η παρακμή τους. 3 Κων/νος Καραγκούνης, «Σημειώσεις εκπαιδευτικής εκδρομής, διαδρομή Αθήνα-Θερμοπύλες», ΕΜΠ, Μάθημα Γεωλογίας, Αθήνα 2004

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "η παρακμή τους. 3 Κων/νος Καραγκούνης, «Σημειώσεις εκπαιδευτικής εκδρομής, διαδρομή Αθήνα-Θερμοπύλες», ΕΜΠ, Μάθημα Γεωλογίας, Αθήνα 2004"

Transcript

1

2

3

4 ΚΑΜΕΝΑ ΒΟΥΡΛΑ Οι πηγές των Καμένων Boύρλων ή αλλιώς πηγές Κνημίδος, καθώς εντοπίζονται στους πρόποδες του βουνού Κνημίδα, βρίσκονται 38 χιλιόμετρα από τη Λαμία και 165 από την Αθήνα στην παλαιά εθνική οδό Λαμίας-Αθηνών. Ο Στράβων αναφέρει θερμοπηγές σε απόσταση 2-3 χιλιομέτρων από την αρχαία πόλη Θρόνιο, τα αποκαλούμενα «αρχαία ιατρεία», κοντά στα σημερινά Καμένα Βούρλα, που επισκέπτονταν πολλοί για θεραπείες των αρθρώσεων και των νεύρων. Ωστόσο, δεν είναι αποδεδειγμένο ότι αναφέρεται στις πηγές των Καμένων Βούρλων. 1 Κατά την έρευνά μας εικάζουμε πως ο Στράβων αναφέρεται στις πηγές που φύονται σε απόσταση ενός χιλιομέτρου από τα Καμένα Βούρλα, τις πηγές του Κονιαβίτη και της Αφροδίτης Ε.Ο.Τ., «Λουτροπόλεις και ιαματικαί πηγαί», Αθήνα 1966, 2. Μαριλένα Β. Παπαγεωργίου, «Χωρική οργάνωση, ανάπτυξη και σχεδιασμός του θερμαλιστικού τουρισμού στην Ελλάδα»Διδακτορική Διατριβή, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, 2009 Παρά την αναφορά της περιοχής των Καμένων Βούρλων ως χώρου λουτροθεραπείας ήδη από τα αρχαία συγγράμματα, οι ιαματικές πηγές της περιοχής αγνοούνταν ακόμη κι από τoν περίοικο πληθυσμό ως και τα τέλη του 19 ου αιώνα καθώς ο βαλτώδης χαρακτήρας που κυριαρχούσε για αιώνες κρατούσε καλά κρυμμένο το φυσικό πλούτο του τόπου κάτω από τα έλη. Στα τέλη του 19 ου αιώνα επανήλθε στο φως τυχαία μία από τις πηγές της περιοχής. Ένας κτηνοτρόφος που έπασχε από αρθριτικά πληροφορήθηκε την ύπαρξη των θερμών ιαματικών πηγών από ένα διερχόμενο Άγγλο ή Γερμανό περιηγητή. Το εγχείρημα της εντόπισης των πηγών ήταν δύσκολο, καθώς η πληροφορία προερχόταν από ένα αρχαίο σύγγραμμα και ήταν ασαφής. Κάποια στιγμή όμως, ανακάλυψε μία θερμή πηγή και φτιάχνοντας μια πρόχειρη γούρνα και δοκιμάζοντας το νερό, οι πόνοι σταμάτησαν. Το γεγο- 95

5 νός αυτό διαδόθηκε στην ευρύτερη περιοχή με αποτέλεσμα την προσέλευση του κόσμου. 2 Μέχρι και τις αρχές του 20 ου αιώνα οι υποδομές στη περιοχή για τη λουτροθεραπεία βρισκόντουσαν σε πρωτόλειο στάδιο. Από το 1912 ξεκινά από το κράτος η αξιοποίηση των πηγών με κύρια ενέργεια την αποστράγγιση των νερών και την αποξήρανση των ελών της περιοχής κι από το 1937 έως και σήμερα η πολιτεία παραχωρεί την εκμετάλλευση των πηγών σε ιδιώτες. Το 1952 ανακαλύφθηκαν νέες πηγές και παράλληλα η λουτρόπολη των Καμένων Βούρλων, όπως κι αντίστοιχων περιοχών ακμάζει την περίοδο της πρώιμης βιομηχανικής επανάστασης στην Ελλάδα με την άνθηση των μέσων μαζικής μεταφοράς και των Ι.Χ. έως και τα μέσα της δεκαετίας του 80 που ξεκινά η παρακμή τους. 3 Οι θερμομεταλλικές πηγές στα Καμένα Βούρλα βρίσκονται κοντά στο ηφαιστειακό κέντρο που είναι τα νησιά Λιχάδων. Σε αυτό οφείλεται και η παρουσία του ραδονίου. Ο παράγοντας που ελέγχει τη θέση των πηγών είναι η τεκτονική (ρήγματα). Η θερμοκρασία τους είναι C επειδή εισρέουν μεγάλες ποσότητες καρστικών νερών από το βουνό Κνημίδα και θαλάσσια νερά. Το διοξείδιο του άνθρακα των νερών αυτών είναι 46,7%. Κων/νος Καραγκούνης, «Σημειώσεις εκπαιδευτικής εκδρομής, διαδρομή Αθήνα-Θερμοπύλες», ΕΜΠ, Μάθημα Γεωλογίας, Αθήνα 2004 Οι πηγές Κνημίδος αποτελούνται από ένα σύμπλεγμα θερμών και ψυχρών πηγών. Τα νερά των θερμών πηγών, Γεωργαλά 37 C, Μεταξά 37,5-38 C, 2 Μαριλένα Β. Παπαγεωργίου, «Χωρική οργάνωση, ανάπτυξη και σχεδιασμός του θερμαλιστικού τουρισμού στην Ελλάδα»Διδακτορική Διατριβή, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, Μαριλένα Β. Παπαγεωργίου, «Χωρική οργάνωση, ανάπτυξη και σχεδιασμός του θερμαλιστικού τουρισμού στην Ελλάδα»Διδακτορική Διατριβή, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας,

6 Παπαστράτου C και Βασιλειάδου 37 C συγκεντρώνονται σε μία μεγάλη δεξαμενή που τροφοδοτεί το υδροθεραπευτήριο «Ιπποκράτη» και το ξενοδοχείο Γαλήνη της πόλης των Καμένων Βούρλων, που ανακαινίστηκαν σχετικά πρόσφατα από την Εταιρεία «ΑΞΕ ΑΣΤΗΡ». Την ίδια περίοδο προστέθηκε νέα πτέρυγα μονάδας θερμαλισμού, που περιλαμβάνει μία εσωτερική πισίνα θαλασσοθεραπείας, μία εσωτερική και μία εξωτερική πισίνα με ιαματικά νερά και δεκατρείς βοηθητικές αίθουσες για την περιποίηση σώματος και προσώπου. 4 Γύρω από τις εγκαταστάσεις ένα κομμάτι γης έχει φυτευτεί με ευκάλυπτους, που έχουν ευεργετικές ιδιότητες επιτείνοντας τη δράση των νερών. Στον τόπο που βρίσκεται η πηγή Κονιαβίτη παλιότερα υπήρχε υδρόμυλος με ιδιοκτήτη κάποιον που ονομαζόταν Τσάλης, ενώ το 1845 ανέλαβε τον μύλο νέος ιδιοκτήτης που ονομαζόταν Κονιαβίτης. Η πρώτη επέμβαση στην περιοχή έγινε τον Αύγουστο του 1958 με την κατασκευή ενός πρόχειρου παραπήγματος, που τέθηκε στη διάθεση των λουόμενων, ώστε να μην είναι εκτεθειμένοι στη κοινή θέα. 5 «Αρχικά ήταν χωράφια που τα είχε κάποιος κύριος ο οποίος έμενε εδώ και τα καλλιεργούσε με ένα γαϊδούρι. Κάποια στιγμή το γαϊδούρι αρρώστησε και το παράτησε εκεί και μετά από ένα διάστημα γύρισε και το είδε να είναι καλά. Υπήρχε ένα εργαστήρι στην Αθήνα τότε το οποίο έκανε διάφορες εξετάσεις για διάφορες αρρώστιες κι εξέτασε και το νερό γιατί το γαϊδούρι είχε πέσει στο νερό αυτό και μετά έγινε καλά. Έτσι ανακαλύφθηκε πως το νερό αυτό έκανε καλό.» Θανάσης, λουόμενος (πηγές Αφροδίτης, Ιούλιος 2010) 5 Οκτώβρης

7 «Πηγή Κονιαβίτη» Λίγο πιο έξω από την πόλη των Καμένων Βούρλων, φθάνοντας στον κυκλικό κόμβο και διασχίζοντας το ημικύκλιο, ακολουθείς το δρόμο που υποδεικνύει η ταμπέλα κι έπειτα από 1 χιλιόμετρο περίπου, εντοπίζεις τις δεξαμενές. Πηγαίνοντας προς τις πηγές μέσω ενός αγροτικού δρόμου, εκατέρωθεν του δρόμου σε απόσταση αναπνοής βρίσκονται η παλιά εθνική οδός Αθηνών Λαμίας και το όρος Καλλίδρομο. Φθάνοντας στο χώρο δημιουργείται ένα μεγάλο άνοιγμα που έχει καλυφθεί από μπετόν, εκτός από τα σκάμματα των τεσσάρων δεξαμενών. Οι δύο δεξαμενές, που βρίσκονται στη δεξιά πλευρά με πλάτη στο βουνό, κατασκευάστηκαν το 1985, ενώ οι άλλες δύο, που βρίσκονται αριστερά, είναι προγενέστερες. Ανάμεσα στο δρόμο της παλιάς εθνικής και στις δεξαμενές παρεμβάλλεται μία λουρίδα από καλαμιές, καθιστώντας στον ταξιδιώτη-περαστικό αδύνατο να αντιληφθεί ότι εκεί κάτι συμβαίνει. Και οι λουόμενοι όμως, ενώ γνωρίζουν την ύπαρξη του θορυβώδους αυτοκινητόδρομου δεν έχουν ολοκληρωμένη εικόνα του, παρά μόνο τις ταμπέλες που τον σηματοδοτούν. Ωστόσο, αν έχει κανείς επισκεφτεί το μέρος μία φορά, μπορεί να αναγνωρίσει το σημείο στο οποίο βρίσκονται οι γούρνες από την τομή που δημιουργείται στο πρόσωπο του βουνού είναι ένα σημάδι, σαν να έχει κοπεί το βουνό με μαχαίρι. Ο χώρος είναι στοιχειωδώς εξοπλισμένος με τρία αποδυτήρια με δύο κιόσκια και μερικές πλαστικές καρέκλες. Στον πάτο της κάθε πισίνας έχει τοποθετηθεί 98

8 κι εδώ χαλίκι, η πρόσβαση γίνεται με μικρές κλίμακες και σιδερένιοι σωλήνες έχουν χρησιμοποιηθεί ως προστατευτικά. Το μπετόν αποπροσανατολίζει το βλέμμα και μοιάζει παράταιρο με την παρθενική φύση του υπόλοιπου τοπίου, είναι ένα μπάλωμα που όμως κυριαρχεί. Ένας απόηχος μυστηρίου είναι οι καλαμιές που μοιάζουν να κρύβουν πηγές σαν κι αυτές που ξεχύνονται κατά μήκος του χωματόδρομου. Η παράταξη των δεξαμενών είναι γραμμική και παράλληλη στο δρόμο πρόσβασης, στην παλιά εθνική οδό και στο βουνό. Την πλήρη συμμετρία ταράζει μόνο ένα μικρό εικονοστάσι, πιθανόν ανάθημα, που στέκεται ανάμεσα στις δύο πισίνες που βρίσκονται στη δεξιά πλευρά. Η αυτοφυής πηγή δεν φαίνεται, είναι εγκλωβισμένη σε μια κλειστή δεξαμενή στην αριστερή πλευρά, συνεχίζοντας στο χωματόδρομο λίγα μέτρα πιο πέρα αριστερά από τις πισίνες η κατασκευή της μοιάζει με θρόνο που έχει καθίσει μες στις καλαμιές. Η πλειοψηφία των λουόμενων αποτελείται από ηλικιωμένους και οι πισίνες είναι άτυπα χωρισμένες σε αντρών και γυναικών. Κι εδώ κρέμονται σχοινιά στα πλευρικά τοιχώματα των σκαμμάτων για την αιώρηση και την χαλάρωση του σώματος. Το νερό είναι άοσμο, υφάλμυρο και «βαρύ» λόγω της έντονης περιεκτικότητας σε ραδόνιο και της θερμοκρασίας του που είναι 35 C και γι αυτό το λόγο ο λουόμενος δεν ενδείκνυται να καθίσει πολύ ώρα. 99

9

10

11

12 «πηγές κονιαβίτη» σ. 101, Καμένα Βούρλα, Ιούλης 2010 σ. 102, Καμένα Βούρλα, Ιούλης 2010 σ , προσωπικό αρχείο 103

13 «Πηγή Αφροδίτης» Συνεχίζοντας κοντά στα 500 μ. στον αγροτικό δρόμο με οδηγό το βουνό, φθάνεις στις καλλυντικές πηγές της Αφροδίτης, που κατά την μυθολογία η θεά χρησιμοποιούσε τη λάσπη της πηγής ως καλλυντικό. Στο χώρο έχουν δημιουργηθεί δύο πισίνες ανάμεσα στον αγροτικό δρόμο και την παλιά εθνική οδό παράλληλα με το βουνό, κι εδώ η παρουσία του είναι ισχυρή, ένα απάγκιο για τους λουόμενους. Η κατασκευή των δεξαμενών έχει γίνει ακολουθώντας την κλίση του εδάφους, με την παρέμβαση ενός αναλημματικού μπετονένιου τοίχου και την βοήθεια τριών αντηρίδων, που η μία από αυτές δημιουργεί παράλληλα και τον διαχωρισμό των δύο δεξαμενών. Το κλείσιμο γίνεται από την κάτω πλευρά με ένα τοιχείο, στο οποίο υπάρχουν οπές για να διαφεύγει το νερό μέσα στις καλαμιές συνεχίζει η ίδια λουρίδα με αυτή που συναντάται στην πηγή του Κονιαβίτη. Το μέρος συνοδεύουν δυο παράγκες, πιθανόν παλιά αποδυτήρια και μερικές ηλιοκαμμένες πλαστικές καρέκλες. Από τον πάτο των δεξαμενών αναβλύζει ζεστό, άοσμο, υφάλμυρο νερό με θερμοκρασία 32 C, που τυλίγει με θαλπωρή το κορμί του λουόμενου με τη συνέργεια των αερίων που εκλύονται υπό την μορφή φυσαλίδων. Επιπλέον η περιεκτικότητα του νερού σε κολλοειδές θείο κάνει το δέρμα απαλό κι ενεργοποιεί 104

14 την ανάπλασή του κι αυτή τη διεργασία ο λουόμενος την αισθάνεται άμεσα. Από μαρτυρίες των ανθρώπων εκεί, πολλοί χρησιμοποιούν το φυτοπλαγκτόν που γλύφει τα τοιχώματα των δεξαμενών ως καλλυντικό, το μαζεύουν, το αποξηραίνουν, το κάνουν σκόνη και το διατηρούν γι αρκετό καιρό. Αυτό το υλικό υπάρχει μόνο μέσα στις δεξαμενές και το χρώμα του νερού είναι γαλαζοπράσινο, ενώ στα σημεία διαφυγής του, τα πετρώματα έχουν πάρει ένα καστανοκόκκινο χρώμα. Το νερό δεν διαφεύγει ως μίασμα, αλλά είναι η συνέχεια της φυσικής εξέλιξής του και το κελάρισμά του είναι ο μοναδικός ήχος που ακούγεται, όταν βρεθείς μόνος. Αυτά τα νερά επισκέπτονται οικογένειες, παρέες, ζευγάρια, όλες οι ηλικίες, μικροί και μεγάλοι. Ειδικά όταν βρίσκονται μικρά παιδιά, ο χώρος μοιάζει με παιδική χαρά. Ο αναλημματικός τοίχος γίνεται παιχνίδι, έχοντας το ρόλο του βατήρα, ενώ τα σκαλοπάτια και τα τοιχεία αντιστήριξης με την κλίση τους βοηθούν στο ανέβασμα και σε μια διαρκή κυκλική διαδρομή. Παράλληλα το απέναντι τοιχείο λειτουργεί ως διάδρομος-προθάλαμος για το νερό ή ως κάθισμα. Λίγο πιο πέρα από τις δύο πισίνες υπάρχει ακόμη μία υποτυπώδη φυσική γούρνα με νερό, που το σώμα ίσα που χωράει, ενώ τριγύρω τυλίγεται από βούρλα και καλαμιές. Στη συνέχεια του αγροτικού δρόμου, συναντώνται κι άλλα νερά που δεν μπορεί να εντοπιστεί η αρχή και το τέλος τους. 105

15

16

17

18

19 «πηγές αφροδίτης» σ. 107, πηγές Αφροδίτης, Καμένα Βούρλα, Ιούλης 2010 σ. 108, «τα παιδία παίζει», Καμένα Βούρλα, Ιούλης 2010 σ. 109, παιχνίδια στο νερό, Καμένα Βούρλα, Ιούλης 2010 σ , προσωπικό αρχείο 110

20

21

22 ΛΟΥΤΡΑ ΥΠΑΤΗΣ Η λουτρόπολη της Υπάτης βρίσκεται σε υψόμε- τρο 400 μ. και σε απόσταση 19 χιλ. απ τη Λαμία με κατεύθυνση προς Καρπενήσι στους πρόποδες του βουνού Οίτη, κοντά στην ιστορική κωμό- πολη της Υπάτης. Τα λουτρά της Υπάτης φαίνεται ότι χρησιμο- ποιούνταν από την αρχαιότητα, καθώς σε βά- θος περίπου ενάμιση μέτρου βρέθηκαν λίθοι σε αυτή τη δεξαμενή, που ήταν τοποθετημένοι κλι- μακωτά, όπου δηλώνεται η ύπαρξη σκάλας και η χρήση της από τους λουόμενους. Από επιγραφές του 4ου π.χ. αιώνα είναι γνωστό ότι τα λουτρά της Υπάτης ήταν αφιερωμένα στη θεά Αφροδίτη. Μια αρχαία επιγραφή στα τοιχώματα της δεξαμενής γράφει: «Λήθην τ όπισθεν ος ιθι ελεύσεται», δηλαδή τα ξεχνάει όλα όποιος έρχεται εδώ και το όνομα «Αφροδίτη». 1 1 Ιωάννης Γ. Βορτσέλας, «Φθιώτις η προς Νότον της Όθρυος : ήτοι απάνθισμα ιστορικών και γεωγραφικών ειδήσεων από των Απέκτησε μεγάλη φήμη λόγω των μαγισσών, ιερειών που κατοικούσαν στην περιοχή και προσέφεραν τις υπηρεσίες τους στους λουόμενους. Υπήρχε εδώ ολοκληρωμένο θεραπευτικό σύστημα, ανάλογο με τα Ασκληπεία, όπου κατά τον Πλίνιο και Θεόφραστο θεράπευαν τους ασθενείς χρησιμοποιώντας σε συνδυασμό με λουτροθεραπεία και ποσιθεραπεία το φυτό Ελλέβορος ή σκάρφη, που φυτρώνει στις πλαγιές της Οίτης κι έχει καταπραϋντικές και απαλυντικές στο δέρμα ιδιότητες. 2 Στις μάγισσες της Υπάτης αναφέρονται ακόμη ο Πολύβιος, ο Ηλιόδωρος και ο Λουκιανός. 3 Το 54 μ.χ. ήρθε στην Υπάτη ο Ηρωδίων συγγενής και συνεργάτης του απόστολου Παύλου κι επιχείρησε να ιδρύσει χριστιανική εκκλησία, αρχαιοτάτων χρόνων μέχρι των καθ' ημάς», Έκδοσεις: τύποις Αυγής, Αθήνα Ν. Λεούσης, Ε.Ζουροπούλου, «ιαματικά λουτρά Υπάτης, θεραπευτικός οδηγός λουόμενων», Αθήνα «Οδηγός λουτροπόλεων Φθιώτιδος», Εκδόσεις Περιοδικού Φθιώτιδος 113

23 αλλά οι ειδωλολάτρες κάτοικοι της Υπάτης τον σκότωσαν. Υπάρχει ναός προς τιμήν του στον τόπο του μαρτυρίου του. Σήμερα πολλά παιδιά στην περιοχή τα ονομάζουν Ηρωδίωνες. 4 Πολλοί λόγω της αποτελεσματικότητας της θεραπείας προσομοίωσαν τα λουτρά με την κολυμβήθρα του Σιλωάμ κι άλλοι τα ονόμαζαν «θνητών ανάπαυσμα». 5 Τον Μεσαίωνα δεν υπάρχει αναφορά χρήσης της ιαματικής πηγής, ενώ κατά την τουρκοκρατία, τα λουτρά λειτουργούσαν με το όνομα «λουτρά πατρατζίκ». 6 Την πρώτη περίοδο της βασιλείας της Ελλάδας ήταν παραμελημένα. Αξιοποίηση της πηγής αρχίζει να γίνεται από το 1856, από τον Χατζη- Αβδουραχμάνη, όπου την περίοδο αυτή φτιάχνονται παραπήγματα, που χρησιμοποιούνται ως αποδυτήρια και για τη διαμονή των λουόμενων. Το 1861 παράλληλα με το νόμο του κράτους «περί μεταλλείων και ορυκτών», τη διαχείριση αναλαμβάνουν τα παιδιά του Ιμπραήμ και Σκέντερ, γίνεται καθαρισμός της δεξαμενής, στεγάζεται με τσίγκους και κατασκευάζονται επιπλέον είκοσι παραπήγματα, αλλά κι άλλα βοηθητικά κτίσματα γύρω από την πλατεία. 7 Το τοπίο δεν είχε τη σημερινή του μορφή, τα δέντρα ήταν ελάχιστα. Το ιαματικό νερό που κατά καιρούς είχε κατακλύσει την έκταση του σημερινού πάρκου, με την επίδραση του ατμοσφαιρικού αέρα είχε δημιουργήσει πουρί. 8 Το 1870, περίπου, ο Δημήτρης Χατζίσκος χτίζει στα λουτρά τρία πέτρινα κτίσματα. Για την ασφάλειά τους 4 Κώστας Ζαχαρόπουλος, Ηλίας Μπαρμπίκας, Γιώργος Χριστοδουλόπουλος, «Τα λουτρά της Ελλάδας», Εκδόσεις Καστανιώτη, Αθήνα Τριαντάφυλλος Δ. Παπαναγιώτου, «ιστορία και μνημεία της Φθιώτιδος», έκδοση: Δήμου Λαμιέων, Αθήνα Βασίλης Μάργαρης, «Φθιώτιδα-Λαμία», πολυοδηγός, Λαμία Κώστας Ζαχαρόπουλος, Ηλίας Μπαρμπίκας, Γιώργος Χριστοδουλόπουλος, «Τα λουτρά της Ελλάδας», Εκδόσεις Καστανιώτη, Αθήνα Αθανάσιος Δ. Γκίκας, «Λουτρά Υπάτης», Ιστορία και στοργικές μνήμες, Έκδοση του Δήμου Υπάτης,

24 οι λουόμενοι δενόντουσαν από την άκρη της δεξαμενής με σχοινιά. Σε σύγγραμμα του 1935 αναφέρεται: «εις το κέντρον της δεξαμενής ευρίσκετο ο κρατοειδής ακανόνιστος πόρους της πηγής, βάθους 80 περίπου ποδών όπου πολλοί κατεδύθησαν θεραπευθέντες τελείως και διά παντός». Το 1879 κατασκευάστηκε κινητή ξύλινη σχάρα ασφαλείας, η οποία τοποθετήθηκε στην επιφάνεια του κρατήρα της πηγής κι έκλεινε κάθε πρωί με ένα κινητό φράγμα. Η δεξαμενή που δημιουργούνταν έκανε περίπου μιάμιση ώρα μέχρι να γεμίσει και να φθάσει το ενάμιση μέτρο επάνω από την ξύλινη σχάρα που υπήρχε στο φρεάτιο. Την ίδια χρονιά κατασκευάστηκαν και νέα αποδυτήρια βορειοδυτικά της πηγής, δημιουργώντας μια κυκλική διάταξη περιμετρικά της πηγής. Ωστόσο, όταν τα λιγοστά κενά που υπήρχαν μεταξύ των παραπηγμάτων κλείστηκαν εντελώς με νέα η μη διέλευση καθαρού αέρα δημιούργησε ένα ασφυκτικό περιβάλλον λόγω των εκλυόμενων αερίων της περιοχής. Το 1880 κατασκευάστηκε στέγαστρο για να προφυλάσσονται οι λουόμενοι από τη βροχή και τον ήλιο. 9 Οι πάσχοντες λουζόταν κατά σειρά, μία ώρα οι άνδρες, μία ώρα οι γυναίκες και τέλος οι λεπροί. Κατά διαστήματα άδειαζαν την δεξαμενή για καθαρισμό. Παράλληλα γινόταν και ποσιμοθεραπεία. 10 Το 1889 το κράτος διευθέτησε το ιδιοκτησιακό καθεστώς της ιαματικής πηγής και της περιβάλλουσας τεράστιας έκτασης «Θέρμα». 11 Το 1897 αποφασίστηκε από το κράτος η οριστική οργάνωση της πηγής της Υπάτης, την οποία ανάλαβε ο Κ. Αγαθοκλής για μια εικοσαετία με σκοπό να πραγματοποιήσει το πρόγραμ- 9 Μαριλένα Β. Παπαγεωργίου, «Χωρική οργάνωση, ανάπτυξη και σχεδιασμός του θερμαλιστικού τουρισμού στην Ελλάδα»Διδακτορική Διατριβή, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Ν. Λεούση, Ε.Ζουροπούλου, «Ιαματικά Λουτρά Υπάτης», Αθήνα Μαριλένα Β. Παπαγεωργίου, «Χωρική οργάνωση, ανάπτυξη και σχεδιασμός του θερμαλιστικού τουρισμού στην Ελλάδα»Διδακτορική Διατριβή, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

25 μα που είχε δρομολογηθεί. Το 1903 ξεκίνησε να λειτουργεί το πρώτο υδροθεραπευτήριο της περιοχής. 12 Με την κατασκευή του υδροθεραπευτηρίου, οι λουόμενοι σταμάτησαν πια να κάνουν μπάνιο στην πηγή. Η μόνη χρήση του φρεατίου πλέον ήταν η άντληση και παροχή ιαματικού νερού στο υδροθεραπευτήριο, που κλείστηκε από ένα πολυγωνικό σχήμα με επίπεδη στέγη στην οποία τοποθετήθηκαν κάγκελα και δύο εξωτερικές σκάλες που οδηγούσαν στη στέγη. Οι επισκέπτες των λουτρών είχαν τη δυνατότητα να απολαύσουν τη θέα της πεδιάδας, του Σπερχειού και της Οίτης. Το 1906 χτίζεται η εκκλησία του Αγίου Κωνσταντίνου, η οποία καταστρέφεται με το σεισμό του 1955 κι ανακατασκευάζεται το Το 1928 αναλαμβάνει τη διαχείριση η εταιρεία «Ισίδωρος Καλλέργης και ΣΙΑ» για μία δεκαετία και μετά η εκμε- 12 Ν. Λεούση, Ε.Ζουροπούλου, «Ιαματικά Λουτρά Υπάτης», Αθήνα 1981 τάλλευση γίνεται από την τράπεζα της Ελλάδος. Παράλληλα, μέσα στα πλαίσια εξυγίανσης της περιοχής έγινε δεντροφύτευση με πλατάνια και πεύκα. 13 Έπειτα από αυτή την περίοδο ακμής, τα λουτρά παραμελούνται κατά την πολεμική περίοδο και το 1946 ξαναλειτουργούν, ωστόσο το 1955 μετά το σεισμό αρχίζει η αναδιοργάνωση της ιαματικής πηγής που είχε υποστεί μεγάλες καταστροφές και το 1959 κατασκευάζεται νέο υδροθεραπευτήριο από τον αρχιτέκτονα Κίμωνα Λάσκαρη, που λειτουργεί ως τις μέρες μας. 14 Διέθετε 100 ατομικούς λουτήρες, μεγάλες αίθουσες αναμονής, αρκετούς βοηθητικούς χώρους και την αποχέτευση του ιαματικού νερού. Εκείνη την εποχή το κτήριο που κάλυπτε την ιαματική πηγή και α- 13 Μαριλένα Β. Παπαγεωργίου, «Χωρική οργάνωση, ανάπτυξη και σχεδιασμός του θερμαλιστικού τουρισμού στην Ελλάδα»Διδακτορική Διατριβή, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Ν. Λεούση, Ε.Ζουροπούλου, «Ιαματικά Λουτρά Υπάτης», Αθήνα

26 πέκρυπτε εντελώς το φρεάτιο της, θεωρήθηκε πως ήταν παράταιρο για τα νέα δεδομένα και την αρχιτεκτονική όψη που υιοθετούσε η λουτρόπολη. Έτσι, το κλειστό πολυγωνικό κτίσμα κατεδαφίστηκε δίνοντας τη θέση του σε μία γυάλινη, επίσης, πολυγωνική κατασκευή με σκέπαστρο από μπετόν που στην πορεία αντικαταστάθηκε από πλαστικό. 15 Σήμερα τα λουτρά περνούν μία περίοδο παρακμής και στο υδροθεραπευτήριο από τους 50 λουτήρες που λειτουργούν οι μισοί είναι υποβαθμισμένοι, ενώ η μοναδική αναβάθμιση των τελευταίων ετών είναι η κατασκευή της εξωτερικής πισίνας. «Στην κοιλάδα του Σπερχειού, σε απόσταση 1500μ. νότια του Σπερχειού και μ. από τους πρόποδες της Οίτης αναβλύζει η ιαματική πηγή Υπάτης. Πρόκειται για μία και μόνο θερμομεταλλική πηγή, που αναβλύζει σε φρεάτιο διαμέτρου 11 μ. και βάθους 18 μ., η οποία είναι εξωγενούς προέλευσης. Αν και δεν υπάρχει καμία αναφορά σε αρχαία κείμενα για το πότε ανέβλυσε η ιαματική πηγή της Υπάτης, εικάζεται ότι η χρονολογία πρώτης ανάβλυσης ήταν το 427 π.χ. μετά από μεγάλο καταστροφικό σεισμό που σημειώθηκε στη Φθιώτιδα και την Εύβοια με επίκεντρο τις Λιχάδες νήσους.» Ν. Λεούση, Ε.Ζουροπούλου, «Ιαματικά Λουτρά Υπάτης», Αθήνα 1981 «Χαρακτηριστικό της πηγής είναι ότι έχει μεγάλη ποσότητα ανθρακικών αλάτων και επομένως CO 2, το οποίο κατόπιν παρατηρήσεων και μελετών, προκαλεί διεύρυνση των πόρων του δέρματος με αποτέλεσμα την καλύτερη αναπνοή αλλά και τη διείσδυση ουσιών αιθέριων ελαίων διαμέσου του δέρματος μετά την λουτροθεραπεία.» Μαρτυρία Κων/νου Καραγκούνη Καθηγητής Ε.Μ.Π. 15 Μαριλένα Β. Παπαγεωργίου, «Χωρική οργάνωση, ανάπτυξη και σχεδιασμός του θερμαλιστικού τουρισμού στην Ελλάδα»Διδακτορική Διατριβή, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

27 «πηγή υπάτης» Στρίβοντας αριστερά από την εθνική οδό Λαμίας- Καρπενησίου, ανεβαίνοντας την ευθεία προς το βουνό της Οίτης, φθάνεις στη λουτρόπολη. Το πρώτο κτίσμα που υποδέχεται τον ταξιδιώτη είναι το υδροθεραπευτήριο στη δεξιά πλευ ρά με χαρακτηριστικό τον στρογγυλό όγκο που προεξέχε ι στην πρόσοψή του. Συνεχίζοντας, ερειπωμένα κτήρια μιας περασμέ νης εποχής, εποχής ακμής, που φαίνετ αι να στιγμάτισαν και να «στοίχειωσαν» το μέρος, βρίσκονται τριγύρω από ένα μεγάλο πάρκο. Η πρόσβαση στο πάρκο μπορε ί να γίνει από πολλά διαφορετικά σημεία, από μονοπάτια στρωμένα με πατη μένο χώμα ή μέσ α από το υδροθεραπευτήριο ανεβαίνοντας τη σκάλα και φθάνοντας στο δώμα του εδώ δημιουργείται και το μοναδικό μπαλκόνι θέασης προς το βουνό. Το υδροθεραπευτήριο μοιάζει να είναι ο αναλημματικός τοίχος του πάρκου που η έκταση του κυριαρχεί στην περιοχή και σε προσκαλεί να το περπατήσεις και να το εξερευνήσεις. Από τα πρώτα βήματα νιώθεις όλο και περισσότερο την ανάγκη να συνεχίσεις τον περίπατο και να το κατακτήσεις. Δέντρα, θάμνοι και καλλωπιστικά φυτά συνθέτουν το χώρο υπάρχει η αίσθηση πως το πάρκο είναι αυτοφυές κι ας είναι έντονη η ανθρώπινη παρέμβαση. Κι έπειτα φθάνεις. Ξαφνιάζεσαι, μπερδεύεσαι κι αναρωτιέσαι για αυτό που βλέπεις μια κατασκευή που μοιάζει με ιπτάμενο δίσκο που έχει προσγειωθεί στην καρδιά του πάρκου και δεν ξέρεις πώς να αντιδράσεις, αν σου αρέσει, αν δεν σου αρέσει και κυρίως τι ακριβώς είναι. Σε προκαλεί να το πλησιάσεις και όσο το πλησιάζεις, θες ακόμη πε- 118

28 ρισσότερο να δεις τι κρύβει, πιάνεσαι από το προστατευτικό και σχεδόν γίνεσαι ένα με το τζάμι, μια «βεντούζα», αλλά πάλι δεν βλέπεις ξεκάθαρα. Μόνο μυρίζεις, μια μυρωδιά «κλούβιου αυγού» δραπετεύει από την κλειστή κατασκευή κι αισθάνεσαι μια θέρμη. Είναι η πηγή. Είναι μόνιμα κλεισμένη και μόνο σε ειδικές περιπτώσεις μπορεί κάποιος να τη δει για λίγα λεπτά. Η οπτική επαφή με την πηγή από ψηλά δημιουργεί ανάμικτα συναισθήματα. Η ύπαρξή της αρχικά είναι ακατανόητη, μια χοάνη που μοιάζει με μαύρη τρύπα, ηχείο, βόθρο, κρατήρα, ρουφήχτρα, δίαυλο στη γη και νιώθεις φόβο, θαυμασμό, έκπληξη εφιάλτης και μαγεία μαζί. Το νερό ταράζει την ηρεμία του πάρκου, είναι σαν να κοχλάζει, ασυγκράτητο, γεμάτο ένταση, σαν θεριό φυλακισμέν ο, νιώθει ς ότι είναι ικανό να σε αρπάξει και να σε παρασύρει και παράλληλα σε μαγνητίζει. Μετά αρχίζεις και παρατηρείς τα χρώματα που είναι ξεθωριασμένα και λερωμέν α, γκριζωπά, λαδιά, υπόλευκα, ώχρες, όλα δημιούργημα του νερού το σκέπαστρο γίνεται υποβολέας και σε ωθεί να εστιάσεις μόνο εκεί. Το φως δεν μπαίνει άμεσα, αλλά πλάγια μέσα από τα γυάλινα πετάσματα και δεν προλαβαίνει να αγγίξει το νερό, ίσα που σε αφήνει να δεις τι υπάρχει εκεί. Τα ιζήματα του νερού έχουν δημιουργήσει ένα επίστρωμα στα τοιχώματα του «κρατήρα», που σου δίνει την αίσθηση ότι μπορείς να δεις λάβα αντί για νερό. Έχει φτιάξει ένα χυτό τοπίο-μνημείο. 119

29

30

31

32

33 «λουτρά Υπάτης» σ. 121, στο υδροθεραπευτήριο, Υπάτη, Ιούλης 2010 σ. 122, η πηγή, Υπάτη, Ιούλης 2010 σ. 123, Υπάτη, Ιούλης 2010 σ , προσωπικό αρχείο 124

34

35

36 ΛΟΥΤΡΑ ΠΛΑΤΥΣΤΟΜΟΥ Τα λουτρά Πλατυστόμου, βρίσκονται σε απόσταση 35 χλμ. από τη Λαμία με κατεύθυνση προς Καρπενήσι και 5 χλμ. από την κωμόπολη της Μακρακώμης, στις ρίζες του βουνού Όρθρυς και σε υψόμετρο 420 μ. Πιστεύεται πως οι πηγές ήταν γνωστές στους αρχαίους Αινιάνες, σίγουρα όμως τις χρησιμοποιούσαν οι Ρωμαίοι. Όταν το 1929 ξεκίνησαν εργασίες για το χτίσιμο της λουτρόπολης, βρέθηκαν ερείπια αρχαίων λουτρικών εγκαταστάσεων, λουτρικά αγγεία και νομίσματα (μεγάλα, ασημένια του Αδριανού), τα οποία έριχναν μέσα στις πηγές οι δεισιδαίμονες λουόμενοι. 1 Η λουτρόπολη άρχισε να λειτουργεί το 1933 και περιλάμβανε 38 λουτήρες και περίπτερο ποσιθεραπείας, ενώ πιο πριν οι περίοικοι λούζονταν σε μια μικρή δεξαμενή. Οι ντόπιοι θα θυμούνται την περίφημη φυσική σόδα Πλατυστόμου είχε γίνει συνήθεια της εποχής. 2 Παράλληλα για την εξυπηρέτηση των επισκεπτών ιδρύθηκε η εκκλησία του Αγ. Γεωργίου, που βρίσκεται απέναντι από την πηγή «Υγεία». Από το 1991 οι εγκαταστάσεις περιήλθαν στη διαχείριση του ΕΟΤ. 3 Σήμερα η εταιρεία «Πλατύστομο Α.Ε.», συμφερόντων της οικογένειας Στραγάλη, έχει 1 Κώστας Ζαχαρόπουλος, Ηλίας Μπαρμπίκας, Γιώργος Χριστοδουλόπουλος, «Τα λουτρά της Ελλάδας», Εκδόσεις Καστανιώτη, Αθήνα 2001 $ /επίσκεψη Αύγουστος Τριαντάφυλλος Δ. Παπαναγιώτου, «ιστορία και μνημεία της Φθιώτιδος», έκδοση: Δήμου Λαμιέων, Αθήνα

37 εκμισθώσει από την Εταιρεία Τουριστικής Ανάπτυξης το Συγκρότημα των Ιαματικών Πηγών Πλατυστόμου με σκοπό τον εκσυγχρονισμό, την ανακαίνιση και επέκταση των υπαρχουσών εγκαταστάσεων. Στο Πλατύστομο υπάρχουν δυο θερμομεταλλικές πηγές με διαφορετική σύσταση νερού και χρήση, η πηγή Ιασώ, που είναι θερμή με θερμοκρασία 32,5 C και προσφέρεται για λουτρά και πόση νερού και η πηγή Υγεία με θερμοκρασία 25,5 C για πόση νερού. «Η εκδήλωση των δύο πηγών στην επιφάνεια οφείλεται σε συνθήκες που τοποθετούνται στη γεωλογική κατασκευή της περιοχής, στην τεκτονική δομή αυτής και σε ορισμένες υδροδυναμικές συνθήκες, οι οποίες δεν είναι κοινές. Η άνοδος του νερού προς την επιφάνεια της υπέρθερμης ιαματικής πηγής γίνεται μέσω ενός ρήγματος το οποίο πρέπει να είναι α- νοιχτό και να έχει πληρωθεί στις πλευρές του από κάτω προς τα πάνω -ποσοτικά ανάλογα- από αποθέσεις με ορυκτές ύλες οι οποίες αποτελούν φλέβες εμπλουτισμού στο ανερχόμενο νερό. Είναι σχεδόν βέβαιο ότι η άνοδος του νερού διαμέσου του ρήγματος αυτού είναι γρήγορη και χωρίς κατά συνέπεια μεγάλες απώλειας θερμοκρασίας. Η άνοδος του νερού στην υπόθερμη πηγή «υγεία» γίνεται μέχρι ενός σημείου από το ίδιο το κύριο ρήγμα, το οποίο συγκοινωνεί με ένα πολύπλοκο σύστημα διαρρήξεων. Από τις διαρρήξεις και το δευτερεύον ρήγμα κινούνται προς τα κάτω λόγω βαρύτητας τα νερά της βροχής. Με αυτό τον τρόπο πρέπει να επέρχεται μια ανάμιξη θερμού και ψυχρού νερού, που λαμβάνει μορφή υδροφόρου ορίζοντα με αποτέλεσμα να δημιουργούνται διάφορες αποκλίσεις των φυσικοχημικών σταθερών μεταξύ αυτής της πηγής και της πηγής «ιασώ». Γ. Μαστρόκαλος, «Α. Υδρογεωλογική προμελέτη για την αξιοποίηση του φυσικού θερμομεταλλικού νερού των πηγών Πλατυστόμου», Προγραμματική Σύμβαση Κοινότητας Πλατυστόμου και Εργαστήρι Οργανικής-Χημικής Τεχνολογίας ΕΜΠ, Αθήνα

38 «Πηγή Ιασώ» Από την εθνική οδό Λαμίας-Καρπενησίου φθάνοντας στην είσοδο της Μακρακώμης, στρίβεις δεξιά και κατευθύνεσαι προς Πλατύστομο. Έπειτα μπαίνοντας στο χωριό υπάρχει ταμπέλα που υποδεικνύει το δρόμο προς τα λουτρά. Προσεγγίζοντας την περιοχή κι αφήνοντας πίσω το χωριό, το κάλεσμα της φύσης είναι έντονο κι όσο συνεχίζεις αδημονείς να βρεθείς σε ότι σου υπόσχεται η διαδρομή. Ωστόσο, αντιλαμβάνεσαι πως έχουν γίνει πρόσφατα παρεμβάσεις και προχωρώντας στο αριστερό χέρι στο κατέβασμα προς το ποτάμι συναντάς το καινούριο κτήριο λουτροθεραπείας, το «Ασκληπιός», που έγινε την τελευταία πενταετία, πάνω στις παλιές λουτρικές εγκαταστάσεις. Εναπομείναντα τμήματα του παλιού κτίσματος συμπληρώνουν το νέο συγκρότημα που δεν είναι ορατά εξωτερικά, παρά μόνο στην πίσω πλευρά του κτηρίου φαίνεται ο παλιός πέτρινος τοίχος που πατάει στη μία πλευρά του ποταμού. Η πηγή είναι κλεισμένη κι εκμεταλλεύσιμη μόνο από το νέο συγκρότημα που έχει «αγκιστρωθεί» επάνω της. Το μόνο που θυμίζει την ύπαρξή της είναι οι φυσαλίδες που εμφανίζονται μες στον ποταμό δίπλα στον πέτρινο τοίχο. Μία μεταλλική κατασκευή-γέφυρα στηριζόμενη σε μπετονένια στοιχεία ενώνει το νέο συγκρότημα με την απέναντι όχθη, όπου έχει διαμορ- 129

39 φωθεί ένας χώρος που περιλαμβάνει την εξωτερική πισίνα και το αναψυκτήριο. Το τοπίο τριγύρω μοιάζει απείραχτο, αιωνόβια πλατάνια, βελανιδιές, δεντροστοιχίες από αγριόλευκες και κυπαρίσσια, αγριόχορτα κι αγριολούλουδα δηλώνουν την παρθενική του φύση. Οι ήχοι από τα βατράχια μες το ποτάμι, από τα πουλιά, τα τζιτζίκια είναι έντονοι σε αντίθεση με τον ήχο του νερού που δεν ακούγεται καθόλου. «Πηγή Υγεία» Συνεχίζοντας στον αγροτικό δρόμο παράλληλα με τον ποταμό ή επιστρέφοντας λίγα μέτρα πιο πίσω στον κεντρικό κόμβο στρίβοντας αριστερά σε κοντινή απόσταση φθάνεις στο εγκαταλελειμμένο ξενοδοχείο, «Ασκληπιός», όπου στον περίβολό του βρίσκεται το εστιατόριο, το παλιό περίπτερο ποσιθεραπείας κι ένα εκτός λειτουργίας εργοστάσιο εμφιάλωσης, που σήμερα στεγάζονται αποθήκες του νέου Ασκληπιού. Το τελευταίο κτίσμα απολήγει σε μία στρογγυλή κατασκευή που περικλείει την πηγή «Υγεία». Η εγκατάλειψη έχει «στοιχειώσει» το κτίσμα, κανείς δεν μπορεί να αντιληφθεί την ύπαρξη της πηγής που φαίνεται να έχει χωνευθεί από την ανθρώπινη παρέμβαση, καθώς η γεώτρηση αδηφάγα έχει εξαφανίσει την πηγή. 130

40

41

42 «πηγές Πλατυστόμου» σ. 131, «απομεινάρι», Πλατύστομο, Αύγουστος 2010 σ. 132, παράπλευρα στον ποτοταμό, Πλατύστομο, Αύγουστος 2010 σ , προσωπικό αρχείο 133

43

44

45

46 ΠΑΛΑΙΟΒΡΑΧΑ Από την Λαμία ακολουθώντας τον κεντρικό δρόμο Λαμίας-Καρπενησίου σε απόσταση 32 χιλιομέτρων βρίσκονται τα λουτρά Παλαιοβράχας. Κοιτάζοντας προς Παλαιοβράχα φαίνεται ο καταπράσινος ορεινός όγκος του Γουλινά (υψόμετρο 1.459μ.), που οροθετείται από την Οίτη στα ανατολικά, την οροσειρά των Βαρδουσίων νότια, την οροσειρά της Γραμμένης Οξιάς βορειοδυτικά και βόρεια μπροστά του απλώνεται η κοιλάδα του Σπερχειού. Στη κορυφή του Γουλινά διακρίνεται ο κρατήρας από το ηφαίστειο που εξερράγη πριν από χρόνια περίπου, με τη λάβα που ξεχεί- λισε και πλημμύρισε την κοιλάδα του Σπερχειού. 1 «λουτρά παλαιοβράχας» Μετά την Μακρακώμη στρίβεις αριστερά προς Παλαιοβράχα, περνάς τη γέφυρα του Σπερχειού κι έπειτα από λίγα μέτρα στρίβεις δεξιά και διανύοντας 1500μ. περίπου φθάνεις στα λουτρά. Το χώρο διαμορφώνουν τρεις πισίνες διαφορετικών μεγεθών, υπαίθριο μπαρ και βοηθητικοί χώροι. Η πηγή της Παλαιοβράχας ήταν από παλιά αναγνωρισμένη ως ιαματική αλλά το επίσκεψη Αύγουστος

47 απαγορεύτηκε η χρήση της λόγω των ανθυγιεινών συνθηκών που επικρατούσαν. Μετά την κατασκευή των νέων εγκαταστάσεων το 1997 με κοινοτική επιδότηση η πηγή αναγνωρίστηκε και πάλι. 2 Τα λουτρά λειτουργούσαν έως και το 2009, ενώ το 2010 παρέμειναν κλειστά, λόγω της ανεπάρκειας του εργατικού δυναμικού. «Εκεί που είναι οι καλαμιές τώρα και υπάρχει η ανάβρα, υπήρχαν ξύλινες πλατφόρμες σε κυκλικό σχήμα, όπου κάποια άτομα βουτούσαν τα πόδια τους στο νερό, 2 Κώστας Ζαχαρόπουλος, Ηλίας Μπαρμπίκας, Γιώργος Χριστοδουλόπουλος, «Τα λουτρά της Ελλάδας», Εκδ. Καστανιώτη, Αθήνα 2001 είτε κρεμόντουσαν με σχοινί. Πολλές γυναίκες σε αυτό τον άμπλα πλέναν τα ρούχα τους, καθώς το νερό είχε την ιδιότητα να τα καθαρίζει χωρίς σαπούνι.» Από μαρτυρία κατοίκου της Παλαιοβράχας, Ιούλιος 2010 Στη διαδρομή οι εναλλαγές του τοπίου είναι διαρκείς. Διασχίζοντας τη γέφυρα του Σπερχειού, εντυπωσιάζεσαι από τα αποτυπώματα που αφήνει ο ποταμός πάνω στις πέτρες που έχουν σμιλευτεί στο πέρασμα του, κροκάλες είναι διάσπαρτες καθ όλο το μήκος του, κάνοντας την περιοχή πολύ ζωντανή. Ύστερα συναντάς συνεχώς χωράφια, ενώ παρεμβάλλονται αραιά σειρές από πλατάνια, ώσπου καταλήγεις σε ένα ξέφωτο, όπου βρίσκονται τα λουτρά. Γύρω γύρω φαίνονται 138

ΛΥΚΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ: Α 3 ΣΥΜΜΕΤΕΧΟΝΤΕΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΕΣ: ΜΠΑΓΟΥΡΑΚΗ ΑΜΑΛΙΑ ΒΟΥΖΙΚΗ ΕΥΓΕΝΙΑ

ΛΥΚΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ: Α 3 ΣΥΜΜΕΤΕΧΟΝΤΕΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΕΣ: ΜΠΑΓΟΥΡΑΚΗ ΑΜΑΛΙΑ ΒΟΥΖΙΚΗ ΕΥΓΕΝΙΑ Λουτρά Λαγκαδά ΟΜΑΔΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ: «ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ» ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ: 2012-2013 ΣΧΟΛΕΙΟ: 2 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ: Α 3 ΣΥΜΜΕΤΕΧΟΝΤΕΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΕΣ: ΜΠΑΓΟΥΡΑΚΗ ΑΜΑΛΙΑ ΒΟΥΖΙΚΗ ΕΥΓΕΝΙΑ Ομάδα

Διαβάστε περισσότερα

Στο Πίνοβο με την υπέροχη κορυφογραμμή του

Στο Πίνοβο με την υπέροχη κορυφογραμμή του Στο Πίνοβο με την υπέροχη κορυφογραμμή του Το όρος Πίνοβο είναι ένα σχετικά άγνωστο βουνό. Ο ορεινός του όγκος απλώνεται στα βορειοδυτικά του νομού Πέλλας, ανάμεσα στα όρη Βόρας (Καϊμακτσαλάν) και Τζένα.

Διαβάστε περισσότερα

Μακρακώμη. Σπερχειάδα

Μακρακώμη. Σπερχειάδα ΣΤΕΡΕΑ ΕΛΛΑΔΑ Η Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας ανακηρύχθηκε 1 ος επιλαχών προορισμός στο διαγωνισμό EDEN IV έτους 2010 με θέμα «Υδάτινος Τουρισμός» για τις Ιαματικές Πηγές: Δήμου Καμένων Βούρλων-Ιαματικές

Διαβάστε περισσότερα

Επίσκεψη - καταδυτική εκδρομή στην λίμνη Δόξα

Επίσκεψη - καταδυτική εκδρομή στην λίμνη Δόξα Επίσκεψη - καταδυτική εκδρομή στην λίμνη Δόξα 20.02.2011 Το τμήμα εκδρομών και εξορμήσεων της Mη Κυβερνητικής Οργάνωσης "Υδροναύτες" & το Τμήμα Τεχνικής Κατάδυσης διοργάνωσαν επίσκεψη καταδυτική εκδρομή

Διαβάστε περισσότερα

www.pilionwalks.com Caroline Pluvier & Ruud Schreuder 1

www.pilionwalks.com Caroline Pluvier & Ruud Schreuder 1 5. Δράκεια - Χάνια - Δράκεια Mάιος 2015 - Επειδή θα συναντήσετε μερικά προβλήματα κάνοντας αυτή την διαδρομή τώρα, σας συνιστούμε να μη την κάνετε μέχρι να την ελέγξουμε έμεις οι ίδιοι τον Σεπτέμβριο.

Διαβάστε περισσότερα

Η Νεκρά θάλασσα ή Αλμυρά θάλασσα ή Θάλασσα Αραβά κατά την Παλαιά Διαθήκη, ονομάζεται η μεγάλη λίμνη, που βρίσκεται στα σύνορα Ιορδανίας και Ισραήλ.

Η Νεκρά θάλασσα ή Αλμυρά θάλασσα ή Θάλασσα Αραβά κατά την Παλαιά Διαθήκη, ονομάζεται η μεγάλη λίμνη, που βρίσκεται στα σύνορα Ιορδανίας και Ισραήλ. Η Νεκρά θάλασσα ή Αλμυρά θάλασσα ή Θάλασσα Αραβά κατά την Παλαιά Διαθήκη, ονομάζεται η μεγάλη λίμνη, που βρίσκεται στα σύνορα Ιορδανίας και Ισραήλ. Η λωρίδα αυτή της θάλασσας είναι διαφορετική απ' όλες

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΔΗΜΟΣ ΥΠΑΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ 3 Ο Κ.Π.Σ 2 Ο Ε.Π.Ε.Α.Ε.Κ.

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΔΗΜΟΣ ΥΠΑΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ 3 Ο Κ.Π.Σ 2 Ο Ε.Π.Ε.Α.Ε.Κ. ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΔΗΜΟΣ ΥΠΑΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ 3 Ο Κ.Π.Σ 2 Ο Ε.Π.Ε.Α.Ε.Κ. «ΚΕΝΤΡΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ» ΜΕΤΡΟ 2.6 «ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Το νερό στο φυσικό περιβάλλον συνθέτει την υδρόσφαιρα. Αυτή θα μελετήσουμε στα επόμενα μαθήματα.

Το νερό στο φυσικό περιβάλλον συνθέτει την υδρόσφαιρα. Αυτή θα μελετήσουμε στα επόμενα μαθήματα. Το νερό στο φυσικό περιβάλλον συνθέτει την υδρόσφαιρα. Αυτή θα μελετήσουμε στα επόμενα μαθήματα. 1 Είναι η σταθερή και αδιάκοπη κίνηση του νερού από την ατμόσφαιρα στην επιφάνεια της Γης, στο υπέδαφος

Διαβάστε περισσότερα

Τα λουτρά Πόζαρ είναι ένας οργανωµένος προορισµός για όσους θέλουν να συνδυάσουν την

Τα λουτρά Πόζαρ είναι ένας οργανωµένος προορισµός για όσους θέλουν να συνδυάσουν την Ιαµατικά Λουτρά Πόζαρ Ιαµατικά Λουτρά Πόζαρ Χειµώνας 2012-2013 Κάποιοι τα παροµοιάζουν και τα συγκρίνουν µε τα Ελβετικά Spa. εν είναι ψέµατα! Είναι ένας µοναδικός, επίγειος παράδεισος, µέσα στο κάλλος

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ ΤΩΝ ΜΕΤΕΩΡΩΝ

ΤΑ ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ ΤΩΝ ΜΕΤΕΩΡΩΝ ΤΑ ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ ΤΩΝ ΜΕΤΕΩΡΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Για να γνωρίσει κάποιος τα Μετέωρα και να βιώσει τη μαγεία του πέτρινου δάσους, ο καλύτερος και μοναδικός τρόπος είναι να πεζοπορήσει ανάμεσα στους Μετεωρίτικους πύργους

Διαβάστε περισσότερα

Ξενοδοχείο 4* «Virginia Hotel» εκτός Σχεδίου Δήμος Ρόδου

Ξενοδοχείο 4* «Virginia Hotel» εκτός Σχεδίου Δήμος Ρόδου Σάββενας Γιώργος Αρχιτέκτων Μηχ/κος Ε.Μ.Π. Ξενοδοχείο 4* «Virginia Hotel» εκτός Σχεδίου Δήμος Ρόδου Αρχιτεκτονική Μελέτη: Γ. Σάββενας Πολιτικός Μηχανικός: Κ. Χριστόπουλος Διακοσμήτρια: Κ. Καλλιγά Σάββενα

Διαβάστε περισσότερα

Τα πέντε θεματικά πάρκα εκτείνονται σε μήκος 1500 μ. από το Μέγαρο Μουσικής έως τους Ναυτικούς Ομίλους και περιλαμβάνουν:

Τα πέντε θεματικά πάρκα εκτείνονται σε μήκος 1500 μ. από το Μέγαρο Μουσικής έως τους Ναυτικούς Ομίλους και περιλαμβάνουν: ΘΕΜΑΤΙΚΑ ΠΑΡΚΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Νέα Παραλία Θεσσαλονίκης Τα πέντε θεματικά πάρκα εκτείνονται σε μήκος 1500 μ. από το Μέγαρο Μουσικής έως τους Ναυτικούς Ομίλους και περιλαμβάνουν: Ο ΚΗΠΟΣ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ 1 / 6

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 2014-2015: ΙΑΜΑΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΗΣ ΥΠΑΤΗΣ

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 2014-2015: ΙΑΜΑΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΗΣ ΥΠΑΤΗΣ ΙΑΜΑΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΗΣ ΥΠΑΤΗΣ ΓΕΝΙΚΟ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΛΑΜΙΑΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 2014-2015: ΙΑΜΑΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΗΣ ΥΠΑΤΗΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΥΠΕΥΘΥΝΗ: ΕΛΕΝΗ ΖΙΩΡΗ ΠΕ06 ΜΑΘΗΤΕΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΝΑΧΡΗΣΗ ΛΑΪΚΩΝ ΞΕΝΩΝΩΝ

ΕΠΑΝΑΧΡΗΣΗ ΛΑΪΚΩΝ ΞΕΝΩΝΩΝ Δ Π Λ Ω Μ Τ Κ Κ Ϊ Φ Σ Ε Ρ Γ Σ ΕΠΝΧΡΣ ΛΪΚΩΝ ΞΕΝΩΝΩΝ ΓΕΝΚ ΣΤΟΧΕ Τα λουτρά του Καϊάφα βρίσκονται στην νοτιοδυτική πλευρά της Πελοποννήσου, στο Νομό λείας που απέχει 2,5 χλμ από την κοντινότερη κωμόπολη Ζαχάρω

Διαβάστε περισσότερα

Caroline Pluvier & Ruud Schreuder 1

Caroline Pluvier & Ruud Schreuder 1 3. Αγ. Γεώργιος Νηλείας Κυκλικός Περίπατος Αυτή η πολύ ωραία διαδρομή των 5,5 χιλιομέτρων ακολουθεί την πλαγιά πάνω από τον Αγ. Γεώργιο και σε αποζημιώνει με μαγευτικές θέες. Ιδιαίτερα το Μάιο είναι πολύ

Διαβάστε περισσότερα

Η βόρεια ράχη του Χατζή

Η βόρεια ράχη του Χατζή Η βόρεια ράχη του Χατζή Το Χατζή αποτελεί ένα μεγάλο ορεινό όγκο στο νοτιοδυτικό τμήμα του Νομού Τρικάλων με ψηλότερη κορυφή το Χατζή 2038μ και άλλες ψηλές κορυφές όπως το Κάστρο 1963μ, η Βρωμέρη 1955μ

Διαβάστε περισσότερα

Tηλέφωνα επικοινωνίας: 2384091423, 6946066130 e-mail: filoksenoi@yahoo.gr

Tηλέφωνα επικοινωνίας: 2384091423, 6946066130 e-mail: filoksenoi@yahoo.gr 2108832450 Tηλέφωνα επικοινωνίας: 2384091423, 6946066130 e-mail: filoksenoi@yahoo.gr Eκ του σωματείου ενοικιαζομένων δωματίων Σε αυτό τον οδηγό μπορείτε να βρείτε γενικές πληροφορίες για το Λουτράκι Αριδαίας-Πόζαρ,τα

Διαβάστε περισσότερα

Φυσικοί Ιαματικοί Πόροι Σαμοθράκης Βιώσιμο Τοπικό Θερμαλιστικό Τουριστικό Σύστημα Σαμοθράκης. Δρ. Ζήσης Αγγελίδης

Φυσικοί Ιαματικοί Πόροι Σαμοθράκης Βιώσιμο Τοπικό Θερμαλιστικό Τουριστικό Σύστημα Σαμοθράκης. Δρ. Ζήσης Αγγελίδης Φυσικοί Ιαματικοί Πόροι Σαμοθράκης Βιώσιμο Τοπικό Θερμαλιστικό Τουριστικό Σύστημα Σαμοθράκης Δρ. Ζήσης Αγγελίδης Ιαματικοί Φυσικοί Πόροι Βιώσιμο Τοπικό Θερμαλιστικό Σύστημα ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΔΗΜΩΝ & ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός»

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 «Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» (Φλώρινα - Μακεδονία Καύκασος) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνητή λίμνη Πουρναρίου

Τεχνητή λίμνη Πουρναρίου Τεχνητή λίμνη Πουρναρίου Κείμενο-φωτό: Παναγιώτης Κρητικάκος Την Παρασκευή 11 Νοεμβρίου του 2011 οργανώθηκε εξερευνητική επίσκεψη στην τεχνητή λίμνη Πουρναρίου, ως μέρος του προγράμματος Άδηλα Ύδατα. Η

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΥΣΕΙΟ ΑΚΡΟΠΟΛΗΣ. Μουσειακή παρουσίαση του οικοδομικού προγράμματος του Αυτοκράτορα Αδριανού. Μουσείο Ακρόπολης, Ισόγειο.

ΜΟΥΣΕΙΟ ΑΚΡΟΠΟΛΗΣ. Μουσειακή παρουσίαση του οικοδομικού προγράμματος του Αυτοκράτορα Αδριανού. Μουσείο Ακρόπολης, Ισόγειο. ΜΟΥΣΕΙΟ ΑΚΡΟΠΟΛΗΣ Μουσειακή παρουσίαση του οικοδομικού προγράμματος του Αυτοκράτορα Αδριανού για την Αθήνα του 2 ου αιώνα μ.χ Μουσείο Ακρόπολης, Ισόγειο Ελεύθερη πρόσβαση Ώρες λειτουργίας του Μουσείου

Διαβάστε περισσότερα

Το Νησάκι βρίσκεται στη βορειοανατολική ακτή της Κέρκυρας και μόλις 25χλμ από την πόλη της Κέρκυρας.

Το Νησάκι βρίσκεται στη βορειοανατολική ακτή της Κέρκυρας και μόλις 25χλμ από την πόλη της Κέρκυρας. Το Νησάκι είναι άλλο ένα ήσυχο και γραφικό χωριό στη βορειοανατολική ακτή της Κέρκυρας. Στο παρελθόν, σύμφωνα με τους παλιούς χωρικούς, το Νησάκι ήταν ένα μικρό βραχώδες νησί, το οποίο ενώθηκε με την στεριά

Διαβάστε περισσότερα

Οι ελληνικές λουτροπόλεις στο σύνολο τους άνοιξαν και σας περιμένουν

Οι ελληνικές λουτροπόλεις στο σύνολο τους άνοιξαν και σας περιμένουν `` ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΙΑΜΑΤΙΚΩΝ ΠΗΓΩΝ ΚΑΙ ΛΟΥΤΡΟΠΟΛΕΩΝ ΕΛΛΑΔΑΣ.info@loutropoleis.com WWW.LOYTROPOLEIS.COM τηλ.2310905164 Θεσσαλονίκη Θεσσαλονίκη 24/6/2009 Δελτίο Τύπου Οι ελληνικές λουτροπόλεις στο σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

«Οι. λουτροπόλεις του Λαγκαδά και της N.Απολλωνίας. Απολλωνίας: Εµείς -Η Μυγδονία λεκάνη στην κατεύθυνση της αειφορίας»

«Οι. λουτροπόλεις του Λαγκαδά και της N.Απολλωνίας. Απολλωνίας: Εµείς -Η Μυγδονία λεκάνη στην κατεύθυνση της αειφορίας» «Οι λουτροπόλεις του Λαγκαδά και της N.Απολλωνίας Απολλωνίας: Εµείς -Η Μυγδονία λεκάνη στην κατεύθυνση της αειφορίας» 1ο ΕΠΑΛ ΛΑΓΚΑΔΑ ΤΑΞΗ: Γ Κατευθύνσεις Ειδικότητας: 1. Σύγχρονη Επιχειρηματική Γεωργία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΗΜΕΡΙ Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ

ΕΦΗΜΕΡΙ Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ E ΕΦΗΜΕΡΙ Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ 18823 8 Ιουνίου 2016 ΤΕΥΧΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ Αρ. Φύλλου 1616 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ 1 Αναγνώριση του φυσικού πόρου «νερό πηγής Αναστασίου Παπαϊωάννου» στα Λουτρά

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης. Δραπετσώνας & Τροιζήνας Μεθάνων. Λόφος Μουσών. Φύλλα εργασίας

Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης. Δραπετσώνας & Τροιζήνας Μεθάνων. Λόφος Μουσών. Φύλλα εργασίας Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Δραπετσώνας & Τροιζήνας Μεθάνων Λόφος Μουσών Φύλλα εργασίας Στόχος των φύλλων εργασίας είναι να ανιχνευθούν βιωματικά στον χώρο τα κυριότερα στοιχεία της ανάπλασης του

Διαβάστε περισσότερα

από το σημείο ανάβλυσης ή άντλησης και το οποίο θα συνδημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.

από το σημείο ανάβλυσης ή άντλησης και το οποίο θα συνδημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. Ιβήριδος 9, Θεσσαλονίκη, Τ.Κ.54351, τηλ.: 2310 905164, fax: 2310903721 www.loutropoleis.com, anestis_anastasiadis@yahoo.gr, anestis9@hol.gr, axmetalo@otenet.gr ΠΡΟΣ ΤΟΝ ΕΟΤ ΑΡΜΟΔΙΑ ΥΠΗΡΕΣΙΑ «ΤΜΗΜΑ ΙΑΜΑΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Ο αρχαίος Ναός Δήμητρας και Κόρης στο Θορικό (Γιώργος Πρίμπας)

Ο αρχαίος Ναός Δήμητρας και Κόρης στο Θορικό (Γιώργος Πρίμπας) Ο αρχαίος Ναός Δήμητρας και Κόρης στο Θορικό (Γιώργος Πρίμπας) (1) εγκαταστάσεις ΔΕΗ και βιομηχανίας χημικών (2) Ι Ν Αγίου Νικολάου (3) θολωτοί μυκηναϊκοί τάφοι (4) κορυφή λόφου Βελατούρι (5) αρχαία πόλη

Διαβάστε περισσότερα

The G C School of Careers

The G C School of Careers The G C School of Careers ΔΕΙΓΜΑ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟΥ ΔΟΚΙΜΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ Στ ΤΑΞΗ Χρόνος: 1 ώρα Αυτό το γραπτό αποτελείται από 8 σελίδες, συμπεριλαμβανομένης και αυτής. Να απαντήσεις σε ΟΛΕΣ τις ερωτήσεις,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΙΑΜΑΤΙΚΑ ΝΕΡΑ - ΙΑΜΑΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ

ΤΑ ΙΑΜΑΤΙΚΑ ΝΕΡΑ - ΙΑΜΑΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΤΑ ΙΑΜΑΤΙΚΑ ΝΕΡΑ - ΙΑΜΑΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΚΑΡΑΜΑΝΟΥ ΕΛΕΝΗ, ΛΟΪΖΟΥ ΕΛΕΑΝΑ, ΜΑΓΚΙΝΟΠΟΥΛΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ, ΜΙΧΑΗΛ ΑΡΓΥΡΗ ΥΜΗΤΤΟΣ Απρίλιος 2013 Περιεχόμενα Ιστορική αναδρομή ιαματικών πηγών.... 1 Κατηγορίες ιαματικών

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΜΑΤΙΚA ΛΟΥΤΡΑ ΧΑΛΙΜΟΥΡΔΑΣ ΓΙΑΝΝΗΣ ΚΟΥΤΣΟΥΡΗ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΚΟΥΤΣΟΛΑΜΠΡΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ ΑΘΑΝΑΣΑΚΗ ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ ΒΑΣΙΛΙΚΗ

ΙΑΜΑΤΙΚA ΛΟΥΤΡΑ ΧΑΛΙΜΟΥΡΔΑΣ ΓΙΑΝΝΗΣ ΚΟΥΤΣΟΥΡΗ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΚΟΥΤΣΟΛΑΜΠΡΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ ΑΘΑΝΑΣΑΚΗ ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΙΑΜΑΤΙΚA ΛΟΥΤΡΑ ΧΑΛΙΜΟΥΡΔΑΣ ΓΙΑΝΝΗΣ ΚΟΥΤΣΟΥΡΗ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΚΟΥΤΣΟΛΑΜΠΡΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ ΑΘΑΝΑΣΑΚΗ ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ ΒΑΣΙΛΙΚΗ Το θέμα που ασχοληθήκαμε στην ερευνητική εργασία ήταν τα Ιαματικά λουτρά και πηγές.

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΥΚΟΣ ΠΥΡΓΟΣ Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΣΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ ΤΩΝ ΑΙΩΝΩΝ

ΛΕΥΚΟΣ ΠΥΡΓΟΣ Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΣΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ ΤΩΝ ΑΙΩΝΩΝ ΛΕΥΚΟΣ ΠΥΡΓΟΣ Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΣΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ ΤΩΝ ΑΙΩΝΩΝ Μια πολύπαθη Ιστορία κουβαλάει στους πέτρινους τοίχους του το κατ εξοχήν σύμβολο της Θεσσαλονίκης. Ο Λευκός Πύργος της Θεσσαλονίκης είναι ένας Πύργος

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΗΝ ΙΜ ΕΣΦΙΓΜΕΝΟΥ ΣΤΙΣ ΚΑΡΥΕΣ

ΑΠΟ ΤΗΝ ΙΜ ΕΣΦΙΓΜΕΝΟΥ ΣΤΙΣ ΚΑΡΥΕΣ ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΟΡΟΥΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΙΜ ΕΣΦΙΓΜΕΝΟΥ ΣΤΙΣ ΚΑΡΥΕΣ Απόσταση: 19 km Διάρκεια: 7 8 ώρες The Friends of Mount Athos, 2007 2014. All rights reserved. Version 1.1 ΠΡΟΣΟΧΗ: Μεγάλο τμήμα της διαδρομής

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΟΔΟΣ ΟΨΕΙΣ ΚΑΤΟΙΚΙΩΝ. χατζηπέτρου_ελένη. Περιοχές-Όψεις

ΟΜΟΔΟΣ ΟΨΕΙΣ ΚΑΤΟΙΚΙΩΝ. χατζηπέτρου_ελένη. Περιοχές-Όψεις Τοποθεσία χωριού : Το Όμοδος περιβάλλεται από 2 ψηλές βουνοκορφές Στην εργασία θα μελετηθούν οι διαφορετικές τυπολογίες που εμφανίζονται στο χωρίο, οι σχέσεις τους με το ιδιωτικό και το δημόσιο,ο τρόπος

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΚΙΝΣΤΕΡΝΑ. Καλυβιώτη Κωνσταντίνου. Ένα μεγαλοπρεπή μνημείο ύδρευσης της Κωνσταντινούπολης

ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΚΙΝΣΤΕΡΝΑ. Καλυβιώτη Κωνσταντίνου. Ένα μεγαλοπρεπή μνημείο ύδρευσης της Κωνσταντινούπολης 3 o ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΓΑΛΑΤΣΙΟΥ Σ.Χ. ΕΤΟΣ 2011-2012 ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: «ΓΝΩΡΙΖΟΝΤΑΣ ΤΟΥΣ ΓΕΙΤΟΝΕΣ ΜΑΣ» ΤΑ ΜΝΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗΣ ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΚΙΝΣΤΕΡΝΑ Ένα μεγαλοπρεπή μνημείο ύδρευσης της Κωνσταντινούπολης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΙΑ ΡΟΜΗΣ ΠΑΡΑΝΕΣΤΙΟ ΜΟΝΟΠΑΤΙ 2014 (PARANESTI PATH 2014)

ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΙΑ ΡΟΜΗΣ ΠΑΡΑΝΕΣΤΙΟ ΜΟΝΟΠΑΤΙ 2014 (PARANESTI PATH 2014) ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΙΑ ΡΟΜΗΣ ΠΑΡΑΝΕΣΤΙΟ ΜΟΝΟΠΑΤΙ 2014 (PARANESTI PATH 2014) 1. ΠΑΡΑΝΕΣΤΙ ΘΟΛΟΣ - PORCEL (5.539 µ, 240+ 135-) Εκκίνηση από την πλατεία του σιδηροδροµικού σταθµού Παρανεστίου στις 07:00 πµ του Σαββάτου

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΜΑΤΙΚΕΣ ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΛΟΥΤΡΑ. Εμβάθυνση στις Θεραπείες, Λουτρά στην Ευρύτερη περιοχή και Κατάρτιση στον Τομέα.

ΙΑΜΑΤΙΚΕΣ ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΛΟΥΤΡΑ. Εμβάθυνση στις Θεραπείες, Λουτρά στην Ευρύτερη περιοχή και Κατάρτιση στον Τομέα. ΙΑΜΑΤΙΚΕΣ ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΛΟΥΤΡΑ Εμβάθυνση στις Θεραπείες, Λουτρά στην Ευρύτερη περιοχή και Κατάρτιση στον Τομέα. ΠΕΡΙΛΗΨΗ Η ομάδα μας στα πλαίσια της ερευνητικής εργασίας Ιαματικές Πηγές και Λουτρά που αποτελείται

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 1 ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑ Να γνωρίζεις τις έννοιες γεωγραφικό πλάτος, γεωγραφικό μήκος και πως αυτές εκφράζονται

ΜΑΘΗΜΑ 1 ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑ Να γνωρίζεις τις έννοιες γεωγραφικό πλάτος, γεωγραφικό μήκος και πως αυτές εκφράζονται ΜΑΘΗΜΑ 1 Π. Γ Κ Ι Ν Η Σ 1. Να γνωρίζεις τις έννοιες γεωγραφικό πλάτος, γεωγραφικό μήκος και πως αυτές εκφράζονται 2. Να μπορείς να δώσεις την σχετική γεωγραφική θέση ενός τόπου χρησιμοποιώντας τους όρους

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ Αγαπητό μου ημερολόγιο

ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ Αγαπητό μου ημερολόγιο ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ Αγαπητό μου ημερολόγιο Ήρθε ο Γενάρης και ο ήλιος κρύφτηκε αμέσως πίσω από τα σύννεφα. Οι φίλοι του οι συλλέκτες τον περιμένουν με αγωνία αλλά απ ότι φαίνετε θα συνεχίσουν να τον περιμένουν

Διαβάστε περισσότερα

Σκοπός του παιχνιδιού. Περιεχόμενα

Σκοπός του παιχνιδιού. Περιεχόμενα Ένα συνεργατικό παιχνίδι μνήμης για 3 έως 6 παίκτες, 7 ετών και άνω. Ο Τομ σκαρφάλωσε στην κορυφή ενός δέντρου, για να δεί αν μπορούσε να ανακαλύψει κάτι. Κοιτάζοντας προς κάθε μεριά, είδε τουλάχιστον

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ

ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ Στο πλαίσιο του μαθήματος της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας της Γ Γυμνασίου οι μαθητές ήρθαν σε επαφή με ένα δείγμα ερωτικής ποίησης. Συγκεκριμένα διδάχτηκαν το ποίημα

Διαβάστε περισσότερα

Ακολούθησέ με... στο ανάκτορο της Τίρυνθας

Ακολούθησέ με... στο ανάκτορο της Τίρυνθας ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΟΥΣΕΙΩΝ TMHMA ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ Ακολούθησέ με... στο ανάκτορο

Διαβάστε περισσότερα

Πώς γράφεις αυτές τις φράσεις;

Πώς γράφεις αυτές τις φράσεις; Πρόλογος Όταν ήμουν μικρός, ούτε που γνώριζα πως ήμουν παιδί με ειδικές ανάγκες. Πώς το ανακάλυψα; Από τους άλλους ανθρώπους που μου έλεγαν ότι ήμουν διαφορετικός, και ότι αυτό ήταν πρόβλημα. Δεν είναι

Διαβάστε περισσότερα

Το νησάκι της Δοκού απέχει 7 ναυτικά μίλια από το

Το νησάκι της Δοκού απέχει 7 ναυτικά μίλια από το ΔΙΑΔΡΟΜΗ 5 ΝΗΣΟΣ ΔΟΚΟΣ Προβλήτα στο ΚΑΣΤΕΛΛΙ ΚΑΣΤΡΟ Κορυφή ΔΟΚΟΥ Μήκος διαδρομής Χρόνος χωρίς στάσεις Ομορφιά διαδρομής 5,8 χλμ. 2 ώρ. 05 3 * Το νησάκι της Δοκού απέχει 7 ναυτικά μίλια από το λιμάνι της

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΔΙΑΤΑΞΗ ΚΟΙΜΗΤΗΡΙΟΥ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ ΒΑΡΗΣ ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ

ΑΝΑΔΙΑΤΑΞΗ ΚΟΙΜΗΤΗΡΙΟΥ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ ΒΑΡΗΣ ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΑΝΑΔΙΑΤΑΞΗ ΚΟΙΜΗΤΗΡΙΟΥ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ ΒΑΡΗΣ ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το δημοτικό κοιμητήριο της Βάρης βρίσκεται στη θέση «Ασύρματος» της Δημοτικής Ενότητας Βάρης του Δήμου Βάρης Βούλας Βουλιαγμένης.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΡΕΜΑ ΤΟΥ ΚΗΦΙΣΟΥ. Περίληψη. Ε.Θ.ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΠΟΛΕΟ ΟΜΙΑΣ 7 ο ΕΞΑΜΗΝΟ ΥΠ.ΚΑΘ. :Τ. ΚΟΣΜΑΚΗ. ΠΟΛΥΧΡΟΝΟΠΟΥΛΟΣ ΣΠΟΥ.

ΤΟ ΡΕΜΑ ΤΟΥ ΚΗΦΙΣΟΥ. Περίληψη. Ε.Θ.ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΠΟΛΕΟ ΟΜΙΑΣ 7 ο ΕΞΑΜΗΝΟ ΥΠ.ΚΑΘ. :Τ. ΚΟΣΜΑΚΗ. ΠΟΛΥΧΡΟΝΟΠΟΥΛΟΣ ΣΠΟΥ. ΤΟ ΡΕΜΑ ΤΟΥ ΚΗΦΙΣΟΥ Περίληψη Ε.Θ.ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΠΟΛΕΟ ΟΜΙΑΣ 7 ο ΕΞΑΜΗΝΟ ΥΠ.ΚΑΘ. :Τ. ΚΟΣΜΑΚΗ. ΠΟΛΥΧΡΟΝΟΠΟΥΛΟΣ ΣΠΟΥ. : ΖΙΟΥΝΑ ΑΓΓΕΛΙΚΗ 1 Το νερό, ως βασικό στοιχείο της ζωής, αποτελεί καθοριστικό παράγοντα

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: «ΜΙΚΡΗ ΚΑΤΟΙΚΙΑ ΔΙΑΚΟΠΩΝ»

ΘΕΜΑ: «ΜΙΚΡΗ ΚΑΤΟΙΚΙΑ ΔΙΑΚΟΠΩΝ» ΑΡΧΗ 1ης ΣΕΛΙ ΑΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΙΔΙΚΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΣΑΒΒΑΤΟ 26 ΙΟΥΝΙΟΥ 2010 ΚΟΙΝΗ ΕΞΕΤΑΣΗ ΟΛΩΝ ΤΩΝ ΥΠΟΨΗΦΙΩΝ ΣΤΟ ΓΡΑΜΜΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ ΠΕΝΤΕ (5) ΘΕΜΑ: «ΜΙΚΡΗ ΚΑΤΟΙΚΙΑ ΔΙΑΚΟΠΩΝ» ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ: Πρόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Μιλώντας με τα αρχαία

Μιλώντας με τα αρχαία Επίσκεψη στο μαντείο της Δωδώνης Πώς έβλεπαν το μέλλον οι αρχαίοι; Πώς λειτουργούσε το πιο αρχαίο μαντείο της Ελλάδας; Τι μορφή, σύμβολα και ρόλο είχε ο κύριος θεός του, ο Δίας; Τι σημασία είχαν εκεί οι

Διαβάστε περισσότερα

Το Τραγούδι της Γης του Στράτη Μυριβήλη

Το Τραγούδι της Γης του Στράτη Μυριβήλη Το Τραγούδι της Γης του Στράτη Μυριβήλη Θεατρικές Παραστάσεις στα νησιά του Βορείου Αιγαίου Λήμνος, Λέσβος, Χίος Καλοκαίρι 2014 «Ένα τραγούδι γυρεύουμε. Το τραγούδι των τραγουδιών καρτερούμε. Το τραγούδι

Διαβάστε περισσότερα

ρ Ελενα Κουλλαπή 2014

ρ Ελενα Κουλλαπή 2014 ρ Ελενα Κουλλαπή 2014 Κυρτέ κερατίνε πλάκε. Καλύπτουν τη ραχιαία επιφάνεια του τελευταίου τµήµατο των δακτύλων. Το χρώµα του είναι υπόλευκο ή ελαφρώ ρόδινο (οφείλεται στι αγκύλε των αγγείων του χορίου,

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: «Προτάσεις για την Τουριστική Ανάπτυξη και προβολή της Τοπικής Κοινότητας Στράτου» Κύρια πύλη δευτερεύουσα πύλη πύλη Ακρόπολης Παραποτάμια πύλη

ΘΕΜΑ: «Προτάσεις για την Τουριστική Ανάπτυξη και προβολή της Τοπικής Κοινότητας Στράτου» Κύρια πύλη δευτερεύουσα πύλη πύλη Ακρόπολης Παραποτάμια πύλη ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Στράτος 29-12 - 2011 ΝΟΜΟΣ ΑΙΤΩΛΟΑΚΑΡΝΑΝΙΑΣ Αριθμ. Πρωτ.: ΔΗΜΟΣ ΑΓΡΙΝΙΟΥ ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΣΤΡΑΤΟΥ ΤΟΠΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΣΤΡΑΤΟY ΠΛΗΡ: Πατσέας Αναστάσιος ΤΗΛ: 6978558904 Π Ρ Ο Σ Κο Αντιδήμαρχο

Διαβάστε περισσότερα

Γρίφος 1 ος Ένας έχει μια νταμιτζάνα με 20 λίτρα κρασί και θέλει να δώσει σε φίλο του 1 λίτρο. Πώς μπορεί να το μετρήσει, χωρίς καθόλου απ' το κρασί να πάει χαμένο, αν διαθέτει μόνο ένα δοχείο των 5 λίτρων

Διαβάστε περισσότερα

Πάσχα στα «πόδια» της Χαλκιδικής Άγιον Όρος, 5 μέρες. 18 22 Απριλίου 2014

Πάσχα στα «πόδια» της Χαλκιδικής Άγιον Όρος, 5 μέρες. 18 22 Απριλίου 2014 Σίνα 14 & Ακαδημίας, τηλ. 210 3642707, φαξ. 201-3642707 e-mail: info@cosmorama.gr Πάσχα στα «πόδια» της Χαλκιδικής Άγιον Όρος, 5 μέρες 18 22 Απριλίου 2014 Μόνο σε εμάς θα βρείτε: Πλούσιες πρωινές ξεναγήσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΛΥΒΟΣ ΕΦΤΑΛΟΥ - ΣΚΑΛΑ ΣΥΚΑΜΙΑΣ ΣΥΚΑΜΙΑ - ΛΕΠΕΤΥΜΝΟΣ ΑΡΓΕΝΟΣ - ΚΟΙΛΑΔΑ ΚΑΤΣΙΛΕΜΟΝΑ ΒΑΦΕΙΟΣ - ΜΟΛΥΒΟΣ

ΜΟΛΥΒΟΣ ΕΦΤΑΛΟΥ - ΣΚΑΛΑ ΣΥΚΑΜΙΑΣ ΣΥΚΑΜΙΑ - ΛΕΠΕΤΥΜΝΟΣ ΑΡΓΕΝΟΣ - ΚΟΙΛΑΔΑ ΚΑΤΣΙΛΕΜΟΝΑ ΒΑΦΕΙΟΣ - ΜΟΛΥΒΟΣ ΜΟΛΥΒΟΣ ΕΦΤΑΛΟΥ - ΣΚΑΛΑ ΣΥΚΑΜΙΑΣ ΣΥΚΑΜΙΑ - ΛΕΠΕΤΥΜΝΟΣ ΑΡΓΕΝΟΣ - ΚΟΙΛΑΔΑ ΚΑΤΣΙΛΕΜΟΝΑ ΒΑΦΕΙΟΣ - ΜΟΛΥΒΟΣ 1. ΜΟΛΥΒΟΣ ("Αλώνια") Αρχή διαδρομής Το σημείο έναρξης ή λήξης της διαδρομής. Η διαδρομή είναι κυκλική

Διαβάστε περισσότερα

Η γεωθερμική ενέργεια είναι η ενέργεια που προέρχεται από το εσωτερικό της Γης. Η θερμότητα αυτή προέρχεται από δύο πηγές: από την θερμότητα του

Η γεωθερμική ενέργεια είναι η ενέργεια που προέρχεται από το εσωτερικό της Γης. Η θερμότητα αυτή προέρχεται από δύο πηγές: από την θερμότητα του Η γεωθερμική ενέργεια είναι η ενέργεια που προέρχεται από το εσωτερικό της Γης. Η θερμότητα αυτή προέρχεται από δύο πηγές: από την θερμότητα του αρχικού σχηματισμού της Γης και από την ραδιενεργό διάσπαση

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΛΑΜΠΑΚΑ-ΜΕΤΕΩΡΑ ΜΕΤΕΩΡΑ

ΚΑΛΑΜΠΑΚΑ-ΜΕΤΕΩΡΑ ΜΕΤΕΩΡΑ ΚΑΛΑΜΠΑΚΑ-ΜΕΤΕΩΡΑ ΜΕΤΕΩΡΑ Στο δρόµο Τρικάλων- Καλαµπάκας, 3 χιλιόµετρα πριν από ταμετέωρα, ορθώνεται πάνω από το χωριό Θεόπετρα ένας βραχώδης ασβεστολιθικός όγκος, στη βορειοανατολική πλευρά του οποίου

Διαβάστε περισσότερα

Διήμερη εκδρομή στην Αθήνα

Διήμερη εκδρομή στην Αθήνα Διήμερη εκδρομή στην Αθήνα Την Πέμπτη 16 Ιανουαρίου ξεκινήσαμε το πρωί από τα Τρίκαλα για την διήμερη εκδρομή που είχε οργανώσει το σχολείο μας με προορισμό την Αθήνα. Όλοι ανυπομονούσαμε γι αυτήν την

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΑΡΙΟ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΩΝ ΟΡΩΝ ΓΙΑ ΤΙΣ ΤΑΞΕΙΣ Α ΚΑΙ Β

ΓΛΩΣΣΑΡΙΟ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΩΝ ΟΡΩΝ ΓΙΑ ΤΙΣ ΤΑΞΕΙΣ Α ΚΑΙ Β ΓΛΩΣΣΑΡΙΟ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΩΝ ΟΡΩΝ ΓΙΑ ΤΙΣ ΤΑΞΕΙΣ Α ΚΑΙ Β ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στο έγγραφο παρουσιάζονται οι ορισμοί λέξεων που αντιπροσωπεύουν έννοιες που απαντώνται στις ενότητες των τάξεων Α και Β. Η ερμηνείες που δίνονται

Διαβάστε περισσότερα

Μεγαλακάκης Μιχάλης Μεγαλακάκης Βαγγέλης

Μεγαλακάκης Μιχάλης Μεγαλακάκης Βαγγέλης Μεγαλακάκης Μιχάλης Μεγαλακάκης Βαγγέλης ΥΛΙΚΟ Το γεφύρι αποτελείται από μάρμαρο και πέτρα ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ Έχει «ξαναχτιστεί» με καμάρα πάνω και κάτω από την οποία περνά δρόμος. Επίσης έχει ζωγραφιστεί.

Διαβάστε περισσότερα

Οι αρχαίοι πύργοι της Σερίφου Οι αρχαίοι πύργοι, αυτόνομες οχυρές κατασκευές αποτελούν ιδιαίτερο τύπο κτιρίου με κυκλική, τετράγωνη ή ορθογώνια

Οι αρχαίοι πύργοι της Σερίφου Οι αρχαίοι πύργοι, αυτόνομες οχυρές κατασκευές αποτελούν ιδιαίτερο τύπο κτιρίου με κυκλική, τετράγωνη ή ορθογώνια Οι αρχαίοι πύργοι της Σερίφου Οι αρχαίοι πύργοι, αυτόνομες οχυρές κατασκευές αποτελούν ιδιαίτερο τύπο κτιρίου με κυκλική, τετράγωνη ή ορθογώνια κάτοψη, περισσότερους από έναν ορόφους και στιβαρή κατασκευή.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΠΟΙΗΣΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΧΩΡΩΝ ΚΑΤΩ ΠΑΦΟΥ

ΕΝΟΠΟΙΗΣΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΧΩΡΩΝ ΚΑΤΩ ΠΑΦΟΥ 86882 ΕΝΟΠΟΙΗΣΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΧΩΡΩΝ ΚΑΤΩ ΠΑΦΟΥ ΕΝΟΠΟΙΗΣΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΧΩΡΩΝ ΚΑΤΩ ΠΑΦΟΥ 2 διαγραμμα 1 1. Εισαγωγή Ο αρχαιολογικός χώρος στην περιοχή του λόφου της Φάμπρικας και η σπηλιές που έχουν διαμορφωθεί

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΜΟΛΑΩΝ

ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΜΟΛΑΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΜΟΛΑΩΝ (Κ.Π.Ε. Μολάων) Κάστρο: Ο τόπος το ορίζει και ο άνθρωπος το χτίζει Ιδρύθηκε με την 134788/Γ7 της 23-9-2009 απόφαση του ΥΠΕΠΘ ως Εθνικό Θεματικό Δίκτυο Συνεχίζει

Διαβάστε περισσότερα

Ο ποταμός του Αγίου Επιφανίου Ο ποταμός βρίσκεται στον Άγιο Επιφάνιο μέσα στο δάσος, δίπλα από το σπίτι μου. Μερικές φορές πηγαίνω με την αδερφή μου,

Ο ποταμός του Αγίου Επιφανίου Ο ποταμός βρίσκεται στον Άγιο Επιφάνιο μέσα στο δάσος, δίπλα από το σπίτι μου. Μερικές φορές πηγαίνω με την αδερφή μου, Ο ποταμός του Αγίου Επιφανίου Ο ποταμός βρίσκεται στον Άγιο Επιφάνιο μέσα στο δάσος, δίπλα από το σπίτι μου. Μερικές φορές πηγαίνω με την αδερφή μου, την ξαδέρφη μου και τον μπαμπά μου στον ποταμό. Ο ποταμός

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ

ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ Στο πλαίσιο του μαθήματος της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας της Γ Γυμνασίου οι μαθητές ήρθαν σε επαφή με ένα δείγμα ερωτικής ποίησης. Συγκεκριμένα διδάχτηκαν το ποίημα

Διαβάστε περισσότερα

Η ΟΡΕΙΝΗ ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΣ ΚΑΜΤΣΑΤΚΑ

Η ΟΡΕΙΝΗ ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΣ ΚΑΜΤΣΑΤΚΑ Η ΟΡΕΙΝΗ ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΣ ΚΑΜΤΣΑΤΚΑ ΔΠΜΣ «ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΩΝ ΟΡΕΙΝΩΝ ΠΕΡΙΟΧΩΝ» ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2014 2015 ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ: ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΙΩΑΝΝΙΔΗΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΙΩΑΝΝΟΥ ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΙΟΥΡΑΣ ΒΑΝΕΣΣΑ ΜΠΟΥΓΙΑ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

IAMΑΤΙΚΕΣ ΠΗΓΕΣ&ΘΕΡΜΑΛΙΣΜΟΣ Κοινωνία,Οικονομία,Οικολογία

IAMΑΤΙΚΕΣ ΠΗΓΕΣ&ΘΕΡΜΑΛΙΣΜΟΣ Κοινωνία,Οικονομία,Οικολογία IAMΑΤΙΚΕΣ ΠΗΓΕΣ&ΘΕΡΜΑΛΙΣΜΟΣ Κοινωνία,Οικονομία,Οικολογία Η ΓΕΝΙΚΗ ΙΔΕΑ ΤΟΥ SPA Ένα μεγάλο μέρος του σύγχρονου τομέα της υδροθεραπείας προέρχεται από τον ευρωπαϊκό και πρώιμο αμερικάνικο κόσμο του spa.

Διαβάστε περισσότερα

Διοικητικό Συμβούλιο. Πρόλογος

Διοικητικό Συμβούλιο. Πρόλογος Διοικητικό Συμβούλιο Πρόεδρος: Χ. Παπαφράγκος Αντιπρόεδρος: Ε. Σκληρός Γραμματέας/Ταμίας: Α. Σωτηρόπουλος Μέλη: Φ. Καρακώστας Σ. Σκούρτης Πρόλογος Αγαπητοί Συνάδελφοι, Με χαρά σας προσκαλούμε στις 3 προγραμματισμένες

Διαβάστε περισσότερα

Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού. Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη

Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού. Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού Σχολείο Ετος: 2013-2014 Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη γιαγιά μου Όνομα Μαθήτριας: Νικολέττα Χρίστου Τάξη: Γ 4 Όνομα Καθηγήτριας: Σταυρούλας Ιωάννου Λεμεσός

Διαβάστε περισσότερα

Φανταστικά ταξίδια στο διάστημα

Φανταστικά ταξίδια στο διάστημα Φανταστικά ταξίδια στο διάστημα Ο Πότης Ράτος ζούσε στα 1880 μαζί με τη γυναίκα του και τα παιδιά του κάπου στην Ελλάδα. Λαχταρούσε να κάνει ένα ταξίδι στο χρόνο. Όχι στο παρελθόν, αλλά στο μέλλον. Και

Διαβάστε περισσότερα

Ακολούθησέ με... στο ανάκτορο της Φαιστού

Ακολούθησέ με... στο ανάκτορο της Φαιστού Ακολούθησέ με... στο ανάκτορο της Φαιστού Ακολούθησέ με... στο ανάκτορο της Φαιστού Το ανάκτορο της Φαιστού είναι το δεύτερο σε μέγεθος ανάκτορο της μινωικής Κρήτης με έκταση 18.000 τ.μ. B 11 Βρίσκεται

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΑΣ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ

ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΑΣ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΑΣ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ Η πολυπόθητη μέρα για την εκδρομή μας στην Κωνσταντινούπολη είχε φτάσει! Βαλίτσες, φωτογραφικές μηχανές, τα λόγια που είχε να μάθει ο καθένας από όσους συμμετέχουμε

Διαβάστε περισσότερα

Όνομα και Επώνυμο:.. Όνομα Πατέρα: Όνομα Μητέρας:.. Δημοτικό Σχολείο:.. Τάξη/Τμήμα:.. Εξεταστικό Κέντρο:...

Όνομα και Επώνυμο:.. Όνομα Πατέρα: Όνομα Μητέρας:.. Δημοτικό Σχολείο:.. Τάξη/Τμήμα:.. Εξεταστικό Κέντρο:... Ε Όνομα και Επώνυμο:.. Όνομα Πατέρα: Όνομα Μητέρας:.. Δημοτικό Σχολείο:.. Τάξη/Τμήμα:.. Εξεταστικό Κέντρο:.... Παρατήρησε τα διάφορα φαινόμενα αλλαγής της φυσικής κατάστασης του νερού που σημειώνονται

Διαβάστε περισσότερα

Τετραήμερη εξόρμηση στα Τζουμέρκα

Τετραήμερη εξόρμηση στα Τζουμέρκα 25-28 Δεκεμβρίου 2014 1 η Ημέρα: Πέμπτη 25/12/14: Αναχώρηση από το Πεδίον του Άρεως στις 07:00 με προορισμό τα Τζουμέρκα (432 χμ.) στην Νότια Πίνδο. Τα Τζουμέρκα αποτελούν έναν από τους μεγαλύτερους ορεινούς

Διαβάστε περισσότερα

Μαθήματα αρχιτεκτονικής από την οικο-δομή της ανάγκης. Γεώργιος Κολοκοτρώνης Αρχιτέκτων Μηχανικός

Μαθήματα αρχιτεκτονικής από την οικο-δομή της ανάγκης. Γεώργιος Κολοκοτρώνης Αρχιτέκτων Μηχανικός Μαθήματα αρχιτεκτονικής από την οικο-δομή της ανάγκης Γεώργιος Κολοκοτρώνης Αρχιτέκτων Μηχανικός ΠΕΡΙΛΗΨΗ Τα Πλοκαμιανά της δημοτικής ενότητας Ινναχωρίου, του δήμου Κισσάμου αποτελούν οικισμό, η εξέλιξη

Διαβάστε περισσότερα

γεωγραφικό γλωσσάρι για την πέμπτη τάξη (από το βιβλίο «Μαθαίνω την Ελλάδα» του ΟΕΔΒ)

γεωγραφικό γλωσσάρι για την πέμπτη τάξη (από το βιβλίο «Μαθαίνω την Ελλάδα» του ΟΕΔΒ) γεωγραφικό γλωσσάρι για την πέμπτη τάξη (από το βιβλίο «Μαθαίνω την Ελλάδα» του ΟΕΔΒ) Α Κεφ. αβιοτικό κάθε στοιχείο που δεν έχει ζωή 4 αιολική διάβρωση Η διάβρωση που οφείλεται στον άνεμο 5 ακρωτήριο ακτογραμμή

Διαβάστε περισσότερα

_μουσείο αλιείας και αλιευτικών σκαφών στο αλιευτικό καταφύγιο Ραφήνας

_μουσείο αλιείας και αλιευτικών σκαφών στο αλιευτικό καταφύγιο Ραφήνας _μουσείο αλιείας και αλιευτικών σκαφών στο αλιευτικό καταφύγιο Ραφήνας _φοιτήτρια :Τριβυζά Ειρήνη _επιβλέποντες : Παρθένιος Παναγιώτης, Γιαννούδης Σωκράτης _επιτροπή: Βαρουδάκης Αριστομένης, Κωτσάκη Αμαλία

Διαβάστε περισσότερα

Το μεγαλύτερο μέρος της γης αποτελείται από νερό. Το 97,2% του νερού αυτού

Το μεγαλύτερο μέρος της γης αποτελείται από νερό. Το 97,2% του νερού αυτού 1. Το νερό στη φύση και τη ζωή των ανθρώπων Το μεγαλύτερο μέρος της γης αποτελείται από νερό. Το 97,2% του νερού αυτού βρίσκεται στους ωκεανούς, είναι δηλαδή αλμυρό. Μόλις το 2% βρίσκεται στους πόλους

Διαβάστε περισσότερα

ΗΧΟΣ 10-0133.indb 143 25/2/2013 3:35:01 μμ

ΗΧΟΣ 10-0133.indb 143 25/2/2013 3:35:01 μμ ΗΧΟΣ 10-0133.indb 143 25/2/2013 3:35:01 μμ 144 ΦΕ1: ΠΩΣ ΠΑΡΑΓΕΤΑΙ Ο ΗΧΟΣ Παρατήρησε τις εικόνες. Πώς παράγεται ο ήχος; 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Πείραμα Στήριξε με το χέρι σου στην άκρη του θρανίου

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα: ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ

Ενότητα: ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ Ονομασία Παιχνιδιού: ΤΖΑΜΙ Υλικά:7 κεραμίδες, 1 μπάλα Σχηματίζουμε στο έδαφος δύο ομόκεντρους κύκλους διαμέτρου 1,5 μέτρου περίπου ο ένας και 20 εκατοστών ο άλλος. Στο κέντρο του μικρού κύκλου τοποθετούμε

Διαβάστε περισσότερα

Ακολούθησέ με... στο ανάκτορο της Φαιστού

Ακολούθησέ με... στο ανάκτορο της Φαιστού Ακολούθησέ με... στο ανάκτορο της Φαιστού Ακολούθησέ με... στο ανάκτορο της Φαιστού Το ανάκτορο της Φαιστού είναι το δεύτερο σε μέγεθος ανάκτορο της μινωικής Κρήτης με έκταση.000 τ.μ. Βρίσκεται στα νοτιοδυτικά

Διαβάστε περισσότερα

Πώς Διηγούμαστε ή Αφηγούμαστε ένα γεγονός που ζήσαμε

Πώς Διηγούμαστε ή Αφηγούμαστε ένα γεγονός που ζήσαμε ΔΙΑΘΕΣΙΜΟ ΣΤΗ: http //blgs.sch.gr/anianiuris ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ: Νιανιούρης Αντώνης (email: anianiuris@sch.gr) Πώς Διηγούμαστε ή Αφηγούμαστε ένα γεγονός που ζήσαμε Διηγούμαστε ή αφηγούμαστε ένα γεγονότος, πραγματικό

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΗΦΑΙΣΤΕΙΑ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ

ΤΑ ΗΦΑΙΣΤΕΙΑ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΤΑ ΗΦΑΙΣΤΕΙΑ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ Ηφαίστειο είναι η ανοιχτή δίοδος από το εσωτερικό της Γης που επιτρέπει την εκροή ή έκρηξη ρευστών πετρωμάτων και αερίων από το εσωτερικό (μανδύας) στην επιφάνεια του στερεού φλοιού

Διαβάστε περισσότερα

Ο Θερμαλισμός στο κατώφλι μιας νέας ιστορικής περιόδου

Ο Θερμαλισμός στο κατώφλι μιας νέας ιστορικής περιόδου Ο Θερμαλισμός στο κατώφλι μιας νέας ιστορικής περιόδου Στις εγκαταστάσεις και το θερμαλιστικό περιβάλλον των ιαματικών πηγών φιλοξενήθηκαν γενιές ανθρώπων που φρόντισαν την σωματική και ψυχική τους υγεία

Διαβάστε περισσότερα

Σέσσι, Γραμματικό. κείμενο-φωτό: Κώστας Λαδάς

Σέσσι, Γραμματικό. κείμενο-φωτό: Κώστας Λαδάς Σέσσι, Γραμματικό κείμενο-φωτό: Κώστας Λαδάς Το καλοκαίρι του 2009 το Γραμματικό έγινε η περισσότερο συζητημένη περιοχή, αφού δυστυχώς για μια εβδομάδα σχεδόν το όνομα του φιγουράριζε σε όλα τα δελτία

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΛΑΣΗ ΧΩΡΩΝ ΚΟΙΜΗΤΗΡΙΟΥ ΚΑΜΑΡΙΩΤΗ ΝΕΟ ΟΣΤΕΟΦΥΛΑΚΙΟ ΚΑΙ ΠΡΟΣΚΥΝΗΜΑ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΕΩΣ

ΑΝΑΠΛΑΣΗ ΧΩΡΩΝ ΚΟΙΜΗΤΗΡΙΟΥ ΚΑΜΑΡΙΩΤΗ ΝΕΟ ΟΣΤΕΟΦΥΛΑΚΙΟ ΚΑΙ ΠΡΟΣΚΥΝΗΜΑ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΕΩΣ ΑΝΑΠΛΑΣΗ ΧΩΡΩΝ ΚΟΙΜΗΤΗΡΙΟΥ ΚΑΜΑΡΙΩΤΗ ΝΕΟ ΟΣΤΕΟΦΥΛΑΚΙΟ ΚΑΙ ΠΡΟΣΚΥΝΗΜΑ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΕΩΣ Ηράκλειο, Οκτώβριος 2011 Σεπτέμβριος 2012 Μελέτη Νίκος Σκουτέλης & Φλάβιο Ζανόν Αρχιτέκτονες μηχανικοί Οδός Πατρός Αντωνίου

Διαβάστε περισσότερα

Τα φυσικά θερμά νερά της Λέσβου και η συμβολή τους στην τοπική βιώσιμη ανάπτυξη

Τα φυσικά θερμά νερά της Λέσβου και η συμβολή τους στην τοπική βιώσιμη ανάπτυξη Οι θετικές επιστήμες στην Π.Ε. - ΚΠΕ Ευεργέτουλα Λέσβου. Απρίλιος 2013 Τα φυσικά θερμά νερά της Λέσβου και η συμβολή τους στην τοπική βιώσιμη ανάπτυξη Δρ. Ζήσης Αγγελίδης 1. Θερμή Fe- αλιπηγή 2.

Διαβάστε περισσότερα

Μοναστήρι του Αγίου Γεωργίου

Μοναστήρι του Αγίου Γεωργίου Λίμνη Δόξα H ορεινή Κορινθία είναι ένας από τους ωραιότερους προορισμούς, όχι μόνο για τους Πελλοπονήσιους αλλά και για τους Αθηναίους. Έχει μια σειρά από λίμνες, φυσικές ή τεχνιτές, οι οποίες αλλάζουν

Διαβάστε περισσότερα

Naoki HigasHida. Γιατί χοροπηδώ. Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού. david MiTCHELL. Εισαγωγή:

Naoki HigasHida. Γιατί χοροπηδώ. Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού. david MiTCHELL. Εισαγωγή: Naoki HigasHida Γιατί χοροπηδώ Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού Εισαγωγή: david MiTCHELL 41 Ε13 Προτιμάς να είσαι μόνος σου; «Α, μην ανησυχείτε γι αυτόν προτιμά να είναι μόνος του». Πόσες φορές το

Διαβάστε περισσότερα

Ο δρόμος του αλατιού

Ο δρόμος του αλατιού Ο δρόμος του αλατιού Το Μέγα γεφύρι, βρισκόταν πάνω από τον Μέγδοβα, στα όρια Ευρυτανίας και Καρδίτσας, στη περιοχή Κοκκινέϊκα.. Πάνω από την Μαυρομμάτα όπου υπήρχε το γεφύρι της Κότσιτας, ήταν το μοναδικό

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΡΤΙΝΗ ΑΓΚΑΛΙΑ ΟΜΑΔΑ Β. Ερώτηση 1 α

ΧΑΡΤΙΝΗ ΑΓΚΑΛΙΑ ΟΜΑΔΑ Β. Ερώτηση 1 α ΧΑΡΤΙΝΗ ΑΓΚΑΛΙΑ ΟΜΑΔΑ Β Ερώτηση 1 α Το βιβλίο με τίτλο «Χάρτινη Αγκαλιά», της Ιφιγένειας Μαστρογιάννη, περιγράφει την ιστορία ενός κοριτσιού, της Θάλειας, η οποία αντιμετωπίζει προβλήματα υγείας. Φεύγει

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΣΤΟ ΟΡΟΣ ΠΕΡΙΣΤΕΡΙ (ΛΑΚΜΟΣ)

ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΣΤΟ ΟΡΟΣ ΠΕΡΙΣΤΕΡΙ (ΛΑΚΜΟΣ) ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΣΤΟ ΟΡΟΣ ΠΕΡΙΣΤΕΡΙ (ΛΑΚΜΟΣ) Θεσσαλονίκη 2011 Η απόφαση για μια αναγνωριστική αποστολή πάνω από το χωριό Χαλίκι, στο όρος Λάκμος ή Περιστέρι, πάρθηκε κατά τη διάρκεια της αποστολής του συλλόγου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΔΡΟΓΥΝΟ: Η ΘΕΣΗ ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ

ΑΝΔΡΟΓΥΝΟ: Η ΘΕΣΗ ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ Το ερωτικό παιχνίδι του άντρα και της γυναίκας είναι μια μικρή εκδήλωση του παιχνιδιού όλης της ζωής. Το ζευγάρι γνωρίζει και ζει τους κραδασμούς που το διαπερνούν, συμμετέχοντας έτσι στις δονήσεις του

Διαβάστε περισσότερα

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς A...Τα αισθήματα και η ενεργεία που δημιουργήθηκαν μέσα μου ήταν μοναδικά. Μέσα στο γαλάζιο αυτό αυγό, ένιωσα άτρωτος, γεμάτος χαρά και αυτοπεποίθηση.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ 38. - 913 - * ΕΡΓΑΤΙΚΑ * Νο. 19

ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ 38. - 913 - * ΕΡΓΑΤΙΚΑ * Νο. 19 - 913 - * ΕΡΓΑΤΙΚΑ * Νο. 19 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΙΔΡΥΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΣΦΑΛΙΣΕΩΝ - ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΑΣΦ/ΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ Δ/ΝΣΗ ΠΑΡΟΧΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΑΡΟΧΩΝ ΑΣΘΕΝΕΙΑΣ Πληροφορίες: Τσακαλάκη Γιούλα Τηλέφωνο: 52.32.774-25.36.061-151

Διαβάστε περισσότερα

Επίσκεψη στην Αρχαία Αγορά

Επίσκεψη στην Αρχαία Αγορά Επίσκεψη στην Αρχαία Αγορά Η Αγορά ήταν η μεγαλύτερη πλατεία της πόλης. Η πλατεία άρχισε να χρησιμοποιείται ως δημόσιος χώρος από τα αρχαϊκά χρόνια. Μέχρι τότε στην περιοχή υπήρχαν σπίτια και τάφοι. Ο

Διαβάστε περισσότερα

τα κενά του δάσους: με κύκλο συμβολίζονται τα λατομεία και με τετράγωνο τα ξέφωτα

τα κενά του δάσους: με κύκλο συμβολίζονται τα λατομεία και με τετράγωνο τα ξέφωτα Το θέμα της διπλωματικής αυτής εργασίας είναι ο λόφος του Λυκαβηττού. Ο λόφος, βρίσκεται στο κέντρο της Αθήνας και αποτέλεσε τόπο επίσκεψης για εμάς για χρόνια. Οι βόλτες μας όμως περιορίζονταν μόνο σε

Διαβάστε περισσότερα

Πότε πήρατε την απόφαση να γράψετε το πρώτο σας μυθιστόρημα; Ήταν εξαρχής στα σχέδιά σας να πορευθείτε από κοινού ή ήταν κάτι που προέκυψε τυχαία;

Πότε πήρατε την απόφαση να γράψετε το πρώτο σας μυθιστόρημα; Ήταν εξαρχής στα σχέδιά σας να πορευθείτε από κοινού ή ήταν κάτι που προέκυψε τυχαία; Δευτέρα, Ιουνίου 23, 2014 ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΩΝ ΛΙΑ ΖΩΤΟΥ ΚΑΙ ΘΟΔΩΡΗ ΚΑΡΑΓΕΩΡΓΙΟΥ Η Λία Ζώτου και ο Θοδωρής Καραγεωργίου γεννήθηκαν σε δύο γειτονικά χωριά της Καβάλας. Η Λία σπούδασε στο Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής

Διαβάστε περισσότερα

Τα οφέλη της λαπαροσκοπικής χολοκυστεκτομής στην πράξη - Ο Δρόμος για την Θεραπεία Δευτέρα, 27 Δεκέμβριος :17

Τα οφέλη της λαπαροσκοπικής χολοκυστεκτομής στην πράξη - Ο Δρόμος για την Θεραπεία Δευτέρα, 27 Δεκέμβριος :17 Απαντά ο κ. Θεμιστοκλής Ευκαρπίδης, Γενικός Χειρουργός Ίσως λίγοι από εμάς να είμαστε ενημερωμένοι για τη σπουδαία εργασία που εκτελεί στο σώμα μας, ένα από τα όργανα του, η χοληδόχος κύστη. Εκεί μέσα

Διαβάστε περισσότερα

VIVIANNA A METALLINOU Architect, Environmental Historian YPERIA 2013, AMORGOS

VIVIANNA A METALLINOU Architect, Environmental Historian YPERIA 2013, AMORGOS VIVIANNA A METALLINOU Architect, Environmental Historian YPERIA 2013, AMORGOS W A L K t h e B L U E Η γεωγραφική θέση των Κυκλάδων, google earth -2- Περιδιαβαίνοντας τον Ασφοντυλίτη Αιγιάλη Μινώα Αρκεσίνη

Διαβάστε περισσότερα