Οι Δυτικομακεδόνες καλφάδες και αρχιτέκτονες στην Κωνσταντινούπολη που δεν επέστρεψαν μετά το Το έργο τους στην Πόλη

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Οι Δυτικομακεδόνες καλφάδες και αρχιτέκτονες στην Κωνσταντινούπολη που δεν επέστρεψαν μετά το 1924. Το έργο τους στην Πόλη"

Transcript

1 Οι Δυτικομακεδόνες καλφάδες και αρχιτέκτονες στην Κωνσταντινούπολη που δεν επέστρεψαν μετά το 94. Το έργο τους στην Πόλη Λίλα Θεοδωρίδου-Σωτηρίου, Δρ. Αρχιτέκτων ΕΜΠ Καθηγήτρια ΤΕΙ Σερρών Τέρμα Μαγνησίας Σέρρες, 6

2 Η ΑΝΘΗΣΗ ΤΗς ΠΑΡΟΙΚΙΑΣ ΤΩΝ ΔΥΤΙΚΟΜΑΚΕΔΟΝΩΝ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ Η άνθηση της παροικίας των (δύο χιλιάδες περίπου) Δυτικομακεδόνων εμπόρων τεχνιτών και καλφάδων κατά το β μισό του 9ου αι. στην Κωνσταντινούπολη και η συσπείρωσή τους γύρω από τη Μακεδονική Φιλεκπαιδευτική Αδελφότητα (Μ.Φ.Α.) έχει εξιστορηθεί. Μια ολόκληρη περιοχή, στα βορειοδυτικά της σημερινής πλατείας Ταξίμ, ονομάζονταν «Μακεδονίτικα ή Ντουβαρτζίδικα» με βάση την απασχόληση του μεγαλύτερου μέρους του πληθυσμού της σε επαγγέλματα της οικοδομής. Μια πρώτη πιθανή εξήγηση για την άνθηση της παροικίας είναι ότι στο β μισό του 9 ου αι. οι λιθόκτιστες κατασκευές (kargir ή kavgir) άρχισαν να αντικαθιστούν σταδιακά τις ευαίσθητες σε πυρκαγιές ξυλόπηκτες κατασκευές σε ευρύτερες περιοχές της Πόλης και όπως ήταν φυσικό οι εξειδικευμένοι στις λιθοδομές Δυτικομακεδόνες μαστόροι έγιναν περιζήτητοι. Η άνθηση αυτή έχει να κάνει και με το γεγονός ότι την ίδια εποχή το συγκεντρωτικό σύστημα διαχείρισης (Has) που επέτρεπε σ ένα μικρό αριθμό αυτοκρατορικών αρχιτεκτόνων (Has Mimar) να ελέγχουν όλα τα σημαντικά σουλτανικά και βακουφικά κτίρια σ όλο το πλάτος της τεράστιας αυτοκρατορίας άρχισε να υποχωρεί. Η υποχώρηση του πανίσχυρου Αυτοκρατορικού Γραφείου Αρχιτεκτόνων συνδέθηκε με το φαινόμενο μιας «έκρηξης» καλφάδων, με νέο αυξημένο κύρος και ρόλο. Καλλίτερα απ όλους περιγράφει την κατάσταση ο Μανουήλ Ι. Γεδεών: μέχρι περίπου το 839 επτά ήταν οι «πρώτιστοι καλφάδες» και «παρ αυτοίς εργάζοντο οι λοιποί». Στο δεύτερο μισό και μέχρι το τέλος του 9 ου αι.: [ ] κατασκευάστηκαν αρχιτέκτονες όχι επτά αλλά εβδομήκοντα επτά, ολίγιστοι μεν εκ Ζαγοράς, οι πλείστοι δε εκ των επαρχιών Γρεβενών, Καστοριάς και Σιατίστης. Αυτοί οι καλφάδες του δευτέρου μισού του 9ου αι., «εργαζόμενοι βραχύν χρόνον ως ξυλουργοί, λεπτουργοί, ως ελέγοντο ή σιλιτζήδες ή ως κτίσται, κατόπιν εργασίας ενός η δύο ετών, περβάλλοντο στολήν ευπρεπή, έθετον ένα διαβήτην εις την ζώνην και κατασκεύαζον εαυτούς αρχιτέκτονας. Σημειωτέο ότι μαΐστορες/καλφάδες λέγονταν και οι επικεφαλείς των μετακινουμένων κομπανιών (bölük), που οργανωμένες ως αδελφότητες, αναλάμβαναν το σχεδιασμό και κατασκευή έργων στις πόλεις της νότιας βαλκανικής μετά το τέλος του 7ου αι., όταν πλέον η αύξηση του αστικού πληθυσμού άρχισε να γίνεται αισθητή. Όσον αφορά την Κωνσταντινούπολη τα όρια ανάμεσα στις έννοιες «κάλφας» και «αρχιτέκτονας», αν και διακεκριμένα, ήταν για πολλά χρόνια ασαφή. Κατά μια ερμηνεία, που επιχείρησε ο Maurice Cerasi, αυτό οφείλονταν όχι τόσο στο διαφορετικό είδος της δουλειάς που έκαναν, όσο στη συμμετοχή τους σε διαφορετικούς οργανισμούς: οι αρχιτέκτονες στα ιδρύματα του Σουλτάνου και οι καλφάδες-αρχιμάστορες στις συντεχνίες των μαστόρων. 3 Είναι ενδιαφέρον να σημειώσουμε ότι ενώ κατά την κλασσική Οθωμανική περίοδο, ο όρος κάλφας (από το hailife ή το αραβικό khalifa, που σημαίνει βοηθός) αναφέρονταν στον τεχνίτη που βοηθούσε τον αρχιτέκτονα, από τον 8ο και μετά, οι καλφάδες αναλάμβαναν ευθύνη για δημόσια κτίρια ο αριθμός των οποίων συνεχώς αυξάνονταν. Άρα, από το κενό που Γιομπλάκης, Αθ. (978) Η Μακεδονική Φιλεκπαιδευτική Αδελφότητα, Θεσσαλονίκη. Γεδεών, Ι. Μ. (935) «Καλφάδων Ανάστασις» στο Εγκυκλοπαιδικόν Ημερολόγιον Στ. Ζερβόπουλου 935, Κωνσταντινούπολη, 7-78 και Γεδεών, Ι. Μ. (934) Μνεία των προ εμού , Εν Αθήναις: Τυπογραφείο «Τα Χρονικά», Cerasi, Μ. (988), La Citta del Levante, Milano: Jaka Book, 8-83 και Αστρεινίδου-Κωτσάκη, Π. (996) «Ο αρχιτέκτονας στην Οθωμανική περίοδο», Βαλκανικά Σύμμεικτα, τχ. 8, και Cerasi, Μ. (988), «Late Ottoman Architects and Master Builders», Muqarnas, issue 5, 87-0.

3 δημιουργήθηκε με την υποχώρηση του συγκεντρωτικού αυτοκρατορικού συστήματος επωφελήθηκαν προς στιγμήν οι καλφάδες-αρχιμάστοροι για να αναδειχθούν σε σημαντικούς οικονομικούς παράγοντες. Η μεταβατική αυτή περίοδος διαρκεί μέχρι το τέλος περίπου του 9ου αι. οπότε οι νέες συνθήκες που διαμορφώνονται ευνοούν την ανάδυση «σπουδαγμένων» αρχιτεκτόνων, που λειτουργούν ως ιδιώτες/επαγγελματίες εξυπηρετώντας τα ανερχόμενα αστικά στρώματα και χειριζόμενοι ένα δυτικοευρωπαϊκής προέλευσης αρχιτεκτονικό λεξιλόγιο, απομακρυνόμενοι ταυτόχρονα από το συντεχνιακό σύστημα οικοδόμησης έργων, που αργά-αργά σβήνει. ΟΙ ΔΥΤΙΚΟΜΑΚΕΔΟΝΕΣ ΚΑΛΦΑΔΕΣ Ονόματα Δυτικομακεδόνων καλφάδων αυτής της εποχής, που έδρασαν στην Κωνσταντινούπολη, διασώθηκαν κυρίως μέσα από την βιβλιογραφία για την Μ.Φ.Α. Υπενθυμίζουμε ότι η Μ.Φ.Α ιδρύθηκε το 87 με σκοπό την ενίσχυση της εκπαίδευσης στη Δυτική Μακεδονία, διαχειριζόταν το αγίασμα της Παναγίας του Βεϊφά, τόπο προσκυνήματος όλων των εκεί Μακεδόνων, ενώ το σημαντικότερο έργο της στη Μακεδονία ήταν η ανέγερση και η λειτουργία του διδακτηρίου στο Τσοτύλι. Ηγετική μορφή ανάμεσα στους Δυτικομακεδόνες καλφάδες ήταν ο Θεοχάρης Γεωργίου ή Θεοχαρίδης, γνωστός ως Θεοχάρ-κάλφας. Μετανάστευσε από τη Βουχωρίνα Βοΐου στην Κωνσταντινούπολη περί την τρίτη δεκαετία του 9ου αι., όπου δημιούργησε μια μεγάλη οικογενειακή επιχείρηση «όπου εκατοντάδες πατριώται προσέφευγον δια εύρεσιν εργασίας και πάσαν άλλην εξυπηρέτησιν».3 Διετέλεσε πρώτος ταμίας της Μ.Φ.Α. Η προτομή του κοσμεί σήμερα τον προαύλειο χώρο του παλιού διδακτηρίου στο Τσοτύλι. Αναφέρονται επίσης: οι Μιχαήλ Παπαβασιλείου από τη Δάφνη, ο Χρήστος Γκόρζιος (ή Γκότσιος) από το Κωνστάντσικο, 4 οι Ζήσης Αντωνίου, Αθανάσιος Γιάκας και Θεόδωρος Μπίσμπος από το Δίλοφο Βοΐου, οι Βλατσιώτες Κωστής Πιπιλιάγκας5, Δημητρός Δαλιακουρίδης και Μάρκος Γ. Λάγγας, ο Ευθ. Σ. Κοτζαμπασούλης από την Ζώνη Βοΐου, οι Κωνσταντίνος Δελιβός και Παναγιώτης Σύμφωνα με τον Στέφανο Παπαδόπουλο ήδη από τον πρώτο χρόνο μέλη γράφηκαν 045 αδελφοί: 594 από την επαρχία Σισανίου, 55 από την επαρχία Γρεβενών, 7 από την επαρχία Καστοριάς, 07 από την Κωνσταντινούπολη, 7 εκ Σερρών. Βλ. Παπαδόπουλος, Σ. (977) Η Μακεδονική Φιλεκπαιδευτική Αδελφότης και η συμβολή της στην πνευματική αναγέννηση του τουρκοκρατούμενου ελληνισμού, Θεσσαλονίκη. Σύμφωνα με τον Αναστάσιο Δάρδα, η Μ.Φ.Α φρόντισε και για την ανέγερση του Τραμπάνζειου Γυμνασίου στη Σιάτιστα (888) και του Βαλταδώρειου Γυμνάσιου στην Κοζάνη (90). Βλ. Δάρδας, Ν. Α. (005) «Η Μακεδονική Φιλεκπαιδευτική Αδελφότητα και τα εκπαιδευτήρια στη Δυτική Μακεδονία στα τέλη του 9 ου αι.» πρακτικά του επιστημονικού συμποσίου Η ελληνική παιδεία από τον 8ο ως τον 0ο αι. Ερευνητικές συνιστώσες, Φλώρινα: Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας, Παιδαγωγική Σχολή, Ζηκόπουλος, Ι. Μ. (98) «Θεοχάρης Θεοχαρίδης: ο Θεοχάρ-Κάλφας της Κωνσταντινουπόλεως», Χρονικά Μακεδονικής Φιλεκπαιδευτικής Αδελφότητας, Θεσσαλονίκη, τ. Γ, Όπου σημειώνεται ότι: «Εκτισεν ίδιον οικογενειακόν «κονάκι», ολόκληρον σεραϊ εις το Πέραν και εδημιούργησε ο κάλφας Θεοχάρης από την Βουχωρίναν οικογενειακήν επιχείρησιν τρόπον τινά, όπου εκατοντάδες πατριώται προσέφευγον δια εύρεσιν εργασίας και πάσαν άλλην εξυπηρέτησιν». Ευχαριστώ και από το σημείο αυτό τον Αλ. Μπακαΐμη για την υπόδειξη αυτής της βιβλιογραφίας. 3 Ζηκόπουλος 98 ό.π., Ο Κ. Α. Ζησόπουλος αναφέρεται στους Μιχαήλ Παπαβασιλείου (από τη Δάφνη Βοίου) και Χρήστο Γκότζιο. Για τον δεύτερο ειδικότερα γράφει: «Κατόπιν ιδρύθη νυχτερινόν σχολείον εις το οποίον εφοίτων τα εργαζόμενα εις οικοδομάς την ημέραν παιδιά των οικοδόμων και εμάνθανον σχέδια αρχιτεκτονικής. Από το νυχτερινό αυτό σχολείο απεφοίτησε και ο μετέπειτα Αρχιτέκτων Χρήστος Γκότζιος, από το χωρίον Κωστάντσικον, τον οποίο πολύ εξετίμησαν οι Ρώσοι μοναχοί και τους έκτισε το Ρωσικό Μετόχιον εις Γαλατάν και το Μέγα Μοναστήρι εις Άγιον Όρος». Βλ. Ζησόπουλος Α. Κ. (970) «Αφηγηματικές αναμνήσεις: Η Μακεδονική Φιλεκπαιδευτική Αδελφότητα και το Αγίασμά της εν Κωνσταντινουπόλει», Μακεδονική Ζωή, τχ Ο Χρ. Γκότζιος εμφανίζεται διαφημιζόμενος και στα Annuaire Οrientale du Commerce.

4 Βασιλειάδης από το Κριμήνι. Ο τελευταίος υπήρξε ιδρυτικό μέλος και μέλος της πρώτης διευθύνουσας επιτροπή, ανέλαβε δε την κατασκευή του διδακτηρίου στο Τσοτύλι ως «ειδήμων εργολάβος». Στη Λογοδοσία έτους 873 της Μ.Φ.Α αναφέρεται ότι: Η ανέγερσις της Σχολής εδόθη εις ειδήμονα εργολάβον, τον εκ Κριμηνίου αρχιτέκτονα κ. Παναγιώτην Βασιλειάδη, υποχρεούμενον δυνάμει συμβολαίου να κτίσει αυτήν λίθινην και κατά το ενταύθα δοθέν σχέδιον, όπερ εστίν εν μέρεσιν όμοιον τω της Αμερικανικής εν Ισαρίω Σχολής. Αξίζει να σημειωθεί ότι η Μ.Φ.Α δεν αρκέστηκε μόνο στην ίδρυση της Σχολής στο Τσοτύλι, φρόντισε και για την εκπαίδευση των εργαζομένων στην Κωνσταντινούπολη, ιδρύοντας ειδικό σχολείο, το γνωστό ως «Κυριακόν Σχολείον του Λαού», όπου μεταξύ των μαθημάτων προβλεπόταν στο πρόγραμμα η διδασκαλία «πρακτικών γνώσεων γεωμετρίας και αρχιτεκτονικής». Η επιμονή τους στην εκπαίδευση των παιδιών τους ήταν τόσο ισχυρή, ώστε όταν το 884 δημιουργήθηκε η Σχολή Καλών Τεχνών της Κωνσταντινούπολης ήταν από τους πρώτους που έστειλαν τους γόνους τους στη νεοσύστατη σχολή, αλλά και σε σχολές του εξωτερικού, για ανώτερες σπουδές. Με τον τρόπο αυτό, παρά την υποχώρηση του συντεχνιακού συστήματος παραγωγής οικοδομικών έργων και την ανάδυση των ιδιωτών αρχιτεκτόνων στις αρχές του 0ου αι., μια νέα γενιά ειδικά εκπαιδευμένων Δυτικομακεδόνων, που γνώριζε τις ρυθμολογικές τάσεις και τα νέα υλικά, αντικατέστησε τους παραδοσιακούς καλφάδες και έτσι οι «οικογενειακές επιχειρήσεις» δεν άλλαξαν χέρια. Η άνθηση της παροικίας μέσω μίας νέας γενιάς σπουδαγμένων Δυτικομακεδόνων τις δύο πρώτες δεκαετίες του 0ου αι., διακόπηκε βίαια από τη Μικρασιατική καταστροφή. Το 94 η Μ.Φ.Α. μετέφερε την έδρα της στη Θεσσαλονίκη. Πολλοί καλφάδες και αρχιτέκτονες που δραστηριοποιούνταν στην Κωνσταντινούπολη επέστρεψαν τότε και συσπειρώθηκαν γύρω της, αλλά και γύρω από το «Σύλλογο Αρχιτεκτόνων Κωνσταντινούπολης», που ιδρύθηκε στη Θεσσαλονίκη την ίδια χρονιά (94). Στους Δυτικομακεδόνες καλφάδες και αρχιτέκτονες που επέστρεψαν και διακρίθηκαν στην αρχιτεκτονική σκηνή της Θεσσαλονίκης κατά το μεσοπόλεμο αναφέρθηκα σε άλλη μου δημοσίευση.3 Στην ανακοίνωση αυτή θα ασχοληθώ ειδικότερα με τον Ζήνωνα Κλεάνθη από το Βελβεντό, που έπαιξε σημαντικό ρόλο στη διοίκηση της Μ.Φ.Α και μ αυτούς που δεν επέστρεψαν: τους Βλατσιώτες Μάρκο Γ. Λάγγα και Δημήτριο Ν. Πετσίλα, επιχειρώντας ένα πρώτο σχεδίασμα για τη ζωή και το έργο τους. 5 Εργο του Πιπιλιάγκα είναι το Τραμπάντζειο Γυμνάσιο στη Σιάτιστα /888. Kατά τον Καλινδέρη «ο ονομαστός κάλφας Κώτσιος του Πιπιλιάγκα εκτός των άλλων, ανήγειρε και το Διοικητήριο του Μουτεσαρίφη Σερβίων, ήταν συνδεδεμένος στενά με τιτλούχους Τούρκους και κατάγεται από Φούρκα». Βλ. Καλινδέρης, Μιχ. (98) Ο βίος της κοινότητας Βλάτσης επί Τουρκοκρατίας εις το πλαίσιον του Δυτικομακεδονικού περιβάλλοντος, Θεσσαλονίκη, 54, 70. Η λογοδοσία δημοσιεύτηκε στην εφημ. Νεολόγος / Ο κάλφας Π. Βασιλειάδης ήταν μέλος της πρώτης διευθύνουσας επιτροπής της Μ.Φ.Α. Βλ. εφημ. Νεολόγος 4/ Μπακαΐμης, Αλ. (επιμ.) (999) Η Μακεδονική Φιλεκπαιδευτική Αδελφότης και η Τηλαυγής Τσοτύλιος Σχολή, Θεσσαλονίκη, 8. 3 Θεοδωρίδου-Σωτηρίου, Λ. (007β) «Πρόσφυγες αρχιτέκτονες στη Θεσσαλονίκη του Μεσοπολέμου», περ. Αρχιτέκτονες, 6 (007) και Θεοδωρίδου-Σωτηρίου, Λ. (007α) Αρχιτέκτονες και Αρχιτεκτονική πρακτική στο Βορειελλαδικό χώρο, 870-9, Διδακτορική Διατριβή, Ε.Μ.Π., 0-06 όπου γίνεται εκτενής αναφορά στους Δυτικομακεδόνες καλφάδες της Πόλης.

5 Εικόνα : Προτομή του Θεοχάρ-Κάλφα στον προαύλιο χώρο του διδακτήριου στο Τσοτύλι (πηγή: φωτο Λ. Θεοδωρίδου) Εικόνα : Σφραγίδα της Μακεδονικής Φιλεκπαιδευτικής Αδελφότητας (πηγή: Καρυστινού 998: 5) ΑΥΤΟΙ ΠΟΥ ΔΕΝ ΕΠΕΣΤΡΕΨΑΝ Ο εύπορος Ζήνων ή Ζάννος Κλεάνθης Από το Βελβεντό της Δυτικής Μακεδονίας, συγγενής (ανιψιός;) του γνωστού στη νεοελληνική αρχιτεκτονική ιστοριογραφία Σταμάτη Κλεάνθη δραστηριοποιήθηκε στην Κωνσταντινούπολη κατά το δεύτερο μισό του 9 ου αι. και υπήρξε το διάστημα τακτικό μέλος του Ελληνικού Φιλολογικού Συλλόγου Κωνσταντινουπόλεως (Ε.Φ.Σ.Κ.). Ο σημαντικός αυτός Σύλλογος των Ρωμιών της Πόλης ιδρύθηκε το 86 και συσπείρωνε γύρω του γιατρούς, λογίους, εμπόρους και τραπεζίτες, ο δε προσανατολισμός του προς την ελληνική αρχαιότητα και η αρχαιολατρία των μελών του είναι γνωστή. Αρχαιολατρία σε συνάρτηση όμως πάντα με την «φωτισμένη Ευρώπη», αφού και ο δυτικός πολιτισμός αντιμετωπιζόταν από το Σύλλογο ως συνέχεια του αρχαιοελληνικού. Με την ηγετική αυτή ομάδα της Πόλης συγχρωτίζεται ο Κλεάνθης ήδη από τα πρώτα της βήματα. Αν και δεν γνωρίζουμε αν υπήρξε λόγιος, υπήρξε σαφώς εύπορος. Ήδη από το 868 βοήθησε με δικές του δαπάνες στη συνένωση των δύο αιθουσών του κτιρίου του Συλλόγου «ίνα δύναται να συνέρχεται ανετώτερον το πλήθος των ακροατών». Αργότερα, μετά τη μεγάλη πυρκαγιά του Σταυροδρομίου το 870, που κατέκαψε το αρχικό κτίριο, διορίζεται μέλος της επιτροπής επίβλεψης των εργασιών ανέγερσης του νέου ιδιόκτητου κτιρίου του Ε.Φ.Σ.Κ., ενώ κατά καιρούς προσέφερε σημαντικά ποσά για την εκπλήρωση των σκοπών του Συλλόγου, γι αυτό και κατατάσσεται μεταξύ των δωρητών.3 Φαίνεται να είχε στενή σχέση με τον Κωνσταντίνο (Ηροκλή) Βασιάδη (8-890), επί πολλά χρόνια πρόεδρο του Την πληροφορία για την συγγένεια του με τον Σταμάτη Κλεάνθη μου την έδωσε η κα Μ. ΚαρδαμίτσηΑδάμη, την οποία και ευχαριστώ. Περισσότερα για τον Σταμάτη Κλεάνθη βλ. ΜπαδήμαΦουντουλάκη, Ο. (00) Σταμάτης Κλεάνθης Αρχιτέκτων, επιχειρηματίας, οραματιστής, Αθήνα: Δήμος Αθηναίων Πολιτισμικός Οργανισμός. Γιαννακόπουλος, Α. Γ. (998) Ο Ελληνικός Φιλολογικός Σύλλογος Κωνσταντινουπόλεως (86-9): Η ελληνική παιδεία και επιστήμη ως εθνική πολιτική στην Οθωμανική Αυτοκρατορία Διδακτορική Διατριβή ΕΚΠΑ, 8 και παράρτημα (πίνακας μελών), 7 (67).

6 Συλλόγου, ο οποίος ονομάζει τον Ζήνωνα Κλεάνθη «αρχιτέκτονα του Συλλόγου». Η σχέση του Κλεάνθη με τον Βασιάδη καταγράφηκε και στην επιλογή του σχεδίου του προαναφερθέντος κτιρίου του Ε.Φ.Σ.Κ., για το οποίο αφού «ζητήθηκε η γνώμη πολλών αρχιτεκτόνων από την Πόλη και αλλού», η σύνθεση των απόψεων «ανατέθηκε στους Ζ. Κλεάνθη και Κ. Παρηγόρη και ο Σύλλογος ενέκρινε το σχέδιο που παρουσίασε ο τελευταίος». Επομένως το (αρχικά) διώροφο νεοκλασικό κτίριο με τους δύο ιωνικούς κίονες και το αέτωμα στην πρόσοψη, που εγκαινιάστηκε το 873, δηλαδή το κτίριο-σύμβολο της ισχύος και του κύρους του Ε.Φ.Σ.Κ. θα πρέπει να θεωρηθεί έργο των αρχιτεκτόνων Κλεάνθη και Παρηγόρη. Η δεκαετία πρέπει να αποτέλεσε την ακμή της καριέρας του Κλεάνθη. Η βιβλιογραφία αναφέρει ότι με σχέδιά του κτίστηκε το 876 το μέγαρο Cite de Pera του μεγαλοτραπεζίτη Χρηστάκη Ζωγράφου. Πρόκειται για ένα εντυπωσιακό κτίριο σε εκλεκτικιστικό ρυθμό, κατά τα γαλλικά πρότυπα (Second Empire), που η εφημερίδα La Turquie (φ ) το περιγράφει ως «ένα μνημείο που και το ίδιο το Παρίσι θα ήθελε να έχει».3 Καταλάμβανε επιφάνεια περίπου τ.μ., με τρεχούμενο νερό και γκάζι, με εμπορικές χρήσεις στο ισόγειο και μεγάλα διαμερίσματα των 6-7 δωματίων στους ορόφους. Στα 876 ζητήματα αερισμού, θέρμανσης και φωτισμού των κτιρίων (ζητήματα που αντιμετωπίστηκαν με επιτυχία στο συγκεκριμένο κτίριο) δεν ακόμη ήταν ευρέως διαδεδομένα. Το γεγονός της διαμονής του Χρηστάκη Ζωγράφου στη γαλλική πρωτεύουσα ενισχύει την υπόθεση για την παριζιάνικη προέλευση των σχεδίων. Κατά κάποιο τρόπο ο Κλεάνθης είχε έλθει σε επαφή με τις τάσεις της Ecole des Beaux Arts, γιατί τόσο η συνολική σύνθεση, όσο και ο χειρισμός των επί μέρους λεπτομερειών δεν μπορούν να είναι έργο ενός απλού κάλφα. Ο Κωνσταντίνος Καραπάνος δε με τον οποίο συνεργάστηκε ο Κλεάνθης για την ανέγερση του μεγάρου του Ε.Φ.Σ.Κ. ήταν γαμπρός του Ζωγράφου. Η ίδια εφημερίδα, η La Turquie, ανακοίνωνε εξάλλου την εποχή της ανέγερσης του μεγάρου ότι «εδώ και λίγο καιρό έχουν αφιχθεί αρχιτέκτονες από το Παρίσι, που δεν είναι μόνο ικανοί κατασκευαστές, αλλά έχουν ολοκληρώσει τις σπουδές τους στην Ecole des Beaux Art, είναι άνδρες με γούστο που γνωρίζουν καλά την Τέχνη τους».4 Για παράδειγμα κατά τα έτη συνεισέφερε 00 λίρες για τη χρηματοδότηση του σχολικού δικτύου, ποσό ίσο με τον Χρηστάκη Ζωγράφο και τον Γεώργιο Ζαρίφη (κατάλογος στον ΛΓ τόμο του ΕΦΣΚ (90-). Βλ. Γιαννακόπουλος 998 ό. π., 404 (παράρτημα). Γιαννακόπουλος 998 ό. π., 06. Σχέδιο υπέβαλλε και ο αρχιτέκτονας Λύσανδρος Καυταντζόγλου. Το σχέδιο του Καυταντζόγλου δημοσιεύτηκε και σχολιάστηκε από τους Φιλιππίδη, Δ. (995) Η ζωή και το έργο του αρχιτέκτονα Λύσανδρου Καυταντζόγλου, 8-885, Αθήνα: Π.Ι.Ο.Π και τον Κολώνα, Β. (005) Έλληνες Αρχιτέκτονες στην Οθωμανική Αυτοκρατορία, Αθήνα: Ολκός. Σημειωτέο ότι ο Καφταντζόγλου υπήρξε ανεπιστέλλων μέλος του Ε.Φ.Σ.Κ, βλ. Γιαννακόπουλος 998 ό.π., παράρτημα. Μπόζη, Σ. (003) Ο Ελληνισμός της Κωνσταντινούπολης. Κοινότητα Σταυροδρομίου Πέραν, Αθήνα: Ελληνικά Γράμματα, 8, 47, 387: «επί της Μεγάλης Οδού, κτίζεται το μέγαρο Cite de Pera του Χρηστάκη Ζωγράφου σε σχέδια του αρχιτέκτονα Κλεάνθη». Σε ξενόγλωσση βιβλιογραφία αναφέρεται ότι το κτίριο σχεδιάστηκε από τον rum mimar Cleanthy Zanno. Σε ορισμένες περιπτώσεις τον αναφέρουν εσφαλμένα ως «ιταλό» αρχιτέκτονα. 3 Celik, Z. (993) The remaking of Istanbul. Portrait of an ottoman City in the Nineteenth Century, University of California Press, Επίσης Κολώνας 005 ό.π., 4. 4 Nalbantoglou, G. (989) The Professionalization of the Ottoman Turkish Architect, PhD, University of California,

7 Εικόνα 3: Το κατεδαφισμένο σήμερα κτίριο του Ε.Φ.Σ.Κ. (873) (πηγή: Κολώνας, 005:) Εικόνα 4: Το σωζόμενο μέγαρο του Χρηστάκη Ζωγράφου στο Πέραν (876) Οι συναναστροφές του με τους τραπεζίτες της ομογένειας αποτυπώνονται και στο ταφικό μνημείο «οίκος Ζ. Μ. Χρυσοβελώνη» στο νεκροταφείο στο Σισλί. Το όνομα του αρχιτέκτονα, χαραγμένο στη μαρμάρινη επιφάνεια του μνημείου: «αρχιτέκτων Κλέανθης Ζήνων 88» αποτελεί αδιάψευστο τεκμήριο για την ταυτοποίησή του. Η τράπεζα Χρυσοβελώνη είχε έδρα του Βουκουρέστι, όπου ανθούσε μια μεγάλη κοινότητα αποδήμων από το Βελβεντό και πιθανολογούμε ότι από εκεί προήλθε η ανάθεση. Όμως ο Ζήνων Κλεάνθης, αν και συναναστρεφόταν τους λογίους και τραπεζίτες της Πόλης, ήταν ταυτόχρονα κοντά και στην ακμάζουσα παροικία των Δυτικομακεδόνων καλφάδων, στους ανθρώπους δηλαδή της ιδιαιτέρας του πατρίδας. Υπήρξε ιδρυτικό μέλος της Μ.Φ.Α και επανειλημμένα μέλος της διευθύνουσας επιτροπής της. Για πρώτη φορά εκλέχθηκε το 873 καταλαμβάνοντας τη θέση του Ηροκλή Βασιάδη που δεν αποδέχθηκε τη θέση, άλλη μια απόδειξη της στενής τους σχέσης, αλλά και της σύνδεσης της Μ.Φ.Α με τον Ε.Φ.Σ.Κ. Συνυπογράφει ως αντιπρόεδρος ένα έγγραφοέκκληση που εξέδωσε η Αδελφότητα στις 9 Νοεμβρίου 874 προς τους ομογενείς της Δύσης να προσφέρουν τη συνδρομή τους για την οργάνωση του σχολείου στο Τσοτύλι της Μακεδονίας, καθώς και το «Κυριακόν Σχολείον του Λαού» στην Κωνσταντινούπολη. Το έγγραφο δημοσιεύτηκε στο βιβλίο του Τσώτση και φυλάσσεται στο Ιστορικό Αρχείο του Μουσείου Μπενάκη. 3 Το 884 καταγράφεται ως σύμβουλος στην διευθύνουσας επιτροπής της Μ.Φ.Α και το 885 ως ταμίας της. Ταυτόχρονα καταγράφεται το 874 ως Μέγας Ευεργέτης της Μ.Φ.Α «προσφέρων δέκα λίρες κατ έτος» ποσό ισόποσο με αυτό του Γεωργίου Ζαρίφη και του Κωνσταντίνου Θωμαϊδη (Τσώτσης, 97: 4). Συνέχισε τις δωρεές και τα επόμενα χρόνια: π.χ. 700 γρόσια το 875 κ.ό.κ.4 Πέθανε στην Πόλη το Παπάζογλου, Κ. Γ. (005) Ταφικά Μνημεία της Πόλης. Α. Σισλί. Έμποροι και τραπεζίτες, Κομοτηνή: Θρακική Βιβλιοθήκη 8, 36, πίνακας Α/Α 8. Αποστολόπουλος, Π. Γ. (938) Το Γυμνάσιον και το Οικοτροφείον Τσοτυλίου, Κοζάνη, Τσελίκα, Β. (006) Οδηγός Ιστορικών Αρχείων Μουσείου Μπενάκη, Αθήνα,. Τσώτσης, Β. Χ. (97) Η Μακεδονική Φιλεκπαιδευτική Αδελφότητα και το Γυμνάσιον Τσοτυλίου, Θεσσαλονίκη, Τσώτσης 97, ό.π., 98, 80, 96, 98, 04, 3, 4, 8, 0, 3, 4. 5 Σταύρου, Τ. (967) Ο εν Κωνσταντινουπόλει Ελληνικός Φιλολογικός Σύλλογος. Το Υπουργείον Παιδείας του Αλύτρωτου Ελληνισμού, Αθήνα, 69-70,, 0.

8 Η δυνατότητα του αρχιτέκτονα Κλεάνθη να λειτουργεί ως δωρητής και μέγας ευεργέτης μάς οδηγεί στην υπόθεση ότι ήταν εύπορος. Εξάλλου αναγνώριση της αρχιτεκτονικής, ως αποδεκτής ενασχόλησης για καλλιεργημένα μέλη των ανώτερων στρωμάτων (αντίληψη που ξεκινά από την αγγλική αρχιτεκτονική παράδοση του 8 ου αι.) φαίνεται να επηρέασε και την οθωμανική κοινωνία του 9 ου αι. και ιδιαίτερα τα ανώτερα στρώματα των λεβαντίνικων και μειονοτικών οικογενειών, που λειτουργούσαν και ως διαμεσολαβητές με τη Δύση. Παρατηρείται λοιπόν το φαινόμενο, πέρα από το εμπόριο, ορισμένα από τα πλεονάζοντα άρρενα τέκνα ευπόρων οικογενειών (ένα τέτοιο παράδειγμα είναι και ο αρχιτέκτων Λέων Καζανόβας) να γίνονται αρχιτέκτονες εισάγοντας στην Οθωμανική πρωτεύουσα δυτικές αρχιτεκτονικές τάσεις και ταυτόχρονα να λειτουργούν ως επιχειρηματίεςκατασκευαστές για τις ανάγκες της αναδυόμενης αστικής τάξης. Η ενασχόλησή τους αυτή δείχνει αφενός την αποδοχή του συγκεκριμένου επαγγέλματος (μαζί με την ιατρική) ως θεμιτής απασχόληση από τα ανώτερα κοινωνικά στρώματα και ταυτόχρονα ως το σημείο επαφής τους με τις συντεχνίες των εμπειροτεχνώνκαλφάδων. Εάν είχαμε στη διάθεσή μας περισσότερα στοιχεία για την εκπαίδευση του Κλεάνθη, θα μπορούσαμε ίσως να εντάξουμε την περίπτωσή του σ αυτήν την κατηγορία επαγγελματιών, που εργαζόμενοι με σχετική ανεξαρτησία, σε σχέση με το παλιό σύστημα του αυτοκρατορικού γραφείου, διαμόρφωσαν νέους όρους άσκησης του επαγγέλματος: η καλλιέργεια και η γνώση των ρυθμολογικών κανόνων της αρχαιότητας και των τάσεων της Ευρώπης αποτελούσε συνοδό στοιχείο της νέας αυτής ιδιότητας. Συνοψίζοντας επισημαίνουμε ότι περαιτέρω αρχειακές έρευνες θα μπορούσαν να προσφέρουν και άλλα στοιχεία για τη ζωή και τη δράση του Κλεάνθη. Τα δύο πάντως από τα κτίρια που του αποδίδουμε, υπήρξαν σημαντικά όχι μόνο από αρχιτεκτονική άποψη, αλλά και ως σημεία αναφοράς των Ρωμιών της Πόλης. Το πρώτο, το αυστηρά κλασικιστικό κτίριο του Ε.Φ.Σ.Κ., αν και σήμερα κατεδαφισμένο, παραμένει στη συλλογική μνήμη ως η έδρα «του υπουργείου παιδείας του αλύτρωτου ελληνισμού» (Σταύρου, 967). Το δεύτερο, το εκλεκτικιστικό Cite de Pera, αποδεικτικό της ευμάρειας των ελληνοθωμανών τραπεζιτών, αποτελεί βασικό σημείο αναφοράς ενός πολυσύχναστου δρόμου μιας πρωτεύουσας με άλλο πλέον περιεχόμενο. Ο πολυσχιδής Μάρκος Γ. Λάγγας Ο Μάρκος Γ. Λάγγας ή Λόγας ( ) ήταν γόνος οικογένειας καλφάδων και γαμπρός του επίσης Βλατσιώτη κάλφα στην Πόλη Δημητρίου (Δημητρός) Δαλιακουρίδη ή Δαλιακούρη. Ο Γεώργιος Αποστολόπουλος αναφέρει ότι κάποιος κάλφας ονομαζόμενος Μάρκος Λάγγας παραβρέθηκε στα εγκαίνια του διδακτηρίου Τσοτυλίου το 87. Προφανώς πρόκειται για διαφορετικό πρόσωπο από τον προαναφερόμενο Μάρκο Γ. Λάγγα. Ο συνεπώνυμος κάλφας Μάρκος Λάγγας, μεγαλύτερος σε ηλικία και συγγενής πιθανότατα του πρώτου, θα μπορούσε να είναι ο αναφερόμενος ως κατασκευαστής το 876 του μεγαλοπρεπούς μεγάρου του Χριστάκη Ζωγράφου, του επονομαζόμενου Cite de Pera, με αρχιτέκτονα τον Κλεάνθη Ζήνωνα; Θα απαντούσαμε ναι, στηριζόμενοι και στα στοιχεία για τα ταφικά μνημεία στο Σισλί, που δημοσίευσε ο καθηγητής Γ. Κ. Παπάζογλου. Στην προαναφερομένη έκδοση για το Σισλί παρατηρούνται δύο ταφικά μνημεία με το ίδιο όνομα: στο πρώτο αναγράφεται ΟΙΚΟΣ ΜΑΡΚΟΥ ΛΑΓΓΑ (χωρίς πατρωνυμικό) και Αποστολόπουλος 938 ό.π., 8. Μπόζη 00 ό.π., 47.

9 στο δεύτερο Μάρκος Γ. Λάγγας. Το δεύτερο μνημείο, ένας εντυπωσιακός οβελίσκος από φαιό μάρμαρο, που υψώνεται πάνω σε κρηπίδα και κοσμείται με έξεργη προτομή, αποδίδοντας ρεαλιστικά τα χαρακτηριστικά του εκλιπόντα, προφανώς μπορεί να αποδοθεί στο νεότερο Λάγγα. Εικόνα 5: Τα ταφικά μνημεία του Μ. Λάγγα και Μ. Γ. Λάγγα στο Σισλί (πηγή: Παπάζογλου, 005:3). Η σύγχυση για τους δύο καλφάδες με το ίδιο ονοματεπώνυμο μπορεί να διαλευκανθεί αν παρατηρήσουμε ότι η επιγραφή «αρχιτέκτων Μ. Λάγγας» (χωρίς δηλαδή το πατρωνυμικό Γ) κοσμεί μια οικία ομογενούς, που σώζεται έως σήμερα στο Πέραν της Πόλης λίγα μέτρα μακριά από το ναό των Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης.4 Η τετραώροφη μικρού εμβαδού οικοδομή βρίσκεται στην οδό Kalyoncukulluğu C. 9 (Karakolun sokağı) Tarlabaşı και έχει ένα χαρακτηριστικό κεντρικό διόροφο σαχνισί. Τα ανοίγματα στο ισόγειο έχουν ημικυκλικά υπέρθυρα και ωραίο κόσμημα τονίζει το κεντρικό κλειδί του τόξου. Ο επίπλαστος διάκοσμος είναι γενικά περιορισμένος. Δύο καλοφτιαγμένες μαρμάρινες πινακίδες είναι εντοιχισμένες στα δύο άκρα της πρόσοψης με την χρονολογία ανέγερσης (89) στην μια και το όνομα του αρχιτέκτονα στην άλλη. Πιθανολογούμε ότι και η στοά Z. D. Hazzopulo Pasajı, İstiklal Caddesi, που κτίστηκε το διάστημα πρέπει να είναι κατασκευή του Μάρκου Λάγγα. Υπήρξε επομένως και άλλος κάλφας με το ίδιο ονοματεπώνυμο, που έδρασε στην περιοχή του Πέραν λίγα χρόνια νωρίτερα. Παπάζογλου 005 ό.π., 3-4. Παπάζογλου 005 ό.π., Ευχαριστώ θερμά τον Τσιλένη Σάββα για την δευκρίνηση της χρονολογίας ανέγερσης και τη βιβλιογραφική πηγή που αναφέρει ότι η στοά εγκαινιάστηκε στις , δηλαδή το βιβλίο της Nur Akin, (998) Pera ve Galata, Istanbul: Literatur, 6.

10 Εικόνα 6: Πολυώροφη οικοδομή στην οδό Kalyoncukulluğu Caddesi 9 Tarlabasi (πηγή: φωτο Hasan Kuruyazici)

11 Εικόνα 7: Ο Μ. Γ. Λάγγας (όρθιος τρίτος από δεξιά) με την οικογένεια Δαλακιουρίδη, Βλάστη 9 (πηγή: Βαρβαρούσης, 006: 3). Η επαγγελματική δραστηριότητα του νεότερου Μάρκου Γ. Λάγγα ήταν επίσης αξιόλογη. Το όνομα του Μ. Γ. Λάγγα συναντάται σε εγχάρακτες εντοιχισμένες πινακίδες (γραμμένες στα γαλλικά) σε πολλά διατηρούμενα μέχρι σήμερα κτίρια στην περιοχή του Γαλατά και του Πέραν. Τα κτίρια αυτά είναι κυρίως πρώιμες πολυκατοικίες/apartman και σηματοδοτούν για την εποχή τους μια στροφή στην κοινωνική σύνθεση της περιοχής με την άνοδο των αστικών μεσοστρωμάτων. Ως ένας νέος τύπος συλλογικής κατοίκησης, οι πολυκατοικίες αυτές, που συνήθως έφεραν το όνομα του αρχικού ιδιοκτήτη (π.χ. Hanif Han, Hazzopulo Han κ.λπ.) απηχούσαν αντίστοιχα ευρωπαϊκά πρότυπα. Για δε τους λεβαντίνους, αρμενίους και ρωμιούς αρχιτέκτονες και κατασκευαστές ο νέος κτιριολογικός τύπος αποτέλεσε μια καλή ευκαιρία να διευρύνουν το πελατολόγιό τους πέρα από τα ομογενειακά ιδρύματα και τις ιδιόκτητες μονοκατοικίες της άρχουσας τάξης. Σημειωτέο ότι η αναγραφή του ονόματος του αρχιτέκτονα με την χρονολογία ανέγερσης αποτέλεσε μια δημοφιλή πρακτική στην Κωνσταντινούπολη εισαγόμενη από αντίστοιχη πρακτική στο Παρίσι. Θα αναφερθούμε σε ορισμένα απ αυτά τα apartman συναθροίζοντας βιβλιογραφικές πληροφορίες από τα κείμενα που δημοσίευσαν ο Σάββας Τσιλένης, Βασίλης Κολώνας και Βασίλης Παπάζογλου και φωτογραφικές λήψεις του καθηγητή Hasan Kuruyacizi. Για παράδειγμα σε τετραώροφη πολυκατοικία στην οδό Erol Dernek Sokagi αρ., που φέρει το όνομα Hanif Han, διαβάζουμε στα γαλλικά την επιγραφή «A. N. Perpignani & M. G. Langas Architectes». Πρόκειται για ένα στενομέτωπο κτίριο με ιδιαίτερα επιμελημένη πρόσοψη οργανωμένη σε τρεις κατακόρυφες ζώνες. Η μεσαία ζώνη εξέχει από το επίπεδο του ορόφου δημιουργώντας τριόροφο σαχνισί, που στηρίζεται σε δύο διπλά ογκώδη φουρούσια με ζωόμορφη απόληξη. Οι τρεις ενότητες τονίζονται με παραστάδες, οι οποίες στο ισόγειο και τον όροφο φέρουν έντονες κυφώσεις, στους δε υπολοίπους ορόφους μεταλλάσσονται σε διακριτικές παραστάδες με κορινθιακά επίκρανα. Ο φεγγίτης της εισόδου κοσμείται με εντυπωσιακή σιδεριά τύπου art nouveau. Παπάζογλου 005, ό.π., 3-4.

12 Εικόνα 8: Το κτίριο στην οδό Erol Dernek Sokagi (Hanif Han) (πηγή: φωτο Hasan Kuruyazici) Την ίδια εγχάρακτη επιγραφή συναντάμε σε πενταόροφη οικοδομή (Hazzopulo Apartmanı) στην οδό Tel Sokagi αρ. 47 Beyoğlu. Πρόκειται για παρόμοιο στενομέτωπο κτίριο, με υπερυψωμένα ανώγεια διαμερίσματα, κεντρικό σαχνισί και ίδια φουρούσια, ένδειξη μιας τυποποίησης στην κατασκευή. Παπάζογλου 005 ό.π., 3-4.

13 Εικόνα 9: Το κτίριο στην οδό Tel Sokagi αρ. 47 Beyoğlu (πηγή: φωτο Hasan Kuruyazici) Η επιγραφή επαναλαμβάνεται και σε άλλα πολυώροφα κτίρια διαμερισμάτων της περιοχής, όπως στο πενταόροφο κτίριο στην οδό Sadri Alışık Sokagi αρ. 5, Beyoğlu. Πρόκειται για «τυποποιημένη» εμπορική πολυκατοικία με ενδιαφέρουσα απόληψη του κεντρικού σαχνισιού, στο ίδιο ύφος με τις δύο προηγούμενες. Αξίζει να σημειωθεί ότι και στα τρία κτίρια που περιγράψαμε οι προσόψεις τους επενδύονται με τεχνητή πέτρα (artificial stone), μια διαδεδομένη πρακτική που διατηρούσε το κόστος χαμηλό, άρα και την εμπορική αξία του κτιρίου και συγχρόνως προσέδιδε σ αυτό ένα είδος «πολυτέλειας» προσομοιάζοντάς τα με τα επενδυόμενα με την ακριβή σε κατεργασία λαξευτή πέτρα ή μάρμαρο. Πρόκειται για επικερδείς επενδύσεις κεφαλαίου σε κτίρια διαμερισματων στον πυκνοκατοικημένο και ανθηρό Γαλατά με σκοπό να αποφέρουν εισοδήματα στους ιδιοκτήτες και τους κατασκευαστές τους. Παπάζογλου 005 ό.π., 3-4. Μεταξύ αυτών που μελέτησαν και κατασκεύασαν κτίρια διαμεριμάτων στην περιοχή αναφέρεται και ο μετέπειτα ακαδημαϊκός Βασίλειος Κουρεμένος. Βλ. Φεσσά-Εμμανουήλ, Ε. (0) «Εκσυγχρονισμός και αυθεντικότητα στο πλαίσιο της παράδοσης του κλασικισμού: το έργο του αρχιτέκτονα Βασιλείου Κουρεμένου στην Κωνσταντινούπολη 9-95» στο Kuruyazici, Η. Sarlak, Ε. (επιμ.), Ρωμιοί Αρχιτέκτονες στην Κωνσταντινούπολη στην περίοδο του Εκδυτικισμού, Κωνσταντινούπολη: Istanbul 00 Cultural Capital of Europe, 9-7.

14 Εικόνα 0: Το κτίριο στην οδό Sadri Alışık Sokagi 5, Beyoğlu (πηγή: φωτο Hasan Kuruyazici). Επιγραφή συναντάμε και στην οδό Adalar Platin με τη χρονολογία στα ελληνικά «0 Μαρτίου 909», στo Hazzopulo Han στην οδό Προύσας (904), στο κτίριο του Ταχυδρομείου στο Καράκιοϊ (Galata Postanesi, Kalyoncukulluğu Caddesi), στην πολυκατοικία Cananlar Apartman (Perpignani ile) / Atlama S. 5 Aynalıçeşme και στο Perpignani Han στην οδό Alleon 7 (904). Προφανώς ο Μ. Γ. Λάγγας συνεργαζόταν στενά με τον ιταλικής καταγωγής αρχιτέκτονα Antoine Ν. Perpignani, γιατί και το κατεδαφισμένο σήμερα Katırcıoğlu Han (903) στο Εμίνονου θεωρείται έργο των A. N. Perpignani - M. G. Langas.3 Η ισχυρή παρουσία των λεβαντίνων, ιταλών, αρμενίων και ρωμιών αρχιτεκτόνων στην αρχιτεκτονική σκηνή της Κωνσταντινούπολης στα τέλη του 9 ου αι. είναι ένα γεγονός πολυσυζητημένο στην αρχιτεκτονική ιστοριογραφία. Οι μεταξύ τους σχέσεις ήταν ισχυρές και οι συνεργασίες δεν ήταν σπάνιο φαινόμενο. Το ενδιαφέρον στην περίπτωσή μας είναι ότι η στενή συνεργασία που ανέπτυξε ο Λάγγας δεν περιοριζόταν στον Perpignani, αλλά επεκτάθηκε και στον Gulio Mongeri και τον Edoardo de Nari όπως θα δούμε στη συνέχεια.4 Παπάζογλου 005 ό.π., 3-4 και Κολώνας 005, ό.π, 46. Κολώνας 005 ό.π., 46. Στην οδό Alleon 7 στο Πέραν ήταν εγκατεστημένος ο Ant. N. Perpignani ήδη από το 89, γιατί εμφανίζεται ως επαγγελματική έδρα του στην καταχλωριση του ονόματός του στον Annuaire Οriental du Commerce (89) στην ολιγομελή ομάδα επαγγελματιών στο λήμμα «αρχιτέκτονες». Επίσης ο Ant. N. Perpignani ήταν μέλος του Ε.Φ.Σ.Κ από το 903. Βλ. Τσιλένης, Σ. (000) «Οι Ρωμιοί Αρχιτέκτονες της πόλης », περιοδικό Σύγχρονα Θέματα, τχ , σ. 7, υποσ. 3β. Από σχετικά τεκμήρια που δημοσιεύτηκαν ο Α. Ν. Perpignani εμφανίζεται επίσης να υπογράφει τα σχέδια του περιβάλλοντα χώρου της βουλγαρικής εκκλησίας του Αγίου Στεφάνου στην Πόλη. 3 Κολώνας 005 ό.π., 7. 4 Έκθεση-αφιέρωμα στον Edoardo de Nari γίνεται το διάστημα αυτό στο Istanbul Research Institute (ISI) (8 Δεκεμβρίου 0 έως 0 Απριλίου 03).

15 Εικόνα : To κατεδαφισμένο σήμερα Katırcıoğlu Han (903) στο Εμίνονου (πηγή: Κολώνας, 005: 7, 46) Εικόνα : Ιδιόχειρη υπογραφή Μάρκου Γ. Λάγγα (πηγή: Κ.Μ.Σ, αρχείο Π.Φωτιάδη, φάκ. 7, έγγρ. Α) Μια ακόμη πτυχή της επαγγελματικής δράσης του νεότερου Λάγγα κατέγραψε η Β. Χαστάογλου αναφερόμενη στην έλευση του μπετόν αρμέ στην Πόλη. Κατά την Χαστάογλου ο Μάρκος Γ. Λάγγας μαζί με τον Gulio Mongeri ( ) και τον Eduardo (ή Edoardo) de Nari ( ) συνέπηξαν το 909 εταιρεία με την επωνυμία Societe Anonyme Ottomane de Constuctions (S.A.O.C.), που ήταν εξουσιοδοτημένη από το Bureau Hennebique του Παρισιού για κατασκευές από οπλισμένο σκυρόδεμα. Πρόκειται για την πρώτη κατασκευαστική εταιρεία στην Πόλη που συγκροτήθηκε ώστε να ανταποκριθεί στις αλλαγές που επέρχονταν στον τρόπο δόμησης. Το αμέσως επόμενο διάστημα η εταιρεία S.A.O.C. κατασκεύασε μεγάλο αριθμό έργων. Στα έργα της συμπεριλαμβάνονται: η καθολική εκκλησία του Αγίου Αντωνίου στο Πέραν (909), ένα υπόστεγο του υπουργείου πολέμου στο Σεράι Μπουρνού (90-) και δύο βακουφικά χάνια στο Εμινονού (9): το επταόροφο Vani Han (πρώτο βακουφικό χάνι) σε νεο-οθωμανικό στυλ και το επίσης πολυώροφο τέταρτο βακουφικό χάνι με αρχιτέκτονα και στα δύο τον Kemaleddin Bey. Επίσης επεκτάσεις στο κτίριο του Robert College (9-9), το μηχανοποιημένο αρτοποιείο στο Νισάντασι (9-9), η Σχολή Dar-ul-Mouallimine στη Τσάπα (Capa) με αρχιτέκτονα τον Κ. Κυριακίδη, το κτίριο της Deutsche Orient Bank στο Εμίνονου (9-93), το Houloussi Bey Han στο Μπαχτσέ Capon (93), έργο του αρμένου αρχιτέκτονα Tchalian, ένα κτίριο διαμερισμάτων στο Γαλατά (ιδιοκτησία Ο Francois Hennebique κατοχύρωσε με ευρεσιτεχνία το πρωτοποριακό του σύστημα οπλισμένου σκυροδέματος το 89 και επεκτεινε την επιχείρησή του με ενα διεθνές δίκτυο τοπικών γραφείων. Η δραστηριότητά του στην Πόλη ξεκίνησε το 90 όταν ο εξουσιοδοτημένος εκπρόσωπός της Ερρίκος Βουτσίνος ανήγειρε το πρωτο κτιριο απο οπλισμένο σκυρόδεμα (Messadet Han). Ο κύκλος εργασιών των αντιπροσόπων της διευρύνθηκε ραγδαία και η φίρμα άνοιξε γραφεία με μόνιμο αντιπρόσωπο στην Πόλη τον πολιτικό μηχανικό A. George (Χαστάογλου, 00α). Βλ. Χαστάογλου 00α, ό.π., Aναφέρονται ένδεκα () σημαντικά έργα στο περιοδικό Le Beton Arme (τεύχη 90-93) που εξέδιδε το παρισινό γραφείο Hennebique. Το περιοδικό ερευνήθηκε από την Β. Χαστάογλου.

16 Μάρκου Λάγγα και Tchalian) με αρχιτέκτονα τον Μάρκο Λάγγα (93), το Azarian Garage στο Πέραν και το εργοστάσιο Fabriques Unies de Cement Arslan στην Αρετσού, έργο των Mongeri-de Nari-Langas. Εικόνα 3: Η καθολική εκκλησία του Αγίου Αντωνίου στο Πέραν (909) (πηγή: google.gr/images) Εικόνα 4: Το εργοστάσιο Fabriques Unies de Cement Arslan στην Αρετσού (90) (πηγή: archmuseum.org ) Εικόνα 5: Το κτίριο της Deutsche Orient Bank στο Εμίνονου (9-93) κατασκευασμένο από οπλισμένο σκυρόδεμα της εταιρείας S.A.O.C. Στέφεται με ένα μικρό τέμπλο. (πηγή: archmuseum.org) Εικόνα 6: Επεκτάσεις στο κτίριο του Robert College (9-9) από οπλισμένο σκυρόδεμα (πηγή: archmuseum.org) Η ανέγερση του εργοστασίου στην Αρετσού μπορεί να ειδωθεί ως επακόλουθο της επιχειρηματικής δράσης της S.A.O.C. To 90- ο Λάγγας έγινε ιδρυτικό μέλος της εταιρείας τσιμέντων Arslan, στην περιοχή Ρύσιο-Αρετσού της Βιθυνίας, που υπήρξε το πρώτο εργοστάσιο τσιμέντων στην Τουρκία. Η εταιρεία από το 93 συγχωνεύτηκε με το γειτονικό εργοστάσιο Eski Hisar και λειτουργεί μέχρι τις μέρες μας με την επωνυμία Cimento Aslan. Yπήρξε επίσης ιδρυτικό μέλος της εταιρείας Ο Γρηγόρης Οικονομίδης δημοσιεύει μια επιστολή προς το Τουρκικό Υπουργείο Εσωτερικών (0 Νοεμβρίου 90) με την οποία ζητείται να κτιστεί στην Darica «εργοστάσιο παραγωγής τσιμέντου και ασβέστη με αίτηση του μηχανικού Sureya Bey που ενεργεί ως αντιπρόσωπος του Μάρκου Λάγγα κατοίκου Γαλατά». Βλ. Οικονομίδης, Γρ. (009) Ρύσιο/Αρετσού/Darica, Θεσσαλονίκη: University Studio Press, 80. Στο ίδιο βιβλίο (Οικονομίδης, 009: 78-8) παρατίθεται ένα έγγραφο από το αρχείο του δικηγόρου Βλαδ. Μιρμίρογλου (7/0 Δεκ. 90) για το εργοστάσιο και την συμμετοχή του στο διοικητικό συμβούλιο της εταιρείας. Το έγγραφο αυτό πρωτοδημοσίευσε ο Δημήτρης

17 Société Anonyme Ottomanne la Sterea pour la fabrication et le commerce des Βriques en Ciment et des tout Matériaux de Construction το διάστημα 9-3. Στα διοικητικά συμβούλια των παραπάνω ανώνυμων εταιρειών συμμετείχαν σημαντικές προσωπικότητες της εποχής όπως ο δικηγόρος Βλαδίμηρος Μιρμίρογλου, ο αρχιτέκτονας Mongeri, ο Αλέξανδρος Σινιόσογλου κ.ά. Την προσπάθεια ενίσχυσε και ο μηχανικός Ανδρέας Χατζηκυριάκος, συνιδρυτής της ΤΙΤΑΝ, όταν βρέθηκε για μικρό χρονικό διάστημα στην Κωνσταντινούπολη. Η έντονη δραστηριότητα του Λάγγα στην περιοχή του Ρυσίου ενισχύεται και από την πληροφορία ότι μετά την πυρκαγιά που έκαψε την πόλη το 90 προσλήφθηκε στην αρχιτεκτονική επιτροπή για την ανοικοδόμηση του ναού του Ρυσίου (94-5).3 Ενδεικτικό των κύκλων που συναναστρεφόταν και της κοινωνικής του θέσης είναι το κτίριο της επαγγελματικής του έδρας. Από δίγλωσσο επιστολόχαρτο του γραφείου του, που φυλάσσεται στο αρχείο του αρχιτέκτονα Περικλή Φωτιάδη στο Κέντρο Μικρασιατικών Σπουδών (Κ.Μ.Σ),4 βλέπουμε ότι ήταν εγκατεστημένος σ ένα επιβλητικό κτίριο στο Γαλατά. Πρόκειται για το νεόδμητο τότε Assicurazioni Generali Trieste Han 7-73 (Χάνι Γενικών Ασφαλειών Τεργέστης). To κτίριο γραφείων με την εντυπωσιακή αρχιτεκτονική κτίστηκε το 909 για την ασφαλιστική εταιρεία Assicurazioni Generali Insurance Company στη θέση του πρώην Vitalis Han, δίπλα ακριβώς στα κεντρικά της Ottoman Bank και ήταν έργο του αρχιτέκτονα Mongeri. Στο ίδιο κτίριο νοίκιαζαν χώρους η Τράπεζα Θεσσαλονίκης, ο ίδιος ο Μongeri, ο δικηγόρος Emmanouel Carasso, o L. Zarifi, o Saul Amar, οι εβραίοι μηχανικοί Marcos Barouh και Charles Amar (γνωστοί από τα έργα τους στη Θεσσαλονίκη) κ.ά.5 Ως ένδειξη της πολύχρονης επαγγελματικής του δράσης στην Πόλη αναφέρουμε επίσης ότι στο αρχιτεκτονικό περιοδικό Mimar (μετέπειτα Arkitect), που εκδιδόταν στην Πόλη από το 93 και μετά, υπάρχουν σποραδικά αναφορές στον Λάγγα.6 Αν και τεκμήρια δεν κατορθώθηκε να εντοπιστούν, θεωρούμε βέβαιο ότι ο Λάγγας είχε κάνει κάποιου είδους σπουδές, δηλαδή δεν ήταν αυτοδίδακτος εμπειροτέχνης. Οι συναναστροφές του, η σύνταξη εργολαβικών συμβολαίων του στα γαλλικά, η διατήρηση ιδιωτικού γραφείου, η ανάληψη μεγάλων εργολαβκών συμβολαίων σκιαγραφούν έναν ολοκληρωμένο επαγγελματία, που μπορούσε να κάνει συναλλαγές με την οθωμανική γραφειοκρατία και να συνεργάζεται με ίσους όρους με ομοτέχνους του στο κοσμοπολίτικο Γαλατά και το Πέραν. Δεν φαίνεται πάντως να αποφοίτησε από την Σχολή Καλών Τεχνών της Πόλης, της οποίας τα διασωθέντα αρχεία, όπως αναφέρει και ο Τσιλένης παρουσιάζουν έτσι και αλλιώς ελλείψεις. 7 Γνωρίζοντας όμως ότι ήδη από το 906 επιτρεπόταν, σε όσους καλφάδες ασκούσαν το επάγγελμα για ικανό χρονικό διάστημα, να δώσουν εξετάσεις στην Σχολή Καλών Τεχνών και να Σταματόπουλος στο περιοδικό Δελτίο της Εταιρείας Mελέτης της καθ ημάς Ανατολής, τ. Α, Αθήνα 004, Ευχαριστώ τον Δρ. Σάββα Τσιλένη για τις παραπάνω επισημάνσεις. Η εταιρεία La Sterea πτώχευσε το 9. Βλ. Οικονομίδης 009, ό.π., Μέγα Βιογραφικόν Λεξικό Βοβολίνη, λήμμα Α. Χατζηκυριάκος, Οικονομίδης 009, ό.π., Στο Κ.Μ.Σ (αρχείο του αρχιτέκτονα Περικλή Φωτιάδη) υπάρχουν διάσπαρτες αναφορές στον Μάρκο Γ. Λάγγα. Στον φάκ 7: Μάρκος Γ. Λάγγας (αρχιτέκτων), έγγρ. Α: Επιστολή Λάγγα προς Π. Φωτιάδη για την εφορεία των σχολών Γαλατά (90), έγγρ. Β: Το συμβόλαιο Μάρκου Λάγγα- Ναούμ Πασά και Π. Φωτιάδη (9), έγγρ. Β: σχεδιάγραμμα συμβολαίου με τους Gulio Mongeri, Leonard G. Varthaliti και Μάρκο Λάγγα. Επίσης βρίσκονται δύο φωτογραφίες: με τους G. Mongeri, Μ. Τρέμα, Π. Φωτιάδη στα Καλαμίσια Καδίκιοϊ (φάκ. 78 Ι3: Απριλίου 97) και με τους Π. Φωτιάδη και Κ. Παυλίδη στην περιοχή Πέντε Πλάτανοι Ferikoy (φάκ. 78 Ι4 3/6/ Αυγούστου 98). 5 Eldem, E. (000) Voyvoda Street, from Ottoman Times to Today, Istanbul: Istanbul University, Τσιλένης 00 ό.π., Τσιλένης 00 ό.π., 75.

18 λάβουν μια επαγγελματική πιστοποίηση μέσω της οποίας μπορούσαν να ασκούν το επάγγελμα και να χρησιμοποιούν τον αντίστοιχο τίτλο δεν θα μπορούσαμε να αποκλείσουμε και αυτήν την εκδοχή. Εικόνα 7: Επιστολόχαρτο Μάρκου Λάγγα (πηγή: Κ.Μ.Σ, αρχείο Π.Φωτιάδη, φάκ. 7, έγγρ. Α) Εικόνα 8: Αριστερά: Assicurazioni Generali Han σε φυλλάδιο του 94. Δεξιά: Το κτίριο σήμερα (πηγή: archmuseum.org και Eldem 000: 87) Barillari, D. and Godoli, E. (996) Istanbul 900. Art Nouveau Architecture and Interiors, New York: Rizzoli, 34.

19 Εικόνα 9: Ο Μάρκος Γ. Λάγγας (πηγή: Βαρβαρούσης, 006: 3) Εικόνα 0: Ο αρχιτέκτων Gulio Mongeri (πηγή: archmuseum.org) Σημαντική υπήρξε και η δράση του στο πλαίσιο των προσπαθειών για επαγγελματική εκπροσώπηση των ομογενών καλφάδων. Στις αρχές του 0ού αι. η ανάγκη για αλληλοβοήθεια συνέβαλλε στη σύμπτυξη των τεσσάρων ανεξάρτητων συντεχνιών Δυτικομακεδόνων και Θρακών Αρχιτεκτόνων, Τεκτόνων και Κτιστών στην Πόλη στην ενιαία Αδελφότητα «ο Άγιος Σπυρίδων» (904). Η Αδελφότητα μετεξελίχθηκε μετά την συνταγματική αλλαγή του 908 στο «Μακεδονοθρακικό Σύνδεσμο των Αρχιτεκτόνων και Εργατών η Ομόνοια» με πρόεδρο τον πολιτικό μηχανικό Γεώργιο Θεοχαρίδη (γιο του Θεοχάρ-Κάλφα) και λίγο αργότερα υπό την προεδρία του αρχιτέκτονα Λέοντα Καζανόβα ο Σύνδεσμος μετονομάστηκε σε «Οθωμανικό Σύνδεσμο των Αρχιτεκτόνων, Μηχανικών, Εργατών και Συντεχνιών η Ομόνοια». Ο Λάγγας πήρε ενεργό μέρος σ αυτές τις συσσωματώσεις. Εικόνα : Σφραγίδα του Συνδέσμου (πηγή: Μήλλας, 996: 67) Οι στενές σχέσεις του Λάγγα με τα ισχυρά δίκτυα του κοσμοπολίτικου Γαλατά και Πέραν δεν τον απομάκρυναν από την ομογένεια. O Μ. Γ. Λάγγας στήριξε με τις επαγγελματικές του γνώσεις τους πυλώνες των Ρωμιών της Πόλη, δηλαδή τον Ε.Φ.Σ.Κ. και την Μ.Φ.Α. Για τον μεν πρώτο, του οποίου υπήρξε τακτικό μέλος από το 903, ανέλαβε το 99 να εκπονήσει το σχέδιο επισκευής του κτιρίου του, σε συνεργασία με τους ομοτέχνους του Περικλή Φωτιάδη και Κλεάνθη Ιμβράκη. 3 Για δε την Μ.Φ.Α. ανέλαβε κατά το 9, μαζί με τους Περικλή Φωτιάδη, Ευθύμιο Κοτζαμπασούλη και Νικόλαο Κομιακίδη, την επιστασία της ανέγερσης μιας νέας λιθόκτιστης Ελληνικής Αστικής Σχολής στο αγίασμα της πλατείας Βεφά, στη θέση Μήλλας, Α. (996) Σφραγίδες Κωνσταντινουπόλεως, Αθήνα: Σύλλογος Ιστορικής και Λαογραφικής Έρευνας "Η Μνημοσύνη", 67. Ειδικότερη αναφορά στην ιδιότητά του «ως ταμία» του Οθωμανικού Συνδέσμου κάνει ο Μιχ. Καλινδέρης. Βλ. Καλινδέρης 98 ό.π., 6. 3 Γιαννακόπουλος 998 ό. π., 348.

20 του παλιού ξύλινου διδακτηρίου (που είχε ανεγερθεί το 888 και κατεδαφίστηκε). Τα ονόματά τους αναφέρονται σε μαρμάρινη πλάκα εντοιχισμένη σήμερα στο αγίασμα. Σύμφωνα με την ίδια μαρμάρινη πλάκα ο Λάγγας αναφέρεται και ως Μέγας Ευεργέτης της Σχολής μαζί με τους Βλατσιώτες Γεώργιο Βασδραβέλλη και Νικόλαο Πιπιλιαγκόπουλο. Ο Λάγγας υπήρξε αντιπρόεδρος της Αδελφότητας «Σωκράτης» της ενορίας Φερίκιοϊ (Σισλί) κατά το διάστημα και μέλος της επιτροπής του ναού της Μεταμορφώσεως (κοιμητηριακός ναός στο Σισλί) κατά το ίδιος έτος. Συμμετείχε στην «Οργάνωση Κωνσταντινουπόλεως» των Σουλιώτη-Δραγούμη το 908, η οποία με τον ιδιόμορφο εθνικισμό της, ταίριαζε στο προφίλ του πολυπράγμονα Λάγγα. Κατά τις εκλογές του 9 εκλέγεται με 049 ψήφους μεταξύ των «οσμανιέδων», ενώ το 9 εμφανίζεται στους καταλόγους των συνδρομητών της Επιτροπής του Ελέους. Στην εθνική δράση του Μάρκου Γ. Λάγγα αναφέρθηκε και η Μέλπω Κεσίσογλου-Καρυστινού.3 Συμμετείχε και στη διοίκηση των Εθνικών Φιλανθρωπικών Καταστημάτων (Ε.Φ.Κ). Συγκεκριμένα υπήρξε μέλος της Εφορείας του Νοσοκομείου Μπαλουκλή κατά το διάστημα Η συμμετοχή λαϊκών στη διοίκηση των ομογενειακών ιδρυμάτων είχε σχέση με τον περιορισμό της εθναρχικής παράδοσης σε εφαρμογή της συνθήκης της Λωζάνης. Πρώτος λαϊκός πρόεδρος του Μπαλουκλή υπήρξε ο αρχιτέκτων Λέων Καζανόβας (93-97), τον οποίο διαδέχτηκε ο γιατρός Ν. Φερμάνογλου (97-99) στο συμβούλιο του οποίου συμμετείχε ο Μάρκος Γ. Λάγγας. Ο Λάγγας υπήρξε μέλος και του επόμενου συμβουλίου (99-935) υπό την προεδρία αρχικά του αρχιτέκτονα Βίκτωρα Αδαμαντίδη και λίγο αργότερα του Κωνσταντίνου Παππά (επίσης αρχιτέκτονα). Αυτό ήταν ουσιαστικά και το τελευταίο εκλεγμένο συμβούλιο των Ε.Φ.Κ, γιατί το 935 τα μειονοτικά ιδρύματα εντάχθηκαν στην κατηγορία των «προσαρτημένων βακουφίων» η δε διαχείρισή τους ανατέθηκε σ έναν επίτροπο, που διορίζονταν από τις τουρκικές αρχές. 4 Συνοψίζοντας θα λέγαμε ότι ο Λάγγας έζησε και έδρασε στην καρδιά της Πόλης την εποχή της άνθησης της ομογένειας. Συναναστράφηκε πολλούς ομότεχνους της γενιάς του, εξασκώντας κυρίως την κατασκευαστική πλευρά του επαγγέλματος κατά τη διάρκεια μιας εποχής ξέφρενης ανοικοδόμησης. Είχε δε την πικρή εμπειρία να δει το ελληνικό στοιχείο της Πόλης να συρρικνώνεται, αλλά και την κατασκευαστική άνθηση στην Πόλη να υποχωρεί και να μεταφέρεται στην νέα πρωτεύουσα Άγκυρα, στην οποία μετακόμισαν και πολλοί αρχιτέκτονες από τον κύκλο των συνεργατών του, όπως για παράδειγμα ο Mongeri.5 Ο ίδιος παρέμεινε εργαζόμενος στην Πόλη, όπως αποδεικνύεται από ένα ακόμη μεγάλο έργο που του αποδίδεται: το κτίριο των σφαγείων της Κωνσταντινούπολης στο Sutluce το 93.6 Κεσίσογλου-Καρυστινού, Μ. (998) Ενορία της Αγίας Κωνσταντίνου Τζιμπαλί, Αθήνα: Ίδρυμα Μείζονος Ελληνισμού, 306. Παπάζογλου 005 ό.π., 3-4, πρβλ. εφ. Νεολόγος, φ /0-9-9). 3 Κεσίσογλου-Καρυστινού 998 ό.π., Σιδηρόπουλος, 999, ό.π., 343, 344 και Τσιλένης, 00 ό.π Ο Gulio Mongeri υπήρξε καθηγητής στην Σχολή Καλών Τεχνών της Κωνσταντινούπολης, φίλος του Osman Hamdi και των λογίων της Πόλης. Μετακινήθηκε αργότερα στην Άγκυρα, όπου έκτισε την Οθωμανική Τράπεζα, τη Γεωργική Τράπεζα και πολλά άλλα σημαντικά κτίρια. 6 Ευχαριστώ τον καθηγητή Kuruyazici γι αυτήν την πληροφορία. Το κτίριο ήταν σε νεο-οθωμανικό στυλ και σήμερα, μετά από εκτεταμένη ανακαίνιση, στεγάζει το Istanbul Cultural and Congress Centre. Είναι ενδιαφέρον να παρατηρήσουμε ότι στα δημόσια κτίρια που αναλάμβανε ο Λάγγας είτε στο πλαίσιο της S.A.O.C, είτε με άλλους συνεργάτες, υπάρχουν στοιχεία από το λεγόμενο νεο-οθωμανικό στυλ, ένα είδος επιστροφής στις οθωμανικές ρίζες με τη χρήση όμως και δυτικού αρχιτεκτονικού λεξιλογίου, κίνηση στην οποία πρωτοστάτησε ο αρχιτέκτων Kemaleddin Bey.

www.kalymnikifilia.gr

www.kalymnikifilia.gr Η επιρροή του ελληνικού πολιτισμού και της ελληνικής γλώσσας στη διαμόρφωση του ρωσικού εκπαιδευτικού συστήματος (το παράδειγμα των Εκπαιδευτικών ιδρυμάτων της Μόσχας) ΒΑΝΤΙΜ ΓΙΑΡΟΒΟÏ Kαθηγητής μουσικής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΙΟΙ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΕΣ ΣΤΑ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΡΘΕΝΩΝΑ. 3ο Γυμνάσιο Τρικάλων Ψάλλα Αθανασία

ΕΥΡΩΠΑΙΟΙ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΕΣ ΣΤΑ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΡΘΕΝΩΝΑ. 3ο Γυμνάσιο Τρικάλων Ψάλλα Αθανασία ΕΥΡΩΠΑΙΟΙ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΕΣ ΣΤΑ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΡΘΕΝΩΝΑ 3ο Γυμνάσιο Τρικάλων Ψάλλα Αθανασία ΑΚΡΟΠΟΛΗ ΑΘΗΝΩΝ ΑΚΡΟΠΟΛΗ ΠΥΛΗ ΤΟΥ ΒΡΑΔΕΜΒΟΥΡΓΟΥ ΠΡΟΠΥΛΑΙΑ ΤΟΥ ΜΟΝΑΧΟΥ 1ο ΜΕΡΟΣ ΑΘΗΝΑ ΒΕΡΟΛΙΝΟ ΜΟΝΑΧΟ ΑΚΡΟΠΟΛΗ

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα εισήγησης : «Το Τραμπάντζειο Γυμνάσιο Σιάτιστας και η προσφορά του»

Θέμα εισήγησης : «Το Τραμπάντζειο Γυμνάσιο Σιάτιστας και η προσφορά του» Θέμα εισήγησης : «Το Τραμπάντζειο Γυμνάσιο Σιάτιστας και η προσφορά του» Άφυτες, καμπυλωτές βουνοκορφές Και μέσα στα πέτρινα κύματα Στο δίπτυχο αγριάδας και ερημιάς Η Σιάτιστα. Οι Σιατιστινοί αναπτύσσουν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα. Ιστορία Κατασκευών

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα. Ιστορία Κατασκευών ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Ιστορία Κατασκευών Ενότητα 4.3: Αρχιτεκτονικές - οικοδομικές λεπτομέρειες αστικών κτιρίων 19 ου αιώνα στην Ελλάδα. Μελέτη περίπτωσης:

Διαβάστε περισσότερα

1 ο Εξάμηνο. Αποτυπώσεις και τεκμηρίωση αντικειμένων. Τζώρτζια Πλατυπόδη Αρχιτέκτων Μηχανικός Ε.Μ.Π. MSc Διαχείριση Μνημείων Ε.Κ.Π.Α.

1 ο Εξάμηνο. Αποτυπώσεις και τεκμηρίωση αντικειμένων. Τζώρτζια Πλατυπόδη Αρχιτέκτων Μηχανικός Ε.Μ.Π. MSc Διαχείριση Μνημείων Ε.Κ.Π.Α. 1 ο Εξάμηνο 2015-2016 Αποτυπώσεις και τεκμηρίωση αντικειμένων Τζώρτζια Πλατυπόδη Αρχιτέκτων Μηχανικός Ε.Μ.Π. MSc Διαχείριση Μνημείων Ε.Κ.Π.Α. ΤΡΟΠΟΙ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΙΑΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπολεμική αρχιτεκτονική (παγκόσμιος πόλεμος κ ύστερα)

Μεταπολεμική αρχιτεκτονική (παγκόσμιος πόλεμος κ ύστερα) Μεταπολεμική αρχιτεκτονική (παγκόσμιος πόλεμος κ ύστερα) ΔΑΛΑΚΛΗΣ ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΚΑΛΟΦΩΝΟΥ ΥΑΚΙΝΘΗ ΚΑΡΑΜΟΥΖΗΣ ΓΡΗΓΟΡΗΣ ΚΑΤΣΙΚΟΓΙΩΡΓΟΣ ΟΡΦΕΑΣ ΚΟΥΦΟΛΑΜΠΡΟΣ ΓΙΑΝΝΗΣ ΛΙΟΓΑ ΕΛΕΝΑ Πολυκατοικίες σε μεγάλες πόλεις από

Διαβάστε περισσότερα

Επίσκεψη στην Αρχαία Αγορά

Επίσκεψη στην Αρχαία Αγορά Επίσκεψη στην Αρχαία Αγορά Η Αγορά ήταν η μεγαλύτερη πλατεία της πόλης. Η πλατεία άρχισε να χρησιμοποιείται ως δημόσιος χώρος από τα αρχαϊκά χρόνια. Μέχρι τότε στην περιοχή υπήρχαν σπίτια και τάφοι. Ο

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΥΣΕΙΟ ΑΚΡΟΠΟΛΗΣ. Μουσειακή παρουσίαση του οικοδομικού προγράμματος του Αυτοκράτορα Αδριανού. Μουσείο Ακρόπολης, Ισόγειο.

ΜΟΥΣΕΙΟ ΑΚΡΟΠΟΛΗΣ. Μουσειακή παρουσίαση του οικοδομικού προγράμματος του Αυτοκράτορα Αδριανού. Μουσείο Ακρόπολης, Ισόγειο. ΜΟΥΣΕΙΟ ΑΚΡΟΠΟΛΗΣ Μουσειακή παρουσίαση του οικοδομικού προγράμματος του Αυτοκράτορα Αδριανού για την Αθήνα του 2 ου αιώνα μ.χ Μουσείο Ακρόπολης, Ισόγειο Ελεύθερη πρόσβαση Ώρες λειτουργίας του Μουσείου

Διαβάστε περισσότερα

Εικόνες και ιστορίες από το κτήριο του σχολείου µας

Εικόνες και ιστορίες από το κτήριο του σχολείου µας Εικόνες και ιστορίες από το κτήριο του σχολείου µας Τάκης Λάζος, MSc Φυσικός Το κτήριο του 26 ου Λυκείου οικοδοµήθηκε το 1929 1,2 για να στεγάσει το ιδιωτικό Γυµνάσιο Θηλέων «Αριστοτέλης». Υποθέτουµε πως

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΟΣ ΜΝΗΜΗΣ ΚΑΤΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΟΜΙΛΟΣ ΜΝΗΜΗΣ ΚΑΤΕΧΟΜΕΝΩΝ ΟΜΙΛΟΣ ΜΝΗΜΗΣ ΚΑΤΕΧΟΜΕΝΩΝ Ο ΟΜΙΛΟΣ ΜΝΗΜΗΣ ΚΑΤΕΧΟΜΕΝΩΝ, στις διάφορες δραστηριότητες που διοργανώνει κάθε χρόνο, προσπαθεί να αφυπνίσει τους μαθητές για το πρόβλημα που αντιμετωπίζει η Κύπρος εξαιτίας της

Διαβάστε περισσότερα

Χάνι Αβέρωφ, Ξάνθη. Βοήθημα για τον εκπαιδευτικό. Νατάσα Μιχαηλίδου Αρχαιολόγος- Μουσειολόγος- Ξεναγός. Περιεχόμενα

Χάνι Αβέρωφ, Ξάνθη. Βοήθημα για τον εκπαιδευτικό. Νατάσα Μιχαηλίδου Αρχαιολόγος- Μουσειολόγος- Ξεναγός. Περιεχόμενα Χάνι Αβέρωφ, Ξάνθη Βοήθημα για τον εκπαιδευτικό Περιεχόμενα 1. Εισαγωγή... 2 2. Χάνια... 2 3. Τα Χάνια της Ξάνθης... 3 4. Το Χάνι Αβέρωφ... 3 5. Εικόνες... 4 6. Βιβλιογραφία... 6 Νατάσα Μιχαηλίδου Αρχαιολόγος-

Διαβάστε περισσότερα

2. ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΜΟΣ

2. ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΜΟΣ 2. ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΜΟΣ Συμπλήρωση κενών ακόλουθες λέξεις (τρεις λέξεις περισσεύουν): βιβλιοθήκη, Βαλκανική, ανθρωπιστικός, πανεπιστήμιο, χειρόγραφο, Ιταλική, τυπογραφία, σπάνιος. Η Αναγέννηση και

Διαβάστε περισσότερα

«Οι Σπουδές στην Αρχιτεκτονική»

«Οι Σπουδές στην Αρχιτεκτονική» ΓΡΑΦΕΙΟ ΔΙΑΣΥΝΔΕΣΗΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ «Οι Σπουδές στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης» Πολυτεχνική Σχολή Τμήμα Αρχιτεκτόνων Καθηγητής Μιχαήλ Ε. Νομικός «Οι Σπουδές στην Αρχιτεκτονική» Δεκέμβριος

Διαβάστε περισσότερα

1 Η ΚΡΗΤΗ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ...1913-2013 Τα Κεντρα Του Ελληνισμού, Η Εκκλησία Και Οι Κρήτες Της Αφρικής Με Ιδιαίτερη Έμφαση Στην Νότια Αφρική

1 Η ΚΡΗΤΗ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ...1913-2013 Τα Κεντρα Του Ελληνισμού, Η Εκκλησία Και Οι Κρήτες Της Αφρικής Με Ιδιαίτερη Έμφαση Στην Νότια Αφρική 1 Η ΚΡΗΤΗ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ...1913-2013 Τα Κεντρα Του Ελληνισμού, Η Εκκλησία Και Οι Κρήτες Της Αφρικής Με Ιδιαίτερη Έμφαση Στην Νότια Αφρική Δρ Μιχαήλ Παυλάκης, Αδελφότης Κρητών Νοτιωτέρας Αφρικής 1. Ο Ελληνισμός

Διαβάστε περισσότερα

100 Χρόνια από την Απελευθέρωση της Δυτικής Μακεδονίας. Στιγμές / Πρόσωπα / Γεγονότα / Εικόνες ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

100 Χρόνια από την Απελευθέρωση της Δυτικής Μακεδονίας. Στιγμές / Πρόσωπα / Γεγονότα / Εικόνες ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 100 Χρόνια από την Απελευθέρωση της Δυτικής Μακεδονίας Στιγμές / Πρόσωπα / Γεγονότα / Εικόνες ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Ε' τάξη του Πρότυπου Πειραματικού Δημοτικού Σχολείου Φλώρινας Υπεύθυνη για την υλοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

ΦΟΡΟΛΟΓΙΑ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΡΟΣΩΠΩΝ

ΦΟΡΟΛΟΓΙΑ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΡΟΣΩΠΩΝ Τίτλος Μαθήματος ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΤΕ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΡΟΣΩΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΔΑΠΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΣΕΡΡΕΣ, ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2015

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΘΟΥΛΑ ΜΠΑΚΟΛΗ ΕΛΕΝΗ-ΜΑΡΙΑ ΑΡΜΕΝΗ

ΑΝΘΟΥΛΑ ΜΠΑΚΟΛΗ ΕΛΕΝΗ-ΜΑΡΙΑ ΑΡΜΕΝΗ Η ΒΑΣΗ ΤΩΝ ΕΘΝΟΤΟΠΙΚΩΝ ΣΥΛΛΟΓΩΝ ΑΝΘΟΥΛΑ ΜΠΑΚΟΛΗ ΕΛΕΝΗ-ΜΑΡΙΑ ΑΡΜΕΝΗ Η παρούσα βάση δεδομένων έχει ως αντικείμενο την καταγραφή των πατριδοτοπικώνεθνοτοπικών-πολιτιστικών σωματείων που εδρεύουν σ όλο τον

Διαβάστε περισσότερα

ποδράσηη Διονυσία Διονυσίου Σιδώνια Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ Γυμνάσιο Αγιάς Λάρισας

ποδράσηη Διονυσία Διονυσίου Σιδώνια Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ Γυμνάσιο Αγιάς Λάρισας ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ 9 ποδράσηη 5 Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 «Αθανασάκειο» Αρχαιολογικό Μουσείο Βόλου Γυμνάσιο Αγιάς Λάρισας Διονυσία Διονυσίου Σιδώνια ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΓΑΛΟΙ ΕΘΝΙΚΟΙ ΕΥΕΡΓΕΤΕΣ

ΜΕΓΑΛΟΙ ΕΘΝΙΚΟΙ ΕΥΕΡΓΕΤΕΣ ΜΕΓΑΛΟΙ ΕΘΝΙΚΟΙ ΕΥΕΡΓΕΤΕΣ ΤΜΗΜΑ Α2 ΟΜΑΔΑ Δ ΜΙΣΤΗΛΗΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΡΑΠΤΗ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ ΧΑΡΑΤΣΗ ΕΥΗ ΜΑΤΑΝΟΒΙΤΣ ΖΩΗ ΜΠΑΡΤΣΩΤΑ ΒΑΣΙΛΙΚΗ Εκπαιδευτικός: Μακρυγιάννη Νικολέτα ΠΕ02 Υπήρξε επιχειρηματίας, τραπεζίτης και

Διαβάστε περισσότερα

2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός

2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός κεφάλαιο 6 ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΛΩΣΗ ΤΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗΣ ΚΑΙ ΤΙΣ ΑΝΑΚΑΛΥΨΕΙΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΧΩΡΩΝ ΩΣ ΤΗ ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΗΣ ΒΕΣΤΦΑΛΙΑΣ (1453-1648) 2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός Ορισμός Πρόκειται για μια γενικότερη πνευματική

Διαβάστε περισσότερα

Εικονογραφία. Μιχαήλ Βόδας Σούτσος Μεγάλος Διερµηνέας και ηγεµόνας της Μολδαβίας Dupré Louis, 1820

Εικονογραφία. Μιχαήλ Βόδας Σούτσος Μεγάλος Διερµηνέας και ηγεµόνας της Μολδαβίας Dupré Louis, 1820 Φαναριώτες Ονοµασία που δόθηκε στα µέλη της παλαιάς βυζαντινής αριστοκρατίας (µεταξύ εκείνων που δεν διέφυγαν στη Δύση ή δεν εξισλαµίσθηκαν) και σε εµπόρους από τις περιοχές του Πόντου, της Ανατολίας (:

Διαβάστε περισσότερα

Χριστόφορος Παντελάτος Κατερίνα Σαχίνογλου Μαρία Στεργίου Γιάννης Πουλής Έξαρχος Καλύβας

Χριστόφορος Παντελάτος Κατερίνα Σαχίνογλου Μαρία Στεργίου Γιάννης Πουλής Έξαρχος Καλύβας Χριστόφορος Παντελάτος Κατερίνα Σαχίνογλου Μαρία Στεργίου Γιάννης Πουλής Έξαρχος Καλύβας Το κίνημα του νεοκλασικισμού τοποθετείται στα μέσα του 18ου έως τις αρχές του 19ου αιώνα Κυριαρχία αστικής τάξης

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΙΟΝΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

ΜΕΙΟΝΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΜΕΙΟΝΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Η Θεσσαλονίκη αποτελούσε και αποτελεί «σταυροδρόμι» πολιτισμών Ένα μεγάλο κομμάτι του πληθυσμού της αποτελούνταν από τους Εβραίους: ΕΤΟΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΣ: ΣΥΝΟΛΙΚΟΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΣ ΕΒΡΑΙΚΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΤΙΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ 2016 Ο

ΔΗΜΟΤΙΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ 2016 Ο Πρώτα οι Πολίτες ΔΗΜΟΤΙΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ 2016 Ο Πρώτος Λόγος στους Πολίτες Δήμος Έγκωμης...Πρώτα η Έγκωμη Υποψήφιοι Δημοτικοί Σύμβουλοι - ΔΗΜΟΣ ΕΓΚΩΜΗΣ 1. Κασινίδης Κωστάκης (Ντίνος) Γεννήθηκε το 1958 στον Πεδουλά.

Διαβάστε περισσότερα

Το Οθωμανικό τηλεγραφικό γραφείο έκλεισε στα τέλη Οκτωβρίου 1912.

Το Οθωμανικό τηλεγραφικό γραφείο έκλεισε στα τέλη Οκτωβρίου 1912. Στη Θεσσαλονίκη λειτούργησε τηλεγραφική υπηρεσία πιθανότατα για πρώτη φορά στα μέσα της δεκαετίας του 1870. Αποτελούσε το ένα τμήμα της αυτοκρατορικής κρατικής υπηρεσίας των ταχυδρομείων και του τηλέγραφου

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΝΕΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ «ΠΑΜΕ ΣΤΗΝ ΑΚΡΟΠΟΛΗ» ΚΑΙ «ΠΑΜΕ ΣΤΟΝ ΑΡΧΑΙΟ ΠΕΡΙΠΑΤΟ ΤΗΣ ΑΚΡΟΠΟΛΗΣ»

ΤΑ ΝΕΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ «ΠΑΜΕ ΣΤΗΝ ΑΚΡΟΠΟΛΗ» ΚΑΙ «ΠΑΜΕ ΣΤΟΝ ΑΡΧΑΙΟ ΠΕΡΙΠΑΤΟ ΤΗΣ ΑΚΡΟΠΟΛΗΣ» ,,^ -^,;-,..:..,, : χ λ κ«:! «e.«?s"'h. ΗΗΗΜΗΗΒ ΤΑ ΝΕΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ «ΠΑΜΕ ΣΤΗΝ ΑΚΡΟΠΟΛΗ» ΚΑΙ «ΠΑΜΕ ΣΤΟΝ ΑΡΧΑΙΟ ΠΕΡΙΠΑΤΟ ΤΗΣ ΑΚΡΟΠΟΛΗΣ» ΕΙΡΗΝΗ ΚΑΙΜΑΡΑ Τα καινούρια προγράμματα του Τμήματος Εκπαιδευτικών

Διαβάστε περισσότερα

2007 Διδακτορική Διατριβή στην Τέχνη και το Design, University of Derby, Μεγάλη Βρετανία

2007 Διδακτορική Διατριβή στην Τέχνη και το Design, University of Derby, Μεγάλη Βρετανία Γιώργης Γερόλυµπος Γεννήθηκε στο Παρίσι, 1973 2008-2011 Διδάσκων Φωτογραφίας (Π.Δ.407/80) στο τµήµα Αρχιτεκτόνων του Πανεπιστηµίου της Θεσσαλίας. Φωτογράφος, αρχιτέκτωv-µηχανικός. Εκπαίδευση 2007 Διδακτορική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΤΥΠΟ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗΣ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΩΝ ΣΥΛΛΟΓΩΝ. www.kavala.gov.gr τηλ. 2513500204, 2513500205 Φαξ: 2510-620405 email: politismos@dkavalas.

ΕΝΤΥΠΟ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗΣ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΩΝ ΣΥΛΛΟΓΩΝ. www.kavala.gov.gr τηλ. 2513500204, 2513500205 Φαξ: 2510-620405 email: politismos@dkavalas. ΕΝΤΥΠΟ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗΣ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΩΝ ΣΥΛΛΟΓΩΝ www.kavala.gov.gr τηλ. 2513500204, 2513500205 Φαξ: 2510-620405 email: politismos@dkavalas.gr Όνοµα συλλόγου Βιογραφικό Πχ. έτος ίδρυσης, ιδρυτές ιστορικά στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

ο ΡΗΓΑΧ Φ^ΑΙ Χ ο ΡΗΓΑΧ Φ^ΑΙ Σ Η Χάρτα Διασυνδέσεις ΒιΒλιογραφία

ο ΡΗΓΑΧ Φ^ΑΙ Χ ο ΡΗΓΑΧ Φ^ΑΙ Σ Η Χάρτα Διασυνδέσεις ΒιΒλιογραφία Η Χάρτα ο ΡΗΓΑΧ Φ^ΑΙ Χ Εκείνη την εποχή η περιοχή που καλύπτει τη σημερινή Ελλάδα ήταν τμήμα της Οθωμανικής αυτοκρατορίας. Ο Ρήγας σπούδασε στην Κωνσταντινούπολη, έμαθε γαλλικά, ιταλικά και γερμανικά και

Διαβάστε περισσότερα

Περπατώντας στην ªÂÛ ÈˆÓÈÎ fiïë

Περπατώντας στην ªÂÛ ÈˆÓÈÎ fiïë Περπατώντας στην ªÂÛ ÈˆÓÈÎ fiïë Σπάνια έχει κάποιος την ευκαιρία να διαβεί 2400 χρόνια ιστορίας, συγκεντρωµένα σε µια έκταση 58,37 εκταρίων που περικλείεται ανάµεσα στα τείχη της Μεσαιωνικής Πόλης. Έναν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. - Γενική Εισαγωγή..2. - Iστορική αναδρομή...3-4. - Περιγραφή του χώρου...5-8. - Επίλογος...9. - Βιβλιογραφία 10

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. - Γενική Εισαγωγή..2. - Iστορική αναδρομή...3-4. - Περιγραφή του χώρου...5-8. - Επίλογος...9. - Βιβλιογραφία 10 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ - Γενική Εισαγωγή..2 - Iστορική αναδρομή....3-4 - Περιγραφή του χώρου.....5-8 - Επίλογος...9 - Βιβλιογραφία 10 1 Γενική Εισαγωγή Επίσκεψη στο Επαρχιακό Μουσείο Πάφου Το Επαρχιακό Μουσείο της

Διαβάστε περισσότερα

Με ιδιαίτερη χαρά ο ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΣΥΡΙΑΝΩΝ παρουσιάζει το ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ

Με ιδιαίτερη χαρά ο ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΣΥΡΙΑΝΩΝ παρουσιάζει το ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ Ημερολόγιο 2017 ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΠΡΟΕΔΡΟΥ Με ιδιαίτερη χαρά ο ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΣΥΡΙΑΝΩΝ παρουσιάζει το ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ του, για το έτος 2017. Η φετινή έκδοση με τοπία, όλα επιλεγμένα από την ΠΡΩΤΟΠΟΡΟ ΕΡΜΟΥΠΟ- ΛΗ, δεν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα. Ιστορία Κατασκευών

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα. Ιστορία Κατασκευών ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Ιστορία Κατασκευών Ενότητα 4.2b: Η αρχιτεκτονική των κτιρίων στα αστικά κέντρα του 19 ου αιώνα στην Ελλάδα: πλαίσιο και κύρια

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΤΙΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ 2016 Ο

ΔΗΜΟΤΙΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ 2016 Ο Πρώτα οι Πολίτες ΔΗΜΟΤΙΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ 2016 Ο Πρώτος Λόγος στους Πολίτες Δήμος Ιδαλίου...Πρώτα το Δάλι Υποψήφιοι Δημοτικοί Σύμβουλοι - ΔΗΜΟΣ ΙΔΑΛΙΟΥ 1. Καλλής Θεοκλής Γεννήθηκε στο Δάλι το 1987. Αποφοίτησε

Διαβάστε περισσότερα

Οι Μαθητές: Αγγελόπουλος Ηρακλής Ανδρεσάκης Κωνσταντίνος

Οι Μαθητές: Αγγελόπουλος Ηρακλής Ανδρεσάκης Κωνσταντίνος Οι Μαθητές: Αγγελόπουλος Ηρακλής Ανδρεσάκης Κωνσταντίνος Ο Πειραιάς (Αρχαία Ελληνικά: Πειραιεύς) είναι πόλη της περιφέρειας Αττικής και διαθέτει τον σημαντικότερο λιμένα της Ελλάδας και της ανατολικής

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία του Αραβοϊσλαμικού Πολιτισμού

Ιστορία του Αραβοϊσλαμικού Πολιτισμού Ιστορία του Αραβοϊσλαμικού Πολιτισμού Ενότητα 5: Τουρκικός Εθνικισμός Δημήτριος Σταματόπουλος Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΤΙΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ 2016 Ο

ΔΗΜΟΤΙΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ 2016 Ο Πρώτα οι Πολίτες ΔΗΜΟΤΙΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ 2016 Ο Πρώτος Λόγος στους Πολίτες Δήμος Αγλαντζιάς...Πρώτα η Αγλαντζιά Υποψήφιοι Δημοτικοί Σύμβουλοι - ΔΗΜΟΣ ΑΓΛΑΝΤΖΙΑΣ 1. Αβάνης Σάββας Γεννήθηκε στο Προδρόμι της Επαρχίας

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ ΤΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ Ν.ΣΕΡΡΩΝ.

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ ΤΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ Ν.ΣΕΡΡΩΝ. ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ ΤΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ Ν.ΣΕΡΡΩΝ. Ένα μοναδικό ταξίδι, οδοιπορικό στην ιστορία του πολιτισμού και της εκπαίδευσης των Ελλήνων, σχεδίασε

Διαβάστε περισσότερα

ICOM και ΜΟΥΣΕΙΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ

ICOM και ΜΟΥΣΕΙΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ICOM ΔΙΕΘΝΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΜΟΥΣΕΙΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΤΜΗΜΑ Αγ.Ασωμάτων 15 ΑΘΗΝΑ 105 53 Τηλ./Fax: 210 3219414 www.otenet.gr/icom Email icom@otenet.gr ICOM και ΜΟΥΣΕΙΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ Το Διεθνές Συμβούλιο Μουσείων ιδρύθηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ- ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ- ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ- ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Η επιστήμη και το επάγγελμα του πολιτικού μηχανικού ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ Μαρία Στεφανίδου Επικ. Καθηγήτρια ΑΠΘ Διευθύντρια του Εργαστηρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΔΙΔΑΣΚΩΝ:ΚΩΣΤΑΣ ΑΔΑΜΑΚΗΣ ΕΠΙΚΟΥΡΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ Π.Θ. ΠΡΟΕΔΡΟΣ TICCIH

ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΔΙΔΑΣΚΩΝ:ΚΩΣΤΑΣ ΑΔΑΜΑΚΗΣ ΕΠΙΚΟΥΡΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ Π.Θ. ΠΡΟΕΔΡΟΣ TICCIH ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΔΙΔΑΣΚΩΝ:ΚΩΣΤΑΣ ΑΔΑΜΑΚΗΣ ΕΠΙΚΟΥΡΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ Π.Θ. ΠΡΟΕΔΡΟΣ TICCIH S0 ΜΑΘΗΜΑ 13 Ο (25.1.2013) ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΔΙΑΧΕΙΡΗΣΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΜΕΡΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΡΚΑΔΙΟ ΚΑΤΙΚΑΚΗ ΣΤΟΝ ΧΑΡΗ ΚΩΤΣΙΔΗ

ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΡΚΑΔΙΟ ΚΑΤΙΚΑΚΗ ΣΤΟΝ ΧΑΡΗ ΚΩΤΣΙΔΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΡΚΑΔΙΟ ΚΑΤΙΚΑΚΗ ΣΤΟΝ ΧΑΡΗ ΚΩΤΣΙΔΗ Η ΕΙΚΑΣΤΙΚΗ ΠΟΡΕΙΑ που επηρέασε την καλλιτεχνική εξέλιξη στην περιοχή την προσδιορίσουμε από τον ερχομό των προσφύγων. ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ.Παραδόσεις, έθιμα λαϊκή και θρησκευτική

Διαβάστε περισσότερα

Το Ασβεστοχώρι ΤΟ ΑΣΒΕΣΤΟΧΩΡΙ

Το Ασβεστοχώρι ΤΟ ΑΣΒΕΣΤΟΧΩΡΙ ΤΟ ΑΣΒΕΣΤΟΧΩΡΙ Το Ασβεστοχώρι Σελ.2 Το Ασβεστοχώρι βρίσκεται σε απόσταση 10 χιλιομέτρων βορειοδυτικά του κέντρου της Θεσσαλονίκης, σε υψόμετρο 400 μέτρων, χτισμένο αμφιθεατρικά στους πρόποδες δύο λόφων

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ «ΕΒΡΑΙΚΟΙ ΤΟΠΟΙ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ»

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ «ΕΒΡΑΙΚΟΙ ΤΟΠΟΙ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ» 1 ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ «ΕΒΡΑΙΚΟΙ ΤΟΠΟΙ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ» ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΤΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΤΗΣ ΕΒΡΑΙΚΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΟΙ ΣΧΟΛΕΣ «ΓΚΑΤΕΝΙΟ» ΚΑΙ «ΤΑΛΜΟΥΝΤ ΤΟΡΑ ΧΑΓΚΑΔΟΛ» ΩΣ ΧΩΡΟΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΩΝ ΕΒΡΑΙΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΒΛΙΟ ΠΕΜΠΤΟ. Η ΑΓΙΑ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ Του Αντιστρατήγου ε.α. Παναγιώτη Πανταζή

ΒΙΒΛΙΟ ΠΕΜΠΤΟ. Η ΑΓΙΑ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ Του Αντιστρατήγου ε.α. Παναγιώτη Πανταζή ΒΙΒΛΙΟ ΠΕΜΠΤΟ Η ΑΓΙΑ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ Του Αντιστρατήγου ε.α. Παναγιώτη Πανταζή Όταν λέµε Αγία Παρασκευή εννοούµε τη µικρή Εκκλησία, που είναι δυτικά του χωριού στη θέση Παναγία (Παναΐα), την οποία βλέπουµε στην

Διαβάστε περισσότερα

Η Πόλη έξω από τα Â Ë

Η Πόλη έξω από τα Â Ë Η Πόλη έξω από τα Â Ë Είναι τόσα πολλά αυτά που έχει να κάνει και να δει ο επισκέπτης της Πόλης της Ρόδου, τόσες πολλές οι επιλογές που σίγουρα δεν θα πλήξει. Μέρες ολόκληρες θα µπορούσε κανείς να περάσει

Διαβάστε περισσότερα

ι. ΣΤΑΔΙΟ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗΣ ιι. ΣΤΑΔΙΟ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ιιι. ΣΥΝΘΕΤΙΚΟ ΣΤΑΔΙΟ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ & ΠΡΟΤΑΣΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΩΝ ΜΝΗΜΕΙΩΝ

ι. ΣΤΑΔΙΟ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗΣ ιι. ΣΤΑΔΙΟ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ιιι. ΣΥΝΘΕΤΙΚΟ ΣΤΑΔΙΟ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ & ΠΡΟΤΑΣΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΩΝ ΜΝΗΜΕΙΩΝ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ & ΠΡΟΤΑΣΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΩΝ ΜΝΗΜΕΙΩΝ ι. ΣΤΑΔΙΟ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗΣ ιι. ΣΤΑΔΙΟ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ιιι. ΣΥΝΘΕΤΙΚΟ ΣΤΑΔΙΟ ι. ΣΤΑΔΙΟ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗΣ α. Αρχειακή έρευνα β. Βιβλιογραφική έρευνα γ. Έρευνα

Διαβάστε περισσότερα

1. ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

1. ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ 1 Μιχάλης Ρηγίνος 1. ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Αναπληρωτής Καθηγητής του Τμήματος Οικονομικών Επιστημών, Πανεπιστημίου Αθηνών. Το 1977 αποφοίτησε από το Οικονομικό Τμήμα της ΑΣΟΕΕ και στη συνέχεια σπούδασε Οικονομική

Διαβάστε περισσότερα

334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα)

334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα) 334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα) Ιστορικό Σημείωμα γαι την Παιδαγωγική Σχολή Φλώρινας Η Παιδαγωγική Ακαδημία Φλώρινας ιδρύθηκε τον Νοέμβριο του 1941, δηλ. κατά την διάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης. Δραπετσώνας & Τροιζήνας Μεθάνων. Λόφος Μουσών. Φύλλα εργασίας

Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης. Δραπετσώνας & Τροιζήνας Μεθάνων. Λόφος Μουσών. Φύλλα εργασίας Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Δραπετσώνας & Τροιζήνας Μεθάνων Λόφος Μουσών Φύλλα εργασίας Στόχος των φύλλων εργασίας είναι να ανιχνευθούν βιωματικά στον χώρο τα κυριότερα στοιχεία της ανάπλασης του

Διαβάστε περισσότερα

Το περιοδικό του Ελληνικού Φιλολογικού Συλλόγου Κωνσταντινουπόλεως. Συμβολή στην ιστορία των ελληνικών επιστημονικών περιοδικών

Το περιοδικό του Ελληνικού Φιλολογικού Συλλόγου Κωνσταντινουπόλεως. Συμβολή στην ιστορία των ελληνικών επιστημονικών περιοδικών Το περιοδικό του Ελληνικού Φιλολογικού Συλλόγου Κωνσταντινουπόλεως. Συμβολή στην ιστορία των ελληνικών επιστημονικών περιοδικών Γιώργος Γιαννακόπουλος Συνέδριο: Ιστορία της Πληροφορίας. Αθήνα (Νομική Βιβλιοθήκη),

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία της πόλης και της πολεοδομίας

Ιστορία της πόλης και της πολεοδομίας Ιστορία της πόλης και της πολεοδομίας Ενότητα 1: Aντικείμενο και εννοιολογικοί προσδιορισμοί Δώρα Μονιούδη-Γαβαλά Σχολή Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Τμήμα Διαχείρισης Πολιτισμικού Περιβάλλοντος

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΟΙ ΚΑΙ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΚΟΙ ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ ΣΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΛΟΓΩ ΤΟΥ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟΥ ΤΗΣ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗΣ

ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΟΙ ΚΑΙ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΚΟΙ ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ ΣΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΛΟΓΩ ΤΟΥ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟΥ ΤΗΣ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗΣ Νέες Πολιτείες ΙΙΙ : Λαχανόκηποι Μενεμένης Στα ενδιάμεσα όρια της πόλης Στην περιοχή Λαχανόκηποι, που ανήκει στα διοικητικά όρια του Δήμου Μενεμένης, εντοπίστηκε ένας τρίτος, εντελώς νέος για τα δεδομένα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΔΟΜΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ 2009-2012 Ιούνιος 2014

ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΔΟΜΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ 2009-2012 Ιούνιος 2014 Το παρόν κείμενο εργασίας παρουσιάζει τα αποτελέσματα επεξεργασίας δεδομένων της ΕΛΣΤΑΤ για την εξέλιξη της ιδιωτικής οικοδομικής δραστηριότητας στις Περιφέρειες διέλευσης της Εγνατίας Οδού και των καθέτων

Διαβάστε περισσότερα

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ. Της Μαρίας Αποστόλα

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ. Της Μαρίας Αποστόλα ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ Της Μαρίας Αποστόλα Η Ελλάδα υπήρξε από τους πρώτους δέκτες του Χριστιανισμού και τα μνημεία της ελληνικής ορθοδοξίας αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της εθνικής κληρονομιάς, αποτελώντας

Διαβάστε περισσότερα

Το Καστρί, μέχρι το 1960 ονομαζόταν Άγιος Νικόλαος και ήταν το μεγαλύτερο από τα Καστριτοχώρια.

Το Καστρί, μέχρι το 1960 ονομαζόταν Άγιος Νικόλαος και ήταν το μεγαλύτερο από τα Καστριτοχώρια. Το Καστρί, μέχρι το 1960 ονομαζόταν Άγιος Νικόλαος και ήταν το μεγαλύτερο από τα Καστριτοχώρια. Στις αρχές του 20ου αιώνα, όταν δημιουργήθηκαν οι πρώτοι Δήμοι στην Ελλάδα ο Άγιος Νικόλαος, το σημερινό

Διαβάστε περισσότερα

OI ΡΩΜΙΟΙ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΕΣ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ

OI ΡΩΜΙΟΙ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΕΣ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ ΤΕΧΝΙΚΑ ΧΡΟΝΙΚΑ Νοέμβριος - Δεκέμβριος 2010 1 OI ΡΩΜΙΟΙ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΕΣ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ Περιοδεύουσα έκθεση και βιβλίο που τιμούν το έργο των ρωμιών αρχιτεκτόνων της Πόλης στην περίοδο του εκδυτικισμού της (1839-1923)

Διαβάστε περισσότερα

«ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΟΥ ΚΤΙΡΙΟΥ ΠΡΩΗΝ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΣΦΑΓΕΙΩΝ, ΚΑΙ ΕΠΑΝΑΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΩΣ ΑΙΘΟΥΣΑ ΠΟΛΛΑΠΛΩΝ ΧΡΗΣΕΩΝ»

«ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΟΥ ΚΤΙΡΙΟΥ ΠΡΩΗΝ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΣΦΑΓΕΙΩΝ, ΚΑΙ ΕΠΑΝΑΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΩΣ ΑΙΘΟΥΣΑ ΠΟΛΛΑΠΛΩΝ ΧΡΗΣΕΩΝ» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ, ΝΟΜΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Δ/ΝΣΗ ΜΕΛΕΤΩΝ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΜΗΜΑ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ «ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΟΥ ΚΤΙΡΙΟΥ ΠΡΩΗΝ

Διαβάστε περισσότερα

Η Τουρκία στον 20 ο αιώνα

Η Τουρκία στον 20 ο αιώνα Η Τουρκία στον 20 ο αιώνα Ενότητα 5: Δημήτριος Σταματόπουλος Τμήμα Βαλκανικών, Σλαβικών και Ανατολικών Σπουδών 1 Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 29 Οι Βαλκανικοί πόλεμοι Ιστορία Γ Γυμνασίου. Η απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης (26 Οκτωβρίου 1912)

Ενότητα 29 Οι Βαλκανικοί πόλεμοι Ιστορία Γ Γυμνασίου. Η απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης (26 Οκτωβρίου 1912) Ενότητα 29 Οι Βαλκανικοί πόλεμοι 1912-1913 Ιστορία Γ Γυμνασίου Η απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης (26 Οκτωβρίου 1912) Χρονολόγιο 1897-1908 Μακεδόνικος Αγώνας 1912-1913 Βαλκανικοί πόλεμοι 1914-1918 Α' Παγκόσμιος

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟ ΚΑΣΤΡO ΤΗΣ ΚΩ Η ΓΕΦΥΡΑ ΤΟΥ ΚΑΣΤΡΟΥ

ΣΤΟ ΚΑΣΤΡO ΤΗΣ ΚΩ Η ΓΕΦΥΡΑ ΤΟΥ ΚΑΣΤΡΟΥ ΣΤΟ ΚΑΣΤΡO ΤΗΣ ΚΩ Το Κάστρο των Ιπποτών είναι ένα από τα σημαντικότερα ιστορικά μνημεία της Κω. Ιδιαίτερα εντυπωσιακό και επιβλητικό είναι ένα από τα αξιοθέατα που κάθε επισκέπτης του νησιού πρέπει να

Διαβάστε περισσότερα

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΑΝΑΣΤΗΛΩΣΗΣ ΤΟΥ ΚΑΜΠΑΝΑΡΙΟΥ>> ΠΕΡΙΟΧΗ:ΚΑΣΤΑΝΙΑ ΔΗΜΟΣ ΣΕΡΒΙΩΝ-ΝΟΜΟΣ ΚΟΖΑΝΗΣ

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΑΝΑΣΤΗΛΩΣΗΣ ΤΟΥ ΚΑΜΠΑΝΑΡΙΟΥ>> ΠΕΡΙΟΧΗ:ΚΑΣΤΑΝΙΑ ΔΗΜΟΣ ΣΕΡΒΙΩΝ-ΝΟΜΟΣ ΚΟΖΑΝΗΣ Τ.Ε.Ι. ΠΑΤΡΩΝ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ:ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΥΠΟΔΟΜΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΕΡΙΟΧΗ:ΚΑΣΤΑΝΙΑ ΔΗΜΟΣ ΣΕΡΒΙΩΝ-ΝΟΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΓΝΩΡΙΖΩ ΔΕΝ ΞΕΧΝΩ ΔΙΕΚΔΙΚΩ. Χριστίνα Ορφανίδη, Γ2 Ειρήνη Χήρα, Γ2 Σώτια Κωνσταντίνου, Γ2 Σχολική Χρονιά 2013-2014

ΓΝΩΡΙΖΩ ΔΕΝ ΞΕΧΝΩ ΔΙΕΚΔΙΚΩ. Χριστίνα Ορφανίδη, Γ2 Ειρήνη Χήρα, Γ2 Σώτια Κωνσταντίνου, Γ2 Σχολική Χρονιά 2013-2014 ΓΝΩΡΙΖΩ ΔΕΝ ΞΕΧΝΩ ΔΙΕΚΔΙΚΩ Χριστίνα Ορφανίδη, Γ2 Ειρήνη Χήρα, Γ2 Σώτια Κωνσταντίνου, Γ2 Σχολική Χρονιά 2013-2014 Γυμνάσια στην κατεχόμενη Κύπρο Το 1974 καταλαμβάνεται το 36,5% των δημοσίων σχολών Μέσης

Διαβάστε περισσότερα

Παραδείγματα της επίδρασης επεμβάσεων. Φ. Β. Καραντώνη Δρ Πολιτικός Μηχανικός Λέκτορας Πανεπιστημίου Πατρών karmar@upatras.gr

Παραδείγματα της επίδρασης επεμβάσεων. Φ. Β. Καραντώνη Δρ Πολιτικός Μηχανικός Λέκτορας Πανεπιστημίου Πατρών karmar@upatras.gr Παραδείγματα της επίδρασης επεμβάσεων σε παραδοσιακές και ιστορικές κατασκευές Φ. Β. Καραντώνη Δρ Πολιτικός Μηχανικός Λέκτορας Πανεπιστημίου Πατρών karmar@upatras.gr ΑΙΓΙΟ - ΕΡΑΤΕΙΝΗ 1995 26 άνθρωποι σκοτώθηκαν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΕΜΠΟΡΙΚΗΣ ΑΞΙΑΣ ΔΙΑΜΕΡΙΣΜΑΤΟΣ Α ΟΡΟΦΟΥ, ΣΤΗΝ ΟΔΟ ΛΑΜΠΡΟΥ ΠΟΡΦΥΡΑ 3 & ΚΑΛΥΜΝΟΥ, ΣΤΗ ΣΥΝΟΙΚΙΑ ΧΑΤΖΗΚΥΡΙΑΚΕΙΟ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΠΕΙΡΑΙΑ

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΕΜΠΟΡΙΚΗΣ ΑΞΙΑΣ ΔΙΑΜΕΡΙΣΜΑΤΟΣ Α ΟΡΟΦΟΥ, ΣΤΗΝ ΟΔΟ ΛΑΜΠΡΟΥ ΠΟΡΦΥΡΑ 3 & ΚΑΛΥΜΝΟΥ, ΣΤΗ ΣΥΝΟΙΚΙΑ ΧΑΤΖΗΚΥΡΙΑΚΕΙΟ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΠΕΙΡΑΙΑ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΕΜΠΟΡΙΚΗΣ ΑΞΙΑΣ ΔΙΑΜΕΡΙΣΜΑΤΟΣ Α ΟΡΟΦΟΥ, ΣΤΗΝ ΟΔΟ ΛΑΜΠΡΟΥ ΠΟΡΦΥΡΑ 3 & ΚΑΛΥΜΝΟΥ, ΣΤΗ ΣΥΝΟΙΚΙΑ ΧΑΤΖΗΚΥΡΙΑΚΕΙΟ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΠΕΙΡΑΙΑ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ: ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ Θ. ΑΡΙΔΑΣ ΔΙΠΛΩΜΑΤΟΥΧΟΣ ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η Βοιωτία θεωρείται από αρχαίους και συγχρόνους ιστορικούς καθώς και γεωγράφους, περιοχή ευνοημένη από τη φύση και τη γεωπολιτική θέση της.

Η Βοιωτία θεωρείται από αρχαίους και συγχρόνους ιστορικούς καθώς και γεωγράφους, περιοχή ευνοημένη από τη φύση και τη γεωπολιτική θέση της. Η Βοιωτία θεωρείται από αρχαίους και συγχρόνους ιστορικούς καθώς και γεωγράφους, περιοχή ευνοημένη από τη φύση και τη γεωπολιτική θέση της. Βρίσκεται στο κέντρο σχεδόν της ελληνικής χερσονήσου, πάνω στο

Διαβάστε περισσότερα

Α. ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ

Α. ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ Ενότητα 5 - Πάμε για επανάληψη Α. ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ 1. Συμπληρώστε τα κενά με λέξεις από το πλαίσιο: βιβλιοθήκη, φιλοσοφία, εγκυκλοπαίδεια, παιδίατρος, φωτογραφία, αθλητισμό, Ελλάδα, σχολείο, φίλο, κινηματογράφο,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΖΗΤΩΝΤΑΣ ΤΗ ΧΑΜΕΝΗ ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΙΑ. Αμαλία Κ. Ηλιάδη, φιλόλογοςιστορικός

ΑΝΑΖΗΤΩΝΤΑΣ ΤΗ ΧΑΜΕΝΗ ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΙΑ. Αμαλία Κ. Ηλιάδη, φιλόλογοςιστορικός ΑΝΑΖΗΤΩΝΤΑΣ ΤΗ ΧΑΜΕΝΗ ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΙΑ 1 ΒΥΖΑΝΤΙΟ Η ΜΑΚΡΟΒΙΟΤΕΡΗ ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΙΑ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΑΝΘΡΩΠΟΤΗΤΑΣ 2 ΣΚΟΤΕΙΝΗ ΠΛΕΥΡΑ Συνομωσίες, ίντριγκες και μηχανορραφίες. Θρησκευτικός φανατισμός Δεισιδαιμονία.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΧΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ Θ.Ε.: ΕΠΟ 11 Κοινωνική και οικονομική ιστορία της Ευρώπης

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΧΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ Θ.Ε.: ΕΠΟ 11 Κοινωνική και οικονομική ιστορία της Ευρώπης ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΧΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ Θ.Ε.: ΕΠΟ 11 Κοινωνική και οικονομική ιστορία της Ευρώπης 2 η εργασία 2012 13 ΘΕΜΑ: «Στις παραμονές της λεγόμενης βιομηχανικής επανάστασης,

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΥΚΟΣ ΠΥΡΓΟΣ Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΣΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ ΤΩΝ ΑΙΩΝΩΝ

ΛΕΥΚΟΣ ΠΥΡΓΟΣ Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΣΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ ΤΩΝ ΑΙΩΝΩΝ ΛΕΥΚΟΣ ΠΥΡΓΟΣ Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΣΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ ΤΩΝ ΑΙΩΝΩΝ Μια πολύπαθη Ιστορία κουβαλάει στους πέτρινους τοίχους του το κατ εξοχήν σύμβολο της Θεσσαλονίκης. Ο Λευκός Πύργος της Θεσσαλονίκης είναι ένας Πύργος

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ Θεσσαλίας - Τεχνολογικών Εφαρμογών (ΣΤΕΦ) Τμήμα Σχεδιασμού & Τεχνολογίας Ξύλου & Επίπλου (Καρδίτσα)

ΤΕΙ Θεσσαλίας - Τεχνολογικών Εφαρμογών (ΣΤΕΦ) Τμήμα Σχεδιασμού & Τεχνολογίας Ξύλου & Επίπλου (Καρδίτσα) ΤΕΙ Θεσσαλίας - Τεχνολογικών Εφαρμογών (ΣΤΕΦ) Τμήμα Σχεδιασμού & Τεχνολογίας Ξύλου & Επίπλου (Καρδίτσα) Λάρισα 26/08/2015 Προκήρυξη Αριθμός Πρωτοκόλλου: 3332/16-6-2015(ΣΥΝ) ΑΞΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ - Τομέας:

Διαβάστε περισσότερα

από το 1985. Φορβίων, από προέρχεται Η εκκλησία αποτελεί το αιώνα

από το 1985. Φορβίων, από προέρχεται Η εκκλησία αποτελεί το αιώνα Η εκκλησία της Παναγίας της Φορβιώτισσας, περισσότερο γνωστή ως η Παναγία της Ασίνου, βρίσκεται στις βόρειες υπώρειες της οροσειράς ο του Τροόδους. Είναι κτισμένη στην ανατολική όχθη ενός μικρού χείμαρρου,

Διαβάστε περισσότερα

Η ΚΡΗΤΗ ΚΑΙ Η ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑ ΤΩΝ ΚΡΗΤΩΝ ΣΤΗΝ ΑΘΗΝΑ. Εισήγηση του Προέδρου της ΠΑΓΚΡΗΤΙΟΥ ΕΝΩΣΕΩΣ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΜΑΡΙΔΑΚΗ

Η ΚΡΗΤΗ ΚΑΙ Η ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑ ΤΩΝ ΚΡΗΤΩΝ ΣΤΗΝ ΑΘΗΝΑ. Εισήγηση του Προέδρου της ΠΑΓΚΡΗΤΙΟΥ ΕΝΩΣΕΩΣ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΜΑΡΙΔΑΚΗ 1 Η ΚΡΗΤΗ ΚΑΙ Η ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑ ΤΩΝ ΚΡΗΤΩΝ ΣΤΗΝ ΑΘΗΝΑ Εισήγηση του Προέδρου της ΠΑΓΚΡΗΤΙΟΥ ΕΝΩΣΕΩΣ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΜΑΡΙΔΑΚΗ 2 Η Κρήτη και η διαχρονική παρουσία των Κρητών στην Αθήνα. Ένα μεγάλο θέμα που δεν

Διαβάστε περισσότερα

Η κρίση της Αυτοκρατορίας των Αψβούργων Η ιταλική και γερμανική ενοποίηση. Φύλλο Εργασίας

Η κρίση της Αυτοκρατορίας των Αψβούργων Η ιταλική και γερμανική ενοποίηση. Φύλλο Εργασίας Η κρίση της Αυτοκρατορίας των Αψβούργων Η ιταλική και γερμανική ενοποίηση Φύλλο Εργασίας 1. Αφού συμβουλευτείτε τη σελίδα 44 του βιβλίου σας καθώς και το χάρτη που παρατίθεται, να συμπληρώσετε την πιο

Διαβάστε περισσότερα

Επιμέλεια: φοιτητής ΠΕ&Ι Ευαγγέλου Αλέξανδρος

Επιμέλεια: φοιτητής ΠΕ&Ι Ευαγγέλου Αλέξανδρος Πίνακας Ευεργετών Επιμέλεια: φοιτητής ΠΕ&Ι Ευαγγέλου Αλέξανδρος Στα πλαίσια του μαθήματος Ευεργετισμός της Ελληνικής Διασποράς, εαρινό εξάμηνο 2015, διδάσκουσα καθηγήτρια Ματούλα Τομαρά Σιδέρη, οι φοιτητές

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΡΟΟΡΙΣΜΟΣ/ΟΙ - ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΑΝΑΧΩΡΗΣΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΡΟΦΉΣ

ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΡΟΟΡΙΣΜΟΣ/ΟΙ - ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΑΝΑΧΩΡΗΣΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΡΟΦΉΣ Κοζάνη : 31-01-2014 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Α/ΘΜΙΑΣ ΚΑΙ Β/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Β/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ΚΟΖΑΝΗΣ 3 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Δημοτικό Σχολείο Θεσπρωτικού. «Απογραφή Παραδοσιακών Σπιτιών στα Ιστορικά Λέλοβα και Μελέτη της Αρχιτεκτονικής τους»

Δημοτικό Σχολείο Θεσπρωτικού. «Απογραφή Παραδοσιακών Σπιτιών στα Ιστορικά Λέλοβα και Μελέτη της Αρχιτεκτονικής τους» Δημοτικό Σχολείο Θεσπρωτικού «Απογραφή Παραδοσιακών Σπιτιών στα Ιστορικά Λέλοβα και Μελέτη της Αρχιτεκτονικής τους» Γ και ΣΤ Τάξη 2007 ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η εργασία είναι μια συνεργασία της Γ Τάξης και ΣΤ Τάξης του

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ Η ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΚΑΙ ΛΑΪΚΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ Η ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΚΑΙ ΛΑΪΚΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ Η ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΚΑΙ ΛΑΪΚΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΚΗ ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗΣ ΑΠΟ ΤΟ 1900 ΜΕΧΡΙ ΣΗΜΕΡΑ PROJECT 3 ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΟΜΑΔΑΣ 1 v ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ ΓΙΩΡΓΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Στιγμιότυπο από την τελετή θεμελίωσης του νέου κτιρίου πολιτιστικών δραστηριοτήτων Χ.Α.Ν.Θ. Ασβεστοχωρίου, το οποίο ανοικοδομείται με σημαντική

Στιγμιότυπο από την τελετή θεμελίωσης του νέου κτιρίου πολιτιστικών δραστηριοτήτων Χ.Α.Ν.Θ. Ασβεστοχωρίου, το οποίο ανοικοδομείται με σημαντική Στιγμιότυπο από την τελετή θεμελίωσης του νέου κτιρίου πολιτιστικών δραστηριοτήτων Χ.Α.Ν.Θ. Ασβεστοχωρίου, το οποίο ανοικοδομείται με σημαντική χορηγία της Φ.Α.Α.Θ. και αναμένεται να αποδοθεί προς χρήση

Διαβάστε περισσότερα

Η ιστορία του χωριού μου μέσα από φωτογραφίες

Η ιστορία του χωριού μου μέσα από φωτογραφίες Η ιστορία του χωριού μου μέσα από φωτογραφίες Μία εικόνα είναι χίλιες λέξεις Έτσι έλεγαν οι αρχαίοι Κινέζοι Εμείς, οι μαθητές της Α και Β Τάξης του δημοτικού σχολείου Λισβορίου θα σας πούμε την ιστορία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙ ΠΟΛΕΟ ΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΧΩΡΟΤΑΞΙΑΣ (ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΤΙΚΟΣ) ΝΟΜΟΣ ΤΟΥ 2011 ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ ΤΡΙΜΕΛΟΥΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΕΠΑΡΧΙΑ: ΛΕΜΕΣΟΥ ΑΡΜΟ ΙΑ ΑΡΧΗ: ΗΜΟΣ ΛΕΜΕΣΟΥ

ΠΕΡΙ ΠΟΛΕΟ ΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΧΩΡΟΤΑΞΙΑΣ (ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΤΙΚΟΣ) ΝΟΜΟΣ ΤΟΥ 2011 ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ ΤΡΙΜΕΛΟΥΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΕΠΑΡΧΙΑ: ΛΕΜΕΣΟΥ ΑΡΜΟ ΙΑ ΑΡΧΗ: ΗΜΟΣ ΛΕΜΕΣΟΥ ΠΕΡΙ ΠΟΛΕΟ ΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΧΩΡΟΤΑΞΙΑΣ (ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΤΙΚΟΣ) ΝΟΜΟΣ ΤΟΥ 2011 11/6/12 ΠΜ 256/11 Τριώροφη κατοικία στο ½ τεμάχιο (ανατολικά) 530 54/510402 Νικόλαος ιώροφη κατοικία στο ½ 11/6/12 ΠΜ 256/11 τεμάχιο (δυτικά)

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΗ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ, ΜΕΛΕΤΩΝ ΚΑΙ ΕΚΤΕΛΕΣΗΣ ΕΡΓΩΝ Τµήµα Προγραµµατισµού και Μελετών

ΓΕΝΙΚΗ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ, ΜΕΛΕΤΩΝ ΚΑΙ ΕΚΤΕΛΕΣΗΣ ΕΡΓΩΝ Τµήµα Προγραµµατισµού και Μελετών ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΓΕΝΙΚΗ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ, ΜΕΛΕΤΩΝ ΚΑΙ ΕΚΤΕΛΕΣΗΣ ΕΡΓΩΝ Τµήµα Προγραµµατισµού και Μελετών ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΡΓΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΟΔΙΚΗ ΕΚΔΟΣΗ ΤΟΥ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΜΕΛΕΤΩΝ ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΥ ΤΟΥ ΑΙΜΟΥ ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ

ΠΕΡΙΟΔΙΚΗ ΕΚΔΟΣΗ ΤΟΥ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΜΕΛΕΤΩΝ ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΥ ΤΟΥ ΑΙΜΟΥ ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ Βαλκανικά σύμμεικτα ΠΕΡΙΟΔΙΚΗ ΕΚΔΟΣΗ ΤΟΥ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΜΕΛΕΤΩΝ ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΥ ΤΟΥ ΑΙΜΟΥ ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ Υπεύθυνος: Μέλη: Καθ. Παρασκευή Νάσκου Περράκη Καθ. Φώτιος Σιώκης Καθ. Κυριάκος Κεντρωτής Λέκτ. Ελευθερία

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΕΣ ΟΙΚΟΔΟΜΕΣ: ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΣΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ, ΟΡΑΜΑ ΣΤΟ ΜΕΛΛΟΝ. που γέννησες και ανάθρεψες τους γονείς και τους παππούδες μας.

ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΕΣ ΟΙΚΟΔΟΜΕΣ: ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΣΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ, ΟΡΑΜΑ ΣΤΟ ΜΕΛΛΟΝ. που γέννησες και ανάθρεψες τους γονείς και τους παππούδες μας. ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΕΣ ΟΙΚΟΔΟΜΕΣ: ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΣΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ, ΟΡΑΜΑ ΣΤΟ ΜΕΛΛΟΝ Λεμεσός, πόλη μας αγαπημένη. Η πόλη που γεννηθήκαμε, η πόλη που μεγαλώνουμε. Πόλη που γέννησες και ανάθρεψες τους γονείς και τους παππούδες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ

ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΒΑΛΚΑΝΙΑ 1913-2011 Εκατό Χρόνια Θύελλες και Χίμαιρες ΓΕΝΙΚΗ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ Η Εταιρεία Μακεδονικών Σπουδών Σας προσκαλεί με τιμή να μετάσχετε στη σειρά των επιστημονικών διαλέξεων

Διαβάστε περισσότερα

Γρ. Δημοσίων Σχέσεων ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Γρ. Δημοσίων Σχέσεων ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Γρ. Δημοσίων Σχέσεων Κέρκυρα, 25. 05.2015 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Συνεργασία με φορείς της Αμερικανικής Ομογένειας ετοιμάζει το Ιόνιο Πανεπιστήμιο μετά το πρόσφατο ταξίδι της

Διαβάστε περισσότερα

Α Κύκλος: 1 14 Ιουλίου 2013

Α Κύκλος: 1 14 Ιουλίου 2013 Α Κύκλος: 1 14 Ιουλίου 2013 ΔΕΥΤΕΡΑ, 1 Ιουλίου Άφιξη στο ξενοδοχείο Ιλισός και τακτοποίηση στα δωμάτια 17:30 Κέρασμα και συνάντηση με τους υπεύθυνους των Θερινών Σχολείων 20:30-23:00 ΤΡΙΤΗ, 2 Ιουλίου 09:30-10:00

Διαβάστε περισσότερα

ΒΥΖΑΝΤΙΝΟ ΚΑΙ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΑΘΗΝΩΝ σε συνεργασία με τη SARCHA /Αρχιτεκτονικοί Αγωγοί Διεθνή γεγονότα αρχιτεκτονικής έρευνας 2008.

ΒΥΖΑΝΤΙΝΟ ΚΑΙ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΑΘΗΝΩΝ σε συνεργασία με τη SARCHA /Αρχιτεκτονικοί Αγωγοί Διεθνή γεγονότα αρχιτεκτονικής έρευνας 2008. ΒΥΖΑΝΤΙΝΟ ΚΑΙ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΑΘΗΝΩΝ σε συνεργασία με τη SARCHA /Αρχιτεκτονικοί Αγωγοί Διεθνή γεγονότα αρχιτεκτονικής έρευνας 2008 Α-κτιστο Έντυπο Υποβολή Πρότασης Τίτλος πρότασης Ο Δημόσιος χώρος

Διαβάστε περισσότερα

χρόνια. Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών

χρόνια. Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών 1837-2017 180 χρόνια Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών ΕΚΠΑ: 1837-2017 / 180 χρόνια Επετειακό έμβλημα Βασικοί άξονες Θεματολογία Σκοπός Επετειακό έμβλημα Επετειακό έμβλημα και λογότυπος Επετειακός

Διαβάστε περισσότερα

Η διαδικασία της δημιουργίας αντιγράφων (φωτοτυπίες ή scannering )θα γίνεται στο δημαρχείο, από υπαλλήλους του Δήμου

Η διαδικασία της δημιουργίας αντιγράφων (φωτοτυπίες ή scannering )θα γίνεται στο δημαρχείο, από υπαλλήλους του Δήμου ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΓΡΕΒΕΝΩΝ ΔΗΜΟΣ ΔΕΣΚΑΤΗΣ Ημερομηνία: 23/11/2015 ΘΕΜΑ: ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΔΗΛΩΣΗΣ ΑΚΙΝΗΤΩΝ (ΤΕΤΡΑΓΩΝΙΚΩΝ) Προσκαλούμε όλους τους δημότες του ΔΗΜΟΥ ΔΕΣΚΑΤΗΣ να υποβάλουν δήλωση ακινήτων,

Διαβάστε περισσότερα

Πάρης Αναγνωστόπουλος

Πάρης Αναγνωστόπουλος Η σχολή FOCUS ιδρύθηκε το 1985. Αφιερωμένη αποκλειστικά στη φωτογραφική εκπαίδευση εφαρμόζει από την αρχή ένα τριετές πρόγραμμα σπουδών. Από το 1993 περιλαμβάνει στο πρόγραμμα της νέα μέσα όπως το βίντεο,

Διαβάστε περισσότερα

Πρόσκληση απασχόλησης στο έργο ''Πανδέκτης: Ψηφιακός θησαυρός πρωτογενών τεκµηρίων ελληνικής ιστορίας και πολιτισµού''

Πρόσκληση απασχόλησης στο έργο ''Πανδέκτης: Ψηφιακός θησαυρός πρωτογενών τεκµηρίων ελληνικής ιστορίας και πολιτισµού'' Πρόσκληση απασχόλησης στο έργο ''Πανδέκτης: Ψηφιακός θησαυρός πρωτογενών τεκµηρίων ελληνικής ιστορίας και πολιτισµού'' Οι παρακάτω προσκλήσεις εντάσσονται στο Έργο «ΠΑΝ ΕΚΤΗΣ Νο2- Ψηφιακός Θησαυρός Πρωτογενών

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 02

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 02 Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Καβάλας. Ερωτηματολόγιο για τις μαθήτριες

Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Καβάλας. Ερωτηματολόγιο για τις μαθήτριες Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Καβάλας Ερωτηματολόγιο για τις μαθήτριες Τίτλος πράξης: Κατηγορία Πράξης: Ενέργεια: Μέτρο: Επιστ. Υπεύθυνος: "Επιμόρφωση - Πιστοποίηση Γυναικών Αρχικής Επαγγελματικής Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΔΙΕΘΝΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΜΝΗΜΕΙΩΝ ΚΑΙ ΤΟΠΟΘΕΣΙΩΝ-ICOMOS

ΤΟ ΔΙΕΘΝΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΜΝΗΜΕΙΩΝ ΚΑΙ ΤΟΠΟΘΕΣΙΩΝ-ICOMOS Τμήμα Διεθνών Σχέσεων και Συνεδρίων ICOMOS: International Council of Monuments and Sites-Διεθνές Συμβούλιο Μνημείων και Τοποθεσιών Πληροφορίες: Νοτίνα Κοντογιάννη ICOMOS ΔΙΕΘΝΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΜΝΗΜΕΙΩΝ & ΤΟΠΟΘΕΣΙΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Τι σημαίνει ο όρος «βυζαντινόν»;

Τι σημαίνει ο όρος «βυζαντινόν»; Τι σημαίνει ο όρος «βυζαντινόν»; Ο όρος«βυζαντινόν» αναφέρεται στο Μεσαιωνικό κράτος που εδιοικείτο από την Κωνσταντινούπολη, τη μεγάλη πόλη των ακτών του Βοσπόρου. Οι ιστορικοί χρησιμοποιούν τον όρο αυτόν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΒΟΡΕΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ ΕΝΔΙΑΜΕΣΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΒΟΡΕΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ Ταχ. Δ/νση : 1ο χλμ Μυτιλήνης - Λουτρών Μυτιλήνη Ταχ.Κώδικας : 81100 Πληροφορίες : ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΧΑΤΖΕΛΛΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΚΑΛΩΝ ΤΕΧΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΩΝ ΤΕΧΝΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΚΑΛΩΝ ΤΕΧΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΩΝ ΤΕΧΝΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΚΑΛΩΝ ΤΕΧΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΩΝ ΤΕΧΝΩΝ Εργαστήρια Δια Βίου Εκπαίδευσης Εικαστικών και Εφαρμοσμένων Τεχνών ΤΕΕΤ-ΠΔΜ Ανακοίνωση έναρξης λειτουργίας του

Διαβάστε περισσότερα

Η ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΤΗΣ ALPHA BANK

Η ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΤΗΣ ALPHA BANK Η ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΤΗΣ ALPHA BANK Η σηµερινή φυσιογνωµία της Βιβλιοθήκης της Alpha Βank διαµορφώθηκε µετά το 2000 µε τη συγχώνευση της Alpha Τραπέζης Πίστεως µε την Ιονική Τράπεζα. Τότε και οι Βιβλιοθήκες των

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΗΡΙΞΤΕ ΕΝΑΝ ΕΥΓΕΝΗ ΣΤΟΧΟ

ΣΤΗΡΙΞΤΕ ΕΝΑΝ ΕΥΓΕΝΗ ΣΤΟΧΟ Οικουµενικόν Πατριαρχείον Ορθόδοξος Μητρόπολις Βελγίου Εξαρχία Κάτω Χωρών και Λουξεµβούργου ΣΤΗΡΙΞΤΕ ΕΝΑΝ ΕΥΓΕΝΗ ΣΤΟΧΟ µια µοναδική ευκαιρία ΕΝΑΣ ΟΡΘΟΔΟΞΟΣ ΝΑΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΑΜΣΤΕΡΝΤΑΜ Η Ορθόδοξος Μητρόπολις

Διαβάστε περισσότερα