΥΛΟΥ και συν Βιβλιογραφία 1. ΛΑΣΚΑΡΑΤΟΣ Ι. Η ιατροκοινωνική μέριμνα στις νήσους του Ιονίου κατά την Αγγλοκρατία. Ιατρικά Χρονικά 1981, 4: ΛΑΣΚΑΡΑΤΟΣ Ι. Πρόληψη της αρρώστιας και κοινωνική προστασία στα Επτάνησα επί Αγγλοκρατίας ( ). Διατριβή επί υφηγεσία, Αθήνα, 1984:19 30, 63 65, ΓΕΝΙΚΑ ΑΡΧΕΙΑ ΚΡΑΤΟΥΣ ΑΡΧΕΙΑ ΝΟΜΟΥ ΚΕΡΚΥΡΑΣ. Αρχείο Εκτελεστικής Αστυνομίας, φάκελος ΑΣΠΙΩΤΗΣ Ν. Διοικητικοί και αυτοδιοικητικοί θεσμοί στην Κέρκυρα: Πρόσωπα και γεγονότα ( ). Κέρκυρα, 2009: Εφημερίδα «Φιλαλήθης» (αρ. φύλλου 26 Ιουλίου, 22 Αυγούστου, 13 Σεπτεμβρίου, 15 Οκτωβρίου, 31 Οκτωβρίου, 8 Νοεμβρίου 1852) 6. ΛΟΥΚΑΤΟΣ Σ. Η ομοσπονδιακή και ενιαία κρατική συγκρότηση και λειτουργία του πρώτου νεοελληνικού, των Επτανήσων, κρατιδίου. Πρακτικά 6ου Διεθνούς Πανιόνιου Συνεδρίου, Θεσσαλονίκη, 2001: ΜΟΣΧΟΝΑΣ Ν. Τα Ιόνια Νησιά κατά την περίοδο Στο: Ιστορία του ελληνικού Έθνους. Τόμος ΙΑ. Εκδοτική Αθηνών, Αθήνα, 1975: ΜΟΣΧΟΝΑΣ Ν. Το Ιόνιο κράτος και ο αγώνας των Επτανησίων. Στο: Ιστορία του ελληνικού Έθνους. Τόμος ΙΓ. Εκδοτική Αθηνών, Αθήνα, 1977: ΛΑΣΚΑΡΑΤΟΣ Ι. Βιογραφικά-εργογραφικά Εμμανουήλ Τιμόνη. Επιστημονική Ημερίδα «Ο κορυφαίος Χιώτης ιατρός Εμμανουήλ Τιμόνης και η εποχή του». Ιατρική Εταιρεία Χίου, Χίος, 2000: ΛΑΣΚΑΡΑΤΟΣ Ι. Ιστορία της Ιατρικής. Εκδόσεις Πασχαλίδη, Αθήνα, 2004: McINTYRE N. Edward Jenner ( ). J Med Biogr 2003, 11: FISCHER-TINE H, MANN M. Colonialism as civilizing mission: Cultural ideology in British India. Anthem Press, London, 2004: BHATTACHARYA S, HARRISON M, WORBOYS M. Fractured states: Smallpox, public health and vaccination policy in British India Orient Longman Ltd, New Delhi, 2005: FENNER F, HENDERSON D, ARITA I, JEZEK Z, LADNYI I. Smallpox and its eradication. History of International Public Health Series no 6. WHO, Geneva, 1988: GENERAL BOARD OF HEALTH. Papers relating the history and practice of vaccination. Eyre G, Spottiswoode W (eds), London, 1857: xxviii-xxxiv 16. DAVENPORT R, SCHWARTZ L, BOULTON J. The decline of adult smallpox in eighteenth-century London. Econ Hist Rev 2011, 64: KONSTANTINIDOU K, MANTADAKIS E, FALAGAS ME, SARDI T, SA- MONIS G. Venetian rule and control of plague epidemics on the Ionian Islands during 17th and 18th centuries. Emerg Infect Dis 2009, 15: ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΟΥ Κ. Νοσοκομειακή περίθαλψη στη βενετική Κέρκυρα (17ος 18ος αιώνας). Εκδόσεις Ευρασία, Αθήνα, 2012:49 73, , ΑΣΩΝΙΤΗΣ Σ, ΛΑΣΚΑΡΑΤΟΣ Ι. Νεότερες ειδήσεις για την υγειονομική και νοσολογική κατάσταση της Κέρκυρας κατά την πρώιμη Βενετοκρατία. Δελτίο της Ιστορικής και Εθνολογικής Εταιρείας Ελλάδος 1987, 30: ΑΝΩΓΙΑΤΗΣ-PELÉ Δ, ΒΑΪΟΠΟΥΛΟΣ Β. F.C.H.L. Pouqueville: Η πανώλη τύπου Orientalis. Εκδόσεις Παπαζήση, Αθήνα, 2005: ΜΟΣΧΟΠΟΥΛΟΣ Δ, ΛΑΣΚΑΡΑΤΟΣ Ι. Το ιατρικό Κολλέγιο της Κέρκυρας και οι δραστηριότητές του. Τεκμήριον 1998, 1: TSIAMIS C, THALASSINOU E, POULAKOU-REBELAKOU E, ANOYAT- IS-PELÉ D, HATZAKIS A. Infectious diseases control in the Ionian Islands during the British Protection ( ). J Royal Army Med Corps 2013, 3: ΛΑΣΚΑΡΑΤΟΣ Ι, ΜΑΡΚΕΤΟΣ Σ. Η αρχή του τέλους του ευλογιασμού και οι σχετικές έρευνες του Άγγελου-Αναστασίου Τσουλάτη. Materia Medica Greca 1988, 16: ΛΑΣΚΑΡΑΤΟΣ Ι, ΜΑΡΚΕΤΟΣ Σ. Νεώτερα στοιχεία διά την εφαρμογήν του εμβολιασμού κατά της ευλογιάς εις τα Επτάνησα. Materia Medica Greca 1981, 9: HENNEN J. Sketches of the medical topography of the Mediterranean comprising an account of Gibraltar, the Ionian Islands, and Malta to which is prefixed, a sketch of a plan for memoirs on medical topography. Thomas & George Underwood (eds). Volume II, London, 1830: , , 204, 228, 377, ΤΟΜΠΡΟΣ Ν, ΤΣΙΑΜΗΣ Κ, ΠΟΥΛΑΚΟΥ-ΡΕΜΠΕΛΑΚΟΥ E. Δαμαλισμός και επιδημία ευλογιάς στην Κέρκυρα (1852): Ιατρικά περιστατικά με πολιτικές προεκτάσεις. Πρακτικά 8ου Διεθνούς Πανιόνιου Συνεδρίου, Τόμος II-B, Εταιρεία Κυθηραϊκών Μελετών, Κύθηρα, 2006: ΤΣΙΑΜΗΣ Κ. Μετακινήσεις στρατευμάτων και δημόσια υγεία: Η περίπτωση της επιδημίας χολέρας στην Κεφαλονιά το Πρακτικά Β Ημερίδας Ιστορίας Στρατιωτικής Ιατρικής «Πολεμικές συγκρούσεις και Δημόσια Υγεία στην ευρύτερη περιοχή της Μεσογείου (19ος 20ός αιώνας)». Αθήνα, 2006: POULAKOU-REBELAKOU E, TSIAMIS C, TOMPROS N. Travellers impressions from the Ionian Islands lazarettos during the British Protection ( ). Proceedings of the 39th International Congress on the History of Medicine, Vol II, Bari, 2004: THALASSINOU E, TSIAMIS C, POULAKOU-REBELAKOU E, HATZAKIS A. From the Provveditore alla Sanita to the British General resident of health : The experience of plague prevention in Ionian Islands ( ). Abstracts of the 23rd Congress of the British Society for the History of Medicine, Belfast, 2009: LIDLER L. Smallpox. In: Lindler L, Lebeda F, Korch G (eds) Biological weapons defense: Infectious diseases and counter bioterrorism. Humana Press, New Jersey, 2005: ΜΑΝΩΛΗ Ο. Θνησιμότητα καθολικών στην Κέρκυρα την περίοδο της Αγγλοκρατίας ( ). Διπλωματική Εργασία, Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών Ιστορικής Δημογραφίας, Τμήμα Ιστορίας, Ιόνιο Πανεπιστήμιο Κέρκυρας, Κέρκυρα, 2013: ΝΙΚΗΦΟΡΟΥ-TESTONE Α. Αρχείο εκτελεστικής αστυνομίας ( ): Συνοπτικό ευρετήριο. Κέρκυρα, KNOX B. British policy and the Ionian Islands : Nationalism and imperial administration. English Historical Review 1984, 94: Corresponding author: C. Tsiamis, History of Medicine, Medical School, University of Athens, 75 Mikras Asias street, GR Athens, Greece

Γενικά Αρχεία του Κράτους Αρχεία Νομού Λευκάδας

Γενικά Αρχεία του Κράτους Αρχεία Νομού Λευκάδας Γενικά Αρχεία του Κράτους Αρχεία Νομού Λευκάδας Ελένη Δ. Γράψα Προϊσταμένη Γ.Α.Κ. Αρχείων Ν. Λευκάδας e-mail: mail@gak. lef.sch. g Ιστορικά στοιχεία Τον Ιούλιο του 1684 ο Βενετός αρχιστράτηγος Φραγκίσκος

Διαβάστε περισσότερα

«ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ» ΟΡΙΣΜΟΣ

«ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ» ΟΡΙΣΜΟΣ «ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ» ΟΡΙΣΜΟΣ Η δημοκρατία είναι το πολίτευμα στο οποίο η εξουσία πηγάζει από το λαό, ασκείται από τον λαό και υπηρετεί τα συμφέροντά του. Βασικό χαρακτηριστικό της είναι η λήψη αποφάσεων με ψηφοφορία

Διαβάστε περισσότερα

ΚΡΟΥΣΜΑΤΑ ΤΥΦΟΕΙΔΗ ΠΥΡΕΤΟΥ/ΠΑΡΑΤΥΦΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΜΕΝΑ ΜΕ ΤΑΞΙΔΙ ΣΕ ΕΝΔΗΜΙΚΕΣ ΧΩΡΕΣ, ΕΛΛΑΔΑ, 2004-2013

ΚΡΟΥΣΜΑΤΑ ΤΥΦΟΕΙΔΗ ΠΥΡΕΤΟΥ/ΠΑΡΑΤΥΦΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΜΕΝΑ ΜΕ ΤΑΞΙΔΙ ΣΕ ΕΝΔΗΜΙΚΕΣ ΧΩΡΕΣ, ΕΛΛΑΔΑ, 2004-2013 ΚΡΟΥΣΜΑΤΑ ΤΥΦΟΕΙΔΗ ΠΥΡΕΤΟΥ/ΠΑΡΑΤΥΦΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΜΕΝΑ ΜΕ ΤΑΞΙΔΙ ΣΕ ΕΝΔΗΜΙΚΕΣ ΧΩΡΕΣ, ΕΛΛΑΔΑ, 2004-2013 Κ. Μέλλου, Θ. Σιδερόγλου, Μ. Ποταμίτη-Κόμη, Θ. Γεωργακοπούλου, Χ. Χατζηχριστοδούλου Γραφείο Τροφιμογενών

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ

ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ Α1 α. σχολικό βιβλίο, σελ. 46. Φεντερασιόν: ήταν μεγάλη πολυεθνική εργατική οργάνωση της Θεσσαλονίκης, με πρωτεργάτες σοσιαλιστές από την ανοικτή σε νέες ιδέες

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Εβδομάδα 2/2013 (7-13 Ιανουαρίου 2013)

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Εβδομάδα 2/2013 (7-13 Ιανουαρίου 2013) Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Εβδομάδα 2/2013 (7-13 Ιανουαρίου 2013) Η επιτήρηση της γρίπης για την περίοδο 2012-2013 σε Ευρωπαϊκό επίπεδο και στην Ελλάδα ξεκίνησε την εβδομάδα

Διαβάστε περισσότερα

Σεµινάριο: «θεσµοί κοινωνικής ευθύνης & κοινωνική αλληλεγγύη» Εργασία: «Παρουσίαση της οργάνωσης: Γιατροί χωρίς σύνορα (MSF)»

Σεµινάριο: «θεσµοί κοινωνικής ευθύνης & κοινωνική αλληλεγγύη» Εργασία: «Παρουσίαση της οργάνωσης: Γιατροί χωρίς σύνορα (MSF)» Σεµινάριο: «θεσµοί κοινωνικής ευθύνης & κοινωνική αλληλεγγύη» Εργασία: «Παρουσίαση της οργάνωσης: Γιατροί χωρίς σύνορα (MSF)» Παρουσίαση: Φίκα Ιλιάς Κωνσταντίνα Η ονοµασία της οργάνωσης Οι Γιατροί Χωρίς

Διαβάστε περισσότερα

«Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία»

«Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία» «Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία» Σίμου Δανάη Μεταπτυχιακή φοιτήτρια: Συνεχιζόμενη Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση danai.simou@st.ouc.ac.cy Περίληψη: Στη σημερινή κοινωνία παρατηρούνται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ Στο Σχέδιο Νόμου

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ Στο Σχέδιο Νόμου ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ Στο Σχέδιο Νόμου «Προσαρμογή της εθνικής νομοθεσίας στις διατάξεις της Οδηγίας 2011/24/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 9 ης Μαρτίου 2011 περί εφαρμογής των δικαιωμάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΜΙΚΡΟΒΙΑΚΗΣ ΑΝΤΟΧΗΣ, ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΤΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΚΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ

ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΜΙΚΡΟΒΙΑΚΗΣ ΑΝΤΟΧΗΣ, ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΤΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΚΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΜΙΚΡΟΒΙΑΚΗΣ ΑΝΤΟΧΗΣ, ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΤΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΚΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ Φ. ΚΑΛΥΒΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ Δ/ΝΣΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ Παιδίατρος- Ιατρός Δημόσιας Υγείας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΒΑΡΟΜΕΤΡΟ EE28 ΑΝΤΙΛΗΨΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α ΙΑΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΕΘΝΙΚΕΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΕΣ

ΕΥΡΩΒΑΡΟΜΕΤΡΟ EE28 ΑΝΤΙΛΗΨΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α ΙΑΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΕΘΝΙΚΕΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΕΣ ΕΘΝΙΚΕΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΕΣ 1 ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ: ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΕΥΡΩΒΑΡΟΜΕΤΡΟΥ Η περιφερειακή ανάλυση που ακολουθεί βασίζεται στις έρευνες Ευρωβαρόμετρου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΟ ΜΕΣΑΙΩΝΑ ΣΤΗΝΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ

ΑΠΟ ΤΟ ΜΕΣΑΙΩΝΑ ΣΤΗΝΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΑΠΟ ΤΟ ΜΕΣΑΙΩΝΑ ΣΤΗΝΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ εμφανίζεται ΣΤΗ ΒΟΡΕΙΑ ΙΤΑΛΙΑ Επηρεάζεται από το ελληνικό και ρωμαϊκό πολιτισμό ΟΥΜΑΝΙΣΜΟΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ ΘΕΑΤΡΟ ΑΣΤΡΟΝΟΜΙΑ Αξία στον ΝΤΑ ΒΙΝΤΣΙ ΣΑΙΞΠΗΡ ΚΟΠΕΡΝΙΚΟΣ Άνθρωπο ΜΙΧΑΗΛ

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: ΤΟ ΟΛΛΑΝΔΙΚΟ ΣΥΝΤΑΓΜΑ (Συνοπτική παρουσίαση) ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ:ΦΩΤΗΣ ΜΟΡΦΟΠΟΥΛΟΣ

ΘΕΜΑ: ΤΟ ΟΛΛΑΝΔΙΚΟ ΣΥΝΤΑΓΜΑ (Συνοπτική παρουσίαση) ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ:ΦΩΤΗΣ ΜΟΡΦΟΠΟΥΛΟΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΔΗΜΟΣΙΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ:ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ:ΑΝΔΡΕΑΣ ΔΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ ΘΕΜΑ: ΤΟ ΟΛΛΑΝΔΙΚΟ ΣΥΝΤΑΓΜΑ (Συνοπτική παρουσίαση)

Διαβάστε περισσότερα

A. ΠΗΓΕΣ &ΜΕΛΕΤΗ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΩΝ ΤΑΣΕΩΝ ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ

A. ΠΗΓΕΣ &ΜΕΛΕΤΗ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΩΝ ΤΑΣΕΩΝ ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ A. ΠΗΓΕΣ &ΜΕΛΕΤΗ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΩΝ ΤΑΣΕΩΝ ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ (πηγές) 1. ΕΛΣΤΑΤ : πληθυσμιακά μεγέθη και ηλικιακή δομή Απογραφές πληθυσμού 2001, 2011 (Σύνολο Χώρας, NUTS2-επίπεδο περιφέρειας)

Διαβάστε περισσότερα

Η Τουρκία στον 20 ο αιώνα

Η Τουρκία στον 20 ο αιώνα Η Τουρκία στον 20 ο αιώνα Ενότητα 5: Δημήτριος Σταματόπουλος Τμήμα Βαλκανικών, Σλαβικών και Ανατολικών Σπουδών 1 Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας Πρόλογος Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας αποτελεί δημόσιο αγαθό, το οποίο πρέπει να παρέχεται χωρίς περιορισμούς και εμπόδια στα μέλη της κοινωνίας. Οι πολύπλευρα πληροφορημένοι

Διαβάστε περισσότερα

Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα της Ιστορίας. κατεύθυνσης των Πανελλαδικών εξετάσεων 2014

Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα της Ιστορίας. κατεύθυνσης των Πανελλαδικών εξετάσεων 2014 Θέμα Α1 Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα της Ιστορίας κατεύθυνσης των Πανελλαδικών εξετάσεων 2014 ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ Α) Με τη βιομηχανική επανάσταση καθώς η κατοχή γης έπαυε προοδευτικά να είναι πηγή εξουσίας

Διαβάστε περισσότερα

Η Γαλλική επανάσταση (1789-1794)

Η Γαλλική επανάσταση (1789-1794) Η Γαλλική επανάσταση (1789-1794) Το πλαίσιο 18 ος αιώνας, Γαλλία: Παλαιό Καθεστώς, δηλ. 3 θεσμοθετημένες τάξεις: Κλήρος (0,5%) Ευγενείς (1,5%) Υπόλοιποι, δηλ. αστοί, αγρότες εργάτες (98%) Κριτήρια ένταξης:

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 49/2015 (30 Νοεμβρίου 06 Δεκεμβρίου 2015)

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 49/2015 (30 Νοεμβρίου 06 Δεκεμβρίου 2015) Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 49/215 (3 Νοεμβρίου 6 ) Η επιτήρηση της γρίπης για την περίοδο 215-216 σε Ευρωπαϊκό επίπεδο και στην Ελλάδα ξεκίνησε την εβδομάδα 4/215

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ Ν.Ο.Π.Ε ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ Πρόγραμμα μεταπτυχιακών σπουδών Δημοσίου Δικαίου Μάθημα: Συνταγματικό Δίκαιο

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ Ν.Ο.Π.Ε ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ Πρόγραμμα μεταπτυχιακών σπουδών Δημοσίου Δικαίου Μάθημα: Συνταγματικό Δίκαιο ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ Ν.Ο.Π.Ε ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ Πρόγραμμα μεταπτυχιακών σπουδών Δημοσίου Δικαίου Μάθημα: Συνταγματικό Δίκαιο ΚΑΖΛΑΡΗ ΒΑΣΙΛΙΚΗ Θέμα εργασίας: ΤΟ ΙΣΠΑΝΙΚΟ ΣΥΝΤΑΓΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΓΡΑΦΕΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ (<1940)

ΑΠΟΓΡΑΦΕΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ (<1940) Εκδόσεις Ελληνικής Στατιστικής Αρχής (αρχεία σε ψηφιακή μορφή) που διατίθενται οργανωμένα στον δικτυακό τόπο e demography (http://www.e demography.gr ) (Πηγή: ΕΛΣΤΑΤ, Ψηφιακή Βιβλιοθήκη) Γλώσσα που αποδίδεται

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΗΠΑΤΙΤΙΔΑ Α: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΗΠΑΤΙΤΙΔΑ Α: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΗΠΑΤΙΤΙΔΑ Α: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ Τι είναι η ηπατίτιδα Α; Η ηπατίτιδα Α είναι μια νόσος του ήπατος που προκαλείται από τον ιό της ηπατίτιδας Α.

Διαβάστε περισσότερα

Τµήµα Επιδηµιολογικής Επιτήρησης και Παρέµβασης

Τµήµα Επιδηµιολογικής Επιτήρησης και Παρέµβασης Τµήµα Επιδηµιολογικής Επιτήρησης και Παρέµβασης ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΛΕΪΣΜΑΝΙΑΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ (ΣΥΣΤΗΜΑ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗΣ ΔΗΛΩΣΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ) Κύρια σημεία Η δηλούμενη επίπτωση της λεϊσμανίασης στην Ελλάδα

Διαβάστε περισσότερα

Q-Cities Δίκτυο Πόλεων για την Ποιότητα, «Δραστηριότητα & Προοπτική»

Q-Cities Δίκτυο Πόλεων για την Ποιότητα, «Δραστηριότητα & Προοπτική» Q-Cities Δίκτυο Πόλεων για την Ποιότητα, «Δραστηριότητα & Προοπτική» Δρ. Μιχάλης Χρηστάκης Γενικός Γραμματέας Δήμου Αμαρουσίου Πρόεδρος Πανελλήνιας Ένωσης Γενικών Γραμματέων Τοπικής Αυτοδιοίκησης «Κλεισθένης»

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 13/2015 (23 29 Μαρτίου 2015)

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 13/2015 (23 29 Μαρτίου 2015) Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 13/2015 (23 29 Μαρτίου 2015) Η επιτήρηση της γρίπης για την περίοδο 2014-2015 σε Ευρωπαϊκό επίπεδο και στην Ελλάδα ξεκίνησε την εβδομάδα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΠΣ «ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ» ΚΟΥΛΟΠΟΥΛΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΠΑΠΑΗΛΙΑΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΘΕΜΑ: ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΑΥΣΤΡΑΛΙΑΣ ΚΑΙ ΗΠΑ

ΜΠΣ «ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ» ΚΟΥΛΟΠΟΥΛΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΠΑΠΑΗΛΙΑΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΘΕΜΑ: ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΑΥΣΤΡΑΛΙΑΣ ΚΑΙ ΗΠΑ ΜΠΣ «ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ» ΚΟΥΛΟΠΟΥΛΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΠΑΠΑΗΛΙΑΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΘΕΜΑ: ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΑΥΣΤΡΑΛΙΑΣ ΚΑΙ ΗΠΑ ΠΕΙΡΑΙΑΣ 2014 ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΗΠΑ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΟΥ ΠΙΣ ΓΙΑ ΕΝΙΑΙΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ

Η ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΟΥ ΠΙΣ ΓΙΑ ΕΝΙΑΙΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ Η ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΟΥ ΠΙΣ ΓΙΑ ΕΝΙΑΙΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ Εθνικός σχεδιασμός και ενδυνάμωση των Υπηρεσιών Πρόληψης: α. Καταπολέμηση και προσπάθεια εξάλειψης των αιτιολογικών παραγόντων της αρρώστιας

Διαβάστε περισσότερα

Επικεντρώνεται στην περιγραφή της χρήσης της Ανέμη και στην αξιολόγησή της.

Επικεντρώνεται στην περιγραφή της χρήσης της Ανέμη και στην αξιολόγησή της. Χρήση και αξιολόγηση της υπηρεσίας Ανέμη: έ Ψηφιακή Βιβλιοθήκη Νεοελληνικών Σπουδών, Πανεπιστήμιο Κρήτης Μαριέττα Φάνη 1, Μαρία Μονόπωλη 2, Μανόλης Κουκουράκης 3 1 Πτυχιούχος του Τμήματος Βιβλιοθηκονομίας

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΡΙΣΗ ΤΟΥ ΜΕΣΟΥ ΟΡΟΥ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑΣ ΜΑΘΗΤΩΝ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΙΔΟΣ ΤΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ

ΣΥΓΚΡΙΣΗ ΤΟΥ ΜΕΣΟΥ ΟΡΟΥ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑΣ ΜΑΘΗΤΩΝ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΙΔΟΣ ΤΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΜΕΛΕΤΗ ΤΟΥ ΜΕΣΟΥ ΟΡΟΥ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑΣ ΜΑΘΗΤΩΝ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΩΣ ΠΡΟΣ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ Σε προηγούμενη ενότητα μελετήσαμε την απόδοση των εξετασθέντων μαθητών (μέσω του μέσου όρου βαθμολογίας τους). Τα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Ελληνικό Στατιστικό Ινστιτούτο Πρακτικά 18 ου Πανελληνίου Συνεδρίου Στατιστικής (2005) σελ.49-54 ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Brussels, 30 January 2013. Αξιότιμα Μέλη,

Brussels, 30 January 2013. Αξιότιμα Μέλη, Directorate-General for Communication Public Opinion Monitoring Unit Brussels, 30 January 2013 Αξιότιμα Μέλη, Ενόψει των ευρωπαϊκών εκλογών του 2014, βρίσκομαι στην ευχάριστη θέση να σας αποστείλω τα αποτελέσματα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΟΧΗ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΒΟΗΘΕΙΑΣ ΣΕ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

ΠΑΡΟΧΗ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΒΟΗΘΕΙΑΣ ΣΕ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΠΑΡΟΧΗ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΒΟΗΘΕΙΑΣ ΣΕ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Αποτελέσματα από την παρέμβαση των Γιατρών Χωρίς Σύνορα στα κέντρα κράτησης μεταναστών ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2013 www.msf.gr Εισαγωγή Οι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : ΙΩΑΝΝΑ ΚΑΛΑΙΤΖΙΔΟΥ. Σελίδα 1

ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : ΙΩΑΝΝΑ ΚΑΛΑΙΤΖΙΔΟΥ. Σελίδα 1 ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : ΙΩΑΝΝΑ ΚΑΛΑΙΤΖΙΔΟΥ Σελίδα 1 1 Ο Κεφάλαιο Από την αγροτική οικονομία στην αστικοποίηση ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΕΣ ΓΕΓΟΝΟΤΑ 1821-1828 Επαναστατικός Αγώνας 1864 Προσάρτηση Επτανήσων 1881 Προσάρτηση Άρτας και

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 44/2015 (26 Οκτωβρίου 01 Νοεμβρίου 2015)

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 44/2015 (26 Οκτωβρίου 01 Νοεμβρίου 2015) Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 44/2015 (26 Οκτωβρίου 01 Νοεμβρίου 2015) Η επιτήρηση της γρίπης για την περίοδο 2015-2016 σε Ευρωπαϊκό επίπεδο και στην Ελλάδα ξεκίνησε

Διαβάστε περισσότερα

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους Αιτιολογική έκθεση Η Επιτροπή Κρατικών Bραβείων Λογοτεχνικής Μετάφρασης εργάστηκε για τα βραβεία του 2013, όπως και την προηγούµενη χρονιά, έχοντας επίγνωση α. των µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: Εγγραφές μαθητών στα Νηπιαγωγεία και στα Δημοτικά σχολεία για τη σχολική χρονιά 2011-2012

Θέμα: Εγγραφές μαθητών στα Νηπιαγωγεία και στα Δημοτικά σχολεία για τη σχολική χρονιά 2011-2012 ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Αρ. Φακ.: 7.11.11.2.10, 7.10.06 Aρ. Τηλ.: 22800723 Αρ. Φαξ: 22428277 E-mail: dde@moec.gov.cy 17 Δεκεμβρίου 2010 ΚΑΤΕΠΕΙΓΟΝ

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 14/2015 (30 Μαρτίου 05 Απριλίου 2015)

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 14/2015 (30 Μαρτίου 05 Απριλίου 2015) Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 14/2015 (30 Μαρτίου 05 Απριλίου 2015) Η επιτήρηση της γρίπης για την περίοδο 2014-2015 σε Ευρωπαϊκό επίπεδο και στην Ελλάδα ξεκίνησε την

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΟΖ.GR Political Map. Lesvosnews.net

ΝΟΟΖ.GR Political Map. Lesvosnews.net ΝΟΟΖ.GR Political Map Lesvosnews.net Οι εκλογές της 6ης Μαΐου έχουν χαρακτηριστεί ως οι πιο σημαντικές Εθνικές εκλογές στη Μεταπολίτευση. Έχοντας αυτό ως βάση, το Nooz.gr φιλοδοξεί να βοηθήσει τους αναγνώστες

Διαβάστε περισσότερα

Απογραφή Πληθυσμού-Κατοικιών 2011

Απογραφή Πληθυσμού-Κατοικιών 2011 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Πειραιάς, 5 Σεπτεμβρίου 2014 Απογραφή Πληθυσμού-Κατοικιών 2011 ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ Εσωτερική μετανάστευση Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της Απογραφής Πληθυσμού-Κατοικιών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΜΒΟΛΙΑΣΤΙΚΗ ΚΑΛΥΨΗ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ ΜΕ ΤΑ ΠΑΛΑΙΑ ΚΑΙ ΝΕΟΤΕΡΑ ΕΜΒΟΛΙΑ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΣ

ΕΜΒΟΛΙΑΣΤΙΚΗ ΚΑΛΥΨΗ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ ΜΕ ΤΑ ΠΑΛΑΙΑ ΚΑΙ ΝΕΟΤΕΡΑ ΕΜΒΟΛΙΑ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΣ ΕΜΒΟΛΙΑΣΤΙΚΗ ΚΑΛΥΨΗ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ ΜΕ ΤΑ ΠΑΛΑΙΑ ΚΑΙ ΝΕΟΤΕΡΑ ΕΜΒΟΛΙΑ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΣ Μιχαήλ Κοραλία, Τσίφτης Γεώργιος, Τσουμάκας Κων/νος, Ανδρουλάκης Ιωάννης, Παυλοπούλου Ιωάννα Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Η αξία της πρόληψης και πρώιμης διάγνωσης απέναντι στην αναμενόμενη «επιδημία» ασθενειών που προκαλούνται από τον Αμίαντο.

Η αξία της πρόληψης και πρώιμης διάγνωσης απέναντι στην αναμενόμενη «επιδημία» ασθενειών που προκαλούνται από τον Αμίαντο. Η αξία της πρόληψης και πρώιμης διάγνωσης απέναντι στην αναμενόμενη «επιδημία» ασθενειών που προκαλούνται από τον Αμίαντο. Μακρόπουλος Βασίλειος, MD, PhD, Καθηγητής Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας. Επαγγελματικής

Διαβάστε περισσότερα

Το μοντέλο του Εθνικού Συστήματος Υγείας που εφαρμόζεται στην Ελλάδα και σε άλλες Ευρωπαϊκές χώρες μεταξύ των οποίων η Σουηδία, η Ιταλία και άλλες,

Το μοντέλο του Εθνικού Συστήματος Υγείας που εφαρμόζεται στην Ελλάδα και σε άλλες Ευρωπαϊκές χώρες μεταξύ των οποίων η Σουηδία, η Ιταλία και άλλες, Το μοντέλο του Εθνικού Συστήματος Υγείας που εφαρμόζεται στην Ελλάδα και σε άλλες Ευρωπαϊκές χώρες μεταξύ των οποίων η Σουηδία, η Ιταλία και άλλες, διέπεται από τις αρχές του προτύπου Beveridge. «το κόστος

Διαβάστε περισσότερα

Ε.Ε. Π α ρ.ι(i), Α ρ.3849, 30/4/2004

Ε.Ε. Π α ρ.ι(i), Α ρ.3849, 30/4/2004 ΝΟΜΟΣ ΠΟΥ ΤΡΟΠΟΠΟΙΕΙ ΤΟΥΣ ΠΕΡΙ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΑΝΘΡΩΠΙΝΗΣ ΧΡΗΣΗΣ (ΕΛΕΓΧΟΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ, ΠΡΟΜΗΘΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΙΜΩΝ) ΝΟΜΟΥΣ ΤΟΥ 2001 ΕΩΣ (ΑΡ.2) ΤΟΥ 2004 Για σκοπούς μερικής εναρμόνισης με την πράξη της Ευρωπαϊκής Κοινότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΜΕ E-MAIL Η FAX ΚΑΙ ΤΑΧΥΔΡΟΜΙΚΑ ΚΑΤΕΠΕΙΓΟΝ ΕΚΛΟΓΙΚΟ

ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΜΕ E-MAIL Η FAX ΚΑΙ ΤΑΧΥΔΡΟΜΙΚΑ ΚΑΤΕΠΕΙΓΟΝ ΕΚΛΟΓΙΚΟ ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΜΕ E-MAIL Η FAX ΚΑΙ ΤΑΧΥΔΡΟΜΙΚΑ ΚΑΤΕΠΕΙΓΟΝ ΕΚΛΟΓΙΚΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Αθήνα 29 Ιουνίου 2015 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ Αριθ. πρωτ.: 22046 ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΑΝΑΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗΣ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η συμβολή των Ελλήνων ιατρών στη διαμόρφωση της Δημόσιας Υγείας και της συλλογικής υγειονομικής αφύπνισης στα Ιόνια Νησιά (17ος -19ος αιώνας)

Η συμβολή των Ελλήνων ιατρών στη διαμόρφωση της Δημόσιας Υγείας και της συλλογικής υγειονομικής αφύπνισης στα Ιόνια Νησιά (17ος -19ος αιώνας) Η συμβολή των Ελλήνων ιατρών στη διαμόρφωση της Δημόσιας Υγείας και της συλλογικής υγειονομικής αφύπνισης στα Ιόνια Νησιά (17ος -19ος αιώνας) ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΤΣΙΑΜΗΣ, Διδάκτορας Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΙΣ ΔΗΜΟΣΙΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ & ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ

Η ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΙΣ ΔΗΜΟΣΙΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ & ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Η ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΙΣ ΔΗΜΟΣΙΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ & ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ Ονοματεπώνυμο: Αικατερίνη Καρούτα Σειρά: 8 Επιβλέπων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΟΠΥΥ: Ένας χρόνος λειτουργίας. Προβλήµατα και οφέλη

ΕΟΠΥΥ: Ένας χρόνος λειτουργίας. Προβλήµατα και οφέλη ΣΤΡΟΓΓΥΛΗ ΤΡΑΠΕΖΑ: ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ ΕΟΠΥΥ: Ένας χρόνος λειτουργίας. Προβλήµατα και οφέλη Κυριάκος Σουλιώτης Επίκουρος Καθηγητής Πολιτικής Υγείας Πανεπιστήµιο Πελοποννήσου Φωτεινή Γιαλαµά Υποψήφια Διδάκτωρ,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ: ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΙΛΑΡΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, 2010

ΕΚΘΕΣΗ: ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΙΛΑΡΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, 2010 ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ ΚΑΙ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ Γραφείο Νοσημάτων που Προλαμβάνονται με τον Εμβολιασμό Σελίδα 1 ΕΚΘΕΣΗ: ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΙΛΑΡΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, 2010 Από τα τέλη Ιανουαρίου 2010 έως

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΤΗΣ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΛΕΥΡΑ ΤΟΥ ΚΑΤΑΓΡΑΦΕΑ

Η ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΤΗΣ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΛΕΥΡΑ ΤΟΥ ΚΑΤΑΓΡΑΦΕΑ Η ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΤΗΣ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΛΕΥΡΑ ΤΟΥ ΚΑΤΑΓΡΑΦΕΑ ΚΑΤΑΓΡΑΦΕΙΣ Ε.Α.Ν Γ.Ν.Ν.Θ.Α «Η ΣΩΤΗΡΙΑ» ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΜΠΡΟΥΠΗ ΕΠΙΣΚΕΠΤΡΙΑ ΥΓΕΙΑΣ ΓΕΡΑΣΙΜΟΣ ΜΕΤΑΞΑΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗΣ ΠΕ 12/2/2015 ΙΣΤΟΡΙΚΟ Γ.Ν.Ν.Θ.Α. «Η ΣΩΤΗΡΙΑ»

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΚΡΗΤΗΣ ΚΑΙ ΟΙ ΥΠΟΛΟΙΠΕΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΕΣ. Δρ Μαρία Μαρκάκη, Ερευνήτρια ΙΤΕΠ

Ο ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΚΡΗΤΗΣ ΚΑΙ ΟΙ ΥΠΟΛΟΙΠΕΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΕΣ. Δρ Μαρία Μαρκάκη, Ερευνήτρια ΙΤΕΠ Ο ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΚΡΗΤΗΣ ΚΑΙ ΟΙ ΥΠΟΛΟΙΠΕΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΕΣ Δρ Μαρία Μαρκάκη, Ερευνήτρια ΙΤΕΠ ΔΟΜΗ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ: ΤΟ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΟ ΔΥΝΑΜΙΚΟ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΚΡΗΤΗΣ ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ: Η ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

«Ανεξήγητη για την ΕΣΕΕ η καταχώρηση των στοιχείων επιταγών συναλλαγματικών από τον Τειρεσία, εν μέσω περιόδου «προστασίας»

«Ανεξήγητη για την ΕΣΕΕ η καταχώρηση των στοιχείων επιταγών συναλλαγματικών από τον Τειρεσία, εν μέσω περιόδου «προστασίας» «Ανεξήγητη για την ΕΣΕΕ η καταχώρηση των στοιχείων επιταγών συναλλαγματικών από τον Τειρεσία, εν μέσω περιόδου «προστασίας» Η ΕΣΕΕ, με επιστολή της προς την Τειρεσίας ΑΕ, που κοινοποιείται και στην Πρόεδρο

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: Στατιστικά δράσης Σ.ΕΠ.Ε. Ε.ΥΠ.Ε.Α. για την αδήλωτη εργασία το έτος 2010

Θέμα: Στατιστικά δράσης Σ.ΕΠ.Ε. Ε.ΥΠ.Ε.Α. για την αδήλωτη εργασία το έτος 2010 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΣΩΜΑ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (Σ.ΕΠ.Ε.) ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Ημερομηνία: Τετάρτη, 19 Ιανουαρίου 211 Θέμα: Στατιστικά δράσης Σ.ΕΠ.Ε. Ε.ΥΠ.Ε.Α. για την αδήλωτη εργασία το

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης

Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΓΙΑ ΤΗ ΣΑΛΜΟΝΕΛΛΩΣΗ (ΜΗ ΤΥΦΟ-ΠΑΡΑΤΥΦΙΚΗ) ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 2004-2013 (ΣΥΣΤΗΜΑ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗΣ ΔΗΛΩΣΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ) Κύρια σημεία Η δηλούμενη επίπτωση της σαλμονέλλωσης στην Ελλάδα έχει μειωθεί

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 11/2015 (09 15 Μαρτίου 2015)

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 11/2015 (09 15 Μαρτίου 2015) Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 11/2015 (09 15 Μαρτίου 2015) Η επιτήρηση της γρίπης για την περίοδο 2014-2015 σε Ευρωπαϊκό επίπεδο και στην Ελλάδα ξεκίνησε την εβδομάδα

Διαβάστε περισσότερα

Σύμπραξη επιχειρήσεων στο πλαίσιο της Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης

Σύμπραξη επιχειρήσεων στο πλαίσιο της Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης Σύμπραξη επιχειρήσεων στο πλαίσιο της Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης Η ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΤΟ ΟΡΑΜΑ ΣΚΟΠΟΣ και ΣΤΟΧΟΙ ΕΡΓΟ και ΔΡΑΣΕΙΣ > Η εμπειρία της Πάτρας ΕΡΓΟ και ΔΡΑΣΕΙΣ > Η εμπειρία της Θεσσαλονίκης ΔΙΕΘΝΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 41/2015 (05 11 Οκτωβρίου 2015)

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 41/2015 (05 11 Οκτωβρίου 2015) Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 41/2015 (05 11 Οκτωβρίου 2015) Η επιτήρηση της γρίπης για την περίοδο 2015-2016 σε Ευρωπαϊκό επίπεδο και στην Ελλάδα ξεκίνησε την εβδομάδα

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol

Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol ΧΕΙΜΕΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2014 θεμα: Ιστορικη Εξελιξη Αγωγης και Προαγωγης Υγειας. Η προαγωγη υγειας είναι συνδεδεμενη με τις αλλαγες που

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 10/2015 (02 08 Μαρτίου 2015)

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 10/2015 (02 08 Μαρτίου 2015) Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 10/2015 (02 08 Μαρτίου 2015) Η επιτήρηση της γρίπης για την περίοδο 2014-2015 σε Ευρωπαϊκό επίπεδο και στην Ελλάδα ξεκίνησε την εβδομάδα

Διαβάστε περισσότερα

3 Ιουλίου 2012 Αριθμ. Πρωτ.: 149734/23430/2012 Πληροφορίες: Δήμητρα Μυτιληναίου (τηλ.:2131306803) Μαρία Βουτσίνου (τηλ.

3 Ιουλίου 2012 Αριθμ. Πρωτ.: 149734/23430/2012 Πληροφορίες: Δήμητρα Μυτιληναίου (τηλ.:2131306803) Μαρία Βουτσίνου (τηλ. 3 Ιουλίου 2012 Αριθμ. Πρωτ.: 149734/23430/2012 Πληροφορίες: Δήμητρα Μυτιληναίου (τηλ.:2131306803) Μαρία Βουτσίνου (τηλ.: 2131306609) ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΣΥΝΟΧΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΤΟΥ ΤΕΑ-ΕΑΠΑΕ (ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΧ)

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΤΟΥ ΤΕΑ-ΕΑΠΑΕ (ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΧ) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΤΟΥ ΤΕΑ-ΕΑΠΑΕ (ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΧ) Πίνακας περιεχομένων 1.ΑΠΟΣΤΟΛΗ - ΣΚΟΠΟΣ 3 2.ΑΝΕΞΑΡΤΗΣΙΑ 4 3.ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ 4 4.ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΕΣ 4 5.ΑΝΑΦΟΡΕΣ 7 6.ΑΝΑΘΕΣΗ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Αθηνά Λινού Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών

Δρ. Αθηνά Λινού Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Δρ. Αθηνά Λινού Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Έλενα Ριζά, MPH, PhD Επιδημιολόγος/ Υγιεινολόγος Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών Κύριος Στόχος Αποτύπωση της υγείας του πληθυσμού

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΚΟΥΜΠΟΥΡΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ Συνεργάτης ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ ΤΜΗΜΑ Νοσηλευτικής ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Ευρύτερο κοινωνικο-οικονομικό περιβάλλον Τομέας Υγείας Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας Τριτοβάθμια Περίθαλψη

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.)

ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.) ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.) ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ (Π.Ι.Ε.)

Διαβάστε περισσότερα

Ευρωβαρόμετρο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (EB79.5) ΕΝΑ ΧΡΟΝΟ ΠΡΙΝ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ ΤΟΥ 2014 Τμήμα Parlemètre ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ-ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΟ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

Ευρωβαρόμετρο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (EB79.5) ΕΝΑ ΧΡΟΝΟ ΠΡΙΝ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ ΤΟΥ 2014 Τμήμα Parlemètre ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ-ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΟ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γενική Διεύθυνση Επικοινωνίας ΜΟΝΑΔΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΤΗΣ ΚΟΙΝΗΣ ΓΝΩΜΗΣ Ευρωβαρόμετρο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (EB79.5) Βρυξέλλες, Νοέμβριος 2013 ΕΝΑ ΧΡΟΝΟ ΠΡΙΝ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ ΤΟΥ 2014 Τμήμα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ

ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Θέμα: «ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΤΟΥ ΚΙΛΚΙΣ». Φοιτητές:

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: Εγγραφές μαθητών για τη σχολική χρονιά 2008 2009

Θέμα: Εγγραφές μαθητών για τη σχολική χρονιά 2008 2009 ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ Αρ. Φακ.: 7.11.11.2.8 Aρ. Τηλ.: 22800661 Αρ. Φαξ: 22428277 E-mail: 10 Δεκεμβρίου 2007 Διευθυντές/Διευθύντριες Δημοτικών Σχολείων Θέμα: Εγγραφές μαθητών

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΥΓΕΙΑΣ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕΩΝ ΚΑΤΑ ΤΟ ΕΤΟΣ 2014

ΓΕΝΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΥΓΕΙΑΣ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕΩΝ ΚΑΤΑ ΤΟ ΕΤΟΣ 2014 ΓΕΝΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΥΓΕΙΑΣ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕΩΝ ΚΑΤΑ ΤΟ ΕΤΟΣ 2014 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο Οργανισμός Ασφάλισης Υγείας συστάθηκε δυνάμει του Νόμου 89(Ι)/2001 ως νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου για την εφαρμογή

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα 2012-13: Ενδείξεις ανάκαμψης της μικρής επιχειρηματικότητας;»

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα 2012-13: Ενδείξεις ανάκαμψης της μικρής επιχειρηματικότητας;» ΙΔΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH Τσάμη Καρατάσου 11, 117 42 Αθήνα, Tηλ.: 210 92 11 200-10, Fax: 210 92 33 977, www.iobe.gr 11 Tsami Karatassou, 117

Διαβάστε περισσότερα

Η ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΤΟΥ EΠIΠEΔOΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟΥΣ ΝΟΜΟΥΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΠΟΓΡΑΦΗ ΤΟΥ 2001

Η ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΤΟΥ EΠIΠEΔOΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟΥΣ ΝΟΜΟΥΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΠΟΓΡΑΦΗ ΤΟΥ 2001 Ελληνικό Στατιστικό Ινστιτούτο Πρακτικά 18 ου Πανελληνίου Συνεδρίου Στατιστικής (2005) σελ.351-356 Η ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΤΟΥ EΠIΠEΔOΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟΥΣ ΝΟΜΟΥΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΠΟΓΡΑΦΗ ΤΟΥ 2001 Στέφος Ευστάθιος

Διαβάστε περισσότερα

Ιανουαριος 2015. Κωνσταντίνα Μοσχοτά. Αντιπρόεδρος Καταφυγίου Γυναίκας

Ιανουαριος 2015. Κωνσταντίνα Μοσχοτά. Αντιπρόεδρος Καταφυγίου Γυναίκας Ιανουαριος 2015 Κωνσταντίνα Μοσχοτά Αντιπρόεδρος Καταφυγίου Γυναίκας Ανεξάρτητη, µη κυβερνητική, µη κερδοσκοπική οργάνωση. Όραµά µας η καταπολέµηση κάθε µορφής κακοποίησης εις βάρος των γυναικών. Λειτουργία

Διαβάστε περισσότερα

Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. Χρυσάνθη Στυλιανού Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΘΥΣΜΙΑΚΟΣ ΘΕΜΑΤΙΚΟΣ ΑΤΛΑΝΤΑΣ ΤΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΟ ΝΕΟ ΣΧ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΔΙΑΙΡΕΣΗΣ ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ

ΠΛΗΘΥΣΜΙΑΚΟΣ ΘΕΜΑΤΙΚΟΣ ΑΤΛΑΝΤΑΣ ΤΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΟ ΝΕΟ ΣΧ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΔΙΑΙΡΕΣΗΣ ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΣΕΡΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΓΕΩΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ & ΤΟΠΟΓΡΑΦΙΑΣ Υπεύθυνη Δήλωση Η παρακάτω υπογράφουσα δηλώνω ότι είμαι συγγραφέα τη παρούσα πτυχιακή εργασία. Κάθε τη, είναι πλήρω αναγνωρισμένη

Διαβάστε περισσότερα

9ο Κεφάλαιο (σελ. 76-86)

9ο Κεφάλαιο (σελ. 76-86) 9ο Κεφάλαιο (σελ. 76-86) 9.1 Εκλογικό σώμα (σελ. 77) Εκλογικό σώμα: οι πολίτες που έχουν το δικαίωμα να ψηφίζουν. Στην αντιπροσωπευτική δημοκρατία, ο λαός που έχει την εξουσία ταυτίζεται με το εκλογικό

Διαβάστε περισσότερα

τουριστικής περιόδου σε σχέση µε τα αντίστοιχα στοιχεία προηγούµενων ετών.

τουριστικής περιόδου σε σχέση µε τα αντίστοιχα στοιχεία προηγούµενων ετών. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ τουριστικής περιόδου σε σχέση µε τα αντίστοιχα στοιχεία προηγούµενων ετών. Πειραιάς, 25 Σεπτεµβρίου 2015 ΑΦΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΙΑΝΥΚΤΕΡΕΥΣΕΙΣ ΣΤΑ ΚΑΤΑΛΥΜΑΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Η ΝΕΑ ΓΡΙΠΗ ΤΩΝ ΧΟΙΡΩΝ

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Η ΝΕΑ ΓΡΙΠΗ ΤΩΝ ΧΟΙΡΩΝ ΓΕΩΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΚΑΨΟΥΡΗ 4 412 22 ΛΑΡΙΣΑ ΤΗΛ. 2410 627142 FAX 2410 627143 E-MAIL:GEOTEE_L@OTENET.GR Λάρισα 30-04-2009 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Η ΝΕΑ ΓΡΙΠΗ ΤΩΝ ΧΟΙΡΩΝ Παγκόσμια ανησυχία

Διαβάστε περισσότερα

Η Εφορευτική Επιτροπή

Η Εφορευτική Επιτροπή ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ.. ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ.. ΔΗΜΟΥ ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ.. ΕΚΛΟΓΙΚΟ ΔΙΑΜΕΡΙΣΜΑ ΕΚΛΟΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ.. Προς Τ.. Σας γνωρίζουμε ότι με σημερινή απόφαση της Εφορευτικής Επιτροπής που περιέχεται στο υπ αριθμ.

Διαβάστε περισσότερα

Η Υγεία στην ΚΡΗΤΗ 1898-1913. Τζένη Κόσοβα Ειδικότητα Βοηθών Νοσηλευτών Τμήμα ΓΝ1

Η Υγεία στην ΚΡΗΤΗ 1898-1913. Τζένη Κόσοβα Ειδικότητα Βοηθών Νοσηλευτών Τμήμα ΓΝ1 Η Υγεία στην ΚΡΗΤΗ 1898-1913 Τζένη Κόσοβα Ειδικότητα Βοηθών Νοσηλευτών Τμήμα ΓΝ1 ΓΕΝΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΚΡΗΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΕΙΑ Η Κρητική Πολιτεία κατέβαλε μεγάλη προσπάθεια για την βελτίωση

Διαβάστε περισσότερα

«Πλαίσιο. Άσκησης Κοινωνικής Πολιτικής. Ηνωμένο Βασίλειο» Ηνωμένο Βασίλειο ΔΙΚΤΥΟ ΕΛΛΗΝΩΝ ΑΙΡΕΤΩΝ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ

«Πλαίσιο. Άσκησης Κοινωνικής Πολιτικής. Ηνωμένο Βασίλειο» Ηνωμένο Βασίλειο ΔΙΚΤΥΟ ΕΛΛΗΝΩΝ ΑΙΡΕΤΩΝ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ «Πλαίσιο Άσκησης Κοινωνικής Πολιτικής από την Τοπική Αυτοδιοίκηση στο Ηνωμένο Βασίλειο» ΔΙΚΤΥΟ ΕΛΛΗΝΩΝ ΑΙΡΕΤΩΝ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ Διακίδης Ισίδωρος, Αντιδήμαρχος Haringey Λονδίνο Ηνωμένο Βασίλειο

Διαβάστε περισσότερα

Αντιφυµατικός εµβολιασµός.

Αντιφυµατικός εµβολιασµός. Αντιφυµατικός εµβολιασµός. ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ Γ.Ε.:Γ32/1878/2-11-07 Σας κοινοποιούµε την υπ αριθ. πρωτ. Υ1/Γ.Π./126769/19.10.07 εγκύκλιο του Υπουργείου Υγείας & Κοιν/κής Αλληλεγγύης, σχετικά

Διαβάστε περισσότερα

M. Vavuranakis Ass. Professor of Cardiology

M. Vavuranakis Ass. Professor of Cardiology M. Vavuranakis Ass. Professor of Cardiology Ηαλυσίδατηςέρευνας Η έρευνα αποτελεί κινητήρια δύναµη και κύριο µοχλό ανατροφοδότησης της οικονοµίας. European Commission, European Research Area, 2010 Γιατίηέρευναείναισηµαντική;

Διαβάστε περισσότερα

2. ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ

2. ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ 2. ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ 2.1. Ασφάλιση σπουδαστών Τ.Ε.Ι. κατά τη διάρκεια της πρακτικής άσκησης. Στους σπουδαστές των Τ.Ε.Ι. σύμφωνα με το Π.Δ. 185/84 (ΦΕΚ 61/τ.Α'/8.5.84) παρέχεται ιατροφαρμακευτική

Διαβάστε περισσότερα

Ε.Ε. Π α ρ.ι(i), Α ρ.4103, 22/12/2006 ΝΟΜΟΣ ΠΟΥ ΤΡΟΠΟΠΟΙΕΙ ΤΟN ΠΕΡΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ (ΕΛΕΓΧΟΣ ΚΑΙ ΠΩΛΗΣΗ) ΝΟΜΟ. Η Βουλή των Αντιπροσώπων ψηφίζει ως ακολούθως:

Ε.Ε. Π α ρ.ι(i), Α ρ.4103, 22/12/2006 ΝΟΜΟΣ ΠΟΥ ΤΡΟΠΟΠΟΙΕΙ ΤΟN ΠΕΡΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ (ΕΛΕΓΧΟΣ ΚΑΙ ΠΩΛΗΣΗ) ΝΟΜΟ. Η Βουλή των Αντιπροσώπων ψηφίζει ως ακολούθως: ΝΟΜΟΣ ΠΟΥ ΤΡΟΠΟΠΟΙΕΙ ΤΟN ΠΕΡΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ (ΕΛΕΓΧΟΣ ΚΑΙ ΠΩΛΗΣΗ) ΝΟΜΟ Για σκοπούς αποτελεσματικότερης εφαρμογής των Κανονισμών των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων στον τομέα των τροφίμων, και, γενικά, για να καταστεί

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές αρχές του εκλογικού συστήµατος των δηµοτικών εκλογών τής Κάτω Σαξονίας

Βασικές αρχές του εκλογικού συστήµατος των δηµοτικών εκλογών τής Κάτω Σαξονίας Niedersächsischer Landeswahlleiter Πληροφορίες του Προέδρου της Εφορευτικής Επιτροπής τής Κάτω Σαξονίας Βασικές αρχές του εκλογικού συστήµατος των δηµοτικών εκλογών τής Κάτω Σαξονίας Βασικές αρχές του

Διαβάστε περισσότερα

HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων. Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ.

HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων. Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ. HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ. Η σηµασία των κονδυλωµάτων ως πρόβληµα υγείας Επίπτωση:

Διαβάστε περισσότερα

Έννοια, ρόλος και επιμέρους κατηγοριοποιήσεις των στελεχών του Τραπεζικού κλάδου

Έννοια, ρόλος και επιμέρους κατηγοριοποιήσεις των στελεχών του Τραπεζικού κλάδου Κεφάλαιο 2 Έννοια, ρόλος και επιμέρους κατηγοριοποιήσεις των στελεχών του Τραπεζικού κλάδου Εισαγωγικές Παρατηρήσεις Προκειμένου να προσδιορίσουμε τον πληθυσμό, τον οποίο θα κάλυπτε η συγκεκριμένη έρευνα,

Διαβάστε περισσότερα

ανάπτυξη του εργατικού κινήματος) εργατικής ιδεολογίας στη χώρα.» προσφύγων στη Μικρά Ασία και την Ανατολική Θράκη».

ανάπτυξη του εργατικού κινήματος) εργατικής ιδεολογίας στη χώρα.» προσφύγων στη Μικρά Ασία και την Ανατολική Θράκη». Α1. α. Σχολικό βιβλίο σελίδα 77: «Οι επαναστάτες προκήρυξαν όπως ονομάστηκαν.» και «Οι Ορεινοί απαρτίστηκαν και των πλοιοκτητών.» β. Σχολικό βιβλίο σελίδα 46: «Η κατάσταση αυτή (=η αργή ανάπτυξη του εργατικού

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ. Μύκονος, 24-12 - 2014 ΝΟΜΟΣ ΚΥΚΛΑΔΩΝ. Αρ. πρ.: -12005- ΔΗΜΟΣ ΜΥΚΟΝΟΥ ΠΡΟΣ:

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ. Μύκονος, 24-12 - 2014 ΝΟΜΟΣ ΚΥΚΛΑΔΩΝ. Αρ. πρ.: -12005- ΔΗΜΟΣ ΜΥΚΟΝΟΥ ΠΡΟΣ: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΚΥΚΛΑΔΩΝ Μύκονος, 24-2 - 204 Αρ. πρ.: -2005- ΔΗΜΟΣ ΜΥΚΟΝΟΥ ΠΡΟΣ: ΥΠΗΡΕΣΙΑ : ΓΡΑΦΕΙΟ : ΔΗΜΑΡΧΟΥ Πληροφορίες: Κων/να Τακούση Τηλέφωνα : (22890)-23.26, -23.988 FAX : (22890)-22.229

Διαβάστε περισσότερα

Έκθεση Αξιολόγησης για το Ξενώνα Νέων του Οργανισμού Νεολαίας Κύπρου Περίοδος Αξιολόγησης: Ιανουάριος 2012 Οκτώβριος 2013

Έκθεση Αξιολόγησης για το Ξενώνα Νέων του Οργανισμού Νεολαίας Κύπρου Περίοδος Αξιολόγησης: Ιανουάριος 2012 Οκτώβριος 2013 Έκθεση Αξιολόγησης για το Ξενώνα Νέων του Οργανισμού Νεολαίας Κύπρου Περίοδος Αξιολόγησης: Ιανουάριος 2012 Οκτώβριος 2013 ΒΚ/18.01.015 Α 5 Σελίδα 1 από 9 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑ ΣΕΛΙΔΑ 1. Ενότητα 1 Κατανομή ενοίκων

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ ΓΙΑ ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣ ΤΗΣ ΓΥΝΑΙΚΑΣ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΖΩΗ

ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ ΓΙΑ ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣ ΤΗΣ ΓΥΝΑΙΚΑΣ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΖΩΗ ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ ΓΙΑ ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣ ΤΗΣ ΓΥΝΑΙΚΑΣ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΖΩΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΗΣ ΔΡΟΣ ΕΡΑΤΩΣ ΚΟΖΑΚΟΥ-ΜΑΡΚΟΥΛΛΗ ΣΤΗ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΙΚΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΔΕΥΤΕΡΑ 15 ΙΟΥΝΙΟΥ 2015, 11:00 πμ ΣΠΙΤΙ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Σακχαρώδης Διαβήτης. Είναι η πιο συχνή μεταβολική νόσος στον άνθρωπο. Γανωτάκης Εμμανουήλ Καθηγητής Παθολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης

Σακχαρώδης Διαβήτης. Είναι η πιο συχνή μεταβολική νόσος στον άνθρωπο. Γανωτάκης Εμμανουήλ Καθηγητής Παθολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης Σακχαρώδης Διαβήτης Είναι η πιο συχνή μεταβολική νόσος στον άνθρωπο. Γανωτάκης Εμμανουήλ Καθηγητής Παθολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης Number of people with diabetes by IDF Region, 2013 IDF Diabetes Atlas.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΑ ΨΥΧΟΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΠΑΡΑΜΕΤΡΩΝ ΣΕ ΠΡΟΠΑΙΔΕΥΟΜΕΝΟΥΣ ΝΑΥΤΕΣ

ΕΡΕΥΝΑ ΨΥΧΟΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΠΑΡΑΜΕΤΡΩΝ ΣΕ ΠΡΟΠΑΙΔΕΥΟΜΕΝΟΥΣ ΝΑΥΤΕΣ ΕΡΕΥΝΑ ΨΥΧΟΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΠΑΡΑΜΕΤΡΩΝ ΣΕ ΠΡΟΠΑΙΔΕΥΟΜΕΝΟΥΣ ΝΑΥΤΕΣ Β. Μενούτης, Β. Παυλόπουλος, Λ. Τζέμος, Χ. Δημητρακόπουλος, Χ. Γεωργόπουλος, Σ. Λαρεντζάκης Γραφείο Προληπτικής Ψυχικής Υγιεινής Πολεμικού Ναυτικού

Διαβάστε περισσότερα

B Η ΧΩΡΟΤΑΞΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΓΕΝΙΚΗ ΘΕΩΡΗΣΗ

B Η ΧΩΡΟΤΑΞΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΓΕΝΙΚΗ ΘΕΩΡΗΣΗ B Η ΧΩΡΟΤΑΞΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΓΕΝΙΚΗ ΘΕΩΡΗΣΗ 1. Ιστορική εξέλιξη της Χωροταξίας Η Χωροταξία στην Ελλάδα αρχίζει να εμφανίζεται ως ιδιαίτερος κλάδος (discipline) μεταπολεμικά, στις αρχές του δεύτερου μισού

Διαβάστε περισσότερα

Σύνθεση Ευρημάτων της Ανάλυσης των Αναλυτικών Προγραμμάτων που ισχύουν στις χώρες των εταίρων

Σύνθεση Ευρημάτων της Ανάλυσης των Αναλυτικών Προγραμμάτων που ισχύουν στις χώρες των εταίρων Perception, Attitude, Movement Identity Needs Action (PAM-INA) - 502077-LLP-1-2009-1-DE-COMENIUS-CMP WP3 Ανάλυση Σχολικών Προγραμμάτων Σύνθεση Ευρημάτων της Ανάλυσης των Αναλυτικών Προγραμμάτων που ισχύουν

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΚΤ 2011-2012 ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ

ΣΧΕΔΙΟ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΚΤ 2011-2012 ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΣΧΕΔΙΟ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΚΤ 2011-2012 ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΕΙΔΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΩΝ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΠΟΡΩΝ (ΕΑΠΑΠ) ΣΤΟ ΕΣΠΑ ΚΑΙ ΣΤΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟ 2007-2013

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΣΤΡΑΤΕΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΝΕΩΝ HIV/ AIDS & ΝΕΟΙ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2009 PRAKSIS

ΕΚΣΤΡΑΤΕΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΝΕΩΝ HIV/ AIDS & ΝΕΟΙ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2009 PRAKSIS ΕΚΣΤΡΑΤΕΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΝΕΩΝ HIV/ AIDS & ΝΕΟΙ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2009 PRAKSIS ME THN ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑΣ ΝΕΑΣ ΓΕΝΙΑΣ AIDS: «ΕΝ ΞΕΡΩ/ Ε ΜΕ ΑΦΟΡΑ» Εφησυχασµός και απουσία

Διαβάστε περισσότερα

Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ ΑΦΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΙΑΝΥΚΤΕΡΕΥΣΕΙΣ ΣΤΑ ΚΑΤΑΛΥΜΑΤΑ ΞΕΝΟ ΟΧΕΙΑΚΟΥ ΤΥΠΟΥ ΚΑΙ ΚΑΜΠΙΝΓΚ: ΕΤΟΥΣ 2013 ( ΟΡΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ)

Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ ΑΦΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΙΑΝΥΚΤΕΡΕΥΣΕΙΣ ΣΤΑ ΚΑΤΑΛΥΜΑΤΑ ΞΕΝΟ ΟΧΕΙΑΚΟΥ ΤΥΠΟΥ ΚΑΙ ΚΑΜΠΙΝΓΚ: ΕΤΟΥΣ 2013 ( ΟΡΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ Πειραιάς, 31 Οκτωβρίου 2014 ΑΦΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΙΑΝΥΚΤΕΡΕΥΣΕΙΣ ΣΤΑ ΚΑΤΑΛΥΜΑΤΑ ΞΕΝΟ ΟΧΕΙΑΚΟΥ ΤΥΠΟΥ ΚΑΙ ΚΑΜΠΙΝΓΚ: ΕΤΟΥΣ ( ΟΡΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ) Από τα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ Γενικές διαπιστώσεις. ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ Η ανάγκη για συνεχή βελτίωση. ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ Βασικές αρχές-στόχοι

ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ Γενικές διαπιστώσεις. ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ Η ανάγκη για συνεχή βελτίωση. ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ Βασικές αρχές-στόχοι SEVESO ΙΙΙ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΕΙΣ ΥΓΕΙΑ & ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΩΝ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΕΤΗΣΙΑ ΣΥΣΚΕΨΗ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΩΝ REACH, CLP-2015 & Εθνική Συνάντηση Εργασίας (Workshop) Ευρωπαϊκού Προγράμματος PROTEAS ΑΘΗΝΑ, 27 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2015 ΑΝΤΩΝΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα, 18 Ιουλίου 2006 Αρ. Πρωτ.: Υ190

Αθήνα, 18 Ιουλίου 2006 Αρ. Πρωτ.: Υ190 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ο ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ Αθήνα, 18 Ιουλίου 2006 Αρ. Πρωτ.: Υ190 ΠΡΟΣ: 1. Όλους τους Υπουργούς και Υφυπουργούς 2. Τον Γενικό Γραμματέα της Κυβέρνησης 3. Όλους τους Γενικούς Γραμματείς Υπουργείων

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΛΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ για Έρευνα Συλλογής στοιχείων για τον αθλητικό τουρισμό Για το Έτος 2013. Ετοιμάστηκε για ΚΥΠΡΙΑΚΟ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2014

ΤΕΛΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ για Έρευνα Συλλογής στοιχείων για τον αθλητικό τουρισμό Για το Έτος 2013. Ετοιμάστηκε για ΚΥΠΡΙΑΚΟ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2014 ΤΕΛΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ για Έρευνα Συλλογής στοιχείων για τον αθλητικό τουρισμό Για το Έτος 2013 Ετοιμάστηκε για ΚΥΠΡΙΑΚΟ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 201 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ Σελίδα 1. Κύρια Πορίσματα 2 2. Ανάθεση και

Διαβάστε περισσότερα

ΘΑΝΑΤΗΦΟΡΕΣ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ. Καρκίνος και ΑΙDS Βουβωνική πανώλη Ισπανική Γρίπη Η ελονοσία Έμπολα Η χολέρα Η Ευλογιά Πολιομυελίτιδα Φυματίωση Γρίπη Διάρροια

ΘΑΝΑΤΗΦΟΡΕΣ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ. Καρκίνος και ΑΙDS Βουβωνική πανώλη Ισπανική Γρίπη Η ελονοσία Έμπολα Η χολέρα Η Ευλογιά Πολιομυελίτιδα Φυματίωση Γρίπη Διάρροια ΘΑΝΑΤΗΦΟΡΕΣ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ Καρκίνος και ΑΙDS Βουβωνική πανώλη Ισπανική Γρίπη Η ελονοσία Έμπολα Η χολέρα Η Ευλογιά Πολιομυελίτιδα Φυματίωση Γρίπη Διάρροια AIDS 25 εκατ. Θάνατοι από το 1981 έως σήμερα Το AIDS

Διαβάστε περισσότερα

ποδράσηη Διονυσία Διονυσίου Σιδώνια Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ Γυμνάσιο Αγιάς Λάρισας

ποδράσηη Διονυσία Διονυσίου Σιδώνια Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ Γυμνάσιο Αγιάς Λάρισας ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ 9 ποδράσηη 5 Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 «Αθανασάκειο» Αρχαιολογικό Μουσείο Βόλου Γυμνάσιο Αγιάς Λάρισας Διονυσία Διονυσίου Σιδώνια ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ

Διαβάστε περισσότερα