ΑΡΧΕΣ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ 1. Η ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΑΡΧΕΣ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ 1. Η ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ"

Transcript

1 ΑΡΧΕΣ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ 1. Η ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Η Περιβαλλοντική Εκπαίδευση είναι η εκπαιδευτική διαδικασία που ασχολείται με τη σχέση του ανθρώπου με το φυσικό και ανθρωπογενές περιβάλλον. Περιλαμβάνει τη σχέση του πληθυσμού, της ρύπανσης, της εξεύρεσης και της διάθεσης των πόρων, της διατήρησης, της μεταφοράς, της τεχνολογίας, του οικονομικού αντίκτυπου, του αστικού και αγροτικού σχεδιασμού με το συνολικό περιβάλλον του ανθρώπου. Τα τελευταία χρόνια έχουν αναπτυχθεί, κυρίως σαν συμπεράσματα συνδιασκέψεων, μία σειρά από υποθέσεις για την περιβαλλοντική εκπαίδευση (Π.Ε.) που προέρχονται από ένα συγκερασμό παρατηρήσεων, ενδιαφερόντων, κινήτρων, στρατηγικών και κοινωνικών στόχων. Όπως αναμενόταν οι υποθέσεις αυτές παρουσιάζουν συγχρόνως περιβαλλοντική και εκπαιδευτική διάσταση και μπορούν να συνοψιστούν στα παρακάτω: Ο βαθμός κοινωνικής και πολιτισμικής εξέλιξης είναι πιο γρήγορος από το βαθμό της βιολογικής εξέλιξης. Επομένως η βιολογική εξέλιξη δεν μπορεί να αντιμετωπίσει τις περιβαλλοντικές ανισορροπίες που δημιουργούνται από την κοινωνικόπολιτισμική εξέλιξη. Τα περιβαλλοντικά προβλήματα συχνά είναι πολύπλοκα και απαιτούν την εξειδίκευση διαφόρων επιστημών για τη λύση τους. Για τη γνώση του φυσικού περιβάλλοντος απαιτείται μία διεπιστημονική προσέγγιση. Τα περιβαλλοντικά προβλήματα πρέπει να εξετάζονται πρώτα σε τοπική διάσταση και έπειτα σε παγκόσμια κλίμακα, ώστε να γίνουν αντιληπτά τα μεγέθη και η διάχυσή τους. Ο άνθρωπος είναι ο κατ' εξοχήν υπαίτιος για την καταστροφή του περιβάλλοντος και γι' αυτό πρέπει να αναλάβει τις ευθύνες του για τη διάσωσή του. Η ευημερία και η περαιτέρω ύπαρξη του ανθρώπου στη γη εξαρτάται από τις αξίες και θεωρήσεις του ανθρώπου για την ποιότητα της ζωής και από τα μέτρα προστασίας των φυσικών πηγών. Η συμπεριφορά των ανθρώπων προς το φυσικό και υλικό περιβάλλον αποτελεί τη φανερή έκφραση των αξιών και των στάσεων ζωής. Μπορεί να αναπτυχθεί από την παιδική ηλικία μέσα από την τυπική και μη τυπική εκπαίδευση μία αρμονική ηθική σχέση του ανθρώπου με το περιβάλλον του που να έχει στόχο τη διατήρηση του περιβάλλοντος και την προστασία του. Το παγκόσμιο ενδιαφέρον για το περιβάλλον κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1960 και του 1970 οδήγησε την UNESCO να διατυπώσει ένα σκελετό για την Π.Ε. Αυτό το έγγραφο, που αναπτύχθηκε σε μία συνάντηση της UNESCO στο Βελιγράδι το 1976, έγινε γνωστό ως ο καταστατικός χάρτης του Βελιγραδίου και καθιστά σαφές την ανάγκη αλλαγής της ανθρώπινης στάσης και δράσης για το παγκόσμιο περιβάλλον μέσα από τα σχολεία. Σύµφωνα µε τον καταστατικό χάρτη του Βελιγραδίου η Π.Ε. πρέπει να βοηθήσει τα άτοµα και τις κοινωνικές οµάδες να αναπτύξουν: την ενημέρωση και την ευαισθησία για το περιβάλλον και τα προβλήματα του την γνώση του περιβάλλοντος, των σχετικών προβλημάτων, την απαραίτητη υπεύθυνη ανθρώπινη παρουσία και το ρόλο της σε αυτό την ώθηση για ενεργή συμμετοχή στην προστασία και τη βελτίωση του περιβάλλοντος

2 τις ικανότητες αξιολόγησης των περιβαλλοντικών µετρήσεων και των εκπαιδευτικών προγραμμάτων όσον αφορά οικολογικούς, πολιτικούς, οικονομικούς, κοινωνικούς, αισθητικούς και εκπαιδευτικούς παράγοντες την υπευθυνότητα για την επείγουσα ανάγκη επίλυσης των περιβαλλοντικών προβλημάτων. Το 1977 η UNESCO διοργάνωσε µία διεθνή συνδιάσκεψη για την Π.Ε. στο Tbilisi της Ε.Σ.Σ.Δ. Στη συνδιάσκεψη αυτή τονίσθηκε ότι η Π.Ε. δεν πρέπει να προστεθεί στα εκπαιδευτικά προγράμματα σαν ξεχωριστός επιστημονικός κλάδος ή να αποτελεί αντικείμενο ειδικής µελέτης αλλά πρέπει να λαμβάνεται σαν µία διάσταση που πρέπει να ολοκληρωθεί µέσα σε αυτά. 2. ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Η διεθνής κοινότητα έχει αποδώσει στην Π.Ε. ορισμένα χαρακτηριστικά, τα οποία αντιστοιχούν στους παραπάνω αναφερόµενους στόχους. Αυτά τα χαρακτηριστικά την ξεχωρίζουν από την παραδοσιακή εκπαίδευση και µπορεί να συνοψισθούν ως εξής: i) Προσανατολισμός στην επίλυση προβλημάτων ii) Διεπιστημονική προσέγγιση iii) Ενσωμάτωση της Π.Ε. στην κοινωνία, ή άνοιγα των σχολείων στη ζωή iv) Επαναληπτικός/περιοδικός χαρακτήρας της Π.Ε. Ειδικότερα: ί) Η Π.Ε. αποτελεί θεμελιακή εκπαίδευση για την επίλυση των προβλημάτων από µία φιλοσοφική βάση ολισµού και βιασύνης ανάπτυξης. Ο στόχος δεν είναι απλά η λύση ενός προβλήματος, αλλά η πλήρης λύση του. Όχι απλά για µικρό διάστηµα, αλλά µόνιµα. Όχι απλά να γίνει µία διόρθωση και µία ανακατασκευή των ζηµιών αλλά να γίνουν τα πράγµατα καλύτερα. ίί) Η προσέγγιση του περιβάλλοντος και των σχετικών προβλημάτων του πρέπει να είναι διεπιστημονική, τόσο στην αντίληψη όσο και στη µεθοδολογία. Καµιά επιστήµη δεν µπορεί να διεκδικήσει την Π.Ε., ούτε σαν περιεχόμενο, ούτε σαν διαδικασία. Συνεπώς αναδύεται ένα νέο πεδίο γνώσης, το οποίο επιτρέπει την αντίληψη της πολυπλοκότητας, της συνάφειας, της σφαιρικότητας και της αναπαράσταση ς της πολυδιάστατης πραγματικότητας. Η Π.Ε. παίρνει µορφή µέσω του επαναπροσδιορισμού και της ανακατασκευής διαφορετικών επιστηµών και διαφορετικών εκπαιδευτικών διαδικασιών, µε τέτοιο τρόπο ώστε να επιτευχθεί η ολοκληρωµένη αντίληψη του περιβάλλοντος και η επίδραση στο κοινωνικό επίπεδο. ίίί) Η Π.Ε. αποτελεί ένα ολοκληρωµένο µέρος της κοινωνίας και σαν καινοτοµική που είναι από κάθε άποψη, εµπεριέχει έναν επαναπροσδιορισµό της υπάρχουσας γνώσης για τα προβλήµατα και τις ανάγκες της κοινωνίας. Επίσης η Π.Ε. µε σκοπό να γίνει αποτελεσµατική πρέπει να µελετήσει κατ' αρχήν το περιβάλλον και τα περιβαλλοντικά προβλήµατα που συναντώνται καθηµερινά στη ζωή µας και δεύτερον πρέπει να χρησιµοποιήσει διαδικασίες σε συνάρτηση µε τις ανάγκες, τα ενδιαφέροντα και τα κίνητρα των διαφόρων οµάδων, ηλικιών και κοινωνικών τάξεων ώστε να είναι ενδιαφέρουσα στους µαθητές. Ετσι ο µαθητής θα αποκτήσει την ισχυρότερη ώθηση µε αποτέλεσµα να αντιδράσει στα προβλήµατα που επηρεάζουν την κοινότητα στην οποία µετέχει και επιπλέον να ενεργήσει για τη βελτίωση της ποιότητας της ζωής του. Η µελέτη των συγκεκριµένων προβληµάτων που απασχολούν την κοινότητα, καθιστά αναγκαίο το άνοιγµα των εκπαιδευτικών δοµών στη ζωή της κοινότητας, όπως και την αναζήτηση των

3 προβληµάτων από τα οποία αµοιβαία επηρεάζεται. Πρόκειται για µία ταυτόχρονη αλληλεπίδραση της εκπαίδευσης και της κοινωνίας, που τελικά θα επιτρέψει στους µαθητές να: ελευθερωθούν από τις οδηγίες της εξουσίας και να πάρουν µέρος ενεργά στις κοινωνικές δραστηριότητες αυξήσουν την αυτοπεποίθησή τους καθώς επεξεργάζονται προβλήµατα και ψάχνουν για λύσεις έξω από το προστατευτικό και οικογενειακό σχολικό περιβάλλον έρθουν σε επαφή µε την πραγµατικότητα έχοντας σαν αποτέλεσµα την γνώση τους για τα περιβαλλοντικά προβλήµατα µειώσουν σε µεγάλο βαθµό την ηµιµάθεια και την απέχθεια προς τα κοινά. ίν) Το τέταρτο χαρακτηριστικό της Π.Ε. προέρχεται από τον χαρακτήρα του περιβάλλοντος, όπως αυτό σχηµατίζεται και αναπτύσσεται από τη συνδυασµένη επίδραση των βιοφυσικών παραγόντων και του κοινωνικοοικονοµικο πολιτισµικού πλαισίου. Οι ποικίλες παράµετροι και απόψεις που συνθέτουν το κοινωνικο οικονοµικο πολιτισµικό περιβάλλον αλλάζουν ραγδαία και σχηµατίζουν νέες αντιλήψεις. Η γνώση, η τεχνολογία, οι αξίες, η ηθική και η φύση αυτή καθ' αυτή τροποποιούνται ραγδαία πάρα πολλές φορές. Γι' αυτό η Π.Ε. πρέπει να αναθεωρεί τις κατευθύνσεις της, το περιεχόµενό της και τις µεθόδους της αφ' ενός µεν σύµφωνα µε την εκάστοτε πραγµατικότητα και τις εκάστοτε ανάγκες, αφ' ετέρου δε να αντιπροσωπεύει µία δια βίου συνεχή εκπαίδευση σε όλες τις εκπαιδευτικές δοµές. Μόνο έτσι η π'ε. δεν θα υπερκερασθεί από τα γεγονότα αλλά θα ορίσει θέσεις για καλύτερη ποιότητα ζωής και ποιότητα περιβάλλοντος. 3. ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΥΠΑ ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗΣ ΤΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ Εχοντας επιλέξει τους στόχους και τα βασικά χαρακτηριστικά της Π.Ε. στη συνέχεια θα πρέπει να αναπτυχθούν διάφορες στρατηγικές που αφορούν την πραγµατοποίηση της π'ε. στο πλαίσιο της τυπικής εκπαίδευσης µε τέτοιο τρόπο που να είναι αποτελεσµατική και να υπηρετεί το σκοπό της. Εν τούτοις υπάρχει µία ενδογενής δυσκολία στην ενσωµάτωση της Π..Ε. στα εκπαιδευτικά συστήµατα που κύρια προέρχεται από τους ακόλουθους παράγοντες: τη φύση του περιβάλλοντος και των προβληµάτων του που είναι πολυπρόσωπα και εµπλέκουν πολύπλοκες ανθρώπινες και κοινωνικές αλληλεπιδράσεις τη δοµή των αναλυτικών προγραµµάτων και της παραδοσιακής εκπαίδευσης την εκπαίδευση των δασκάλων, η οποία είναι συχνά µονοδιάστατη και µονόπλευρη την επικρατούσα αντίληψη των εκπαιδευτικών συστηµάτων, η οποία δεν ευνοεί την ανάπτυξη µιας κριτικής ανάλυσης και την έρευνα για εναλλακτικές λύσεις. Για να ξεπεραστούν τα προβλήµατα αυτά χρειάζονται κατάλληλες προσεγγίσεις που θα µπορούσε να είναι οι ακόλουθες: η πολυεπιστηµοvική προσέγγιση ή πλουραλιστική προσέγγιση, η οποία συνταιριάζει τα επιστηµονικά δεδοµένα για ένα συγκεκριµένο πρόβληµα πολλών επιστηµονικών κλάδων αλλά δεν επεκτείνεται πέρα από το να τα αντιπαραθέσει

4 η διεπιστηµοvική προσέγγιση, η οποία ουσιαστικά βασίζεται σε µία συστηµατική προσέγγιση και προϋποθέτει την πολύ καλή γνώση των αντικειµένων µεταξύ των σχετικών επιστηµών η µετεπιστηµοvική προσέγγιση, η οποία προϋποθέτει εκτός των άλλων την ένωση των ιδεών απόψεων όλων των επιστηµών και η οποία δεν µπορεί να επιτευχθεί µέσω των οδηγιών ενός µόνο επιστηµονικού κλάδου. Για να ενσωµατωθεί η Π.Ε. στα εκπαιδευτικά συστήµατα έχουν προταθεί δύο βασικά πρότυπα: Α' πρότυπο: το πολυεπιστηµονικό ή ολοκληρωµένο πρότυπο που βασίζεται στην ολοκλήρωση των απαραίτητων απόψεων των περιβαλλοντικών προβληµάτων µέσα σε κάθε επιστηµονικό κλάδο. Τα στοιχεία της π.ε. ενσωµατώνονται στα προϋπάρχοντα αντικείµενα και διαχέονται µέσα στο αναλυτικό πρόγραµµα (Σχήµα 1) Β' πρότυπο: το διεπιστηµονικό ή µονοεπιστηµονικό πρότυπο όπου οι διάφορες επιστήµες προσανατολίζονται µε τέτοιο τρόπο ώστε να δηµιουργηθεί ένας νέος τοµέας διδασκαλίας (µάθηµα), ο οποίος περιέχει αντιλ ήψεις και προσεγγίσεις που προέρχονται από όλες τις επιστήµες (Σχήµα 2).

5 Και τα δύο πρότυπα έχουν υπέρ και κατά, όπως: η ευκολία εφαρµογής, οι απαιτούµενες ικανότητες των δασκάλων, η επιβάρυνση ή όχι του προγράµµατος σπουδών, η ευκολία ανάπτυξης των προγραµµάτων π.ε., η ηλικία των εκπαιδευοµένων κλπ. Τα πλεονεκτήµατα και µειονεκτήµατα των εφαρµογών του καθενός µοντέλου συνοψίζονται στα ακόλουθα: 1. Ευκολία εφαρμογής Α' προτυπο: Απαιτεί την εκπαίδευση όλων των δασκάλων και µεγαλύτερο προσανατολισµό στο πρόγραµµα σπουδών. Χρειάζεται λιγότερο χρόνο και/ή µετατροπή του θεµατολόγιου. Β' πρότυπο: Είναι ευκολότερο να εφαρµoστε~ αφού αφορά τη διδασκαλία ενός ξεχωριστού θέµατος, εφόσον το επιτρέπει ο χρονικός σχεδιασµός του προγράµµατος σπουδών. Η εκπαίδευση των δασκάλων δεν παρουσιάζει καµµία δυσκολία. 2. Ικανότητες δασκάλων Α' πρότυπα : Απαιτεί την εκπαίδευση των δασκάλων στην π.ε., όχι όµως στο βαθµό του Β oυ προτύπου. Προϋποθέτει ακόµη τον ακριβή προσανατολισµό των δασκάλων στις διάφορες επιστήµες σε ένα κοινό θέµα. Β' πρότυπα : Χρειάζεται λιγότερους δασκάλους, αλλά µε µεγαλύτερο βαθµό εκπαίδευσης σε θέµατα Π.Ε. 3. Επιβάρυνση προγράμματος σπουδών Α' πρότυπα: Μπορεί να εφαρµοσθεί αποτελεσµατικά µε ελάχιστη επιβάρυνση του υπάρχοντος προγράµµατος. Β' πρότυπα: Το ήδη φορτωµένο πρόγραµµα επιβαρύνεται µε ένα επιπλέον µάθηµα. 4. Ευκολία ανάπτυξης προγράμματος Π.Ε Α' πρότυπο: Τα' στοιχεία του πρέπει να αναγνωρισθούν προσεκτικά, να ταξινοµηθούν και να ενσωµατωθούν στο υπάρχον πρόγραµµα σπουδών για όλα τα µαθήµατα. Β' πρότυπο: Είναι ευκολότερο να προσαρµοστεί σε ένα ολοκληρωµένο πρόγραµµα. 5. Αξιολόγηση Α' πρότυπο: Η συνολική αξιολόγηση είναι δύσκολη, λαµβάνοντας υπόψη τον αριθµό των µεταβλητών. Β' πρότυπο: Μία συνολική αξιολόγηση είναι εµφανώς ευκολότερη να επιτευχθεί σε ένα πρόγραµµα µε ένα αντικείµενο. 6. Ιδανική ηλικία των μαθητών Α' πρότυπο: Ταιριάζει σε όλες τις ηλικίες, µε µερικές εξαιρέσεις στη δευτεροβάθµια και τριτοβάθµια εκπαίδευση.

6 Β' πρότυπο: Ταιριάζει περισσότερο στη δευτεροβάθµια παρά στην πρωτοβάθµια εκπαίδευση. Για ορισµένους στόχους της Π.Ε. µπορεί να είναι το µόνο εφαρµόσιµο µοντέλο στη δευτεροβάθµια και τριτοβάθµια εκπαίδευση. 7. Αποτελεσματικότητα μετάδοσης Α' πρότυπο: Οταν χρησιµοποιείται κατάλληλα, επιτυγχάνεται εύκολα εκπαίδευση που στοχεύει στη µετάδοση γνώσης. Β' πρότυπο: Είναι περισσότερο δύσκολο να εφαρμοστεί στην εκπαίδευση που στοχεύει στη μετάδοση γνώσης. Απαιτεί περισσότερες προσπάθειες στην κατεύθυνση αυτή. 8. Δυνατότητα για την σε βάθος μελέτη των περιβαλλοντικών προβλημάτων Α' πρότυπο: Μία λεπτομερής διδασκαλία που απαιτεί πολλές εκπαιδευτικές εκδρομές ή εργαστηριακά υλικά, θα μπορούσε να ήταν ιδιαίτερα ακριβή. Ετσι η απαιτούμενη χρηματοδότηση εξαρτάται αποκλειστικά από το επίπεδο της αναμενόμενης εκπαίδευσης. Β' πρότυπο: Τα απαιτούμενα κονδύλια εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τη φύση του προγράμματος εκπαίδευσης. Τα παραπάνω πρότυπα αν και εκφράζουν δύο διαφορετικές αντιλήψεις προσέγγισης της π.ε. στα εκπαιδευτικά συστήματα, θα πρέπει να θεωρηθούν σαν αλληλοσυμπληρωματικά και όχι αλληλοσυγκρουόμενα. Υπάρχει δυσκολία στην αξιολόγηση των προτεινόμενων προτύπων, γιατί λείπουν αξιόπιστες μελέτες για τα αποτελέσματά τους. Σε θεωρητικό επίπεδο, η αναγκαιότητα μιας διεπιστημονικής προσέγγισης αναγνωρίζεται πάρα πολύ, λόγω της ιδιαίτερης και συστηματικής φύσης της π.ε., αν και πιστεύεται ότι η διεπιστημονική προσέγγιση είναι πιο χρήσιμη στις μεγαλύτερες τάξεις της εκπαίδευσης. Η πλειονότητα των κρατών της Ευρωπαϊκής Ενωσης προσανατολίζονται προς την ενσωμάτωση της π.ε. σύμφωνα με το πολυεπιστημονικό μοντέλο, κύρια επειδή είναι πιο εύκολο ως προς την υπάρχουσα δομή της εκπαίδευσης. Το πρότυπο αυτό είναι η μόνη λύση μέχρι σήμερα, αν και η επιστημονική κοινότητα αναγνωρίζει την αναγκαιότητα του συνδυασμού των στοιχείων που απορρέουν και από τα δύο πρότυπα. 4. ΟΙ ΑΡΧΕΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Οι ακόλουθες οχτώ αρχές Π.Ε. έχουν συντεθεί από μία ευρεία ποικιλία διεθνών πηγών. Οι αρχές αυτές απαρτίζουν μία "καλή πρακτική" στην Π.Ε. και μπορεί να αποτελέσουν μία βάση πάνω στην οποία τα σχολεία μπορούν να αναπτύξουν τις δικές τους τακτικές για: την Π.Ε. Οι αρχές αυτές είναι: Σκεφτόμενοι παγκόσμια, δρώντας τοπικά, δημιουργώγτας προσωπικές σχέσεις αναπτύσσοντας αξίες αναπτύσσοντας πολιτικά δικαιώματα αναπτύσσοντας μία αίσθηση τοπoυ αναπτύσσοντας μία αίσθηση χρονoυ αναπτύσσοντας κατάλληλες πρακτικές. Σκεφτόμενοι παγκόσμια: Αναπτύσσοντας στα νέα άτομα ενδιαφέρον για την ποιότητα του παγκόσμιου περιβάλλοντος. Δρώντας τοπικά: Εμπλέκοντας νέα άτομα σε μελέτες για το τοπικό περιβάλλον και δραστηριοποιώντας τα για να διατηρήσουν τα τοπικά περιβάλλοντα και/ή να βελτιώσουν την ποιότητά τους.

7 Δημιουργώντας προσωπικές σχέσεις: Χτίζοντας πάνω στις εμπειρίες, στις αντιλήψεις, στα αισθήματα και στην υπάρχουσα γνώση των νέων ανθρώπων και βοηθώντας τους να εξερευνήσουν ερωτήσεις, θέµατα και προβλήµατα που προέρχονται από τις δικές τους αντιλήψεις. Αναπτύσσοντας αξίες: Βοηθώντας τους νέους ανθρώπους να εκτιµήσουν τη φυσική τους, την πολιτιστική τους κληρονοµιά και την ανεξαρτησία τους. Αναπτύσσοντας τα πολιτικά δικαιώματα: Αναπτύσσοντας στα νεαρά άτοµα την προσωπική γνώση, τις ικανότητες και τις δεσµεύσεις που τους καθιστούν ικανούς να λαµβάνουν µέρος αποτελεσµατικά στην κοινωνική δράση για την προστασία και βελτίωση του περιβάλλοντος. Αναπτύσσοντας µία αίσθηση τόπου: Βοηθώντας τα νέα άτοµα να αναπτύξουν µία αίσθηση τόπου και ταυτότητας από τις εµπειρίες τους και τις αντιλήψεις τους για το τοπικό περιβάλλον. Αναπτύσσοντας µία αίσθηση χρόνου: Αναπτύσσοντας µία αντίληψη ότι οι αλλ ηλεπιδράσεις µεταξύ ανθρώπων και περιβάλλοντος αλλάζουν µε τον χρόνο και ότι επηρεάζονται µε την αλλαγή πολιτιστικών αξιών και από οικονοµικές και πολιτικές περιστάσεις. Αναπτύσσοντας κατάλληλες πρακτικές: Αναπτύσσοντας προσεγγίσεις µε παραδείγµατα στο αναλυτικό πρόγραµµα, τη διδασκαλία και τη µάθηση για τη κατανόηση των επιπτώσεων του να ζουν οι άνθρωποι αρµονικά µε το περιβάλλον. 4. ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΕΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Η νεότερη τάση στην εκπαίδευση γενικά, είναι η εστίαση στις ικανότητες µάθησης του παιδιού. Το ποσοστό των ενεργών µαθητών που παίρνουν µέρος στην µάθηση είναι ένας εξαίρετος δείκτης της ποιότητας της διδασκαλίας. Η συµµετοχή φθάνει στο µέγιστο µόνο όταν η παρουσίαση των περιεχοµένων είναι ενδιαφέρουσα και µε νόηµα για τους µαθητές και όταν οι µαθητές αναπτύσσουν τις ικανότητες στη λύση προβληµάτων και στη λήψη αποφάσεων. Οι εκπαιδευτικοί έχουν διάφορες απόψεις πάνω στην αποτελεσµατικότερη µέθοδο διδασκαλίας και την καλύτερη ακολουθία των θεµάτων. Επιπλέον, ένας αριθµός από αυτούς πιστεύουν ότι: "κάθε στρατηγική διδασκαλίας που χρησιµοποιείται αποτελεσµατικά και έξυπνα είναι µία επιτυχηµένη µέθοδος". Η µέθοδος διδασκαλίας αναφέρεται στην αναδιοργάνωση των περιεχοµένων και στην ανακατασκευή της περιβαλλοντικής µάθησης, την παροχή στους µαθητές σωστών κατευθύνσεων τη σωστή στιγµή και σε σωστή ποσότητα, και στον εφοδιασµό ευκαιριών για εξάσκηση και διόρθωση. Επίσης, οι εκπαιδευτικοί βρήκαν ότι κάθε µαθητής έχει ένα προτιµόµενο τρόπο διδασκαλίας το οποίο προάγει και διευκολύνει την µάθησή του. Γι' αυτό είναι απαραίτητες διαφορετικές µέθοδοι διδασκαλίας για να συντηρήσουν το ενδιαφέρον των µαθητών και να αυξήσουν την επιθυµία τους για περαιτέρω σπουδές. Οι µαθητές χρειάζονται διάφορες κατάλληλες εµπειρίες, οι οποίες θα τους κάνουν ικανούς να κατανοήσουν το πολύπλοκο περιβάλλον στο οποίο ζούν. Γι' αυτό το λόγο, προτείνεται η χρησιµοποίηση µίας ποικιλίας τρόπων διδασκαλίας και µεθοδολογιών. Για την επιλογή της µεθόδου διδασκαλίας, πρέπει να θεωρήσουµε διάφορες ερωτήσεις όπως: "Τί θέλουµε να γίνει ο µαθητής;", "Τί µπορεί να κάνει ο µαθητής" και "Ποιά είναι η φύση του θέµατος που διδάσκεται;" Ο δάσκαλος είναι ένα ουσιώδες µέρος, ίσως το κυριότερο, ο παράγοντας κλειδί στη µεσολάβηση για τη διαδικασία µάθησης. Οι µέθοδοι που επιλέγονται από τον δάσκαλο, εξαρτώνται από το τι θεωρεί ως σκοπό της εκπαίδευσης, τα ενδιαφέροντά του, και εξαρτάται από την εκπαίδευσή του.

8 Ο δάσκαλος που διδάσκει π.ε. σε επιλεγµένα σχολεία ανακαλύπτει ότι οι µέθοδοι διδασκαλίας που πολύ συχνά χρησιµοποιούνται είναι πολύ λίγες και τετριµµένες. Γι' αυτό έχει προταθεί η ανάγκη για τον εµπλουτισµό του θεµατολογίου των δασκάλων από µεθοδολογίες διδασκαλίας. Α ν γίνει αυτό, οι δάσκαλοι πρέπει να κατέχουν το ταλέντο και την ικανότητα να διαλέξουν την πιο κατάλληλη µέθοδο και για µία δοσµένη κατάσταση πρέπει να τους επιτρέπετε να δοκιµάζουν νέες ιδέες και µεθόδους. Υπάρχει µία µεγάλη ποικιλία µεθόδων και τρόπων διδασκαλίας, διαφορετικών από τους παραδοσιακούς που χρησιµοποιούνται σε άλλα θεµατικά πεδία, που είναι περισσότερο κατάλληλοι για την Π.Ε. Οι µέθοδοι που χρησιµοποιούνται πιο συχνά είναι οι εξής: η επίλυση του προβλήµατος η εκπόνηση εργασίας το ταξίδι επίσκεψη. Η επίλυση του προβλήματος Ενα πρόβληµα υπάρχει όταν µία νέα κατάσταση δεν µπορεί να εξηγηθεί ή ούτε να προβλεφθεί µε βάση τις υπάρχουσες αρχές και θεωρίες. Υπάρχουν πολλά φυσικά, βιολογικά, κοινωνικά, πολιτικά ζητήµατα ή προβλήµατα που αφορούν το περιβάλλον, τα οποία πρέπει να λυθούν. Τα προβλήµατα γενικά είναι δύο ειδών: Τα διϊστάµενα προβλήµατα, µε περισσότερες από µία απαντήσεις και τα συγκεκριµένα προβλήµατα, µε µόνο µία σωστή απάντηση. Η λύση των προβληµάτων στην Π.Ε. συχνά διαπραγµατεύεται µε διϊστάµενες απαντήσεις, καθώς οι συνθήκες και οι ανάγκες διαφορετικών τόπων ποικίλλουν. Αυτός ο τύπος προβλήµατος είναι καλύτερος για τη µάθηση των µαθητων, επειδή προσπαθούν να βρουν περισσότερες από µία πιθανές λύσεις. Τα συγκεκριµένα προβλήµατα, όταν διαπραγµατεύονται στην τάξη, συχνά γίνονται ένα παιχνίδι ερωτήσεων µε τους µαθητές που προσπαθούν να βρουν την απάντηση που πιστεύουν ότι περιµένει ο δάσκαλος. Στη λύση προ βλ ηµάτων µπορούν να εφαρµοστούν µαζί η µέθοδος της εξερεύνησης και η επεξηγηµατική µέθοδος. Οταν ο δάσκαλος απλώς οδηγεί τους µαθητές στη µορφοποίηση και στη λύση ενός προβλήµατος χρησιµοποιούνται στρατηγικές εξερεύνησης. Οταν ο δάσκαλος µορφοποιεί και επιδεικνύει ένα πρόβληµα και µετά ζητά από τους µαθητές να εφαρµόσουν τις αρχές για να λύσουν ένα απλό αλλά όχι το ίδιο πρόβληµα, χρησιµοποιείται η επεξηγηµατική στρατηγική. Πολύ συχνά οι δάσκαλοι πρέπει να κάνουν χρήση του συνδυασµού αυτών των δύο. Το µεγάλο πλεονέκτηµα αυτής της µεθοδολογίας είναι ότι οι ικανότητες της λύσης προβληµάτων ανεπτυγµένες κυρίως µέσα από την πρακτική είναι βασικές ικανότητες οι οποίες πρέπει να αναπτυχθούν στον καθένα. Οι µαθητές οι οποίοι ασχολούνται µε τη λύση προβληµάτων µαθαίνουν γενικά να γίνονται υπεύθυνα, ικανά και δηµιουργικά άτοµα. Ενας σίγουρος τρόπος για να τους κάνουµε να µάθουν είναι κάνοντάς τους να αντιδράσουν ενεργά, να συλλέξουν δεδοµένα, να απαντήσουν σε ερωτήσεις και να οργανώσουν τις πληροφορίες. Η εκπόνηση της εργασίας Η µέθοδος της εκπόνησης εργασίας περιλαµβάνει τον σχεδιασµό και την πραγµατοποίηση ενός στόχου σχεδίου από ένα άτοµο ή µία οµάδα µαθητών που δουλεύουν µαζί. Η επιλογή του θέµατος στο οποίο θα δουλέψουν είναι το πιο κρίσιµρ µέρος, καθώς καθορίζει αν το πρόγραµµα θα είναι ή όχι ολοκληρωµένο και επιτυχές. Οι λόγοι για την επιλογή ενός θέµατος είναι οι ικανότητες και τα ενδιαφέροντα των µαθητών.

9 Οι µαθητές µαθαίνουν να λαµβάνουν υπ' όψη τους όχι µόνο τον απαιτούµενο χρόνο αλλά επίσης και την διάθεση υλικών που χρησιµοποιούνται και την καθοδήγηση από τους ειδικούς. Το ταξίδι επίσκεψη Το ταξίδι αναφέρεται σε οποιαδήποτε δραστηριότητα µάθησης που γίνεται από µία οµάδα έξω από την τάξη. Είναι µία µέθοδος διδασκαλίας η οποία καθιστά δυνατούς τους µαθητές να µαζέψουν εµπειρίες από πρώτο χέρι µε υλικά και φαινόµενα στις αληθινές ή φυσικές τους σχέσεις και διαστάσεις. Τα ταξίδια παίρνουν τους µαθητές έξω από την τάξη οπουδήποτε χρειάζεται να παρατηρήσουν πραγµατικές καταστάσεις και να µαζέψουν πραγµατικά δεδοµένα σε κάποιο θέµα. Εκεί οι µαθητές µελετούν και παρατηρούν τις αλληλοσυσχετίσεις µεταξύ φυσικού και κατασκευαστικού περιβάλλοντος. Η µέθοδος αυτή δεν χρησιµοποιείται µόνο για διδασκαλία αλλά για παρατήρηση και έρευνα. Τα ταξίδια που είναι προσεκτικά σχεδιασµένα πλεονεκτήµατα: Δίνουν την ευκαιρία στους µαθητές να γίνουν οξείς παρατηρητές Λέγεται ότι µόνο εκείνοι που εκτιµούν την οµορφιά του φυσικού τους περιβάλλοντος θα απασχοληθούν για τη διατήρησή του Κάνουν τους µαθητές πιο συµπαγείς στο µυαλό, επιβεβαιώνοντας τη διδασκαλία στη τάξη, το διάβασµα στη βιβλιοθήκη κλπ. Οι µαθητές αυτοµάτως παίρνουν ενεργά µέρος στο µάθηµα και µαθαίνουν να γίνονται υπεύθυνα µέλη της οµάδας. 5. Η ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΤΩΝ ΔΑΣΚΑΛΩΝ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Η κατάρτιση των δασκάλων ήταν η πιο έντονη ανάγκη και πρώτης προτεραιότητας που εκδηλώθηκε από τα έθνη κάθε ηπείρου στο ερωτηµατολόγιο της UNESCO το Επιπρόσθετα οι Υπουργοί στη συνδιάσκεψη του Tbilisi συνεπέραναν ότι η περιβαλλοντική εκπαίδευση πρέπει να γίνει ένα υποχρεωτικό µέρος στην κατάρτιση των δασκάλων. Ενας πρόσθετος λόγος για την κατάρτιση των δασκάλων είναι ακόµη ότι, αφού οι δάσκαλοι είναι υπεύθυνοι για την εφαρµογή του αναλυτικού προγράµµατος στην τάξη αφ' ενός και παράδειγµα για τους µαθητές τους αφ' ετέρου, θα πρέπει να είναι καλά εκπαιδευµένοι ως προς τους σκοπούς, τους στόχους, τις αρχές και τις µεθοδολογίες της περιβαλλοντικής εκπαίδευσης. Μόνο µε αυτόν τον τρόπο η συµπεριφορά τους µπορεί να αντανακλά θετικές αξίες για το περιβάλλον, που µε τη σειρά τους θα ενθαρρύνουν παρόµοιες συµπεριφορές στάσεις των µαθητών. Οι περισσότερες χώρες της Ευρωπαϊκής Ενωσης έχουν αναγνωρίσει την κατάρτιση των δασκάλων ως ουσιώδη για αποτελεσµατική περιβαλλοντική εκπαίδευση. Οµως έχουν γίνει λίγες προσπάθειες για συµπλήρωση της παραδοσιακής εκπαίδευσης των δασκάλων. Υπάρχουν δυσκολίες στο να ενσωµατωθεί η περιβαλλοντική εκπαίδευση στην επίσηµη εκπαίδευση, που απορρέουν από τον χαρακτήρα των σηµερινών προγραµµάτων κατάρτισης, τα ανεπαρκή εργαλεία π.ε. για δασκάλους, την έλλειψη εκπαιδευτών για δασκάλους, την έλλειψη κεφαλαίων κλπ. Οσον αφορά το ρόλο των δασκάλων αναγνωρίζεται στους δασκάλους ο παράγοντας κλειδί στην εκπαίδευση ανθρώπων για µία κατανόηση και γνώση του περιβάλλοντος και των προβληµάτων του. Ενας δάσκαλος είναι ένα πρότυπο σε κάθε κατάσταση διδασκαλίας. Στην Π.Ε. ειδικά είναι ακόµη πιο σηµαντικό το ότι αντανακλά θετικά ηθικές αξίες για το περιβάλλον. Δεν πρέπει να είναι αµελής, επειδή σαν πρότυπο ρόλου η συµπεριφορά του έχει αντίκτυπο στην συµπεριφορά των µαθητών στην τάξη. Είναι πιθανό η επιρροή του δασκάλου να µην περιοριστεί µόνο στην τάξη.

10 6.1 ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΕΚΤΕΛΕΣΗ ΕΝΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΔΑΣΚΑΛΩΝ Η κατάρτιση των δασκάλων στις αρχές και µεθόδους της περιβαλλοντικής εκπαίδευσης πρέπει να δηµιουργεί δασκάλους µε προσωπικές και καθηγητικές ικανότητες. Ετσι η κατάρτιση των δασκάλων πρέπει να στοχεύει στα ακόλουθα: στην απόκτηση γνώσης του περιβάλλοντος και των προβληµάτων του στην ανάπτυξη των απαραίτητων ικανοτήτων για την αποτελεσµατική ενσωµάτωση της περιβαλλοντικής διάστασης στη διδασκαλία τους στη κατανόηση της σπουδαιότητας της δραστηριοποίησης των πολιτών, έτσι ώστε οι µαθητές να αναπτύξουν µία αίσθηση προσωπικής ευθύνης και ενεργούς ανάµιξης καθώς και µίας προθυµίας να αφιερώσουν τους εαυτούς τους στην επίλυση των περιβαλλοντικών ζητηµάτων στο µέλλον. Τα προβλήµατα που απορρέουν από την ενσωµάτωση της Π.Ε. στα αναλυτικά προγράµµατα κατάρτισης των δασκάλων είναι µεγάλα λόγω: Ελλειψης εκτίµησης της φύσης και του περιεχόµενου της Π.Ε. Ελλειψης ενδιαφέροντος των δασκάλων για Π.Ε. που οδηγεί επίσης σε έλλειψη συµµετοχής σε προγράµµατα Π.Ε. Ελλειψης περιβαλλοντικής δέσµευσης µεταξύ του ίδιων των δασκάλων Ελλειψης πληροφόρησης Μικρού αριθµού κατάλληλα εκπαιδευµένων εκπαιδευτών των δασκάλων µε αποτέλεσµα την ανεπαρκή κατάρτιση των δασκάλων: η επιστηµονική προσέγγιση στην Π.Ε. παραµένει µία σχετικά νέα εκπαιδευτική πρακτική και υπάρχει µία έλλειψη καθηγητών στα πανεπιστήµια που να διευθύνουν προγράµµατα Π.Ε. Αυτό οδηγεί σε µία έλλειψη καλά εκπαιδευµένων δασκάλων που είναι ικανοί να εκτελέσουν προγράµµατα Π.Ε. Α νεπάρκειας υλικών Π.Ε για χρήση από δασκάλους Ελλειψης χρηµατοδότησης που οδηγεί σε έλλειψη ευκολιών. Για µερικές χώρες θα είναι ακριβά αρκετά να προωθήσουν εκτενή προγράµµατα εκπαίδευσης. Αυτό εξηγεί γιατί πολλές χώρες οργανώνουν αν οργανώνουν µικρά σεµινάρια µόνο για µερικές ηµέρες από καιρό σε καιρό και για µικρό αριθµό δασκάλων Ελλειψης διοικητικού ενδιαφέροντος Πολύ λίγου χρόνου σχεδιασµού σε εντατικά προγράµµατα Του χαρακτήρα των υπαρχόντων προγραµµάτων κατάρτισης των δασκάλων: οι περισσότερες χώρες έχουν ελλείψεις προγραµµάτων κατάρτισης των καθηγητών Του έντονου επιστηµονικού χαρακτήρα των αναλυτικών προγραµµάτων. Αυτός ίσως είναι ο κύριος περιορισµός στις παρούσες προσπάθειες για Π.Ε. Στα περισσότερα πανεπιστήµια τα περιβαλλοντικά ζητήµατα διδάσκονται µε διαφορετικούς τρόπους παρά µε έναν ολοκληρωµένο τρόπο αφήνοντας στους φοιτητές να ολοκληρώσουν την γνώση από διαφορετικά πεδία. Μερικά πανεπιστήµια πάντως διαπραγµατεύονται µε περιβαλλοντικά ζητήµατα µε έναν πιο ολοκληρωµένο τρόπο µε ειδικά µαθήµατα ή διαλέξεις. Υπάρχουν αρκετές προσεγγίσεις για την εκτέλεση προγραµµάτων για την κατάρτιση δασκάλων στις µεθόδους και ιδέες της Π.Ε. Θα υπογραµµίσουµε τις διάφορες προσεγγίσεις που έχουν παρουστιαστεί: Μικρά και εντατικά συνεχή εκπαιδευτικά µαθήµατα που ακολουθούνται ή όχι από πρακτική εργασία η οποία λαµβάνει χώρα τακτικά σε ένα ανεπτυγµένο ινστιτούτο κατάρτισης δασκάλων

11 Περισσότερο εκτενή µαθήµατα που διαρκούν τρεις µήνες ή και περισσότερο µη έχοντας τον εντατικό χαρακτήρα των προηγούµενων, αλλά µε µία αρκετά ολοκληρωµένη και επιστηµονική κατασκευή Μία σειρά από εκπαιδευτικά σεµινάρια που λαµβάνουν χώρα σποραδικά ανάλογα µε τις ανάγκες Ενσωµάτωση των θεµάτων της Π.Ε. στα υπάρχοντα γενικά εκπαιδευτικά προγράµµατα οδηγούµενα από παιδαγωγικά ινστιτούτα Διαλέξεις, ατοµικές εργασίες, ταξίδια, επισκέψεις σε µέρη µε ενδιαφέρον, µελέτες υποθέσεων, πειράµατα, βιντεοταινίες, ταινίες, σλαϊτς ή εικόνες και γενικά κάθε οπτικοακουστικός τρόπος Συναντήσεις προσωπικού και ανταλλαγές, συζητήσεις, ανάλυση καταστάσεων Βιβλία µε οδηγίες ή φυλλάδια για δασκάλους Εκδόσεις, περιοδικά. Επειδή το περιβάλλον είναι δυναµικό και αλλάζει συνεχώς, και ο τρόπος που διδάσκεται πρέπει να είναι και αυτός δυναµικός. Επίσης τα εκπαιδευτικά εργαλεία πρέπει να είναι έτοιµα να δεχτούν νέες ιδέες. Με σκοπό να επιτύχουµε τους στόχους µας πρέπει να προµηθεύσουµε τους δασκάλους µε τα κατάλληλα εργαλεία. Αυτά µπορούν να συνίστανται σε ειδική κατάρτιση που οριοθετείται σε Ευρωπαϊκό επίπεδο, επιλεγµένο σε εθνική κλίµακα και τέλος ειδικευµένο σε τοπικό στάδιο. Αυτά τα πακέτα πρέπει να είναι ευέλικτα επειδή πρέπει να χρησιµοποιηθούν από πολλούς διαφορετικούς τύπους δασκάλων σε πολλά διαφορετικά σχολεία, που βρίσκονται σε εντελώς διαφορετικές ηπείρους ή περιοχές της ίδιας χώρας. 6. ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΓΙΑ ΜΑΘΗΤΕΣ 6 12 ΕΤΩΝ Ο σκοπός αυτού του σχεδίου προγραµµάτων είναι να αναπτύξει ένα πλαίσιο περιβαλλοντικής εκπαίδευσης µε σκοπό να υποστηριχθούν οι παγκόσµιες προσπάθειες για την διάδοση της περιβαλλοντικής γνώσης και υπευθυνότητας. Τα χαρακτηριστικά του σχεδίου αυτού είναι: ΒΑΣΙΚΕΣ ΥΠΟθΕΣΕΙΣ Διεπιστηµονικό Προοδευτικό (σε διάρκεια και περιεχόµενο) Προσαρµόσιµο σε διαφορετικούς πολιτισµούς και διαφορετικές περιοχές ΜΕθΟΔΟΛΟΓΙΕΣ Ταξίδια Οπτικο ακουστικά µέσα Μελέτες περιπτώσεων Διαλέξεις Σεµινάρια Δυναµικά διδακτικά εργαλεία Διδακτικά προγράµµατα Η/Υ ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΑ Ποταµοί λίµνες, παραθαλάσσιες περιοχές Ωκεανοί και θάλασσες Αστικές περιοχές

12 Αγροτικές εκτάσεις ΒΑΣΙΚΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ Τι είναι περιβάλλον; Ποιά είναι τα περιβαλλοντικά προβλήµατα; Γιατί χρειάζεται και πως επιτυγχάνεται η προστασία του περιβάλλοντος; Τι κάνουν για το περιβάλλον οι δημόσιοι και οι ιδιωτικοί φορείς; Τι µπορώ να κάνω εγώ για το περιβάλλον; ΘΕΜΑΤΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Τι είναι περιβάλλον; Ιστορική αναδροµή στο Ζωγραφιές χρώµατα περιβάλλον στο αρχικό στάδιο., Slides και απλά σχέδια σε µεταγενέστερο στάδιο. Τι είναι τα περιβαλλοντικά Προβολή φωτογραφιών Video προβλήματα; ρυπασμένων περιοχών Slides (ακτές, σκουπιδότοπο ι Εκδροµές ρυπασμένε κλπ) περιοχές Γιατί χρειάζεται και πως Δημιουργία στους µαθητές Προβολή θετικών επιτυγχάνεται η προστασία συνείδησης ότι ένα υγιές αρνητικών του περιβάλλοντος; περιβάλλον δημιουργεί παραδειγμάτων υγιή άτοµα χρησιμοποιώντας προηγούμενες µεθόδους Τι κάνουν για το Διάκριση µέσω πρακτικών Slides περιβάλλον οι δημόσιοι και παραδειγμάτων Επισκέψεις οι ιδιωτικοί φορείς; Τι µπορώ να κάνω εγώ για Συμβολή στη διάσωση του Προτροπή για κηπουρική το περιβάλλον; περιβάλλοντος και δενδροφύτευση. Ανακύκλωση. Παραδείγματα εξοικονόμησης ενέργειας. 7. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Τα κυριότερα συμπεράσματα που µπορούν να συνοψιστούν τελικά για την περιβαλλοντική εκπαίδευση είναι τα εξής: Συμφωνία της διαπίστωσης της ισχύος της ολιστικής προσέγγισης Η περιβαλλοντική αφύπνιση είναι σημαντικότατη από τα πρώτα στάδια της εκπαίδευσης Η πραγματική κατάσταση απαιτεί την άµεση εκτέλεση ενός προγράμματος περιβαλλοντικής εκπαίδευσης αρχίζοντας από τις µικρές ηλικίες Προτιμάται η πρακτική παρά η θεωρητική προσέγγιση Επίτευξη ενός ελάχιστου επίπεδου περιβαλλοντικής εκπαίδευσης ανεξάρτητα από το µελλοντικό επάγγελμα που θα διαλέξει ο µαθητής Το πρόγραµµα πρέπει να είναι ευέλικτο και ικανό να προσαράζονται γεωγραφικά, πολιτιστικά και χρονολογικά.

Το παιχνίδι της χαράς

Το παιχνίδι της χαράς Ανοιχτό πρόγραμμα εκπαίδευσης Κατερίνα Πουλέα Παιδαγωγός Το παιχνίδι της χαράς Το παιχνίδι της χαράς Αετιδέων 15 & Βουτσινά Χολαργός 6944 773597 Ανοιχτό πρόγραμμα εκπαίδευσης Το Παιδαγωγικό Κέντρο Προσχολικής

Διαβάστε περισσότερα

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Πρόγραμμα Eξ Aποστάσεως Eκπαίδευσης (E learning) Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΝ ΙΑΛΟΓΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΙ ΕΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΘΗΤΩΝ ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Ι. ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Η

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΣΤΙΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΕΣ ΗΛΙΚΙΕΣ

Ο ΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΣΤΙΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΕΣ ΗΛΙΚΙΕΣ Ο ΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΣΤΙΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΕΣ ΗΛΙΚΙΕΣ Ο ΚΥΚΛΟΣ ΤΟΥ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟΥ ΚΑΛΥΤΕΡΟ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟ ΚΑΛΥΤΕΡΟΙ ΠΑΙΚΤΕΣ ΚΑΛΥΤΕΡΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΚΑΛΥΤΕΡΟΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ Ο ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΣΗΜΕΡΑ Εμπειρικές γνώσεις Έλλειψη μεθοδολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ

Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ 3 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ-ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 205 Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ (Ένα παραμύθι από μεγάλα παιδιά) Παπαλουκά Κων/να Εκπαιδευτικός Β θμιας Εκπαίδευσης Νηπιοβρεφοκόμος Τσαγκουρνού Ελισάβετ Εκπαιδευτικός

Διαβάστε περισσότερα

Γεωργικές Εφαρμογές και Εκπαίδευση για την Αειφόρο Αγροτική Ανάπτυξη

Γεωργικές Εφαρμογές και Εκπαίδευση για την Αειφόρο Αγροτική Ανάπτυξη Γεωργικές Εφαρμογές και Εκπαίδευση για την Αειφόρο Αγροτική Ανάπτυξη Α. Κουτσούρης Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών koutsouris@aua.gr Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Tο ανθρώπινο στοιχείο είναι μοναδικής σημασίας

Διαβάστε περισσότερα

Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά. Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά. Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Εισαγωγή Η χώρα μας απέκτησε Νέα Προγράμματα Σπουδών και Νέα

Διαβάστε περισσότερα

α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των

α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των ΔΕΠΠΣ ΑΠΣ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των ενδιαφερόντων του, γ. η εξασφάλιση ίσων ευκαιριών και δυνατοτήτων μάθησης

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Μαθήματος: Κοινωνική Παιδαγωγική και βασικές παιδαγωγικές έννοιες

Τίτλος Μαθήματος: Κοινωνική Παιδαγωγική και βασικές παιδαγωγικές έννοιες Τίτλος Μαθήματος: Κοινωνική Παιδαγωγική και βασικές παιδαγωγικές έννοιες Κωδικός Μαθήματος: ΠΔ1250 Διδάσκων Βασίλης Πανταζής, pantazisv@uth.gr Είδος Μαθήματος: Υποχρεωτικό Εξάμηνο: 1 ο, 2 ο Μονάδες ECTS:

Διαβάστε περισσότερα

Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α.

Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α. Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α. Τι θα Δούμε. Γιατί αλλάζει το Αναλυτικό Πρόγραμμα Σπουδών. Παιδαγωγικό πλαίσιο του νέου Α.Π.Σ. Αρχές του νέου Α.Π.Σ. Μαθησιακές περιοχές του νέου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΑ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ ΤΟΥ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΥ ΠΕΔΙΟΥ: ΦΥΣΙΚΏΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΑ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ ΤΟΥ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΥ ΠΕΔΙΟΥ: ΦΥΣΙΚΏΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΑ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ ΤΟΥ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΥ ΠΕΔΙΟΥ: ΦΥΣΙΚΏΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ Ανανέωση του αντικειµένου Η καλύτερη προσέγγιση θα πρέπει να επιτρέπει τον πειραµατισµό.

Διαβάστε περισσότερα

Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας ενότητας στα Μαθηµατικά. Ε. Κολέζα

Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας ενότητας στα Μαθηµατικά. Ε. Κολέζα Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας ενότητας στα Μαθηµατικά Ε. Κολέζα Α. Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας µαθηµατικής ενότητας: Βήµατα για τη συγγραφή του σχεδίου Β. Θεωρητικό υπόβαθρο της διδακτικής πρότασης

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαίδευση για το περιβάλλον και την αειφορία

Εκπαίδευση για το περιβάλλον και την αειφορία Εκπαίδευση για το περιβάλλον και την αειφορία Τι είναι περιβάλλον; Το περιβάλλον προσεγγίζεται... ως «πρόβλημα»... ως φυσικός πόρος... ως φύση... ως ο χώρος της καθημερινής μας ζωής... ως ο χώρος της συλλογικής

Διαβάστε περισσότερα

Δημήτρης Ρώσσης, Φάνη Στυλιανίδου Ελληνογερμανική Αγωγή. http://www.creative-little-scientists.eu

Δημήτρης Ρώσσης, Φάνη Στυλιανίδου Ελληνογερμανική Αγωγή. http://www.creative-little-scientists.eu Τι έχουμε μάθει για την προώθηση της Δημιουργικότητας μέσα από τις Φυσικές Επιστήμες και τα Μαθηματικά στην Ελληνική Προσχολική και Πρώτη Σχολική Ηλικία; Ευρήματα για την εκπαίδευση στην Ελλάδα από το

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΝΝΟΙΑΣ ΤΟΥ ΟΡΙΟΥ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΝΝΟΙΑΣ ΤΟΥ ΟΡΙΟΥ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΑΞΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΝΝΟΙΑΣ ΤΟΥ ΟΡΙΟΥ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ ΟΡΙΟ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ ΕΞ ΑΡΙΣΤΕΡΩΝ ΚΑΙ ΕΚ ΔΕΞΙΩΝ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ: ΚΟΥΤΙΔΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Δρ Αραβέλλα Ζαχαρίου, Συντονίστρια ΠΕ/ΕΑΑ, ΠΙ aravella@cytanet.com.cy zachariou.a@cyearn.pi.ac.cy Ημερίδα: Πολιτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 6 ΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 19-03-2015 (5 Ο ΜΑΘΗΜΑ)

ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 6 ΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 19-03-2015 (5 Ο ΜΑΘΗΜΑ) ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 6 ΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 19-03-2015 (5 Ο ΜΑΘΗΜΑ) Αντιμετώπιση των ΜΔ δια των ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΩΝ Σωτηρία

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΧΟΙ ΕΠΑΡΚΟΥΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΣΤΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ

ΣΤΟΧΟΙ ΕΠΑΡΚΟΥΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΣΤΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΘΕΜΑ: ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΣΤΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Νίκος ρίτσας, Υπεύθυνος Συστηµάτων ιαχείρισης Ποιότητας ΠΛΕΓΜΑ Α.Ε., Κατερίνα Κατελάνου, Σύµβουλος Ποιότητας ΠΛΕΓΜΑ Α.Ε, Κατερίνα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΝΗΛΙΚΩΝ, ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ & ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ. E-learning. Οδηγός Σπουδών

ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΝΗΛΙΚΩΝ, ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ & ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ. E-learning. Οδηγός Σπουδών ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΝΗΛΙΚΩΝ, ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ & ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ E-learning Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος Οικονομικής Επιστήμης, σας καλωσορίζει

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΙΝΟΤΟΜΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΟΔΗΓΟΣ E-LEARNING

ΚΑΙΝΟΤΟΜΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΟΔΗΓΟΣ E-LEARNING ΚΑΙΝΟΤΟΜΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΑΘΗΝΑ 2014 1 1. Τι είναι το e-learning; Το e-learning, η ηλεκτρονική μάθηση, είναι μια διαδικασία μάθησης και ταυτόχρονα μια μεθοδολογία εξ αποστάσεως εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση των σκοπών και των στόχων...35. Ημερήσια πλάνα...53

Παρουσίαση των σκοπών και των στόχων...35. Ημερήσια πλάνα...53 Πίνακας Περιεχομένων Εισαγωγή... 5 Κεφάλαιο 1 Πώς μαθαίνουν τα παιδιά προσχολικής ηλικίας...11 Η Φυσική Αγωγή στην προσχολική ηλικία...14 Σχέση της Φυσικής Αγωγής με τους τομείς ανάπτυξης του παιδιού...16

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογές Εκπαιδευτικού Λογισμικού για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση

Εφαρμογές Εκπαιδευτικού Λογισμικού για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση Εφαρμογές Εκπαιδευτικού Λογισμικού για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση Μαρία Καραβελάκη-Καπλάνη, M.Sc. INTE*LEARN Αγν.Στρατιώτη 46 176 73 Καλλιθέα τηλ. 95 91 853, fax. 95 72 098 E-mail: intelrn@prometheus.hol.gr

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικό σεμινάριο για το διδακτικό προσωπικό του ΑΤΕΙ Λάρισας

Εκπαιδευτικό σεμινάριο για το διδακτικό προσωπικό του ΑΤΕΙ Λάρισας Εκπαιδευτικό σεμινάριο για το διδακτικό προσωπικό του ΑΤΕΙ Λάρισας Κυριακή Μπαλτά Βιβλιοθηκονόμος-Τεχνολόγος εκπαίδευσης Πανεπιστήμιο Μακεδονίας - Βιβλιοθήκη Λάρισα Φεβρουάριος 2006 Εξ αποστάσεως εκπαίδευση

Διαβάστε περισσότερα

Περιγραφή μαθήματος. Εαρινό εξάμηνο 2009-2010. Διδάσκων: Παλαιγεωργίου Γ. Διαλέξεις: Δευτέρα 14:00-18:00 email: gpalegeo.teaching@gmail.

Περιγραφή μαθήματος. Εαρινό εξάμηνο 2009-2010. Διδάσκων: Παλαιγεωργίου Γ. Διαλέξεις: Δευτέρα 14:00-18:00 email: gpalegeo.teaching@gmail. Μάθημα: Διδακτική της Πληροφορικής I Εαρινό εξάμηνο 2009-2010 Διδάσκων: Παλαιγεωργίου Γ. Διαλέξεις: Δευτέρα 14:00-18:00 email: gpalegeo.teaching@gmail.com Περιγραφή μαθήματος Με τον όρο "Διδακτική της

Διαβάστε περισσότερα

Η Εφαρµογή της Αξιολόγησης στη Συνεκπαίδευση 1

Η Εφαρµογή της Αξιολόγησης στη Συνεκπαίδευση 1 Η Εφαρµογή της Αξιολόγησης στη Συνεκπαίδευση Το τελικό στάδιο της πρώτης φάσης του Προγράµµατος του Φορέα για την Αξιολόγηση στο Πλαίσιο της Συνεκπαίδευσης περιλάµβανε µια συζήτηση και κατόπιν επεξήγηση

Διαβάστε περισσότερα

αντισταθµίζονται µε τα πλεονεκτήµατα του άλλου, τρόπου βαθµολόγησης των γραπτών και της ερµηνείας των σχετικών αποτελεσµάτων, και

αντισταθµίζονται µε τα πλεονεκτήµατα του άλλου, τρόπου βαθµολόγησης των γραπτών και της ερµηνείας των σχετικών αποτελεσµάτων, και 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Όλα τα είδη ερωτήσεων που αναφέρονται στο «Γενικό Οδηγό για την Αξιολόγηση των µαθητών στην Α Λυκείου» µπορούν να χρησιµοποιηθούν στα Μαθηµατικά, τόσο στην προφορική διδασκαλία/εξέταση, όσο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ I Εισαγωγή στην εκπαιδευτική τεχνολογία 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Εισαγωγή στη µάθηση και την τεχνολογία 5 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Από τη θεωρία στην εφαρµογή 35 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 Η/Υ και υπολογιστικά εργαλεία

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός για Εργαζόµενους

Οδηγός για Εργαζόµενους EIPIL-PAN Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία για την Προώθηση της Άτυπης Μάθησης Βραβείο Εργαζόµενου Οδηγός για Εργαζόµενους εκέµβριος 2009 Asset Τεχνολογική Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία για την Προώθηση της Άτυπης Μάθησης

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την 1 ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την παλαιότερη γνώση τους, σημειώνουν λεπτομέρειες, παρακολουθούν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ

ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ Οι Δ/τές ως προωθητές αλλαγών με κέντρο τη μάθηση Χαράσσουν τις κατευθύνσεις Σχεδιάσουν την εφαρμογή στη σχολική πραγματικότητα Αναπτύσσουν

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές)

Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές) Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές) Ενδεικτικές τεχνικές διδασκαλίας: 1. Εισήγηση ή διάλεξη ή Μονολογική Παρουσίαση 2. Συζήτηση ή διάλογος 3. Ερωταποκρίσεις 4. Χιονοστιβάδα 5. Καταιγισμός Ιδεών 6. Επίδειξη

Διαβάστε περισσότερα

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους του Σταύρου Κοκκαλίδη Μαθηματικού Διευθυντή του Γυμνασίου Αρχαγγέλου Ρόδου-Εκπαιδευτή Στα προγράμματα Β Επιπέδου στις ΤΠΕ Ορισμός της έννοιας του σεναρίου.

Διαβάστε περισσότερα

Γλωσσάρι Το γλωσσάρι του MATURE Ανδραγωγική Άτομα μεγαλύτερης ηλικίας Δεξιότητες Δέσμευση

Γλωσσάρι Το γλωσσάρι του MATURE Ανδραγωγική Άτομα μεγαλύτερης ηλικίας Δεξιότητες Δέσμευση Γλωσσάρι Η ομάδα MATURE διαθέτει σημαντική εμπειρία στη διαχείριση και υλοποίηση Ευρωπαϊκών προγραμμάτων και γνωρίζει ότι τα ζητήματα επικοινωνίας ενδέχεται να προκαλέσουν σύγχυση. Προκειμένου να ελαχιστοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Ανθρώπινου Δυναμικού

Διοίκηση Ανθρώπινου Δυναμικού 400 Διοίκηση Ανθρώπινου Δυναμικού 400.01 Δύο ημέρες 16 ώρες Επιλογή Στελεχών: Ξεχωρίζοντας τους Καλύτερους Με την ολοκλήρωση του σεμιναρίου οι συμμετέχοντες θα έχουν σχηματίσει ολοκληρωμένη αντίληψη όλων

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΓΕΩΡΓΙΑ. Α. Κουτσούρης Γεωπονικό Παν/μιο Αθηνών koutsouris@aua.gr

ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΓΕΩΡΓΙΑ. Α. Κουτσούρης Γεωπονικό Παν/μιο Αθηνών koutsouris@aua.gr ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΓΕΩΡΓΙΑ Α. Κουτσούρης Γεωπονικό Παν/μιο Αθηνών koutsouris@aua.gr Ενδογενής ανάπτυξη αξιοποίηση των τοπικών πόρων τοπικός προσδιορισμός των αναπτυξιακών προοπτικών - στόχων τοπικός

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα της παρουσίασης. Βάσεις σχεδιασµού αναλυτικών προγραµµάτων φυσικής αγωγής. Τι είναι το αναλυτικό

Θέµατα της παρουσίασης. Βάσεις σχεδιασµού αναλυτικών προγραµµάτων φυσικής αγωγής. Τι είναι το αναλυτικό ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ Βάσεις σχεδιασµού αναλυτικών προγραµµάτων φυσικής αγωγής ιγγελίδης Νικόλαος Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα Θέµατα της παρουσίασης

Διαβάστε περισσότερα

Οι Δήμοι στο κατώφλι της νέας προγραμματικής περιόδου. Ράλλης Γκέκας, Διευθύνων Σύμβουλος ΕΕΤΑΑ Φεβρουάριος 2014

Οι Δήμοι στο κατώφλι της νέας προγραμματικής περιόδου. Ράλλης Γκέκας, Διευθύνων Σύμβουλος ΕΕΤΑΑ Φεβρουάριος 2014 Οι Δήμοι στο κατώφλι της νέας προγραμματικής περιόδου Ράλλης Γκέκας, Διευθύνων Σύμβουλος ΕΕΤΑΑ Φεβρουάριος 2014 Περιεχόμενα Παρουσίασης Η Στρατηγική «Ευρώπη 2020» Οι Δήμοι στη νέα προγραμματική περίοδο

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Μάθηση και γνώση: μια συνεχής και καθοριστική αλληλοεπίδραση Αντώνης Λιοναράκης Στην παρουσίαση που θα ακολουθήσει θα μιλήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογή της καθοδηγούμενης διερευνητικής μεθόδου: πλεονεκτήματα, δυσκολίες και τρόποι αντιμετώπισης. Σαλούστρου Πόπη Γαζίου

Εφαρμογή της καθοδηγούμενης διερευνητικής μεθόδου: πλεονεκτήματα, δυσκολίες και τρόποι αντιμετώπισης. Σαλούστρου Πόπη Γαζίου Εφαρμογή της καθοδηγούμενης διερευνητικής μεθόδου: πλεονεκτήματα, δυσκολίες και τρόποι αντιμετώπισης Σαλούστρου Πόπη Γαζίου ΓΕΛ Τι είναι η Διερευνητική Μάθηση Μία διδακτική προσέγγιση που έχει στόχο να

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγικές συμπράξεις στους τομείς της εκπαίδευσης, της κατάρτισης και της νεολαίας

Στρατηγικές συμπράξεις στους τομείς της εκπαίδευσης, της κατάρτισης και της νεολαίας KA2 Συνεργασία για Καινοτομία και Ανταλλαγή Καλών Πρακτικών Αναμενόμενα αποτελέσματα Τα σχέδια που υποστηρίζονται στο πλαίσιο αυτής της Δράσης αναμένονται να επιφέρουν τα παρακάτω αποτελέσματα: Καινοτόμες

Διαβάστε περισσότερα

Γεωργία Ε. Αντωνέλου Επιστημονικό Προσωπικό ΕΕΥΕΜ Μαθηματικός, Msc. antonelou@ecomet.eap.gr

Γεωργία Ε. Αντωνέλου Επιστημονικό Προσωπικό ΕΕΥΕΜ Μαθηματικός, Msc. antonelou@ecomet.eap.gr Γεωργία Ε. Αντωνέλου Επιστημονικό Προσωπικό ΕΕΥΕΜ Μαθηματικός, Msc. antonelou@ecomet.eap.gr Θεμελίωση μιας λύσης ενός προβλήματος από μια πολύπλευρη (multi-faceted) και διαθεματική (multi-disciplinary)

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης. Η Βιβλιοθήκη του ΕΜΣΤ και η ψηφιοποίηση των συλλογών των έργων τέχνης και των αρχείων του Μουσείου

Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης. Η Βιβλιοθήκη του ΕΜΣΤ και η ψηφιοποίηση των συλλογών των έργων τέχνης και των αρχείων του Μουσείου Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης: Η Βιβλιοθήκη του ΕΜΣΤ και η ψηφιοποίηση των συλλογών των έργων τέχνης και των αρχείων του Μουσείου Φωτεινή Αραβανή Βιβλιοθήκη Αρχείο Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης e-mail:

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός εκπαιδευτή. Ενότητα κατάρτισης. Ένταξη και αποδοχή. Επιμέλεια Miguel Santos. Συγγραφείς Stefano Cobello Roberto Grison Maria Rosa Aldrighetti

Οδηγός εκπαιδευτή. Ενότητα κατάρτισης. Ένταξη και αποδοχή. Επιμέλεια Miguel Santos. Συγγραφείς Stefano Cobello Roberto Grison Maria Rosa Aldrighetti Οδηγός εκπαιδευτή Ενότητα κατάρτισης Ένταξη και αποδοχή Επιμέλεια Miguel Santos Συγγραφείς Stefano Cobello Roberto Grison Maria Rosa Aldrighetti 1 ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ Ενότητα κατάρτισης για γονείς και

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα

Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα Πέρα από την τυπολογία της χρηματοδότησης, των εμπλεκόμενων ομάδων-στόχων και την διάρκεια, κάθε project διακρατικής κινητικότητας αποτελεί μια

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 9: Η συνεργατική διδασκαλία & μάθηση

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 9: Η συνεργατική διδασκαλία & μάθηση Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 9: Η συνεργατική διδασκαλία & μάθηση Διδάσκουσα: Μαρία Καμπεζά Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία Σκοποί ενότητας

Διαβάστε περισσότερα

Β. ΕΙΣΑΓΩΓΗ : ΣΥΝΟΨΗ ΥΠΑΡΧΟΥΣΑΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ

Β. ΕΙΣΑΓΩΓΗ : ΣΥΝΟΨΗ ΥΠΑΡΧΟΥΣΑΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ Μέτρο 2.6: Προγράμματα Προστασίας Περιβάλλοντος & Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης (Ενέργεια: 2.6.1) Β. ΕΙΣΑΓΩΓΗ : ΣΥΝΟΨΗ ΥΠΑΡΧΟΥΣΑΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ Το παρόν Μέτρο έχει οριζόντια δομή και διατρέχει όλες τις βαθμίδες

Διαβάστε περισσότερα

Υπηρεσία Ασύγχρονης Τηλεκπαίδευσης Εθνικό & Καποδιστρικό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Υπηρεσία Ασύγχρονης Τηλεκπαίδευσης Εθνικό & Καποδιστρικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Υπηρεσία Ασύγχρονης Τηλεκπαίδευσης Εθνικό & Καποδιστρικό Πανεπιστήμιο Αθηνών ΤΣΙΜΠΑΝΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΕΞΗΝΤΑΡΙΔΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ Κέντρο Λειτουργίας και Διαχείρισης Δικτύου ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ΤΗΣ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΠΟΥ ΥΠΟΣΤΗΡΙΖΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΠΕ

ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ΤΗΣ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΠΟΥ ΥΠΟΣΤΗΡΙΖΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΠΕ Leonardo da Vinci Leonardo Project: A EUROPEAN OBSERVATORY ON THE USE OF ICT-SUPPORTED LIFE LONG LEARNING BY SMES, MICRO-ENTERPRISES AND THE SELF-EMPLOYED IN RURAL AREAS ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Φύση και Σχολικοί Κήποι. Δρ. Αλέξανδρος Παπαχατζής Αναπληρωτής Καθηγητής Δενδροκομίας ΤΕΙ Θεσσαλίας e-mail: papachad@teilar.gr

Φύση και Σχολικοί Κήποι. Δρ. Αλέξανδρος Παπαχατζής Αναπληρωτής Καθηγητής Δενδροκομίας ΤΕΙ Θεσσαλίας e-mail: papachad@teilar.gr Φύση και Σχολικοί Κήποι Δρ. Αλέξανδρος Παπαχατζής Αναπληρωτής Καθηγητής Δενδροκομίας ΤΕΙ Θεσσαλίας e-mail: papachad@teilar.gr Ιστορικά στοιχεία Η «μόρφωση» του ανθρώπου άρχισε άτυπα από την επαφή του με

Διαβάστε περισσότερα

Εξ αποστάσεως υποστήριξη του έργου των Εκπαιδευτικών μέσω των δικτύων και εργαλείων της Πληροφορικής

Εξ αποστάσεως υποστήριξη του έργου των Εκπαιδευτικών μέσω των δικτύων και εργαλείων της Πληροφορικής Εξ αποστάσεως υποστήριξη του έργου των Εκπαιδευτικών μέσω των δικτύων και εργαλείων της Πληροφορικής Ε. Κολέζα, Γ. Βρέταρος, θ. Δρίγκας, Κ. Σκορδούλης Εισαγωγή Ο εκπαιδευτικός κατά τη διάρκεια της σχολικής

Διαβάστε περισσότερα

Η αξιοποίηση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και

Η αξιοποίηση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και Η αξιοποίηση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και της Επικοινωνίας στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση Μένη Τσιτουρίδου Τμήμα Επιστημών Προσχολικής Αγωγής και Εκπαίδευσης Παιδαγωγική Σχολή Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

Απόστολος Μιχαλούδης

Απόστολος Μιχαλούδης ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΕΩΝ Ανάπτυξη και εφαρμογή διδακτικών προσομοιώσεων Φυσικής σε θέματα ταλαντώσεων και κυμάτων Απόστολος Μιχαλούδης υπό την επίβλεψη του αν. καθηγητή Ευριπίδη Χατζηκρανιώτη

Διαβάστε περισσότερα

CAREER MANAGEMENT Διοίκηση Καριέρας

CAREER MANAGEMENT Διοίκηση Καριέρας CAREER MANAGEMENT Διοίκηση Καριέρας Στόχος του Προγράμματος Το πρόγραμμα για την Διοίκηση Καριέρας (Career Management) είναι μα πλήρης, αυτόνομη και ολοκληρωμένη εκπαιδευτική ενότητα με στόχο την παροχή

Διαβάστε περισσότερα

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Γιατί η Ρομποτική στην Εκπαίδευση; A) Τα παιδιά όταν σχεδιάζουν, κατασκευάζουν και προγραμματίζουν ρομπότ έχουν την ευκαιρία να μάθουν παίζοντας και να αναπτύξουν δεξιότητες Η

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ για τους εκπαιδευτικούς Αγγλικής σε σχολεία ΕΑΕΠ του νομού Αττικής Περιόδου Οκτωβρίου Δεκεμβρίου 2012. Απολογιστική Έκθεση

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ για τους εκπαιδευτικούς Αγγλικής σε σχολεία ΕΑΕΠ του νομού Αττικής Περιόδου Οκτωβρίου Δεκεμβρίου 2012. Απολογιστική Έκθεση ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ για τους εκπαιδευτικούς Αγγλικής σε σχολεία ΕΑΕΠ του νομού Αττικής Περιόδου Οκτωβρίου Δεκεμβρίου 2012 Απολογιστική Έκθεση Α. Γενικά στοιχεία Στο πλαίσιο της Πράξης «Νέες Πολιτικές Ξενόγλωσσης

Διαβάστε περισσότερα

Νεοεµφανιζόµενα φαινόµενα στη χρήση ναρκωτικών

Νεοεµφανιζόµενα φαινόµενα στη χρήση ναρκωτικών Νεοεµφανιζόµενα φαινόµενα στη χρήση ναρκωτικών Ένα ευρωπαϊκό εγχειρίδιο σχετικά µε τη λειτουργία έγκαιρης πληροφόρησης για τα νεοεµφανιζόµενα φαινόµενα στη Συνοπτικη Παρουσιαση Στην εργασία αυτή παρουσιάζονται

Διαβάστε περισσότερα

νος Κλουβάτος Κων/νος Εναλλακτικές μορφές αξιολόγησης των μαθητών με ανομοιογενή χαρακτηριστικά Αξιολόγηση της διαφοροποιημένης διδασκαλίας

νος Κλουβάτος Κων/νος Εναλλακτικές μορφές αξιολόγησης των μαθητών με ανομοιογενή χαρακτηριστικά Αξιολόγηση της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Κων/νος νος Κλουβάτος Σύμβουλος 3 η ς Περιφέρειας Δημ. Εκπ/σης Ν. Κυκλάδων Εναλλακτικές μορφές αξιολόγησης των μαθητών με ανομοιογενή χαρακτηριστικά Αξιολόγηση της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Μορφές αξιολόγησης

Διαβάστε περισσότερα

Οργανωσιακή μάθηση. Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν

Οργανωσιακή μάθηση. Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν Οργανωσιακή μάθηση Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν 1 Μάθηση είναι: Η δραστηριοποίηση και κατεύθυνση δυνάμεων για την όσο το δυνα-τόν καλύτερη προσαρμογή στο φυσικό και ιστορικό περιβάλλον. Η απόκτηση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

Η διάρκεια πραγματοποίησης της ανοιχτής εκπαιδευτικής πρακτικής ήταν 2 διδακτικές ώρες

Η διάρκεια πραγματοποίησης της ανοιχτής εκπαιδευτικής πρακτικής ήταν 2 διδακτικές ώρες ΣΧΟΛΕΙΟ Η εκπαιδευτική πρακτική αφορούσε τη διδασκαλία των μεταβλητών στον προγραμματισμό και εφαρμόστηκε σε μαθητές της τελευταίας τάξης ΕΠΑΛ του τομέα Πληροφορικής στα πλαίσια του μαθήματος του Δομημένου

Διαβάστε περισσότερα

ΦΟΡΗΤΟΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗΣ ΑΝΑ ΜΑΘΗΤΗ. Δημόσια Διαβούλευση

ΦΟΡΗΤΟΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗΣ ΑΝΑ ΜΑΘΗΤΗ. Δημόσια Διαβούλευση ΦΟΡΗΤΟΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗΣ ΑΝΑ ΜΑΘΗΤΗ Δημόσια Διαβούλευση ΕΝΟΤΗΤΑ 1: Εισαγωγή Η εισαγωγή υπολογιστών στην εκπαίδευση μόνο καλό μπορεί να φέρει: Στην απλούστερη περίπτωση να σταματήσουν να τυπώνονται

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Μάθηµα: Εφαρµοσµένη ιδακτική των Φυσικών Επιστηµών (Πρακτικές Ασκήσεις Γ Φάσης) ΜΙΧΑΗΛ ΣΚΟΥΜΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΝΟΙΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗ. Δρ Αραβέλλα Ζαχαρίου

ΕΝΝΟΙΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗ. Δρ Αραβέλλα Ζαχαρίου Η Εκπαίδευση για την Αειφόρο Ανάπτυξη ως πλαίσιο Εκπαίδευσης Νεοδιορισθέντων Εκπαιδευτικών: Ποιοτικοί Εκπαιδευτικοί για Ποιοτική Εκπαίδευση ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΕΣ/ΠΑΙΔΙ/0308(ΒΙΕ)/07 ΕΝΝΟΙΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Δομώ - Οικοδομώ - Αναδομώ

Δομώ - Οικοδομώ - Αναδομώ Δομώ - Οικοδομώ - Αναδομώ Χριστίνα Τσακαρδάνου Εκπαιδευτικός Πανθομολογείται πως η ανάπτυξη του παιδιού ορίζεται τόσο από τα γενετικά χαρακτηριστικά του, όσο και από το πλήθος των ερεθισμάτων που δέχεται

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική των Φυσικών Επιστημών Ενότητα 2: Βασικό Εννοιολογικό Πλαίσιο

Διδακτική των Φυσικών Επιστημών Ενότητα 2: Βασικό Εννοιολογικό Πλαίσιο Διδακτική των Φυσικών Επιστημών Ενότητα 2: Βασικό Εννοιολογικό Πλαίσιο Χρυσή Κ. Καραπαναγιώτη Τμήμα Χημείας Αντικείμενο και Αναγκαιότητα Μετασχηματισμός της φυσικοεπιστημονικής γνώσης στη σχολική της εκδοχή.

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το ΕΠΜ_2014 Εκπαιδευτικό Έργο «Το Κινητό Μουσείο»

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Αγροτικής Ανάπτυξης

Κοινωνιολογία της Αγροτικής Ανάπτυξης Κοινωνιολογία της Αγροτικής Ανάπτυξης ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ «Ολοκληρωμένη Ανάπτυξη και Διαχείριση του Αγροτικού Χώρου» Ενότητα 2: Αγροτική Κοινότητα και Αγροτικός Μετασχηματισμός (1/2) 2ΔΩ Διδάσκων:

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΑ ΣΧΟΛΕΙΑ ΚΑΙ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΑ ΣΧΟΛΕΙΑ ΚΑΙ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Τι είναι Οικολογικά Σχολεία Εγγραφή Εφαρμογή του Προγράμματος Αίτηση Αυτοαξιολόγησης Βράβευση Η Περιβαλλοντική Επισκόπηση των Οικολογικών Σχολείων ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΑ ΣΧΟΛΕΙΑ ΚΑΙ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΗ ΧΡΗΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΡΙΑ: ΔΟΥΒΛΗ ΓΕΩΡΓΙΑ

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΗ ΧΡΗΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΡΙΑ: ΔΟΥΒΛΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΗ ΧΡΗΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΡΙΑ: ΔΟΥΒΛΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΤΙΤΛΟΣ ΣΕΝΑΡΙΟΥ: Προπαίδεια - Πίνακας Πολλαπλασιασμού του 6 ΕΠΙΜΟΡΦOYMENH: ΠΗΛΕΙΔΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

6.5 Ανάπτυξη, εφαρμογή και αξιολόγηση εκπαιδευτικών σεναρίων και δραστηριοτήτων ανά γνωστικό αντικείμενο

6.5 Ανάπτυξη, εφαρμογή και αξιολόγηση εκπαιδευτικών σεναρίων και δραστηριοτήτων ανά γνωστικό αντικείμενο 6.5 Ανάπτυξη, εφαρμογή και αξιολόγηση εκπαιδευτικών σεναρίων και δραστηριοτήτων ανά γνωστικό αντικείμενο Το εκπαιδευτικό σενάριο Η χρήση των Τ.Π.Ε. στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση θα πρέπει να γίνεται με οργανωμένο

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς

Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς Σκοπός της έρευνας αυτής είναι η διερεύνηση των απόψεων των εκπαιδευτικών αναφορικά με την ιδιαίτερη πολιτική του σχολείου τους. Η έρευνα αυτή εξετάζει, κυρίως, την πολιτική

Διαβάστε περισσότερα

Προς µια γλωσσική πολιτική την εποχή της παγκοσµιοποίησης και του διαδικτύου: ο σχεδιασµός του ΚΕΓ

Προς µια γλωσσική πολιτική την εποχή της παγκοσµιοποίησης και του διαδικτύου: ο σχεδιασµός του ΚΕΓ Προς µια γλωσσική πολιτική την εποχή της παγκοσµιοποίησης και του διαδικτύου: ο σχεδιασµός του ΚΕΓ ηµήτρης Κουτσογιάννης Τµήµα Φιλολογίας Φιλοσοφική Σχολή, Α.Π.Θ. Επιστηµονικός συνεργάτης του ΚΕΓ dkoutsog@lit.auth.gr

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία

Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία Εισαγωγικό Μήνυμα Καλώς ήλθατε στο εξ αποστάσεως πρόγραμμα «Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία». Αποστολή του Μεταπτυχιακού Προγράμματος Σπουδών στη Κοινωνική Εργασία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΕΝΟΤΗΤΩΝ (περιγραφή) Περιγραφή του περιεχομένου της ενότητας.

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΕΝΟΤΗΤΩΝ (περιγραφή) Περιγραφή του περιεχομένου της ενότητας. Α/Α ΣΤΟΧΟΙ (επιθυμητές γνώσεις-δεξιότητες-ικανότ ητες) ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΕΝΟΤΗΤΕΣ (Τίτλοι) ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΕΝΟΤΗΤΩΝ (περιγραφή) ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑ (ενδεικτικά σε ώρες) Το Πρόγραμμα πιστοποιήθηκε από την

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής

Διδακτική της Πληροφορικής ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 3: Η Πληροφορική στην Ελληνική Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση - Γυμνάσιο Σταύρος Δημητριάδης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα_SPA. Πρόληψη άγχους στους Εκπαιδευτικούς οργανισμούς

Πρόγραμμα_SPA. Πρόληψη άγχους στους Εκπαιδευτικούς οργανισμούς Πρόγραμμα: Πρόληψη άγχους στους Εκπαιδευτικούς οργανισμούς 1. Εισαγωγή 1.1. Γενική εισαγωγή στο εργασιακό άγχος Η φύση της εργασιακής ζωής έχει αλλάξει σημαντικά κατά τη διάρκεια των τελευταίων δεκαετιών.

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός Επιμόρφωσης για τη Φυσική Αγωγή: Επιμόρφωση Νηπιαγωγών & Εκπαιδευτικών ΠΕ11 Α & Β φάση

Οδηγός Επιμόρφωσης για τη Φυσική Αγωγή: Επιμόρφωση Νηπιαγωγών & Εκπαιδευτικών ΠΕ11 Α & Β φάση 2011 2012 Οδηγός Επιμόρφωσης για τη Φυσική Αγωγή: Επιμόρφωση Νηπιαγωγών & Εκπαιδευτικών ΠΕ11 Α & Β φάση Επιστημονικό Πεδίο: Σχολική & Κοινωνική Ζωή Ανδρέας Γ. Αυγερινός Συντονιστής για τη Φυσική Αγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Η ανάπτυξη της κουλτούρας και του κλίματος του σχολείου

Η ανάπτυξη της κουλτούρας και του κλίματος του σχολείου Η ανάπτυξη της κουλτούρας και του κλίματος του σχολείου Δρ Ανδρέας Κυθραιώτης Δρ Δημήτρης Δημητρίου Δρ Παναγιώτης Αντωνίου Πρόγραμμα Επιμόρφωσης Νεοπροαχθέντων. Διευθυντών Σχολείων Δημοτικής Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

WebDance: Web dance for all using advanced e-learning tools. Χορός στο διαδίκτυο µε τη χρήση προηγµένων εργαλείων ηλεκτρονικής εκµάθησης

WebDance: Web dance for all using advanced e-learning tools. Χορός στο διαδίκτυο µε τη χρήση προηγµένων εργαλείων ηλεκτρονικής εκµάθησης WebDance: Web dance for all using advanced e-learning tools Χορός στο διαδίκτυο µε τη χρήση προηγµένων εργαλείων ηλεκτρονικής εκµάθησης Ευαγγελία Καβακλή Το ερευνητικό πρόγραµµα WebDance υλοποιείται µε

Διαβάστε περισσότερα

Η εκμάθηση μιας δεύτερης/ξένης γλώσσας. Ασπασία Χατζηδάκη, Επ. Καθηγήτρια Π.Τ.Δ.Ε 2011-12

Η εκμάθηση μιας δεύτερης/ξένης γλώσσας. Ασπασία Χατζηδάκη, Επ. Καθηγήτρια Π.Τ.Δ.Ε 2011-12 Η εκμάθηση μιας δεύτερης/ξένης γλώσσας Ασπασία Χατζηδάκη, Επ. Καθηγήτρια Π.Τ.Δ.Ε 2011-12 Βασικοί όροι και έννοιες- Δεύτερη # Ξένη γλώσσα Δεύτερη γλώσσα είναι οποιαδήποτε γλώσσα κατακτά ή μαθαίνει ένα άτομο

Διαβάστε περισσότερα

ECVET WORKSHOP 23-10-2012. http://www.youtube.com/watch?v=0w1bzgyftni&feature=youtu.be. Κωστή Παλαμά 6-8, 11141 Αθήνα, τηλ. 210 2120700, www.eiead.

ECVET WORKSHOP 23-10-2012. http://www.youtube.com/watch?v=0w1bzgyftni&feature=youtu.be. Κωστή Παλαμά 6-8, 11141 Αθήνα, τηλ. 210 2120700, www.eiead. http://www.youtube.com/watch?v=0w1bzgyftni&feature=youtu.be ECVET WORKSHOP 23-10-2012 Υπό την εποπτεία του Υπουργείου Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας Κωστή Παλαμά 6-8, 11141 Αθήνα, τηλ. 210

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ

ΜΑΘΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΜΑΘΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ Δρ Κορρές Κωνσταντίνος Θεωρίες μάθησης Ευνοϊκές συνθήκες για τη μάθηση Μέθοδοι διδασκαλίας Διδακτικές προσεγγίσεις (Ι) Συμπεριφορικές Θεωρίες μάθησης Για τους εκπροσώπους της Σχολής

Διαβάστε περισσότερα

"Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΣΑΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΜΑΘΗΜΑ ΣΕ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΤΟΥ Π.Τ.Δ.Ε ΣΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ".

Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΣΑΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΜΑΘΗΜΑ ΣΕ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΤΟΥ Π.Τ.Δ.Ε ΣΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ. "Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΣΑΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΜΑΘΗΜΑ ΣΕ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΤΟΥ Π.Τ.Δ.Ε ΣΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ". Σίμος Αναγνωστάκης, Ε.Ε.Δι.Π., sanagn@edc.uoc.gr Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης, Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ 2014-2020

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ 2014-2020 ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΣΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ 2014-2020 Οι νέοι κανόνες και η νομοθεσία που διέπουν τον επόμενο γύρο επένδυσης από την πολιτική συνοχής της ΕΕ για την περίοδο 2014-2020 υιοθετήθηκαν

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής ΙΙ Ομάδα Ζ

Διδακτική της Πληροφορικής ΙΙ Ομάδα Ζ Διδακτική της Πληροφορικής ΙΙ Ομάδα Ζ Γούλιας Νίκος Σκούρτης Τάσος Πινήτας Γιώργος Λαζαρίδης Λάζαρος Πεχλιβανίδου Κατερίνα Μαρμαροκόπος Γιώργος Σταγκοπούλου Αλεξάνδρα «Μαθαίνοντας Έξω από την Τάξη» Δ.

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Αξιοποίηση Λογισμικού Γενικής Χρήσης

Εκπαιδευτική Αξιοποίηση Λογισμικού Γενικής Χρήσης Εκπαιδευτική Αξιοποίηση Λογισμικού Γενικής Χρήσης Δρ. Χαράλαμπος Μουζάκης Διδάσκων Π.Δ.407/80 Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Στόχοι ενότητας Το λογισμικό

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση Απαντήσεων

Παρουσίαση Απαντήσεων Σχολή Μηχανολόγων Μηχανικών ΕΜΠ Επιτροπή Προπτυχιακού Προγράμματος Σπουδών Παρουσίαση Απαντήσεων Ερωτηματολογίου για το Πρόγραμμα Σπουδών και τους Τρόπους Μετάδοσης Γνώσης στη Σχολή Στην έρευνα που πραγματοποιήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων]

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] 1. Είστε ικανοποιημένος/η από το Πρόγραμμα; Μ. Ο. απαντήσεων: 4,7 Ικανοποιήθηκαν σε απόλυτο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΝΗΛΙΚΩΝ m145

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΝΗΛΙΚΩΝ m145 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΝΗΛΙΚΩΝ m145 Ευστράτιος Παπάνης Επίκουρος Καθηγητής Πανεπιστημίου Αιγαίου και

Διαβάστε περισσότερα

Νέες τάσεις στη διδακτική των Μαθηματικών

Νέες τάσεις στη διδακτική των Μαθηματικών Νέες τάσεις στη διδακτική των Μαθηματικών Μέχρι πριν λίγα χρόνια ηαντίληψη που επικρατούσε ήταν ότι ημαθηματική γνώση είναι ένα αγαθό που έχει παραχθεί και καλούνται οι μαθητές να το καταναλώσουν αποστηθίζοντάς

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΥΝΑΝΤΗΣΕΩΝ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΥΝΑΝΤΗΣΕΩΝ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΥΝΑΝΤΗΣΕΩΝ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Ο/Η κάθε εκπαιδευτικός µπορεί να επιλέξει να ακολουθήσει το προτεινόµενο πρόγραµµα, ή να το διαµορφώσει ανάλογα µε το πώς επιθυµεί και ταιριάζει στις ανάγκες και τις δυνατότητες

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπτυχιακό στην Εκπαιδευτική/Σχολική Ψυχολογία

Μεταπτυχιακό στην Εκπαιδευτική/Σχολική Ψυχολογία Μεταπτυχιακό στην Εκπαιδευτική/Σχολική Ψυχολογία Στόχοι του Προγράμματος Ο γενικός στόχος του προγράμματος είναι η ανάπτυξη επιστημονικής γνώσης στη θεωρία και στην εφαρμογή των ψυχολογικών και κοινωνικών

Διαβάστε περισσότερα

08/07/2015. Ονοματεπώνυμο: ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΚΟΥΤΡΑΣ. Ιδιότητα: ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ Β ΙΕΠ. (Υπογραφή)

08/07/2015. Ονοματεπώνυμο: ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΚΟΥΤΡΑΣ. Ιδιότητα: ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ Β ΙΕΠ. (Υπογραφή) Πράξη: «Ανάπτυξη μεθοδολογίας και ψηφιακών διδακτικών σεναρίων για τα γνωστικά αντικείμενα της Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Γενικής και Επαγγελματικής Εκπαίδευσης» Άξονες Προτεραιότητας 1-2-3 Οριζόντια

Διαβάστε περισσότερα

Η διδακτική αξιοποίηση της Ιστορίας των Μαθηματικών ως μεταπτυχιακό μάθημα. Γιάννης Θωμαΐδης Δρ. Μαθηματικών Σχολικός Σύμβουλος

Η διδακτική αξιοποίηση της Ιστορίας των Μαθηματικών ως μεταπτυχιακό μάθημα. Γιάννης Θωμαΐδης Δρ. Μαθηματικών Σχολικός Σύμβουλος Η διδακτική αξιοποίηση της Ιστορίας των Μαθηματικών ως μεταπτυχιακό μάθημα Γιάννης Θωμαΐδης Δρ. Μαθηματικών Σχολικός Σύμβουλος Διαπανεπιστημιακό Διατμηματικό Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

Θεμελιώδεις Αρχές Επιστήμης και Μέθοδοι Έρευνας

Θεμελιώδεις Αρχές Επιστήμης και Μέθοδοι Έρευνας Θεμελιώδεις Αρχές Επιστήμης και Μέθοδοι Έρευνας Dr. Anthony Montgomery Επίκουρος Καθηγητής Εκπαιδευτικής & Κοινωνικής Πολιτικής antmont@uom.gr Θεμελιώδεις Αρχές Επιστήμης και Μέθοδοι Έρευνας Αυτό το μάθημα

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ Η σύγχρονη εποχή χαρακτηρίζεται από την ένταξη της επιστημονικής γνώσης στη διαδικασία ανάπτυξης προϊόντων. Η έρευνα ενσωματώνεται

Διαβάστε περισσότερα

Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας. Ιωαννίνων. Αριθμητικός Γραμματισμός. Εισηγήτρια : Σεντελέ Καίτη

Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας. Ιωαννίνων. Αριθμητικός Γραμματισμός. Εισηγήτρια : Σεντελέ Καίτη Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας Ιωαννίνων Αριθμητικός Γραμματισμός Εισηγήτρια : Σεντελέ Καίτη ΘΕΜΑ ΕΙΣΗΓΗΣΗΣ «Προγραμματισμός-Οργάνωση και υλοποίηση μιας διδακτικής ενότητας στον Αριθμητικό Γραμματισμό» ΠΡΟΣΘΕΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 1 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 1. Εισαγωγή Το μάθημα εισάγει τους μαθητές και τις μαθήτριες στην σύγχρονη οικονομική επιστήμη, τόσο σε επίπεδο μικροοικονομίας αλλά και σε επίπεδο μακροοικονομίας. Ο προσανατολισμός

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µεγάλες τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Αξονική συµµετρία» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης.

Διαβάστε περισσότερα