ΑΝΩΤΑΤΗ ΙΑΚΛΑ ΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΟΛΕΜΟΥ 8 η 8 η ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗ ΣΕΙΡΑ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΑΝΩΤΑΤΗ ΙΑΚΛΑ ΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΟΛΕΜΟΥ 8 η 8 η ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗ ΣΕΙΡΑ"

Transcript

1 Q1 ΑΝΩΤΑΤΗ ΙΑΚΛΑ ΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΟΛΕΜΟΥ ΑΝΩΤΑΤΗ ΙΑΚΛΑ ΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΟΛΕΜΟΥ 8 η 8 η ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗ ΣΕΙΡΑ ΣΕΙΡΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΙΑΤΡΙΒΗΣ Κριτική Θεώρηση της Αµερικανικής Γεωπολιτικής και Στρατηγικής ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΙΑΤΡΙΒΗΣ Πριν και Κατά τον Πόλεµο του Βιετνάµ «Κατά τον κ. Νταβούτογλου (σελ. 272), από την κρίση των Ιµίων η µόνη κερδισµένη ήταν οι Η.Π.Α. Αληθεύει κατά τη γνώµη σας η ρήση ή κρύβει σκοπιµότητες;» Ασµχος(Ι) Πασχάλης Ζηλίδης ΙΟΥΝΙΟΣ 2011

2 i ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ...1 ΣΚΟΠΟΣ...1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α - ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΝΕΞΑΡΤΗΣΙΑ ΣΤΗ ΙΕΘΝΗ ΣΚΗΝΗ...1 Η πολιτική του δυτικού ηµισφαιρίου και ο αποµονωτισµός...1 Θίοντορ Ρούσβελτ και Γούντροου Ουίλσον...2 Γεωπολιτικές επιρροές...2 Κριτική Ανάλυση...3 ΚΕΦΑΛΑΙΟ B - ΑΝΑΣΧΕΣΗ ΚΑΙ ΒΙΕΤΝΑΜ...4 Η ανάσχεση, Τζορτζ Κέναν και Πωλ Νίτσε...4 Η αρχή του Ψυχρού Πολέµου και η Πολιτική των Προέδρων...4 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ ΚΡΙΤΙΚΗ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗ...6 Γεωπολιτική και ανάσχεση...6 Ισορροπία υνάµεων...7 Ανισόρροπη Ισορροπία...8 Στρατηγική και διεθνές περιβάλλον...9 Στρατηγική, Ιδεολογία και αποµονωτισµός...10 Σύνθεση και αποτελέσµατα...11 ΣΥΝΟΨΗ-ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ...12 Υποσηµειώσεις...13 Βιβλιογραφία..20

3 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Από την εποχή της ανεξαρτησίας της, η χώρα των ΗΠΑ, ακολούθησε ένα ξεχωριστό δρόµο. Αποµονωµένη από τη Ευρωπαϊκή σκηνή, χωρίς δυνατούς αντίπαλους γύρω της, η χώρα, εξαπλώθηκε µε γοργούς ρυθµούς. Όταν εδραιώθηκε πλέον στο χώρο της ήρθε η ώρα να διεκδικήσει τη θέση της στη διεθνή σκηνή. Ένα από τα δύσκολα σηµεία της πορείας της αποτέλεσε και η εµπλοκή στο Βιετνάµ. ΣΚΟΠΟΣ Σκοπός της εργασίας είναι, µέσω µίας κριτικής θεώρησης της γεωπολιτικής και στρατηγικής των ΗΠΑ πριν και κατά τον πόλεµο του Βιετνάµ, να εξαχθούν συµπεράσµατα για τους παράγοντες που επηρεάζουν την Αµερικανική εξωτερική πολιτική προκειµένου να αποτελέσουν στοιχεία που θα βοηθήσουν στην κατανόηση και ίσως εκµετάλλευση αυτών σε περιπτώσεις ενασχόλησης µε την πολιτική της χώρας. ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α - ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΝΕΞΑΡΤΗΣΙΑ ΣΤΗ ΙΕΘΝΗ ΣΚΗΝΗ Η πολιτική του δυτικού ηµισφαιρίου και ο αποµονωτισµός Η ανακήρυξη της ανεξαρτησίας της Αµερικής σήµανε ταυτόχρονα και την είσοδό της στο τοµέα των διεθνών σχέσεων. Όντας αποµονωµένη σε ένα σηµείο µακριά από τις Ευρωπαϊκές δυνάµεις, η χώρα, διακήρυξε αρχικά την ουδετερότητά της. εν δίστασε όµως να εφαρµόσει επεκτατική πολιτική στην ήπειρο της. 1 Επιπλέον, η µεγάλη απόσταση της χώρας από τις άλλες µεγάλες δυνάµεις πρόσφερε το αίσθηµα αποµονωτισµού και ο Τζορτζ Ουάσιγκτον, θεώρησε αφέλεια τη σύναψη συµµαχιών µε άλλες δυνάµεις. Η δε άποψη του, παρότι γεωπολιτικού χαρακτήρα, πήρε ηθική χροιά στον λαό της χώρας που έβλεπε τη Αµερική ως πρεσβεύουσα µιας πολιτικής ηθικών αξιών και συνεργασίας µε άλλα κράτη. Κινούµενος στο ίδιο πλαίσιο, ο Τόµας Τζέφερσον, διακήρυξε ένα σύστηµα ηθικής, για την συµπεριφορά των εθνών και έθεσε την Αµερική στη θέση ενός παγκόσµιου παραδείγµατος δηµοκρατικής διακυβέρνησης. 2 Στο µεταξύ, η χώρα, συνέχισε να επεκτείνεται σε όλο το πλάτος τη Βορείου Ηµισφαιρίου αφού µε δόγµα Μονρόε, το 1823, απαγόρεψε στις ευρωπαϊκές δυνάµεις να εµπλέκονται στις Αµερικανικές υποθέσεις (σε όλο δηλ. το υτικό

4 2 Ηµισφαίριο). Έτσι, το 1845, ο πρόεδρος Πολκ, ενσωµάτωσε το Τέξας. Επιπλέον, µετά το πόλεµο µε το Μεξικό το 1848, προσάρτησε την Καλιφόρνια και την περιοχή που περικλείει τη Νεβάδα, τη Γιούτα, το Νέο Μεξικό, την Αριζόνα και κοµµάτια του Κολοράντο και του Ουισκόνσιν καθώς και το Ρίο Γκράντε ενώ ο Άντριου Τζόνσον αγόρασε την Αλάσκα. Θίοντορ Ρούσβελτ και Γούντροου Ουίλσον Η χώρα συνέχισε να αναπτύσσεται και δεν ξέφυγε από τον πειρασµό να επιζητήσει µία παγκόσµια επιρροή κάτι που προσπάθησε ο Θίοντορ Ρούσβελτ. Ο Ρούσβελτ κατανοούσε την εξωτερική πολιτική µόνο µε όρους reason d état και power politics (πολιτική ισχύος) αφού πίστευε ότι αν τα συµφέροντα της χώρας συγκρούονταν µε άλλων κρατών, η Αµερική, θα έπρεπε να χρησιµοποιήσει την ισχύ της για να τα επιβάλλει. 3 Επίσης, ήταν οπαδός της ισορροπίας δυνάµεων ενώ διεκδικούσε για τη Αµερική το ρόλο του καθοριστή εξισορρόπησης της παγκόσµιας ισχύος. Επιπλέον, προχώρησε σε µία δήλωση που ονοµάστηκε συµπλήρωµα του δόγµατος Μονρόε (Roosevelt corollary) 4 η οποία χρησιµοποιήθηκε για να δικαιολογηθεί η παρέµβαση των ΗΠΑ στο δυτικό Ηµισφαίριο. Ο Πρόεδρος Γούντροου Ουίλσον από την άλλη, είναι ίσως ο σπουδαιότερος εκπρόσωπος του αµερικανικού ιδεαλισµού και ο πρόδροµος της σύγχρονης ιδεαλιστικής σκέψης στον κλάδο των διεθνών σχέσεων. Πίστευε ότι στις σχέσεις µεταξύ των κρατών θα έπρεπε να κυριαρχεί η ηθική και όχι η πολιτική ισχύος. Έθεσε έτσι, ως στόχο του, την εξάλειψη του εθνικού εγωισµού από τη διπλωµατική στάση των ΗΠΑ θεωρώντας ότι η δύναµή της βρισκόταν στη δύναµη των αρχών της. Συναφώς, διακήρυξε την αποστολή των Αµερικανών να καθοδηγήσουν, να διαφωτίσουν και να αποτελέσουν το καλό παράδειγµα για ελευθερία, δηµοκρατία ισότητα και οικουµενική ειρήνη. 5 Γεωπολιτικές επιρροές Πέραν όµως των ιδεαλιστικών επιρροών, η γεωπολιτική επίσης, στάθηκε σηµαντικός παράγων για τη διαµόρφωση της εξωτερικής πολιτικής των χωρών. Έτσι, για τις ΗΠΑ, ο Άλφρεντ Μάχαν διακήρυξε ότι η ανάπτυξη της θαλάσσιας ισχύος είναι αυτό που κάνει µία χώρα µεγάλη και ισχυρή. 6 Ο Άγγλος Μακίντερ

5 3 από την άλλη, επιχείρησε να καθορίσει τις στρατηγικές προκλήσεις της Μεγάλης Βρετανίας σχετικά µε την Ευρασία. Το περίφηµο απόφθεγµά του «όποιος ελέγχει την Ανατολική Ευρώπη ελέγχει τη Χέρτλαντ (Heartland), όποιος ελέγχει τη Heartland ελέγχει τον κόσµο νησί, όποιος ελέγχει τον κόσµο νησί ελέγχει τον κόσµο ολόκληρο» αποτέλεσε οδηγό για τη διαµόρφωση του χάρτη της Ευρώπης µετά τον πρώτο Παγκόσµιο πόλεµο. 7 Από την πλευρά της Γερµανίας, ο Καρλ Χάουσχοφερ εισήγαγε την ιδέα «ζωτικού χώρου» (Lebensraum), σύµφωνα µε την οποία, τα µεγάλα κράτη, πρέπει να επεκταθούν εδαφικά προκειµένου να εξασφαλίσουν τις αναγκαίες πρώτες ύλες. 8 Τέλος, ο Αµερικανός Νίκολας Σπάικµαν, διακήρυξε τη µειωµένη σηµασία που στην πραγµατικότητα είχε η Heartland σε σχέση µε τις περιοχές του εσωτερικού ηµικυκλίου που την περικλείει, τις οποίες, ονόµαζε Στεφάνη (Rimland). 9 Κριτική Ανάλυση Όπως έλεγε και ο Βίσµαρκ το µόνο σταθερό στην εξωτερική πολιτική είναι η γεωγραφία. Η γεωπολιτική έπαιξε σηµαντικότατο ρόλο στο διεθνές σύστηµα. Έτσι, οι απόψεις του Χάουσχοφερ, περί ζωτικού χώρου, αποτέλεσαν τη γεωπολιτική διάσταση της δράσης του Χίτλερ και κατά συνέπεια του Β Παγκοσµίου Πολέµου. Οι ΗΠΑ από τη µεριά τους θα κληρονοµούσαν τη γεωπολιτική θεώρηση των Βρετανών, µε το τέλος του Β Π. Π., ασπαζόµενοι τις δοξασίες του Μακίντερ όπως αυτές αναθεωρήθηκαν από τον Spyckman µε αποτέλεσµα να µετατρέψουν τη Rimland σε ζωτικό χώρο του ενδιαφέροντός τους. Σχετικά µε το Μάχαν, η επιρροή του διαφάνηκε από την εκπλήρωση των γεωπολιτικών του διακηρύξεων. 10 Όσον αφορά την υπερεπέκταση των ΗΠΑ, η ιδεαλιστική αναγωγή της σε πεπρωµένο του έθνους και θεία πρόνοια για τη χώρα 11 κάλυψε ακραιφνή συµφέροντα και realpolitik. Επιπλέον, η υπέρµετρη ιδεολογία και ρητορική του Ουίλσον, αν και αµφίβολη ως προς τις απώτερες προθέσεις της, 12 έµελε να γίνει σήµα κατατεθέν για κάθε πρόεδρο από εκεί και µετά. Η Αµερική, µέσω του ιδεαλισµού, µετατράπηκε από ένα φάρο που έπρεπε να βλέπουν οι άλλοι για να παραδειγµατίζονται σε µία σταυροφορία που θα επιχειρούσε να παγκοσµιοποιήσει τις αρχές του παραδείγµατος καταπολεµώντας το αίσθηµα του αποµονωτισµού 13.

6 4 Συνάµα όµως η ιδεολογία, έµεινε απαραίτητη επιθυµία του λαού, στην εξωτερική πολιτικής της χώρας. ΚΕΦΑΛΑΙΟ B - ΑΝΑΣΧΕΣΗ ΚΑΙ ΒΙΕΤΝΑΜ Η ανάσχεση, Τζορτζ Κέναν και Πωλ Νίτσε Με το τέλος του Β ΠΠ, στον οποίο ο Φραγκλίνος Ντ. Ρούσβελτ φαίνεται να επιδίωξε τη συµµετοχή της χώρας του, 14 η Στρατηγική των ΗΠΑ διαµορφώθηκε από τον διπλωµάτη Τζορτζ Κέναν. 15 Ο Κέναν, µέσω της ανάλυσης του, κατέληγε ότι το Σοβιετικό καθεστώς θα επιδίωκε µία παγκόσµια επέκταση της κοµουνιστικής ιδεολογίας του. Ως µακροπρόθεσµη, δεν θα διακινδύνευε µία βίαιη προώθηση των στόχων της φοβούµενη την πιθανότητα απώλειας των ήδη κεκτηµένων. Οπότε, θα οδηγούνταν σε συµβιβασµό κάθε φορά που θα έβρισκε σοβαρά εµπόδια στο δρόµο της. Συµπερασµατικά λοιπόν, η Αµερικανική πολιτική προς τη Σοβιετική απειλή θα «πρέπει να είναι µία µακροχρόνια, υποµονετική αλλά σθεναρή και άγρυπνη ανάσχεση των ρωσικών επεκτατικών τάσεων». Αποσκοπούσε έτσι στη συσσώρευση προβληµάτων στην Σοβιετική Ένωση που θα την οδηγούσαν σε µία απότοµη και βίαιη πτώση. 16 Μία δεύτερη εκδοχή της στρατηγικής της ανάσχεσης εκπονήθηκε το 1950 από τον Πώλ Νίτσε και έµεινε γνωστή ως NSC 68. Η διαφοροποίησή της µε αυτά που πρέσβευε ο Κέναν έγγειτε στο γεγονός ότι µεγιστοποιούσε την σοβιετική απειλή. εν έκανε ουσιαστικά ιεράρχηση στόχων και καλούσε για άµεση επέµβαση των ΗΠΑ σε οποιοδήποτε σηµείο του κόσµου καθώς θεωρούσε ότι, µια σοβιετική νίκη θα είχε σηµαντικές προεκτάσεις καθότι, θα κλόνιζε την αξιοπιστία και θα αποδυνάµωνε τις συµµαχίες των ΗΠΑ. Προκειµένου δε να πετύχει τους παγκόσµιους στόχους της, έκανε απαραίτητη τη στρατιωτική ισχύ, σε αντίθεση µε τον Κέναν που προσανατολιζόταν περισσότερο σε πολιτικό-οικονοµικά µέσα. 17 Η αρχή του Ψυχρού Πολέµου και η Πολιτική των Προέδρων Ο Τρούµαν ανέλαβε την προεδρία µετά το θάνατο του Ρούσβελτ στις 12 Απριλίου του Το Φεβρουάριο του 1946, ο Στάλιν, διακήρυξε τη δυνατότητα ενός νέου πολέµου ως αναπόφευκτη όσο συνεχίζει να υπάρχει καπιταλισµός. Λίγες µέρες αργότερα ο Τζορτζ Κέναν, έστειλε το τηλεγράφηµα του. Ακολούθησε,

7 5 το Σεπτέµβριο του 1946, η έκθεση Κλίφορντ Έλσευ η οποία παρουσίαζε τη Σοβιετική απειλή µε χρώµατα µελανότερα από αυτά του Κέναν. Αυτό που τελικά δραστηριοποίησε τις ΗΠΑ ήταν το µήνυµα της Μεγάλης Βρετανίας ότι θα αποσυρόταν από την Ελλάδα και την Τουρκία που οδήγησε στο δόγµα Τρούµαν. 18 Κατέληξε δε, στην εκπόνηση του Σχεδίου Μάρσαλ που εγκρίθηκε από το Κογκρέσο το Ο µετέπειτα αποκλεισµός του Βερολίνου, από τον Στάλιν, προκάλεσε έξαρση των φόβων της δυτικής Ευρώπης και είχε ως αποτέλεσµα τη σύσταση του ΝΑΤΟ την άνοιξη του Επιπρόσθετα, Ο Τρούµαν, λόγω της Κορέας, υιοθέτησε τις προτάσεις της NSC-68 και αύξησε τη βοήθεια του στη Γαλλία για την Ινδοκίνα µια κίνηση που αποτέλεσε την αρχή της εµπλοκής των Αµερικανών στο Βιετνάµ. 19 Ο αντικαταστάτης του Τρούµαν, Αϊζενχάουερ, κατέληξε στο δόγµα µαζικής ανταπόδοσης ή αντιποίνων (massive retaliation) που σήµαινε µαζική πυρηνική αντεπίθεση σε κάθε κίνηση Σοβιετικού επεκτατισµού επιδιώκοντας να καταστήσει, λόγω της σφοδρότητας των αντιποίνων, αδιανόητη κάθε σοβιετική κίνηση. 20 Εκτός των άλλων, ο Αϊζενχάουερ εµβάθυνε την εµπλοκή των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή υπογραµµίζοντας, µε την κρίση στο Σουέζ, την θέση της στον τρίτο κόσµο ως η φιλελεύθερη αντι-αποικιακή δύναµη. 21 Επίσης, ίδρυσε το 1959 την Κεντρική Συµµαχία - CENTO (Central Treaty Organization) 22 και το 1954, το Σύµφωνο Νοτιο-Ανατολικής Ασίας (SEATO - South East Treaty Organization) 23 Ο Κένεντι συµφωνούσε µε την NSC-68 θεωρούσε όµως ότι το δόγµα των µαζικών αντιποίνων ήταν ανεπαρκές καθώς δηµιουργούσε διλλήµατα του τύπου υποχώρηση ή πυρηνικός όλεθρος. Ως αποτέλεσµα, προώθησε την ιδέα της ευέλικτης ανταπόδοσης που σήµαινε αύξηση των συµβατικών δυνάµεων. Όσον αφορά την εµπλοκή στο Βιετνάµ, προέβη σε σύναψη συνθήκης ειρήνης µε το Λάος µε σκοπό να διατηρήσει η χώρα την ουδετερότητά της χωρίς όµως αποτέλεσµα. 24 Επίσης προσπάθησε, ανεπιτυχώς, µέσω εκσυγχρονιστικών εσωτερικών µεταρρυθµίσεων, να ξεπεραστούν οι ανεπάρκειες του καθεστώτος της χώρας και η κλίση προς τον κοµουνισµό. Έτσι, µε τη δολοφονία του, κληροδότησε στον Τζόνσον µια βαθιά δέσµευση στο Βιετνάµ.

8 6 Ο Λίντον Τζόνσον, µε το ψήφισµα του Τονκίν, πήρε συνταγµατική κάλυψη για τη στρατιωτική εµπλοκή στο Βιετνάµ, 25 και προχώρησε σε ενίσχυση των δυνάµεων του. Παράλληλα, προσπάθησε να λύσει το πρόβληµα µε κοινωνικές µεταρρυθµίσεις που δεν είχαν σχέση µε την πραγµατικότητα. Λόγω πολιτικών περιορισµών, 26 υιοθέτησε την στρατηγική της φθοράς που αδυνατούσε να φέρει αποτέλεσµα µε συνέπεια να φθείρετε η κοινή γνώµη των ΗΠΑ. 27 Για να αντιµετωπίσει την κρίση, ο Τζόνσον, δεσµεύτηκε στην κοινή γνώµη ότι το αίσιο τέλος είναι πολύ κοντά και ζήτησε απεγνωσµένα συµβιβασµό από την κοµουνιστική πλευρά. Όµως ο κοµουνιστής ηγέτης Χο Τσι Μινχ αρνήθηκε οποιαδήποτε διαπραγµάτευση και µε τη µάχη του Τετ 28 κατάφερε να κινητοποιήσει την αµερικανική κοινή γνώµη ενάντια στον Πρόεδρο Λίντον Τζόνσον και να πετύχει την απόσυρσή του. 29 Ο αντικαταστάτης του Νίξον, έχοντας ως συνεργάτη του το Χένρυ Κίσινγκερ, ακολούθησε µία Realpolitic βασισµένη σε όρους ισορροπίας δυνάµεων. 30 Ο Νίξον θέλησε να απεµπλακεί από το Βιετνάµ και υιοθέτησε την «βιετναµοποίηση» (Vietnamization) που είχε ως στόχο τη σταδιακή απόσυρση των Αµερικανικών δυνάµεων. 31 Παράλληλα, εκµεταλλευόµενος την γεωπολιτική σύγκρουση τη Κίνας µε τη Ρωσία, δήλωσε ότι οι ΗΠΑ θα υποστήριζαν την Κίνα σε περίπτωση Σοβιετικής επίθεσης 32 και πέτυχε την προσέγγιση των δύο πλευρών και την χαλάρωση της έντασης µε την ΕΣΣ. Μην έχοντας, πλέον, πολιτικούς περιορισµούς, αύξησε την ένταση των επιχειρήσεων που οδήγησαν σε ανακωχή την οποία ζήτησε το αδιάλλακτο ως τότε Β. Βιετνάµ. 33 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ ΚΡΙΤΙΚΗ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗ Γεωπολιτική και ανάσχεση. Η γεωπολιτική υπήρξε καθοριστικός παράγων για τη διαµόρφωση της εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ µε το τέλος του Β Π.Π. Ο Κέναν έδωσε τη στρατηγική της Αµερικής που αποσκοπούσε στην «ανάσχεση» της Σοβιετικής επέκτασης. Η στρατηγική αυτή βρήκε το χώρο δράσης της µέσα στη Γεωπολιτική διάσταση των απόψεων των Μακίντερ και Σπάικµαν. Ο ίδιος ο Κέναν προσδιόρισε το χώρο αυτό µιλώντας για επιδίωξη ισορροπίας δυνάµεων στο χώρο της Ευρασίας. 34 Η εναρµόνιση της εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ µε τη Γεωπολιτική

9 7 του Σπάικµαν και τη στρατηγική του Κέναν πιστοποιήθηκε µε τη προσπάθεια δηµιουργίας συµµαχιών που είχαν σκοπό να διασφαλίσουν τη Rimland. 35 Η διεξαγωγή δε της πλειονότητας των περιφερειακών συγκρούσεων στο συγκεκριµένο χώρο επιβεβαίωσε την αδιαπραγµάτευτη αξία του 36 και η στρατηγική ανάλυση του Μπρεζίνσκι τη διαχρονικότητά του. 37 Από την άλλη, Ο Κέναν, ως γνήσιος ρεαλιστής, έκανε γεωπολιτική ιεράρχηση των στόχων της στρατηγικής θέτοντας ζώνη υψίστης προτεραιότητας για τα συµφέροντα των ΗΠΑ που περιλάµβανε τη Μεγάλη Βρετανία τη Γερµανία- υτική Ευρώπη και την Ιαπωνία. 38 Ωστόσο, η γεωπολιτική ανάσχεση του Κέναν, κράτησε µόνο για δύο χρόνια, έως το τέλος του 1949 όταν µετατράπηκε σε µία παγκοσµίου διάστασης εµπλοκή µε τη NSC-68 του Νίτσε. Για την επιθετικότερη στροφή της εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ θεωρούνται ότι συντέλεσαν τρεις παράγοντες: 39 Η δοκιµή της πρώτης Σοβιετικής ατοµικής βόµβας τον Αύγουστο του 1949, η νίκη των κοµουνιστών του Μάο στην Κίνα και η έναρξη του πολέµου της Κορέας τον Ιούνιο του Ισορροπία υνάµεων Επιπρόσθετα, πέραν της γεωπολιτικής διάστασης και ανεξαρτήτως κάθε ιδεολογικού ισχυρισµού, µπορούµε να πούµε ότι το στήσιµο της µεταπολεµικής τάξης πραγµάτων έγινε πάνω στη βάση της ισορροπίας δυνάµεων (balance of power). Η θεωρία λέει ότι τα κράτη κάνουν συµµαχίες προκειµένου να αποφύγουν να κυριαρχηθούν από δυνατότερα κράτη. Η συµπεριφορά των κρατών θα είναι είτε να ισορροπήσουν µε µία αντίθετη συµµαχία (balancing behavior) ή να προσδεθούν στο άρµα του ισχυρού (bandwagoning behavior). Αναµένεται δε, ότι τα άλλα δυνατά κράτη θα συνασπιστούν για να εξοµαλύνουν την ανισορροπία που επιφέρει στο σύστηµα η ύπαρξη του ισχυρού (balancing behavior) 40 ή για να εξισορροπήσουν την απειλητικότερη δύναµη. 41 Στη µεταπολεµική τάξη λοιπόν, η κραταιά Αµερική αποτέλεσε τον ένα πόλο ενώ, η ΕΣΣ, συνιστούσε την στρατιωτική υπεροχή και συνάµα είχε την ιδεολογική διαφοροποίηση για τη διαµόρφωση του άλλου πόλου. Επιπρόσθετα, κατάφερε να αναπτύξει το δικό της πυρηνικό οπλοστάσιο και µάλιστα να επικρατήσει η άποψη ότι πέτυχε να αποκτήσει υπεροχή κάτι που έγινε γνωστό ως πυραυλικό χάσµα

10 8 (missile gap). Παράλληλα, µε την αύξηση ισχύος της ΕΣΣ, άρχισε να εµφανίζεται η απειλητική διάσταση που συνιστούσαν επιθετικές ενέργειες όπως η κρίση του Βερολίνου και ακόµα περισσότερο η εξάπλωση του κοµουνισµού. Ταυτόχρονα, η απειλή πήρε παγκόσµια διάσταση µέσω των δογµάτων και δοξασιών που αφόρισαν την εξάπλωσή της: Ο ΥΠΕΞ του Τρούµαν, Ντιν Άτσεσον, αντικατέστησε το Κέναν µε τον Νίτσε για να δηµιουργήσει την NSC 68 που δαιµόνιζε τις «άνευ προηγουµένου ηγεµονικές βλέψεις της ΕΣΣ» και καλούσε για επιθετική πολιτική. 42 Ο Τρούµαν εξίσωσε την δράση του κοµουνισµού στην Κορέα µε τη δράση του Χίτλερ. 43 Ο Αϊζενχάουερ συνέβαλε πολύ στην από- ιεράρχηση των στόχων της ανάσχεσης µε την «θεωρία ντόµινο» 44 Ο Κένεντι, ανήσυχος από φερόµενες προθέσεις του Χρουστσόφ, ανήγαγε την επέκταση του κοµουνισµού ως µέγιστη απειλή και κήρυξε τη δέσµευση των ΗΠΑ σε µία παγκόσµια αντικοµουνιστική σταυροφορία. 45 Ο Τζόνσον ασπαζόταν ουσιαστικά τις ίδιες ιδέες αφού δήλωνε ότι «η συνθηκολόγηση οπουδήποτε ενέχει τον κίνδυνο της ήττας παντού». 46 Παράλληλα οι συνεργάτες του Τρούµαν υποδαυλίζουν τον ένθερµο αντικοµουνισµό παρέχοντας χώρο στο Γερουσιαστή Μακάρθι που µε αυτό που έµεινε γνωστό ως Μακαρθισµός 47 δηµιουργεί µία υστερική κοµουνιστοφοβία στη χώρα, εξασφαλίζοντας την υποστήριξη της κοινής γνώµης. 48 Η ΕΣΣ αποτελεί το δυνατό και ταυτόχρονα απειλητικό πόλο και η θεωρία εξισορρόπησης δουλεύει ενώνοντας σε µία αντίπαλη συµµαχία τις ΗΠΑ µε τη Γερµανία τη Γαλλία και τη Μ. Βρετανία όλες δηλ. τις γεωπολιτικές προτεραιότητες του Κέναν. Επιµεληµένα δε, χρησιµοποιείται µια εύσχηµη ρητορική για να απεικονίσει την νέα τάξη πραγµάτων. Έτσι ανακηρύσσεται µία ισορροπία αρχών 49 (για να καλύψει µία ισορροπία δυνάµεων) που στολίζεται αµυντικά 50 ως στρατηγική αποτροπής 51 και, για να καµφθεί η απέχθεια που είχε η κοινή γνώµη για τις power politics, παρουσιάζεται το ΝΑΤΟ ως συµµαχία για τη διατήρηση της ειρήνης. 52 Ανισόρροπη Ισορροπία Εξετάζοντας ενδελεχώς την κατάσταση, διαφαίνεται µία προσπάθεια ενίσχυσης της απειλητικής διάστασης εντύπωσης χωρίς να στηρίζεται σε απόλυτα ρεαλιστική βάση. Έτσι, η θεωρία ντόµινο, που απειλούσε µε διαδοχική εξάπλωση,

11 9 έρχεται σε αντίθεση µε την πιο αποδεκτή θεωρία στο πεδίο των διεθνών σχέσεων όπως λέει ο Walt. 53 Ο πόλεµος της Κορέας που θεωρήθηκε ως σηµαντικός για τη στροφή του Τρούµαν στην NSC 68, επιβοηθήθηκε από τους ίδιους τους Αµερικανούς. 54 Στην οµιλία του Χρουστσόφ το 1961, που φέρεται να ανησύχησε τον Κένεντι, το κύριο νόηµα ήταν µία ένθερµη έκκληση για ειρηνική συνύπαρξη. 55 Από την αντίπαλη µεριά, ο Στάλιν, έκανε γεωπολιτική ιεράρχηση των στόχων και φέρετε ότι δεν είχε καµία πρόθεση να ξεκινήσει βίαιη επεκτατική πολιτική στην Ευρώπη. 56 Όσον αφορά τη δύναµη, µε όρους ισχύος, που φέρεται να είχε η ΕΣΣ µπορούµε να πούµε τα ακόλουθα: Η δύναµη των ΗΠΑ ήταν µεγαλύτερη από την αντίστοιχη της ΕΣΣ. 57 Ο Αϊζενχάουερ γνώριζε ότι, παρότι είχαν αναπτύξει πυρηνική τεχνολογία οι Ρώσοι, δεν ήταν σε θέση να τη χρησιµοποιήσουν ως στρατηγικό όπλο. 58 Ο ίδιος ο Κένεντι, παρότι φαινόταν ανήσυχος για το υποτιθέµενο missile gap, σιωπηλά παραδέχτηκε ότι το χάσµα υπήρχε αλλά ήταν προς όφελος της Αµερικής. 59 Στρατηγική και διεθνές περιβάλλον Εξετάζοντας τώρα την περίπτωση επιβολής των ΗΠΑ µε πολιτική ισχύος (power politics) και του αντίκτυπου που θα είχε µία τέτοια πολιτική µπορούµε να πούµε τα ακόλουθα: Η εξισορρόπηση δυνάµεων και η power politics ήταν στο απόγειο της στη Ευρώπη. 60 Η δε αλλαγή συµµαχιών για την εξοµάλυνση ανισορροπιών και την εξασφάλιση συµφερόντων ήταν ιδιαίτερα προσφιλής τακτική και µεγάλη απόδειξη για αυτό αποτελεί η συµµαχία του Στάλιν µε το Χίτλερ το 1939 και στη συνέχεια η µετατόπισή του στις Συµµαχικές δυνάµεις. Η επιβολή των ΗΠΑ λοιπόν µε power politics θα ήταν δυνατόν να συνασπίσει τις δυνάµεις της Γηραιάς Ηπείρου σε έναν αντι Αµερικανικό άξονα. 61 Ανώφελο να αναφέρουµε τις επιπτώσεις για την Αµερική στην ευόδωση µιας τέτοιας προοπτικής που συνένωνε, ουσιαστικά πλέον, ολόκληρη τη δυναµική της Ευρασίας σε έναν αντίπαλο συµµαχικό φορέα. 62 Έτσι, ο Άτσεσον µε τον Νίτσε εκπονούν την NSC 68 η οποία αρχικά είναι σε µειονεκτική θέση, ως προς την προοπτική αποδοχής της, λόγω του υπέρογκου κόστους που προϋποθέτει. 63 Παράλληλα ξεσπά η κρίση στην Κορέα. Ο Άτσεσον, θέλοντας να καθησυχάσει την Κίνα, δηλώνει ότι δεν τον

12 10 ενδιαφέρει η Κορέα. 64 Η Β. Κορέα ξεκινά τον πόλεµο µε τη Ν. Κορέα για την επανένωση. Η Αµερική αντιδρά, επιβεβαιώνοντας την κοµουνιστική απειλή και, η NSC 68 µπαίνει µε πλεονέκτηµα στο παιχνίδι. 65 Η Αµερική κερδίζει σχετικά εύκολα και η NSC 68 υποβαθµίζεται. 66 Η Αµερική, αγνοεί τις προειδοποιήσεις της Κίνας, 67 και συνεχίζει προέλαση στη Βόρειο Κορέα. Η Κίνα µπαίνει στον πόλεµο. Η NSC 68.. επιβεβαιώνεται.. και υπογράφεται. 68 Ο πόλεµος κλίνει µε σηµαντικά στρατηγικά οφέλη για την Αµερική 69 αφού δένει στρατιωτικά τη συµµαχία και συνεχίζει το δρόµο προς την πρωτοκαθεδρία. Οπότε δικαιολογούνται ίσως οι ενέργειες υπερδιόγκωσης της ΕΣΣ που έφερναν στη συµµαχία των ΗΠΑ τα άλλα κράτη καθώς και τα υπέρογκα έξοδα που καλούνταν να λάβει η χώρα µέσω της NSC Εξάλλου, ας µην ξεχνάµε ότι η ίδια η NSC 68 δηµιουργούσε απορίες για τη σκοπιµότητά της. 71 Επιπλέον η NSC 68 ήταν αυτή που οδηγούσε σε εµπλοκή στην Κορέα ενώ η εµπλοκή στην Κορέα οδηγούσε στην υπογραφή της NSC 68 και εξοµάλυνε, συν τοις άλλοις, την εσωτερική αντίδραση. 72 Στρατηγική, Ιδεολογία και αποµονωτισµός Πέραν όµως της αντιµετώπισης της διεθνούς σκηνής, µείζον θέµα αποτελούσε και το εσωτερικό περιβάλλον ( κοινή γνώµη) αφού, κάθε προσπάθεια εµπλοκής, µπορούσε να οδηγήσει σε αποµονωτισµό οπότε οι πολιτικοί έπρεπε να προσέχουν πως θα τη χειριστούν. 73 Από την άλλη, η έκβαση του Β ΠΠ θα διαµόρφωνε αυτεπάγγελτα την παγκόσµια σκηνή και η Αµερική δεν ήταν διατεθειµένη να µείνει έξω από το παιχνίδι. Ο Ρούσβελτ φαίνεται απέφυγε το αδιέξοδο λόγω του Περλ Χάρµπορ. 74 αφού «ο αποµονωτισµός ίσως χάθηκε για πολλούς στις στάχτες του Περλ Χάρµπορ». 75 Αντίστοιχα προβλήµατα φέρεται να είχε και ο Τρούµαν που έκανε δεκτή την NSC 68 µόνο όταν συγκεκριµένοι παράγοντες 76 διαµόρφωσαν την κοινή γνώµη για την παγκόσµιου χαρακτήρα εµπλοκή της Αµερικής. Συνεπακόλουθα, µερικοί από τους λόγους 77 που θεωρήθηκαν σηµαντικοί για την ήττα των ΗΠΑ στο Βιετνάµ ανάγονται καθαρά ίσως σε θέµατα ιδεαλισµού δηλαδή της κοινής γνώµης. Σηµαντικότερος είναι ίσως η σύναψη συνθήκης ειρήνης µε το Λάος από τον Κένεντι, που έγινε για να αποφύγει το εσωτερικό πολιτικό κόστος, 78 έναν πολιτικό περιορισµό που ασπάστηκε και ο Τζόνσον και οδήγησε στην αποτυχηµένη

13 11 Στρατηγική της Φθοράς. 79 Η επιρροή της κοινής γνώµης κρυσταλλώνεται ίσως σε µία ανάλυση της RAND για τον πόλεµο του Βιετνάµ 80 και η διαχρονικότητά της στο κληροδότηµα του οµώνυµου συνδρόµου (Vietnam Syndrome). 81. Σύνθεση και αποτελέσµατα Ιστορικά, εξετάζοντας την περίπτωση και τα συνολικά επακόλουθά της θα λέγαµε το εξής οξύµωρο. Οι ΗΠΑ κέρδισαν όλες τις σηµαντικές µάχες στο Βιετνάµ συνεπακόλουθα.. έχασαν τον πόλεµο.. Το οξύµωρο µας οδηγεί ακριβώς στη σηµασία της κοινής γνώµης. Η ιδεολογία έφερε πιθανόν τα προσκόµµατα και συναφώς την ήττα. Από την άλλη όµως, η ιδεολογία έκανε δυνατή την παγκόσµια εµπλοκή, και έδιωξε τον αποµονωτισµό. Επιπρόσθετα η ιδεολογική γραµµή του Νίτσε έφερε τις µη κοµουνιστικές χώρες, (που µοιραία αποτελούσαν το σύνολο των πιο δυνατών εκτός της ΕΣΣ ), σε µία πλευρά προϊδεάζοντας ίσως για το αποτέλεσµα της αντιπαράθεσης. Και βοήθησαν βέβαια σε αυτό και οι προσπάθειες της πολιτικής να αναδείξουν την ισχυρή και απειλητική διάσταση της ΕΣΣ. Η δε στροφή του Νίξον µε την καταστρατήγηση της ιδεολογικής γραµµής και το δόγµα του 82 έδειξε τον απώτερο στόχο της Αµερικανικής πολιτικής που παραπέµπει σε raison detat 83 Για καθαρό ιδεαλισµό βέβαια ούτε λόγος. Οι ιδέες της διακήρυξης της ανεξαρτησίας χάθηκαν στα συρτάρια του Λευκού Οίκου και µαζί και οι ελπίδες του Χο Τσι Μινχ όταν ζήτησε ανεξαρτησία της χώρας του 84 επικαλούµενος αυτές και τις Ουιλσονικές αρχές αυτοδιάθεσης. Η αντιαποικιοκρατική ιδεολογία του Αϊζενχάουερ, τσαλαπατήθηκε από την δικιά του θεωρία ντόµινο που επικράτησε µέσω µιας ανώτερης ιδέας του αντικοµουνισµού. Η ίδια η εµπλοκή στο Βιετνάµ αµέλησε τη βελτίωση των συνθηκών ζωής στη χώρα και επικεντρώθηκε στο στόχο της αξιοπιστίας της Αµερικής απέναντι στους συµµάχους της. 85 Ανεξάρτητα όµως αν ο ίδιος ο ιδεαλισµός δεν στάθηκε ικανός να ευοδώσει τις επιθυµίες των Βιετναµέζων για αυτοδιάθεση, ο υποκείµενος του ιδεαλισµού, δηλαδή η κοινή γνώµη, αποτέλεσε για αυτούς τον απώτερο ουσιαστικά στόχο. Έτσι όλες οι µεγάλες επιχειρήσεις τους, ενώ τακτικά ήταν αποτυχηµένες, έγιναν την χρονιά που θα γινόντουσαν εκλογές στις ΗΠΑ και πέτυχαν το στρατηγικό στόχο που ήταν η επίδραση της κοινής γνώµης. Σε τέτοιο βαθµό µάλιστα που, σε µία περίπτωση,

14 12 οδήγησαν στην πτώση ουσιαστικά του Προέδρου Τζόνσον. Συνεπακόλουθα, το πεδίο εκµετάλλευσης της εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ παρέχεται ακριβώς σε εκείνες τις πτυχές που παρουσιάζεται αδυναµία δηλαδή, στον επηρεασµό της κοινής γνώµης όπως έκανε το Βιετνάµ. Αυτό γίνεται µόνο µε ΨΕ και ΠΕ. ΣΥΝΟΨΗ-ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Αυτό που είναι σαφές είναι ότι η γεωπολιτική υπήρξε καθοριστική για τη διαµόρφωση της εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ και γενικότερα. Όπως φαίνεται επίσης, η realpolitik ήταν ο απώτερος στόχος της Αµερικανικής εξωτερικής πολιτικής. Η θεωρία δε, της ισορροπίας δυνάµεων, ήταν αυτή που χρησιµοποιήθηκε για το στήσιµο της µεταπολεµικής διεθνής τάξης. Όπως ακόµη φαίνεται από την παρούσα εργασία, η Αµερική, είχε ένα καθαρό σχέδιο για την αντιµετώπιση του Ψυχρού Πολέµου και για αυτό κέρδισε. Είχε επίσης και µία ξεκάθαρη γεωστρατηγική σκέψη που την οδήγησε να φέρει όλες τις σηµαντικές δυνάµεις µε το µέρος της και να διεκδικήσει την αντιπαράθεση µε πλεονέκτηµα. Έκδηλη είναι επίσης η επιρροή της κοινής γνώµης που έµελε να καθορίσει σηµαντικά τις επιλογές της εξωτερικής πολιτικής και της στρατηγικής. Συµπερασµατικά δε η καταφυγή σε ΠΕ και ΨΕ είναι αυτή που µπορεί και να επιφέρει κάποια αποτελέσµατα. Τέλος µπορούµε να δούµε δύο πράγµατα που θεωρήθηκαν σηµαντικά στην παρούσα ανάλυση και παραπέµπουν στην στρατηγική εκµετάλλευση της θεωρίας. Έτσι, η θεωρία του Άγγλου Μακίντερ προσκόλλησε την παγκόσµια σκηνή στην δυναµική της Ευρασίας και άφησε ανενόχλητη, στην άλλη άκρη του Ατλαντικού, την εξέλιξη και αναρρίχηση της Αµερικής στην πρωτοκαθεδρία. Επίσης, η θεωρία της ισορροπίας δυνάµεων, που χρησιµοποιήθηκε από τις ΗΠΑ για να αιτιολογήσει το στήσιµο της σκηνής του Ψυχρού πολέµου ρεαλιστικά µόνο ανισόρροπη µπορεί να χαρακτηριστεί. Οπως είδαµε στην ανάλυση, συνένωσε όλες τις υπόλοιπες µεγάλες δυνάµεις σε έναν συνασπισµό και στήθηκε τόσο έξυπνα, ώστε έφερε µε το τέλος της, µόνο µία από αυτές στην πρωτοκαθεδρία. Αυτό, πράγµατι, είναι υψηλή στρατηγική.

15 13 Υποσηµειώσεις 1 Έτσι, το 1794 προχώρησε σε οριοθέτηση των συνόρων µε τον Καναδά και τη Φλόριντα υπέρ της Αµερικής και το 1803 αγόρασε τη Λουιζιάνα από τους Γάλλους η οποία, λόγω της µη οριοθέτησή της, έδωσε το δικαίωµα για διεκδικήσεις επί των Ισπανικών εδαφών στη Φλόριντα και στο Τέξας δες Χένρι Κίσσιντζερ «ιπλωµατία» Νέα Σύνορα Α.Α. Λιβάνη σελ ες Χένρι Κίσσιντζερ «ιπλωµατία» Νέα Σύνορα Α.Α. Λιβάνη σελ Χένρι Κίσσιντζερ «ιπλωµατία» Νέα Σύνορα Α.Α. Λιβάνη σελ.45 4 Σύµφωνα µε την δήλωσή του, οι ΗΠΑ, σε περιπτώσεις αδικοπραγιών ή ανικανότητας «στην Λατινική Αµερική, µπορεί να υποχρεωθούν έστω και.. απρόθυµα να αστυνοµεύσουν την κατάσταση». ες Charles A Kupchan «The End of The American Era» Alfred A. Knopf New York 2003 σελ Παναγιώτης Ήφαιστος «Αµερικανική Εξωτερική Πολιτική από την Ιδεαλιστική Αθωότητα στο Πεπρωµένο του Έθνους» Εκδόσεις Οδυσσέας 1994 σελ Σε στρατηγικές του αναλύσεις πρότεινε την κατάληψη της Χαβάης, τον έλεγχο της Καραϊβικής, τη δηµιουργία διώρυγας που να συνδέει τον Ατλαντικό µε τον Ειρηνικό ωκεανό, τη διατήρηση του πολέµου µακριά από τις ακτές της Αµερικής και τη δηµιουργία συµµαχιών για την αποτροπή εξωτερικών κινδύνων. ες Ahmet Davutoglu «The Clash of Interests: An Explanation of The World (Dis)Order» Jurnal of International Affairs December 1997-February 1998 Volume II- Number 4 σελ. 2 7 Ως αποτέλεσµα, οι Συµµαχικές υνάµεις δηµιούργησαν buffer states για να διαχωρίσουν τη Γερµανία από τη Ρωσία και να διατηρήσουν τη Γερµανία µακριά από την Ανατολική Ευρώπη και τη Heartland προκειµένου να αποκλείσουν να αποκλείσουν την προοπτική παγκόσµιας κυριαρχίας δες Ahmet Davutoglu «The Clash of Interests: An Explanation of The World (Dis)Order» Jurnal of International Affairs December 1997-February 1998 Volume II- Number 4 σελ. 3 8 ες Κωνσταντίνος Κολιόπουλος «Η Στρατηγική Σκέψη από την Αρχαιότητα έως σήµερα» Εκδόσεις Ποιότητα 2008 σελ Παραφράζοντας µάλιστα το αξίωµα του Μακίντερ, δήλωσε ότι «όποιος ελέγχει τη Rimland εξουσιάζει την Ευρασία, όποιος εξουσιάζει την Ευρασία, ελέγχει την τύχη του κόσµου» δες Κωνσταντίνος Κολιόπουλος «Η Στρατηγική Σκέψη από την Αρχαιότητα έως σήµερα» Εκδόσεις Ποιότητα 2008 σελ Επιπλέον, σε επαλήθευση των προτρέψεων του για τη θαλάσσια ισχύ, την εποχή του Χάρισον, το 1893, ο στόλος της χώρας από δέκατος έβδοµος στον κόσµο έγινε 7 ος δες Charles A Kupchan «The End of The American Era» Alfred A. Knopf New York 2003 σελ 173. Έφτασε δε εποχή του Ρούσβελτ να υστερεί σε ισχύ µόνο από αυτόν της Μ. Βρετανίας δες Παναγιώτης Ήφαιστος «Αµερικανική Εξωτερική Πολιτική από την Ιδεαλιστική Αθωότητα στο Πεπρωµένο του Έθνους» Εκδόσεις Οδυσσέας 1994 σελ Ένας χαρακτηρισµός που αποδίδεται στον Άνταµς (John Quincy Adams) που ανήγαγε την εξάπλωση των ΗΠΑ σε όλη τη Β. Αµερικανική Ήπειρο σε νόµο της φύσης και ένα δικαίωµα «που έδωσε η θεία πρόνοια για να πραγµατοποιήσουµε το µεγάλο πείραµα της ελευθερίας και οµοσπονδιακής αυτοκυβέρνησης» αφού «µία µη γήινη δύναµη.. επέλεξε τη χώρα µας ως µοντέλο και πόλο έλξης για όλα τα έθνη του κόσµου». ες Παναγιώτης Ήφαιστος «Αµερικανική Εξωτερική Πολιτική από την Ιδεαλιστική Αθωότητα στο Πεπρωµένο του Έθνους» Εκδόσεις Οδυσσέας 1994 σελ Όπως λέει ο Carr αφού βοµβάρδισε για τα καλά τη Βέρα Κρούζ ο Ουίλσον βεβαίωσε τον κόσµο ότι οι ΗΠΑ πήγαν στο Μεξικό «..για να εξυπηρετήσουν το ανθρώπινο είδος» δες Edward Η Carr «The Twenty Years' Crisis, » London: Macraillan, nd Ed. σελ Αφορά αποµονωτισµό από την θεωρούµενη σκληρή power politics της Ευρώπης και του υπόλοιπου κόσµου πλην της Αµερικανικής ηπείρου. Πράγµατι, οι κτήσεις δείχνουν ότι η επέκταση της χώρας, έως και το Α Παγκόσµιο Πόλεµο, έγινε µε γοργούς ρυθµούς και µεγάλη ένταση αφού σε κάποιες περιπτώσεις σε θητεία ενός µόνο προέδρου η έκταση της χώρας διπλασιάστηκε.

16 14 Παρόλα αυτά, δεν δηµιουργήθηκε θέµα αποµονωτισµού γιατί, εντέχνως θα λέγαµε, µέσω των διακηρύξεων αλλά και προφανώς µέσω της αποδοχής του δόγµατος Τρούµαν, η κοινή γνώµη, θεώρησε την επέκταση ως µία εσωτερική υπόθεση. Όπως έλεγε το περιοδικό Fortune «δυστυχώς για τις απόψεις που διδάσκουµε..[η Αµερική]... µε σκληρή βία άρπαξε περισσότερα τετραγωνικά µίλια της Γης από οποιοδήποτε άλλο» δες Παναγιώτης Ήφαιστος «Αµερικανική Εξωτερική Πολιτική από την Ιδεαλιστική Αθωότητα στο Πεπρωµένο του Έθνους» Εκδόσεις Οδυσσέας 1994 σελ δες Γεώργιος Γεωργαλάς «Πως Θεµελιώθηκε η Pax Americana A Τόµος Φρ. Ντ. Ρούσβελτ: ο Χαµογελαστός Χίτλερ» Νέα Θέσις σελ , 419,440. Επίσης, όπως λέει ο Κίσινγκερ: ο Ρούσβελτ έσπρωξε στον πόλεµο την Αµερική µε ένα όχι και τόσο ειλικρινές πρόσχηµα...η απόφαση εµπλοκής βασίστηκε σε παράγοντες που ήταν ολότελα άσχετοι µε άµεσα γεγονότα... έγινε δε γιατί η Αµερική.. δεν θα ανεχόταν µία γερµανική νίκη τη δεκαετία του 40. δες Χένρι Κίσσιντζερ «ιπλωµατία» Νέα Σύνορα Α.Α. Λιβάνη σελ Ο Κέναν, ως διπλωµατικός υπάλληλος στην Μόσχα, έστειλε στη χώρα του, στις 22 Φεβρουαρίου του 1946, το τηλεγράφηµα #511, το περίφηµο long telegram, στο οποίο ανέπτυσσε τις απόψεις του για την αντιµετώπιση των προκλήσεων της Σοβιετικής Ένωσης δες Charles A Kupchan «The End of The American Era» Alfred A. Knopf New York 2003 σελ Χαράλαµπος Παπασωτηρίου «Αµερικανικό Πολιτικό σύστηµα και Εξωτερική Πολιτική » Εκδόσεις Ποιότητα 2002 σελ Χαράλαµπος Παπασωτηρίου «Αµερικανικό Πολιτικό σύστηµα και Εξωτερική Πολιτική » Εκδόσεις Ποιότητα 2002 σελ Στην οµιλία του στο κογκρέσο το Μάρτιο του 1947, ο Τρούµαν, µιλώντας µε ιδεολογικούς όρους, παρουσίασε µε µελανά χρώµατα την απειλή που συνιστούσε η Σοβιετική ένωση στην επιδίωξή της να διασπείρει την κοµουνιστική ιδεολογία. Κήρυξε έτσι την υποστήριξη, από µέρους των ΗΠΑ, «όλων των λαών που αντιστέκονται στην επιχειρούµενη υπόταξή τους µέσω οπλισµένων µειοψηφιών ή εξωτερικών πιέσεων από άλλους». ες George Tindall David Emory «America» W.W. Norton & Company, Inc 2000 σελ Ο Τρούµαν πιστεύοντας ότι η εισβολή στη Νότιο Κορέα σχεδιάστηκε από τον Στάλιν και αποτελούσε µία παραπλάνηση (diversion) προκειµένου να εισχωρήσει στη υτική Ευρώπη, αποκρίθηκε µε δύο αποφάσεις που είχαν βαθιές συνέπειες: Προχώρησε σε αύξηση των Αµερικανικών δυνάµεων στο ΝΑΤΟ που έφθασαν το 1952, τις άνδρες (τριπλάσιοι από ότι το 1950). Ταυτόχρονα αύξησε τη βοήθεια του στη Γαλλία για την Ινδοκίνα δηµιουργώντας το military Assistance Advisory Group for Indochina. George Tindall David Emory «America» W.W. Norton & Company, Inc 2000 σελ Ο Αιζενχάουερ θεωρούσε ότι οι µεγάλες αµυντικές δαπάνες που προϋπόθετε η NSC-68 µπορούσαν να υπονοµεύσουν την οικονοµική ανάπτυξη της χώρας για αυτό προτίµησε την χρήση των πυρηνικών όπλων. ες A Cross Of Iron: Harry S. Truman And The Origins Of The National Security State Michael J. Hogan CAMBRIDGE UNIVERSITY PRESS 1998 σελ Επέβαλε στις Γαλλία και Αγγλία να αποσυρθούν από το Σουέζ κατά την οµώνυµη κρίση δες Monte Palmer «The Politics of The Middle East» F.E. Peacock Publishers, Inc 2002 σελ Ίδρυσε αρχικά το σύµφωνο της Βαγδάτης που µε την αποχώρηση του Ιράκ το 1959 µετονοµάστηκε σε Κεντρική Συµµαχία - CENTO Από τις χώρες της Μ. Ανατολής περιελάµβανε την Τουρκία, το Ιράν και το Πακιστάν. ες David W. Lesch «The Middle East And The United States» Westview Press 2003 σελ Περιελάµβανε (εκτός των ΗΠΑ, Αγγλίας, Γαλλίας) το Πακιστάν τη Ν. Ζηλανδία, την Αυστραλία και τις Φιλιππίνες. Με ξεχωριστό πρωτόκολλο, επέκτεινε την προστασία του στο Λάος την Καµπότζη και το Ν. Βιετνάµ. 24 Μία συµφωνία ανούσια τελικά αφού το Β. Βιετνάµ έθεσε υπό έµµεσο έλεγχο το Λάος και συνέχισε τη χρήση του µονοπατιού εφοδιασµού γνωστό ως µονοπάτι Χο Τσι Μινχ, που χρησιµοποιούσε για να εφοδιάζει τους αντάρτες του Νότιου Βιετνάµ (Βιετκόνγκ).. Ο Κένεντι γνώριζε ότι η συµφωνία δεν θα σταµατούσε το Βιετνάµ αλλά την ήθελε για να αποφύγει διεθνές ή εσωτερικό πολιτικό κόστος δες Χαράλαµπος Παπασωτηρίου «Αµερικανικό Πολιτικό σύστηµα και Εξωτερική Πολιτική » Εκδόσεις Ποιότητα 2002 σελ

17 15 25 Τον Αύγουστο του εκλογικού έτους 1964 έγινε επίθεση από Βόρειο Βιετναµέζικες δυνάµεις εναντίον ενός αµερικανικού πλοίου στον κόλπο του Τονκίν,. Η κυβέρνηση Τζόνσον ζήτησε και πήρε ως ήταν φυσικό ψήφισµα του Κογκρέσου για αντίποινα. ο Τζόνσον χρησιµοποίησε ως συνταγµατική κάλυψη για τη στρατιωτική εµπλοκή στο Βιετνάµ, χωρίς νέα τοποθέτηση του Κογκρέσου και έχοντας εξαπατήσει ουσιαστικά κογκρέσο και κοινή γνώµη ως προς την ακρίβεια των γεγονότων που οδήγησαν στο ψήφισµα. 26 Θέλοντας να αποφύγει την εµπλοκή της Κίνας ή και της ΕΣΣ ο Τζόνσον περιόρισε τις επιλογές του διοικητή των Αµερικανικών δυνάµεων στρατηγού Ουεστµόρλαντ που υιοθέτησε τη στρατηγική της φθοράς (War of attrition). Η στρατηγική δεν είχε τα αναµενόµενα αποτελέσµατα καθότι ο εχθρός χρησιµοποιούσε την τακτική του ανταρτοπόλεµου και ήταν δύσκολη η ανοιχτή αντιπαράθεση σε πεδίο µάχης που θα µπορούσε να επιφέρει µεγάλες φθορές. Ως αποτέλεσµα ζητούνταν συνέχεια ενισχύσεις που αύξησαν τις δυνάµεις των ΗΠΑ στις στις αρχές του δες Χένρι Κίσσιντζερ «ιπλωµατία» Νέα Σύνορα Α.Α. Λιβάνη σελ επίσης Παπασωτηρίου οπ. αν. σελ Μεγάλες συµβατικές µάχες έγιναν µόνον το φθινόπωρο του 1965 όταν οι δυνάµεις του Β. Βιετνάµ προσπάθησαν να κατακτήσουν επαρχίες και πόλεις οπότε επέστησαν συντριπτικές ήττες από τους Αµερικάνους 27 Έτσι, ενώ το 1965 το 83% των Αµερικανών υποστήριζε τους αεροπορικούς βοµβαρδισµούς στο Β. Βιετνάµ, στα µέσα του 1966, η υποστήριξη της πολιτικής του Τζόνσον στο Βιετνάµ έπεσε στο 41% και, στα µέσα του 1967, το ποσοστό που διαφωνούσε πλέον µε την πολιτική του στο Βιετνάµ έφτασε το 67%. Χαράλαµπος Παπασωτηρίου «Αµερικανικό Πολιτικό σύστηµα και Εξωτερική Πολιτική » Εκδόσεις Ποιότητα 2002 σελ Στις 31 Ιανουαρίου 1968, κατά τη βιετναµέζικη πρωτοχρονιά «Τετ», το Β. Βιετνάµ εξαπέλυσε τη µεγαλύτερη επίθεσή από την έναρξη του πολέµου. Από στρατιωτικής πλευράς η επιχείρηση ήταν αποτυχηµένη 29. Ο Τζόνσον, διαβλέποντας πλέον τις εξελίξεις, σε τηλεοπτικό του διάγγελµα στις 31 Μαρτίου 1968, ανήγγειλε την µονοµερή αποκλιµάκωση των Αµερικανικών επιχειρήσεων και ταυτόχρονα την απόσυρση της υποψηφιότητάς του για Πρόεδρος δες Χαράλαµπος Παπασωτηρίου «Αµερικανικό Πολιτικό σύστηµα και Εξωτερική Πολιτική » Εκδόσεις Ποιότητα 2002 σελ Θεωρούσε δε και διακήρυττε σε συνεντεύξεις του ότι η ισορροπία δυνάµεων είναι η µόνη που επιφέρει ειρήνη. Συνεπακόλουθα, θεωρούσε αποδεκτή και απαραίτητη την ύπαρξη ισχυρής Ρωσίας, Κίνας, Ευρώπης και Ιαπωνίας προκειµένου να αντισταθµίζει και να εξισορροπεί η µία την άλλη επιτρέποντας την επικράτηση ενός ασφαλέστερου κόσµου δες Χαράλαµπος Παπασωτηρίου «Αµερικανικό Πολιτικό σύστηµα και Εξωτερική Πολιτική » Εκδόσεις Ποιότητα 2002 σελ Ως αποτέλεσµα οι Αµερικανικές χερσαίες δυνάµεις µειώθηκαν από στα µέσα του 1969 σε το Νοέµβριο του 1972 Χαράλαµπος Παπασωτηρίου «Αµερικανικό Πολιτικό σύστηµα και Εξωτερική Πολιτική » Εκδόσεις Ποιότητα 2002 σελ Η Κίνα φοβόταν τον Ρωσικό επεκτατισµό κάτι στο οποίο συνέτεινε η προσάρτηση κινεζικών εδαφών στη Γιάλτα από τον Στάλιν ως αντάλλαγµα για τον πόλεµο ενάντια της Ιαπωνίας. Αποτέλεσµα της γεωπολιτικής σύγκρουσης ήταν η ανταλλαγή πυρών το 1969 και η συγκέντρωση µεγάλων σοβιετικών δυνάµεων στα σινοσοβιετικά σύνορα κάτι που έκανε τον Νίξον να µην αποκλείει το ενδεχόµενο µαζικής Σοβιετικής εισβολής στην Κίνα δες Χένρι Κίσσιντζερ «ιπλωµατία» Νέα Σύνορα Α.Α. Λιβάνη σελ Το Βιετνάµ προηγουµένως εκδήλωσε µία νέα µεγάλη επίθεση στις 30 Μαρτίου του 1972 που έγινε γνωστή ως επίθεση του Πάσχα. Η επίθεση δεν είχε τα αναµενόµενα αποτελέσµατα καθώς επέφερε µεγάλες απώλειες στην κοµουνιστική πλευρά. δες Χένρι Κίσσιντζερ «ιπλωµατία» Νέα Σύνορα Α.Α. Λιβάνη σελ επίσης Παπασωτηρίου σελ Οταν δήλωνε ότι αποτελεί «ζωτικής σηµασίας για εµάς... να µη κυριαρχήσει µία ηπειρωτική χερσαία δύναµη στην Ευρασιατική µάζα» και έθετε ως στόχο των Αµερικανών τη «διατήρηση της ισορροπίας µεταξύ των δυνάµεων της ενδοχώρας ώστε καµία από αυτές να µην επιφέρει την καθυπόταξη των άλλων.. και προχωρήσει.. σε υπερπόντιο επεκτατισµό εχθρικό προς εµάς» Χαράλαµπος Παπασωτηρίου «Αµερικανικό Πολιτικό σύστηµα και Εξωτερική Πολιτική » Εκδόσεις Ποιότητα 2002 σελ. 34

18 16 35 Έτσι προωθήθηκαν η σύσταση του ΝΑΤΟ από τη Νορβηγία ως την Τουρκία, του CENTO από την Τουρκία ως το Πακιστάν και του SEATO από το Πακιστάν έως την Νέα Ζηλανδία και τις Φιλιππίνες 36 Από το σύνολο των συγκρούσεων, στη χρονική διάρκεια του Ψυχρού Πολέµου, το 60% διεξήχθη στην Rimland. Από τις υπόλοιπες, το 32% αφορά συγκρούσεις στην Αµερικανική Ήπειρο και το 8% την Αφρικανική Ήπειρο. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι η εισβολή στην Κύπρο το 1974 και ο Ελληνικός εµφύλιος εντάσσονται στο εύρος των γεωπολιτικών προτεραιοτήτων των ΗΠΑ για τον έλεγχο της Rimland δες Ahmet Davutoglu «The Clash of Interests: An Explanation of The World (Dis)Order» Jurnal of International Affairs December 1997-February 1998 Volume II- Number 4 σελ Όπως αναφέρει ο Μπρεζίνσκι, η Ευρασία, συνεχίζει (και µετά την πτώση της ΕΣΣ ) να απασχολεί ως ο τόπος που δύναται να αναδείξει ή να γεννήσει τον αντίπαλο των ΗΠΑ στη διεκδίκηση της πρωτοκαθεδρίας, οπότε, πρέπει να υπάρχει συνεχή επαγρύπνηση µε τις γεωπολιτικές ανακατατάξεις στην περιοχή δες Zbigniew Brzezinski «Η Μεγάλη Σκακιέρα» Εκδόσεις Νέα Σύνορα Α.Α. Λιβάνη σελ Ως επόµενη προτεραιότητα ανήγαγε το βόρειο µισό του Ατλαντικού, τη Μέση Ανατολή µέχρι το Ιράν και τις Φιλιππίνες. Θεωρούσε ότι δεν πρέπει οι ΗΠΑ να ασχολούνται µε οποιοδήποτε µέρος του πλανήτη και συνιστούσε την υλοποίηση της στρατηγικής της ανάσχεσης µε µη στρατιωτικά µέσα δες Χαράλαµπος Παπασωτηρίου «Αµερικανικό Πολιτικό σύστηµα και Εξωτερική Πολιτική » Εκδόσεις Ποιότητα 2002 σελ ες Charles A Kupchan «The End of The American Era» Alfred A. Knopf New York 2003 σελ δες Kenneth Waltz «Theory of International Politics» Reading Mass. Addison Wesley 1979 chapter 6. Επίσης Hans J. Morgenthau «Politics Among Nations» Alfred A. Knopf 1978 Part IV 41 Ο Walt προκειµένου να επεξηγήσει το δυτικό συνασπισµό που συνένωσε ουσιαστικά τις µεγαλύτερες δυνάµεις της εποχής, υποστήριξε ότι η διακρατική συµπεριφορά τείνει να εξισορροπήσει την απειλητικότερη δύναµη και όχι την ισχυρότερη. δες Stephen M. Walt «Alliance Formation and the Balance of World Power» International Security, Spring 1985 Vol. 9, No 4 σελ ες Michael J. Hogan «A Cross Of Iron: Harry S. Truman And The Origins Of The National Security State » CAMBRIDGE UNIVERSITY PRESS 1998 σελ Robert Jervis «Perceptions and Misperceptions in International Politics» Princeton 1976 σελ Θεωρούσε ότι η πτώση µία από τις χώρες της Ν. Ανατολικής Ασίας θα οδηγούσε σε πτώση όλων στον κοµουνισµό δες Graham Evans and Jeffrey Newham «The Penguin Dictionary Of International Relations» PENGUIN BOOKS 1998 σελ δες Χαράλαµπος Παπασωτηρίου «Αµερικανικό Πολιτικό σύστηµα και Εξωτερική Πολιτική » Εκδόσεις Ποιότητα 2002 σελ σελ οπ. αν. σελ Για το Μακαρθισµό δες George Tindall David Emory «America» W.W. Norton & Company, Inc 2000 σελ δες επίσης Χαράλαµπος Παπασωτηρίου «Αµερικανικό Πολιτικό σύστηµα και Εξωτερική Πολιτική » Εκδόσεις Ποιότητα 2002 σελ Charles A Kupchan «The End of The American Era» Alfred A. Knopf New York 2003 σελ Χένρι Κίσσιντζερ «ιπλωµατία» Νέα Σύνορα Α.Α. Λιβάνη σελ Η αποτροπή ως στρατιωτικό δόγµα θεωρητικά υιοθετείται από χώρες που απειλούνται και έχουν υποδεέστερη δυναµικότητα από αυτόν που τις απειλεί. ες Barry Posen «The Sources of Military Doctrine» Cornell 1984 σελ Η στρατηγική αποδίδεται στον ΥΠΕΞ του Αϊζενχάουερ, Ντάλλες δες George Tindall David Emory «America» W.W. Norton & Company, Inc 2000 σελ Αναφέρεται ότι το ατλαντικό σύµφωνο χαρακτηριζόταν από το υπουργείο εξωτερικών όχι ως µία στρατιωτική συµµαχία αλλά µία συµµαχία κατά του πολέµου. Όπως χαρακτηριστικά λέει ο Κίσινγκερ «κανένας τελειόφοιτος στο µάθηµα της ιστορίας δεν θα περνούσε µε µία τέτοια ανάλυση» Χένρι Κίσσιντζερ «ιπλωµατία» Νέα Σύνορα Α.Α. Λιβάνη σελ Εννοεί προφανώς ότι λόγω της τάσης εξισορρόπησης είναι απίθανη η συνέχεια του ντόµινο δες Stephen M. Walt «Alliance Formation and the Balance of World Power» International Security, Spring 1985 Vol. 9, No 4 σελ. 16

19 17 54 Ο Ντιν Άτσεσον σε οµιλία του τον Ιαν 1950 είπε ότι η Ν. Κορέα δεν αποτελεί εθνικό συµφέρον. Η δήλωση αυτή έκανε το ηγέτη της Β. Κορέας να ξεκινήσει επιχείρηση επανένωσης της χώρας και η Κορέα «έγινε.. ζωτικό συµφέρον [των ΗΠΑ] σε µία νύχτα όταν επιτέθηκαν οι κοµουνιστικές δυνάµεις του βορά».andrew F. Krepinevich, Jr «The Army and Vietnam» THE JOHNS HOPKINS UNIVERSITY PRESS 1988 σελ Αγνοώντας την έκκληση του Σοβιετικού ηγέτη για τερµατισµό του Ψυχρού Πολέµου, ο Κένεντι, διάβασε, στην πρώτη συνέλευση του Συµβουλίου Ασφαλείας, µόνο τα αποσπάσµατα που αφορούσαν µια γενικότερη αναφορά υποστήριξης για τα εθνικοαπελευθερωτικά κινήµατα, επιµένοντας να υπάρξει ισχυρή Αµερικανική αντίδραση δες Marilyn B. Young «Οι Πόλεµοι του Βιετνάµ » ΕΚ ΟΣΕΙΣ Ο ΥΣΣΕΑΣ 2008 σελ Επιπλέον ο Στάλιν και θεωρούσε τις χώρες του Τρίτου Κόσµου ως χαµηλής προτεραιότητας οπότε οι ΗΠΑ ενεπλάκησαν στις χώρες αυτές, ενάντια στους αντιαποικιακούς αγώνες, για να αναχαιτίσουν µία Σοβιετική απειλή που στην πραγµατικότητα δεν υπήρχε δες Χαράλαµπος Παπασωτηρίου «Αµερικανικό Πολιτικό σύστηµα και Εξωτερική Πολιτική » Εκδόσεις Ποιότητα 2002 σελ.51, Ήταν δε πολύ µεγαλύτερη στην αρχή της µεταπολεµικής περιόδου που είχαν και το µονοπώλιο της ατοµικής βόµβας. Το 1940, σε οικονοµικά µεγέθη, η Αµερική ήταν 2,5 φορές µεγαλύτερη από την ΕΣΣ ενώ το 1951 η αναλογία ανέβηκε πάνω από 3,3 και το 1960 ήταν 2,81. Αυτό σηµαίνει ότι για να αντισταθµίζει τις αµυντικές δαπάνες των ΗΠΑ, η ΕΣΣ έπρεπε να επενδύει το τριπλάσιο σχεδόν ποσοστό των πόρων της! δες Stephen D. Krasner «State Power and the Structure of International Trade» World Politics, Vol. 28, No. 3. (Apr., 1976), σελ.334 και APPENDIX πίνακας Ι.3 Επίσης, στην έρευνά του το 1985, ο Walt, δείχνει µία αναλογία 3 προς 1 στα οικονοµικά µεγέθη, υπέρ των ΗΠΑ, και µία ελαφρά υπεροχή στα έξοδα για την άµυνα. ες Stephen M. Walt «Alliance Formation and the Balance of World Power» International Security, Spring 1985 Vol. 9, No 4 σελ. 34, και πίνακες στις σελ ες Χαράλαµπος Παπασωτηρίου «Αµερικανικό Πολιτικό σύστηµα και Εξωτερική Πολιτική » Εκδόσεις Ποιότητα 2002 σελ δες Graham Evans and Jeffrey Newham «The Penguin Dictionary Of International Relations» PENGUIN BOOKS 1998 σελ Κάτι που αναδεικνύει περίτρανα ο αφορισµός της πρακτικής από τους Αµερικανούς. Όπως λέει ο Κίσινγκερ, ανακοινώθηκε ο θάνατος της ισορροπίας δυνάµεων και σχηµατίστηκε µε τη βοήθεια του ΟΗΕ το στοιχείο της υπεροχής ισχύος για την ειρήνη. Χένρι Κίσσιντζερ «ιπλωµατία» Νέα Σύνορα Α.Α. Λιβάνη σελ Μια προοπτική που επαυξάνεται λαµβάνοντας υπόψη την ιδιαίτερη καχυποψία που επικρατούσε στις σχέσεις µεταξύ των κρατών της εποχής. Επίσης, κατά τη περίοδο του Αϊζενχάουερ τόσο αυτός όσο και ο Ντάλλες φοβόντουσαν µία προσπάθεια µείωσης αµυντικού προϋπολογισµού ότι θα έσπαγε την ισορροπία δυνάµεων γιατί θα προκαλούσε µετατόπιση των ηγετών κρατών προς τη Σοβιετική Ένωση. Αυτό µε τη σειρά του θα προκαλούσε περισσότερα έξοδα για την άµυνα της χώρας. ες Michael J. Hogan «A Cross Of Iron: Harry S. Truman And The Origins Of The National Security State » CAMBRIDGE UNIVERSITY PRESS 1998 σελ Σύµφωνα µε την άποψη του ΥΠΕΞ Ντάλλες για την δυνατότητα των ΗΠΑ να αναλάβουν µόνες τους τη διαχείριση της διεθνής σκηνής: η προοπτική ενός αποµονωτισµού και µόνο θεωρούνταν ότι θα στοίχιζε ακριβά στις ΗΠΑ µακροπρόθεσµα και ότι ακόµα και η ουδετεροποίηση των συµµάχων θα τις οδηγούσε σε ιδιαίτερα µειονεκτική θέση ες Marc Trachtenberg «History and Strategy» Princeton University Press 1991 σελ Οι αντίπαλοι της NSC 68 που κατονοµάζονται ως economizers αντιδρούσαν λόγω της υπονόµευσης στην οικονοµία που θα έφερνε το κόστος των εξοπλισµών που προκαλούσε η NSC 68 δες Michael J. Hogan «A Cross Of Iron: Harry S. Truman And The Origins Of The National Security State » CAMBRIDGE UNIVERSITY PRESS 1998 σελ Χένρι Κίσσιντζερ «ιπλωµατία» Νέα Σύνορα Α.Α. Λιβάνη σελ Michael J. Hogan «A Cross Of Iron: Harry S. Truman And The Origins Of The National Security State » CAMBRIDGE UNIVERSITY PRESS 1998 σελ Το σκεπτικό της υποβάθµισης απορρέει από το γεγονός ότι, αφού η χώρα κέρδισε εύκολα την αντιπαράθεση δεν είναι απαραίτητη η αύξηση δυνάµεων που ζητούσε η NSC 68 δες Michael J.

20 18 Hogan «A Cross Of Iron: Harry S. Truman And The Origins Of The National Security State » CAMBRIDGE UNIVERSITY PRESS 1998 σελ Η Κίνα είχε προειδοποιήσει ότι θα έµπαινε στον πόλεµο αν οι Συµµαχικές δυνάµεις προωθούνταν βόρεια του 38 ου παραλλήλου. δες Χένρι Κίσσιντζερ «ιπλωµατία» Νέα Σύνορα Α.Α. Λιβάνη σελ Michael J. Hogan «A Cross Of Iron: Harry S. Truman And The Origins Of The National Security State » CAMBRIDGE UNIVERSITY PRESS 1998 σελ Με τον πόλεµο η Αµερική: κινητοποιεί όλη τη δική της πλευρά πίσω από την παγκόσµια διαχωριστική γραµµή, οδηγεί σε τριπλασιασµό των αµυντικών δαπανών, µεταµορφώνει την Ατλαντική συµµαχία από έναν πολιτικό συνασπισµό σε µία ενιαία στρατιωτική οργάνωση, θέτει Αµερικανό αρχιστράτηγο επικεφαλής της συµµαχίας, θέτει τις βάσεις για τον επανεξοπλισµό του Ευρωπαϊκού στρατού και, ως αποτέλεσµα, γέρνει σαφώς την ισορροπία δυνάµεων προς όφελός της Χένρι Κίσσιντζερ «ιπλωµατία» Νέα Σύνορα Α.Α. Λιβάνη σελ Σύµφωνα µε τους Άτσεσον Νίτσε και ΝSC 68 αν δεν αυξάνονταν οι αµυντικές δαπάνες οι ΗΠΑ θα βρίσκονταν σε δυσχερή θέση και οι σύµµαχοι θα γυρνούσαν σε ουδετερότητα. Michael J. Hogan «A Cross Of Iron: Harry S. Truman And The Origins Of The National Security State » CAMBRIDGE UNIVERSITY PRESS 1998 σελ Όπως λέει ο Trachtenberg, η NSC 68 των Άτσεσον και Νίτσε, παρά το µήκος της, δεν εξηγούσε γιατί η επιθετικότερη στρατηγική για την οποία καλούσε ήταν απαραίτητη για να επιφέρει τις αλλαγές για τις οποίες, ο Κέναν, θεωρούσε ότι η αµυντική στάση και µόνο ήταν αρκετή. ηµιουργούσε έτσι υποψίες ότι κάποιο άλλο κίνητρο, που δεν µπορούσε να ειπωθεί, ήταν το βαθύτερο αίτιο για τη µεταστροφή της εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ δες Marc Trachtenberg «History and Strategy» Princeton University Press 1991 σελ. 110 Ο Trachtenberg, δεν παραλείπει βέβαια να πει ότι δεν εννοεί πως όντως υπήρχε κάποιος βαθύτερος λόγος (που δεν µπορούσε να ειπωθεί) για την επιθετικότερη στάση των ΗΠΑ που καλούσε η NSC 68 απλά, ότι η αλλαγή δηµιουργούσε εύλογες απορίες. 72 Ο πόλεµος της Κορέας βοήθησε στην κατάρρευση του εσωτερικού µετώπου που εναντιωνόταν στην Αµερικανική πολιτική και υποστήριζε ότι η Σοβιετική Ένωση κινείται περισσότερο από φόβο παρά από επεκτατικούς σκοπούς. Είχε ως ένθερµο υποστηριχτή τον Ουάλλας που ήταν αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Ρούσβελτ στην τρίτη τετραετία δες Χένρι Κίσσιντζερ «ιπλωµατία» Νέα Σύνορα Α.Α. Λιβάνη σελ σελ Επίσης Henry Kissinger «Reflections on Containment» Foreign Affairs v73 My/Je '94 σελ ες Χαράλαµπος Παπασωτηρίου «Αµερικανικό Πολιτικό σύστηµα και Εξωτερική Πολιτική » Εκδόσεις Ποιότητα 2002 σελ. 57. Ενδεικτικά αναφέρω και µία δικιά µας περίπτωση όπου ενώ η απόρρητη αντίδραση του Ρούσβελτ ήταν υπέρ της Βρετανικής επέµβασης στην Ελλάδα, εξαιτίας της Αµερικανικής κοινής γνώµης που έδειχνε αποστροφή για το χειρισµό των διεθνών σχέσεων µε όρους power politics (κάτι που έκανε γνωστό ο ΥΠΕΞ των ΗΠΑ Στεντίνιους στο Ρούσβελτ) είχε ως αποτέλεσµα να αποστασιοποιηθεί και να προσπαθήσει να το υποβαθµίσει στην Αµερικανική κοινή γνώµη. ες Παπασωτηρίου σελ Ο Ρούσβελτ τον Αύγουστο του 41 σε µία σειρά σκληρών µέτρων κατά της Ιαπωνίας επέβαλε και εµπάργκο στρατηγικών υλών και πετρελαίου οπότε η χώρα ή έπρεπε να υποταχτεί ή να πολεµήσει. Επίσης, υποστηρίζεται ότι ο Ρούσβελτ, άλλαξε τον Ναύαρχο Ρίτσαρντσον επειδή δεν δέχτηκε και πάει το στόλο στο Περλ Χάρµπορ και παραµέρισε 32 Ναυάρχους µέχρι να φτάσει στον Κίµελ που δέχτηκε τη µεταστάθµευση του στόλου. Τέλος, ενώ υπήρχαν σαφείς ενδείξεις για την επίθεση δεν πάρθηκαν τα απαιτούµενα µέτρα εκτός από τα αεροπλανοφόρα που βγήκαν τυχαία για περιπολία. δες Γεώργιος Γεωργαλάς «Πως Θεµελιώθηκε η Pax Americana A Τόµος Φρ. Ντ. Ρούσβελτ: ο Χαµογελαστός Χίτλερ» Νέα Θέσις σελ , δες Michael J. Hogan «A Cross Of Iron: Harry S. Truman And The Origins Of The National Security State » CAMBRIDGE UNIVERSITY PRESS 1998 σελ. 2 Θεωρείται δε το Περλ Χάρµπορ κορωνίδα της στροφής προς το διεθνισµό (αντι- αποµονωτισµό) όπως και η πτώση των δίδυµων πύργων τον Σεπτέµβριο του 2001 δες Charles A Kupchan «The End of The American Era» Alfred A. Knopf New York 2003 σελ Η ατοµική βόµβα των Σοβιετικών, η πτώση της Κίνας στον κοµουνισµό και ο πόλεµος της Κορέας µε την εµπλοκή της Κίνας δες Charles A Kupchan «The End of The American Era» Alfred A. Knopf New York 2003 σελ. 200

Διεθνής Οργανισμός είναι ένα σύνολο κρατών, που δημιουργείται με διεθνή συνθήκη, διαθέτει μόνιμα όργανα νομική προσωπικότητα διαφορετική από τα κράτη

Διεθνής Οργανισμός είναι ένα σύνολο κρατών, που δημιουργείται με διεθνή συνθήκη, διαθέτει μόνιμα όργανα νομική προσωπικότητα διαφορετική από τα κράτη Διεθνείς Οργανισμοί Περιεχόμενα Σελ.3 Τι είναι διεθνής οργανισμός; Σελ.4 Κατηγορίες διεθνών οργανισμών Σελ.5-6 Σημαντικότεροι Διεθνείς Οργανισμοί Σελ.7 Τι είναι Μη Κυβερνητικός Οργανισμός Σελ.8-11 Μ.Κ.Ο

Διαβάστε περισσότερα

Ορισµένες διαστάσεις της εξωτερικής πολιτικής της Γαλλίας

Ορισµένες διαστάσεις της εξωτερικής πολιτικής της Γαλλίας Ορισµένες διαστάσεις της εξωτερικής πολιτικής της Γαλλίας Τα κυριότερα χαρακτηριστικά της εξωτερικής πολιτικής της Γαλλίας είναι η συνέχεια στόχων και στρατηγικών επιλογών στη βάση των πολιτικών αντιλήψεων

Διαβάστε περισσότερα

Η Ελλάδα από το 1914 ως το 1924

Η Ελλάδα από το 1914 ως το 1924 Γ. ΕΡΓΑΣΙΕΣ - ΑΣΚΗΣΕΙΣ (ενδεικτικά παραδείγµατα) Η Ελλάδα από το 1914 ως το 1924 Με βάση τα στοιχεία που παρέχει το κεφάλαιο ΚΒ του σχολικού σας βιβλίου (σσ. 73-119) να συντάξετε έναν χρονολογικό πίνακα

Διαβάστε περισσότερα

Πάντειο Πανεπιστήμιο Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών

Πάντειο Πανεπιστήμιο Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών Πάντειο Πανεπιστήμιο Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών ΠΜΣ Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών Α Εξάμηνο Ειδίκευση: Διεθνής Πολιτική Οικονομία Μάθημα: Γεωπολιτική, Γεωστρατηγική και Γεωοικονομία Διδάσκων:

Διαβάστε περισσότερα

Παρασκηνιακά παιχνίδια της Άγκυρας

Παρασκηνιακά παιχνίδια της Άγκυρας 1 Του Χρήστου Μηνάγια Παρασκηνιακά παιχνίδια της Άγκυρας 04 Απριλίου 2012 www.geostrategy.gr Στο άρθρο του συντάκτη του παρόντος, µε τίτλο «Εκβιασµοί, απειλές και αυθαιρεσίες από την Άγκυρα στην Ανατολική

Διαβάστε περισσότερα

Η ΓΕΩΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΣΥΜΦΩΝΙΑΣ ΜΕ ΤΟ ΙΡΑΝ. Του Ανδρέα Ανδριανόπουλου

Η ΓΕΩΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΣΥΜΦΩΝΙΑΣ ΜΕ ΤΟ ΙΡΑΝ. Του Ανδρέα Ανδριανόπουλου Η ΓΕΩΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΣΥΜΦΩΝΙΑΣ ΜΕ ΤΟ ΙΡΑΝ Του Ανδρέα Ανδριανόπουλου Αλλαγές στο Ενεργειακό Τοπίο Πολλά φαίνεται να αλλάζουν με την πρόσφατη συμφωνία για τα πυρηνικά με το Ιράν. Είναι φανερό πως

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΕΠΑ.Λ. (ΟΜΑ Α Β ) 2012 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΙΣΤΟΡΙΑ ΕΠΑ.Λ. (ΟΜΑ Α Β ) 2012 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΙΣΤΟΡΙΑ ΕΠΑ.Λ. (ΟΜΑ Α Β ) 2012 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α1 ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ Να δώσετε το περιεχόµενο των παρακάτω διεθνών συµφωνιών: α. Συνθήκη του Αγίου Στεφάνου (1878) β. Σύµφωνο Μολότοφ Ρίµπεντροπ (1939) γ. Συνθήκη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ. ΑΞΟΝΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΧΑΤΖΗΜΠΟΥΣΙΟΥ ΕΛΕΝΗ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ: ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΚΟΥΣΚΟΥΒΕΛΗΣ ΗΛΙΑΣ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ. ΑΞΟΝΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΧΑΤΖΗΜΠΟΥΣΙΟΥ ΕΛΕΝΗ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ: ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΚΟΥΣΚΟΥΒΕΛΗΣ ΗΛΙΑΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ. ΑΞΟΝΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΧΑΤΖΗΜΠΟΥΣΙΟΥ ΕΛΕΝΗ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ: ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΚΟΥΣΚΟΥΒΕΛΗΣ ΗΛΙΑΣ Μέρος πρώτο: Η πορεία προς μία κοινή ενεργειακή πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης Ανάγκη για

Διαβάστε περισσότερα

Το ISIS καταρρέει. Λύση του δράματος ή εξάπλωση. της κρίση ;

Το ISIS καταρρέει. Λύση του δράματος ή εξάπλωση. της κρίση ; Το ISIS καταρρέει. Λύση του δράματος ή εξάπλωση Τετάρτη 30 Δεκεμβρίου 2015 της κρίση ; Του Γεωργίου Κ. Φίλη Ph.D.* Τη στιγμή αυτή οι τύχες του πολέμου τόσο στο Ιράκ όσο και στη Συρία φαίνεται να έχουν

Διαβάστε περισσότερα

Η στρατηγική πολύ µικρής κρατικής δύναµης: Η περίπτωση της Κύπρου

Η στρατηγική πολύ µικρής κρατικής δύναµης: Η περίπτωση της Κύπρου 1 Η στρατηγική πολύ µικρής κρατικής δύναµης: Η περίπτωση της Κύπρου Στο διεθνές σύστηµα δεν υπάρχουν µόνο οι µεγάλες δυνάµεις αλλά επίσης υπάρχουν µεσαίες, µικρές ή και πολύ µικρές δυνάµεις. Βέβαια η διαµόρφωση

Διαβάστε περισσότερα

Η κρίση της Αυτοκρατορίας των Αψβούργων Η ιταλική και γερμανική ενοποίηση. Φύλλο Εργασίας

Η κρίση της Αυτοκρατορίας των Αψβούργων Η ιταλική και γερμανική ενοποίηση. Φύλλο Εργασίας Η κρίση της Αυτοκρατορίας των Αψβούργων Η ιταλική και γερμανική ενοποίηση Φύλλο Εργασίας 1. Αφού συμβουλευτείτε τη σελίδα 44 του βιβλίου σας καθώς και το χάρτη που παρατίθεται, να συμπληρώσετε την πιο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΣΕΙΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΚΑΙ Η.Π.Α.

ΣΧΕΣΕΙΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΚΑΙ Η.Π.Α. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 10 ο ΣΧΕΣΕΙΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΚΑΙ Η.Π.Α. 10.1 Εισαγωγή Η διατλαντική σχέση υπήρξε το κλειδί στην ασφάλεια και την ευηµερία µας από την εποχή της ίδρυσης της Ευρωπαϊκής Κοινότητας. Μετά τον Β

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ο Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ 2.1 Εισαγωγή Η έρευνα διεξήχθη κατά την χρονική περίοδο Φεβρουαρίου έως και Ιουνίου του 2003. Ο συνολικός αριθµός των ευρωπαίων πολιτών που απάντησε

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 ο H ΙΕΥΡΥΝΣΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ 6.1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 ο H ΙΕΥΡΥΝΣΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ 6.1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 ο H ΙΕΥΡΥΝΣΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ 6.1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Μετά από δέκα χρόνια διαπραγµατεύσεις και τις αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Συµβουλίου της Κοπεγχάγης (12-13 εκεµβρίου 2002), η Ευρωπαϊκή Ένωση αναµένει

Διαβάστε περισσότερα

Μάος Δημήτρης Άλφρεντ Θάγιερ Μάχαν: Φίλιπ Α. Κρόουλ Οι Δημιουργοί της Σύγχρονης Στρατηγικής: Peter Paret

Μάος Δημήτρης Άλφρεντ Θάγιερ Μάχαν: Φίλιπ Α. Κρόουλ Οι Δημιουργοί της Σύγχρονης Στρατηγικής: Peter Paret Μάος Δημήτρης Παρουσίαση του δοκιμίου Άλφρεντ Θάγιερ Μάχαν: Ο ναυτικός ιστορικός, Φίλιπ Α. Κρόουλ Οι Δημιουργοί της Σύγχρονης Στρατηγικής: από τον Μακιαβέλλι στην Πυρηνική Εποχή, Peter Paret Στο πρώτο

Διαβάστε περισσότερα

Μαθημα 2 ο. Το ιστορικό πλαίσιο

Μαθημα 2 ο. Το ιστορικό πλαίσιο Μαθημα 2 ο Το ιστορικό πλαίσιο Πως, μέσα από ποιες δομές, διαδικασίες και συσχετισμούς, τα κράτη και οι άλλοι δρώντες στο παγκόσμιο σύστημα διαχειρίζονται μεγάλα προβλήματα, και επιχειρούν να διασφαλίσουν

Διαβάστε περισσότερα

Η ΡΩΣΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ - I ΡΥΣΗ ΚΑΙ ΕΞEΛΙΞΗ ΤΗΣ ΣΟΒΙΕΤΙΚHΣ EΝΩΣΗΣ

Η ΡΩΣΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ - I ΡΥΣΗ ΚΑΙ ΕΞEΛΙΞΗ ΤΗΣ ΣΟΒΙΕΤΙΚHΣ EΝΩΣΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΚΓ Η ΡΩΣΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ - I ΡΥΣΗ ΚΑΙ ΕΞEΛΙΞΗ ΤΗΣ ΣΟΒΙΕΤΙΚHΣ EΝΩΣΗΣ ΩΣ ΤΟ 1941 100 Α. ΚΛΕΙΣΤΕΣ Ή ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΟΥ ΤΥΠΟΥ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ (ενδεικτικά παραδείγµατα) Ερωτήσεις διαζευκτικής απάντησης ή του τύπου

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΑΡΚΤΙΚΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΑΝΟΙΓΜΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΟΤΙΟ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΕΣΟΓΕΙΟ. Hλίας Κονοφάγος και Νίκος Λυγερός. (Αναλυτές)

ΤΟ ΑΡΚΤΙΚΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΑΝΟΙΓΜΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΟΤΙΟ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΕΣΟΓΕΙΟ. Hλίας Κονοφάγος και Νίκος Λυγερός. (Αναλυτές) ΤΟ ΑΡΚΤΙΚΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΑΝΟΙΓΜΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΟΤΙΟ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΕΣΟΓΕΙΟ Hλίας Κονοφάγος και Νίκος Λυγερός (Αναλυτές) Copyright: H. Konofagos & N. Lygeros on line Η θαλάσσια (offshore) παγκόσμια παραγωγή πετρελαίου

Διαβάστε περισσότερα

Ε λ Νίνιο (El Niño) ονοµάζεται το θερµό βόρειο θαλάσσιο ρεύµα που εµφανίζεται στις ακτές του Περού και του Ισηµερινού, αντικαθιστώντας το ψυχρό νότιο ρεύµα Humboldt. Με κλιµατικούς όρους αποτελει µέρος

Διαβάστε περισσότερα

3. Να εξηγήσετε γιατί η αστική επανάσταση δεν κατόρθωσε να επιβληθεί και να οδηγήσει τη Ρωσία σ ένα φιλελεύθερο δηµοκρατικό πολίτευµα.

3. Να εξηγήσετε γιατί η αστική επανάσταση δεν κατόρθωσε να επιβληθεί και να οδηγήσει τη Ρωσία σ ένα φιλελεύθερο δηµοκρατικό πολίτευµα. Β. ΑΝΟΙΚΤΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ (ενδεικτικά παραδείγµατα) Ερωτήσεις ανάπτυξης 1. Λαµβάνοντας υπόψη σας τα εθνικά, κοινωνικά, οικονοµικά και πολιτικά χαρακτηριστικά της τσαρικής Ρωσίας καθώς και τις ιδιαίτερες συνθήκες

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΡΡΗΤΟΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΤΟΥΡΚΙΑ

ΑΠΟΡΡΗΤΟΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΤΟΥΡΚΙΑ ΑΠΟΡΡΗΤΟΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΤΟΥΡΚΙΑ Η ΕΘΝΙΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΤΗΣ ΤΟΥΡΚΙΑΣ Του Χρήστου Μηνάγια minagias@gmail.com, τηλ. 6948260485 Κυκλοφόρησε από τις Εκδόσεις ΚΑ ΜΟΣ (τηλ. 2310252320, Ερµού 48 Θεσσαλονίκη, Τ.Κ. 54623)

Διαβάστε περισσότερα

Βραβείο Πρωτοποριακής Δημιουργίας Γιάννος Κρανιδιώτης,

Βραβείο Πρωτοποριακής Δημιουργίας Γιάννος Κρανιδιώτης, Βραβείο Πρωτοποριακής Δημιουργίας Γιάννος Κρανιδιώτης, Εκδήλωση απονομής του Βραβείου για το 2014 στην Αντιπροσωπεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και στο Γραφείο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στην Κύπρο Ομιλία:

Διαβάστε περισσότερα

Η εθνική άμυνα σε όλο τον κόσμο καλείται να αντιμετωπίσει ευρεία γκάμα απειλών και προκλήσεων

Η εθνική άμυνα σε όλο τον κόσμο καλείται να αντιμετωπίσει ευρεία γκάμα απειλών και προκλήσεων Δελτίο Τύπου Ημερομηνία: 10 Νοεμβρίου 2015 Υπεύθυνη: Αλεξάνδρα Φιλιππάκη Τηλ: 2106874711 Email: alexandra.filippaki@gr.pwc.com Σελίδες: 5 Η εθνική άμυνα σε όλο τον κόσμο καλείται να αντιμετωπίσει ευρεία

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος. Κυρίως μέρος

Πρόλογος. Κυρίως μέρος ΘΕΜΑ : Έχετε μελετήσει ως τώρα τα πρώτα τέσσερα κεφάλαια του Εγχειριδίου Μελέτης και του Συνοδευτικού Βιβλίου του Henig. Στη δεύτερη γραπτή Εργασία απαντήστε στα εξής ερωτήματα: Εκτιμώντας τις ιδιαιτερότητες

Διαβάστε περισσότερα

Στη Στ τάξη δουλεύουμε ομαδικά και μαθαίνουμε για το Β Παγκόσμιο Πόλεμο. Σελίδα 1 από 13

Στη Στ τάξη δουλεύουμε ομαδικά και μαθαίνουμε για το Β Παγκόσμιο Πόλεμο. Σελίδα 1 από 13 Σελίδα 1 από 13 Εισαγωγικό σημείωμα Στο πλαίσιο των αρχών που διέπουν την ομαδο-συνεργατική προσέγγιση της διδασκαλίας, την εφαρμογή της οποίας ενθαρρύνει και ενισχύει από καιρό η Σχολή Μωραΐτη, αλλά και

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 Μάθημα: ΙΣΤΟΡΙΑ Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: Δευτέρα, 8 Ιουνίου 2015 08:00 11:00

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου. Πυρίδου Κωνσταντίνα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου. Πυρίδου Κωνσταντίνα ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 19341 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 4\12\2014 Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: Πυρίδου Κωνσταντίνα ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ 1 Α. Σχεδιαγραμματική απεικόνιση της περίληψης ΘΕΜΑΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία του Αραβοϊσλαμικού Πολιτισμού

Ιστορία του Αραβοϊσλαμικού Πολιτισμού Ιστορία του Αραβοϊσλαμικού Πολιτισμού Ενότητα 10: Αντιαποικιοκρατικά Κινήματα και Αραβικός Εθνικισμός Δημήτριος Σταματόπουλος Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

Από τον ευρωβουλευτή του ΠΑ.ΣΟ.Κ. Ιωάννη Κουκιάδη, αντιπρόεδρο της. Επιτροπής Νοµικών Θεµάτων και Εσωτερικής Αγοράς

Από τον ευρωβουλευτή του ΠΑ.ΣΟ.Κ. Ιωάννη Κουκιάδη, αντιπρόεδρο της. Επιτροπής Νοµικών Θεµάτων και Εσωτερικής Αγοράς Από τον ευρωβουλευτή του ΠΑ.ΣΟ.Κ. Ιωάννη Κουκιάδη, αντιπρόεδρο της Επιτροπής Νοµικών Θεµάτων και Εσωτερικής Αγοράς εκδόθηκε η ακόλουθη ανακοίνωση µε αφορµή την τροπολογία που κατέθεσε ο ευρωβουλευτής της

Διαβάστε περισσότερα

ΒΟΓΛΗΣ ΠΟΛΥΜΕΡΗΣ. Αναπληρωτής Καθηγητής στο Τμήμα Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας

ΒΟΓΛΗΣ ΠΟΛΥΜΕΡΗΣ. Αναπληρωτής Καθηγητής στο Τμήμα Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Βιογραφικό σημείωμα Ο Πολυμέρης Βόγλης γεννήθηκε στην Αθήνα το 1964. Σπούδασε στο Τμήμα Ιστορίας-Αρχαιολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών και εκπόνησε τη διατριβή του στο Ευρωπαϊκό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο

Διαβάστε περισσότερα

«Αθηνά» Ευρωπαϊκό Κέντρο Ελέγχου Όπλων www.armscontrol.info

«Αθηνά» Ευρωπαϊκό Κέντρο Ελέγχου Όπλων www.armscontrol.info http://, Τηλ:2105226884, 6944165341, FAX: 2105226884, 2310904794 Η πραγματική εικόνα του πολέμου στο Λίβανο με απλά λόγια. Θεόδωρος Λιόλιος Διευθυντής του Ε.Κ.Ε.Ο. Σαλαμίνος 10, Θεσσαλονίκη 54625, email:

Διαβάστε περισσότερα

Η Άγκυρα ανησυχεί και προκαλεί

Η Άγκυρα ανησυχεί και προκαλεί Πέµπτη 3 Μαΐου 2012 www.geostrategy.gr Η Άγκυρα ανησυχεί και προκαλεί Χρήστος Μηνάγιας και Βασίλης Γιαννακόπουλος Νέες τουρκικές προκλήσεις Στις 27 Απριλίου 2012, δηλαδή εννέα ηµέρες πριν τη διεξαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Ναζισµός. Περιλαµβάνει έντονα στοιχεία: Ρατσισµού Αντισηµιτισµού (=κατά των Εβραίων) Δικτατορίας

Ναζισµός. Περιλαµβάνει έντονα στοιχεία: Ρατσισµού Αντισηµιτισµού (=κατά των Εβραίων) Δικτατορίας Ναζισµός Ο Β' Παγκόσµιος Πόλεµος είχε ως αποτέλεσµα την εµφάνιση µιας πολιτικής ιδεολογίας που εφαρµόστηκε στην Γερµανία, αλλά και σε κάποιες άλλες χώρες και ονοµάστηκε Ναζισµός ή Γερµανικός εθνικοσοσιαλισµός

Διαβάστε περισσότερα

3 O ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ «Η συμβολή της Κύπρου στη νέα Ευρωπαϊκή Ενεργειακή Στρατηγική»

3 O ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ «Η συμβολή της Κύπρου στη νέα Ευρωπαϊκή Ενεργειακή Στρατηγική» 3 O ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ «Η συμβολή της Κύπρου στη νέα Ευρωπαϊκή Ενεργειακή Στρατηγική» ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΟ HILTON PARK 28 ΜΑΡΤΙΟΥ 2014 ΟΜΙΛΙΑ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΜΜΑΤΟΣ κ. ΔΗΜΗΤΡΗ ΣΥΛΛΟΥΡΗ 1 Αγαπητέ κύριε

Διαβάστε περισσότερα

10 χρόνια από την ένταξη της Κυπριακής Δημοκρατίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση: διδάγματα και προοπτικές

10 χρόνια από την ένταξη της Κυπριακής Δημοκρατίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση: διδάγματα και προοπτικές Europe at Schools through Art and Simulation (EuropeStARTS) 11 Μαΐου 2014 10 χρόνια από την ένταξη της Κυπριακής Δημοκρατίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση: διδάγματα και προοπτικές Ευαγόρας Λ. Ευαγόρου Λέκτορας

Διαβάστε περισσότερα

Άρθρο του Σταμάτη Σουρμελή*

Άρθρο του Σταμάτη Σουρμελή* Άρθρο του Σταμάτη Σουρμελή* Το ζήτημα της αποτελεσματικής Διοίκησης - Ηγεσίας, απασχόλησε, απασχολεί και θα απασχολεί όλους εκείνους που επιδιώκουν την αποτελεσματικότητα, την προσωπική βελτίωση, την κοινωνική

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΠΡΟΣ. ακόμα υπό κατοχή ακόμα διαιρεμένη 1974-2014

ΚΥΠΡΟΣ. ακόμα υπό κατοχή ακόμα διαιρεμένη 1974-2014 ΚΥΠΡΟΣ ακόμα υπό κατοχή ακόμα διαιρεμένη 1974-2014 ΦΩΤΟ: Κάτια Χριστοδούλου 1974-2014 ΚΥΠΡΟΣ ΑΚΟΜΑ ΥΠΟ ΚΑΤΟΧΗ, ΑΚΟΜΑ ΔΙΑΙΡΕΜΕΝΗ Τα αποτελέσματα της στρατιωτικής εισβολής της Τουρκίας στην Κύπρο το 1974

Διαβάστε περισσότερα

Ποδόσφαιρο, τι είναι?

Ποδόσφαιρο, τι είναι? ΟΜΑΔΙΚΗ ΤΑΚΤΙΚΗ Ποδόσφαιρο, τι είναι? επίθεση Κύκλος τεσσάρων φάσεων σκοράρισμα εναλλαγή + - παρεμπόδιση ανάπτυξης άμυνα ανάπτυξη + - εναλλαγή αποσόβηση σκοραρίσματος Στόχος του παιχνιδιού: Νίκη Ομαδικές

Διαβάστε περισσότερα

Η ιστορία μάς διδάσκει ότι όποτε η Ελλάδα κλυδωνίζεται, μαζί της κλυδωνίζεται και η Ευρώπη.

Η ιστορία μάς διδάσκει ότι όποτε η Ελλάδα κλυδωνίζεται, μαζί της κλυδωνίζεται και η Ευρώπη. The Economist 19 th Roundtable with Government of Greece EUROPE: THE COMEBACK? GREECE: HOW RESILIENT? Brainstorming with the new Greek government and world leaders Ξενοδοχείο InterContinental, 14-15/5/2015

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΙΕΘΝΩΝ, ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ & ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ

ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΙΕΘΝΩΝ, ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ & ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΙΕΘΝΩΝ, ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ & ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΟΝΟΜΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑ, ΑΜΥΝΑ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΝΟΠΟΙΗΣΗ (Κ.Μ. 286) Ακαδημαϊκό Έτος:

Διαβάστε περισσότερα

Χαιρετισμός του Προέδρου του ΕΤΕΚ, Στέλιου Αχνιώτη στην ημερίδα «ΥΔΡΟΓΟΝΑΝΘΡΑΚΕΣ και Προσδοκίες - ΠΩΣ ΔΙΑΣΦΑΛΙΖΟΝΤΑΙ;».

Χαιρετισμός του Προέδρου του ΕΤΕΚ, Στέλιου Αχνιώτη στην ημερίδα «ΥΔΡΟΓΟΝΑΝΘΡΑΚΕΣ και Προσδοκίες - ΠΩΣ ΔΙΑΣΦΑΛΙΖΟΝΤΑΙ;». Χαιρετισμός του Προέδρου του ΕΤΕΚ, Στέλιου Αχνιώτη στην ημερίδα «ΥΔΡΟΓΟΝΑΝΘΡΑΚΕΣ και Προσδοκίες - ΠΩΣ ΔΙΑΣΦΑΛΙΖΟΝΤΑΙ;». 25 Ιουνίου 2014 Venue Centre, Columbia Plaza, Λεμεσός Έντιμε Υπουργέ Ενέργειας, Εμπορίου,

Διαβάστε περισσότερα

Συνέντευξη του Νίκου Λυγερού στο LEGACY MAGAZINE

Συνέντευξη του Νίκου Λυγερού στο LEGACY MAGAZINE Συνέντευξη του Νίκου Λυγερού στο LEGACY MAGAZINE 1) Κύριε Λυγερέ, παρά την δυσχερή οικονομική κατάσταση στην οποία βρίσκεται η Κύπρος, επικρατεί ακόμα μια νότα αισιοδοξίας λόγω των υδρογονανθράκων... Με

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΠΟΣΙΟ «Οι ενεργειακοί πόροι της Κύπρου και τα νέα δεδοµένα στην Ανατολική Μεσόγειο»

ΣΥΜΠΟΣΙΟ «Οι ενεργειακοί πόροι της Κύπρου και τα νέα δεδοµένα στην Ανατολική Μεσόγειο» ΣΥΜΠΟΣΙΟ «Οι ενεργειακοί πόροι της Κύπρου και τα νέα δεδοµένα στην Ανατολική Μεσόγειο» 26 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 2012 ΟΜΙΛΙΑ ΠΡΟΕ ΡΟΥ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΜΜΑΤΟΣ κ. ΗΜΗΤΡΗ ΣΥΛΛΟΥΡΗ 1 Αγαπητή κυρία Υπουργέ Αγαπητοί φίλοι

Διαβάστε περισσότερα

THE ECONOMIST ΟΜΙΛΙΑ

THE ECONOMIST ΟΜΙΛΙΑ THE ECONOMIST ΟΜΙΛΙΑ PETER SANFEY REGIONAL ECONOMIST FOR SOUTHEASTE EUROPE AND GREECE, EBRD TO THE EVENT «RESURRECTING THE GREEK ECONOMY: GREAT EXPECTATIONS?» ΠΕΜΠΤΗ 9 ΙΟΥΛΙΟΥ 2015 THE ECONOMIST ΟΜΙΛΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ. Παρουσίαση του προβλήματος της λαθρομετανάστευσης στην Κύπρο:

Η ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ. Παρουσίαση του προβλήματος της λαθρομετανάστευσης στην Κύπρο: Η ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ Ο όρος μετανάστευση (migration), τόσο στις κοινωνικές επιστήμες όσο και στο Διεθνές Δίκαιο αναφέρεται στην, για διάφορους λόγους, γεωγραφική μετακίνηση ανθρώπων είτε μεμονωμένα είτε κατά

Διαβάστε περισσότερα

Η Γαλλική επανάσταση (1789-1794)

Η Γαλλική επανάσταση (1789-1794) Η Γαλλική επανάσταση (1789-1794) Το πλαίσιο 18 ος αιώνας, Γαλλία: Παλαιό Καθεστώς, δηλ. 3 θεσμοθετημένες τάξεις: Κλήρος (0,5%) Ευγενείς (1,5%) Υπόλοιποι, δηλ. αστοί, αγρότες εργάτες (98%) Κριτήρια ένταξης:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ....3 ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ 1. Ακαθάριστος κύκλος εργασιών....4 2. Λειτουργικό Κέρδος....7 3. Άποψη για την οικονομική κρίση... 10 4. Τα περισσότερο σημαντικά επιχειρησιακά

Διαβάστε περισσότερα

Όταν τα διαγράμματα «μιλούν»*

Όταν τα διαγράμματα «μιλούν»* Η ΥΠΟΘΕΣΗ «ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΡΙΣΗ» 13 Αντί Εισαγωγής Όταν τα διαγράμματα «μιλούν»* Στο διάστημα από τον Οκτώβριο του 2009 μέχρι το Μάιο του 2010, η Ελλάδα δέχτηκε μια πρωτοφανή χρηματοπιστωτική επίθεση, που οδήγησε

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2007

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2007 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2007 Μάθημα: ΙΣΤΟΡΙΑ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: Τρίτη, 5 Ιουνίου

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΜΑΧΟΙ ΑΛΛΑ ΟΧΙ ΦΙΛΟΙ, ΗΠΑ ΤΟΥΡΚΙΑ, 1979-2000 15 ΕΙΣΑΓΩΓΗ

ΣΥΜΜΑΧΟΙ ΑΛΛΑ ΟΧΙ ΦΙΛΟΙ, ΗΠΑ ΤΟΥΡΚΙΑ, 1979-2000 15 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΥΜΜΑΧΟΙ ΑΛΛΑ ΟΧΙ ΦΙΛΟΙ, ΗΠΑ ΤΟΥΡΚΙΑ, 1979-2000 15 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ιστορία της στρατηγικής συνεργασίας ΗΠΑ Τουρκίας έχει μια διάρκεια εβδομήντα πέντε χρόνων, κατά την οποία οι διμερείς σχέσεις γνώρισαν ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

2. ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ ΤΗΣ Υ ΡΟΣΦΑΙΡΑΣ

2. ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ ΤΗΣ Υ ΡΟΣΦΑΙΡΑΣ 2. ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ ΤΗΣ Υ ΡΟΣΦΑΙΡΑΣ 2.1 Ωκεανοί και Θάλασσες. Σύµφωνα µε τη ιεθνή Υδρογραφική Υπηρεσία (International Hydrographic Bureau, 1953) ως το 1999 θεωρούντο µόνο τρεις ωκεανοί: Ο Ατλαντικός, ο Ειρηνικός

Διαβάστε περισσότερα

2. Η ΕΞΩΤΕΡΙΚΗ ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΟΠΟΙΗΣΗΣ: Η ΘΕΣΜΙΚΗ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΗ ΥΠΟΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΜΕΤΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΕΝΩΜΕΝΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΣΕ ΔΙΕΘΝΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑ

2. Η ΕΞΩΤΕΡΙΚΗ ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΟΠΟΙΗΣΗΣ: Η ΘΕΣΜΙΚΗ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΗ ΥΠΟΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΜΕΤΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΕΝΩΜΕΝΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΣΕ ΔΙΕΘΝΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑ 2. Η ΕΞΩΤΕΡΙΚΗ ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΟΠΟΙΗΣΗΣ: Η ΘΕΣΜΙΚΗ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΗ ΥΠΟΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΜΕΤΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΕΝΩΜΕΝΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΣΕ ΔΙΕΘΝΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑ 2.1 Προσδιοριστικοί παράγοντες των εξωτερικών σχέσεων της ΕΕ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΥΚΡΙΝΙΣΕΙΣ. 1.Στόχοι της εργασίας. 2. Λέξεις-κλειδιά ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42

ΔΙΕΥΚΡΙΝΙΣΕΙΣ. 1.Στόχοι της εργασίας. 2. Λέξεις-κλειδιά ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42 ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42 2 Η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 2012-2013 ΘΕΜΑ: «Να συγκρίνετε τις απόψεις του Βέμπερ με αυτές του Μάρξ σχετικά με την ηθική της

Διαβάστε περισσότερα

και ηµόσιας ιοίκησης του Πανεπιστηµίου Αθηνών 1988-92: Αναπληρωτής Καθηγητής των ιεθνών Σχέσεων στο Τµήµα

και ηµόσιας ιοίκησης του Πανεπιστηµίου Αθηνών 1988-92: Αναπληρωτής Καθηγητής των ιεθνών Σχέσεων στο Τµήµα ΓΙΑΝΝΗΣ Γ. ΒΑΛΗΝΑΚΗΣ ΣΠΟΥ ΕΣ Ιούνιος 1981: ιδάκτωρ των ιεθνών Σχέσεων, Πανεπιστήµιο Pantheon Sorbonne (Παρίσι Ι) µε άριστα 1980-1981: Πανεπιστήµιο Παρίσι Ι, Diplome d Etudes Approfondies (DEA) Ιστορία

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Συνεργάζομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Συνεργάζομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Προσωπική Βελτίωση Συνεργάζομαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Τι είναι Συνεργασία 2. Γιατί χρειάζεται

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ 2011 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ 2011 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ 2011 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ ΘΕΜΑ Α1 Να δώσετε το περιεχόµενο των ακόλουθων όρων: α. Εξαρχία β. Σοβιέτ γ. όγµα Τρούµαν Μονάδες 15 ΘΕΜΑ Α2 Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που ακολουθούν

Διαβάστε περισσότερα

Βασικά θέματα προς συζήτηση:

Βασικά θέματα προς συζήτηση: ΕΝΟΤΗΤΑ 8. ΚΟΙΝΗ ΕΞΩΤΕΡΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ, ΚΟΙΝΗ ΑΜΥΝΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ Βασικά θέματα προς συζήτηση: Η ανάπτυξη της Κοινής εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφάλειας Η λήψη των αποφάσεων

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα, 20-21 Νοεμβρίου 2014 ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ

Αθήνα, 20-21 Νοεμβρίου 2014 ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ Αθήνα, 20-21 Νοεμβρίου 2014 ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ Oι πολυάριθμοι φορείς της κοινωνικής οικονομίας και επιχειρηματικότητας που συμμετείχαν και συνεργάστηκαν στο Φόρουμ Κοινωνικής Επιχειρηματικότητας, 20-21 Νοεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

(συνέντευξη: ραδιοφωνικός σταθμός Αθήνα, 9.84, ο σφυγμός της μέρας, 06/02/08)

(συνέντευξη: ραδιοφωνικός σταθμός Αθήνα, 9.84, ο σφυγμός της μέρας, 06/02/08) (συνέντευξη: ραδιοφωνικός σταθμός Αθήνα, 9.84, ο σφυγμός της μέρας, 06/02/08) Φ.Κ.: ας επιστρέψουμε τώρα στο μεγάλο θέμα της ημέρας σε παγκόσμια κλίμακα, της Αμερικάνικές προκριματικές εκλογές. Πήραμε

Διαβάστε περισσότερα

Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα της Ιστορίας. κατεύθυνσης των Πανελλαδικών εξετάσεων 2014

Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα της Ιστορίας. κατεύθυνσης των Πανελλαδικών εξετάσεων 2014 Θέμα Α1 Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα της Ιστορίας κατεύθυνσης των Πανελλαδικών εξετάσεων 2014 ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ Α) Με τη βιομηχανική επανάσταση καθώς η κατοχή γης έπαυε προοδευτικά να είναι πηγή εξουσίας

Διαβάστε περισσότερα

Κεµάλ Ατατούρκ και Ταγίπ Ερντογάν: «Misak-ı Milli», Ο Εθνικός Όρκος των Τούρκων

Κεµάλ Ατατούρκ και Ταγίπ Ερντογάν: «Misak-ı Milli», Ο Εθνικός Όρκος των Τούρκων 1 20 Φεβρουαρίου 2011 www.geostrategy.gr Κεµάλ Ατατούρκ και Ταγίπ Ερντογάν: «Misak-ı Milli», Ο Εθνικός Όρκος των Τούρκων Του Χρήστου Μηνάγια Στις 23-11-2010 η Γενική Γραµµατεία του τουρκικού Συµβουλίου

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΑΔΑ Β ΘΕΜΑ Β1 Μονάδες 30 ΚΕΙΜΕΝΟ Α ΚΕΙΜΕΝΟ Β

ΟΜΑΔΑ Β ΘΕΜΑ Β1 Μονάδες 30 ΚΕΙΜΕΝΟ Α ΚΕΙΜΕΝΟ Β ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΔΕΥΤΕΡΑ 18 ΜΑΪΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ: ΙΣΤΟΡΙΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΤΕΣΣΕΡΙΣ (4)

Διαβάστε περισσότερα

Η PROINSO αρχίζει τη διανοµή συστηµάτων από την Ταϋλάνδη προς όλη τη Νοτιοανατολική Ασία

Η PROINSO αρχίζει τη διανοµή συστηµάτων από την Ταϋλάνδη προς όλη τη Νοτιοανατολική Ασία Η PROINSO αρχίζει τη διανοµή συστηµάτων από την Ταϋλάνδη προς όλη τη Νοτιοανατολική Ασία Η ισπανική πολυεθνική, που είναι εξειδικευµένη στη διανοµή ηλιακών στοιχείων και µετατροπέων για ηλιακές φωτοβολταϊκές

Διαβάστε περισσότερα

Γεωπολιτική του Ψυχρού Πολέμου. Παναγιώτης Θεοδωρόπουλος. Ιούνιος 2009

Γεωπολιτική του Ψυχρού Πολέμου. Παναγιώτης Θεοδωρόπουλος. Ιούνιος 2009 Γεωπολιτική του Ψυχρού Πολέμου Παναγιώτης Θεοδωρόπουλος Ιούνιος 2009 Ψυχρός Πόλεμος, ανατολικό δυτικό μπλοκ, σιδηρούν παραπέτασμα, ανταγωνισμός των υπερδυνάμεων, ισορροπία του τρόμου. Λέξεις στις οποίες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ ΘΕΜΑ Α1 Να δώσετε το περιεχόμενο των ακόλουθων όρων: α. Εξαρχία β. Σοβιέτ γ. Δόγμα Τρούμαν Μονάδες 15 ΘΕΜΑ Α2 Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις

Διαβάστε περισσότερα

Υπενθύμιση. Παγκόσμιες ημέρες αφιερωμένες στο περιβάλλον

Υπενθύμιση. Παγκόσμιες ημέρες αφιερωμένες στο περιβάλλον Υπενθύμιση Παγκόσμιες ημέρες αφιερωμένες στο περιβάλλον Φεβρουάριος 2: Ημέρα Υγροτόπων Στις 2 Φεβρουαρίου 1977 υπογράφτηκε η Σύμβαση για τους Υγροτόπους στην πόλη Ramsar του Ιράν. Στη Συνθήκη αυτή περιλαμβάνονται

Διαβάστε περισσότερα

ΚΛΑΣΙΚΗ ΕΠΟΧΗ 479 323 π.χ.

ΚΛΑΣΙΚΗ ΕΠΟΧΗ 479 323 π.χ. ΚΛΑΣΙΚΗ ΕΠΟΧΗ 479 323 π.χ. Α. Η ΣΥΜΜΑΧΙΑ ΤΗΣ ΔΗΛΟΥ Ή Α ΑΘΗΝΑΪΚΗ ΣΥΜΜΑΧΙΑ (478 431 π.χ.) ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΑΚΗΣ ΧΡΗΣΤΟΣ ΦΙΛΟΛΟΓΟΣ 1. Οι ελληνικές πόλεις παραμέρισαν τις διαφορές τους και συμμάχησαν για την αντιμετώπιση

Διαβάστε περισσότερα

10. ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΩΝ ΠΕ

10. ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΩΝ ΠΕ 10. ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΩΝ ΠΕ Όπως είδαµε στην Ενότητα 9, οι ΑΞΕ µπορούν να έχουν πολλές θετικές επιδράσεις στις χώρες υποδοχής τους. Οι αναµενόµενες αυτές θετικές επιδράσεις τους οδηγούν συχνά στην

Διαβάστε περισσότερα

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER Πιστεύουμε ότι η επιχειρηματικότητα ανθεί μόνο σε κοινωνίες όπου υπάρχει προστασία και σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Αναγνωρίζουμε ότι οι

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Νικόλαος Χ. Μπέκας Greek classroom of Masterστην "Κοινωνική Παιδαγωγική και μάχη ενάντια στη νεανική

Διαβάστε περισσότερα

https://www.pirateparty.gr/forum/viewtopic.p hp?f=176&t=5198&start=10#p69404

https://www.pirateparty.gr/forum/viewtopic.p hp?f=176&t=5198&start=10#p69404 ΑΡΧΕΣ https://www.pirateparty.gr/forum/viewtopic.p hp?f=176&t=5198&start=10#p69404 Όλο το καταστατικό 2.1 Άμεσης Δημοκρατίας 2.2.1 Άμεσης Δημοκρατίας Μαζική αλλαγή. Οι αλλαγές στο 2.1 και 2.2.1 είναι στις

Διαβάστε περισσότερα

Σεπτ 2011 - Αυγ 2013. Καινοτοµία

Σεπτ 2011 - Αυγ 2013. Καινοτοµία Παρουσίαση Προγράµµατος σε Διδασκαλικό Σύλλογο Δηµοτικού Σχολείου Αγ. Αντωνίου Αξιοποίηση Λαϊκών Ιστοριών της Κύπρου για Προώθηση της Διαπολιτισµικής Εκπαίδευσης Σεπτ 2011 - Αυγ 2013 Δίκτυο συνεργασίας

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΕΝΑΡΞΗ ΤΗΣ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗΣ

ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΕΝΑΡΞΗ ΤΗΣ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗΣ ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΕΝΑΡΞΗ ΤΗΣ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗΣ Καλημέρα σας. Αξιότιμοι Αγαπητοί συνάδελφοι και φίλοι Με μεγάλη χαρά το Ελληνικό Δίκτυο του Οικουμενικού Συμφώνου του ΟΗΕ υποδέχεται σήμερα, στην Πρώτη Περιφερειακή

Διαβάστε περισσότερα

Η ΚΡΙΣΗ ΞΕΠΕΡΑΣΤΗΚΕ ΚΑΘΩΣ ΛΕΝΕ;

Η ΚΡΙΣΗ ΞΕΠΕΡΑΣΤΗΚΕ ΚΑΘΩΣ ΛΕΝΕ; Η ΚΡΙΣΗ ΞΕΠΕΡΑΣΤΗΚΕ ΚΑΘΩΣ ΛΕΝΕ; Καθώς έχουν περάσει, από το 2008 οπότε και ξέσπασε η μεγαλύτερη καπιταλιστική κρίση μετά την κρίση του 1929, οι πάντες σχεδόν συμπεριφέρονται σαν να έχει ξεπεραστεί η κρίση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΒΑΡΟΜΕΤΡΟ 74. Φθινόπωρο 2010 ΚΥΠΡΟΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ) Μαρτίου 2011 ΕΘΝΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΥΡΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ

ΕΥΡΩΒΑΡΟΜΕΤΡΟ 74. Φθινόπωρο 2010 ΚΥΠΡΟΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ) Μαρτίου 2011 ΕΘΝΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΥΡΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΕΥΡΩΒΑΡΟΜΕΤΡΟ 74 ΚΟΙΝΗ ΓΝΩΜΗ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΕΝΩΣΗ Φθινόπωρο 2010 ΕΘΝΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΥΡΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΚΥΠΡΟΣ (ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΕΛΕΓΧΟΜΕΝΕΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ ΤΗΣ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ) Μαρτίου 2011 Αντιπροσωπεία της

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol

Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol ΧΕΙΜΕΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2014 θεμα: Ιστορικη Εξελιξη Αγωγης και Προαγωγης Υγειας. Η προαγωγη υγειας είναι συνδεδεμενη με τις αλλαγες που

Διαβάστε περισσότερα

Χημικά και βιολογικά όπλα

Χημικά και βιολογικά όπλα Χημικά και βιολογικά όπλα ΑNAZHTΩNTAΣ τους λόγους για τους οποίους η ιστορία βρίθει παραδειγμάτων χρήσης χημικών και βιολογικών όπλων, φτάνει κανείς εύκολα στο συμπέρασμα ότι οι λόγοι αυτοί παραμένουν

Διαβάστε περισσότερα

«H ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΧΡΟΝΙΑ ΕΩΣ ΣΗΜΕΡΑ»

«H ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΧΡΟΝΙΑ ΕΩΣ ΣΗΜΕΡΑ» «H ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΧΡΟΝΙΑ ΕΩΣ ΣΗΜΕΡΑ» Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΚΑΙ Η ΘΑΛΑΣΣΑ Οι χρησιμότητες της θάλασσας είναι πολλές όπως πολλές είναι κι οι ωφέλειες που η θάλασσα παρέχει στον άνθρωπο. Ο ι

Διαβάστε περισσότερα

ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΠΛΑΤΙΑΣ (ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ) ΚΩΝ/ΝΟΣ ΚΟΛΙΟΠΟΥΛΟΣ (ΕΠΙΚ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ)

ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΠΛΑΤΙΑΣ (ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ) ΚΩΝ/ΝΟΣ ΚΟΛΙΟΠΟΥΛΟΣ (ΕΠΙΚ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ) Μαθήματα Α εξαμήνου 1. Ιστορία των Διεθνών Σχέσεων & της Στρατηγικής ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΠΛΑΤΙΑΣ (ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ) ΚΩΝ/ΝΟΣ ΚΟΛΙΟΠΟΥΛΟΣ (ΕΠΙΚ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ) Στο πλαίσιο του μαθήματος «Ιστορία των Διεθνών Σχέσεων και της Στρατηγικής»

Διαβάστε περισσότερα

ÖÑÏÍÔÉÓÔÇÑÉÏ ÈÅÙÑÇÔÉÊÏ ÊÅÍÔÑÏ ÁÈÇÍÁÓ - ÐÁÔÇÓÉÁ

ÖÑÏÍÔÉÓÔÇÑÉÏ ÈÅÙÑÇÔÉÊÏ ÊÅÍÔÑÏ ÁÈÇÍÁÓ - ÐÁÔÇÓÉÁ ΘΕΜΑ Α1 ΙΣΤΟΡΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ 2008 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α Α1.1. Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που ακολουθούν γράφοντας στο τετράδιό σας τη λέξη Σωστό ή Λάθος δίπλα στο γράµµα που αντιστοιχεί

Διαβάστε περισσότερα

νημερωτικό ελτίο Αριθμός Τεύχους: 03 Δεκέμβριος 2014

νημερωτικό ελτίο Αριθμός Τεύχους: 03 Δεκέμβριος 2014 νημερωτικό ελτίο Αριθμός Τεύχους: 03 Δεκέμβριος 2014 Σε αυτό το τεύχος: ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ Η Διαπραγμάτευση ως Τρόπος Ειρηνικής Επίλυσης Συγκρούσεων. Συμφωνία Μυρόφυλλου - Πλάκας (29 Φεβ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 9.10.2015 COM(2015) 500 final ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ σχετικά με την έναρξη διαβουλεύσεων με το Μπουρούντι, σύμφωνα με το άρθρο 96 της συμφωνίας εταιρικής

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ 10 Ιουνίου 2015 ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Απαντήσεις Θεμάτων Επαναληπτικών Πανελληνίων Εξετάσεων Ημερησίων & Εσπερινών Γενικών Λυκείων ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ ΘΕΜΑ Α1 α. Σχολικό βιβλίο, σελ. 31: «η εθνική πολιτική

Διαβάστε περισσότερα

«Τα Βήματα του Εστερναχ»

«Τα Βήματα του Εστερναχ» «Τα Βήματα του Εστερναχ» Τοποθέτηση του ΔΗΜ.ΓΚΟΥΝΤΟΠΟΥΛΟΥ στη παρουσίαση του βιβλίου ΑΛΕΚΟΥ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΕΙΟ-Λάρισα 16/1/2009 Κυρίες και κύριοι. Σε κάθε βιβλίο, μελέτη,διήγημα η ποίημα ο συγγραφέας

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση της αλλαγής στη σχολική μονάδα: Η περίπτωση της εισαγωγής των Νέων Αναλυτικών Προγραμμάτων

Διαχείριση της αλλαγής στη σχολική μονάδα: Η περίπτωση της εισαγωγής των Νέων Αναλυτικών Προγραμμάτων Διαχείριση της αλλαγής στη σχολική μονάδα: Η περίπτωση της εισαγωγής των Νέων Αναλυτικών Προγραμμάτων Εισηγητές: Μάριος Στυλιανίδης, ΕΔΕ Ανδρέας Θεοδωρίδης, Διευθυντής Σχολείου Ανδρέας Κυθραιώτης, Διευθυντής

Διαβάστε περισσότερα

Τακτικές και Κόλπα κατά την Διαπραγμάτευση

Τακτικές και Κόλπα κατά την Διαπραγμάτευση Τακτικές και Κόλπα κατά την Διαπραγμάτευση Τακτική της Τμηματοποίησης Αν σκοπεύεις να διαπραγματευτείς ένα π.χ. συμβόλαιο τριών ετών, διαπραγματεύσου σκληρά για ένα συμβόλαιο ενός έτους μόνο. Όταν η διαπραγμάτευση

Διαβάστε περισσότερα

Χαρτογράφηση της εξαγωγικής δραστηριότητας της Ελλάδας ανά Περιφέρεια και Νοµό 2008-2012

Χαρτογράφηση της εξαγωγικής δραστηριότητας της Ελλάδας ανά Περιφέρεια και Νοµό 2008-2012 Χαρτογράφηση της εξαγωγικής δραστηριότητας της Ελλάδας ανά Περιφέρεια και Νοµό 2008-2012 Ινστιτούτο Εξαγωγικών Ερευνών και Σπουδών Σύνδεσµος Εξαγωγέων Βορείου Ελλάδος Θεσσαλονίκη, 23/05/13 Σκοπός της µελέτης:

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΟΡΑΜΑ 2020 29 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2012

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΟΡΑΜΑ 2020 29 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2012 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΟΡΑΜΑ 2020 29 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2012 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΗΜΕΡΗΣΙΑ ΔΙΑΤΑΞΗ ΜΕΡΟΣ Α - Η Δεξαμενή Σκέψης Θουκυδίδης ΜΕΡΟΣ Β - ΟΡΑΜΑ 2020 1. Σκοπός & μεθοδολογία 2. Πρόβλεψη

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Γ' ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑ.Λ. Β 20 ΜΑΪΟΥ 2013 ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Γ' ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑ.Λ. Β 20 ΜΑΪΟΥ 2013 ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α1 ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Γ' ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑ.Λ. Β 20 ΜΑΪΟΥ 2013 ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ α. Σχολ. βιβλίο σελ. 66-67 >. β. Σχολ. βιβλίο σελ. 140

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Η αγγλική και οι άλλες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Η αγγλική και οι άλλες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Κείμενο 1 Η αγγλική και οι άλλες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης Ο ενιαίος ευρωπαϊκός χώρος αποτελεί ήδη πεδίο δραστηριότητας, αλλά και ανταγωνισμού των γλωσσών. Από την εποχή της ίδρυσης

Διαβάστε περισσότερα

European Year of Citizens 2013 Alliance

European Year of Citizens 2013 Alliance European Year of Citizens 2013 Alliance MANIFESTO Η ενεργός συμμετοχή του ευρωπαίου πολίτη είναι άμεσα συνδεδεμένη με την επιδίωξη των Ευρωπαϊκών συλλογικών στόχων και αξιών που προβλέπονται στις Συνθήκες

Διαβάστε περισσότερα

Το συγκλονιστικό άρθρο. του Γλέζου στη Welt. Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5

Το συγκλονιστικό άρθρο. του Γλέζου στη Welt. Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5 άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη γερμανική εφημερίδα Die Welt, στο οποίο εξηγεί στους Γερμανούς Το συγκλονιστικό άρθρο του Γλέζου στη Welt Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5 γερμανική

Διαβάστε περισσότερα

Oπου υπάρχουν άνθρωποι

Oπου υπάρχουν άνθρωποι Oπου υπάρχουν άνθρωποι Η Ταυτότητα Η ACT4 PEOPLE αποτελεί μια νέα Ελληνική Μη Κυβερνητική οργάνωση που παρέχει ανθρωπιστική βοήθεια σε όλους εκείνους «που δεν έχουν δικαίωμα στη Ζωή» όποιοι και αν είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΩΡΙΑ ΔΙΕΘΝΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ

ΘΕΩΡΙΑ ΔΙΕΘΝΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΕΘΝΩΝ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΘΕΩΡΙΑ ΔΙΕΘΝΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ Γ ΕΞΑΜΗΝΟΥ Webpage: www.dap-papei.gr Facebook: https://www.facebook.com/dap.papei Twitter: https://twitter.com/dap_papei

Διαβάστε περισσότερα

Συνεντεύξεις «πρόσωπο με πρόσωπο (face to face). Κοινές ερωτήσεις για όλους τους συμμετέχοντες.

Συνεντεύξεις «πρόσωπο με πρόσωπο (face to face). Κοινές ερωτήσεις για όλους τους συμμετέχοντες. Κεντρικά ερωτήματα: Ποιες είναι οι διαστάσεις της συζήτησης για την κρίση στο Δημόσιο Διάλογο; Ήταν η υιοθέτηση του πακέτου διάσωσης για την Ελλάδα και η ένταξη της Ελλάδας στο μηχανισμό στήριξης μονόδρομος

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα για τις σχέσεις Ελλάδος Ηνωμένων Πολιτειών

Έρευνα για τις σχέσεις Ελλάδος Ηνωμένων Πολιτειών Έρευνα για τις σχέσεις Ελλάδος Ηνωμένων Πολιτειών στα πλαίσια της εκδήλωσης What s Next Κεφαλαιοποιώντας τον θετικό αντίκτυπο της πρόσφατης επίσκεψης του Πρωθυπουργού στην Washington 23 Μαρτίου 2010 Βασικά

Διαβάστε περισσότερα

Η ΜΕΓΑΛΗ ΣΚΑΚΙΕΡΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ - 1 -

Η ΜΕΓΑΛΗ ΣΚΑΚΙΕΡΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ - 1 - Η ΜΕΓΑΛΗ ΣΚΑΚΙΕΡΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο Ζμπίνιου Μπρεζίνσκι είναι πολιτικός επιστήμονας και ειδικός σε θέματα γεωστρατηγικής. Αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους σύγχρονους μελετητές της γεωπολιτικής και των διεθνών

Διαβάστε περισσότερα

Αλληλεπίδραση Ε.Ε. και Ρωσίας σε θέµατα Αγορών Φυσικού Αερίου και Κλιµατικής Αλλαγής

Αλληλεπίδραση Ε.Ε. και Ρωσίας σε θέµατα Αγορών Φυσικού Αερίου και Κλιµατικής Αλλαγής Europe at Schools through Art and Simulation (EuropeStARTS) 11/05/2014, Παν. Πειραιώς Αλληλεπίδραση Ε.Ε. και Ρωσίας σε θέµατα Αγορών Φυσικού Αερίου και Κλιµατικής Αλλαγής Δρ. Αθανάσιος Δαγούµας Λέκτορας

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ

ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ Γκορέζης Παναγιώτης Επιστημονικός Συνεργάτης ΑΠΘ Μπέλλου Βικτώρια Επίκ. Καθηγήτρια ΠΘ 2 Ορισμοί Ορισμοί Αντίθεση Μη συμβατή συμπεριφορά Ανταγωνιστική συμπεριφορά Δημιουργία εμποδίων

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα: Πολιτισμός της μνήμης και συνεργασία νέων 15.-17.9.2012 στην Παραμυθιά

Ημερίδα: Πολιτισμός της μνήμης και συνεργασία νέων 15.-17.9.2012 στην Παραμυθιά Πάνελ 1: Σύγχρονη μετάδοση της ιστορίας από νέους για νέους - Τι κάνει ένα μνημείο ελκυστικό για νέους? - Πως μπορεί να διαμορφωθεί η ιστορική-πολιτική παιδεία? - Τι μπορούν να κάνουν οι νέοι για την ενθυμίση?

Διαβάστε περισσότερα