1. ΑΝΑΛΥΣΗ ΥΦΙΣΤΑΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΣΕΛ. 2. Η ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟ Ο ΓΕΝΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΤΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΣΕΛ.

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "1. ΑΝΑΛΥΣΗ ΥΦΙΣΤΑΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΣΕΛ. 2. Η ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟ Ο 2007 2013 ΓΕΝΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΤΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΣΕΛ."

Transcript

1 ΣΧΕ ΙΟ ΚΕΙΜΕΝΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ, ΤΟΥΣ ΑΞΟΝΕΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΤΙΣ ΡΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ Ιούλιος

2 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΑΝΑΛΥΣΗ ΥΦΙΣΤΑΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΣΕΛ Η ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟ Ο ΣΕΛ ΓΕΝΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΤΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΣΕΛ ΙΕΡΑΡΧΗΣΗ ΣΤΟΧΩΝ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΕΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΕΣ ΣΕΛ ΟΙ ΑΞΟΝΕΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ ΣΕΛ Α.Π.1 : ΕΠΙΤΑΧΥΝΣΗ ΤΗΣ ΜΕΤΑΒΑΣΗΣ ΣΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΤΗΣ ΓΝΩΣΗΣ Α.Π.2 : ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΕΞΩΣΤΡΕΦΕΙΑΣ, ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟΥ ΙΣΤΟΥ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ. ΣΕΛ ΣΕΛ Α.Π.3 : ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΥΝΑΜΙΚΟΥ Α.Π.4 : ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΝ ΥΝΑΜΩΣΗ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΥ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗ ΣΕΛ ΣΕΛ Α.Π.5 : ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗ ΤΟΥ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ ΚΑΙ ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΤΗΣ ΑΕΙΦΟΡΙΑΣ ΣΕΛ Ιούλιος

3 1 ΑΝΑΛΥΣΗ ΥΦΙΣΤΑΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ Ιούλιος

4 Πρόσφατα εντοπίζονται θετικές εξελίξεις ως προς την ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονοµίας: για πρώτη φορά από το 2001, η Έκθεση του IMD για την ανταγωνιστικότητα παρουσιάζει αναστροφή µακροχρόνιων τάσεων και η χώρα βελτιώνει τη θέση της στη διεθνή συνολική κατάταξη, έπειτα από πενταετή πτωτική πορεία. Συγκεκριµένα, ενώ πέρυσι η Ελλάδα κατελάµβανε την 50η θέση, φέτος ανήλθε στην 42η θέση µεταξύ 61 χωρών και περιφερειών, ξεπερνώντας π.χ. Πορτογαλία, Τουρκία, Νότια Αφρική και παρουσιάζοντας την τρίτη καλύτερη συνολική βελτίωση µετά την Κίνα και την Ινδία. Στην κατάταξη των χωρών Ευρώπης, Μέσης Ανατολής και Αφρικής, η χώρα βελτιώνει τη θέση της κατά 6 θέσεις (25η µεταξύ 37 χωρών) και όσον αφορά τις 21 από τις 25 χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης που συµµετέχουν στην έρευνα, επίσης βελτιώνει τη θέση της και βρίσκεται µπροστά από χώρες όπως Πορτογαλία, Ιταλία, Σλοβενία και Πολωνία. Η άνοδος στο συνολικό δείκτη συνδέεται µε βελτίωση σε όλους σχεδόν τους επιµέρους δείκτες, εµφανίζοντας τη µεγαλύτερη βελτίωση στον παράγοντα «Κυβερνητική Αποτελεσµατικότητα», ξεπερνώντας στο συγκεκριµένο δείκτη χώρες όπως Γερµανία, Ισπανία, Ηνωµένο Βασίλειο, Ιταλία, Γαλλία, ΗΠΑ. 1 Παράλληλα, στη διετία εµφανίζεται µία επιτάχυνση των ελληνικών εξαγωγών ως προς τις εισαγωγές, µε αποτέλεσµα µικρή βελτίωση στον βαθµό κάλυψης των εισαγωγών από τις εξαγωγές, έπειτα από µια εικοσαετή σχεδόν σταθερά αρνητική πορεία: ΠΙΝΑΚΑΣ 1: ΕΞΕΛΙΞΗ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ εξαγωγές (εκ. ) εισαγωγές (εκ. ) βαθµός κάλυψης ισοζύγιο (εκ. ) ,9% ,0% µεταβολή ,8% + 23,7% + 3,3% Τράπεζα της Ελλάδος, Στατιστικό ελτίο Οικονοµικής Συγκυρίας, τ. 95, Μάιος 2006 Ωστόσο, δοµικά προβλήµατα της ελληνικής οικονοµίας µε «ιστορική» καταγωγή εµφανίζονται να εξακολουθούν να εµποδίζουν τη δράση των θετικών παραγόντων, µε αποτέλεσµα η θετική τρέχουσα πορεία να µην µπορεί να εγγυηθεί, αυτόνοµα, σταθερή µακροπρόθεσµη διατήρηση υψηλής ανταγωνιστικότητας. Ανταγωνιστικότητα και εξωστρέφεια Ασφαλείς δείκτες ανταγωνιστικότητας συνιστούν, πέραν των κατατάξεων που εφαρµόζουν οι διεθνείς οργανισµοί, ο βαθµός κάλυψης των εισαγωγών από τις εξαγωγές, ο βαθµός της εισαγωγικής διείσδυσης και ο βαθµός εξωστρέφειας (εξαγωγές ως % του ΑΕΠ). Η ελληνική οικονοµία παραδοσιακά χαρακτηρίζεται από χαµηλή κάλυψη των εισαγωγών και λόγω διαρθρωτικών αδυναµιών και λόγω σύνθεσης του παραγωγικού ιστού και λόγω των συνεχών αυξηµένων επενδυτικών αναγκών, ο δείκτης όµως εµφάνισε µακροπρόθεσµη σταθερή επιδείνωση µε ιδιαίτερα αρνητικές τιµές στο εµπόριο µε τους εταίρους της ΕΕ ΙΜD, World Competitiveness Center, Yearbook Ο βαθµός κάλυψης εισαγωγών από χώρες της ΕΕ-15 από εξαγωγές προς αυτές επιδεινώθηκε από 48% σε 30% µεταξύ 1989 και Στοιχεία Τράπεζας της Ελλάδος, σειρά Στατιστικών ελτίων Οικονοµικής Συγκυρίας. Ιούλιος

5 Μετά το 1989, οι απώλειες στο ενδοκοινοτικό εµπόριο αντισταθµίστηκαν εν µέρει µε κέρδη από τις χώρες της ΝΑ Ευρώπης, αλλά η τάση αυτή έχει αρχίζει να εξασθενίζει λόγω της υποκατάστασης των εξαγωγών προς τις χώρες αυτές από άµεση εκροή επενδυτικών κεφαλαίων 3, τα θετικά δευτερογενή αποτελέσµατα των οποίων (ισχυροποίηση των ελληνικών επιχειρήσεων και µετατόπιση τους προς "υψηλότερης" αξίας δραστηριότητες) δεν έχουν ακόµη εµφανιστεί. Παραδοσιακά επίσης, το εµπορικό έλλειµµα αντισταθµίζεται από εισροή πόρων από το εξωτερικό (στην περίοδο : τουριστικό συνάλλαγµα, µεταναστευτικά εµβάσµατα, ναυτιλιακό συνάλλαγµα - µετά το 1990: εισπράξεις από τον τουρισµό, ναυτιλιακό συνάλλαγµα, πόροι ιαρθρωτικών Ταµείων). Ως προς την εισαγωγική διείσδυση, ιδιαίτερη σηµασία έχει η ένταση της στη µεταποίηση, η οποία αυξήθηκε κατά 50% στην περίοδο Τέλος, η ελληνική οικονοµία είχε πάντοτε χαµηλό βαθµό εξωστρέφειας, το πρόβληµα όµως εµφανίστηκε να επιδεινώνεται, σε µακροπρόθεσµη βάση: οι εξαγωγές αγαθών ως % του ΑΕΠ από 9% το 1999 περιορίστηκαν σε 8% το Όπως δείχνουν τα στοιχεία, το πρόβληµα ανταγωνιστικότητας της ελληνικής οικονοµίας είναι µεν γενικό αλλά εντοπίζεται ιδιαίτερα στο ενδο-ευρωπαϊκό επίπεδο: εκεί έχουν συντελεστεί επί εικοσαετία οι µεγαλύτερες απώλειες, προς την εξωτερική ή προς την εσωτερική αγορά. Κατά συνέπεια, σηµαντικό ζήτηµα για την ελληνική ανταγωνιστικότητα συνιστά και η τελευταία διεύρυνση της ΕΕ προς τις νέες χώρες - µέλη της κεντρικής και ανατολικής Ευρώπης: πρόκειται για οικονοµίες που προσελκύουν ξένες άµεσες επενδύσεις σε όγκο εικοσαπλάσιο από ό,τι η ελληνική, που είναι πολλαπλάσια πιο εξωστρεφείς, έχουν είτε πλεονασµατικό είτε πολύ θετικότερο εµπορικό ισοζύγιο, και εµφανίζουν επιδόσεις ισχυρότερες από τις ελληνικές σε σειρά στοχοδεικτών της Λισσαβόνας, γεγονός που τις καθιστά ελκυστικότερες για ενσωµάτωση στις κοινές ευρωπαϊκές στρατηγικές 6. Η δυσµενής θέση της χώρας εξηγείται από την ύπαρξη συγκεκριµένων πλεονεκτηµάτων στις ΝΧΜ: χαµηλότερο κόστος παραγωγής σε κλάδους έντασης εργασίας ή «παραδοσιακούς» (όπως οι ελληνικοί κλάδοι), εγγύτητα µεγάλων αγορών στις Νέες Χώρες Μέλη (ΝΧΜ) ώστε αυτές να λειτουργούν ως "εξαγωγικές βάσεις", ειδικές στρατηγικές επέκτασης που ακολουθούν οι µεγάλες διεθνείς επιχειρήσεις 7, υποστήριξη από δηµόσιες πολιτικές που ήταν λιγότερο περιοριστικές από αυτές που ακολούθησε η Ελλάδα στην περίοδο προ της ένταξης της στην Ευρωζώνη, διαθεσιµότητα σχετικώς υψηλά εκπαιδευµένου προσωπικού µε χαµηλό κόστος. Οι ευνοϊκότερες για τις ΝΧΜ συνθήκες ενδεχοµένως να αλλάξουν στο βαθµό που Βλ. τις σχετικές επισηµάνσεις στο: Υπουργείο Οικονοµίας και Οικονοµικών, Noisis ΑΕ, Θεµατική µελέτη: Ανταγωνιστικότητα, Από το 34% της εσωτερικής αγοράς το 1988 στο 51% το Υπουργείο Ανάπτυξης, Εθνικό Συµβούλιο Ανταγωνιστικότητας και Ανάπτυξης, Εφαρµοσµένη έρευνα για τη διαµόρφωση δεικτών παρακολούθησης των εξαγωγικών επιδόσεων της Ελλάδας: Τεκµηρίωση και προτάσεις, Ινστιτούτο Εξαγωγικών Ερευνών και Σπουδών Συνδέσµου Εξαγωγέων Βορείου Ελλάδος, 2004 Ακόµη και αν συνυπολογιστούν οι εισπράξεις του τουριστικού τοµέα, ο συνολικός βαθµός εξωστρέφειας δεν ξεπερνούσε το 2003 το 15% του ΑΕΠ: εξαγωγές αγαθών και εισπράξεις από τον τουρισµό 16,9%, 14,7% και 13,5% του ΑΕΠ αντιστοίχως στα έτη 2001, 2002 και ΕΣΥΕ, ιδία επεξεργασία. Βλ. λεπτοµερέστερη ανάλυση στο: ΥΠΑΝ, ΒCS - Remako, Έκθεση Πρώτου Απολογισµού του Ε.Π. Ανταγωνιστικότητα , σελ Π.χ., αµυντική επέκταση σε άµεση "γειτονιά" για µείωση του κόστους ενόψει επερχόµενης όξυνσης του ανταγωνισµού µε περιοχές ακόµη χαµηλότερου κόστους. Ιούλιος

6 ενταθεί ο εξωτερικός προς την ΕΕ ανταγωνισµός και πλήξει ιδιαίτερα αυτές λόγω της κλαδικής σύνθεσης της βιοµηχανίας τους 8, αλλά ο παράγων αυτός θα δράσει και στην Ελλάδα µε την παραπλήσια παραγωγική δοµή ενώ οι ΝΧΜ πιθανώς θα τον αντιµετωπίσουν ευχερέστερα µε τις αυξηµένες εισροές πόρων από τα ιαρθρωτικά Ταµεία. ΠΙΝΑΚΑΣ 2: ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΛΛΑ ΟΣ ΚΑΙ ΝΧΜ ΞΑΕ Εξαγωγές ως % εισαγωγών, 2004 Εξαγωγές ως % ΑΕΠ, 2004 Κοινωνία της Πληροφορίας Σχετικοί µε την ανταγωνιστικότητα στοχοδείκτες Λισσαβόνας Καινοτοµία, Ε&Τ Απελευθέρωση Αγορών Επιχειρηµατικά ίκτυα Χρηµατοοικονοµικές Υπηρεσίες Επιχειρηµατικό Περιβάλλον Συνολική κατάταξη WEF, 2004 Συνολική κατάταξη IMD, 2004 Εσθονία Λετονία > 51 Λιθουανία > 51 Μάλτα > 51 Ουγγαρία Πολωνία Σλοβακία Σλοβενία Τσεχία Ελλάδα Στοιχεία UNCTAD, Eurostat και ΥΠΑΝ - Ειδική Γραµµατεία για την Ανταγωνιστικότητα 2005, ιερεύνηση ιεθνών εικτών Ανταγωνιστικότητας, ιδία επεξεργασία Σε σχέση µε τις ΝΧΜ, οι προς ένταξη χώρες (Βουλγαρία, Ρουµανία και Τουρκία) δεν συνιστούν άµεση "απειλή" για την ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονοµίας: το ελληνικό ΑΕΠ είναι µεγαλύτερο από αυτό του συνόλου των βαλκανικών χωρών και ο ελληνικός δευτερογενής τοµέας παράγει τόσο, όσο µαζί της Ρουµανίας, Κροατίας και Βουλγαρίας. Σηµαντικός ανταγωνιστής στο προσεχές ενδεχοµένως θα αναδειχθεί η Τουρκία, µε δευτερογενή τοµέα σηµαντικότατου µεγέθους και παραπλήσιων χαρακτηριστικών µε τον ελληνικό. 8 Βλ. ΕΕ, Έκθεση για την Ευρωπαϊκή Ανταγωνιστικότητα 2004, Περίληψη, Υπουργείο Ανάπτυξης. Ιούλιος

7 ΠΙΝΑΚΑΣ 3: ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΟΙ ΕΙΚΤΕΣ ΕΛΛΑ ΑΣ ΚΑΙ ΒΑΛΚΑΝΙΚΩΝ ΧΩΡΩΝ ΑΕΠ 2002 (εκ. $) % µεταβολή ΑΕΠ δευτερογενούς τοµέα, % συνόλου % µεταβολή εξαγωγές (εκ. $), 2002 εισαγωγές (εκ. $), 2002 απόθεµα ΞΑΕ (εκ. $), 2002 απόθεµα ΞΑΕ, % συνόλου Αλβανία ,8 0,9-60, ,9 Βουλγαρία ,4 3,9-46, ,9 ΠΓ Μ ,3 1,1-15, ,9 Βοσνία-Ερζεγοβίνη ,6 1, ,8 Σερβία-Μαυροβούνιο ,7 4, ,9 Ρουµανία ,2 17,1-24, ,0 Κροατία ,4 6,2-14, ,7 Σύνολο Βαλκανίων ,4 35,4-27, ,1 Τουρκία ,4 39,0-27, ,1 Ελλάδα ,8 25,6-20, ,8 Στοιχεία World Bank, στο: Υπουργείο Μακεδονίας - Θράκης / Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας, 2005, Στρατηγικό Σχέδιο Ανάπτυξης Βορείου Ελλάδος Στον τουριστικό τοµέα, η χώρα είναι σε πλεονεκτικότερη θέση ως προς τις ΝΧΜ και τις υποψήφιες χώρες, αλλά δεν είναι δυνατόν να στηριχθεί µακροπρόθεσµα στην εκµετάλλευση συγκυριακών ευνοϊκών περιθωρίων που εκάστοτε παρουσιάζονται στη διεθνή ζήτηση (όπως π.χ. διεξαγωγή Ολυµπιακών Αγώνων, συνολική διεθνής ανάκαµψη που ευνοεί τους παραδοσιακούς προορισµούς, µετακίνηση της ζήτησης προς ασφαλέστερες χώρες, κ.α.), δεδοµένου ότι, ελλείψει επαρκούς θεµατικής και ποιοτικής διαφοροποίησης του τουριστικού προϊόντος, ο παράγων κόστος καθίσταται κυρίαρχος, όπως επίσης και η θέση των διεθνών tour operators λόγω της δυνατότητας τους για χειραγώγηση της ζήτησης. Τέλος, η εξωστρέφεια ποικίλλει κατά κλάδο και κατά είδος δραστηριοποίησης: η εξαγωγική επίδοση κυµαίνεται περί το 20-40% σε 9 κλάδους της ελληνικής βιοµηχανίας, άνω του 40% σε 3 και κάτω του 20% στους υπόλοιπους. Αλλά, από τους 12 κλάδους που έχουν επιτύχει σχετικά υψηλούς βαθµούς εξωστρέφειας, ως ένδειξη ότι τα προϊόντα τους είναι αρκετά ή πολύ ανταγωνιστικά στις διεθνείς αγορές, µόνο τρεις έχουν σηµαντική συµµετοχή (άνω του 10%) στο σύνολο των ελληνικών εξαγωγών 9. Από την άλλη πλευρά, 10 µεγάλες ελληνικές επιχειρήσεις πραγµατοποιούν 47% του κύκλου εργασιών τους και 42% των κερδών τους στο εξωτερικό 10. Ανταγωνιστικότητα και παραγωγικότητα Ο συνδυασµός χαµηλής εξωστρέφειας, υψηλού εµπορικού ελλείµµατος και υψηλής 9 Ινστιτούτο Εξαγωγικών Ερευνών και Σπουδών Συνδέσµου Εξαγωγέων Βορείου Ελλάδος, op.cit. 10 Π.χ., CoaCola3E κατά 85% και 84% αντιστοίχως, Chipita κατά 70% και 70%, Τιτάν κατά 63% και 43%, Εθνική Τράπεζα κατά 16% και 22%, Τράπεζα Πειραιώς κατά 14% και 14%. ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, Ιούλιος

8 εισαγωγικής διείσδυσης µπορεί να οδηγήσει σε µια οικονοµία που θα αδυνατεί να αντιµετωπίσει τον διεθνή ανταγωνισµό, θα επικεντρώνεται σε τοµείς που ή δεν επιδέχονται ανταγωνισµό ή ελάχιστα συµβάλλουν στη διεθνή ανταγωνιστικότητα της, θα παράγει λιγότερο από το ήµισυ της κατανάλωσης της και θα έχει ως κινητήρα ανάπτυξης την εσωτερική ζήτηση 11 υποστηριζόµενη σταθερά από την εισροή εξωτερικών πόρων. Ιστορικά και σύγχρονα παραδείγµατα υποδεικνύουν ότι αυτό το profile είναι βιώσιµο, εφόσον όµως η εισροή εξωτερικών πόρων οφείλεται σε άλλες, συνολικές, παραµέτρους ανταγωνιστικότητας 12. Το πρόβληµα για την ελληνική οικονοµία εντοπίζεται (α) στο ό,τι η εισροή εξωτερικών πόρων δεν εγγυάται τη µακροπρόθεσµη σταθερότητα της ανάπτυξης καθώς σηµαντικό µέρος της επαγόµενης προσφοράς διαρρέει προς άλλες χώρες - µέλη της ΕΕ και τρίτες χώρες 13 και (β) στο ό,τι οι εξωτερικοί πόροι δεν είναι πλέον µακροπρόθεσµα δεδοµένοι. Στην τελευταία περίοδο οι επενδύσεις στην Ελλάδα αυξάνονται, και συντηρείται υψηλός ρυθµός αύξησης της παραγωγικότητας, αλλά η αύξηση της προστιθέµενης αξίας και η τεχνολογική αναβάθµιση δεν ακολουθούν 14. Ο ρυθµός µεγέθυνσης έφθασε να είναι ο υψηλότερος στην Ένωση µε εξαίρεση την Ιρλανδία και το µέσο βιοτικό επίπεδο ανέρχεται, αλλά ο παραγωγικός ιστός εµφανίζεται να αποδυναµώνεται. ΠΙΝΑΚΑΣ 4: ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΟΙ ΕΙΚΤΕΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ, µεταβολή του µεριδίου της µεταποίησης στην Ακαθάριστη Προστιθέµενη Αξία -26% µεταβολή του µεριδίου του δευτερογενούς τοµέα στην απασχόληση -14% µέση ετήσια αύξηση της βιοµηχανικής παραγωγής 0,9% αύξηση του % ανεργίας στην Ελλάδα 45% αύξηση του % ανεργίας στην ΕΕ-15 1% εξαγωγές / εισαγωγές, µε την ΕΕ-15 από 48% σε 30% εξαγωγές / εισαγωγές, στο σύνολο των χωρών του κόσµου από 53% σε 33% % αποταµίευσης στο ΑΕΠ από 20% σε 17% ιδιωτικές επενδύσεις ( /1000 κατοίκους) από 0,6 σε 2,6 ίδρυση νέων επιχειρήσεων ( ) / 1000 κατοίκους 2,2 µέση ετήσια αύξηση του ΑΕΠ στην Ελλάδα, ως προς αντίστοιχη στην ΕΕ-15 1,28 Eurostat, ΥΠΟΙΟ, Τράπεζα της Ελλάδος, ιδία επεξεργασία 11 Βλ. σχετική ανάλυση στο: ΥΠΑΝ, Εθνικό Συµβούλιο Ανταγωνιστικότητα και Ανάπτυξης, ΙΝΕ ΓΣΕΕ- Α ΕΥ, 2004, Η ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονοµίας µετά το 2006, σελ. 16, Π.χ., η µακρόχρονη επιβίωση και ανάπτυξη της ελληνικής οικονοµίας στην περίοδο µέσω των Αδηλων Πόρων", αντανακλούσε µία υψηλή ανταγωνιστική της θέση στον τουρισµό και στη ναυτιλία, υπό τις τότε συνθήκες του διεθνούς ανταγωνισµού. 13 Π.χ., το επαγόµενο από τους πόρους των ιαρθρωτικών Ταµείων ΑΕΠ υπολογίζεται σε 112% έναντι 158% επαγόµενης προσφοράς, κατά συνέπεια 43% αυτής διαρρέει σε άλλες χώρες - µέλη της ΕΕ και 3% σε τρίτες χώρες. Βλ. European Commission DG REGIO, J. Beutel, 2001, The Economic Impact of Objective 1 Interventions for the Period Η απασχόληση σε κλάδους υψηλής τεχνολογίας ανέρχεται µόνο σε 0,29% της συνολικής του τοµέα της µεταποίησης και σε κλάδους υψηλής προς µέση τεχνολογίας σε 1,7%. Bλ. τη σχετική διερεύνηση στο: ΕC, DG Enterprise, 2003, EU Productivity and Competitiveness: an Industry Perspective. Ιούλιος

9 Σε σηµαντικό βαθµό η αύξηση του ΑΕΠ προήλθε από τα πολλαπλασιαστικά αποτελέσµατα των Κοινοτικών πόρων στην κατανάλωση, στον τοµέα των κατασκευών και στην παροχή υπηρεσιών σε πρόσωπα και επιχειρήσεις εντός χώρας, σε τοµείς δηλαδή που εµµέσως µόνο συµβάλλουν σε αύξηση ανταγωνιστικότητας, όντας "θέσει" (λόγω γεωγραφικής αποµόνωσης και κόστους µεταφοράς) ή "φύσει" (λόγω της εγγενούς κυριαρχίας των µικρών ή πολύ µικρών επιχειρήσεων) προστατευµένοι. Η ελληνική οικονοµία εµφανίζεται έτσι να έχει "ιστορικό" πρόβληµα παραγωγικής υστέρησης µε αιτίες που φαίνεται ότι δεν αντιµετωπίστηκαν επαρκώς στην περίοδο µετά την ένταξη στην ΕΕ 15, και µε συσσωρευµένες επιπτώσεις που δεν µπορούν να αντιµετωπιστούν µόνο µε εφαρµογή µέτρων κοινών για όλες τις χώρες - µέλη της ΕΕ και δεν αποκαλύπτονται στις τιµές των κοινών για όλες τις χώρες δεικτών. Η υστέρηση αποκτά ιδιαίτερη σηµασία όταν γενικώς αναγνωρίζεται ότι η αύξηση της παραγωγικότητας σε όλη την ΕΕ δεν επαρκεί για την επίτευξη των στόχων της Λισσαβόνας και ότι οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις θα είναι ανταγωνιστικές μόνο όταν φθάσουν σε τέτοια βιώσιμη ανάπτυξη της παραγωγικότητας της εργασίας και της ολικής παραγωγικότητας, που να τους επιτρέπουν να υπερισχύσουν άλλων τόσο στο κόστος ανά μονάδα παραγωγής όσο και στα µη συνδεόµενα µε το κόστος χαρακτηριστικά της προσφοράς 16. Από το δεύτερο ήμισυ της δεκαετίας του '90, η αύξηση της παραγωγικότητας της εργασίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση επιβραδύνεται, µε τις διαφορές μεταξύ κρατών μελών να είναι έντονες και τις Αυστρία, Ελλάδα και Ιρλανδία να εμφανίζουν συνεχή αύξηση προσεγγίζοντας εκείνη των Ηνωμένων Πολιτειών. Χαρακτηριστικά, ο ετήσιος ρυθµός αύξησης της παραγωγικότητας της εργασίας είναι στην Ελλάδα, µε εξαίρεση το 2004, ο υψηλότερος στην ΕΕ-15: ΠΙΝΑΚΑΣ 5: ΕΞΕΛΙΞΗ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Ελλάδα 0,7 2,6 0,8 ΕΕ-15-0,3-0,5-0,2 Ιρλανδία 1,4 1,9 1,9 ΥΠΟΙΟ, Frontier Economics, 2005, Γενική Μελέτη Προοπτικών Ανάπτυξης της Ελλάδας Η αύξηση της παραγωγικότητας εξαρτάται καθοριστικά από τις επενδύσεις στον τομέα των τεχνολογιών πληροφορικής και επικοινωνιών (ΤΠΕ), όπου η ΕΕ εµφανίζει υστέρηση έναντι των ΗΠΑ (οι βιομηχανίες υψηλής τεχνολογίας αντιπροσωπεύουν 35% της μεταποιητικής προστιθέμενης αξίας έναντι 24% στην ΕΕ). Το πρόβλημα είναι οξύ στον τομέα των υπηρεσιών (όπου είναι δύσκολο να μετρηθεί με ακρίβεια η παραγωγικότητα σε περίοδο γρήγορων τεχνολογικών αλλαγών) µε τη σύγκριση µε τις ΗΠΑ να αποβαίνει ιδιαίτερα δυσμενής. Η επιτάχυνση της ανάπτυξης περνά μέσα από την ενισχυμένη παραγωγικότητα 15 Βλ. ειδική ανάλυση ήδη στο: ΥΒΕΤ, BCS - Kantor - Ευρωϋποδοµή, 2000, Απολογιστική Eκθεση Αξιολόγησης Ε.Π. Βιοµηχανία , κεφ. Β.2, σελ Bλ. την Ανακοίνωση της Επιτροπής της 21ης Μαΐου 2002, σχετικά µε την "Παραγωγικότητα: το κλειδί για την ανταγωνιστικότητα των ευρωπαϊκών οικονοµιών και επιχειρήσεων" [COM (2002) 262 τελικό - δεν έχει δηµοσιευθεί στην Επίσηµη Εφηµερίδα]. Ιούλιος

10 και οι πρόοδοι στο επίπεδο των ΤΠΕ και σε ένα ανθρώπινο δυναμικό προσαρμοσμένο στις ανάγκες της βιομηχανίας υψηλής τεχνολογικής έντασης θεωρούνται αποφασιστικοί παράγοντες για αυξηµένη παραγωγικότητα των επιχειρήσεων 17. Κατά συνέπεια, κεντρικό ζητούµενο για την ελληνική οικονοµία είναι πώς να αποφευχθεί ο κίνδυνος της παραγωγικής αποδιάρθρωσης η οποία µε τη σειρά της θα επιδείνωνε το πρόβληµα ανταγωνιστικότητας. Στρατηγικές (µακροπρόθεσµες) προβλέψεις θέτουν το ζήτηµα της παραγωγικότητας µε ιδιαίτερα οξύ τρόπο: λόγω χαµηλής TFP (Total Factor Productivity) και χαµηλού βαθµού απασχόλησης, η ελληνική οικονοµία είναι ενδεχόµενο να αντιµετωπίσει µείωση της παραγωγικότητας της εργασίας και µείωση του ΑΕΠ κατά κεφαλήν, συγκριτικά ως προς άλλες ΧΜ και ως προς το µέσο όρο της ΕΕ-25, στην περίοδο µέχρι το έτος Σε συνδυασµό µε το γεγονός ότι η παραγωγικότητα της εργασίας στην Ελλάδα αυξάνεται ταχύτερα από τον ευρωπαϊκό µέσο όρο αλλά η TFP µειώνεται, προκύπτει το συµπέρασµα ότι η συνεχής αύξηση των παραγωγικών επενδύσεων είναι, ουσιαστικά, µονόδροµος. Στο βαθµό που το κίνητρο της παραγωγικής επένδυσης δεν µπορεί να είναι, σήµερα, το µέγεθος της εσωτερικής αγοράς ή µια διεθνώς ανταγωνιστική θέση, η δηµόσια ενίσχυση της παραγωγικής επένδυσης παραµένει, για τη νέα Προγραµµατική Περίοδο τουλάχιστον, απαραίτητο εργαλείο αναπτυξιακής πολιτικής. Ανταγωνιστικότητα και επιχειρηµατικότητα Σηµαντική βάση για αντιστροφή της µειωµένης ανταγωνιστικότητας συνιστά η αυξηµένη ροπή προς την επιχειρηµατικότητα και ο υψηλός ρυθµός δηµιουργίας ΜΜΕ στην Ελλάδα 19. Ανησυχητικό είναι το γεγονός ότι η επιχειρηµατικότητα αυτή είναι σε µεγάλο βαθµό επιχειρηµατικότητα "ανάγκης" και ότι οι είκτες Επιχειρηµατικότητας Υψηλών υνατοτήτων και Εταιρικής Επιχειρηµατικότητας (που αντικατοπτρίζουν το βαθµό καινοτοµικότητας των επιχειρήσεων), είναι χαµηλοί. Συγκριτικές αναλύσεις αναδεικνύουν µεν τη χώρα στην 1 η θέση ως προς την επιχειρηµατική αυτο-απασχόληση και στην 7 η σε ό,τι αφορά την ανοιχτή κεφαλαιοποίηση των επιχειρήσεων (προσφυγή στο Χρηµατιστήριο), την 8 η στο µερίδιο των νέων επιχειρήσεων στο σύνολο, στην 6 η ως προς τη συνολική «ροπή προς την επιχειρηµατικότητα» (πάνω από το µέσο όρο της ΕΕ-15 και της ΕΕ-25), στην 11 η ως προς το ρυθµό «γέννησης» επιχειρήσεων και στην 8 η ως προς τον καθαρό ρυθµό (γεννήσεις µείον 17 Βλ. π.χ. ΕC, DG Enterprise, EU Productivity and Competitiveness: an Industry Perspective, Ο ευρωπαϊκός ρυθµός αύξησης της παραγωγικότητας ήταν υψηλότερος του αµερικανικού µέχρι το 1995 για να µειωθεί περίπου στο 50% του αµερικανικού στις επόµενες πενταετίες. Η ελληνική συµµετοχή στην αύξηση της ευρωπαϊκής παραγωγικότητας ήταν 0,4% το , 0,9% το και 2,9% το Ιδία επεξεργασία στοιχείων. Το πρόβληµα στην Ελλάδα εντοπίζεται στη χαµηλή ωριαία παραγωγικότητα, που αντανακλά το χαµηλό επίπεδο έντασης κεφαλαίου και τεχνολογίας στον παραγωγικό συνδυασµό των επιχειρήσεων. 18 EC, DG Economic and Financial Affairs, 2006, Long Term Labour Productivity and GDP Projections for the EU25 Member States: a Production Function Framework, σελ. 44 και Η επιχειρηµατική δραστηριότητα φθάνει στο 5,8% του ενήλικου πληθυσµού (λίγο κάτω από το σταθµισµένο µέσο όρο των χωρών του Ευρωπαϊκού δείγµατος) και ο ρυθµός δηµιουργίας ΜΜΕ είναι υψηλότερος του µέσου όρου της ΕΕ-25 (11% έναντι 8,5%). Global Entrepreneurship Monitor 2003, αναφέρεται στο: ΥΠΟΙΟ, Frontier Economics, 2005, Έκθεση Γενικής Μελέτης Προοπτικών Ανάπτυξης της Ελλάδας. Ιούλιος

11 «θάνατοι») υψηλότερα από όλες τις χώρες της ΕΕ-15 πλην Ιρλανδίας και Λουξεµβούργου, αλλά στη 18 η θέση σε ό,τι αφορά το µέγεθος των κεφαλαίων venture capital ως προς το ΑΕΠ, στην τελευταία στους όρους δανεισµού επιχειρηµατικών κεφαλαίων, στη 13 η ως προς τις δηµόσιες υπηρεσίες προς επιχειρήσεις που παρέχονται ηλεκτρονικά (πάνω όµως από Ολλανδία και Λουξεµβούργο), στην 3 η από το τέλος ως προς τον ολικό συντελεστή εταιρικής φορολόγησης (πάνω από Γερµανία και Ιταλία) και τη συνολική δαπάνη σε Ε&Τ σε % του ΑΕΠ, και στην τελευταία ως προς το ποσοστό του κύκλου εργασιών που πραγµατοποιείται δια του ηλεκτρονικού εµπορίου 20. Συγκριτικά ως προς τις άλλες χώρες µέλη, η Ελλάδα εµφανίζεται να έχει, σε ό,τι αφορά τις ΜΜΕ της, σαν βασικά πεδία αδυναµίας τη διοίκηση / φορολόγηση, την καινοτοµία και τη διατηρησιµότητα της ανάπτυξης, και κανένα βασικό πεδίο δυνατότητας 21. Οι τιµές στους δείκτες όµως θα πρέπει να συσχετιστούν µε τους περιοριστικούς παράγοντες για την ανάπτυξη των επιχειρήσεων όπως αυτοί δηλώνονται από τις ίδιες τις επιχειρήσεις, όπου ως κυριότερος εµφανίζεται (ιδίως για τις micro επιχειρήσεις, όπως η συντριπτική πλειονότητα των ελληνικών ΜΜΕ) η µείωση της αγοραστικής δύναµης των πελατών τους η οποία αντανακλά στο µακρο-οικονοµικό και όχι στο µικρο-οικονοµικό περιβάλλον 22. Σε µία χώρα όπου το 30% του ενεργού πληθυσµού είτε αυτοαπασχολείται είτε κατέχει µικρή επιχείρηση, 23 το πρόβληµα δεν έγκειται στην απουσία επιχειρηµατικότητας όσο στα χαρακτηριστικά και στα εχέγγυα βιωσιµότητας της. Το γεγονός ότι 97% των επιχειρήσεων έχουν µέγεθος µικρότερο των 10 απασχολουµένων δεν συνιστά πρόβληµα, εφόσον ακριβώς στις ΠΜΕ αναµένεται πάντα να προκύψουν τα οφέλη δηµιουργικότητας, συνιστά όµως αντικείµενο προβληµατισµού το γιατί µόνο περίπου ελληνικές επιχειρήσεις έχουν κατορθώσει να ξεπεράσουν και να διατηρηθούν στο µέγεθος άνω των 50 απασχολουµένων. Κατά πάσα ένδειξη, το πρόβληµα επιχειρηµατικότητας εντοπίζεται ακριβώς στην αδυναµία επέκτασης - µεγέθυνσης των ΜΜΕ. Ανταγωνιστικότητα και καινοτοµία και ανθρώπινοι πόροι Παρά τα σηµαντικά βήµατα που έχουν γίνει στον τοµέα της Έρευνας και Τεχνολογικής Ανάπτυξης, υπάρχει σοβαρή υστέρηση στη σύνδεση επιχειρηµατικότητας και καινοτοµίας και στην υιοθέτηση ΤΠΕ από τις επιχειρήσεις, µε αποτέλεσµα η αυξανόµενη παραγωγικότητα της εργασίας να µη συµβάλλει επαρκώς σε άνοδο του ΑΕΠ. Στο σηµείο αυτό εντοπίζεται ο χαρακτηριστικός δυϊσµός του ελληνικού συστήµατος ΕΤΑ, παρά τις αξιόλογες επιδόσεις των Ελλήνων ερευνητών στα διεθνή ανταγωνιστικά προγράµµατα, η χώρα να µην έχει αναπτύξει 20 ΕC, Benchmarking enterprise policy, Results from the 2004 Scoreboard, Βλ. ανάλυση στο: ΥΠΑΝ, BCS - Remako, 2005, Εκθεση Πρώτου Απολογισµού Ε.Π. Ανταγωνιστικότητα , σελ EC, A pocketbook of enterprise policy indicators, Και όχι π.χ. η διαχείριση ποιότητας (τελευταίος παράγων), η υιοθέτηση νέας τεχνολογίας ή νέων µορφών οργάνωσης (3 ος και 2 ος από το τέλος). Σηµαντικοί παράγοντες είναι η έλλειψη ειδικευµένου προσωπικού (2 ος ), η πρόσβαση στη χρηµατοδότηση (3 ος ), το κανονιστικό περιβάλλον (4 ος ) και οι υποδοµές (όσο περίπου και η υιοθέτηση νέας τεχνολογίας). Ερευνα ENSR, στο: EC, Observatory of European SMEs, Highlights ΕΣΥΕ, στοιχεία β' τριµήνου 2005 Ιούλιος

12 ή/και αξιοποιήσει επιχειρηµατικά την καινοτοµία στην ποσότητα και ποιότητα που απαιτεί η παραγωγική της υστέρηση. Από την άλλη πλευρά, η πόλωση της «καινοτοµικής αλυσίδας» (µε συγκέντρωση των υψηλού επιπέδου δραστηριοτήτων σε ανεπτυγµένα κέντρα και αποχωροθέτηση των χαµηλού επιπέδου δραστηριοτήτων προς χώρες χαµηλού κόστους επιστηµονικής εργασίας) δρα εις βάρος χωρών µε «µεσαίο» επίπεδο, όπως η Ελλάδα, η οποία δεν διαθέτει την δυνατότητα να "προστατεύσει" τα όποια επιτεύγµατα της στον τοµέα ή να τον ενισχύσει "αφανώς" (π.χ. δια αυξηµένων δαπανών στον τοµέα άµυνας - ασφάλειας). Οι επιδόσεις της χώρας είναι συνολικά χαµηλές: καταλαµβάνει την 23 η θέση στην ΕΕ-25 (προηγείται Μάλτας και Λετονίας) και την 15 η θέση στην ΕΕ-15 στην επίδοση στην καινοτοµία 24, µε µόνο 6 επιδόσεις να προσεγγίζουν τον ευρωπαϊκό µέσο όρο σε ένα σύνολο 24 δεικτών και µε καλές επιδόσεις στον τοµέα της µη τεχνολογικής αλλαγής. Ασθενέστερα σηµεία είναι η ευρυζωνική διείσδυση, η δια βίου κατάρτιση, οι επενδύσεις των επιχειρήσεων, το venture capital, οι εξαγωγές υψηλής τεχνολογίας, η απασχόληση στη µεταποίηση µέσης και υψηλής τεχνολογίας, η παραγωγή νέων προϊόντων και η κατοχύρωση µε διπλώµατα ευρεσιτεχνίας. Παράλληλα, η Ακαθάριστη Εγχώρια απάνη για Έρευνα και Τεχνολογική Ανάπτυξη (ΑΕ ΕΤΑ) ως % του ΑΕΠ ήταν µόλις 0,62 (2003) και 0,61 (2004) και παρουσιάζει µικρή σταθερή κάµψη από το 1999, αν και όχι σε όρους απόλυτης δαπάνης. Τέλος, η συµµετοχή του παραγωγικού τοµέα είναι πολύ χαµηλή (σταθεροποιείται στο 30%), µε το ήµισυ της ερευνητικής δραστηριότητας να εκτελείται από τα Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύµατα και τη βιοµηχανία να χρηµατοδοτεί (2003) µόλις το 28% της επένδυσης για έρευνα και ανάπτυξη και τον δηµόσιο τοµέα το 70,5%. 25 Η µικρή κινητοποίηση των επιχειρήσεων αποτελεί το ασθενέστερο σηµείο του συστήµατος και αντανακλά γενικότερες διαρθρωτικές αδυναµίες: µικρές επιχειρήσεις, παραδοσιακοί κλάδοι, πολύ µικρό δυναµικό σε τοµείς που παράγουν τεχνολογική καινοτοµία, µεταφορά έτοιµης και ώριµης τεχνολογίας και όχι ανάπτυξη in-house, προσωπικό επιχειρήσεων χωρίς υψηλό επιστηµονικό επίπεδο, τάση για αποφυγή κινδύνων. Πρόσφατες µετρήσεις 26 δείχνουν ευνοϊκότερες τάσεις: αύξηση των δαπανών για ΕΤΑ των επιχειρήσεων, σταθερή ελαφρά αυξητική συµµετοχή τους στη συνολική. Αν και το 73% των επιχειρήσεων που δήλωσαν δαπάνες για έρευνα είναι µικρές, το µεγαλύτερο ποσοστό των ενδο-επιχειρηµατικών δαπανών προέρχεται από τις µεγάλες και µεσαίες επιχειρήσεις. Η υστέρηση έχει κυρίαρχα περιφερειακή διάσταση: δύο από τις 13 Περιφέρειες (Αττική και Κεντρική Μακεδονία) εµφανίζουν συντριπτική υπεροχή σε όλους τους τοµείς, συγκεντρώνοντας 73% της συνολικής ΑΕ ΕΤΑ, 87% της δαπάνης των επιχειρήσεων, 73% της δαπάνης των δηµόσιων ερευνητικών κέντρων και 63% αυτή των ΑΕΙ. Σηµαντικότερο εµφανίζεται το πρόβληµα σε ό,τι αφορά τη σύνδεση ανθρώπινων πόρων - καινοτοµίας - επιχειρηµατικότητας: το προσωπικό που µετέχει σε ερευνητική δραστηριότητα στις επιχειρήσεις παρουσιάζει αύξηση το 2001 σε σχέση µε το 1999 αλλά µειώνεται το 2003 σε σχέση µε το 2001 και από το συνολικό ερευνητικό - τεχνολογικό προσωπικό των περίπου ατόµων, το ήµισυ είναι ερευνητές. Βασικό πυλώνα για τη διαµόρφωση και 24 European Innovation Scoreboard Η συνολική επίδοση υπολογίζεται µε τον δείκτη SII. 25 Ολα τα ποσοτικά στοιχεία από το: ΓΓΕΤ, 2006, ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΣΧΕ ΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ, ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΕΣΠΑ Μέτρηση των δραστηριοτήτων Έρευνας και Τεχνολογικής Ανάπτυξης των επιχειρήσεων, Ιούλιος

13 εφαρµογή µιας αποτελεσµατικής στρατηγικής για την ενίσχυση της επιχειρηµατικότητας, της ανταγωνιστικότητας και της καινοτοµίας στην ελληνική οικονοµία αποτελεί η αναθεώρηση και ο εκσυγχρονισµός του θεσµικού πλαισίου, των µέσων και των πολιτικών που σχετίζονται µε την ανάπτυξη του ανθρώπινου δυναµικού. Τόσο η στόχευση και το γνωστικό περιεχόµενο του εκπαιδευτικού συστήµατος, ακόµα και στα ανώτερα επίπεδα, όσο και το τρέχον θεσµικό πλαίσιο και τα µέσα εφαρµογής των συστηµάτων αρχικής και συνεχιζόµενης επαγγελµατικής κατάρτισης δεν µπορούν να ανταποκριθούν ικανοποιητικά στη σύζευξη της ζήτησης και της προσφοράς στην αγορά εργασίας και στην προσαρµογή των προσόντων και των δεξιοτήτων του ανθρώπινου δυναµικού στις απαιτήσεις των επιχειρήσεων. Ανταγωνιστικότητα και δηµόσια ενίσχυση και ξένες επενδύσεις Η ελληνική επιχειρηµατικότητα παγίως θεωρείται ότι εξαρτάται σε πολύ µεγάλο βαθµό από τη δηµόσια κεφαλαιακή ενίσχυση. Η εικόνα αυτή ίσχυε στο παρελθόν όχι όµως πλέον. Οι συνολικές κρατικές ενισχύσεις αποτελούν στην Ελλάδα 0,22% του ΑΕΠ (2003) έναντι 0,40 κατά µέσο όρο στην ΕΕ-15 και ο ρυθµός µείωσης των ενισχύσεων ήταν ο ταχύτερος όλων των χωρών πλην Ιρλανδίας, και δεκαπενταπλάσιος του µέσου της ΕΕ-15, στην περίοδο Κρατικές ενισχύσεις, % ΑΕΠ, 2003 ΠΙΝΑΚΑΣ 6: ΕΙΚΤΕΣ ΚΡΑΤΙΚΩΝ ΕΝΙΣΧΥΣΕΩΝ Μείωση σε % µονάδες, Οριζόντιες ως % της Π.Α. στη % τοµέων στις ενισχύσεις, 2003 ενισχύσεις, % στο µεταποίηση σύνολο µεταποίηση υπηρεσίες γεωργία ΕΕ-15 0,40-0, ,0 1, Βέλγιο 0,24-0, ,4 1, ανία 0,49-0, ,0 3, Γερµανία 0,68-0, ,4 2, Ελλάδα 0,22-0, ,6 2, Ισπανία 0,43-0, ,2 1, Γαλλία 0,31-0, ,3 1, Ιρλανδία 0,31-0, ,4 0, Iταλία 0,44 0, ,5 2, Λουξεµβούργο 0,15 0, ,3 1, Ολλανδία 0,11-0, ,2 0, Αυστρία 0,26 0, , Πορτογαλία 0,96 0, ,3 1, Φιλλανδία 0,36-0, , Σουηδία 0,39 0, , Ην. Βασίλειο 0,19 0, ,8 1, DG COMP, State Aids, Key Indicators, Οι οριζόντιες ενισχύσεις καλύπτουν 97% του συνόλου, έναντι 79% κατά µέσο όρο στην ΕΕ- 15, δηλαδή η Ελλάδα είναι η χώρα όπου κατεξοχήν απουσιάζει η κλαδική τοµεακή πολιτική, σε αντίθεση π.χ. µε Γερµανία (οριζόντιες ενισχύσεις στο 73% του συνόλου), Γαλλία Ιούλιος

14 (76%), Ισπανία (63%) και Ιρλανδία (64%). Ειδικά στη µεταποίηση, ξεκινώντας από το υψηλότερο επίπεδο στην ΕΕ-15 το 1992, η Ελλάδα το 2003 ήταν σχεδόν στο µέσο όρο (2% της προστιθέµενης αξίας, έναντι 1,8%), µειώνοντας την ένταση της ενίσχυσης στο 1/5 σχεδόν. ανία, Γερµανία, Ιταλία και Σουηδία εξακολουθούν να ενισχύουν τη µεταποίηση τους ισχυρότερα από ό,τι η Ελλάδα. Με βάση το, για τα ευρωπαϊκά δεδοµένα, µικρό µέγεθος της µεγάλης πλειονότητας των ελληνικών επιχειρήσεων και σε συνδυασµό µε την επιτρεπόµενη παροχή επαυξηµένων ποσοστών κρατικών ενισχύσεων προς τις µικρές επιχειρήσεις, η αναθεώρηση των κοινοτικών κανόνων (συγκέντρωση των περιφερειακών ενισχύσεων αυστηρά στις περιοχές που έχουν περισσότερη ανάγκη και ουσιαστική µείωση της έντασης τους, αποκλεισµός περιοχών) παρότι συνιστά αρνητική εξέλιξη για συγκεκριµένες περιοχές, δεν θα αποβεί "καταστροφική" για την ενίσχυση της επιχειρηµατικότητας στην Ελλάδα καθόσον στις επιλέξιµες περιοχές και για τις επιλέξιµες ενέργειες, οι µειωµένες ενισχύσεις ελάχιστα θα ήταν ανάγκη να διαφοροποιηθούν από αυτές που ίσχυσαν κατά την διάρκεια της τρέχουσας προγραµµατικής περιόδου. Σε κάθε περίπτωση, βασικός στόχος της αναπτυξιακής στρατηγικής για την προγραµµατική περίοδο πρέπει να είναι η υποκατάσταση ή/και συµπλήρωση των κρατικών ενισχύσεων από αυξηµένη εισροή ξένων άµεσων επενδύσεων. Υπό το τρέχον «σχήµα» (pattern) κίνησης των ΞΑΕ διεθνώς, είναι αντικειµενικά δύσκολο η χώρα να καταστεί αποδέκτης µεγάλου όγκου ξένων επενδύσεων για σειρά λόγων: γεωγραφική αποµάκρυνση από την υπόλοιπη αγορά της ΕΕ-15, µικρό µέγεθος εσωτερικής αγοράς, ανταγωνισµός κόστους από και µικρό µέγεθος αγοράς στις γειτονικές χώρες, ταυτότητα συγκριτικών πλεονεκτηµάτων µε τρέχοντες ανταγωνιστές (τουρισµός). Ξένες επενδύσεις βασίµως αναµένονται σε τοµείς που άπτονται των ΥΓΟΣ και έτσι, ενώ στο διάστηµα εντάχθηκαν στο νόµο περί επενδυτικών κινήτρων επενδυτικά σχέδια µε συµµετοχή 188 εκ. ξένων κεφαλαίων, µε µόχλευση άλλων εκ. και µε αναµενόµενη επίπτωση τη δηµιουργία περίπου νέων θέσεων εργασίας 27, οι αυξήσεις κεφαλαίων ελληνικών ΕΚΟ και Τραπεζών προσήλκυσαν, δια της κεφαλαιαγοράς, πολλαπλάσια κεφάλαια 28. Θα πρέπει να εξευρεθούν συγκεκριµένοι τρόποι ώστε οι κρατικές ενισχύσεις να γίνουν αποδοτικότερες, να επικεντρωθούν σε εκείνους τους τοµείς ή κλάδους ή αντικείµενα της παραγωγικής και της επιχειρηµατικής δραστηριότητας ή περιοχές, όπου µπορούν να επιφέρουν πολλαπλασιαστικό αποτέλεσµα, να ευνοήσουν διεθνείς συνεργασίες και να έχουν κινητήριο αποτέλεσµα (leverage effect) στην ιδιωτική χρηµατοδότηση. Η τελευταία απαίτηση επιβάλλει αναπροσανατολισµό της ιδιωτικής αποταµίευσης (από την επένδυση σε κατοικίες και διαρκή καταναλωτικά αγαθά) και άρα και της τραπεζικής δραστηριότητας (από την 27 Πηγή: Ελληνικό Κέντρο Επενδύσεων, elke.gr 28 Π.χ., ξένοι επενδυτές διαθέτουν 25% περίπου του µετοχικού κεφαλαίου της ΕΗ (ΤΟ ΒΗΜΑ, ) και πάνω από 39% του µετοχικού κεφαλαίου της Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδος (Οµιλία Π Σ της ΕΤΕ, 2η ΕΓΣ µετόχων ΕΤΕ, ). Το πρόβληµα των έµµεσων επενδύσεων είναι βεβαίως η υψηλή κινητικότητα τους. Χαρακτηριστική είναι επίσης η κατάταξη των µεγαλυτέρων ξένων επενδυτών στην Ελλάδα το 2004: στις 5 πρώτες θέσεις καταγράφονται οι Vodafone (εξαγορά ελληνικής επιχείρησης), Societe Generale (εξαγορά), First Data (εξαγορά), Paneuropean Oil and Industrial Holdings (συµµετοχή σε αύξηση κεφαλαίου), Dixons (εξαγορά). Βλ. Southeast Europe Investment Guide, Ιούλιος

15 εµπορική, στεγαστική και καταναλωτική πίστη προς την ανάληψη επιχειρηµατικού κινδύνου, τις συµµετοχές και τη στήριξη Συµπράξεων ηµόσιου και Ιδιωτικού Τοµέα). Θέτει επίσης επιτακτικά το ζήτηµα της ανάπτυξης των νέων χρηµατοδοτικών εργαλείων και της αναδιάταξης των δοµών στήριξης της επιχειρηµατικότητας 29. Ανταγωνιστικότητα και τοµεακή - κλαδική διάσταση Oι οριζόντιες πολιτικές και οι εξωτερικοί παράγοντες (κατευθύνσεις δηµοσιονοµικής και συναλλαγµατικής πολιτικής, π.χ.) συνιστούν για τη χώρα πλαίσιο µακροπρόθεσµα θετικό, βραχυπροθέσµως περιοριστικό: π.χ., το ισχυρό νόµισµα της ΕΕ-12 δυσκολεύει τις ελληνικές εξαγωγές σε κλάδους χαµηλής προστιθέµενης αξίας, η µείωση των κρατικών ενισχύσεων ευνοεί αφενός τις τρίτες χώρες αφετέρου τις προς ένταξη γειτονικές χώρες, ο "αγώνας ταχύτητας" προς τις ΤΠΕ και την Κοινωνία της Πληροφορίας συνεπάγεται κατ' αρχήν ένταση των εισαγωγών, κ.α. Μία κατά τοµείς ή κλάδους διαφοροποιηµένη πολιτική προσκρούει στην "οριζόντια" αντίληψη της ΕΕ η οποία αναγνωρίζει πολιτική για επιχειρήσεις και όχι βιοµηχανική πολιτική. Σχετική συζήτηση έχει ξεκινήσει, µε κεντρικά ζητήµατα την παραγωγικότητα και την κλαδική σύνθεση (κλάδοι υψηλής - µέσης - χαµηλής προστιθέµενης 30 αξίας) και αυτή αναδεικνύει τη δυσµενή θέση της ελληνικής µεταποίησης, που χαρακτηρίζεται από κλαδική διάρθρωση µε χαµηλή συµµετοχή των κλάδων υψηλής προστιθέµενης αξίας και υψηλής ενσωµάτωσης ΤΠΕ, υστερώντας π.χ. έναντι της πορτογαλικής και προσοµοιάζοντας µόνο µε την ισπανική. Η ελληνική οικονοµία έχει ανάγκη επείγουσας αναβάθµισης προς κλάδους υψηλότερης προστιθέµενης αξίας καθώς επίσης και ανάγκη επείγουσας αναβάθµισης προς υψηλότερη προστιθέµενη αξία στους "παραδοσιακούς" της κλάδους. Κάθε τοµέας και κλάδος απαιτεί εξειδικευµένη στρατηγική, το γεγονός αυτό όµως δεν πρέπει να οδηγεί σε άθροιση επιµέρους στρατηγικών. Εµπόδιο στη διατύπωση συνολικής στρατηγικής συνιστά η αποσύνδεση της αγροτικής πολιτικής λόγω της πλαισίωσης του αγροτικού τοµέα από την ΚΑΠ και της αποσύνδεσης των παρεµβάσεων ΕΤΠΑ - ΕΚΤ από αυτές των ΕΓΤΑΑΑ - ΕΤΑ: ο αγροτικός τοµέας ωθείται προς την επιχειρηµατικότητα µε ρυθµούς, µέτρα και εργαλεία πολιτικής διάφορα από τον υπόλοιπο επιχειρηµατικό τοµέα, η δε αγρο-βιοµηχανία υπόκειται σε κανόνες και επωφελείται ενισχύσεων διαφορετικών από την υπόλοιπη βιοµηχανία. Το αποτέλεσµα είναι να ελλείπει από την εθνική στρατηγική ένας σηµαντικός παραγωγικός «κρίκος», εξαιρετικά ισχυρός σε όγκο, αξία και απασχόληση: ΠΙΝΑΚΑΣ 7: ΣΗΜΑΣΙΑ "AGRO-DRIVEN" ΜΕΤΑΠΟΙΗΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α % συµµετοχή σε: µονάδες απασχόληση ακαθάριστη αξία παραγωγής Κλάδος Τροφίµων και Ποτών 19,8 22,4 22,5 Κλάδοι µε ισχυρές αγροτικές εισροές: Καπνός, Κλωστοϋφαντουργία, έρµα ΕΣΥΕ, Ετήσια Βιοµηχανική Ερευνα ,9 9,6 6,3 29 Βλ. επισηµάνσεις στο: Υπουργείο Οικονοµίας και Οικονοµικών, Noisis ΑΕ, Θεµατική µελέτη: Ανταγωνιστικότητα, ΕC, DG Enterprise, EU Productivity and Competitiveness: an Industry Perspective, Ιούλιος

16 Ανταγωνιστικότητα και περιφερειακή διάσταση Οι ελληνικές Περιφέρειες, λόγω µικρού µεγέθους δεν συγκροτούν (µε εξαίρεση την Αττική) οικονοµικές οντότητες ικανές να ανταπεξέλθουν στον ανταγωνισµό στο εσωτερικό της ΕΕ, εµφανίζοντας χαµηλότατες τιµές σε όλους τους σχετικούς µε την ανταγωνιστικότητα, την εξωστρέφεια και την καινοτοµία, δείκτες. Σε αντίθεση µε ευρωπαϊκές Περιφέρειες, δεν προκύπτει στις ελληνικές άµεση συσχέτιση του ρυθµού ανάπτυξης µε την ένταση Ε&Τ ή την απασχόληση σε κλάδους υψηλής τεχνολογίας και έντασης γνώσης και η αύξηση της παραγωγικότητας φαίνεται να επήλθε από τον εκσυγχρονισµό της παραγωγικής δοµής και όχι από την ανάπτυξη της καινοτοµίας ή την διαφοροποίηση. Τα παραπάνω συνεπάγονται ότι η ελληνική στρατηγική για την ανταγωνιστικότητα εξωστρέφεια επιχειρηµατικότητα πρέπει να είναι περιφερειακά διαφοροποιηµένη, ώστε να µην παραχθούν δια-περιφερειακές ανισοµετρίες όταν στην Ελλάδα οι κυρίαρχες ανισότητες είναι σήµερα ενδο-περιφερειακές. Από την άλλη πλευρά, η εικόνα Περιφερειών υπό «διαρκή σύγκλιση», χωρίς σαφείς στρατηγικές και επικέντρωση πόρων, που επιµένουν στη στήριξη τοµέων και κλάδων που διαθέτουν χαµηλή ανταγωνιστικότητα, προφανώς είναι αδύνατο να αναπαράγεται. Η ανάδυση περιφερειακών πόλων µε ισχυρή ανταγωνιστικότητα θα ενισχύσει τη συνολική εθνική ανταγωνιστικότητα ΠΙΝΑΚΑΣ 8: ΜΕΣΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΜΕΓΕΘΟΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΕ συνολικό ΑΠΠ, 31 εκ. ΜΑ, 2002 Ακαθ. Επενδύσεις Παγίου Κεφαλαίου, εκ., 2000 Αυστρία Βέλγιο Γαλλία Γερµανία Ελλάδα Ιρλανδία Ισπανία Μ.. 32 Ιταλία Ολλανδία Μ.. Ουγγαρία Πολωνία Πορτογαλία Σλοβακία Μ.. Σουηδία Τσεχία Φιλλανδία Ην. Βασίλειο Μ.. Eurostat 01.05, ιδία επεξεργασία Για την περιφερειακή διάσταση της στρατηγικής για την ανταγωνιστικότητα πρέπει να ληφθεί 31 Ακαθάριστο Περιφερειακό Προϊόν 32 Μη διαθέσιµα Ιούλιος

17 υπόψη η σηµερινή συγκέντρωση των παραγωγικών τοµέων, διότι από αυτήν προκύπτει και µια συγκεκριµένη κατανοµή των αναγκών των επιχειρήσεων και εποµένως και η τελικώς αναγκαία ένταση και έκταση των παρεµβάσεων. Ο κατεξοχήν επιχειρηµατικός τοµέας (δευτερογενής) συγκροτείται στην Ελλάδα κατά 50% στην Αττική και στην Κεντρική Μακεδονία και κατά 63% σε αυτές τις Περιφέρειες και στην όµορη της Αττικής, Στερεά Ελλάδα. Ο τριτογενής τοµέας συγκροτείται επίσης κατά 50% σε Αττική και Κεντρική Μακεδονία. Εξάλλου, µε βάση την απαίτηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για αυστηρώς διακριτή κατανοµή των πόρων των ιαρθρωτικών Ταµείων που αποδίδονται στις Περιφέρειες µεταβατικής στήριξης, πέντε ελληνικές Περιφέρειες θα χρηµατοδοτηθούν στην περίοδο µόνο από τα οικεία Περιφερειακά και όχι από τα τοµεακά Επιχειρησιακά Προγράµµατα περιλαµβανοµένου και του Ε.Π. Ανταγωνιστικότητα - Εξωστρέφεια - Επιχειρηµατικότητα. Οι πέντε Περιφέρειες "µεταβατικής στήριξης" καλύπτουν 69% του δευτερογενή και 70% του τριτογενή τοµέα της ελληνικής οικονοµίας ΠΙΝΑΚΑΣ 9: ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ ΣΤΗΝ Α.Π.Α., 2004 Πρωτογενής ευτερογενής Τριτογενής Αν. Μακεδονία & Θράκη 9,6% 5,0% 3,4% Κεντρική Μακεδονία 18,6% 17,0% 16,7% υτική Μακεδονία 5,2% 4,0% 2,2% Θεσσαλία 13,4% 7,9% 5,1% Ήπειρος 3,2% 2,1% 2,7% Ιόνια Νησιά 2,1% 1,0% 2,0% υτική Ελλάς 9,3% 4,1% 5,1% Στερεά Ελλάς 9,6% 14,1% 4,8% Πελοπόννησος 10,8% 6,7% 4,1% Αττική 3,3% 32,5% 42,9% Βόρειο Αιγαίο 2,9% 2,5% 1,6% Νότιο Αιγαίο 3,8% 0,9% 3,4% Κρήτη 8,2% 2,2% 6,1% ΕΣΥΕ, 2005 Ειδικά ως προς την παράµετρο της καινοτοµίας, οι απογοητευτικές περιφερειακές επιδόσεις δυσχεραίνουν τη συγκρότηση κατάλληλης περιφερειακής διάστασης του Προγράµµατος: Ιούλιος

18 ΠΙΝΑΚΑΣ 10: ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΕΣ ΕΠΙ ΟΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ (2003) 33 ΠΕΣ Κ ΠΣ Κ ΦΠΣ Κ Ανατολική Μακεδονία & Θράκη 0,37 0,04 0,21 Κεντρική Μακεδονία 0,62 0,15 0,39 υτική Μακεδονία 0,16 0,03 0,10 Θεσσαλία 0,22 0,05 0,14 Ήπειρος 0,29 0,09 0,19 Στερεά Ελλάς 0,20 0,01 0,11 Ιόνια Νησιά 0,00 0,00 0,00 υτική Ελλάς 0,56 0,09 0,33 Πελοπόννησος 0,26 0,02 0,14 Αττική 1,00 0,21 0,61 Βόρειο Αιγαίο 0,25 0,09 0,17 Νότιο Αιγαίο 0,29 0,02 0,16 Κρήτη 0,31 0,03 0,17 EUROPEAN INNOVATION SCOREBOARD 2003 Ανταγωνιστικότητα και Agenda της Λισσαβόνας Η χώρα παρουσιάζει χαµηλές τιµές σε όλους τους στοχοδείκτες της Agenda της Λισσαβόνας και βρίσκεται στην 22 η θέση στη συνολική κατάταξη. Η κατάταξη δεν αντιστοιχεί στο αναπτυξιακό της επίπεδο: η Ελλάδα στην πρόσφατη περίοδο σηµείωνε ρυθµό αύξησης ΑΕΠ συχνά τριπλάσιο ως προς το µέσο όρο της Ευρωζώνης (ΕΕ-12). Η Ιρλανδία επίσης, αν και διετήρησε επί δεκαπενταετία τον υψηλότερο ρυθµό αύξησης στην ΕΕ-15, κατατάσσεται 11η ως προς τη Στρατηγική της Λισσαβόνας 34. Σηµασία έχει η γενική εικόνα που αναδύεται για τη χώρα αυτή της σχετικής καθυστέρησης ως προς τους εταίρους της. Η χώρα καλείται να καταβάλει εξαιρετική προσπάθεια για κάλυψη της διαφοράς σε ένα µεγάλο αριθµό πεδίων, να συµβάλει στην επίτευξη κοινών ευρωπαϊκών στόχων και να συγκλίνει προς τις κοινές ευρωπαϊκές κατευθύνσεις, εντοπίζοντας και αξιοποιώντας εκείνες τις προοπτικές και "φωλεές" που θα της παράσχουν ανταγωνιστικά πλεονεκτήµατα, πρώτα απ όλα στο εσωτερικό του ευρωπαϊκού οικονοµικού χώρου. 33 Περιφερειακός Εθνικός Συνοπτικός είκτης Καινοτοµίας (ΠΕΣ Κ - RNSII): η σχετική κλίµακα µίας Περιφέρειας ως προς αυτήν µε την καλύτερη επίδοση της χώρας, µε στάθµιση 13 συντελεστών καινοτοµίας. Περιφερειακός Συνοπτικός είκτης Καινοτοµίας (ΠΣ Κ - RSII): η σχετική κλίµακα ως προς την Περιφέρεια µε την καλύτερη επίδοση της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ). Φανερός Περιφερειακός Συνοπτικός είκτης Καινοτοµίας (ΦΠΣ Κ - RRSII): ο µέσος όρος των δεικτών ΠΕΣ Κ και ΠΣ Κ. 34 Λεπτοµερής ανάλυση στο: ΥΠΑΝ, BCS - REMACO, 2005, Έκθεση Πρώτου Απολογισµού του Ε.Π. Ανταγωνιστικότητα , σελ Ιούλιος

19 ΠΙΝΑΚΑΣ 11: ΕΠΙΤΕΥΞΗ ΣΤΟΧΩΝ ΛΙΣΣΑΒΟΝΑΣ Συνολική Θέση αύξηση ΑΕΠ σε ΕΕ-25 αύξηση ΑΕΠ σε ΕΕ-12 Κοινωνία Πληροφορίας Καινοτοµία, Ε&Α Απελευθέρωση Αγορών επιµέρους στοχοδείκτες ίκτυα Επιχειρήσεων Χρηµατοοικονοµικές Υπηρεσίες Επχειρηµατικό περιβάλλον Περικλείουσα κοινωνία Αειφορεία Φινλανδία ανία Σουηδία Ην. Βασίλειο Ολλανδία Γερµανία Λουξεµβούργο Γαλλία Αυστρία Βέλγιο Ιρλανδία Εσθονία Ισπανία Ιταλία Σλοβενία Λετονία Πορτογαλία Τσεχία Ουγγαρία Λιθουανία ΕΛΛΑ Α Σλοβακία Πολωνία (WEF, 2004) Το Ευρωπαϊκό Συµβούλιο τον εκέµβριο του 2005 αποφάσισε να δώσει έµφαση στην Αgenda της Λισσαβόνας µέσω της συγκέντρωσης των πόρων της Συνοχής σε επενδύσεις που συµβάλλουν στην επίτευξη των στόχων της Αgenda, και στην κατεύθυνση αυτή αποφασίστηκε ότι 75% των δαπανών για το στόχο «Περιφερειακή ανταγωνιστικότητα και απασχόληση» και 60% των πόρων του Στόχου "Σύγκλιση" πρέπει να διατεθεί για προώθηση των προτεραιοτήτων της Λισσαβόνας. Κατ' αυτόν τον τρόπο αφενός εξασφαλίζεται η χρηµατοδότηση της Αgenda η οποία δεν διαθέτει ίδιο χρηµατοδοτικό µέσο, αφετέρου επιδιώκεται η στενή σύνδεση της πολιτικής της συνοχής µε µια πολιτική ανάπτυξης και απασχόλησης. Κατ αυτόν τον τρόπο, τα εργαλεία προγραµµατισµού της Συνοχής τίθενται Ιούλιος

20 εντός του πλαισίου των Ολοκληρωµένων Κατευθυντηρίων Γραµµών για Ανάπτυξη και Απασχόληση και των Εθνικών Προγραµµάτων Μεταρρυθµίσεων 35, Οικονοµικοί δείκτες Λισσαβόνας Επίδοση περιφερειών >3 Υψηλή απόδοση 1 ως ως -3 < -3 χαµηλή απόδοση Συνολική εκτίµηση βάση 7 δεικτών (έτος 2000): κ.κ.αεπ (ΜΑ ) Παραγωγικότητα εργασίας Ποσοστό απασχόλησης (ηλικίες 16-64) Ποσοστό απασχόλησης (ηλικίες 55-64) απάνες σε Ε&Τ ως ποσοστό του ΑΕΠ Ενδοπεριφερειακές αποκλίσεις του ρυθµού ανεργίας Μακροχρόνιοι άνεργοι ως ποσοστό επί του συνόλου της εργατικής δύναµης Η τρόπον τινά υπαγωγή της πολιτικής της Συνοχής στην Αgenda της Λισσαβόνας δρα θετικά ως προς την προώθηση των στόχων για την ανταγωνιστικότητα, αναµένεται όµως να έχει και αµφισβητήσιµες συνέπειες σε ό,τι αφορά την περιφερειακή διάσταση. Ενώ καταγράφεται εκτεταµένη συµβατότητα γενικών στόχων µεταξύ της Αgenda και των ιαρθρωτικών Ταµείων (ανάπτυξη, απασχόληση, περιβαλλοντική διατηρησιµότητα) και έχει εντοπιστεί ένας υψηλός βαθµός συµπληρωµατικότητας µεταξύ των θεµατικών πεδίων της και των πεδίων επένδυσης των ιαρθρωτικών Ταµείων (επενδύσεις σε ΤΠΕ, Έρευνα και Τεχνολογική Ανάπτυξη, ανθρώπινο κεφάλαιο, επιχειρηµατική ανάπτυξη, κοινωνική ένταξη, προστασία 35 Αν και έχουν διατυπωθεί συγκεκριµένοι προβληµατισµοί για την αποτελεσµατικότητα και εφικτότητα της. Π.χ. ως προς το εάν συνιστά Στρατηγική ή άσκηση benchmarking, αν στηρίζεται σε εκτεταµένη ανάλυση των προβληµάτων της ευρωπαϊκής οικονοµίας, αν συνάδει µε συγκεκριµένο θεωρητικό υπόδειγµα (trade ή growth theory), ή περί του κατά πόσο συγκροτεί µείγµα πολιτικής (policy mix) κατάλληλο για κάθε χώρα - µέλος. Βλ. σχετική διερεύνηση στο: W. Kohler, The "Lisbon Goal" of the EU: Rhetoric or Substance, Eberhard Karls University Tubingen, Journal of Industry, Competition and Trade, Επίσης, µε βάση τις κατά χώρα τιµές, η πρόοδος στην Κοινωνία της Πληροφορίας φαίνεται να είναι καθοριστικός παράγοντας σε Φινλανδία, Σουηδία, Ολλανδία αλλά λιγότερο σε Ην. Βασίλειο και Γαλλία, η πρόοδος στην καινοτοµία συµβαδίζει µε τη συνολική υψηλή θέση Φινλανδίας, Σουηδίας, Γερµανίας όχι όµως ανίας, Ην. Βασιλείου και Ολλανδίας, η απελευθέρωση των αγορών φαίνεται να λειτούργησε ευνοϊκά σε Φινλανδία, ανία, Ην. Βασίλειο, αλλά η καθυστέρηση στην απελευθέρωση δεν φαίνεται να επηρέασε αρνητικά τις Σουηδία, Γερµανία, Ολλανδία, κ.ο.κ. Ιούλιος

Κυρίες και Κύριοι, Σήµερα η ανταγωνιστικότητα δεν είναι πλέον θέµα κόστους, αλλά θέµα ποιότητας και υψηλής προστιθέµενης αξίας.

Κυρίες και Κύριοι, Σήµερα η ανταγωνιστικότητα δεν είναι πλέον θέµα κόστους, αλλά θέµα ποιότητας και υψηλής προστιθέµενης αξίας. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΥΠΟΥΡΓΟΣ Κυρίες και Κύριοι, Με ιδιαίτερη χαρά απευθύνοµαι σε ένα τόσο εκλεκτό ακροατήριο και θέλω να συγχαρώ τους διοργανωτές για την πρωτοβουλία τους. Είναι πράγµατι

Διαβάστε περισσότερα

ΙΔΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΣΤΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ

ΙΔΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΣΤΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH Τσάμη Καρατάσου, 7 42 Αθήνα, Tηλ.: 20 92 200-0, Fax: 20 92 33 977, www.iobe.gr Tsami Karatassou, 7 42 Athens, Greece, Tel.: +30 20-92 200-0, Fax: +3020-9233

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΑΝΑΦΟΡΑΣ 2007-2013

ΕΘΝΙΚΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΑΝΑΦΟΡΑΣ 2007-2013 ΕΘΝΙΚΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΑΝΑΦΟΡΑΣ 2007-2013 2013 Η Στρατηγική για την 4 η Προγραµµατική Περίοδο Ιωάννης Φίρµπας Προϊστάµενος Ειδικής Υπηρεσίας Στρατηγικής, Σχεδιασµού και Αξιολόγησης Αναπτυξιακών Προγραµµάτων

Διαβάστε περισσότερα

Προγραµµατική Περίοδος 2007 2013

Προγραµµατική Περίοδος 2007 2013 Προγραµµατική Περίοδος 2007 2013 Επιχειρησιακό Πρόγραµµα Τίτλος: ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Κωδικός Ε.Π.: 3 CCI: 2007GR161PO001 Αθήνα, εκέµβριος 2006 ΣΧΕ ΙΟ (DRAFT) 1 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο κατά τη Νέα Προγραμματική Περίοδο (2014-2020) Βασικά σημεία και διερευνητικές προσεγγίσεις

Το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο κατά τη Νέα Προγραμματική Περίοδο (2014-2020) Βασικά σημεία και διερευνητικές προσεγγίσεις Το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο κατά τη Νέα Προγραμματική Περίοδο (2014-2020) Βασικά σημεία και διερευνητικές προσεγγίσεις Εμμανουέλα Κουρούση Μονάδα Β Ειδική Υπηρεσία Συντονισμού και Παρακολούθησης Δράσεων

Διαβάστε περισσότερα

Η ελληνική παραγωγή υστερεί σε καινοτοµικότητα. Η ελληνική κατανάλωση καθυστερεί στην απορρόφηση καινοτοµιών.

Η ελληνική παραγωγή υστερεί σε καινοτοµικότητα. Η ελληνική κατανάλωση καθυστερεί στην απορρόφηση καινοτοµιών. Έρευνα και Ανάλυση Παρατηρητήριο Ανταγωνιστικότητας Τεύχος 18 Μάρτιος 2004 ελτίο Ανταγωνιστικότητας Η ελληνική παραγωγή υστερεί σε καινοτοµικότητα. Η ελληνική κατανάλωση καθυστερεί στην απορρόφηση καινοτοµιών.

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΧΟΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΕΣΠΑ 2014-2020

ΣΤΟΧΟΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΕΣΠΑ 2014-2020 ΣΤΟΧΟΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΕΣΠΑ 2014-2020 - Με την παρούσα εγκύκλιο γίνεται αποτύπωση της προόδου των διαπραγµατεύσεων για τη διαµόρφωση του Κανονιστικού πλαισίου της νέας περιόδου, καθώς και των σηµαντικών

Διαβάστε περισσότερα

με θέμα: Οικονομική κρίση και κρίση απασχόλησης στον τομέα των κατασκευών

με θέμα: Οικονομική κρίση και κρίση απασχόλησης στον τομέα των κατασκευών Ιπ/βπ/140410 ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑΝΝΗ ΠΑΝΑΓΟΠΟΥΛΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΓΕΕ ΣΗΝ ΗΜΕΡΙΔΑ ΣΟΤ ΣΕΕ με θέμα: Οικονομική κρίση και κρίση απασχόλησης στον τομέα των κατασκευών Αθήνα, 16 ΑΠΡΙΛΙΟΤ 2010 2 Κυρίες και Κύριοι, Υίλες και

Διαβάστε περισσότερα

sep4u.gr Δείκτες εκροών στην εκπαίδευση

sep4u.gr Δείκτες εκροών στην εκπαίδευση 3.2 Δείκτες εκροών στην εκπαίδευση Στην ενότητα αυτή θα αναφερθούμε συνολικά στα παραγόμενα αποτελέσματα (εκροές) μέσα από την επεξεργασία συγκεκριμένων δεικτών εκροών. Οι δείκτες διακρίνονται σε τρεις

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑ «ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ»

ΒΑΣΙΚΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑ «ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ» ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ, ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΒΑΣΙΚΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑ «ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Οι αυξανόµενες οικονοµικές σχέσεις µε τη ΝΑ Ευρώπη τροφοδοτούν την ανάπτυξη της ελληνικής οικονοµίας

Οι αυξανόµενες οικονοµικές σχέσεις µε τη ΝΑ Ευρώπη τροφοδοτούν την ανάπτυξη της ελληνικής οικονοµίας ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ (008) ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Οι αυξανόµενες οικονοµικές σχέσεις µε τη ΝΑ Ευρώπη τροφοδοτούν την ανάπτυξη της ελληνικής οικονοµίας 12 10 8 6 4 2 0-2 % 1999 Η δυναµική ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

Εξειδίκευση Αξόνων Στρατηγικής 2014-2020.

Εξειδίκευση Αξόνων Στρατηγικής 2014-2020. Εξειδίκευση Αξόνων Στρατηγικής 2014-2020. Γεώργιος Γιαννούσης Γ.Γ. Δημοσίων Επενδύσεων - ΕΣΠΑ Κατευθύνσεις Εθνικής Αναπτυξιακής Στρατηγικής Αναπτυξιακό όραμα: «Η συμβολή στην αναγέννηση της ελληνικής οικονομίας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ της. Σύστασης για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ της. Σύστασης για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 2.3.2015 COM(2015) 99 final ANNEX 1 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ της Σύστασης για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ σχετικά με τους γενικούς προσανατολισμούς των οικονομικών πολιτικών των κρατών μελών

Διαβάστε περισσότερα

Προγραμματική Περίοδος 2007 2013

Προγραμματική Περίοδος 2007 2013 Προγραμματική Περίοδος 2007 2013 Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Τίτλος: ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Κωδικός Ε.Π.: 3 CCI: 2007GR161PO001 ΕΠΙΣΗΜΗ ΥΠΟΒΟΛΗ Αθήνα, Ιούλιος 2007 0 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ...6

Διαβάστε περισσότερα

Πίνακας αποτελεσμάτων της Ένωσης για την Καινοτομία το 2015. Σύνοψη Γλωσσική έκδοση ΕL

Πίνακας αποτελεσμάτων της Ένωσης για την Καινοτομία το 2015. Σύνοψη Γλωσσική έκδοση ΕL Πίνακας αποτελεσμάτων της Ένωσης για την Καινοτομία το 2015. Σύνοψη Γλωσσική έκδοση ΕL Εσωτερική Αγορά, Βιομηχανία, Επιχειρηματικότη τα και ΜΜΕ ΣΥΝΟΨΗ Πίνακας επιδόσεων της Ένωσης για την Καινοτομία το

Διαβάστε περισσότερα

Από τις εξαγωγές στην Εξωστρέφεια: Θέσεις και Προτάσεις Σάκης Παπακωνσταντίνου Γενικός ιευθυντής Σύνδεσµος Εξαγωγέων Βορείου Ελλάδος Θεσσαλονίκη, 6.10.2006 Αποστολή ΣΕΒΕ Υποστήριξη της διεθνούς επιχειρηµατικότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΠ ΑΝ. ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΘΡΑΚΗΣ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ

ΠΕΠ ΑΝ. ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΘΡΑΚΗΣ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑ ΑΣ ΤΜΗΜΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΠΕΠ ΑΝ. ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΘΡΑΚΗΣ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Νίκος Μποµπόλιας Πληθυσµός: ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΕΙΚΟΝΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ Α.Μ.Θ.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΣΠΑ 2014-2020 Ο νέος στρατηγικός σχεδιασμός. Εξειδίκευση Αξόνων Στρατηγικής Περιβάλλον - Αειφόρος Ανάπτυξη

ΕΣΠΑ 2014-2020 Ο νέος στρατηγικός σχεδιασμός. Εξειδίκευση Αξόνων Στρατηγικής Περιβάλλον - Αειφόρος Ανάπτυξη ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΕΣΠΑ ΕΣΠΑ 2014-2020 Ο νέος στρατηγικός σχεδιασμός Εξειδίκευση Αξόνων Στρατηγικής Περιβάλλον - Αειφόρος Ανάπτυξη ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ, ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Δ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ

Δ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ Δ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ Θέμα: Εύθραυστη η κατάσταση της ελληνικής οικονομίας σύμφωνα με τη διεθνή κατάταξη ανταγωνιστικότητας του IMD Από τη μελέτη της κατάταξης της χώρας μας στην Παγκόσμια Επετηρίδα Ανταγωνιστικότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗ ΓΙΑ ΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ, ΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΩΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟ

ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗ ΓΙΑ ΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ, ΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΩΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟ ΑΘΗΝΑ 1-8-2007 ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΥΠΟΥ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ κ. ΓΙΩΡΓΟΥ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗ ΓΙΑ ΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ, ΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΩΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΣΠΑ 2014-2020 Εξειδίκευση Αξόνων Στρατηγικής. ρ Μαρία Κωστοπούλου

ΕΣΠΑ 2014-2020 Εξειδίκευση Αξόνων Στρατηγικής. ρ Μαρία Κωστοπούλου ΕΣΠΑ 2014-2020 Εξειδίκευση Αξόνων Στρατηγικής ρ Μαρία Κωστοπούλου Προϊσταμένη Μονάδας Α Στρατηγικής και παρακολούθησης πολιτικών Ειδική Υπηρεσία Στρατηγικής, Σχεδιασμού και Αξιολόγησης Αναπτυξιακών Προγραμμάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΕΡΕΥΝΑ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΣΤΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΕΡΕΥΝΑ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΣΤΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ ΙΔΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH Τσάμη Καρατάση 11, 117 42 Αθήνα, Tηλ.:210 92 11 200-10, Fax:210 92 33 977 11 Tsami Karatassi, 117 42 Athens, Greece,

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Δεύτερες εκτιμήσεις για την εξέλιξη του Ακαθάριστου

ΘΕΜΑ: Δεύτερες εκτιμήσεις για την εξέλιξη του Ακαθάριστου ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟΥ & ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΕΤΡΑΚΗ 16 Τ.Κ. 105 63 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ: 210.32.59.197 FAX: 210.32.59.229 ΘΕΜΑ: Δεύτερες εκτιμήσεις για την εξέλιξη του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος (ΑΕΠ), κατά τη διάρκεια του

Διαβάστε περισσότερα

Η ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας

Η ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας Η ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας Στοιχεία της Επετηρίδας για την Παγκόσμια Ανταγωνιστικότητα του International Institute for Management Development - IMD World Competitiveness Yearbook 2015

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΤΗΤΑ Α: ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ ΣΗΜΑΝΤΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ- ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΟΡΩΝ

ΕΝΟΤΗΤΑ Α: ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ ΣΗΜΑΝΤΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ- ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΟΡΩΝ ΕΝΟΤΗΤΑ Α: ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ ΣΗΜΑΝΤΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ- ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΟΡΩΝ Από τις µεταβολές των γενικών όρων που είναι σηµαντικοί για την εκτέλεση του ΚΠΣ 2000-2006, κατά το έτος 2003 αλλά και τα σχετικά ευρήµατα

Διαβάστε περισσότερα

Η σημασία της καινοτομίας για μικρές επιχειρήσεις. Αθήνα, Μάιος 2015

Η σημασία της καινοτομίας για μικρές επιχειρήσεις. Αθήνα, Μάιος 2015 Η σημασία της καινοτομίας για μικρές επιχειρήσεις Αθήνα, Μάιος 2015 ΜΜΕ Σύνολο επιχειρήσεων (2011): 728.282 κατά μέσο όρο μικρότερες απ ότι απ ότι σε μεγάλες χώρες Μέγεθος εταιρειών μικρό: Ελλάδα / ΕΕ

Διαβάστε περισσότερα

Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012

Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012 Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012 Ιστορική κρίση της αγοράς εργασίας ύψος της ανεργίας χωρίς ιστορικό προηγούμενο (22.6%) πολύ

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη McKinsey Η Ελλάδα 10 Χρόνια Μπροστά Προσδιορίζοντας το νέο Μοντέλο Ανάπτυξης της Ελλάδας. Μάρκος Ολλανδέζος Επιστημονικός Δ/ντης ΠΕΦ

Μελέτη McKinsey Η Ελλάδα 10 Χρόνια Μπροστά Προσδιορίζοντας το νέο Μοντέλο Ανάπτυξης της Ελλάδας. Μάρκος Ολλανδέζος Επιστημονικός Δ/ντης ΠΕΦ Μελέτη McKinsey Η Ελλάδα 10 Χρόνια Μπροστά Προσδιορίζοντας το νέο Μοντέλο Ανάπτυξης της Ελλάδας Μάρκος Ολλανδέζος Επιστημονικός Δ/ντης ΠΕΦ Ταυτότητα της μελέτης Στοιχεία της μελέτης Γραφείο της McKinsey

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ

Η ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Η ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Γκλαβέρη Αναστασία Μάιος 2006 Σκοπός n Σκοπός μας στην παρούσα διπλωματική εργασία είναι να διερευνήσουμε θέματα που σχετίζονται με την ανταγωνιστικότητα στην Ελλάδα. n

Διαβάστε περισσότερα

Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012

Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012 ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ & ΘΡΑΚΗΣ Ενδιάμεση Διαχειριστική Αρχή Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012 Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Μακεδονία Θράκη»

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη McKinsey Η Ελλάδα 10 Χρόνια Μπροστά. Επιστημονικός Δ/ντης ΠΕΦ

Μελέτη McKinsey Η Ελλάδα 10 Χρόνια Μπροστά. Επιστημονικός Δ/ντης ΠΕΦ Μελέτη McKinsey Η Ελλάδα 10 Χρόνια Μπροστά Προσδιορίζοντας το νέο Μοντέλο Ανάπτυξης της Ελλάδας Μάρκος Ολλανδέζος Επιστημονικός Δ/ντης ΠΕΦ Ταυτότητα της μελέτης Στοιχεία τηςμελέτης Γραφείο της McKinsey

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ 2014-2020 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΒΟΡΕΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ

ΝΕΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ 2014-2020 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΒΟΡΕΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ ΝΕΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ 2014-2020 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΒΟΡΕΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ Παρουσίαση της Ενδιάμεσης Διαχειριστικής Αρχής στη Συνεδρίαση της ΠΕΔ Βορείου Αιγαίου, Μυτιλήνη, 27 Φεβρουαρίου 2014 Σκέλος Αρχιτεκτονική

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση του κ. Ευθύμιου Ο. Βιδάλη Αντιπρόεδρο Δ.Σ. ΣΕΒ Πρόεδρο Συμβουλίου ΣΕΒ για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη

Παρουσίαση του κ. Ευθύμιου Ο. Βιδάλη Αντιπρόεδρο Δ.Σ. ΣΕΒ Πρόεδρο Συμβουλίου ΣΕΒ για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη Παρουσίαση του κ. Ευθύμιου Ο. Βιδάλη Αντιπρόεδρο Δ.Σ. ΣΕΒ Πρόεδρο Συμβουλίου ΣΕΒ για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη «Μεταρρυθμίσεις και Οικονομική Ανάπτυξη» 20 Μαρτίου 2014 Ευθύμιος Ο. Βιδάλης Αντιπρόεδρος Δ.Σ. ΣΕΒ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ 1 ης Συνάντησης ιαβούλευσης για την κατάρτιση του Εθνικού Στρατηγικού Σχεδίου Ανάπτυξης (Ε.Σ.Σ.Α.)

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ 1 ης Συνάντησης ιαβούλευσης για την κατάρτιση του Εθνικού Στρατηγικού Σχεδίου Ανάπτυξης (Ε.Σ.Σ.Α.) ιαχειριστική Αρχή ΚΠΣ 2000-2006 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ 1 ης Συνάντησης ιαβούλευσης για την κατάρτιση του Εθνικού Στρατηγικού Σχεδίου Ανάπτυξης (Ε.Σ.Σ.Α.) 2007-2013

Διαβάστε περισσότερα

ΕΣΠΑ Στρατηγική Προτεραιότητες - Αρχιτεκτονική. Ιωάννης Φίρμπας Γενικός Διευθυντής Εθνικής Αρχής Συντονισμού ΕΣΠΑ

ΕΣΠΑ Στρατηγική Προτεραιότητες - Αρχιτεκτονική. Ιωάννης Φίρμπας Γενικός Διευθυντής Εθνικής Αρχής Συντονισμού ΕΣΠΑ ΕΣΠΑ 2014-2020 Στρατηγική Προτεραιότητες - Αρχιτεκτονική Ιωάννης Φίρμπας Γενικός Διευθυντής Εθνικής Αρχής Συντονισμού ΕΣΠΑ Βασικές αλλαγές νέας περιόδου Ο Κανονισμός δημιουργεί ένα πολύ στενό πλαίσιο διαμόρφωσης

Διαβάστε περισσότερα

Πίνακας 4.1 : Eργασιακά χαρακτηριστικά Εργατικό δυναµικό (άτοµα)

Πίνακας 4.1 : Eργασιακά χαρακτηριστικά Εργατικό δυναµικό (άτοµα) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 : ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ 4.1 Απασχόληση σε επίπεδο Περιφέρειας ΑΜΘ Το συνολικό εργατικό δυναµικό της Περιφέρειας Α.Μ.Θ. το 1991 ανέρχεται σε 217.828 άτοµα εκ των οποίων 17.111 είναι άνεργοι, ποσοστό 7,85%

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΊΑ

ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΊΑ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΊΑ Το εθνικό σύστηµα Καινοτοµίας, Έρευνας και Τεχνολογίας Η επιτάχυνση της µετάβασης στην οικονοµία της γνώσης, στόχος που συνάδει µε την στρατηγική της Λισσαβόνας αλλά και τις επιταγές

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ

ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 4: «Αναβάθμιση των συστημάτων αρχικής επαγγελματικής κατάρτισης και επαγγελματικής εκπαίδευσης και σύνδεση της εκπαίδευσης με την αγορά εργασίας στις 8 Περιφέρειες Σύγκλισης» Στρατηγική

Διαβάστε περισσότερα

Έγκριση του νέου ΕΣΠΑ για την περίοδο 2014-2020 από την Ε.Ε

Έγκριση του νέου ΕΣΠΑ για την περίοδο 2014-2020 από την Ε.Ε Έγκριση του νέου ΕΣΠΑ για την περίοδο 2014-2020 από την Ε.Ε ΕΣΠΑ 2014-2020 Το 3 ο πρόγραμμα μεταξύ των 28 που εγκρίνεται από την Κομισιόν Ταχεία υποβολή και έγκριση των επιμέρους Επιχειρησιακών Προγραμμάτων

Διαβάστε περισσότερα

στις επενδύσεις των επιχειρήσεων. Από την άλλη πλευρά, η τελική εκτίµηση για τη µεταβολή της επενδυτικής δαπάνης το περασµένο έτος είναι σηµαντικά ηπι

στις επενδύσεις των επιχειρήσεων. Από την άλλη πλευρά, η τελική εκτίµηση για τη µεταβολή της επενδυτικής δαπάνης το περασµένο έτος είναι σηµαντικά ηπι Ι ΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH Τσάµη Καρατάση 11, 117 42 Αθήνα, Tηλ.:210 92 11 200-10, Fax:210 92 33 977 11 Tsami Karatassi, 117 42 Athens, Greece,

Διαβάστε περισσότερα

Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ ΑΦΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΙΑΝΥΚΤΕΡΕΥΣΕΙΣ ΣΤΑ ΚΑΤΑΛΥΜΑΤΑ ΞΕΝΟ ΟΧΕΙΑΚΟΥ ΤΥΠΟΥ ΚΑΙ ΚΑΜΠΙΝΓΚ: ΕΤΟΥΣ 2013 ( ΟΡΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ)

Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ ΑΦΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΙΑΝΥΚΤΕΡΕΥΣΕΙΣ ΣΤΑ ΚΑΤΑΛΥΜΑΤΑ ΞΕΝΟ ΟΧΕΙΑΚΟΥ ΤΥΠΟΥ ΚΑΙ ΚΑΜΠΙΝΓΚ: ΕΤΟΥΣ 2013 ( ΟΡΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ Πειραιάς, 31 Οκτωβρίου 2014 ΑΦΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΙΑΝΥΚΤΕΡΕΥΣΕΙΣ ΣΤΑ ΚΑΤΑΛΥΜΑΤΑ ΞΕΝΟ ΟΧΕΙΑΚΟΥ ΤΥΠΟΥ ΚΑΙ ΚΑΜΠΙΝΓΚ: ΕΤΟΥΣ ( ΟΡΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ) Από τα

Διαβάστε περισσότερα

Ηµερίδα του ΚΕΠΕΑ της ΓΣΕΕ µε θέµα: «Πολιτικές ενίσχυσης της Απασχόλησης»

Ηµερίδα του ΚΕΠΕΑ της ΓΣΕΕ µε θέµα: «Πολιτικές ενίσχυσης της Απασχόλησης» Ηµερίδα του ΚΕΠΕΑ της ΓΣΕΕ µε θέµα: «Πολιτικές ενίσχυσης της Απασχόλησης» Ν. ΑΝΑΛΥΤΗΣ 27/3/2003 Κατά την έναρξη του 21 ου αιώνα, από τις κυριότερες προκλήσεις που απασχολούν την Ευρώπη και φυσικά και τη

Διαβάστε περισσότερα

Τηλ: ,

Τηλ: , Εθνική σχολή δημόσιας διοίκησης & τοπικής αυτοδιοίκησης Προτεινόμενο Θέμα : Γενικοί προσανατολισμοί των οικονομικών πολιτικών (2005-2008) Η Ευρωπαϊκή Ένωση οφείλει να συγκεντρώσει την προσοχή της στις

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα 2012-13: Ενδείξεις ανάκαμψης της μικρής επιχειρηματικότητας;»

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα 2012-13: Ενδείξεις ανάκαμψης της μικρής επιχειρηματικότητας;» ΙΔΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH Τσάμη Καρατάσου 11, 117 42 Αθήνα, Tηλ.: 210 92 11 200-10, Fax: 210 92 33 977, www.iobe.gr 11 Tsami Karatassou, 117

Διαβάστε περισσότερα

«Επιχειρηματικότητα και περιφερειακή ανάπτυξη μέσω έργων»

«Επιχειρηματικότητα και περιφερειακή ανάπτυξη μέσω έργων» ΗΜΕΡΙΔΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΡΓΩΝ ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΜΕ ΘΕΜΑ: «Επιχειρηματικότητα και περιφερειακή ανάπτυξη μέσω έργων» Χρήστος Γιακουβής Αντιπρόεδρος ΣΘΕΒ ΛΑΡΙΣΑ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ- ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ. m npcf ρπμμη ψβ tjw σ^πτυξπι

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ- ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ. m npcf ρπμμη ψβ tjw σ^πτυξπι ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ- ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ 2007-2013 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΕΣΠΑ 2007-2013 m npcf ρπμμη ψβ tjw σ^πτυξπι ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ : ΚΟΡΚΟΣ ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ^ ΠΡΟΙΣΤΑΜΕΝΟΣ Ε.Υ. ΕΝΔΙΑΜΕΣΗΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ενημερωτικό δελτίο 1 ΓΙΑΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ Η ΕΕ ΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ;

Ενημερωτικό δελτίο 1 ΓΙΑΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ Η ΕΕ ΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ; Ενημερωτικό δελτίο 1 ΓΙΑΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ Η ΕΕ ΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ; Από την έναρξη της παγκόσμιας οικονομικής και χρηματοπιστωτικής κρίσης, η ΕΕ βρίσκεται αντιμέτωπη με χαμηλά επίπεδα επενδύσεων. Απαιτούνται

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία «Economist» 11/05/2015. Κυρίες και Κύριοι,

Ομιλία «Economist» 11/05/2015. Κυρίες και Κύριοι, Ομιλία «Economist» 11/05/2015 Κυρίες και Κύριοι, Μετά από 6 χρόνια βαθιάς ύφεσης, το 2014, η Ελληνική οικονομία επέστρεψε σε θετικούς ρυθμούς, οι οποίοι μπορούν να ενισχυθούν. Παράλληλα, διαφαίνονται προοπτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΘΡΑΚΗΣ. Ιδέες από το Αναπτυξιακό Συνέδριο

ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΘΡΑΚΗΣ. Ιδέες από το Αναπτυξιακό Συνέδριο ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΘΡΑΚΗΣ Ιδέες από το Αναπτυξιακό Συνέδριο εκέµβριος 2005 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Από τη διενέργεια του Αναπτυξιακού Συνεδρίου της Περιφέρειας, αλλά και από τις επιµέρους συσκέψεις για

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 10: «Ενίσχυση του ανθρώπινου κεφαλαίου για την προαγωγή της έρευνας και της καινοτομίας στις 8 Περιφέρειες Σύγκλισης»

ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 10: «Ενίσχυση του ανθρώπινου κεφαλαίου για την προαγωγή της έρευνας και της καινοτομίας στις 8 Περιφέρειες Σύγκλισης» ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 10: «Ενίσχυση του ανθρώπινου κεφαλαίου για την προαγωγή της έρευνας και της καινοτομίας στις 8 Περιφέρειες Σύγκλισης» Στρατηγική Η ανάπτυξη του ανθρώπινου κεφαλαίου μέσω α) της προώθησης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΤΗΝ ΠΡΕΤΟΡΙΑ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ (ΓΙΟΧΑΝΕΣΜΠΟΥΡΓΚ)

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΤΗΝ ΠΡΕΤΟΡΙΑ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ (ΓΙΟΧΑΝΕΣΜΠΟΥΡΓΚ) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΤΗΝ ΠΡΕΤΟΡΙΑ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ (ΓΙΟΧΑΝΕΣΜΠΟΥΡΓΚ) Fortune Kunene House, 261 Oxford Road, 2196 Illovo, Johannesburg Tel.: +2711 214 2300/2317

Διαβάστε περισσότερα

Δ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ

Δ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Πειραιάς, 26 Σεπτεμβρίου 2016 Δ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ ΑΦΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΔΙΑΝΥΚΤΕΡΕΥΣΕΙΣ ΣΤΑ ΚΑΤΑΛΥΜΑΤΑ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΟΥ ΤΥΠΟΥ ΚΑΙ ΚΑΜΠΙΝΓΚ: ΕΤΟΥΣ (ΟΡΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ) Από

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης για τη διαμόρφωση των κατευθύνσεων Αναπτυξιακής Στρατηγικής Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020

Πρόταση Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης για τη διαμόρφωση των κατευθύνσεων Αναπτυξιακής Στρατηγικής Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020 Πρόταση Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης για τη διαμόρφωση των κατευθύνσεων Αναπτυξιακής Στρατηγικής Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020 2020 Γεν. Διευθυντής Αναπτυξιακού Κώστας Καλούδης Αναπτυξιακού

Διαβάστε περισσότερα

Εταιρικό Σύμφωνο για το Πλαίσιο Ανάπτυξης (ΕΣΠΑ)

Εταιρικό Σύμφωνο για το Πλαίσιο Ανάπτυξης (ΕΣΠΑ) Εταιρικό Σύμφωνο για το Πλαίσιο Ανάπτυξης (ΕΣΠΑ) Νέα Προγραμματική Περίοδος 2014-2020 Νέο ΕΣΠΑ Τα Επιχειρησιακά Προγράμματα που υπεβλήθησαν είναι επτά τομεακά και δεκατρία περιφερειακά. Ο προϋπολογισμός

Διαβάστε περισσότερα

UNIVERSITY OF THE AEGEAN Research Unit

UNIVERSITY OF THE AEGEAN Research Unit ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ INTERREG IVC 2007-2013 Ανταλλαγή Τεχνογνωσίας & Μεταφορά Καλών Πρακτικών Δεύτερη Πρόσκληση ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Η τοπική αυτοδιοίκηση καθώς και οι αναπτυξιακοί φορείς σε τοπικό και περιφερειακό

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ EΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ EΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ EΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ Οι εµπειρογνώµονες του Ευρωσυστήµατος κατάρτισαν προβολές για τις µακροοικονοµικές εξελίξεις στη ζώνη του ευρώ, µε βάση

Διαβάστε περισσότερα

τουριστικής περιόδου σε σχέση µε τα αντίστοιχα στοιχεία προηγούµενων ετών.

τουριστικής περιόδου σε σχέση µε τα αντίστοιχα στοιχεία προηγούµενων ετών. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ τουριστικής περιόδου σε σχέση µε τα αντίστοιχα στοιχεία προηγούµενων ετών. Πειραιάς, 25 Σεπτεµβρίου 2015 ΑΦΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΙΑΝΥΚΤΕΡΕΥΣΕΙΣ ΣΤΑ ΚΑΤΑΛΥΜΑΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

Επιχειρησιακό Πρόγραμμα: «Εκπαίδευση και Δια βίου Μάθηση» Εκτενής Σύνοψη. Αθήνα

Επιχειρησιακό Πρόγραμμα: «Εκπαίδευση και Δια βίου Μάθηση» Εκτενής Σύνοψη. Αθήνα Επιχειρησιακό Πρόγραμμα: «Εκπαίδευση και Δια βίου Μάθηση» Εκτενής Σύνοψη Αθήνα Απρίλιος 2008 Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Εκπαίδευση και Δια βίου Μάθηση» Στις επόμενες σελίδες γίνεται μια πρώτη προσπάθεια

Διαβάστε περισσότερα

Περιφερειακό Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Ανατολικής Μακεδονίας-Θράκης ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΔΡΑΣΗΣ

Περιφερειακό Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Ανατολικής Μακεδονίας-Θράκης ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΔΡΑΣΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ - ΘΡΑΚΗΣ Ενδιάμεσος Φορέας Διαχείρισης Ταχ. Δ/νση : Ταχ. Κώδικας : Πληροφορίες: Τηλέφωνο : Fax : Email : ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ

ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΤΟ ΒΕΡΟΛΙΝΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ Jägerstr. 54-55, D-10117 Berlin Tel. 030-20626 333, Fax 030-2360 99 20 E-mail: ecocom-berlin@mfa.gr, wirtschaft@griechische-botschaft.de

Διαβάστε περισσότερα

ΑΦΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΙΑΝΥΚΤΕΡΕΥΣΕΙΣ ΣΤΑ ΚΑΤΑΛΥΜΑΤΑ ΞΕΝΟ ΟΧΕΙΑΚΟΥ ΤΥΠΟΥ ΚΑΙ ΚΑΜΠΙΝΓΚ: ΕΤΟΥΣ 2013 (προσωρινά στοιχεία)

ΑΦΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΙΑΝΥΚΤΕΡΕΥΣΕΙΣ ΣΤΑ ΚΑΤΑΛΥΜΑΤΑ ΞΕΝΟ ΟΧΕΙΑΚΟΥ ΤΥΠΟΥ ΚΑΙ ΚΑΜΠΙΝΓΚ: ΕΤΟΥΣ 2013 (προσωρινά στοιχεία) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ Πειραιάς, 30 Σεπτεµβρίου 2014 ΑΦΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΙΑΝΥΚΤΕΡΕΥΣΕΙΣ ΣΤΑ ΚΑΤΑΛΥΜΑΤΑ ΞΕΝΟ ΟΧΕΙΑΚΟΥ ΤΥΠΟΥ ΚΑΙ ΚΑΜΠΙΝΓΚ: ΕΤΟΥΣ (προσωρινά στοιχεία) Από

Διαβάστε περισσότερα

1 η Συνεδρίαση Επιτροπής Παρακολούθησης

1 η Συνεδρίαση Επιτροπής Παρακολούθησης Regional 2014-2020 1 η Συνεδρίαση Επιτροπής Παρακολούθησης Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας 2014-2020 Χαράλαμπος Κιουρτσίδης Προϊστάμενος ΕΥΔ ΕΠ/ΠΔΜ Τρίτη, 23 Ιουνίου 2015 Regional

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Εκτίμηση του εμπορικού ισοζυγίου των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (27), με χώρες εκτός αυτής, για τον μήνα Ιούλιο 2012 - Πηγή Eurostat -

ΘΕΜΑ: Εκτίμηση του εμπορικού ισοζυγίου των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (27), με χώρες εκτός αυτής, για τον μήνα Ιούλιο 2012 - Πηγή Eurostat - ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟΥ & ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΕΤΡΑΚΗ 16 Τ.Κ. 105 63 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ: 210.32.59.198 FAX: 210.32.59.229 ΘΕΜΑ: Εκτίμηση του εμπορικού ισοζυγίου των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (27), με χώρες εκτός αυτής, για

Διαβάστε περισσότερα

Ετήσια Επισκόπηση της Ανάπτυξης 2015: νέα ώθηση στην απασχόληση, την ανάπτυξη και τις επενδύσεις

Ετήσια Επισκόπηση της Ανάπτυξης 2015: νέα ώθηση στην απασχόληση, την ανάπτυξη και τις επενδύσεις Σύνδεσμος Βιομηχανιών Θεσσαλίας & Κεντρικής Ελλάδος ΓΙΑ ΕΙΔΗΣΕΟΓΡΑΦΙΚΗ ΚΑΛΥΨΗ Παράκληση να δημοσιευθεί Ημερομηνία: 2/12/2014 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Ο Σύνδεσμος Βιομηχανιών Θεσσαλίας και Κεντρικής Ελλάδος (Σ.Β.Θ.Κ.Ε.),

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟ ΤΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΤΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟ 2014 2020

ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟ ΤΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΤΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟ 2014 2020 ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟ ΤΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΤΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΑΤΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΔΗΜΟΥΣ 1 1. ΓΕΝΙΚΑ ΚΑΙ ΕΙΔΙΚΑ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ 1.1 Αναφερθείτε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Καταθέσαµε σήµερα το πρωί το Σχέδιο Νόµου για τις Συµπράξεις ηµοσίου και Ιδιωτικού Τοµέα.

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Καταθέσαµε σήµερα το πρωί το Σχέδιο Νόµου για τις Συµπράξεις ηµοσίου και Ιδιωτικού Τοµέα. ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ ΚΑΙ ΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ Πέµπτη 4 Αυγούστου 2005 ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Με αφορµή την κατάθεση σήµερα στη Βουλή του Σχεδίου Νόµου για τις Συµπράξεις ηµοσίου και Ιδιωτικού

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΧΡΗΣΤΟΥ ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ Ο.Κ.Ε. ΑΘΗΝΑ 25 ΙΟΥΝΙΟΥ 2009 «Ο

ΟΜΙΛΙΑ ΧΡΗΣΤΟΥ ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ Ο.Κ.Ε. ΑΘΗΝΑ 25 ΙΟΥΝΙΟΥ 2009 «Ο ΟΜΙΛΙΑ ΧΡΗΣΤΟΥ ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ Ο.Κ.Ε. ΑΘΗΝΑ 25 ΙΟΥΝΙΟΥ 2009 «Ο ρόλος του χρηματοπιστωτικού συστήματος για την έξοδο από την κρίση και η συμβολή του για μακροχρόνια οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη»

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 2010-2011 Η «μικρή» επιχειρηματικότητα σε περίοδο κρίσης

Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 2010-2011 Η «μικρή» επιχειρηματικότητα σε περίοδο κρίσης Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 2010-2011 Η «μικρή» επιχειρηματικότητα σε περίοδο κρίσης Σταύρος Ιωαννίδης Στελίνα Χατζηχρήστου 26 Ιανουαρίου 2012 Παγκόσμιο Παρατηρητήριο Επιχειρηματικότητας GEM Παρατηρητήριο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΚΡΗΤΗΣ 2014-2020

ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΚΡΗΤΗΣ 2014-2020 1 ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΚΡΗΤΗΣ 2014-2020 Μαρία Κασωτάκη Προϊσταμένη ΕΔΑ Περιφέρειας Κρήτης ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2013 ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΗ, ΑΠΟ ΤΑ ΔΙΑΡΘΡΩΤΙΚΑ ΤΑΜΕΙΑ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η δυναμική στο Εμπορικό Ισοζύγιο κατά την κρίση και οι συνθήκες για ένα εξωστρεφές αναπτυξιακό πρότυπο

Η δυναμική στο Εμπορικό Ισοζύγιο κατά την κρίση και οι συνθήκες για ένα εξωστρεφές αναπτυξιακό πρότυπο Η δυναμική στο Εμπορικό Ισοζύγιο κατά την κρίση και οι συνθήκες για ένα εξωστρεφές αναπτυξιακό πρότυπο 28.5.2014 Των Νικόλαου Βέττα, Καθηγητή Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών και Γενικού Διευθυντή Ιδρύματος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α Το διεθνές οικονομικό περιβάλλον κατά το 2010 και η Ελλάδα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α Το διεθνές οικονομικό περιβάλλον κατά το 2010 και η Ελλάδα Παραρτήματα ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α Το διεθνές οικονομικό περιβάλλον κατά το 2010 και η Ελλάδα Πίνακας Α1 ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΡΟΪΟΝ (ετήσια εκατοστιαία μεταβολή όγκου) Σταθμίσεις με ΑΕΠ 2010* 2005 2006 2007 2008 2009 2010

Διαβάστε περισσότερα

Χαρτογράφηση της εξαγωγικής δραστηριότητας της Ελλάδας ανά Περιφέρεια και Νοµό 2008-2012

Χαρτογράφηση της εξαγωγικής δραστηριότητας της Ελλάδας ανά Περιφέρεια και Νοµό 2008-2012 Χαρτογράφηση της εξαγωγικής δραστηριότητας της Ελλάδας ανά Περιφέρεια και Νοµό 2008-2012 Ινστιτούτο Εξαγωγικών Ερευνών και Σπουδών Σύνδεσµος Εξαγωγέων Βορείου Ελλάδος Θεσσαλονίκη, 23/05/13 Σκοπός της µελέτης:

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας του Δήμου Αθηναίων

Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας του Δήμου Αθηναίων Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας του Δήμου Αθηναίων Μελέτη Προσδιορισμού Αγορών Στόχων για την Προσέλκυση Επενδυτών Ποιο είναι το επενδυτικό προφίλ της πρωτεύουσας και ποια τα στρατηγικά της πλεονεκτήματα

Διαβάστε περισσότερα

ΡΑΣΕΙΣ ΜΜΕ ΣΤΑ ΠΕΠ ΜΕ ΦΟΡΕΙΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΤΙΣ ΤΡΑΠΕΖΕΣ

ΡΑΣΕΙΣ ΜΜΕ ΣΤΑ ΠΕΠ ΜΕ ΦΟΡΕΙΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΤΙΣ ΤΡΑΠΕΖΕΣ ΡΑΣΕΙΣ ΜΜΕ ΣΤΑ ΠΕΠ ΜΕ ΦΟΡΕΙΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΤΙΣ ΤΡΑΠΕΖΕΣ Σε περιφερειακό επίπεδο, αποτελεί κρίσιµης σηµασίας ζήτηµα η στήριξη, µε τη µορφή της άµεσης κεφαλαιουχικής ενίσχυσης, των µικροµεσαίων επιχειρήσεων.

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ

ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΕΠ 2000-2006 ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ 2000 2006 NOΕΜΒΡΙΟΣ 2006 2 ΑΞΟΝΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Θέση ΣΕΒ: Ευρωπαϊκές προτεραιότητες της Ελληνικής Προεδρίας

Θέση ΣΕΒ: Ευρωπαϊκές προτεραιότητες της Ελληνικής Προεδρίας Θέση ΣΕΒ: Ευρωπαϊκές προτεραιότητες της Ελληνικής Προεδρίας Στόχος της Προεδρίας πρέπει να είναι η προώθηση µιας ενωµένης και παραγωγικής Ευρώπης ικανής να ανταποκριθεί στις προσδοκίες που έχουν απ αυτήν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α Το διεθνές οικονομικό περιβάλλον κατά το 2012 και η Ελλάδα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α Το διεθνές οικονομικό περιβάλλον κατά το 2012 και η Ελλάδα Παραρτήματα ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α Το διεθνές οικονομικό περιβάλλον κατά το 2012 και η Ελλάδα Πίνακας Α1 ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΡΟΪΟΝ (ετήσια εκατοστιαία μεταβολή όγκου) Σταθμίσεις με ΑΕΠ 2012* 2007 2008 2009 2010 2011 2012

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α Το διεθνές οικονομικό περιβάλλον κατά το 2011 και η Ελλάδα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α Το διεθνές οικονομικό περιβάλλον κατά το 2011 και η Ελλάδα Παραρτήματα ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α Το διεθνές οικονομικό περιβάλλον κατά το 2011 και η Ελλάδα Πίνακας Α1 ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΡΟΪΟΝ (ετήσια εκατοστιαία μεταβολή όγκου) Σταθμίσεις με ΑΕΠ 2011* 2006 2007 2008 2009 2010 2011

Διαβάστε περισσότερα

Clusters και Οικοσυστήματα Καινοτομίας ως Καθολικό Μοντέλο των Στρατηγικών RIS3 στην Ελλάδα

Clusters και Οικοσυστήματα Καινοτομίας ως Καθολικό Μοντέλο των Στρατηγικών RIS3 στην Ελλάδα Clusters και Οικοσυστήματα Καινοτομίας ως Καθολικό Μοντέλο των Στρατηγικών RIS3 στην Ελλάδα Νίκος Κομνηνός Ερευνητική Μονάδα URENIO, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκη Ημερίδα «Ο Ρόλος των Συνεργατικών

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΑ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΡΟΟΔΟΥ TOY ΠΕΠ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ 2000-2006

ΓΕΝΙΚΑ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΡΟΟΔΟΥ TOY ΠΕΠ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ 2000-2006 ΓΕΝΙΚΑ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΡΟΟΔΟΥ TOY ΠΕΠ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ 2000-2006 Διανύουμε το τελευταίο έτος εφαρμογής της Γ Προγραμματικής Περιόδου και κατ ακολουθία και αν δεν εδίδετο παράταση λόγω των καταστροφικών

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Εκτίμηση του εμπορικού ισοζυγίου των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (27), με χώρες εκτός αυτής, για τον μήνα Σεπτέμβριο 2012 - Πηγή Eurostat -

ΘΕΜΑ: Εκτίμηση του εμπορικού ισοζυγίου των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (27), με χώρες εκτός αυτής, για τον μήνα Σεπτέμβριο 2012 - Πηγή Eurostat - ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟΥ & ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΕΤΡΑΚΗ 16 Τ.Κ. 105 63 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ: 210.32.59.198 FAX: 210.32.59.229 ΘΕΜΑ: Εκτίμηση του εμπορικού ισοζυγίου των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (27), με χώρες εκτός αυτής, για

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΒΑΝΙΑ Οικονομία & Εξωτερικό Εμπόριο

ΑΛΒΑΝΙΑ Οικονομία & Εξωτερικό Εμπόριο ΑΛΒΑΝΙΑ Οικονομία & Εξωτερικό Εμπόριο Ιανουάριος Σεπτέμβριος 2008 Υπεύθυνος Έκδοσης: Χρήστος Φαρµάκης-Συµβουλος ΟΕΥ Α Επιµέλεια:Σπυρίδων Οικονόµου, Γραµµατέας ΟΕΥ Α - Sonila-Sofia Kisi Πρεσβεία της Ελλάδας

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΙΚΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ Μοχλός ανάπτυξης της αγροτικής επιχειρηματικότητας

ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΙΚΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ Μοχλός ανάπτυξης της αγροτικής επιχειρηματικότητας ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΙΚΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ Μοχλός ανάπτυξης της αγροτικής επιχειρηματικότητας Γεώργιος Αλετράς / ΕΥΔ ΠΑΑ-Μονάδα Α Λακωνία, 3 Μαρτίου 2013 ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΓΕΩΡΓΙΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α Το διεθνές οικονομικό περιβάλλον κατά το 2013 και η Ελλάδα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α Το διεθνές οικονομικό περιβάλλον κατά το 2013 και η Ελλάδα Παραρτήματα ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α Το διεθνές οικονομικό περιβάλλον κατά το 2013 και η Ελλάδα Πίνακας Α1 ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΡΟΪΟΝ (ετήσια εκατοστιαία μεταβολή όγκου) Σταθμίσεις με ΑΕΠ 2013* 2008 2009 2010 2011 2012 2013

Διαβάστε περισσότερα

«Κοινωνία σε κρίση, αυτοδιοίκηση σε δράση»

«Κοινωνία σε κρίση, αυτοδιοίκηση σε δράση» Συνέδριο «Κοινωνία σε κρίση, αυτοδιοίκηση σε δράση» Έκθεση ΠΟΛΙΣ, Θεσσαλονίκη 21-22 / 11/ 2013 «Κοινωνικές Δράσεις στη Νέα Προγραμματική Περίοδο» Αγγελική Ωραιοπούλου Προϊσταμένη ΕΔΑ Περιφέρειας Κεντρικής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΣΠΑ 2014-2020. Πρόγραμμα «Νεοφυής Επιχειρηματικότητα»

ΕΣΠΑ 2014-2020. Πρόγραμμα «Νεοφυής Επιχειρηματικότητα» ΕΣΠΑ 2014-2020 Πρόγραμμα «Νεοφυής Επιχειρηματικότητα» ΕΠΑνΕΚ Κεντρικός στρατηγικός στόχος του ΕΠΑνΕΚ είναι η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και της εξωστρέφειας των επιχειρήσεων, η μετάβαση στην ποιοτική

Διαβάστε περισσότερα

Νότια Ευρώπη. Οικονομική Κρίση: Αγροτικές/αστικές ανισότητες, περιφερειακή σύγκλιση, φτώχεια και κοινωνικός αποκλεισμός. Ελληνικά

Νότια Ευρώπη. Οικονομική Κρίση: Αγροτικές/αστικές ανισότητες, περιφερειακή σύγκλιση, φτώχεια και κοινωνικός αποκλεισμός. Ελληνικά Νότια Ευρώπη Οικονομική Κρίση: Αγροτικές/αστικές ανισότητες, περιφερειακή σύγκλιση, φτώχεια και κοινωνικός αποκλεισμός Η πρόσφατη οικονομική κρίση επηρέασε εκατομμύρια Ευρωπαίων πολιτών με πολλούς να χάνουν

Διαβάστε περισσότερα

Η Πρόκληση της Ανταγωνιστικότητας Η Εκθεση για την Παγκόσµια Ανταγωνιστικότητα,

Η Πρόκληση της Ανταγωνιστικότητας Η Εκθεση για την Παγκόσµια Ανταγωνιστικότητα, Xαιρετισµός Υπουργού Εµπορίου, Βιοµηχανίας και Τουρισµού κ. Αντώνη Μιχαηλίδη στην εκδήλωση που διοργανώνεται από την Κυπριακή Τράπεζα Αναπτύξεως και το Cyprus College µε τη στήριξη των Price Waterhouse

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ 1

ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ 1 Οκτώβριος 2010 1. Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ 1 Η ελληνική οικονομία βρίσκεται αντιμέτωπη με μια από τις μεγαλύτερες κρίσεις τις τελευταίες δεκαετίες. Κύρια χαρακτηριστικά της κρίσης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ «ΑΝΑΚΑΜΠΤΕΙ Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΑΓΟΡΑ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ» Σηµαντική έρευνα διεξήχθη από την Ευρωπαϊκή Οµοσπονδία Συµβούλων Μάνατζµεντ (FEACO-European Federation of Management Consultancies

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ : Οικονοµικές εξελίξεις στη Βουλγαρία Πορεία διµερών οικονοµικών και εµπορικών σχέσεων, κατά το α 6µηνο 2008 (προσωρινά στοιχεία)

ΘΕΜΑ : Οικονοµικές εξελίξεις στη Βουλγαρία Πορεία διµερών οικονοµικών και εµπορικών σχέσεων, κατά το α 6µηνο 2008 (προσωρινά στοιχεία) ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑ ΟΣ ΣΤΗ ΣΟΦΙΑ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ EMBASSY OF GREECE IN SOFIA OFFICE FOR ECONOMIC & COMMERCIAL AFFAIRS Evlogi Georgiev 103, Sofia 1504, Bulgaria, tel.: (003592) 9447959,

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ

ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Σελ. 1 ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Η επικαιροποίηση της ανάλυσης της υπάρχουσας κατάστασης στην Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας η οποία πραγµατοποιήθηκε από το Σύµβουλο Αξιολόγησης

Διαβάστε περισσότερα

Τι είπε ο Γιάννης Στουρνάρας στην Επιτροπή της Βουλής για Τράπεζες και οικονοµία

Τι είπε ο Γιάννης Στουρνάρας στην Επιτροπή της Βουλής για Τράπεζες και οικονοµία Τι είπε ο Γιάννης Στουρνάρας στην Επιτροπή της Βουλής για Τράπεζες και οικονοµία «Οι πρόσφατες εξελίξεις στην ελληνική οικονοµία ενισχύουν τις προβλέψεις για σταδιακή επάνοδο της οικονοµίας σε αναπτυξιακή

Διαβάστε περισσότερα

2η ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΠΕΡΙΟΔΟΥ 2014 2020

2η ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΠΕΡΙΟΔΟΥ 2014 2020 ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ, ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ 2η ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΠΕΡΙΟΔΟΥ 2014 2020 Απρίλιος 2013 Στόχος της Εγκυκλίου

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Εκτίμηση του εμπορικού ισοζυγίου των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (27), με χώρες εκτός αυτής, για το μήνα Φεβρουάριο 2012 - Πηγή Eurostat -

ΘΕΜΑ: Εκτίμηση του εμπορικού ισοζυγίου των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (27), με χώρες εκτός αυτής, για το μήνα Φεβρουάριο 2012 - Πηγή Eurostat - ΕΘΝΙΚΗ ΣΥΝΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ Τετάρτη, 18 Απριλίου ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟΥ & ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΕΤΡΑΚΗ 16 Τ.Κ. 105 63 - ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ: 210.32.59.198 FAX: 210.32.59.229 ΘΕΜΑ: Εκτίμηση του εμπορικού ισοζυγίου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑνΕΚ 2014-2020. ΤΟΣ Υγεία. Τομεακό Σχέδιο. Αθήνα, 03.04.2014

ΕΠΑνΕΚ 2014-2020. ΤΟΣ Υγεία. Τομεακό Σχέδιο. Αθήνα, 03.04.2014 ΕΠΑνΕΚ 2014-2020 ΤΟΣ Υγεία Τομεακό Σχέδιο Αθήνα, 03.04.2014 1 Το κείμενο που ακολουθεί αποτελεί μια σύνθεση των απόψεων που μέχρι τώρα διατυπώθηκαν από Υπηρεσίες, Κοινωνικούς Εταίρους και Εμπειρογνώμονες

Διαβάστε περισσότερα

Μακροοοικονοµικές προβολές εµπειρογνωµόνων του Eυρωσυστήµατος για τη ζώνη του ευρώ

Μακροοοικονοµικές προβολές εµπειρογνωµόνων του Eυρωσυστήµατος για τη ζώνη του ευρώ Μακροοοικονοµικές προβολές εµπειρογνωµόνων του Eυρωσυστήµατος για τη ζώνη του ευρώ Οι εµπειρογνώµονες του Ευρωσυστήµατος κατάρτισαν προβολές για τις µακροοικονοµικές εξελίξεις στη ζώνη του ευρώ, µε βάση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΡΕΙΑ ΤΗΣ ΕΥΡΥΖΩΝΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α B ΤΡΙΜΗΝΟ 2014

ΠΟΡΕΙΑ ΤΗΣ ΕΥΡΥΖΩΝΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α B ΤΡΙΜΗΝΟ 2014 ΠΟΡΕΙΑ ΤΗΣ ΕΥΡΥΖΩΝΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α B ΤΡΙΜΗΝΟ 2014 ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2014 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Σύνοψη... 3 2. Εξέλιξη ευρυζωνικών γραµµών... 4 3. Πορεία σύγκλισης µε τη υπόλοιπη Ευρώπη... 4 4. Ανάλυση µε βάση τον

Διαβάστε περισσότερα

Τριμηνιαία Έκθεση για την Ελληνική Οικονομία Τεύχος 1/03

Τριμηνιαία Έκθεση για την Ελληνική Οικονομία Τεύχος 1/03 Ίδρυμα Οικονομικών & Βιομηχανικών Ερευνών Η Ελληνική Οικονομία 1/03 Τριιμηνιιαίία Έκθεση Αρ.. Τεύχους 36,, ΙΙούνι ιος 2003 ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ--ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΑΑσσθθεεννεεί ίίςς εεννδδεεί ίίξξεει ιιςς ββεελλττί ίίωσσηηςς

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγικές της Λισσαβόνας: ένα ευρωπαϊκό όραμα χωρίς ευρωπαϊκές πολιτικές

Στρατηγικές της Λισσαβόνας: ένα ευρωπαϊκό όραμα χωρίς ευρωπαϊκές πολιτικές Στρατηγικές της Λισσαβόνας: ένα ευρωπαϊκό όραμα χωρίς ευρωπαϊκές πολιτικές του Πέτρου Λινάρδου Ρυλμόν 1. Εισαγωγή Θυμόμαστε τη Στρατηγική της Λισσαβόνας ως όραμα μιας ευρωπαϊκής οικονομίας βασισμένης στη

Διαβάστε περισσότερα