Χριστόφορος Βερναρδάκης Λέκτορας Πολιτικής Επιστήμης Πανεπιστημίου Κρήτης. Εισαγωγή

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Χριστόφορος Βερναρδάκης Λέκτορας Πολιτικής Επιστήμης Πανεπιστημίου Κρήτης. Εισαγωγή"

Transcript

1 ΕΔΑ και ΚΚΕ στη δεκαετία του 60. Ο ιδεολογικός, πολιτικός και οργανωτικός «δυϊσμός» της παραδοσιακής αριστεράς και οι επιδράσεις του στην κρίση των Ιουλιανών Χριστόφορος Βερναρδάκης Λέκτορας Πολιτικής Επιστήμης Πανεπιστημίου Κρήτης Εισαγωγή Το κείμενο αυτό ανακεφαλαιώνει ορισμένες κρίσιμες παρατηρήσεις σχετικά με την οργανωτική και πολιτική υλικότητα της αριστεράς στη δεκαετία του 60, δίνοντας έμφαση στην εξέταση του οργανικού «δυϊσμού» της και του τρόπου που αυτός εξελίχτηκε, μορφοποιήθηκε και επέδρασε στις πολιτικές εξελίξεις της εποχής. Δύο ιστορικά γεγονότα βρίσκονται στο επίκεντρο των παρατηρήσεων που θα ακολουθήσουν, πρωτευόντως η κρίση των Ιουλιανών του 1965 και δευτερευόντως η επιβολή του στρατιωτικού πραξικοπήματος το Με τον όρο «δυϊσμός» εννοείται η μεταπολεμική οιονεί διαίρεση της αριστεράς σε δύο κομματικά -πολιτικά «κέντρα», διαίρεση που είχε σημαντικές επιπτώσεις στη διαμόρφωση της πολιτικής φυσιογνωμίας της, στην εξέλιξη της αποστοίχισής της από τις κοινωνικές τάξεις και ομάδες που κατάφερε να εκπροσωπήσει και να οργανώσει στη δεκαετία του 40, στην ανοικτή κρίση που οδήγησε στη διάσπαση του ΚΚΕ το 1968 και, τέλος, στην πολιτική και εκλογική της καθήλωση κατά τη μεταπολιτευτική περίοδο. Στο επίκεντρο της ανακεφαλαίωσης αυτής και με αφετηρία τον προαναφερθέντα «δυϊσμό» της Αριστεράς θα επιχειρηθεί να φωτιστούν μια σειρά από ερωτήματα, όπως: πώς προέκυψε ο «δυϊσμός» αυτός και ποιές ήταν οι σχέσεις των δύο κομματικών «κέντρων», πόσο συγκλίνουσες ή αποκλίνουσες ήταν οι κεντρικές πολιτικές τους επιλογές, ποιό εκ των δύο «κέντρων» συνελάμβανε πιο «αντικειμενικά» τις πολιτικές εξελίξεις, πόσο οι σχέσεις των δύο «κέντρων» βάρυναν στις πολιτικές εξελίξεις στο εσωτερικό της χώρας, ποιά εκ των δύο πολιτικών αντιλήψεων που εκπροσωπούσαν μπορούσε να είναι περισσότερο αποτελεσματική στη διαμόρφωση προϋποθέσεων ώστε να αποφευχθεί η στρατιωτική δικτατορία του Ειδικότερα το τελευταίο ερώτημα αποτελεί μια «μαύρη τρύπα» στη σύγχρονη ελληνική πολιτική ιστορία. Το ιδεολογικό σχήμα που θέλει τη δικτατορία του 1967 να είναι έργο «αφρόνων» ή «επίορκων» αξιωματικών, το μόνο που καταφέρνει είναι να συσκοτίζει τις πραγματικές αντιθέσεις που προέκυψαν στο πολιτικό εποικοδόμημα της εποχής, ως αποτέλεσμα της συσσώρευσης εκρηκτικών κοινωνικών και θεσμικών αντιφάσεων στην ελληνική κοινωνία. Η δικτατορία του 1967 δεν ήταν μονόδρομος. Μπορούσε να αποτραπεί με πολιτικές πρωτοβουλίες που θα είχαν πρωταγωνιστή τον κινητοποιημένο κοινωνικό παράγοντα. Και στο πεδίο αυτό η συνεισφορά της

2 ελληνικής αριστεράς θα μπορούσε να ήταν καταλυτική. Το γιατί η τελευταία δεν κατέστη δυνατόν να διαδραματίσει τον ηγεμονικό πολιτικό ρόλο που της αντιστοιχούσε (σαν ένα είδος «δεύτερης» ιστορικής ευκαιρίας γι αυτήν μετά την ήττα του Εμφυλίου) βρίσκεται στον πυρήνα της ανάλυσης που ακολουθεί. 1. Το ΚΚΕ μετά τη λήξη του εμφυλίου Η δημιουργία και ανάπτυξη της ΕΔΑ Το τέλος του εμφυλίου πολέμου θα βρει όπως είναι γνωστό το (ηττημένο) ΚΚΕ σε συνθήκες οργανωτικής και πολιτικής αποσύνθεσης. Το κόμμα που έφτασε να αριθμεί σχεδόν μέλη προς το τέλος της Κατοχής και να έχει αποτελέσει ένα πρωτοφανές ιστορικά οργανωτικό μόρφωμα για την ελληνική κοινωνία - βρίσκεται στα μέσα της δεκαετίας του 50 να αριθμεί μόλις περίπου μέλη και, βεβαίως να βρίσκεται πολιτικά περιθωριοποιημένο 1. Η οργανωτική διάλυση του ΚΚΕ δεν συνεπάγεται ευθέως και τη συρρίκνωση της κοινωνικής και ιδεολογικής επιρροής του ευρύτερου «εαμικού χώρου» που είχε δημιουργηθεί στη δεκαετία του 40. Ο τελευταίος αποτελούσε πλέον μια ευρεία πολιτική παράταξη της πληθυντικής αριστεράς, εκπροσωπώντας μια ισχυρότατη κοινωνική συμμαχία, εντός της οποίας η ιδεολογικο-πολιτική επιρροή του ΚΚΕ ήταν πολύ σημαντική. Η διαιρετική τομή του εμφυλίου πολέμου θα αντικαταστήσει και θα ενσωματώσει τη διαιρετική τομή του Εθνικού Διχασμού και θα δημιουργήσει τη νέα γεωγραφία των πολιτικών δυνάμεων της χώρας 2. Ετσι, ανεξάρτητα από τις διαφοροποιημένες εκτιμήσεις που έχουν καταγραφεί σχετικά με την πραγματική πολιτική και οργανωτική επιρροή του ΚΚΕ στη δεκαετία του 40 και πολύ περισσότερο τις συγκυριακές της διακυμάνσεις, είναι αναμφισβήτητο ότι ο «εαμικός» ή «εαμογενής», όπως αργότερα ονομάστηκε, χώρος αποτελούσε μια πραγματικότητα στην οποία αναφερόταν ένα σημαντικότατο μέρος της ελληνικής κοινωνίας. Το ΚΚΕ παράλληλα, παρά την πολιτικο-στρατιωτική του ήττα και την οργανωτική του συρρίκνωση, δεν έπαυσε να διαθέτει μια πολύ μεγάλη ιδεολογική επιρροή, κυρίως στα φτωχότερα κοινωνικά στρώματα των πόλεων, επιρροή ωστόσο που ήταν πλέον στις μετεμφυλιακές συνθήκες εξαιρετικά δύσκολο να τη μετουσιώσει σε οργανωτική δύναμη. Η ΕΔΑ δημιουργείται το 1951 ως συνασπισμός έξι πολιτικών σχηματισμών και ομάδων σοσιαλιστικής και αριστερής ιδεολογίας. Όπως έχει επισημανθεί, «η ΕΔΑ εκπροσωπούσε το ίδιο ακριβώς πολιτικό φάσμα με εκείνο που κάλυπταν τα κόμματα που συμμετείχαν ή συνεργάζονταν στενά με το ΕΑΜ, μέχρι τα τέλη του 1947» 3. Ωστόσο και παρά το διευρυμένο συμμαχικό της χαρακτήρα, η στελέχωση της ΕΔΑ σε όλα τα επίπεδα (μέλη, μεσαία στελέχη, ανώτερα στελέχη, υποψήφιοι βουλευτές) έφερνε έντονα τη σφραγίδα του παράνομου ΚΚΕ, έτσι που σταδιακά έφτασε να αποτελεί τη «νόμιμη» πολιτική έκφραση του τελευταίου, ένα είδος μετωπικού σχήματος. Το 1958 το ΚΚΕ αποφασίζει να διαλύσει τις έστω και ισχνότατες «καθαρές» κομματικές του οργανώσεις και να προσανατολίσει τις οργανωμένες δυνάμεις και επιρροές του στην ένταξη στην ΕΔΑ. Η απόφαση αυτή συνέβαλε τα μέγιστα στην πολιτική και οργανωτική ανάπτυξη της τελευταίας, η οποία μεταβλήθηκε από τις 1 Βερναρδάκης, Χριστόφορος Μαυρής, Γιάννης, Κόμματα και κοινωνικές συμμαχίες στην προδικτατορική Ελλάδα. Οι προϋποθέσεις της μεταπολίτευσης, Αθήνα, Εξάντας, 1991, σσ Νικολακόπουλος, Ηλίας, Η καχεκτική δημοκρατία. Κόμματα και Εκλογές, , Αθήνα, Πατάκης, 2001, σσ ό.π., σελ. 136.

3 αρχές της δεκαετίας του 60 σε ένα πραγματικά μαζικό κόμμα, αριθμώντας στα τέλη του 1965 περίπου μέλη ΚΚΕ ΕΔΑ και η οιονεί διάσπαση του κομμουνιστικού κινήματος Ωστόσο, η απόφαση του ΚΚΕ για την ενίσχυση της ΕΔΑ δεν σήμανε αυτομάτως τη μεταφορά του πολιτικού κέντρου βάρους του κόμματος στο εσωτερικό της χώρας. Η απόφαση του 1958 ήταν εν πολλοίς μια απόφαση ανάγκης που επιβλήθηκε λόγω και της μεγάλης οργανωτικής συρρίκνωσης. Η ηγεσία του ΚΚΕ όμως δεν παραιτείτο από το «αυτονόητο δικαίωμά» της να «καθοδηγεί» την πολιτική γραμμή της ΕΔΑ από το εξωτερικό, παρακάμπτοντας τόσο τα πολιτικά της όργανα όσο και τον κομματικό τύπο που σταδιακά άρχισε να δημιουργείται από τις αρχές της δεκαετίας του 60 (συγκρότηση οργανώσεων σε όλη την Ελλάδα, ανάδειξη μιας νέας γενιάς πολιτικών στελεχών της αριστεράς, σημαντική συμβολή στην οργανική ανάπτυξη των κοινωνικών κινημάτων της εποχής). Στην αντίληψη της ηγεσίας του ΚΚΕ, τόσο η ΕΔΑ όσο και γενικότερα η πολιτική κατάσταση που δημιουργήθηκε με την πολιτικοστρατιωτική ήττα του εμφυλίου συνιστούσαν «προσωρινές» και «μεταβατικές» συνθήκες, έως τη στιγμή της «ομαλοποίησης» και της γραμμικής επιστροφής του ΚΚΕ (δηλαδή της ηγετικής του ομάδας) στην πολιτική και κοινωνική ζωή της χώρας 5. Το γεγονός αυτό παρήγαγε δύο οργανικές αντιθέσεις στο χώρο της αριστεράς. Η πρώτη εκφράζεται από την αποστοίχιση ηγεσίας (ευρισκόμενης στο εξωτερικό) και βάσης (που δρα στο εσωτερικό της χώρας). Η δεύτερη από τη διάσταση μεταξύ της «παραδοσιακής» ηγεσίας (ευρισκόμενης στο εξωτερικό) και της «νέας» ηγεσίας (που έχει εν τω μεταξύ προκύψει ή προκύπτει σταδιακά στο εσωτερικό της χώρας). Η συγχώνευση των δύο παραπάνω αντιθέσεων δημιούργησε σταδιακά αυτόν τον δυϊσμό «πολιτικών κέντρων» στο εσωτερικό της ελληνικής αριστεράς με τις πολλαπλές επιπτώσεις. Ετσι, η δεκαετία του 60 θα βρει το χώρο της παραδοσιακής (κομμουνιστικής και εαμογενούς) αριστεράς να αποτελείται από δύο διαφορετικά «πολιτικά κέντρα αποφάσεων». Το ένα «κέντρο» είναι το ηγετικό κλιμάκιο του ΚΚΕ που βρίσκεται στις χώρες της ανατολικής Ευρώπης. Το δεύτερο «κέντρο» είναι το οργανωμένο κομμάτι της αριστεράς στο εσωτερικό της χώρας που συσπειρώνεται στους κόλπους της ΕΔΑ και που στο μεγαλύτερο μέρος του διατηρεί και την ιδιότητα του μέλους του κομμουνιστικού κόμματος. Το πρώτο «κέντρο» απολαμβάνει της νομιμοποίησης των ελλήνων κομμουνιστών που βρίσκονται στο εξωτερικό και κυρίως στις ανατολικές χώρες 6. Το δεύτερο «κέντρο» απολαμβάνει της νομιμοποίησης των κομμουνιστών 4 Ταυτόχρονη με την ανάπτυξη της ΕΔΑ είναι και αυτή της Δημοκρατικής Νεολαίας Λαμπράκη (ΔΝΛ), αποτέλεσμα της συγχώνευσης το 1964 της νεολαίας ΕΔΑ με την Δημοκρατική Κίνηση Νέων Γρηγόρης Λαμπράκης. Για την ΔΝΛ βλ. Μαρτέν, Κατερίνα, Λαμπράκηδες. Ιστορία μιας Γενιάς, Αθήνα, Πολύτυπο, «Για την ηγεσία του ΚΚΕ ο μόνιμος πονοκέφαλος ήταν ευθύς μετά την ήττα του 1949 και την καταφυγή της ηγεσίας στο εξωτερικό, πώς θα εμεθόδευε την καθοδήγηση του κινήματος μέσα στην Ελλάδα αναδιοργανώνοντας πλέον το κόμμα σε πολιτικές βάσεις, αλλά και χωρίς τον κίνδυνο να αναπτυχθεί κάποιο εσωτερικό ρεύμα, που θα αγνοούσε το κύρος της και θα εβάδιζε με βάση τις προκύπτουσες πολιτικές και οργανωτικές πλέον ανάγκες», βλ. Βουρνάς, Τάσος, Η διάσπαση του ΚΚΕ, Αθήνα,Τολίδης, 1983, σελ Αξίζει ωστόσο να σημειωθεί, ότι ακόμα και στο εξωτερικό κομματικές οργανώσεις βάσης του ΚΚΕ λειτούργησαν μόνον στην Τασκένδη, στην Τσεχοσλοβακία και αργότερα στη Ρουμανία. Σε όλες τις

4 που βρίσκονται στο εσωτερικό της χώρας, και επιπλέον της νομιμοποίησης των καινούργιων αριστερών μαζών κυρίως από το χώρο της νεολαίας που πολιτικοποιούνται στις κοινωνικές αντιθέσεις και τα κινήματα της δεκαετίας του 60. Βεβαίως, δεν θα ήταν ακριβές να υποτεθεί ότι τα δύο «κέντρα» απέχουν μεταξύ τους με τέτοιο τρόπο ώστε να συνιστούν δύο απολύτως στεγανές και μη-επικοινωνούσες οντότητες. Είναι ακριβέστερο να μιλάμε για «εφαπτόμενους κύκλους», αφού τόσο η ανθρωπογεωγραφία τους όσο βεβαίως και η εναλλαγή πολλές φορές των ιδεολογικοπολιτικών απόψεων των στελεχών της αριστεράς οδηγεί στο συμπέρασμα ότι η ρευστότητα και οι δυναμικές μεταβολές των μεταξύ τους σχέσεων είναι υπαρκτές. Η αντίφαση των δύο «κέντρων αποφάσεων» δεν είναι απλώς «οργανωτική». Το «κόμμα» με την ουσιαστική έννοια του όρου (συλλογικός διανοούμενος που δρά και αναπαράγεται μέσα στις εξελισσόμενες κοινωνικές αντιθέσεις μιας χώρας) είναι «αντικειμενικά» η ΕΔΑ Το ΚΚΕ εξελίσσεται στις συγκεκριμένες μεταπολεμικές συνθήκες σε μια υπερβατική και «αόρατη» πολιτική οντότητα («ο παράνομος μηχανισμός»), που συντηρείται ωστόσο για λόγους εσωκομματικής εξουσίας από την ηγεσία του στο εξωτερικό. Η συνθήκη αυτή γίνεται ολοένα και περισσότερο αντιληπτή από τους αριστερούς και κομμουνιστές στο εσωτερικό της χώρας, για το λόγο αυτό άλλωστε εμφανίζεται σταδιακά ο προβληματισμός για τη μετατροπή της ΕΔΑ σε «μαρξιστικό-λενινιστικό» φορέα, ως της μόνης ρεαλιστικής προοπτικής για την de facto νομιμοποίηση του κομμουνιστικού κινήματος στην Ελλάδα 7, τάση που βεβαίως θα βρεί αντιμέτωπη την ηγεσία του ΚΚΕ στο εξωτερικό. Η άποψη αυτή αποτελούσε ίσως τη μόνη δυνατή διέξοδο από τον πολιτικο-οργανωτικό «δυισμό» της αριστεράς που είχαν δημιουργήσει οι μετεμφυλιακές αντικειμενικές συνθήκες. Υπήρχε άλλωστε και το ανάλογο προηγούμενο του κόμματος του ΑΚΕΛ στην Κύπρο 8. Η λειτουργική συγχώνευση των δύο «κέντρων» θα βοηθούσε στην ομαλότερη πολιτική λειτουργία της ελληνικής αριστεράς και θα δημιουργούσε πιθανόν καλύτερες προϋποθέσεις για την ενσωμάτωση στον κομματικό τύπο των νέων συνθηκών πολιτικής και κοινωνικής αντιπροσώπευσης που είχαν προκύψει στη δεκαετία του 60. Ωστόσο, η συνεχιζόμενη έρπουσα αντίθεση των δύο «κέντρων» και ενώπιον του κινδύνου να χαθεί ο έλεγχος των κομμουνιστών στο εσωτερικό της χώρας - οδήγησε την ηγεσία του ΚΚΕ στο εξωτερικό στην απόφαση να λάβει δύο σημαντικά όπως αποδείχτηκαν εκ των υστέρων οργανωτικά μέτρα. Το πρώτο, στις αρχές του 1963, ήταν η συγκρότηση του Γραφείου Εσωτερικού της Κεντρικής Επιτροπής, όργανο άλλες περιπτώσεις οι (πρόσφυγες) έλληνες κομμουνιστές εντάσσονταν στις οργανώσεις των αδελφών κομμάτων. Βλ. σχετικά, Δάγκας, Αλέξανδρος, «Το ΚΚΕ, ένα κόμμα εκτός κομματικού συστήματος» στο Ρήγος Α. Σεφεριάδης, Σ. Χατζηβασιλείου, Ευ. (επιμ.), Η «σύντομη» δεκαετία του 60. Θεσμικό πλαίσιο, κομματικές στρατηγικές, κοινωνικές συγκρούσεις, πολιτισμικές διεργασίες, Αθήνα, Καστανιώτης, 2008, σελ Βλ. σχετικά, Μπριλλάκης, Αντώνης, Το ελληνικό κομμουνιστικό κίνημα. Ιστορική διαδρομή, κρίση και προοπτικές, Αθήνα, Εξάντας, 1980, σσ Το ΑΚΕΛ (Ανορθωτικό Κόμμα Εργαζόμενου Λαού) ιδρύθηκε το 1941 σε μια προσπάθεια των κυπρίων κομμουνιστών να συγκροτήσουν ένα μετωπικό και νόμιμο πολιτικό σχήμα με συμμάχους μηκομμουνιστές. Το Κομμουνιστικό Κόμμα Κύπρου. που είχε ιδρυθεί το 1926, παρέμενε εκτός νόμου από το 1931 όταν και συμμετείχε ενεργά στην εξέγερση κατά των βρετανών (Οκτώβριος 1931) που είχε κατασταλεί βιαίως. Για τρία περίπου χρόνια ( ) τα δύο κόμματα, ΚΚΚ και ΑΚΕΛ, λειτουργούσαν παράλληλα, το ένα στην παρανομία και το άλλο στη νομιμότητα. Το 1944 αποφασίστηκε η συγχώνευση των δύο κομμάτων στο ΑΚΕΛ, αφού δεν υπήρχε λόγος λειτουργίας και των δύο πολιτικο-οργανωτικών μορφωμάτων. Βλ. σχετικά, «ΚΚΚ ΑΚΕΛ: μια ιστορική αναδρομή», στον δικτυακό τόπο:

5 διορισμένης σύνθεσης με το οποίο επιχειρείτο ο συστηματικός έλεγχος των διεργασιών στην ΕΔΑ και στους Λαμπράκηδες και η διασφάλιση της υλοποίησης της «επίσημης γραμμής». Το δεύτερο, τον Φεβρουάριο του 1965 (8 η Ολομέλεια της Κ.Ε.), ήταν η ολοκληρωτική άρση από πλευράς ΚΚΕ της απόφασης του 1958 για τη διάλυση των κομματικών οργανώσεων και την ενδυνάμωση της ΕΔΑ και η εκ νέου δημιουργία κομματικών οργανώσεων, εντός, εκτός και εκ παραλλήλου με αυτές της ΕΔΑ. Ο πολιτικός και οργανωτικός δυϊσμός έτεινε με τις πρωτοβουλίες και αποφάσεις αυτές να παγιωθεί και να εξελιχθεί σε μια συνολική σύγκρουση «εσωκομματικών συμφερόντων» μεταξύ της ηγετικής ομάδας του ΚΚΕ που βρισκόταν στο εξωτερικό και της ηγετικής ομάδας της ΕΔΑ (που αποτελούσε ωστόσο, παράλληλα, μέρος της κομμουνιστικής ηγεσίας). 3. Συγκλίσεις και αποκλίσεις των δύο «κέντρων». Οι προϋποθέσεις της μετέπειτα διάσπασης Παραμένει βεβαίως ένα μεγάλο ανοικτό ερώτημα, το κατά πόσον τα δύο «πολιτικά κέντρα» είχαν μεταξύ τους δομικές στρατηγικές και πολιτικές διαφωνίες, αν δηλαδή ο «δυϊσμός» αυτός ήταν αποτέλεσμα και ισχυρών αποκλίσεων σε κρίσιμα ζητήματα και αν ναι σε ποιό βαθμό. Το ερώτημα αυτό είναι ίσως από τα πιο σύνθετα ιστορικά ερωτήματα που αφορούν στο ΚΚΕ και την ελληνική αριστερά. Κι αυτό γιατί συνυπάρχουν ισχυρά επιχειρήματα που μπορούν να θεμελιώσουν και τις δύο εκδοχές. Ανατρέχοντας στις πηγές του αριστερού και κομμουνιστικού κινήματος και επιχειρώντας μια γενική αποτίμηση, μπορούν να τονιστούν μια σειρά από στρατηγικές συγκλίσεις και συμφωνίες των δύο «κέντρων» σε ό,τι αφορά τις βασικές (τριτοδιεθνιστικές) θεωρίες της εξάρτησης και του κρατικο-μονοπωλιακού καπιταλισμού, τον γραφειοκρατικό («δημοκρατικό») συγκεντρωτισμό στη δομή και λειτουργία του κόμματος, την ανάλυση του διπολισμού στη διεθνή πολιτική σκηνή και την υπεράσπιση του ρόλου της Σοβιετικής Ενωσης, την αναγνώριση του καθοδηγητικού ρόλου του ΚΚΣΕ 9. Και τα δύο «κέντρα», επίσης, έχουν αποφύγει επιμελώς να ανοίξουν τη συζήτηση για τις κρίσιμες επιλογές του ΚΚΕ στη δεκαετία του 40 και τις αιτίες της πολιτικής συντριβής του κομμουνιστικού κινήματος, αναφερόμενες μόνον στον «ξένο παράγοντα» και τις επεμβάσεις του και έχουν βρεί (μετά το 1956 και σε άμεση σχέση με τις εξελίξεις στην τότε Σοβιετική Ενωση) ένα κοινό παρανομαστή των «λαθών» στην καταδίκη του Ν.Ζαχαριάδη και της προσωπολατρείας που τον συνόδευε. Η βασική απόκλιση από την άλλη πλευρά, δημιουργείται σταδιακά και σχετίζεται με την ανάπτυξη των κοινωνικών και πολιτικών αντιθέσεων στο εσωτερικό της χώρας, με το «κέντρο» του εσωτερικού να διεκδικεί δικαίως τον (αυτονόητα) πρωτεύοντα ρόλο στη διαμόρφωση και επεξεργασία της πολιτικής γραμμής του κόμματος. Η 9 Ειδικότερα για το ζήτημα της σοβιετικού κόμματος, είναι χαρακτηριστικό ότι σχεδόν όλα τα επίσημα κείμενα που προέρχονται από το «κέντρο» του εσωτερικού, αλλά και την αργότερα ονομασθείσα «ανανεωτική ομάδα», κινούνται στη λογική της μη-αμφισβήτησης του πρωτοπόρου και καθοδηγητικού του ρόλου. Είναι απολύτως ενδεικτικό το απόσπασμα που ακολουθεί από κείμενο ενός εκ των πρωτεργατών της διάσπασης του 1968, του Πάνου Δημητρίου, ο οποίος σε κείμενό του τον Νοέμβριο του 1968, εννέα δηλαδή μήνες μετά την 12 η Ολομέλεια, κατέληγε ως εξής: «Οι Κομμουνιστές της Ελλάδας, στηριγμένοι στο μαρξισμό-λενινισμό και στον προλεταριακό διεθνισμό, θα βρουν τη δύναμη να υπερνικήσουν τις σημερινές τους δυσκολίες (...) και θα δυναμώσουν τους δεσμούς τους με το ΚΚΣΕ και με όλο το παγκόσμιο κομμουνιστικό κίνημα...». Δημητρίου, Πάνος, Παραλειπόμενα της Διάσπασης, Αθήνα, Ηριδανός, 1975, σελ.38.

6 απόκλιση αυτή έχει στον πυρήνα της τη διαμάχη μεταξύ μιας (σταλινικής) αντίληψης που θεωρεί την «οργάνωση» του κόμματος συνώνυμο του διοικητικού - γραφειοκρατικού μηχανισμού του, ένα «υπερβατικό» μόρφωμα που έχει πάντοτε την προτεραιότητα απέναντι στην κοινωνία, και μιας «δημοκρατικότερης» αντίληψης που θεωρεί την οργάνωση ένα οργανικό, δυναμικό και συμμετοχικό αποτέλεσμα που προκύπτει από τη συγχώνευση πολιτικού προγράμματος και κοινωνικών διεργασιών. Βεβαίως, και η μία και η άλλη αντίληψη, ακριβώς επειδή αναπτύσσονται στο πεδίο δομικών (θεωρητικών) συγκλίσεων δεν εξασφαλίζουν μεγαλύτερη εσωκομματική δημοκρατία ούτε εγγυώνται καλύτερες «σχέσεις εκπροσώπησης» με τις λαϊκές τάξεις η μία έναντι της άλλης. Αυτό άλλωστε θα διαφανεί παρακάτω στη γραμμή των δύο «κέντρων» κατά την κρίση των Ιουλιανών. Μια δευτερεύουσα αλλά σημαντική απόκλιση μπορεί, επίσης, να εντοπιστεί στο πεδίο της πολιτικής κουλτούρας των δρώντων φορέων (στελεχών) των δύο «κέντρων». Η ηγεσία του «εσωτερικού» αποτελείτο από στελέχη που βίωναν τη σκληρή πραγματικότητα του μετεμφυλιακού κράτους έκτακτης ανάγκης και των πολιτικών διώξεων ή διακρίσεων. Αποτελώντας ταυτόχρονα οργανικό τμήμα μιας ηττημένης, αλλά και πολιτικά υπεύθυνης γι αυτό γενιάς ηγετικών στελεχών, ενσωματώνουν σταδιακά στις αναλύσεις τους για την πολιτική συγκυρία ολοένα και πιο «αμυντικές» πολιτικές προσεγγίσεις, που καταλήγουν σε ουδέτερες, μετριοπαθείς και πολλές φορές ηττοπαθείς πολιτικές πρωτοβουλίες. Οι αναλύσεις τους σε μεγάλο βαθμό ανταποκρίνονται στη δύσκολη για τους κομμουνιστές και τους αριστερούς αμυντική συγκυρία της μετεμφυλιακής δεκαετίας του 50, ωστόσο καταλήγουν να αποτελέσουν μια δομική σταθερά στην πολιτική ψυχολογία τους, έτσι που ακόμα και όταν οι συνθήκες αλλάζουν και απαιτούνται άλλες αναγνώσεις, όπως συμβαίνει στη δεκαετία του 60, να μην είναι σε θέση να ανταποκριθούν. Η ηγεσία του εσωτερικού «κέντρου» βρίσκεται πάντοτε σε θέση (ψυχολογικής) άμυνας, γεγονός που την κάνει να μετακινείται διαρκώς βάσει των διλημμάτων που της θέτουν οι ανταγωνιστές της ή οι αντίπαλοί της. Ο ετεροπροσδιορισμός της φαίνεται ανάγλυφα στις σχέσεις της με την Ενωση Κέντρου και γενικότερα το «κεντρώο φαινόμενο» μετά το 1961, όταν και αναπτύσσει μια μόνιμα αντιφατική θέση: από τη μια να τη θεωρεί εκλογικό και πολιτικό ανταγωνιστή από την άλλη να θέλει (και να επιβάλλεται) να στηρίξει την προσπάθεια πολιτικού εκδημοκρατισμού που επιχειρούσε η τελευταία. Οι συνθήκες αυτές την κάνουν να φαίνεται και να συμπεριφέρεται πολλές φορές καιροσκοπικά, αντιφατικά, και όπως φάνηκε μάλιστα και στην κορύφωση του κοινωνικού κινήματος της δεκαετίας του 60 τον Ιούλιο του 1965,ακόμα και κατασταλτικά απέναντι στις ριζοσπαστικοποιημένες μάζες. Με δυο λόγια, η ηγεσία του «εσωτερικού» έτεινε πολύ εύκολα στο «δεξιό» λάθος και στην ακύρωση του πολιτικού της αυτοπροσδιορισμού. Η ηγεσία του «εξωτερικού», αντίθετα, ευρισκόμενη αποκομένη από την καθημερινότητα των διώξεων και των πιέσεων, είχε την «πολυτέλεια» να ορίζει τις εκτιμήσεις της με την άνεση του ιδεολογικού δογματισμού της, αλλά και της άγνοιας των δεδομένων της νέας κατάστασης στην Ελλάδα που είχε σταθεροποιηθεί μετά τη δεκαετία του 50. Ετσι, βρίσκεται στην «εύκολη θέση» να έχει ταυτόχρονα «αριστερές» ρητορικές, χωρίς όμως αυτές να αρθρώνονται σε μια διαφορετική και αποτελεσματική πολιτική γραμμή. Οι «αριστερές» ρητορικές χρησίμευαν μόνο στο πεδίο της εσωκομματικής αντιπαράθεσης των δύο «κέντρων», τη στιγμή που οι

7 πρακτικές πολιτικές πρωτοβουλίες που έπαιρνε διαμόρφωναν όρους «δεξιού» λάθους, αφού κυρίως επιχειρούσαν να απαντήσουν σε «ιδιοτελείς» οργανωτικούς σκοπούς 10. Οι αντιφατικές αυτές σχέσεις, αποτέλεσμα βεβαίως της δομικής κρίσης της αριστεράς στο σύνολό της, έχουν ως κοινή αφετηρία την απόκλιση και των δύο κέντρων από τη δρώσα κοινωνική κίνηση και τα αιτήματά της. Η κατάσταση που δημιουργήθηκε με την κρίση των Ιουλιανών γεγονότων δίνει ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα της κρίσης αυτής στο πεδίο άσκησης της πραγματικής πολιτικής 4. Η κρίση του 1965: το πεδίο της εφαρμοσμένης πολιτικής των δύο «κέντρων» Τα γεγονότα της Ιουλιανής κρίσης του 1965 αποτελούν ένα σημείο τομής για την μετεμφυλιακή πολιτική ιστορία. Η κρίση των Ιουλιανών αποτελεί στην ουσία κρίση νομιμοποίησης της μετεμφυλιακής δομής εξουσίας, στον πυρήνα της οποίας βρίσκεται η απονομιμοποίηση της Μοναρχίας ως βασικού της πόλου. Με τα Ιουλιανά γεγονότα η Μοναρχία και κατ επέκταση το συγκεκριμένο μετεμφυλιακό πολιτικό σύστημα εξουσίας μπαίνει σε έμπρακτη αμφισβήτηση, η οποία επιπλέον αναπτύσσεται μέσα σε συνθήκες ανάπτυξης ενός ισχυρού κοινωνικού κινήματος. Η κρίση των Ιουλιανών γεννά επίσης και την αποστοίχιση σημαντικότατου μέρους της ελληνικής κοινωνίας και μάλιστα των πιο ενεργών τμημάτων της από τα πολιτικά κόμματα και το πολιτικό προσωπικό της εποχής. Τα αποτελέσματα αυτής της γενικευμένης κρίσης εκπροσώπησης θα καταγραφούν λόγω της δικτατορίας μια δεκαετία αργότερα, με τη μεταπολίτευση του 1974 και το νέο πολιτικό, κομματικό και θεσμικό σύστημα οργάνωσης 11. Η κρίση εκπροσώπησης δεν άφησε άθικτη την αριστερά και τα δύο οιονεί τμήματά της. Κι αυτό γιατί και οι δύο εσωκομματικοί πόλοι βρέθηκαν με τις πολιτικές στρατηγικές που εφάρμοσαν να είναι αναντίστοιχοι με την (αντικειμενική) κίνηση της εποχής Το σημείο-κλειδί για την κατανόηση του συνόλου των παραγόντων της ιουλιανής κρίσης, αλλά και της αποτυχίας των προσπαθειών συμβιβασμού που επιχειρήθηκαν έως και το 1967, ήταν η ανάδειξη του «καθεστωτικού» ζητήματος στην πολιτική ατζέντα και μάλιστα όχι από επίσημους φορείς ή πολιτικά κόμματα αλλά από την ίδια την κινητοποιημένη κοινωνία. Το «καθεστωτικό» ζήτημα έρχεται στο προσκήνιο με όρους κοινωνικής αυτονομίας στις περίφημες 70 ημέρες που συντάραξαν την Ελλάδα. Οι τοποθετήσεις των δύο πολιτικών «κέντρων» ενώπιον της κρίσης των Ιουλιανών είναι ενδεικτικές και αποκαλύπτουν την ποιότητα των εσωτερικών αντιθέσεων στο χώρο της αριστεράς. Η ΕΔΑ (το εσωτερικό «κέντρο») χαρακτηρίζεται από μια δομική αντίφαση: από τη μια πλευρά αποτελεί την οργανωμένη και θεσμική έκφραση των κοινωνικών κινημάτων της δεκαετίας του 60. από την άλλη πλευρά οι δομικές της ιδεολογικοπολιτικές ή ακόμα και ψυχολογικές ακινησίες της την εμποδίζουν να λειτουργήσει ως ένας φορέας εγγύησης, σε τελική ανάλυση, των δημοκρατικών δικαιωμάτων. Η γενική πολιτική γραμμή της ΕΔΑ είναι να βοηθήσει με κάθε τρόπο τις επίσημες αστικές δυνάμεις να βρουν διέξοδο από την κρίση, δεσμευόμενη ότι από την πλευρά της δεν θα θέσει καθεστωτικό ζήτημα (μοναρχία). 10 «Είναι δύσκολο να χαρακτηρίσει κανείς «αριστερή» ή «δεξιά» - με την τρέχουσα σημασία των όρων μια τέτοια πολιτική. Δεν είναι τίποτα από τα δύο, και ίσως να είναι και τα δύο ταυτόχρονα», Μπριλλάκης, 1980, σελ Βερναρδάκης, Χρ. Μαυρής, Γ., 1991, σσ

8 Κατηγορήθηκε από πολλές πλευρές η πολιτική της ΕΔΑ ότι δεν επέδειξε σύνεση κατά τη διάρκεια της κρίσης. Κι όμως, στη βάση και του ψυχολογικού αμυντισμού που διέκρινε την ηγεσίας της μόνο σύνεση προέβαλε. Διατύπωσε ως πρόγραμμα διεξόδου από την κρίση τα περίφημα «5 σημεία» 12, εκ των οποίων το τέταρτο αποτελεί το «σημείο-κλειδί» στην πολιτική της στρατηγική. Η ΕΔΑ, παρά το δημόσιο αίσθημα και παρά τη γενικότερη ιδεολογική της τοποθέτηση, πρότεινε την ουσιαστική αμνήστευση της Μοναρχίας, δεσμευόμενη να μην θέσει η ίδια «πολιτειακό ζήτημα» σε μια προσπάθεια «κοινοβουλευτικής» διεξόδου από την κρίση 13. Ακόμη περισσότερο, επιχείρησε με κάθε δυνατό (πολιτικό και οργανωτικό) τρόπο να εμποδίσει τις αυθόρμητες κοινωνικές κινητοποιήσεις που είχαν ξεσπάσει τον Ιούλιο του 1965 ώστε να εκδηλώσουν το κεντρικό σύνθημα «Δημοψήφισμα», γεγονός που δημιούργησε τεράστια εσωτερικά προβλήματα στην οργάνωσή της. Στην ουσία η πολιτική της ΕΔΑ κινείται σε δύο βασικούς πυλώνες: α) στην άρνηση να τεθεί «πολιτειακό» ζήτημα, ακόμα και σε σύγκρουση με τις δικές της κοινωνικές οργανωμένες δυνάμεις και, β) στην επιδίωξη να βρεθεί με κάθε τρόπο και με κάθε δυνατή εκ μέρους της υποχώρηση κοινοβουλευτική διέξοδος από την κρίση. Η ηγεσία του ΚΚΕ από τη δική της μεριά διαμορφώνει μια γραμμή κυριολεκτικά τραγελαφική. Αν και δεν διαφωνεί με την πρόταση των «5 σημείων» και κυρίως με τη βασική της τοποθέτηση να μην τεθεί «πολιτειακό» ζήτημα 14, πιστή στην «αριστερή» ρητορική της ασκεί στο εσωτερικό του κόμματος μια χλιαρή κριτική διαμέσου ορισμένων στελεχών της, ανεβάζοντας κατά τι τον πολιτικό πήχη και ισχυριζόμενη ότι θα μπορούσε από τη στιγμή που ετέθη στην πράξη «πολιτειακό» ζήτημα, να αναδειχθεί από την ΕΔΑ «λίγο περισσότερο». Παράλληλα, θεωρεί την περίοδο εκείνη ως καταλληλότερη για να τεθεί το κεντρικό κατά τη γνώμη της ζήτημα, η νομιμοποίηση του ΚΚΕ. Με άλλα λόγια η ανάγνωση της συγκυρίας και των αντιθέσεών της, τη στιγμή μάλιστα που το αδιέξοδο των συμβιβαστικών προτάσεων διεξόδου μεταξύ των ίδιων των φορέων της πολιτικής κρίσης (Μοναρχία Ενωση Κέντρου ΕΡΕ- στρατιωτικός παράγων) ήταν προφανές και ο δρόμος για την επιβολή της δικτατορίας ανοικτός, οδηγεί το ΚΚΕ να θεωρήσει ότι το πρωτεύον κοινωνικό αίτημα της στιγμής είναι η νομιμοποίηση του ιδίου Η πρόταση των 5 σημείων για τη διέξοδο από την κρίση διατυπώθηκε τον Ιανουάριο του 1966 και καλούσε όλες τις πολιτικές δυνάμεις να συμφωνήσουν: α) ότι αντιτίθενται στην επιβολή ανοικτής ή συγκεκαλυμένης δικτατορίας, β) ότι σχηματιστεί υπηρεσιακή κυβέρνηση κοινής εμπιστοσύνης η οποία θα διενεργήσει εκλογές σε τρις μήνες με το σύστημα της απλής αναλογικής, γ) ότι θα καταργηθούν τα έκτακτα μέτρα και θα αμνηστευθούν τα αδικήματα που συνδέονται με πολιτικούς λόγους, δ) ότι δεν θα τεθεί από τα πολιτικά κόμματα «πολιτειακό ζήτημα» και ε) να εξουδετερωθούν η χούντα και οι ξένες επεμβάσεις στο στρατό. 13 Οπως αιτιολογεί (και ομολογεί) ο τότε Πρόεδρος της ΕΔΑ «Η ΕΔΑ θα εδήλωνε ότι ανεξάρτητα από την ιδεολογική της θέση, δεν θα θέσει πολιτειακό». Ηλιού, Ηλίας, Η κρίση εξουσίας, Αθήνα, Θεμέλιο, 1966, σελ Η 9 η Ολομέλεια της Κ.Ε. του ΚΚΕ (Αύγουστος 1965), η οποία καλείται να εκτιμήσει την πολιτική κατάσταση δεν θέτει, όπως και το εσωτερικό «κέντρο» θέμα «πολιτειακού», αλλά ζητά απλώς «τον περιορισμό του Στέμματος στα συνταγματικά του καθήκοντα». 15 Για το σκοπό αυτό και μέσα στις συνθήκες της γενικευμένης πολιτικής κρίσης, ολόκληρο το πολιτικό και οργανωτικό βάρος του ΚΚΕ πέφτει στην «ανασυγκρότηση» ή «συγκρότηση» διακριτών οργανώσεων του ΚΚΕ. Το γεγονός αυτό υπονομεύει την πολιτική λειτουργία της ΕΔΑ (αλλά και των Λαμπράκηδων) και θέτει αντικειμενικά την αριστερά σε συνθήκες διάσπασης. Οπως αναφέρουν όλες οι ζώσες πηγές, αντικειμενικός στόχος ήταν να οδηγηθεί η κατάσταση σε μια de facto αναγνώριση του ΚΚΕ, που θα γινόταν μετά τις εκλογές του 1967 με δήλωση στη Βουλή των κοινοβουλευτικών εκπροσώπων της ΕΔΑ συνοδευόμενη και με αντίστοιχες πολλών βουλευτών ότι εκπροσωπούν και συγκροτούν «κοινοβουλευτική ομάδα του ΚΚΕ».

9 Στο πεδίο της εφαρμοσμένης πολιτικής και τα δύο τμήματα της Αριστεράς αποδείχθηκαν εξαιρετικά ανεπαρκή. Αυτό άλλωστε πιστοποιείται και από την τελική έκβαση της κρίσης του 65, κυρίως όμως από τις μεταγενέστερες εξελίξεις που αφόπλισαν την κοινωνική της δυναμική και την καθήλωσαν για πολλά χρόνια σε ανυπέρβλητα ποσοστά εκλογικής και κοινωνικής επιρροής. 5. Οι δύο αδιέξοδες γραμμές και η επιβολή της δικτατορίας To γενικό συμπέρασμα στο οποίο καταλήγουν όσα παραπάνω εκτέθηκαν, είναι ότι και τα δύο «πολιτικά κέντρα» της αριστεράς εκείνης της περιόδου απέτυχαν να διαμορφώσουν πολιτικές γραμμές μαζών, ικανές να δημιουργήσουν ισχυρές κοινωνικές συμμαχίες και να αποτρέψουν εντέλει την επιβολή της δικτατορίας. Μεταξύ μιας απομακρυσμένης από την ελληνική πραγματικότητα κομματικής γραφειοκρατίας που ιεραρχούσε τα δικά της συμφέροντα (ΚΚΕ) και μιας υπερβολικά φοβισμένης και ετεροπροσδιοριζόμενης από το μετεμφυλιακό πολιτικό σύστημα ηγεσίας (ΕΔΑ), φοβισμένης ακόμα και τη στιγμή που οι όροι της κοινωνικής και πολιτικής διαπάλης έχουν αλλάξει, το πολιτικό κενό που δημιουργήθηκε υπήρξε τεράστιο. Η επιβολή της δικτατορίας και η εύκολη επικράτησή της παρά τις πολλαπλές και σε κάποιο βαθμό αξιοπερίεργες για την πολιτική τους αφέλεια αριστερές αυταπάτες 16 - θα διαλύσει ολοκληρωτικά το αριστερό οικοδόμημα της δεκαετίας του 60 και θα καταγραφεί ως καταλυτικό γεγονός στην ιστορία της ελληνικής αριστεράς. Θα επισφραγιστεί ένα χρόνο αργότερα με την διάσπαση του ΚΚΕ, αλλά και στη μεταπολιτευτική περίοδο με την εκλογική και κοινωνική καθήλωση της παραδοσιακής αριστεράς. Υπήρχε η δυνατότητα να αποτραπεί η δικτατορία; Θεωρητικές και εκ των υστέρων απαντήσεις δεν μπορούν φυσικά να υπάρξουν. Μπορούν όμως να τεθούν ως ένα είδος θεωρητικής άσκησης εφαρμοσμένης πολιτικής στρατηγικής ορισμένες υποθέσεις. Καταρχήν, η διαδοχική αποτυχία όλων των σεναρίων «ομαλής» διαφυγής από την κρίση των Ιουλιανών 17 πιστοποιεί το γεγονός ότι η διέξοδος πλέον δεν θα μπορούσε να αναζητηθεί εντός της δομής της εξουσίας έτσι όπως είχε η τελευταία οργανωθεί θεσμικά μετά τον Εμφύλιο. Η διέξοδος απαιτούσε «βαθειά τομή» στο σύστημα εξουσίας, επίλυση του πολιτειακού ζητήματος, αλλαγή του συνταγματικού πλαισίου, ολοκληρωτική κατίσχυση της πολιτικής και του κοινοβουλευτισμού έναντι του Στρατού και των έκτακτων μέτρων. Στην ουσία δηλαδή απαιτείτο μια μεταπολίτευση, όπως άλλωστε συνέβη εννέα χρόνια αργότερα, αλλά υπό συνθήκες μιας εθνικής ήττας στην Κύπρο. Το πρόβλημα δεν ήταν να υπάρξει απλώς σύνεση και συνεργασία των πολιτικών δυνάμεων για την αποτροπή της δικτατορίας, χωρίς να υπάρχει στρατηγική τομής απέναντι στη δομή της μετεμφυλιακής εξουσίας. Αλλωστε, και σύνεση επιδείχτηκε όπως φαίνεται από όλες τις διαδοχικές προσπάθειες εξόδου από την κρίση που έγιναν και συνεργασίες αναπτύχθηκαν. Υπήρξαν όμως αναποτελεσματικές, διότι δεν απαντούσαν στο ζήτημα της (πραγματικής) εξουσίας. Με άλλα λόγια, το ζήτημα δεν ήταν να υπάρξει, π.χ. μια Κυβέρνηση συνεργασίας 16 Βλ. σχετικά, Παπαθανασίου Ιωάννα, «Η Βουλή εμανταλώθη...εκτροπή ολοκληρώθη.. Αριστερές αυταπάτες τις παραμονές του πραξικοπήματος της 21 ης Απριλίου», στο Ρήγος Α. Σεφεριάδης, Σ. Χατζηβασιλείου, Ευ. (επιμ.), Η «σύντομη» δεκαετία του 60. Θεσμικό πλαίσιο, κομματικές στρατηγικές, κοινωνικές συγκρούσεις, πολιτισμικές διεργασίες, Αθήνα, Καστανιώτης, 2008, σσ Βερναρδάκης, Χρ. Μαυρής, 1991, σσ

10 Ενωσης Κέντρου ΕΡΕ ή και μιας Κυβέρνησης Εθνικής Ενότητας, κοκ. Το πραγματικό ζήτημα ήταν αν η συσπείρωση των πολιτικών δυνάμεων ενώπιον του κινδύνου ανοικτής εκτροπής θα είχε ως στρατηγική της την πλήρη αλλαγή των όρων λειτουργίας του πολιτεύματος και της δομής της εξουσίας. Στην πράξη επιδιωκόταν και ομολογείτο άλλωστε επισήμως το ακριβώς αντίθετο: το πώς η διέξοδος δεν θα έθετε σε δοκιμασία το πολίτευμα και τη θέση της Μοναρχίας (τη στιγμή που η τύχη της τελευταίας είχε βεβαίως ιστορικά κριθεί τον Ιούλιο του 1965), ενώ παρέμενε στο απυρόβλητο και η θέση του Στρατού στη δομή της εξουσίας και η εσωτερική συγκρότηση του τελευταίου. Αντίθετα, σε μια «στρατηγική μεταπολίτευσης» η Αριστερά είχε να διαδραματίσει ένα καθοριστικό ιστορικά ρόλο. Η μαζική της υπόσταση και η δυνατότητά της να κινητοποιήσει κοινωνικές μάζες αποτελούσε το βασικότερο όπλο αυτής της στρατηγικής. Λόγω της φύσης της δομής των τότε πολιτικών κομμάτων, μόνον αυτή μπορούσε να πετύχει και να εγγυηθεί κάτι τέτοιο. Η έλλειψη «στρατηγικής μεταπολίτευσης» και ο αμυντισμός ανάλωσαν όμως την κοινωνική δυναμική και, επιπλέον, έφεραν σε σύγκρουση τους γραφειοκρατικούς μηχανισμούς της αριστεράς με τις λαϊκές τάξεις. Η δικτατορία επιβλήθηκε και μάλιστα εύκολα, όταν πια οι λαϊκές κινητοποιήσεις είχαν αναλωθεί σε αδιέξοδες διαδηλώσεις και η αριστερά δεν μπορούσε να φτιάξει ούτε μια απλή συγκέντρωση. Αντιθέτως, καμία δικτατορία δεν θα ήταν δυνατόν να επιβληθεί στη συγκυρία των Ιουλιανών και αργότερα, όταν το κοινωνικό κλίμα και οι λαϊκές κινητοποιήσεις ήταν ενεργές. Το κενό που άφησε ο αριστερός «δυισμός» και η πολιτική ανεπάρκεια των δύο «κέντρων» θα συμβάλουν καθοριστικά στην αποσύνδεση της παραδοσιακής αριστεράς από τις πλατιές κοινωνικές μάζες. Στη μεταπολίτευση, ένα «άφθαρτο», «ριζοσπαστικό» και, κυρίως, «απενοχοποιημένο» ιστορικά πολιτικό μόρφωμα, το ΠΑΣΟΚ θα καλύψει το κενό που οι αριστερές παλινωδίες και καιροσκοπισμοί διεύρυναν συνεχώς επί μια τριακονταετία ( ).

11 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΑΝΑΦΟΡΕΣ Βερναρδάκης, Χρ.-Μαυρής, Γ. (1991), Κόμματα και κοινωνικές συμμαχίες στην προδικτατορική Ελλάδα. Οι προϋποθέσεις της μεταπολίτευσης, Εξάντας, Αθήνα. Βουρνάς Τάσος, (1983). Η Διάσπαση του ΚΚΕ, Αθήνα Εκδόσεις αδελφών Τολίδη Δημητρίου Π. (1975). Παραλειπόμενα της Διάσπασης, Αθήνα, Ηριδανός. Δημητρίου Π. (1978). Η διάσπαση του ΚΚΕ. Μέσα από τα κείμενα της περιόδου , τόμος Α, Αθήνα, Θεμέλιο. Δάγκας, Αλ. (2008): «Το Κομμουνιστικό Κόμμα Ελλάδας, ένα κόμμα εκτός κομματικού συστήματος», στο συλλογικό τόμο Η «Σύντομη» δεκαετία του 60. Θεσμικό πλαίσιο, κομματικές στρατηγικές, κοινωνικές συγκρούσεις, πολιτισμικές διεργασίες, Ρήγος, Α.-Σεφεριάδης, Σ.- Χατζηαβσιλείου, Ε. (επιμ.), Αθήνα, εκδ. ΕΕΠΕ Καστανιώτης. Ηλιού, Ηλίας (1966). Η κρίση εξουσίας, Αθήνα, εκδ.θεμέλιο. Μαρτέν, Κατερίνα (1984).Λαμπράκηδες. Ιστορία μιας γενιάς, Αθήνα, εκδ.πολύτυπο. Μπριλλάκης Αντώνης (1980). Το ελληνικό κομμουνιστικό κίνημα. Ιστορική διαδρομή κρίση προοπτικές, Αθήνα, Εξάντας. Νικολακόπουλος, Ηλίας (2001). Η καχεκτική δημοκρατία. Κόμματα και εκλογές, , Αθήνα, Πατάκης Παπαθανασίου Ιωάννα (2008): «Η Βουλή εμανταλώθη...εκτροπή ολοκληρώθη... Αριστερές αυταπάτες τις παραμονές του πραξικοπήματος της 21 ης Απριλίου», στο συλλογικό τόμο Η «Σύντομη» δεκαετία του 60. Θεσμικό πλαίσιο, κομματικές στρατηγικές, κοινωνικές συγκρούσεις, πολιτισμικές διεργασίες, Ρήγος, Α.-Σεφεριάδης, Σ.- Χατζηαβσιλείου, Ε. (επιμ.), Αθήνα, εκδ. ΕΕΠΕ Καστανιώτης. Ρήγος, Α. Σεφεριάδης, Σ. Χατζηβασιλείου, Ε. (επιμ.) (2008): Η «Σύντομη» δεκαετία του 60. Θεσμικό πλαίσιο, κομματικές στρατηγικές, κοινωνικές συγκρούσεις, πολιτισμικές διεργασίες, Αθήνα, εκδ. ΕΕΠΕ Καστανιώτης.

Τα Ιουλιανά σημείο τομής για τη μετεμφυλιακή ιστορία

Τα Ιουλιανά σημείο τομής για τη μετεμφυλιακή ιστορία Τα Ιουλιανά σημείο τομής για τη μετεμφυλιακή ιστορία Υπάρχει η αίσθηση ότι τα γεγονότα του Ιουλίου 1965 δεν έχουν απασχολήσει ούτε την πολιτική συζήτηση ούτε και την έρευνα στο βαθμό που έπρεπε. Συμφωνείτε,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΦΑΚΕΛΟΣ ΟΙ ΚΟΜΜΑΤΙΚΕΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ

ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΦΑΚΕΛΟΣ ΟΙ ΚΟΜΜΑΤΙΚΕΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΦΑΚΕΛΟΣ ΟΙ ΚΟΜΜΑΤΙΚΕΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ 110398 2015-2016 ΓΕΡΑΣΙΜΟΣ ΜΟΣΧΟΝΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Ι. ΘΕΜΑΤΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ - ΥΛΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Λεωνιδας ΚυρΚος. Η δυναμική της ανανέωσης

Λεωνιδας ΚυρΚος. Η δυναμική της ανανέωσης Λεωνιδας ΚυρΚος Η δυναμική της ανανέωσης Τα BIBΛIA TOY ΤΖον Λε Καρε ςtiς EKδOςEIς KAςTANIωTH * Κι ο κλήρος έπεσε στον ςμάιλι, μυθιστόρημα, 2008 ο εντιμότατος μαθητής, μυθιστόρημα, 2009 οι άνθρωποι του

Διαβάστε περισσότερα

ΒΟΥΛΕΥΤΙΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ 2007: Η κρίση του δικομματισμού και οι νέες κοινωνικές-εκλογικές συμμαχίες

ΒΟΥΛΕΥΤΙΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ 2007: Η κρίση του δικομματισμού και οι νέες κοινωνικές-εκλογικές συμμαχίες ΕΚΛΟΓΕΣ 2007: Η κρίση του δικομματισμού και οι νέες κοινωνικές-εκλογικές συμμαχίες Οι εκλογές του Σεπτεμβρίου 2007 κατέγραψαν μια νέα κατάσταση πραγμάτων στο κομματικό σύστημα και επιβεβαίωσαν σημαντικές

Διαβάστε περισσότερα

12 Ο ΕΘΝΙΚΙΣΜΟΣ ΚΑΙ Η ΑΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΑΚΡΟΔΕΞΙΑΣ

12 Ο ΕΘΝΙΚΙΣΜΟΣ ΚΑΙ Η ΑΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΑΚΡΟΔΕΞΙΑΣ Η ελληνική κοινωνία βρίσκεται σε γενικευμένη κρίση. Οικονομική κρίση, που την κάνει να ισορροπεί επικίνδυνα στο χείλος της οικονομικής καταστροφής. Πολιτική κρίση, με την άρση εμπιστοσύνης στα πολιτικά

Διαβάστε περισσότερα

Φορείς των νέων ιδεών ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΟΙ ΥΠΟΨΗΦΙΟΙ

Φορείς των νέων ιδεών ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΟΙ ΥΠΟΨΗΦΙΟΙ Δ. ΑΝΑΝΕΩΣΗ- ΔΙΧΑΣΜΟΣ (1909-1922) 1. Το κόμμα των φιλελευθέρων 1. Πριν τις εκλογές της 8ης Αυγούστου 1910 κανένα ΜΕΓΑΛΟ κόμμα δεν υποστήριζε τις μεταρρυθμίσεις που προτάθηκαν το 1909/1910 Φορείς των νέων

Διαβάστε περισσότερα

Κυβέρνηση συνεργασίας και ευρώ θέλουν οι Ελληνες

Κυβέρνηση συνεργασίας και ευρώ θέλουν οι Ελληνες Κυβέρνηση συνεργασίας και ευρώ θέλουν οι Ελληνες Πρώτο κόμμα ο ΣΥΡΙΖΑ, ανεπαίσθητη πτώση της ΝΔ, νέες απώλειες για το ΠαΣοΚ το 80% ζητεί παραμονή στην ευρωζώνη ενώ μόνο το 13% θέλει επιστροφή στη δραχμή

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ

ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ Α1 α. σχολικό βιβλίο, σελ. 46. Φεντερασιόν: ήταν μεγάλη πολυεθνική εργατική οργάνωση της Θεσσαλονίκης, με πρωτεργάτες σοσιαλιστές από την ανοικτή σε νέες ιδέες

Διαβάστε περισσότερα

Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα της Ιστορίας. κατεύθυνσης των Πανελλαδικών εξετάσεων 2014

Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα της Ιστορίας. κατεύθυνσης των Πανελλαδικών εξετάσεων 2014 Θέμα Α1 Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα της Ιστορίας κατεύθυνσης των Πανελλαδικών εξετάσεων 2014 ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ Α) Με τη βιομηχανική επανάσταση καθώς η κατοχή γης έπαυε προοδευτικά να είναι πηγή εξουσίας

Διαβάστε περισσότερα

Ηγεσία και Διοικηση. Αποτελεσματική Ηγεσία στο Χώρο της Εργασίας

Ηγεσία και Διοικηση. Αποτελεσματική Ηγεσία στο Χώρο της Εργασίας Ηγεσία και Διοικηση Αποτελεσματική Ηγεσία στο Χώρο της Εργασίας 1. Η έννοια της αποτελεσματικής ηγεσίας Είναι σημαντικό να ξεκαθαρίσουμε πως η έννοια της ηγεσίας δεν είναι ταυτόσημη με τις έννοιες της

Διαβάστε περισσότερα

Συνεντεύξεις «πρόσωπο με πρόσωπο (face to face). Κοινές ερωτήσεις για όλους τους συμμετέχοντες.

Συνεντεύξεις «πρόσωπο με πρόσωπο (face to face). Κοινές ερωτήσεις για όλους τους συμμετέχοντες. Κεντρικά ερωτήματα: Ποιες είναι οι διαστάσεις της συζήτησης για την κρίση στο Δημόσιο Διάλογο; Ήταν η υιοθέτηση του πακέτου διάσωσης για την Ελλάδα και η ένταξη της Ελλάδας στο μηχανισμό στήριξης μονόδρομος

Διαβάστε περισσότερα

Η αντιπολίτευση στη µετεµφυλιακή Ελλάδα,

Η αντιπολίτευση στη µετεµφυλιακή Ελλάδα, Βασιλική Π. Μεσθανέως Η αντιπολίτευση στη µετεµφυλιακή Ελλάδα, 1949-1963 Πρόλογος Nικηφόρος ιαµαντούρος ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ 15 ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ 21 ΕΙΣΑΓΩΓΗ 31 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ι 49 ΕΡΜΗΝΕΥΤΙΚΑ ΣΧΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΛΑΙΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Τρίτη (Κοµµουνιστική) ιεθνής εύτερο Συνέδριο 1920. ΘΕΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΕΥΤΙΣΜΟ Κοµµουνιστική Αποχική Φράξια του Ιταλικού Σοσιαλιστικού Κόµµατος

Τρίτη (Κοµµουνιστική) ιεθνής εύτερο Συνέδριο 1920. ΘΕΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΕΥΤΙΣΜΟ Κοµµουνιστική Αποχική Φράξια του Ιταλικού Σοσιαλιστικού Κόµµατος Τρίτη (Κοµµουνιστική) ιεθνής εύτερο Συνέδριο 1920 ΘΕΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΕΥΤΙΣΜΟ Κοµµουνιστική Αποχική Φράξια του Ιταλικού Σοσιαλιστικού Κόµµατος 1. Ο κοινοβουλευτισµός είναι η µορφή πολιτικής εκπροσώπησης

Διαβάστε περισσότερα

Ορισµένες διαστάσεις της εξωτερικής πολιτικής της Γαλλίας

Ορισµένες διαστάσεις της εξωτερικής πολιτικής της Γαλλίας Ορισµένες διαστάσεις της εξωτερικής πολιτικής της Γαλλίας Τα κυριότερα χαρακτηριστικά της εξωτερικής πολιτικής της Γαλλίας είναι η συνέχεια στόχων και στρατηγικών επιλογών στη βάση των πολιτικών αντιλήψεων

Διαβάστε περισσότερα

Σύντομη ανάλυση εκλογικού αποτελέσματος Σεπτεμβρίου 2015

Σύντομη ανάλυση εκλογικού αποτελέσματος Σεπτεμβρίου 2015 Σύντομη ανάλυση εκλογικού αποτελέσματος Σεπτεμβρίου 2015 Σεπτέμβριος 15 Ιανουάριος 15 ΣΥΡΙΖΑ 35,46 36,34 ΝΔ 28,10 27,81 ΧΑ 6,99 6,28 ΠΑΣΟΚ 6,28 4,68 ΚΚΕ 5,55 5,45 ΠΟΤΑΜΙ 4,09 6,05 ΑΝΕΛ 3,69 4,75 ΕΝΩΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΩΠΟ. Καταστατικό

ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΩΠΟ. Καταστατικό ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΩΠΟ Καταστατικό Προοίμιο Το φοβερό μεταπολιτευτικό αδιέξοδο, εθνικό, κοινωνικό, πολιτιστικό και οικονομικό, βύθισε την ελληνική κοινωνία σε μια βαθύτατη κρίση αξιών. Οι πολιτικές δυνάμεις του

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΕΔΡΙΟ Η ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΑ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΑΡΧΩΝ ΚΑΙ Η ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

ΣΥΝΕΔΡΙΟ Η ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΑ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΑΡΧΩΝ ΚΑΙ Η ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΣΥΝΕΔΡΙΟ Η ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΑ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΑΡΧΩΝ ΚΑΙ Η ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ Αίθουσα της Γερουσίας, Βουλή των Ελλήνων Πέμπτη 20 Νοεμβρίου 2014, Παρασκευή 21 και Σάββατο 22 Νοεμβρίου 2014 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Πέμπτη

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 20 - Από την έξωση του Όθωνα (1862) έως το κίνημα στο Γουδί (1909) Ιστορία Γ Γυμνασίου. Η άφιξη του βασιλιά Γεωργίου του Α.

Ενότητα 20 - Από την έξωση του Όθωνα (1862) έως το κίνημα στο Γουδί (1909) Ιστορία Γ Γυμνασίου. Η άφιξη του βασιλιά Γεωργίου του Α. Ενότητα 20 - Από την έξωση του Όθωνα (1862) έως το κίνημα στο Γουδί (1909) Ιστορία Γ Γυμνασίου Η άφιξη του βασιλιά Γεωργίου του Α. Χρονολόγιο 1844: Συνταγματική μοναρχία (σύνταγμα) 1862: Έξωση του Όθωνα

Διαβάστε περισσότερα

European Year of Citizens 2013 Alliance

European Year of Citizens 2013 Alliance European Year of Citizens 2013 Alliance MANIFESTO Η ενεργός συμμετοχή του ευρωπαίου πολίτη είναι άμεσα συνδεδεμένη με την επιδίωξη των Ευρωπαϊκών συλλογικών στόχων και αξιών που προβλέπονται στις Συνθήκες

Διαβάστε περισσότερα

«Μια Απόπειρα προσέγγισης του δικαιώματος ίδρυσης. και συμμετοχής σε πολιτικά κόμματα (άρθρο 29 παρ. 1,

«Μια Απόπειρα προσέγγισης του δικαιώματος ίδρυσης. και συμμετοχής σε πολιτικά κόμματα (άρθρο 29 παρ. 1, «Μια Απόπειρα προσέγγισης του δικαιώματος ίδρυσης και συμμετοχής σε πολιτικά κόμματα (άρθρο 29 παρ. 1, εδ. α του Συντάγματος)» Κριτσίκης Αλέξανδρος Δικηγόρος, Υπ. ΔΝ -----------------------------------------------------------------

Διαβάστε περισσότερα

Το πολίτευμα που προβλέπει το ελληνικό Σύνταγμα του 1975/1986/2001/ Οι θεμελιώδεις αρχές του πολιτεύματος

Το πολίτευμα που προβλέπει το ελληνικό Σύνταγμα του 1975/1986/2001/ Οι θεμελιώδεις αρχές του πολιτεύματος Εισαγωγή στο Διεθνές και Ευρωπαϊκό Δίκαιο Α εξάμηνο 2015/2016 Ν. Κανελλοπούλου Αναπλ. Καθηγ. Συνταγματικού Δικαίου Το πολίτευμα που προβλέπει το ελληνικό Σύνταγμα του 1975/1986/2001/2008 Διάγραμμα του

Διαβάστε περισσότερα

«Τα Βήματα του Εστερναχ»

«Τα Βήματα του Εστερναχ» «Τα Βήματα του Εστερναχ» Τοποθέτηση του ΔΗΜ.ΓΚΟΥΝΤΟΠΟΥΛΟΥ στη παρουσίαση του βιβλίου ΑΛΕΚΟΥ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΕΙΟ-Λάρισα 16/1/2009 Κυρίες και κύριοι. Σε κάθε βιβλίο, μελέτη,διήγημα η ποίημα ο συγγραφέας

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΕΠΑ.Λ. (ΟΜΑ Α Β ) 2012 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΙΣΤΟΡΙΑ ΕΠΑ.Λ. (ΟΜΑ Α Β ) 2012 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΙΣΤΟΡΙΑ ΕΠΑ.Λ. (ΟΜΑ Α Β ) 2012 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α1 ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ Να δώσετε το περιεχόµενο των παρακάτω διεθνών συµφωνιών: α. Συνθήκη του Αγίου Στεφάνου (1878) β. Σύµφωνο Μολότοφ Ρίµπεντροπ (1939) γ. Συνθήκη

Διαβάστε περισσότερα

Έπεσε η χούντα, οι νόμοι της μένουν Απέτυχε μεν η απόπειρα πραξικοπήματος στην Τουρκία, αλλά οι μετασεισμικές δονήσεις

Έπεσε η χούντα, οι νόμοι της μένουν Απέτυχε μεν η απόπειρα πραξικοπήματος στην Τουρκία, αλλά οι μετασεισμικές δονήσεις Review from 01/08/2016 Articlesize (cm2): 1528 ΦΙΛΕΛΕΥΘΕΡΟΣ, από σελίδα 1 Customer: Author: Νικος Μουδουρος Rubric: ΠΟΛΙΤΙΚΑ Subrubric: Εκπαίδευση/Εκπαιδευτικοί Mediatype: Print Έπεσε η χούντα, οι νόμοι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΑΔΑ ΕΘΝΙΚΟ ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΤΙΚΟ ΜΕΤΩΠΟ

ΕΛΛΑΔΑ ΕΘΝΙΚΟ ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΤΙΚΟ ΜΕΤΩΠΟ Ιδρυτική διακήρυξη Η Ελλάδα βιώνει για άλλη μια φορά μια εθνική τραγωδία που απειλεί την κοινωνία με διάλυση και υπονομεύει την ίδια την υπόσταση του έθνους. Η χώρα παγιδευμένη στη μέγγενη παράνομων διεθνών

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννης Μηλιός, Συνέντευξη στα Επίκαιρα 28/07/2012

Γιάννης Μηλιός, Συνέντευξη στα Επίκαιρα 28/07/2012 Γιάννης Μηλιός, Συνέντευξη στα Επίκαιρα 28/07/2012 1. Κατά τα φαινόμενα, οι δανειστές θα τραβήξουν στα άκρα τον χρηματοδοτικό στραγγαλισμό της χώρας, με μη καταβολή της δανειακής δόσης. Δημιουργείται ένα

Διαβάστε περισσότερα

Η ΡΩΣΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ - I ΡΥΣΗ ΚΑΙ ΕΞEΛΙΞΗ ΤΗΣ ΣΟΒΙΕΤΙΚHΣ EΝΩΣΗΣ

Η ΡΩΣΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ - I ΡΥΣΗ ΚΑΙ ΕΞEΛΙΞΗ ΤΗΣ ΣΟΒΙΕΤΙΚHΣ EΝΩΣΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΚΓ Η ΡΩΣΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ - I ΡΥΣΗ ΚΑΙ ΕΞEΛΙΞΗ ΤΗΣ ΣΟΒΙΕΤΙΚHΣ EΝΩΣΗΣ ΩΣ ΤΟ 1941 100 Α. ΚΛΕΙΣΤΕΣ Ή ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΟΥ ΤΥΠΟΥ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ (ενδεικτικά παραδείγµατα) Ερωτήσεις διαζευκτικής απάντησης ή του τύπου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ ΤΩΝ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΩΝ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ ΤΩΝ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΩΝ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ ΤΩΝ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΩΝ Η υπαγωγή της χώρας στον έλεγχο της ΕΕ, της ΕΚΤ και του ΔΝΤ το 2010 σηματοδοτεί το δραματικό τέλος μιας περιόδου στη διάρκεια της οποίας οι μεταρρυθμίσεις υπήρξαν

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα, 4 Φεβρουαρίου 2013 ΝΟΕΣ ΔΟΕΣ ΤΟΕΣ ΝΟΕΣ ΑΠΟΔΗΜΟΥ. Γραφείο Προέδρου Γραφείο Γενικού Δ/ντή. Συντρόφισσες, σύντροφοι

Αθήνα, 4 Φεβρουαρίου 2013 ΝΟΕΣ ΔΟΕΣ ΤΟΕΣ ΝΟΕΣ ΑΠΟΔΗΜΟΥ. Γραφείο Προέδρου Γραφείο Γενικού Δ/ντή. Συντρόφισσες, σύντροφοι Συντονιστής Οργανωτικής Γραμματείας ΠΑ.ΣΟ.Κ. Ιπποκράτους 22 & Ναυαρίνου, 106 80 Αθήνα Τηλ.: 210 3665301-03 - Fax: 210 3665089 www.pasok.gr - e-mail: syntonistis@pasok.gr Αθήνα, 4 Φεβρουαρίου 2013 ΠΡΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ. Αθήνα, 11 Δεκεμβρίου 2011

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ. Αθήνα, 11 Δεκεμβρίου 2011 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ Αθήνα, 11 Δεκεμβρίου 2011 ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΔΗΜΗΤΡΗ ΡΕΠΠΑ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗΣ ΚΑΙ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΣΤΗΝ

Διαβάστε περισσότερα

Τηλ: Ανδρέου Δημητρίου 81 & Ακριτών 26 ΚΑΛΟΓΡΕΖΑ [1]

Τηλ: Ανδρέου Δημητρίου 81 & Ακριτών 26 ΚΑΛΟΓΡΕΖΑ [1] ΜΑΘΗΜΑ ΙΣΤΟΡΙΑ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΑΘΗΤΗ ΤΑΞΗ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΟΝΟΜ/ΜΟ: ΗΜΕΡ/ΝΙΑ ΚΥΡΙΑΚΗ 20 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2016 ΚΑΘ/ΤΗΣ ΒΑΚΑΛΗ Κ. ΒΑΘΜΟΣ: /100, /20 ΟΜΑΔΑ Α Α.1.1. Ν αποδώσετε το περιεχόμενο των παρακάτω όρων:

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΤΗΣ ΑΝΝΑΣ ΕΥΘΥΜΙΟΥ ΣΤΟ ΠΡΟΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΗΣ ΟΝΝΕΔ 06-03-2010 ΣΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ

ΟΜΙΛΙΑ ΤΗΣ ΑΝΝΑΣ ΕΥΘΥΜΙΟΥ ΣΤΟ ΠΡΟΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΗΣ ΟΝΝΕΔ 06-03-2010 ΣΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΟΜΙΛΙΑ ΤΗΣ ΑΝΝΑΣ ΕΥΘΥΜΙΟΥ ΣΤΟ ΠΡΟΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΗΣ ΟΝΝΕΔ 06-03-2010 ΣΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΟΝΝΕΔΙΤΙΣΣΕΣ ΚΑΙ ΟΝΝΕΔΙΤΕΣ, Όλοι όσοι βρισκόμαστε σήμερα εδώ, νιώθουμε ιδιαίτερα περήφανοι για την παράταξή μας. Και αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτική Συγκυρία και Διακυβέρνηση

Πολιτική Συγκυρία και Διακυβέρνηση Πολιτική Συγκυρία και Διακυβέρνηση VPRC Γενική Πολιτική Συγκυρία VPRC Δ.2 ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ Με την εικόνα που έχετε σήμερα για τη χώρα σε γενικές γραμμές πιστεύετε ότι τα πράγματα πηγαίνουν σε σωστή,

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι

Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι Γιώργος Οικονομάκης geconom@central.ntua.gr Μάνια Μαρκάκη maniam@central.ntua.gr Συνεργασία: Φίλιππος Μπούρας Κομβικό-συστατικό στοιχείο

Διαβάστε περισσότερα

Η στρατηγική πολύ μικρής κρατικής δύναμης: η περίπτωση της Κύπρου Στο διεθνές σύστημα δεν υπάρχουν μόνο οι μεγάλες δυνάμεις αλλά επίσης υπάρχουν

Η στρατηγική πολύ μικρής κρατικής δύναμης: η περίπτωση της Κύπρου Στο διεθνές σύστημα δεν υπάρχουν μόνο οι μεγάλες δυνάμεις αλλά επίσης υπάρχουν Η στρατηγική πολύ μικρής κρατικής δύναμης: η περίπτωση της Κύπρου Στο διεθνές σύστημα δεν υπάρχουν μόνο οι μεγάλες δυνάμεις αλλά επίσης υπάρχουν μεσαίες, μικρές ή και πολύ μικρές δυνάμεις. Παρόλο που η

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΠΛΑΤΩΝΟΣ - Η ΠΟΛΙΤΕΙΑ ΚΑΙ Ο ΠΟΛΙΤΗΣ

ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΠΛΑΤΩΝΟΣ - Η ΠΟΛΙΤΕΙΑ ΚΑΙ Ο ΠΟΛΙΤΗΣ ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΠΛΑΤΩΝΟΣ - Η ΠΟΛΙΤΕΙΑ ΚΑΙ Ο ΠΟΛΙΤΗΣ Υποέργο 1 «Εκπαίδευση Ενηλίκων» 1 ος κύκλος Εκπαιδευτικών Προγραμμάτων Νοέμβριος 2012 Φεβρουάριος 2013 Αθήνα, 2012 Σελίδα 2 από 16 Εικόνα Εγγράφου Αριθμός Παραδοτέου

Διαβάστε περισσότερα

Σας μεταφέρω τους θερμούς χαιρετισμούς του προέδρου του ΠΑΣΟΚ, Διανύουμε μία από τις μεγαλύτερες εθνικές κρίσεις που βίωσε η χώρα

Σας μεταφέρω τους θερμούς χαιρετισμούς του προέδρου του ΠΑΣΟΚ, Διανύουμε μία από τις μεγαλύτερες εθνικές κρίσεις που βίωσε η χώρα Φίλες και Φίλοι, Σας μεταφέρω τους θερμούς χαιρετισμούς του προέδρου του ΠΑΣΟΚ, Ευάγγελου Βενιζέλου. Διανύουμε μία από τις μεγαλύτερες εθνικές κρίσεις που βίωσε η χώρα στη νεώτερη ιστορία της. Μια κρίση

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.)

ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.) ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.) ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ (Π.Ι.Ε.)

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΛΗ Ι. ΦΙΛΙΑ ΤΑ ΑΞΕΧΑΣΤΑ ΚΑΙ ΤΑ ΛΗΣΜΟΝΗΜΕΝΑ ΠΟΡΕΙΑ ΠΡΟΣ ΤΗ ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΑ ( ) ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΑ-ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ ( ) ΜΕΤΑΠΟΛΙΤΕΥΣΗ ( )

ΒΑΣΙΛΗ Ι. ΦΙΛΙΑ ΤΑ ΑΞΕΧΑΣΤΑ ΚΑΙ ΤΑ ΛΗΣΜΟΝΗΜΕΝΑ ΠΟΡΕΙΑ ΠΡΟΣ ΤΗ ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΑ ( ) ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΑ-ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ ( ) ΜΕΤΑΠΟΛΙΤΕΥΣΗ ( ) ΒΑΣΙΛΗ Ι. ΦΙΛΙΑ ΤΑ ΑΞΕΧΑΣΤΑ ΚΑΙ ΤΑ ΛΗΣΜΟΝΗΜΕΝΑ ΠΟΡΕΙΑ ΠΡΟΣ ΤΗ ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΑ (1963-1967) ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΑ-ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ (1967-1974) ΜΕΤΑΠΟΛΙΤΕΥΣΗ (1974-1993) Περιεχόμενα Πρόλογος... 9 Ι. Από την κατοχή ως τα Ιουλιανά

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΑΣΠΙΣΜΟΣ ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΙΚΗΣ ΑΡΙΣΤΕΡΑΣ ΣΗΜΕΙΑ ΟΜΙΛΙΑΣ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΟΥ ΣΥΡΙΖΑ, ΑΛΕΞΗ ΤΣΙΠΡΑ ΣΤΗΝ ΚΠΕ

ΣΥΝΑΣΠΙΣΜΟΣ ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΙΚΗΣ ΑΡΙΣΤΕΡΑΣ ΣΗΜΕΙΑ ΟΜΙΛΙΑΣ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΟΥ ΣΥΡΙΖΑ, ΑΛΕΞΗ ΤΣΙΠΡΑ ΣΤΗΝ ΚΠΕ ΣΥΝΑΣΠΙΣΜΟΣ ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΙΚΗΣ ΑΡΙΣΤΕΡΑΣ ΣΗΜΕΙΑ ΟΜΙΛΙΑΣ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΟΥ ΣΥΡΙΖΑ, ΑΛΕΞΗ ΤΣΙΠΡΑ ΣΤΗΝ ΚΠΕ 1. Είμαστε υπερήφανοι για τους προηγούμενους έξι μήνες. Υπηρετήσαμε με αυταπάρνηση την εντολή του ελληνικού

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία Εκτελεστικού Αντιπροέδρου Χάρη Κυριαζή. «Προκλήσεις, προτάσεις, στρατηγικές ανάπτυξης της εξωστρέφειας» ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΕΞΑΓΩΓΩΝ ΣΕΒΕ EXPORT SUMMIT

Ομιλία Εκτελεστικού Αντιπροέδρου Χάρη Κυριαζή. «Προκλήσεις, προτάσεις, στρατηγικές ανάπτυξης της εξωστρέφειας» ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΕΞΑΓΩΓΩΝ ΣΕΒΕ EXPORT SUMMIT Ομιλία Εκτελεστικού Αντιπροέδρου Χάρη Κυριαζή «Προκλήσεις, προτάσεις, στρατηγικές ανάπτυξης της εξωστρέφειας» ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΕΞΑΓΩΓΩΝ ΣΕΒΕ EXPORT SUMMIT Roadmap to Growth Θεσσαλονίκη, 3 Μαΐου 2012 Κυρίες & Κύριοι,

Διαβάστε περισσότερα

Ανάλυση Πολιτικού Λόγου

Ανάλυση Πολιτικού Λόγου ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 9η: Ο λόγος της Πολιτικής Οικολογίας 2 Γιάννης Σταυρακάκης, Καθηγητής ΑΠΘ Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Η κρίση της Αυτοκρατορίας των Αψβούργων Η ιταλική και γερμανική ενοποίηση. Φύλλο Εργασίας

Η κρίση της Αυτοκρατορίας των Αψβούργων Η ιταλική και γερμανική ενοποίηση. Φύλλο Εργασίας Η κρίση της Αυτοκρατορίας των Αψβούργων Η ιταλική και γερμανική ενοποίηση Φύλλο Εργασίας 1. Αφού συμβουλευτείτε τη σελίδα 44 του βιβλίου σας καθώς και το χάρτη που παρατίθεται, να συμπληρώσετε την πιο

Διαβάστε περισσότερα

Κατερίνα Μπατζελή Πρόεδρος Επιτροπής Πολιτισμού και Παιδείας

Κατερίνα Μπατζελή Πρόεδρος Επιτροπής Πολιτισμού και Παιδείας Κατερίνα Μπατζελή Πρόεδρος Επιτροπής Πολιτισμού και Παιδείας «ΨΗΦΙΑΚΟ ΜΕΡΙΣΜΑ: Προκλήσεις και Ευκαιρίες στη Νέα Ψηφιακή Εποχή» Ημερίδα Εθνικής Επιτροπής Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων Αθήνα, 24 Φεβρουαρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΕΚΛΟΓΕΣ 2014: Η ΕΠΟΜΕΝΗ ΜΕΡΑ

ΕΥΡΩΕΚΛΟΓΕΣ 2014: Η ΕΠΟΜΕΝΗ ΜΕΡΑ ΕΥΡΩΕΚΛΟΓΕΣ 2014: Η ΕΠΟΜΕΝΗ ΜΕΡΑ 1 ΕΥΡΩΕΚΛΟΓΕΣ 2014 Η ΕΠΟΜΕΝΗ ΜΕΡΑ: ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΚΡΙΝΟΥΝ ΤΗΝ ΕΠΙΤΥΧΙΑ ΕΝΟΣ ΚΟΜΜΑΤΟΣ Παράγοντας που κρίνει την επιτυχία ενός κόμματος Ποσοστιαία Κατανομή Παράγοντας που

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΛΟΓΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΣΤΗΝ ΕΠΟΧΗ ΤΗΣ ΚΡΙΣΗΣ

ΕΚΛΟΓΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΣΤΗΝ ΕΠΟΧΗ ΤΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΕΚΛΟΓΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΣΤΗΝ ΕΠΟΧΗ ΤΗΣ ΚΡΙΣΗΣ Παναγιώτης Θεοδωρικάκος Διδάσκων Πανεπιστήμιου Πελοποννήσου Σχολή Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών Πρόεδρος της GPO ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΠΟΛΙΤΙΚΟΥ ΣΚΗΝΙΚΟΥ Το πολιτικό

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Εσωτερικοποίηση του πολιτιστικού υποσυστήματος και εκπαίδευση: Talcott Parsons

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Εσωτερικοποίηση του πολιτιστικού υποσυστήματος και εκπαίδευση: Talcott Parsons Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Εσωτερικοποίηση του πολιτιστικού υποσυστήματος και εκπαίδευση: Talcott Parsons Διδάσκων: Δρ. Βασίλης Ντακούμης 1 Διάγραμμα της παρουσίασης Μάθημα 3ο (σελ. 67-79) 2 Talcott

Διαβάστε περισσότερα

«Άρχεσθαι μαθών, άρχειν επιστήσει» («Ανάλαβε εξουσία αφού πρώτα μάθεις να εξουσιάζεσαι») Σόλων, ο Αθηναίος

«Άρχεσθαι μαθών, άρχειν επιστήσει» («Ανάλαβε εξουσία αφού πρώτα μάθεις να εξουσιάζεσαι») Σόλων, ο Αθηναίος EIΣΑΓΩΓΗ «Άρχεσθαι μαθών, άρχειν επιστήσει» («Ανάλαβε εξουσία αφού πρώτα μάθεις να εξουσιάζεσαι») Σόλων, ο Αθηναίος Η ηγεσία και η άσκησή της η έννοιά της και το σύνολο των συμπεριφορών που τη συνθέτουν,

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα της Alco για το "Πρώτο Θέμα" (26 Ιανουαρίου 2014)

Έρευνα της Alco για το Πρώτο Θέμα (26 Ιανουαρίου 2014) Έρευνα της Alco για το "Πρώτο Θέμα" (26 Ιανουαρίου 2014) Η αξιωματική αντιπολίτευση ανοίγει την ψαλίδα της διαφοράς από την κυβερνώσα Νέα Δημοκρατία, που φτάνει στο 0,6% από 0,5% που ήταν σε αντίστοιχη

Διαβάστε περισσότερα

Η διατύπωση του ερωτήματος κρίνεται ως ασαφής και μάλλον ασύμβατη με το

Η διατύπωση του ερωτήματος κρίνεται ως ασαφής και μάλλον ασύμβατη με το ΕΙΔΙΚΕΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Β ΚΥΚΛΟΥ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΩΝ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 13 ΙΟΥΝΙΟΥ 2008 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΩΝ: ΚΑΡΑΡΓΥΡΗ ΓΙΟΥΛΑ ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Σελίδα 1 από 5. Τ

Σελίδα 1 από 5. Τ Σελίδα 1 από 5 ΔΕΟ 10 ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ ΣΤΟ ΔΙΚΑΙΟ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ- ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΤΟΜΟΙ Α & Α1 & Β ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ 1. Τι είναι κράτος; Κράτος: είναι η διαρκής σε νομικό πρόσωπο οργάνωση λαού

Διαβάστε περισσότερα

ENA, Ινστιτούτο Εναλλακτικών Πολιτικών Ζαλοκώστα 8, 2ος όροφος T enainstitute.org

ENA, Ινστιτούτο Εναλλακτικών Πολιτικών Ζαλοκώστα 8, 2ος όροφος T enainstitute.org Ιδρυτική Διακήρυξη 1. 2. 3. Το Ινστιτούτο Εναλλακτικών Πολιτικών - ΕΝΑ ενεργοποιείται σε μια κρίσιμη για την Ελλάδα περίοδο. Σε μια περίοδο κατά την οποία οι κοινωνικοί και πολιτικοί θεσμοί λειτουργούν

Διαβάστε περισσότερα

Οι εκλογές του Ιουνίου 2012 μέσα από τις τάσεις των τελευταίων ημερών

Οι εκλογές του Ιουνίου 2012 μέσα από τις τάσεις των τελευταίων ημερών Οι εκλογές του Ιουνίου 2012 μέσα από τις τάσεις των τελευταίων ημερών Οι εκλογές της 17 ης Ιουνίου έκλεισαν ένα μεγάλο πολιτικό κύκλο, επιβεβαιώνοντας τις ραγδαίες ανακατατάξεις στο κομματικό σύστημα.

Διαβάστε περισσότερα

Οργανώνοντας την υπεράσπιση,σε δίκες που εφαρμόζεται η αντιτρομοκρατική νομοθεσία

Οργανώνοντας την υπεράσπιση,σε δίκες που εφαρμόζεται η αντιτρομοκρατική νομοθεσία Οργανώνοντας την υπεράσπιση,σε δίκες που εφαρμόζεται η αντιτρομοκρατική νομοθεσία Γιάννης Ραχιώτης. Οργανώνοντας την υπεράσπιση, Σε δίκες που εφαρμόζεται η αντιτρομοκρατική νομοθεσία Τα δε δεδομένα είναι

Διαβάστε περισσότερα

Ημέρα Ώρα Μέσο Δημοσιογράφος Ημερομηνία Ραδιόφωνο ΣΚΑΪ

Ημέρα Ώρα Μέσο Δημοσιογράφος Ημερομηνία Ραδιόφωνο ΣΚΑΪ Ημέρα Ώρα Μέσο Δημοσιογράφος Ημερομηνία Τρίτη 14:30 πμ Ραδιόφωνο ΣΚΑΪ Κατερίνα Ακριβοπούλου 12/02/2008 Κατερίνα Ακριβοπούλου: Ο Πρόεδρος & Διευθύνων Σύμβουλος της Public Issue μαζί μας, ο κ. Γιάννης Μαυρής.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΙΜΕΝΟ ΤΟΥ ΧΡΗΣΤΟΥ ΚΑΫΜΕΝΑΚΗ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ (ΤΟΥ) ΣΤΟΥΣ ΣΥΛΛΟΓΙΚΟΥΣ, ΠΟΛΙΤΙΚΟΥΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΥΣ ΦΟΡΕΙΣ (ΣΩΜΑΤΕΙΑ, ΠΑΡΑΤΑΞΕΙΣ, ΚΟΜΜΑΤΑ κ.α.

ΚΕΙΜΕΝΟ ΤΟΥ ΧΡΗΣΤΟΥ ΚΑΫΜΕΝΑΚΗ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ (ΤΟΥ) ΣΤΟΥΣ ΣΥΛΛΟΓΙΚΟΥΣ, ΠΟΛΙΤΙΚΟΥΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΥΣ ΦΟΡΕΙΣ (ΣΩΜΑΤΕΙΑ, ΠΑΡΑΤΑΞΕΙΣ, ΚΟΜΜΑΤΑ κ.α. ΚΕΙΜΕΝΟ ΤΟΥ ΧΡΗΣΤΟΥ ΚΑΫΜΕΝΑΚΗ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ (ΤΟΥ) ΣΤΟΥΣ ΣΥΛΛΟΓΙΚΟΥΣ, ΠΟΛΙΤΙΚΟΥΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΥΣ ΦΟΡΕΙΣ (ΣΩΜΑΤΕΙΑ, ΠΑΡΑΤΑΞΕΙΣ, ΚΟΜΜΑΤΑ κ.α.) Α) Με διαφάνεια και δηµοσιότητα: Ναι στη συµµετοχή και στα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ Ο ΠΟΛΕΜΟΣ. Γενικά στοιχεία Περιεχόµενα Οδηγός για µελέτη

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ Ο ΠΟΛΕΜΟΣ. Γενικά στοιχεία Περιεχόµενα Οδηγός για µελέτη ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ Ο ΠΟΛΕΜΟΣ Γενικά στοιχεία Περιεχόµενα Οδηγός για µελέτη Το παρόν ηλεκτρονικό εγχειρίδιο έχει ως στόχο του να παρακολουθήσει τις πολύπλοκες σχέσεις που συνδέουν τον

Διαβάστε περισσότερα

10 Δημοκρατικός Στρατός Ελλάδας (ΔΣΕ)

10 Δημοκρατικός Στρατός Ελλάδας (ΔΣΕ) Εισαγωγή Η τελική φάση του Εμφυλίου πολέμου 1943-1949, που από αρκετούς αποκαλείται «τρίτος γύρος» και θεωρείται πως εγκαινιάστηκε συμβολικά την παραμονή των βουλευτικών εκλογών του 1946 με την επίθεση

Διαβάστε περισσότερα

Αφ ενός στην ανάγκη περιορισμού και ελέγχου των οξύτατων προβλημάτων που αντιμετωπίζουν οι κάτοικοι, οι εργαζόμενοι και η ιδία ως περιοχή.

Αφ ενός στην ανάγκη περιορισμού και ελέγχου των οξύτατων προβλημάτων που αντιμετωπίζουν οι κάτοικοι, οι εργαζόμενοι και η ιδία ως περιοχή. Ομιλία Αντιπεριφερειάρχη Δυτικής Αττικής κ. Γ. Βασιλείου στην ανοικτή σύσκεψη-παρουσίαση του στρατηγικού σχεδίου ΔΥΤΙΚΗ ΑΤΤΙΚΗ 2020+ Πνευματικό Κέντρο Ασπροπύργου 25-5-2015 Σας καλωσορίζουμε σε μια ιδιαίτερη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ Ο ρόλος της Δια βίου Μάθησης στην καταπολέμηση των εκπαιδευτικών και κοινωνικών ανισοτήτων. Τοζήτηματωνκοινωνικώνανισοτήτωνστηνεκπαίδευσηαποτελείένα

Διαβάστε περισσότερα

Πανελλαδικές εξετάσεις 2016

Πανελλαδικές εξετάσεις 2016 Πανελλαδικές εξετάσεις 2016 Ενδεικτικές απαντήσεις στο μάθημα «ΙΣΤΟΡΙΑ» ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ ΘΕΜΑ Α1 α. Κόμμα του Γ. Θεοτόκη: Σχολικό βιβλίο, σελ. 92, «Από τα αντιβενιχελικά κόμματα πιο διαλλακτικό.» και σχολικό

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΠΡΟΕΔΡΟΥ Οκτωβρίου Ίδρυμα Ευγενίδου, Αθήνα

ΟΜΙΛΙΑ ΠΡΟΕΔΡΟΥ Οκτωβρίου Ίδρυμα Ευγενίδου, Αθήνα ΟΜΙΛΙΑ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΡΥΘΜΙΣΤΙΚΗΣ ΑΡΧΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΥΠΡΟΥ 17 o Εθνικό Συνέδριο Ενέργειας Ενέργεια & Ανάπτυξη 2012 30-31 Οκτωβρίου 2012 Ίδρυμα Ευγενίδου, Αθήνα Έντιμε Κύριε Υπουργέ, Εκλεκτοί προσκεκλημένοι, Είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΗΣ ΔΡΑΣΗΣ, ΕΥΡΩΒΟΥΛΕΥΤΗ ΘΟΔΩΡΟΥ ΣΚΥΛΑΚΑΚΗ ΣΤΟ "ΠΡΟΟΔΕΥΤΙΚΟ ΦΟΡΟΥΜ"

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΗΣ ΔΡΑΣΗΣ, ΕΥΡΩΒΟΥΛΕΥΤΗ ΘΟΔΩΡΟΥ ΣΚΥΛΑΚΑΚΗ ΣΤΟ ΠΡΟΟΔΕΥΤΙΚΟ ΦΟΡΟΥΜ 18/01/2014 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΗΣ ΔΡΑΣΗΣ, ΕΥΡΩΒΟΥΛΕΥΤΗ ΘΟΔΩΡΟΥ ΣΚΥΛΑΚΑΚΗ ΣΤΟ "ΠΡΟΟΔΕΥΤΙΚΟ ΦΟΡΟΥΜ" Η πορφυρή συμμαχία "Η πολιτική δεν είναι διατύπωση ιδεών και απόψεων. Είναι η ικανότητά μας

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο.

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Τα τελευταία χρόνια βρισκόµαστε µπροστά σε µια βαθµιαία αποδόµηση της ανδροκρατικής έννοιας της ηγεσίας

Διαβάστε περισσότερα

Συνέντευξη του Προέδρου του ΤΑΙΠΕΔ, κ. Στέργιου Πιτσιόρλα στην Ημερησία του Σαββάτου

Συνέντευξη του Προέδρου του ΤΑΙΠΕΔ, κ. Στέργιου Πιτσιόρλα στην Ημερησία του Σαββάτου Συνέντευξη του Προέδρου του ΤΑΙΠΕΔ, κ. Στέργιου Πιτσιόρλα στην Ημερησία του Σαββάτου Την σημασία της ολοκλήρωσης της αξιολόγησης επισημαίνει ο Πρόεδρος του ΤΑΙΠΕΔ, κ. Στέργιος Πιτσιόρλας σε συνέντευξη

Διαβάστε περισσότερα

Εισήγηση 21 θέσεων του Λένιν.

Εισήγηση 21 θέσεων του Λένιν. Εισήγηση 21 θέσεων του Λένιν. 1. Όλη η προπαγάνδα και η αναταραχή, πρέπει να φέρουν έναν πραγματικά κομμουνιστικό χαρακτήρα και σύμφωνα με το πρόγραμμα και τις αποφάσεις της Κομμουνιστικής Διεθνούς. Όλα

Διαβάστε περισσότερα

Δημοσκόπηση της Metron Analysis για τα Παραπολιτικά

Δημοσκόπηση της Metron Analysis για τα Παραπολιτικά Αρχή φόρμας Τέλος φόρμας Δημοσκόπηση της Metron Analysis για τα Παραπολιτικά Του Στράτου Φαναρά, Προέδρου και διευθύνοντος Συμβούλου της Metron Analysis Σχεδόν δύο μήνες μετά τις εκλογές και την ανάδειξη

Διαβάστε περισσότερα

16 ΒΑΣΙΛΙΚΗ Π. ΜΕΣΘΑΝΕΩΣ

16 ΒΑΣΙΛΙΚΗ Π. ΜΕΣΘΑΝΕΩΣ ΠΡΟΛΟΓΟΣ Με χαρά αποδέχθηκα την πρόταση της κυρίας Μεσθανέως να προλογίσω τον τόµο αυτό, ο οποίος, σε πολύ επεξεργασµένη µορφή, θέτει υπόψη της επιστηµονικής κοινότητας τα αποτελέσµατα της πολυετούς έρευνάς

Διαβάστε περισσότερα

Θέματα Εφαρμοσμένης. Ενότητα 11 : Οργάνωση κόμματων. Θεόδωρος Χατζηπαντελής Τμήμα Πολιτικών Επιστημών ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ

Θέματα Εφαρμοσμένης. Ενότητα 11 : Οργάνωση κόμματων. Θεόδωρος Χατζηπαντελής Τμήμα Πολιτικών Επιστημών ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Θέματα Εφαρμοσμένης Πολιτικής Ανάλυσης Ενότητα 11 : Οργάνωση κόμματων. Θεόδωρος Χατζηπαντελής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Το Συνταγματικό Δίκαιο και το Σύνταγμα. 3. Η παραγωγή του Συντάγματος και των συνταγματικών κανόνων

Το Συνταγματικό Δίκαιο και το Σύνταγμα. 3. Η παραγωγή του Συντάγματος και των συνταγματικών κανόνων Εισαγωγή στο Διεθνές και Ευρωπαϊκό Δίκαιο Α εξάμηνο 2015/2016 Ν. Κανελλοπούλου Αναπλ. Καθηγ. Συνταγματικού Δικαίου Το Συνταγματικό Δίκαιο και το Σύνταγμα Διάγραμμα του μαθήματος της Δευτέρας 7/12/2015

Διαβάστε περισσότερα

Κατά τη γνώμη σας βγαίνει το Πρόγραμμα;

Κατά τη γνώμη σας βγαίνει το Πρόγραμμα; Κατά τη γνώμη σας βγαίνει το Πρόγραμμα; Όχι δεν βγαίνει. Η Ελλάδα μπήκε πρώτη στο Πρόγραμμα και είναι η μόνη που δεν δίνει σαφείς ενδείξεις εξόδου. Η εφαρμογή του Μνημονίου γίνεται με βάση αριθμητικούς

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΕΚΛΟΓΕΣ 2009: Σταθεροποίηση των νεότερων διαιρέσεων του εκλογικού σώματος.

ΕΥΡΩΕΚΛΟΓΕΣ 2009: Σταθεροποίηση των νεότερων διαιρέσεων του εκλογικού σώματος. ΕΥΡΩΕΚΛΟΓΕΣ 2009: Σταθεροποίηση των νεότερων διαιρέσεων του εκλογικού σώματος. Οι ευρωεκλογές της 7 ης Ιουνίου, παρά την πρωτοφανή για τα ελληνικά δεδομένα αποχή που έφτασε στο 30% του εκλογικού σώματος

Διαβάστε περισσότερα

Βασικά συμπεράσματα. Η πολύπλευρη κρίση που ταλανίζει εδώ και μία δεκαετία τη χώρα μας, έχει πυροδοτήσει μια μαζική θεσμική πολιτική αμφισβήτηση.

Βασικά συμπεράσματα. Η πολύπλευρη κρίση που ταλανίζει εδώ και μία δεκαετία τη χώρα μας, έχει πυροδοτήσει μια μαζική θεσμική πολιτική αμφισβήτηση. Βασικά συμπεράσματα Η πολύπλευρη κρίση που ταλανίζει εδώ και μία δεκαετία τη χώρα μας, έχει πυροδοτήσει μια μαζική θεσμική πολιτική αμφισβήτηση. Πολιτικοί θεσμοί όπως τα πολιτικά κόμματα, το Κοινοβούλιο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΛΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΠΙΘΕΣΕΙΣ ΕΝΑΝΤΙΟΝ ΤΗΣ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ

ΔΗΛΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΠΙΘΕΣΕΙΣ ΕΝΑΝΤΙΟΝ ΤΗΣ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ 1 ΔΗΛΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΠΙΘΕΣΕΙΣ ΕΝΑΝΤΙΟΝ ΤΗΣ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ Ο φετινός εορτασμός της 43 ης επετείου από την πτώση της Δικτατορίας και την αποκατάσταση της Δημοκρατίας

Διαβάστε περισσότερα

14 Δυσκολίες μάθησης για την ανάπτυξη των παιδιών, αλλά και της εκπαιδευτικής πραγματικότητας. Έχουν προταθεί διάφορες θεωρίες και αιτιολογίες για τις

14 Δυσκολίες μάθησης για την ανάπτυξη των παιδιών, αλλά και της εκπαιδευτικής πραγματικότητας. Έχουν προταθεί διάφορες θεωρίες και αιτιολογίες για τις ΠΡΟΛΟΓΟΣ Οι δυσκολίες μάθησης των παιδιών συνεχίζουν να απασχολούν όλους όσοι ασχολούνται με την ανάπτυξη των παιδιών και με την εκπαίδευση. Τους εκπαιδευτικούς, οι οποίοι, μέσα στην τάξη τους, βρίσκονται

Διαβάστε περισσότερα

Θέματα Εφαρμοσμένης. Ενότητα 14.6: Τα Κόμματα ΙΙΙ. Θεόδωρος Χατζηπαντελής Τμήμα Πολιτικών Επιστημών ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

Θέματα Εφαρμοσμένης. Ενότητα 14.6: Τα Κόμματα ΙΙΙ. Θεόδωρος Χατζηπαντελής Τμήμα Πολιτικών Επιστημών ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Θέματα Εφαρμοσμένης Πολιτικής Ενότητα 14.6: Ανάλυσης Τα Κόμματα ΙΙΙ Θεόδωρος Χατζηπαντελής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ. Χανιά, Απρίλιος 2014

ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ. Χανιά, Απρίλιος 2014 ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ Χανιά, Απρίλιος 2014 Τον Αύγουστο του 2010, ενεργοί πολίτες των Χανίων προχωρήσαμε στη δημιουργία της ανεξάρτητης δημοτικής μας κίνησης με επικεφαλής τον Τάσο Βάμβουκα. Με διαφορετικές αφετηρίες,

Διαβάστε περισσότερα

Συνέντευξη του Τηλέμαχου Χυτήρη στην εφημερίδα «Θεσσαλονίκη»

Συνέντευξη του Τηλέμαχου Χυτήρη στην εφημερίδα «Θεσσαλονίκη» Συνέντευξη στην εφημερίδα "Θεσσαλονίκη" Συνέντευξη του Τηλέμαχου Χυτήρη στην εφημερίδα «Θεσσαλονίκη» 1. ΕΡΩΤΗΣΗ Μετά και τα αποτελέσματα των ευρωεκλογών αρκετά στελέχη του ΠΑΣΟΚ αμφισβητούν ανοιχτά τις

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΛΕΤΗ Α/Τ ΒΕΛΟΣ 2017 Κύριε Εκπρόσωπε της Κυβέρνησης - Υπουργέ Εθνικής Άμυνας, Κυρία Εκπρόσωπε της Βουλής των Ελλήνων [Μαρία Τριανταφύλλου],

ΤΕΛΕΤΗ Α/Τ ΒΕΛΟΣ 2017 Κύριε Εκπρόσωπε της Κυβέρνησης - Υπουργέ Εθνικής Άμυνας, Κυρία Εκπρόσωπε της Βουλής των Ελλήνων [Μαρία Τριανταφύλλου], ΤΕΛΕΤΗ Α/Τ ΒΕΛΟΣ 2017 Κύριε Εκπρόσωπε της Κυβέρνησης - Υπουργέ Εθνικής Άμυνας, Κυρία Εκπρόσωπε της Βουλής των Ελλήνων [Μαρία Τριανταφύλλου], Κύριοι Αρχηγοί & Εκπρόσωποι των Κομμάτων της Βουλής των Ελλήνων

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτική Θεωρία. Δρ. Κωνσταντίνος Αδαμίδης

Πολιτική Θεωρία. Δρ. Κωνσταντίνος Αδαμίδης Πολιτική Θεωρία Δρ. Κωνσταντίνος Αδαμίδης Θεωρητικές προσεγγίσεις -Ως «προσεγγίσεις» εννοούμε διαφορετικούς τρόπους κατανόησης, «σύνολα στάσεων, αντιλήψεων και πρακτικών, οι οποίες ορίζουν ένα συγκεκριμένο

Διαβάστε περισσότερα

Ευρωπαϊκά και ιεθνή Θέµατα. 2.1 Ελληνοτουρκικές Σχέσεις

Ευρωπαϊκά και ιεθνή Θέµατα. 2.1 Ελληνοτουρκικές Σχέσεις Ευρωπαϊκά και ιεθνή Θέµατα 2.1 Ελληνοτουρκικές Σχέσεις 59 Εσείς προσωπικά είστε υπέρ ή κατά της ένταξης της Τουρκίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση; 100% 90% 80% 70% 60% 50% 40% 30% 20% 10% 0% 23,5% Υπέρ 11,7% 60,5%

Διαβάστε περισσότερα

Ημέρα Ώρα Μέσο Δημοσιογράφος Ημερομηνία Ραδιόφωνο ΣΚΑΪ

Ημέρα Ώρα Μέσο Δημοσιογράφος Ημερομηνία Ραδιόφωνο ΣΚΑΪ Ημέρα Ώρα Μέσο Δημοσιογράφος Ημερομηνία Δευτέρα 14:00 πμ Ραδιόφωνο ΣΚΑΪ Κατερίνα Ακριβοπούλου 14/05/2007 Κατερίνα Ακριβοπούλου: Τον αντίκτυπο του σκανδάλου των ομολόγων στην κοινή γνώμη καταγράφει το βαρόμετρο

Διαβάστε περισσότερα

Επίπεδο Γ2. Χρήση γλώσσας (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά. Ερώτημα 1 (5 μονάδες)

Επίπεδο Γ2. Χρήση γλώσσας (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά. Ερώτημα 1 (5 μονάδες) Γ2 (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά Ερώτημα 1 (5 μονάδες) Ο φίλος σας έγραψε μία μελέτη σχετικά με τρόπους βελτίωσης της αναγνωστικής ικανότητας των μαθητών. Επειδή, όμως, είναι ξένος, κάνει ακόμη λάθη,

Διαβάστε περισσότερα

Οργανωσιακός Σχεδιασμός και Ανάπτυξη Ανθρωπίνου Δυναμικού

Οργανωσιακός Σχεδιασμός και Ανάπτυξη Ανθρωπίνου Δυναμικού Οργανωσιακός Σχεδιασμός και Ανάπτυξη Ανθρωπίνου Δυναμικού ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΒΑΡΟΥΤΑΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΚΑΡΓΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΩΝ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΏΝ ΔΙΚΤΥΩΝ 2016-2017 Περίγραμμα Μαθήματος

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Νεοελληνική Ιστορία

Εισαγωγή στη Νεοελληνική Ιστορία ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Εισαγωγή στη Νεοελληνική Ιστορία Ενότητα 10η: Το Κίνημα στο Γουδή Ελευθερία Μαντά, Λέκτορας Νεότερης Ελληνικής Ιστορίας Άδειες Χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Βεμπεριανές απόψεις για την Εκπαίδευση Διδάσκων: Δρ. Βασίλης Ντακούμης 1 Διάγραμμα της παρουσίασης Μάθημα 12ο (σελ. 274 282) 2 Max Weber (1864 1920) Βεμπεριανές απόψεις για

Διαβάστε περισσότερα

Θέματα Εφαρμοσμένης. Ενότητα 15.3: Πρόσωπα και Θέματα. Θεόδωρος Χατζηπαντελής Τμήμα Πολιτικών Επιστημών ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ

Θέματα Εφαρμοσμένης. Ενότητα 15.3: Πρόσωπα και Θέματα. Θεόδωρος Χατζηπαντελής Τμήμα Πολιτικών Επιστημών ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Θέματα Εφαρμοσμένης Πολιτικής Ανάλυσης Ενότητα 15.3: Πρόσωπα και Θέματα Θεόδωρος Χατζηπαντελής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Συνεργασία για την Ανοικτή Διακυβέρνηση. Σχέδιο Δράσης

Συνεργασία για την Ανοικτή Διακυβέρνηση. Σχέδιο Δράσης Συνεργασία για την Ανοικτή Διακυβέρνηση Σχέδιο Δράσης 2016-2018 Δέσμευση : Ενίσχυση της εξωστρέφειας και της προσιτότητας του Κοινοβουλίου στον πολίτη Στόχος: Ενίσχυση της διαφάνειας των κοινοβουλευτικών

Διαβάστε περισσότερα

{ Μοναρχία. Κωνσταντίνος-Ιωάννης Δημητρόπουλος

{ Μοναρχία. Κωνσταντίνος-Ιωάννης Δημητρόπουλος { Μοναρχία Κωνσταντίνος-Ιωάννης Δημητρόπουλος ΟΡΙΣΜΟΣ: Η Μοναρχία ή Βασιλεία είναι ο θεσμός διακυβέρνησης, όπου ο αρχηγός του κράτους είναι ο Βασιλιάς. Αυτό που τη χαρακτηρίζει είναι ότι ο τελευταίος κρατά

Διαβάστε περισσότερα

Βιβλιογραφία και πηγές. Αλεξάκης, Ε., (2001), Ελληνική εξιά: οµή και Ιδεολογία της Νέας

Βιβλιογραφία και πηγές. Αλεξάκης, Ε., (2001), Ελληνική εξιά: οµή και Ιδεολογία της Νέας ΠΡΟΑΙΡΕΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΠΟΛΙΤΙΚΑ ΚΟΜΜΑΤΑ Θεµατικός Άξονας: Κλασικές και σύγχρονες τυπολογίες των πολιτικών κοµµάτων 1. Κόµµα Μαζών βιβλιογραφία, εντοπίστε οµοιότητες και διαφορές

Διαβάστε περισσότερα

Πανελλαδική πολιτική έρευνα γνώμης ΠΕΙΡΑΙΑΣ Μάρτιος 200 Μάρτιος 2008 Έρευνα 11-13/3

Πανελλαδική πολιτική έρευνα γνώμης ΠΕΙΡΑΙΑΣ Μάρτιος 200 Μάρτιος 2008 Έρευνα 11-13/3 Πανελλαδική πολιτική έρευνα γνώμης ΠΕΙΡΑΙΑΣ Μάρτιος 2008 1 Ανάθεση : Εφημερίδα ΤΟ ΠΑΡΟΝ. Ταυτότητα της έρευνας Περίοδος έρευνας: Η έρευνα διεξήχθη από 11 έως και 13 Μαρτίου 2008. Τύπος έρευνας: Tηλεφωνική

Διαβάστε περισσότερα

στις οποίες διαμορφώθηκαν οι ιστορικοί και οι πολιτισμικοί όροι για τη δημοκρατική ισότητα: στη δυτική αντίληψη της ανθρώπινης οντότητας, το παιδί

στις οποίες διαμορφώθηκαν οι ιστορικοί και οι πολιτισμικοί όροι για τη δημοκρατική ισότητα: στη δυτική αντίληψη της ανθρώπινης οντότητας, το παιδί 160 ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ Τα δικαιώματα του παιδιού και οι συνέπειες της αναγνώρισής τους σε διεθνές επίπεδο αντιπροσωπεύουν μια τεράστια αλλαγή των αντιλήψεων και των νοοτροπιών για το παιδί, γεγονός που συνοδεύτηκε

Διαβάστε περισσότερα

Το εκλογικό σύστημα και τα εμπόδια για μια ορθολογική μεταρρύθμισή του

Το εκλογικό σύστημα και τα εμπόδια για μια ορθολογική μεταρρύθμισή του Το εκλογικό σύστημα και τα εμπόδια για μια ορθολογική μεταρρύθμισή του 1. Αποτελεί κοινή παραδοχή ότι η μεταρρύθμιση του εκλογικού συστήματος αποτελεί ένα ιδιαίτερα κρίσιμο αλλά και επίκαιρο ζήτημα, που

Διαβάστε περισσότερα

Λόγω της σοβαρότητας του θέματος θα πραγματοποιηθεί έκτακτη σύγκληση του Διοικητικού Συμβουλίου της ΚΕΔΕ τη Δευτέρα 26 Σεπτεμβρίου και ώρα

Λόγω της σοβαρότητας του θέματος θα πραγματοποιηθεί έκτακτη σύγκληση του Διοικητικού Συμβουλίου της ΚΕΔΕ τη Δευτέρα 26 Σεπτεμβρίου και ώρα ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΔΗΜΩΝ ΕΛΛΑΔΑΣ ΑΘΗΝΑ 22/09/2016 Αριθμ.Πρωτ.: 2705 Προς τους Δημάρχους της Χώρας Θέμα: «Πρόταση του ΥΠΕΣΔΑ προωθεί την κατάργηση εκτελεστικών αρμοδιοτήτων από τους Δημάρχους και την επιβολή

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΓΕΝΙΚΑ ΟΡΙΣΜΟΣ

ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΓΕΝΙΚΑ ΟΡΙΣΜΟΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΓΕΝΙΚΑ Για τη δημοκρατία έγιναν κινήματα, εξεγέρσεις, επαναστάσεις, εμφύλιοι πόλεμοι. διώχθηκαν, βασανίστηκαν άνθρωποι και τιμήθηκαν τυραννοκτόνοι. Αποτέλεσε όχι μόνο το σκοπό κοινωνικών και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΑΔΑ ΤΟΥΡΚΙΑ. Αξιολογώντας το παρελθόν και το παρόν, προβλέποντας το μέλλον

ΕΛΛΑΔΑ ΤΟΥΡΚΙΑ. Αξιολογώντας το παρελθόν και το παρόν, προβλέποντας το μέλλον ΕΛΛΑΔΑ ΤΟΥΡΚΙΑ Αξιολογώντας το παρελθόν και το παρόν, προβλέποντας το μέλλον ΣΥΣΤΗΜΙΚΟΙ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟΙ ΛΟΓΟΙ ΑΝΟΙΓΟΥΝ ΕΝΑ «ΠΑΡΑΘΥΡΟ ΕΥΚΑΙΡΙΑΣ» ΓΙΑ ΑΛΛΑΓΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ «Το ευρωπαϊκό big-bang, η απόφαση

Διαβάστε περισσότερα

Στρατιωτικό προσωπικό και Ανθρώπινα Δικαιώματα. Πρόσφατες Εξελίξεις στην Ελλάδα

Στρατιωτικό προσωπικό και Ανθρώπινα Δικαιώματα. Πρόσφατες Εξελίξεις στην Ελλάδα Στρατιωτικό προσωπικό και Ανθρώπινα Δικαιώματα Πρόσφατες Εξελίξεις στην Ελλάδα Τα ανθρώπινα δικαιώματα είναι εννοιολογικά αδιαίρετα και ορίζουν το κοινωνικό δικαίωμα της ανθρώπινης ύπαρξης. Πράγματι, η

Διαβάστε περισσότερα

Εκλογές και κοινοβουλευτική εκπροσώπηση της Αριστεράς

Εκλογές και κοινοβουλευτική εκπροσώπηση της Αριστεράς ΑΡΧΕΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ Αφιέρωμα των Αρχείων Σύγχρονης Κοινωνικής Ιστορίας στις εκλογές Εκλογές και κοινοβουλευτική εκπροσώπηση της Αριστεράς (1974-2015) Την προσεχή Κυριακή, 25 Ιανουαρίου,

Διαβάστε περισσότερα

9/2/2014 ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΟΥ ΤΕΕ/ΤΔΜ

9/2/2014 ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΟΥ ΤΕΕ/ΤΔΜ 9/2/2014 ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΟΥ ΤΕΕ/ΤΔΜ 2014-2016 Οι εκλογές των Μηχανικών στο Περιφερειακό Τμήμα Δυτικής Μακεδονίας εξέπεμψαν αρκετά μηνύματα

Διαβάστε περισσότερα

Χαιρετισμός Υπουργού Ανάπτυξης κ. Χρ. Φώλια στο Εθνικό Συμβούλιο Καταναλωτή

Χαιρετισμός Υπουργού Ανάπτυξης κ. Χρ. Φώλια στο Εθνικό Συμβούλιο Καταναλωτή Δελτίο Τύπου Αθήνα, 30 Ιουνίου 2008 Χαιρετισμός Υπουργού Ανάπτυξης κ. Χρ. Φώλια στο Εθνικό Συμβούλιο Καταναλωτή Κυρίες και Κύριοι, Eίναι μεγάλη μου χαρά που παρίσταμαι στις εργασίες της συνεδρίασης του

Διαβάστε περισσότερα