ΠΟΣΟ ΜΑΣ ΑΠΕΙΛΕΙ Η ΤΡΥΠΑ ΤΟΥ ΟΖΟΝΤΟΣ;

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΠΟΣΟ ΜΑΣ ΑΠΕΙΛΕΙ Η ΤΡΥΠΑ ΤΟΥ ΟΖΟΝΤΟΣ;"

Transcript

1 ΠΟΣΟ ΜΑΣ ΑΠΕΙΛΕΙ Η ΤΡΥΠΑ ΤΟΥ ΟΖΟΝΤΟΣ; του Γιώργου Ζαρκαδούλα Φυσικού M.Sc. Εκτός από το «φαινόμενο του θερμοκηπίου», μια άλλη απειλή που πηγάζει από την επιφάνεια της Γης αλλά εκδηλώνεται στα ανώτερα στρώματα της ατμόσφαιρας, παρουσιάζεται με ένα επίσης χαρακτηριστικό όνομα: Η «τρύπα του όζοντος», όρος μάλλον παραπλανητικός, αφού ουσιαστικά πρόκειται για μια διαδικασία αραίωσης της συγκέντρωσης του όζοντος σε συγκεκριμένα σημεία της ατμόσφαιρας, με συνέπειες που αφορούν το σύνολο του πλανήτη. Ήδη οι επιπτώσεις στη δημόσια υγεία καταγράφονται, μετατρέποντας το πρόβλημα από αφηρημένη έννοια σε χειροπιαστή απειλή. Τι είναι το όζον Το όζον (Ο 3 ) είναι μια άλλη μορφή του οξυγόνου (το μόριό του αποτελείται από τρία άτομα οξυγόνου) και αποτελεί φυσικό συστατικό της ατμόσφαιρας της Γης. Το σπουδαίο αυτό συστατικό δεν κατανέμεται ομοιόμορφα στην ατμόσφαιρα, αλλά συναντάται κύρια σε δύο ατμοσφαιρικές περιοχές: στη στρατόσφαιρα, ένα στρώμα της ατμόσφαιρας που εκτείνεται από τα km από την επιφάνεια της Γης και περιέχει το 90% της συνολικής ποσότητάς του, ενώ το υπόλοιπο 10% βρίσκεται στην κατώτερη ατμοσφαιρική περιοχή, την τροπόσφαιρα, που εκτείνεται από τη γήινη επιφάνεια μέχρι τα 10 km ύψος από αυτήν. Στη στρατόσφαιρα, το όζον στο ύψος των km (όπου παρατηρείται και η μεγαλύτερη πυκνότητά του), σχηματίζει ένα ζωτικής σημασίας πέπλο γύρω από την επιφάνεια της Γης και προστατεύει αυτήν και τους κατοίκους της από την επικίνδυνη υπεριώδη ακτινοβολία του ήλιου. Εάν δεν συνέβαινε αυτό, η ζωή στη Γη θα ήταν αδύνατη. Σχήμα 1. Το στρώμα του όζοντος απλώνεται σαν ένας τεράστιος προστατευτικός μανδύας πάνω από τη Γη, που απορροφά το μεγαλύτερο μέρος της βλαβερής υπεριώδους ακτινοβολίας του ήλιου και επιτρέπει τη ζωή. Στην τροπόσφαιρα υπάρχει το πρόβλημα της αύξησης του όζοντος, το οποίο σχηματίζεται στις αστικές και βιομηχανικές περιοχές με υψηλό ποσοστό ρύπανσης. Οι κύριοι παράγοντες που συνεισφέρουν στην αύξηση του όζοντος της τροπόσφαιρας, το οποίο στα κατώτερα τμήματά της είναι η βασική συνιστώσα του φωτοχημικού νέφους, είναι τα καυσαέρια από την καύση της βενζίνης. Δηλαδή το όζον, στα ανώτερα στρώματα της ατμόσφαιρας (στρατόσφαιρα) έχει ζωτικό ρόλο,

2 αφού λειτουργεί ως φίλτρο προστασίας από την υπεριώδη ηλιακή ακτινοβολία, ενώ στα χαμηλά στρώματα της ατμόσφαιρας (τροπόσφαιρα) θεωρείται αέριος ρύπος. Βεβαίως, το όζον αναπαράγεται με νόμους που προβλέπει η φύση, αλλά με αργότερους ρυθμούς από ό,τι αυτό καταστρέφεται λόγω των ανθρώπινων δραστηριοτήτων. Από τις αρχές της δεκαετίας του 1980 έχει επιστημονικά διαπιστωθεί ότι ο πλανήτης βρίσκεται εν μέσω μιας χρονικής περιόδου κατά την οποία το στρώμα του όζοντος στη στρατόσφαιρα εξασθενεί και μάλιστα με απρόσμενους ρυθμούς. Τι είναι η τρύπα του όζοντος Επίγειες μετρήσεις που επαληθεύονται από δορυφορικές παρατηρήσεις, υποδεικνύουν ότι η μείωση του όζοντος γίνεται πιο έντονη στα μεγάλα γεωγραφικά πλάτη. Πιο συγκεκριμένα, το στρώμα του όζοντος υφίσταται μια διαρκή μείωση σε δύο τουλάχιστον σημεία της στρατόσφαιρας. Πρώτα και κύρια σε ύψος km πάνω από την Ανταρκτική (Νότιος πόλος) και κατά δεύτερο λόγο, πάνω από την Αρκτική (Βόρειος πόλος). Η μείωση αυτή δεν είναι συμμετρική στα δύο ημισφαίρια. Στην Ανταρκτική η μείωση του όζοντος μετρήθηκε τοπικά έως 50%, ενώ στην Αρκτική 15%. Αυτές οι μειώσεις στο όζον αναφέρονται με την χαρακτηριστική ονομασία «τρύπα του όζοντος», όρος μάλλον παραπλανητικός, αφού ουσιαστικά πρόκειται για μια διαδικασία αραίωσης της συγκέντρωσης του όζοντος, με συνέπειες που αφορούν το σύνολο του πλανήτη. Οι αιτίες της καταστροφής του όζοντος Η αραίωση του προστατευτικού στρώματος του όζοντος άρχισε στα μέσα της δεκαετίας του 1970 και οφείλεται κυρίως στην ανθρώπινη παρέμβαση στο περιβάλλον. Όσο κι αν φαίνεται παράξενο, η αιτία που προκαλεί αυτή την επικίνδυνη συρρίκνωση του όζοντος έχει τη ρίζα της στα κοινά σπρέι ή ακόμα και στη λειτουργία των ψυγείων. Πράγματι, ως προωθητικά αέρια στα πρώτα ή ψυκτικά υγρά στα δεύτερα, χρησιμοποιούνται οι χλωροφθοράνθρακες, χημικές ουσίες που αποδίδονται με τον κωδικό συμβολισμό CFCs. Η απελευθέρωσή τους στην ατμόσφαιρα έφθασε σε ένα μέγιστο το 1980, οπότε οι επιστήμονες έκρουσαν τον κώδωνα του κινδύνου. Οι CFCs είναι μία οικογένεια προϊόντων της χημικής βιομηχανίας που περιέχουν άνθρακα, χλώριο και φθόριο και δημιουργήθηκαν τη δεκαετία του 1930, από τον Midgeley. Όταν ανακαλύφθηκαν, θεωρήθηκε από πολλούς ότι αποτελούσαν χημικά θαύματα. Αυτές οι ενώσεις ήταν εξαιρετικά σταθερές και άρα πολύ αδρανείς, μη τοξικές, μη εύφλεκτες, φθηνοί στην παραγωγή τους, εύκολοι στην αποθήκευσή τους και αποτελούσαν ιδανικές λύσεις σε πολλές εφαρμογές. Εξαιτίας αυτών των πολύ ελκυστικών ιδιοτήτων έγιναν ιδιαίτερα δημοφιλείς και χρησιμοποιήθηκαν ευρύτατα σαν ψυκτικά μέσα σε συστήματα ψύξης και κλιματισμού, σαν προωθητικά αέρια στα κοινά σπρέι (αποσμητικά, απορρυπαντικά κ.ά.), σαν διαλυτικά μέσα, καθώς και για την παραγωγή πολλών αφρωδών συνθετικών προϊόντων από τους πυροσβεστήρες μέχρι τα μονωτικά υλικά των οικοδομών ή τις πλαστικές συσκευασίες. Το αποτέλεσμα ήταν να διπλασιάζεται κάθε πέντε χρόνια η παγκόσμια παραγωγή τους. Οι πρώτες ανησυχίες εμφανίστηκαν το 1974, όταν οι χημικοί Rowald και Molina δημοσίευσαν στο περιοδικό Nature ένα σημαντικό άρθρο, σύμφωνα με το οποίο οι CFCs ενδέχεται να αποδειχθούν καταστροφικοί για το όζον. Πράγματι, λόγω της μεγάλης χημικής τους αδράνειας, οι CFCs παραμένουν στο περιβάλλον αναλλοίωτοι για πάρα πολλά χρόνια και έτσι μπορούν και επιζούν μέχρι να φτάσουν με τις κατακόρυφες κινήσεις του αέρα στη στρατόσφαιρα. Εκεί όμως παύουν να είναι σταθεροί και με τη δράση της ηλιακής ακτινοβολίας, διασπώνται και απελευθερώνουν χλώριο. Μέσω μιας πολύπλοκης σειράς χημικών αντιδράσεων, το χλώριο αυτό είναι σε θέση να καταστρέψει το πολύτιμο όζον. Και μάλιστα, με εκπληκτική ικανότητα. Ένα και μόνο άτομο χλωρίου, με διαδοχικές επιθέσεις εξουδετερώνει εκατοντάδες χιλιάδες μόρια όζοντος, διασπώντας τα σε οξυγόνο, το οποίο δεν απορροφά την επικίνδυνη υπεριώδη ακτινοβολία. Το χειρότερο όμως είναι

3 ότι οι CFCs δρουν καταλυτικά, δηλαδή προκαλούν την καταστροφή χωρίς να καταστρέφονται οι ίδιες. Έτσι ο κύκλος καταστροφής που προκαλούν στο όζον είναι εξαιρετικά μακροχρόνιος. Χωρίς να αμφισβητείται ο πρωτεύοντας ρόλος του χλωρίου, επιστημονικές εργασίες υποδεικνύουν πρόσθετους μηχανισμούς καταστροφής του όζοντος, μέσω χημικών ενώσεων που περιέχουν διάφορους συνδυασμούς χλωρίου, φθορίου, βρωμίου, άνθρακα και υδρογόνου, που ονομάζονται αλογονάνθρακες. Μια σημαντική ομάδα αλογονανθράκων που προέρχονται από ανθρώπινες δραστηριότητες είναι τα halons, που περιέχουν συνδυασμούς βρωμίου και χρησιμοποιήθηκαν ευρέως στους πυροσβεστήρες. Να σημειωθεί ότι το βρώμιο είναι περίπου 50 φορές δραστικότερο από το χλώριο και σύμφωνα με πρόσφατες εκτιμήσεις είναι υπεύθυνο τουλάχιστον για το 1/3 της μείωσης του όζοντος στην περιοχή της Ανταρκτικής και για το 5-10% της καταστροφής που έχει συντελεστεί σε παγκόσμια κλίμακα, παρόλο που υπάρχουν σημαντικά μικρότερες ποσότητες βρωμίου στη στρατόσφαιρα. Αξιοσημείωτο είναι και το γεγονός ότι μικρή επίπτωση στο όζον, μικρότερη από 2%, φαίνεται να έχουν και οι εκπομπές καυσαερίων από τις αεροπορικές πτήσεις. Ωστόσο, οι αλλαγές στο στρώμα του όζοντος δεν προκαλούνται μόνο από βιομηχανικά χημικά. Η στήλη του ολικού όζοντος σε οποιαδήποτε περιοχή της ατμόσφαιρας μεταβάλλεται χρονικά, επειδή η περιεκτικότητά της καθορίζεται κυρίως από τις μεγάλης κλίμακας δυναμικές διεργασίες της ατμόσφαιρας και την ηλιακή δραστηριότητα. Η τρύπα του όζοντος στην Ανταρκτική Η μείωση του όζοντος συμβαίνει κάθε χρόνο στην αρχή της άνοιξης πάνω από το Νότιο Πόλο (Ανταρκτική), δεδομένου ότι το φως του ήλιου προκαλεί την απαραίτητη χημεία της καταστροφής του όζοντος. Η τρύπα διευρύνεται στα μέσα του Αυγούστου και κατόπιν κλείνει πάλι το Δεκέμβριο - ένας κύκλος που διαμορφώνεται λόγω του νότιου πολικού καιρού. Η πιο δραματική μείωση συμβαίνει από το Σεπτέμβριο μέχρι το Οκτώβριο, όταν και παρατηρείται το μέγιστο του φαινομένου. Τότε, λόγω των μετεωρολογικών συνθηκών που επικρατούν στην περιοχή, παρατηρείται παγίδευση αέριων μαζών πάνω από την Ανταρκτική, που σε συνδυασμό με την μεγάλη διάρκεια της νύχτας λόγω εποχής, τις εξαιρετικά χαμηλές θερμοκρασίες (από -63 έως C) και τις κλειστές αέριες μάζες, οδηγούν την τρύπα του όζοντος στο να εμφανίζεται μεγαλύτερη, ασκώντας επίδραση κυρίως στην περιοχή της Νότιας Αμερικής, έως περίπου τη Χιλή. Το σενάριο αυτό επαναλαμβάνεται κάθε χρόνο από το Γιατί η τρύπα του όζοντος είναι μεγαλύτερη στην Ανταρκτική Αν και η μεγαλύτερη ποσότητα των ουσιών που συμβάλλουν στην καταστροφή του στρώματος του όζοντος απελευθερώνονται στο βόρειο ημισφαίριο, η σημαντικότερη τρύπα βρίσκεται πάνω από το νότιο ημισφαίριο. Η στρατόσφαιρα της Αρκτικής δεν είναι τόσο ψυχρή όσο αυτή της Ανταρκτικής. Επειδή όσο χαμηλότερες είναι οι θερμοκρασίες στη στρατόσφαιρα, τόσο μεγαλύτερη είναι και η μείωση του όζοντος, η μεγαλύτερη τρύπα του όζοντος εμφανίζεται στο πιο κρύο μέρος της Γης, την Ανταρκτική. Η διαφορά θερμοκρασίας μεταξύ Αρκτικής - Ανταρκτικής, είναι αποτέλεσμα της ανομοιόμορφης γεωγραφικής κατανομής του ποσοστού ξηράς και θάλασσας στα δύο ημισφαίρια. Η περισσότερη στεριά καθώς και οι πιο υψηλές οροσειρές, όπως τα Ιμαλάια, βρίσκονται στο βόρειο ημισφαίριο. Στα όρια ανάμεσα στη θάλασσα και τα βουνά, δημιουργούνται από τα χαμηλότερα στρώματα της ατμόσφαιρας τεράστια ατμοσφαιρικά κύματα. Αυτά τα κύματα είναι τόσο γιγάντια που πολλές φορές αγκαλιάζουν ολόκληρη τη Γη. Σε αντίθεση με τα κύματα της θάλασσας που ταλαντώνουν το νερό πάνω - κάτω, τα ατμοσφαιρικά αυτά κύματα ταλαντώνουν τον αέρα βόρεια - νότια και προωθούνται στα υψηλότερα σημεία θερμαίνοντας τη στρατόσφαιρα της Αρκτικής κατά 5 έως 10 0 C, αποτρέποντας τη δημιουργία μεγάλης

4 τρύπας όζοντος. Έτσι το βόρειο ημισφαίριο φαίνεται να γλιτώνει από αυτό το φαινόμενο. Η κατάσταση της τρύπας του όζοντος τα τελευταία χρόνια Η συγκέντρωση του όζοντος πάνω από την Ανταρκτική, παρουσίασε πολύ μικρές τιμές τα έτη 1985, 1987, 1989 και Κατά τη διάρκεια των τελευταίων ημερών του Σεπτεμβρίου και του Οκτωβρίου των ετών 1992 έως 1995, το όζον στην Ανταρκτική είχε ουσιαστικά εξαφανιστεί μεταξύ 13 km και 20 km, σύμφωνα με δορυφορικές παρατηρήσεις που έγιναν στα πλαίσια του προγράμματος TOMS. Το 2000 η τρύπα στο στρώμα του όζοντος πάνω από την Ανταρκτική είχε έκταση 28, km 2, δηλαδή περίπου τρεις φορές την έκταση των Η.Π.Α.. Η τρύπα ήταν τόσο εκτεταμένη, που έφθασε να εκθέτονται σε ανεβασμένα επίπεδα υπεριώδους ηλιακής ακτινοβολίας αρκετές πόλεις στη νότια Χιλή και την Αργεντινή. Το 2001 η τρύπα υπερέβη τα km 2 σε μέγεθος. Για σύγκριση, το μέγεθος της Βόρειας Αμερικής είναι περίπου 21, km 2. Σχήμα 2. Στις δύο εικόνες φαίνεται συγκριτικά το μέγεθος της τρύπας του όζοντος πάνω από την Ανταρκτική σε δύο χρονικές στιγμές: στις 19 Σεπτεμβρίου 1998 (πάνω) και στις 21 Σεπτεμβρίου 2000 (κάτω). Η γαλάζια επιφάνεια απεικονίζει το μέγεθος της τρύπας. Σχήμα 3. Κατά τη διάρκεια των τελευταίων ημερών του Σεπτεμβρίου του έτους 2001, το όζον στην Ανταρκτική είχε ουσιαστικά εξαφανιστεί μεταξύ km, σύμφωνα με δορυφορικές παρατηρήσεις (ΤΟΜΣ - Meteor 3), που έγιναν στα πλαίσια του προγράμματος TOMS (Total Ozone Mapping Spectrometer). Οι περιοχές που καλύπτονται από το βυσσινί καθώς και το σκούρο μοβ απεικονίζουν το χαμηλότερο ποσό του όζοντος που μετρήθηκε.

5 Το 2003 η τρύπα πάνω από την Ανταρκτική μεγάλωσε, επιστρέφοντας περισσότερο στην εικόνα που είχε το Σεπτέμβριο του 2000, όπου και σημειώθηκε το μέγιστο της έκτασής της από τότε που άρχισε η καταγραφή του φαινομένου, παρά τη συρρικνωμένη εκδοχή της των τελευταίων δύο χρόνων. Μικρές τρύπες όζοντος έχουν δημιουργηθεί κατά καιρούς και στο βόρειο ημισφαίριο. Μετρήσεις οι οποίες έγιναν στα πλαίσια των προγραμμάτων Theseo 2000 και Solve, έδειξαν ότι το έτος 2000 τα επίπεδα της συγκέντρωσης του όζοντος έπεσαν δραματικά πάνω από την Αρκτική, με απώλειες που έφταναν μέχρι και το 60% στο ύψος των 18 km. Αλλά αυτά αποτελούν τις εξαιρέσεις παρά τον κανόνα, αφού το επίπεδο της θερμοκρασίας που επικρατεί εκεί δεν είναι τέτοιο που να επιτρέπει τη δημιουργία καταστάσεων ανάλογων με αυτές της Ανταρκτικής. Επιπτώσεις που οφείλονται στην τρύπα του όζοντος Ο ήλιος εκπέμπει φως σε ένα μεγάλο εύρος ενεργειών. Περίπου 2% του φωτός αυτού είναι υψηλής ενέργειας υπεριώδης ακτινοβολία (UV), μέρος της οποίας είναι πολύ ενεργό (UV-B) και προκαλεί αρνητικές επιπτώσεις στους ζώντες οργανισμούς. Το στρώμα του όζοντος στη στρατόσφαιρα έχει τη δυνατότητα να απορροφά το μεγαλύτερο μέρος της βιολογικά καταστρεπτικής υπεριώδους UV-B ακτινοβολίας αποτελώντας ασπίδα προστασίας για τη Γη. Αν υποτεθεί ότι ξαφνικά εκλείψει το όζον, τότε θα εκλείψουν όλα τα φυτά, τα ζώα και οι άνθρωποι από τον πλανήτη. Η μείωση του όζοντος στη στρατόσφαιρα έχει ως αποτέλεσμα την αύξηση της υπεριώδους ακτινοβολίας που φτάνει στην επιφάνεια της Γης με σοβαρές επιπτώσεις στην ανθρώπινη υγεία, στη φωτοσύνθεση, στα οικοσυστήματα, στη γεωργική παραγωγή, στην υδρόβια ζωή και στο κλίμα. Σχήμα 4. Αριστερά: Το στρώμα του όζοντος στην στρατόσφαιρα απορροφά το μεγαλύτερο μέρος της βιολογικά καταστρεπτικής ηλιακής υπεριώδους UV-B ακτινοβολίας αποτελώντας ασπίδα προστασίας για τη Γη. Δεξιά: Μείωση του όζοντος στην στρατόσφαιρα έχει ως αποτέλεσμα την αύξηση της UV-B ακτινοβολίας που φτάνει στην επιφάνεια της Γης με συνέπειες που αφορούν ολόκληρο τον πλανήτη. Ήδη οι επιπτώσεις στη δημόσια υγεία καταγράφονται, μετατρέποντας το πρόβλημα από αφηρημένη έννοια σε χειροπιαστή απειλή. Επιδημιολογικές μελέτες συσχετίζουν την έκθεση στην υπεριώδη UV-B ηλιακή ακτινοβολία με αυξημένα κρούσματα καρκίνου του δέρματος, με αλλοιώσεις του γενετικού υλικού αλλά και διαφόρων οφθαλμολογικών παθήσεων, όπως οι όγκοι των βλεφάρων, το πτερύγιο, ο καταρράκτης, το μελάνωμα του χοριοειδούς κ.ά. Υπό συνθήκες «καθαρού ουρανού» κάθε μείωση της τάξης του 1% στο όζον, έχει ως αποτέλεσμα μια αύξηση της τάξης περίπου του 1,3% στην UV-B ακτινοβολία που φθάνει στη Γη, προκαλώντας αύξηση της θερμοκρασίας του εδάφους και σημαντικές επιπτώσεις στη χημεία της τροπόσφαιρας. Σε κάθε περίπτωση η αύξηση της υπεριώδους UV-B ακτινοβολίας, εκτός από τα προβλήματα υγείας που προκαλεί,

6 αυξάνει και την οξειδωτική ικανότητα της ατμόσφαιρας με επιπτώσεις στα υλικά, στα φυτά, αλλοιώσεις στα αρχαία μνημεία κλπ., ενώ τα φυτά μειώνουν τη φωτοσυνθετική τους ικανότητα. Έτσι, η αραίωση του όζοντος χτυπά τα οικοσυστήματα και τις καλλιέργειες, όπως για παράδειγμα της σόγιας, που είναι ευαίσθητη στην υπεριώδη UV-B ακτινοβολία. Υπεριώδης UV-B ηλιακή ακτινοβολία και ηλιοθεραπεία Η υπεριώδης UV-B ηλιακή ακτινοβολία δρα συσσωρευτικά και για τον λόγο αυτόν όλοι, και κυρίως τα παιδιά, πρέπει να προσέχουν ιδιαίτερα. Η ακτινοβολία αυτή όμως έχει ένα ακόμη ιδιαίτερο χαρακτηριστικό. Κανείς δεν μπορεί εύκολα να αποφύγει την επαφή μαζί της, αφού αυτή διαχέεται στο περιβάλλον. Για τον λόγο αυτό μπορεί κάποιος να μαυρίσει και στη σκιά. Για να μειωθούν οι επιβλαβείς επιδράσεις του ηλίου το καλοκαίρι, η ομπρέλα μόνο δεν αποτελεί οριστική λύση, αλλά πρέπει επιπλέον να αποφεύγεται η παρατεταμένη έκθεση στον ήλιο, να γίνεται κάλυψη του σώματος με προστατευτικά ρούχα και καπέλα και να χρησιμοποιούνται οπωσδήποτε αντηλιακά προϊόντα. Στην επιλογή των αντηλιακών πρέπει κανείς να γνωρίζει, ότι τα περισσότερο ασφαλή είναι εκείνα που περιέχουν μόνο φυσικά φίλτρα γιατί δεν απορροφώνται από το δέρμα (τα αντηλιακά με δείκτη προστασίας παρέχουν ικανοποιητικά αποτελέσματα). Στη χώρα μας, κατά τους μήνες Ιούλιο και Αύγουστο, η έκθεση στον ήλιο μεταξύ των ωρών και δεν πρέπει να ξεπερνά τα 20 λεπτά της ώρας. Να σημειωθεί ότι στα σχολεία της Αυστραλίας και της Ν. Ζηλανδίας εφαρμόζεται ειδικό πρόγραμμα ενημέρωσης των μαθητών για τους κινδύνους από την έκθεση στον ήλιο. Η σχέση της τρύπας του όζοντος με το φαινόμενο του θερμοκηπίου Η τρύπα του όζοντος και το φαινόμενο του θερμοκηπίου που εικάζεται ότι ευθύνεται για τις αλλαγές του κλίματος του πλανήτη, είναι δύο φαινόμενα ξεχωριστά που όμως αλληλεπιδρούν μεταξύ τους. Οι σχέσεις του προβλήματος της μείωσης της συγκέντρωσης του όζοντος στη στρατόσφαιρα με τις εκπομπές των αερίων του θερμοκηπίου δεν περιορίζεται μόνο στη δράση των CFCs που επιδεινώνουν και τα δύο προβλήματα. Τα δύο αυτά φαινόμενα συνδέονται μεταξύ τους, καθώς το ένα ενισχύει το άλλο. Όσο κι αν ακούγεται παράξενο, αν το φαινόμενο του θερμοκηπίου ενταθεί εξαιτίας των παραγόμενων βιομηχανικών αερίων και η μέση θερμοκρασία της Γης ανέβει, η στρατόσφαιρα θα ψυχθεί και η καταστροφή του όζοντος θα επιταχυνθεί. Πράγματι, τα αέρια του θερμοκηπίου παγιδεύουν την θερμότητα που ακτινοβολεί η επιφάνεια της Γης και δεν την αφήνουν να διαφύγει ώστε να θερμάνει τη στρατόσφαιρα. Με άλλα λόγια δρουν σαν μόνωση ανάμεσα στη θερμότερη Γη και τη στρατόσφαιρα. Έτσι θερμαίνονται τα κατώτερα στρώματα της ατμόσφαιρας, αλλά ψύχεται η στρατόσφαιρα. Η αύξηση της UV-B ακτινοβολίας κοντά στην επιφάνεια της Γης, προκαλεί αύξηση της συγκέντρωσης του όζοντος μέσα στη τροπόσφαιρα και θέρμανση αυτής, ενώ η μείωση του όζοντος μέσα στη στρατόσφαιρα προκαλεί ψύξη. Μερικά ατμοσφαιρικά μοντέλα προβλέπουν ότι η θέρμανση του πλανήτη θα εξασθενίσει το σχηματισμό πλανητικών ατμοσφαιρικών κυμάτων και θα χειροτερέψει ακόμα περισσότερο την καταστροφή του προστατευτικού για τη ζωή στρώματος του όζοντος. Επιπλέον, οποιαδήποτε επίδραση της UV-B ακτινοβολίας στο φυτοπλαγκτόν του ωκεανού, θα μπορούσε να διαδραματίσει κάποιο ρόλο στη μεταβολή του κλίματος της Γης, δεδομένου ότι αυτό αποτελεί μια βασική παράμετρο απορρόφησης του διοξειδίου του άνθρακα που ευθύνεται για το ενισχυμένο φαινόμενο του θερμοκηπίου.

7 Το πρωτόκολλο του Μόντρεαλ Ο θεαματικός χαρακτήρας της τρύπας του όζοντος και οι φόβοι ότι η μείωση του όζοντος της στρατόσφαιρας θα μπορούσε να αποδειχθεί ταχύτερη από αυτή που προέβλεπαν τα μαθηματικά μοντέλα, ώθησαν τη διεθνή κοινότητα να ανταποκριθεί άμεσα στις ανησυχίες των επιστημόνων. Με το πρωτόκολλο του Μόντρεαλ το 1987, οι περισσότερες βιομηχανοποιημένες χώρες συμφώνησαν να αποσύρουν σταδιακά τις χημικές ουσίες που καταστρέφουν το όζον, με καταληκτική ημερομηνία απόσυρσης για τους CFCs τον Ιανουάριο του Παρόλο που αυτά τα μέτρα πάρθηκαν εύκολα λόγω του μικρού οικονομικού κόστους που είχαν, πρέπει να αναγνωρίσει κανείς μια σπάνια επιτυχημένη περίπτωση που τα έθνη από όλες τις γωνιές του πλανήτη συνεργάστηκαν για να θέσουν υπό έλεγχο ένα παγκόσμιο περιβαλλοντικό πρόβλημα. Τη στιγμή που οι παγκόσμιες περιβαλλοντικές τάσεις δείχνουν τόσο αποθαρρυντικές και η πρόοδος για την ανατροπή τους ιδιαίτερα αργή, είναι ίσως καθησυχαστικό το γεγονός ότι το πρωτόκολλο υπογράφηκε αρχικά από 24 χώρες και την Ευρωπαϊκή Ένωση, στη συνέχεια δε επικυρώθηκε σταδιακά από περισσότερες από 150 χώρες ανά τον κόσμο. Το συμφωνηθέν πρωτόκολλο έμελλε να επηρεάσει σημαντικά την παγκόσμια βιομηχανία που παρήγαγε τις επικίνδυνες ουσίες για το όζον, στέλνοντας ένα δυναμικό μήνυμα αλλαγής στην αγορά, εγκαθιδρύοντας μια αξιοσημείωτη περίοδο τεχνολογικών καινοτομιών και μετασχηματισμών που ήταν αδύνατον να προβλεφθούν αρχικά. Οι βιομηχανίες συνειδητοποίησαν ότι σε πολλές περιπτώσεις η διαδικασία αντικατάστασης των ουσιών που συμβάλλουν στην καταστροφή του όζοντος προσέφεραν μάλλον οικονομικές ευκαιρίες παρά απαγορευτικό κόστος. Ωστόσο, είναι σημαντικό να ληφθεί υπόψη ότι οι τεχνολογικές λύσεις σε διάφορα προβλήματα ενδέχεται να οδηγήσουν σε νέα προβλήματα, όπως αποδείχθηκε με ορισμένες ουσίες που αντικατέστησαν τους CFCs. Τελικά θα εξαφανιστεί η τρύπα του όζοντος; Η μεγάλη τρύπα του όζοντος πάνω από την Ανταρκτική χρησιμεύει ως υπενθύμιση του τι μπορεί να περιμένει τον κόσμο τα επόμενα χρόνια, καθώς ο άνθρωπος καταστρέφει στο πέρασμά του ολοένα και μεγαλύτερο κομμάτι του περιβάλλοντος. Η εμπειρία του όζοντος έδειξε ότι όσο πιο πολύ καθυστερεί η δράση της ανθρωπότητας τόσο πιο σοβαρές θα είναι οι μελλοντικές συνέπειες. Ωστόσο, λόγω της εφαρμογής του πρωτοκόλλου του Μόντρεαλ, οι συγκεντρώσεις των CFCs στα ανώτερα στρώματα της ατμόσφαιρας άρχισαν ήδη να εμφανίζουν αισθητή μείωση μετά το Σήμερα, αν και η τρύπα του όζοντος δείχνει να ακολουθεί σταθεροποιητικές τάσεις και να είναι σε καλύτερη κατάσταση από αυτή των προηγούμενων χρόνων, όπου και είχε φτάσει σε εξαιρετικά ανησυχητικά επίπεδα, το πρόβλημα παραμένει υπαρκτό και δεν επιτρέπει κανέναν εφησυχασμό. Οι αλλαγές στην τρύπα του όζοντος από χρόνο σε χρόνο είναι δύσκολο να προβλεφθούν. Με την προϋπόθεση ότι ο έλεγχος για τις συμφωνημένες εκπομπές των CFCs αποβεί θετικός, τότε η ασπίδα του όζοντος αναμένεται ότι θα αρχίσει σταδιακά να επανακάμπτει κατά τη διάρκεια των προσεχών δεκαετιών, καθώς οι συγκεντρώσεις των CFCs θα μειώνονται αργά, αφού μερικοί από αυτούς έχουν διάρκεια ζωής περί τα 100 χρόνια και οι συγκεντρώσεις τους στη στρατόσφαιρα θα συνεχίσουν να είναι υψηλές για αρκετές δεκαετίες ακόμη, ενώ θεωρητικά η αναμενόμενη ολική ανάκτηση τοποθετείται χρονικά γύρω στο Ενδεικτική βιβλιογραφία 1. Βαρώτσος Κ., Kondratyev K., (1996), «Φυσικοχημεία Περιβάλλοντος», Τόμος Ι, «Ακτινοβολία-Θερμοκήπιο-Κλιματική Αλλαγή», Κωσταράκη, Αθήνα. 2. Γραμματικάκης Γ., (1996), «Η κόμη της Βερενίκης», Ένατη Έκδοση, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης, Ηράκλειο.

8 3. Κουϊμτζή Θ., Φυτιάνου Κ., Σαμαρά - Κωνσταντίνου Κ., (1998), «Χημεία Περιβάλλοντος», University studio press, Θεσσαλονίκη. 4. Όξενκιουν Μ., (1996), «Περιβάλλον-Ατμοσφαιρική ρύπανση», Τμήμα Χημικών Μηχανικών - Εργαστήριο ανόργανης και αναλυτικής Χημείας, Ε.Μ.Π., Αθήνα. 5. Barrow C.J., (1995), «Developing the Environment», Longman, England. 6. Brown L. and Worldwatch Institute, (1997), «State of the World», Eπιμέλεια Ελληνικής Έκδοσης Μ. Μοδινός, French H., «Όζον: Μια διδακτική εμπειρία», Δ.Ι.Π.Ε./Νέα Οικολογία, Αθήνα. 7. Jakeman A.J, Beck M.B, McAleer M.J., (1993), «Modelling Change in Environmental Systems», Wiley and Sons, England. 8. Makhijani A., (1995), «Mending the Ozone Hole: Science, Technology and Policy», The MIT Press, Cambridge, Mass. 9. Yann Arthus - Bertrand, (1999), «The earth from the air», Thames & Hudson, London. 10. U.S. Department of Commerce National Oceanic and Atmospheric Administration, NOAA, ( 11. World Meteorological Organization, WMO, Scientific Assessment, (

Μια εικόνα, από υπολογιστή, Ανταρκτική. µετρήθηκε.

Μια εικόνα, από υπολογιστή, Ανταρκτική. µετρήθηκε. Η τρύπα του όζοντος Η οροφή του ουρανού από κάπου µπάζει!!! Η τρύπα του όζοντος Μια εικόνα, από υπολογιστή, του νοτίου ηµισφαιρίου που αποκαλύπτει την τρύπα του όζοντος πάνω από την Ανταρκτική. Οι περιοχές

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα 16. ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ \ ΜΕ ΤΟΝ ΑΕΡΑ Η ατμοσφαιρική ρύπανση, το φαινόμενο του θερμοκηπίου, και η τρύπα του όζοντος. Η ρύπανση του αέρα

Μάθημα 16. ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ \ ΜΕ ΤΟΝ ΑΕΡΑ Η ατμοσφαιρική ρύπανση, το φαινόμενο του θερμοκηπίου, και η τρύπα του όζοντος. Η ρύπανση του αέρα Μάθημα 16 ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ \ ΜΕ ΤΟΝ ΑΕΡΑ Η ατμοσφαιρική ρύπανση, το φαινόμενο του θερμοκηπίου, και η τρύπα του όζοντος Στο μάθημα αυτό θα αναφερθούμε στην ατμοσφαιρική ρύπανση και στις συνέπειές της. Επιπλέον,

Διαβάστε περισσότερα

Η «τρύπα» του όζοντος

Η «τρύπα» του όζοντος Η «τρύπα» του όζοντος Η διττή φύση του Ο 3 «Κακό» όζον Στην τροπόσφαιρα Κύριο συστατικό του φωτοχηµικού νέφους «Καλό» όζον Στη στρατόσφαιρα Προστασία από την υπεριώδη ακτινοβολία 1 Η αρχή της ιστορίας

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΙΚΗ ΡΥΠΑΝΣΗΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥΤΡΥΠΑ ΤΟΥ ΟΖΟΝΤΟΣ

ΧΗΜΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΙΚΗ ΡΥΠΑΝΣΗΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥΤΡΥΠΑ ΤΟΥ ΟΖΟΝΤΟΣ ΧΗΜΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΙΚΗ ΡΥΠΑΝΣΗΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥΤΡΥΠΑ ΤΟΥ ΟΖΟΝΤΟΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΙΚΗ ΡΥΠΑΝΣΗ Οποιαδήποτε αλλοίωση της φυσιολογικής σύστασης του αέρα που μπορεί να έχει βλαβερές επιπτώσεις

Διαβάστε περισσότερα

Η ατμόσφαιρα και η δομή της

Η ατμόσφαιρα και η δομή της 1 Η ατμόσφαιρα και η δομή της Ατμόσφαιρα λέγεται το αεριώδες στρώμα που περιβάλλει τη γη και το οποίο την ακολουθεί στο σύνολο των κινήσεών της. 1.1 Έκταση της ατμόσφαιρας της γης Το ύψος στο οποίο φθάνει

Διαβάστε περισσότερα

Η λέπτυνση του στρώματος του όζοντος στην Ατμόσφαιρα και οι επιπτώσεις της στον ανθρώπινο οφθαλμό.

Η λέπτυνση του στρώματος του όζοντος στην Ατμόσφαιρα και οι επιπτώσεις της στον ανθρώπινο οφθαλμό. Γιώργος Ασημέλλης, Ph.D. Η λέπτυνση του στρώματος του όζοντος στην Ατμόσφαιρα και οι επιπτώσεις της στον ανθρώπινο οφθαλμό. Πανελλήνια Ένωση Οπτικών Οπτομετρών Athens Plaza Hotel Τρίτη 24 Μαΐου 2010 Ακτινοβολία

Διαβάστε περισσότερα

Τα Αίτια Των Κλιματικών Αλλαγών

Τα Αίτια Των Κλιματικών Αλλαγών Τα Αίτια Των Κλιματικών Αλλαγών Το Φαινόμενο του θερμοκηπίου Η τρύπα του όζοντος Η μόλυνση της ατμόσφαιρας Η μόλυνση του νερού Η μόλυνση του εδάφους Όξινη βροχή Ρύπανση του περιβάλλοντος Ραδιενεργός ρύπανση

Διαβάστε περισσότερα

Kεφάλαιο 9ο (σελ ) Η ατµόσφαιρα

Kεφάλαιο 9ο (σελ ) Η ατµόσφαιρα 1 Kεφάλαιο 9ο (σελ. 35 38) Η ατµόσφαιρα Στόχοι: - να γνωρίζουµε τι είναι η ατµόσφαιρα - να γνωρίζουµε τη σύσταση της ατµόσφαιρας - να περιγράφουµε τη δοµή της ατµόσφαιρας - να αξιολογούµε το ρόλο της ατµόσφαιρας

Διαβάστε περισσότερα

Όξινη βροχή. Όξινη ονομάζεται η βροχή η οποία έχει ph μικρότερο από 5.6.

Όξινη βροχή. Όξινη ονομάζεται η βροχή η οποία έχει ph μικρότερο από 5.6. Όξινη βροχή Οξύτητα είναι η συγκέντρωση ιόντων υδρογόνου σε μια ουσία όπως αυτή ορίζεται από τον αρνητικό λογάριθμο της συγκέντρωσης των ιόντων του υδρογόνου (ph). Το καθαρό νερό έχει ουδέτερο ph ίσο με

Διαβάστε περισσότερα

είναι η επιβάρυνση του περιβάλλοντος (αέρα, νερού, εδάφους) με κάθε παράγοντα (ρύπο) που έχει βλαπτικές επιδράσεις στους οργανισμούς.

είναι η επιβάρυνση του περιβάλλοντος (αέρα, νερού, εδάφους) με κάθε παράγοντα (ρύπο) που έχει βλαπτικές επιδράσεις στους οργανισμούς. ΡΥΠΑΝΣΗ είναι η επιβάρυνση του περιβάλλοντος ρβ ς (αέρα, νερού, εδάφους) με κάθε παράγοντα (ρύπο) που έχει βλαπτικές επιδράσεις στους οργανισμούς. ΡΥΠΑΝΣΗ Κατηγορίες ρύπων: χημικές ουσίες μορφές ενέργειας

Διαβάστε περισσότερα

καταστρέφουν το όζον και ανατρέπουν το ισοζύγιο φυσικής παραγωγής και φυσικής καταστροφής αυτού υπέρ της τελευταίας. Επειδή μάλιστα η καταστροφή

καταστρέφουν το όζον και ανατρέπουν το ισοζύγιο φυσικής παραγωγής και φυσικής καταστροφής αυτού υπέρ της τελευταίας. Επειδή μάλιστα η καταστροφή ΤΡΥΠΑ ΤΟΥ ΟΖΟΝΤΟΣ Όπως είναι γνωστό η Γη περιβάλλεται από την ατμόσφαιρά της η οποία αποτελείται από διάφορα στρώματα, αναλόγως με την σύστασή τους και τις συνθήκες πού επικρατούν. Έτσι το πρώτο στρώμα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΕΡΓΑΣΙΑ A' ΤΕΤΡΑΜΗΝΟΥ

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΕΡΓΑΣΙΑ A' ΤΕΤΡΑΜΗΝΟΥ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΕΡΓΑΣΙΑ A' ΤΕΤΡΑΜΗΝΟΥ Εργάστηκαν οι μαθητές:διαβάτη Ελπίδα(Δ'1) Νεχωρίτης Κωσταντίνος (Δ'2) Στις μέρες μας, ακούμε διαρκώς και από παντού(μμε, ενήλικες, σχολείο) για την κλιμάκωση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΕΡΙΑ ΡΥΠΑΝΣΗ. Βλυσίδης Απόστολος Καθηγητής ΕΜΠ

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΕΡΙΑ ΡΥΠΑΝΣΗ. Βλυσίδης Απόστολος Καθηγητής ΕΜΠ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΕΡΙΑ ΡΥΠΑΝΣΗ Βλυσίδης Απόστολος Καθηγητής ΕΜΠ Άδεια Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό, όπως εικόνες,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ. Γενικά περί ατµόσφαιρας

ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ. Γενικά περί ατµόσφαιρας ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ Γενικά περί ατµόσφαιρας Τι είναι η ατµόσφαιρα; Ένα λεπτό στρώµα αέρα που περιβάλει τη γη Η ατµόσφαιρα είναι το αποτέλεσµα των διαχρονικών φυσικών, χηµικών και βιολογικών αλληλεπιδράσεων του

Διαβάστε περισσότερα

Τροπόσφαιρα. Στρατόσφαιρα

Τροπόσφαιρα. Στρατόσφαιρα ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ Το διαφανές στρώµα αέρος που περιβάλλει τη Γη σαν µια τεράστια προστατευτική ασπίδα, δίχως την οποία η ζωή στον πλανήτη µας θα ήταν αδιανόητη, ονοµάζεται ατµόσφαιρα. Η ατµόσφαιρα λοιπόν είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ - ΤΡΟΠΟΣΦΑΙΡΑ

ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ - ΤΡΟΠΟΣΦΑΙΡΑ ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ - ΤΡΟΠΟΣΦΑΙΡΑ υψηλή ατμόσφαιρα Μεσόπαυση Θερμόσφαιρα Θερμοβαθμίδα: Γ=dT/dz (lapse rate) ΟΜΟΙΟΣΦΑΙΡΑ μεσαία ατμόσφαιρα χαμηλή ατμόσφαιρα Υ ψ όμ ετρ ο (K m ) Στρώμα Όζοντος Στρατόπαυση

Διαβάστε περισσότερα

ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ. Aτµόσφαιρα της Γης - Η σύνθεση της ατµόσφαιρας Προέλευση του Οξυγόνου - Προέλευση του Οξυγόνου

ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ. Aτµόσφαιρα της Γης - Η σύνθεση της ατµόσφαιρας Προέλευση του Οξυγόνου - Προέλευση του Οξυγόνου ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ Aτµόσφαιρα της Γης - Η σύνθεση της ατµόσφαιρας Προέλευση του Οξυγόνου - Προέλευση του Οξυγόνου ρ. Ε. Λυκούδη Αθήνα 2005 Aτµόσφαιρα της Γης Ατµόσφαιρα είναι η αεριώδης µάζα η οποία περιβάλλει

Διαβάστε περισσότερα

«Κλιματική ή Αλλαγή: Δείκτες και Γεγονότα»

«Κλιματική ή Αλλαγή: Δείκτες και Γεγονότα» «Κλιματική ή Αλλαγή: Δείκτες και Γεγονότα» του Δημήτρη Κοσμά, icsd07055@icsd.aegean.gr d και της Γεωργίας Πολυζώη, icsd07105@icsd.aegean.gr 1 Δείκτης: Επιφανειακή Θερμοκρασία Ως μέση επιφανειακή θερμοκρασία,

Διαβάστε περισσότερα

Μοντέλα ακτινοβολίας Εργαλείο κατανόησης κλιματικής αλλαγής

Μοντέλα ακτινοβολίας Εργαλείο κατανόησης κλιματικής αλλαγής Κύκλος διαλέξεων στις επιστήμες του περιβάλλοντος Μοντέλα ακτινοβολίας Εργαλείο κατανόησης κλιματικής αλλαγής Χρήστος Ματσούκας Τμήμα Περιβάλλοντος Τι σχέση έχει η ακτινοβολία με το κλίμα; Ο Ήλιος μας

Διαβάστε περισσότερα

Όπως έγινε κατανοητό, το φαινόμενο του θερμοκηπίου, στις φυσικές του διαστάσεις, δεν είναι επιβλαβές, αντίθετα είναι ζωτικής σημασίας για τη

Όπως έγινε κατανοητό, το φαινόμενο του θερμοκηπίου, στις φυσικές του διαστάσεις, δεν είναι επιβλαβές, αντίθετα είναι ζωτικής σημασίας για τη 2.12 Το φαινόμενο του θερμοκηπίου Δεχόμενοι σχεδόν καθημερινά ένα καταιγισμό συγκεχυμένων πληροφοριών, πολλοί από μας έχουν ταυτίσει το φαινόμενο του θερμοκηπίου με την κλιματική αλλαγή. Όπως θα εξηγήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία στο μάθημα «Οικολογία για μηχανικούς» Θέμα: «Το φαινόμενο του θερμοκηπίου»

Εργασία στο μάθημα «Οικολογία για μηχανικούς» Θέμα: «Το φαινόμενο του θερμοκηπίου» Εργασία στο μάθημα «Οικολογία για μηχανικούς» Θέμα: «Το φαινόμενο του θερμοκηπίου» Επιβλέπουσα καθηγήτρια: κ.τρισεύγενη Γιαννακοπούλου Ονοματεπώνυμο: Πάσχος Απόστολος Α.Μ.: 7515 Εξάμηνο: 1 ο Το φαινόμενο

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΦΑΙΝOΜΕΝΟ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ

ΤΟ ΦΑΙΝOΜΕΝΟ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ ΤΟ ΦΑΙΝOΜΕΝΟ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ Η ηλιακή ακτινοβολία που πέφτει στην επιφάνεια της Γης απορροφάται κατά ένα μέρος από αυτήν, ενώ κατά ένα άλλο μέρος εκπέμπεται πίσω στην ατμόσφαιρα με την μορφή υπέρυθρης

Διαβάστε περισσότερα

Ατμόσφαιρα. Αυτό τo αεριώδες περίβλημα, αποτέλεσε την πρώτη ατμόσφαιρα της γης.

Ατμόσφαιρα. Αυτό τo αεριώδες περίβλημα, αποτέλεσε την πρώτη ατμόσφαιρα της γης. Ατμόσφαιρα Η γη, όπως και ολόκληρο το ηλιακό μας σύστημα, αναπτύχθηκε μέσα από ένα τεράστιο σύννεφο σκόνης και αερίων, πριν από 4,8 δισεκατομμύρια χρόνια. Τότε η γη, περικλειόταν από ένα αεριώδες περίβλημα

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντική μηχανική

Περιβαλλοντική μηχανική Περιβαλλοντική μηχανική 2 Εισαγωγή στην Περιβαλλοντική μηχανική Enve-Lab Enve-Lab, 2015 1 Environmental Μεγάλης κλίμακας περιβαλλοντικά προβλήματα Παγκόσμια κλιματική αλλαγή Όξινη βροχή Μείωση στρατοσφαιρικού

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντικά Συστήματα

Περιβαλλοντικά Συστήματα Περιβαλλοντικά Συστήματα Ενότητα 5: Το Φαινόμενο της Καταστροφής του Ατμοσφαιρικού Όζοντος Χαραλαμπίδης Γεώργιος Τμήμα Μηχανικών Περιβάλλοντος και Μηχανικών Αντιρρύπανσης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Η ΤΡΥΠΑ ΤΟΥ ΟΖΟΝΤΟΣ: ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ

Η ΤΡΥΠΑ ΤΟΥ ΟΖΟΝΤΟΣ: ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ Η ΤΡΥΠΑ ΤΟΥ ΟΖΟΝΤΟΣ: ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΜΑΘΗΜΑ: «ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΓΙΑ ΜΗ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΥΣ» ΔΙΔΑΣΚΩΝ: ΣΚΟΥΡΑΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΥ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ Α.Μ.:207

Διαβάστε περισσότερα

ΡΥΠΑΝΣΗ. Ρύπανση : η επιβάρυνση του περιβάλλοντος με κάθε παράγοντα ( ρύπο ) που έχει βλαπτικές επιδράσεις στους οργανισμούς ΡΥΠΟΙ

ΡΥΠΑΝΣΗ. Ρύπανση : η επιβάρυνση του περιβάλλοντος με κάθε παράγοντα ( ρύπο ) που έχει βλαπτικές επιδράσεις στους οργανισμούς ΡΥΠΟΙ ΡΥΠΑΝΣΗ Ρύπανση : η επιβάρυνση του περιβάλλοντος με κάθε παράγοντα ( ρύπο ) που έχει βλαπτικές επιδράσεις στους οργανισμούς ΡΥΠΟΙ χημικές ουσίες μορφές ενέργειας ακτινοβολίες ήχοι θερμότητα ΕΠΙΚΥΝΔΥΝΟΤΗΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

Ισορροπία στη σύσταση αέριων συστατικών

Ισορροπία στη σύσταση αέριων συστατικών Ισορροπία στη σύσταση αέριων συστατικών Για κάθε αέριο υπάρχουν μηχανισμοί παραγωγής και καταστροφής Ρυθμός μεταβολής ενός αερίου = ρυθμός παραγωγής ρυθμός καταστροφής Όταν: ρυθμός παραγωγής = ρυθμός καταστροφής

Διαβάστε περισσότερα

1. Τα αέρια θερµοκηπίου στην ατµόσφαιρα είναι 2. Η ποσότητα της ηλιακής ακτινοβολίας στο εξωτερικό όριο της ατµόσφαιρας Ra σε ένα τόπο εξαρτάται:

1. Τα αέρια θερµοκηπίου στην ατµόσφαιρα είναι 2. Η ποσότητα της ηλιακής ακτινοβολίας στο εξωτερικό όριο της ατµόσφαιρας Ra σε ένα τόπο εξαρτάται: 1. Τα αέρια θερµοκηπίου στην ατµόσφαιρα είναι 1. επικίνδυνα για την υγεία. 2. υπεύθυνα για τη διατήρηση της µέσης θερµοκρασίας του πλανήτη σε επίπεδο αρκετά µεγαλύτερο των 0 ο C. 3. υπεύθυνα για την τρύπα

Διαβάστε περισσότερα

Η παγκόσμια έρευνα και τα αποτελέσματά της για την Κλιματική Αλλαγή

Η παγκόσμια έρευνα και τα αποτελέσματά της για την Κλιματική Αλλαγή Η παγκόσμια έρευνα και τα αποτελέσματά της για την Κλιματική Αλλαγή Αλκιβιάδης Μπάης Καθηγητής Εργαστήριο Φυσικής της Ατμόσφαιρας Τμήμα Φυσικής - Α.Π.Θ. Πρόσφατη εξέλιξη της παγκόσμιας μέσης θερμοκρασίας

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΞΕΛΙΣΣΟΜΕΝΗ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ. ηµήτρης Μελάς Αριστοτέλειο Πανε ιστήµιο Θεσσαλονίκης Τµήµα Φυσικής - Εργαστήριο Φυσικής της Ατµόσφαιρας

Η ΕΞΕΛΙΣΣΟΜΕΝΗ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ. ηµήτρης Μελάς Αριστοτέλειο Πανε ιστήµιο Θεσσαλονίκης Τµήµα Φυσικής - Εργαστήριο Φυσικής της Ατµόσφαιρας Η ΕΞΕΛΙΣΣΟΜΕΝΗ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ ηµήτρης Μελάς Αριστοτέλειο Πανε ιστήµιο Θεσσαλονίκης Τµήµα Φυσικής - Εργαστήριο Φυσικής της Ατµόσφαιρας Το φαινόµενο του θερµοκηπίου είναι ένα φυσικό φαινόµενο µε ευεργετικά

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ

ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ.. Όλα όσα πρέπει να μάθετε για το φαινόμενο του θερμοκηπίου, πως δημιουργείται το πρόβλημα και τα συμπεράσματα που βγαίνουν από όλο αυτό. Διαβάστε Και Μάθετε!!! ~ ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ

Διαβάστε περισσότερα

Το φαινόμενο του θερμοκηπίου. Εισαγωγή

Το φαινόμενο του θερμοκηπίου. Εισαγωγή Το φαινόμενο του θερμοκηπίου Εισαγωγή Το φαινόμενο του θερμοκηπίου ΟΜΑΔΑ 3 Αγγελίδης Γιώργος Δούκας Θεοδόσης Ναστίμι Μαριγκλέν Εισαγωγή Το φαινόμενο του θερμοκηπίου Το φαινόμενο του θερμοκηπίου είναι μια

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ ΤΗΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑΣ

ΦΥΣΙΚΗ ΤΗΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑΣ Μερικές συμπληρωματικές σημειώσεις στη ΦΥΣΙΚΗ ΤΗΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑΣ Ενεργειακό ισοζύγιο της Γης Εισερχόμενη και εξερχόμενη Ακτινοβολία Εισερχόμενη Ηλιακή Ακτινοβολία Εξερχόμενη Γήινη ακτινοβολία Ορατή ακτινοβολία

Διαβάστε περισσότερα

4.1 Εισαγωγή. Μετεωρολογικός κλωβός

4.1 Εισαγωγή. Μετεωρολογικός κλωβός 4 Θερμοκρασία 4.1 Εισαγωγή Η θερμοκρασία αποτελεί ένα μέτρο της θερμικής κατάστασης ενός σώματος, δηλ. η θερμοκρασία εκφράζει το πόσο ψυχρό ή θερμό είναι το σώμα. Η θερμοκρασία του αέρα μετράται διεθνώς

Διαβάστε περισσότερα

Ήπιες µορφές ενέργειας

Ήπιες µορφές ενέργειας ΕΒ ΟΜΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ήπιες µορφές ενέργειας Α. Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής Επιλέξετε τη σωστή από τις παρακάτω προτάσεις, θέτοντάς την σε κύκλο. 1. ΥΣΑΡΕΣΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΣΥΝΕΠΕΙΑ ΤΗΣ ΧΡΗΣΗΣ ΤΩΝ ΟΡΥΚΤΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Μετεωρολογία Κλιματολογία (ΘΕΩΡΙΑ):

Μετεωρολογία Κλιματολογία (ΘΕΩΡΙΑ): Μετεωρολογία Κλιματολογία (ΘΕΩΡΙΑ): Μιχάλης Βραχνάκης Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΙ Θεσσαλίας ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 6 ΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1. Η ΓΗ ΚΑΙ Η ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ ΤΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2. ΗΛΙΑΚΗ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3. ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΨΥΚΤΙΚΕΣ ΔΙΕΡΓΑΣΙΕΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

ΨΥΚΤΙΚΕΣ ΔΙΕΡΓΑΣΙΕΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΨΥΚΤΙΚΕΣ ΔΙΕΡΓΑΣΙΕΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Καθ. Δρ Αθηνά Στέγγου Δρ Ζωή Σαγιά ΕΔΙΠ Σχολή Μηχανολόγων Μηχανικών http://courseware.mech.ntua.gr/ml22139/ http://courseware.mech.ntua.gr/ml22034/ http://www.mech.ntua.gr/gr/staff/dep/sagia_gr

Διαβάστε περισσότερα

Οι κλιματικές ζώνες διακρίνονται:

Οι κλιματικές ζώνες διακρίνονται: Οι κλιματικές ζώνες διακρίνονται: την τροπική ζώνη, που περιλαμβάνει τις περιοχές γύρω από τον Ισημερινό. Το κλίμα σε αυτές τις περιοχές είναι θερμό και υγρό, η θερμοκρασία είναι συνήθως πάνω από 20 βαθμούς

Διαβάστε περισσότερα

Oι Κατηγορίες Κλιμάτων :

Oι Κατηγορίες Κλιμάτων : ΚΛΙΜΑΤΙΚΑ ΦΑΙΝΟΜΕΝΑ Oι Κατηγορίες Κλιμάτων : Κατηγορία Α : Τροπικά κλίματα Στην πρώτη κατηγορία, που συμβολίζεται με το κεφαλαίο Α, εντάσσονται όλοι οι τύποι του Τροπικού κλίματος. Κοινό χαρακτηριστικό

Διαβάστε περισσότερα

Φύλλο Εργασίας 9 Το Φαινόμενο του Θερμοκηπίου υπερ-θερμαίνει

Φύλλο Εργασίας 9 Το Φαινόμενο του Θερμοκηπίου υπερ-θερμαίνει Φύλλο Εργασίας 9 Το Φαινόμενο του Θερμοκηπίου υπερ-θερμαίνει α. Παρατηρώ, Πληροφορούμαι, Ενδιαφέρομαι Παρατήρησε στο παρακάτω ενδεικτικό γράφημα την αύξηση της μέσης θερμοκρασίας της γης από το 1870 έως

Διαβάστε περισσότερα

Φαινόμενο θερμοκηπίου

Φαινόμενο θερμοκηπίου Φαινόμενο θερμοκηπίου To Φαινόμενο του Θερμοκηπίου 99% της ηλιακής ακτινοβολίας .0 μm (μεγάλου μήκους κύματος ή θερμική) H 2 O, CO 2, CH, N 2

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑ-ΘΕΡΜΟΤΗΤΑ

ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑ-ΘΕΡΜΟΤΗΤΑ ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑ-ΘΕΡΜΟΤΗΤΑ Όλη η ύλη αποτελείται από άτομα και μόρια που κινούνται συνεχώς. Με το συνδυασμό τους προκύπτουν στερεά, υγρά, αέρια ή πλάσμα, ανάλογα με κίνηση των μορίων. Το πλάσμα είναι η πλέον

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΙΚΟ ΟΖΟΝ ΥΠΕΡΙΩ ΗΣ ΗΛΙΑΚΗ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΙΚΟ ΟΖΟΝ ΥΠΕΡΙΩ ΗΣ ΗΛΙΑΚΗ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΙΚΟ ΟΖΟΝ ΥΠΕΡΙΩ ΗΣ ΗΛΙΑΚΗ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ Στο κεφάλαιο αυτό θα διαπραγµατευθούµε το πάντα επίκαιρο θέµα του ατµοσφαιρικού (τροποσφαιρικού και στρατοσφαιρικού) όζοντος, καθώς και την αλληλεπίδρασή

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη και κατανόηση των διαφόρων φάσεων του υδρολογικού κύκλου.

Μελέτη και κατανόηση των διαφόρων φάσεων του υδρολογικού κύκλου. Ζαΐμης Γεώργιος Κλάδος της Υδρολογίας. Μελέτη και κατανόηση των διαφόρων φάσεων του υδρολογικού κύκλου. Η απόκτηση βασικών γνώσεων της ατμόσφαιρας και των μετεωρολογικών παραμέτρων που διαμορφώνουν το

Διαβάστε περισσότερα

Φαινόµενο του Θερµοκηπίου

Φαινόµενο του Θερµοκηπίου Φαινόµενο του Θερµοκηπίου Αλεξάνδρου Αλέξανδρος, Κυριάκου Λίντα, Παυλίδης Ονήσιλος, Χαραλάµπους Εύη, Χρίστου ρόσος Φαινόµενο του θερµοκηπίου Ανακαλύφθηκε το 1824 από τον Γάλλο µαθηµατικό Fourier J. (1768)

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ Κ Kάνιγγος ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΟΛΛΙΝΤΖΑ 10, (5ος όροφ. Τηλ: 210-3300296-7. www.kollintzas.gr OΙΚΟΛΟΓΙΑ 1. Όσο το ποσό της ενέργειας: α) μειώνεται προς τα ανώτερα

Διαβάστε περισσότερα

Μεταφορά Ενέργειας με Ακτινοβολία

Μεταφορά Ενέργειας με Ακτινοβολία ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ - ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Εργαστηριακή Άσκηση: Μεταφορά Ενέργειας με Ακτινοβολία Σκοπός της Εργαστηριακής Άσκησης: Να προσδιοριστεί ο τρόπος με τον οποίο μεταλλικά κουτιά με επιφάνειες διαφορετικού

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντίνος Π. (Β 2 ) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ

Κωνσταντίνος Π. (Β 2 ) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ Κωνσταντίνος Π. (Β 2 ) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ Βιοενεργητική είναι ο κλάδος της Βιολογίας που μελετά τον τρόπο με τον οποίο οι οργανισμοί χρησιμοποιούν ενέργεια για να επιβιώσουν και να υλοποιήσουν τις

Διαβάστε περισσότερα

Προσδιορισµός της Ηλιακής ακτινοβολίας Εργαστήριο 7 ον

Προσδιορισµός της Ηλιακής ακτινοβολίας Εργαστήριο 7 ον Προσδιορισµός της Ηλιακής ακτινοβολίας Εργαστήριο 7 ον ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ Ηκλιµατικήαλλαγήαποτελείαυτήτηστιγµή τονούµερο ένα πρόβληµα του πλανήτη µε καταστροφικές

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΕΡΙΩΔΗΣ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ

ΥΠΕΡΙΩΔΗΣ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ ΗΛΙΟΣ ΖΩΗ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ ΦΩΤΟΣΥΝΘΕΣΗ Φωτοσύνθεση είναι η διαδικασία κατά την οποία τα πράσινα φυτά και ορισμένοι άλλοι οργανισμοί μετασχηματίζουν τη φωτεινή ενέργεια σε χημική. Κατά την φωτοσύνθεση στα φυτά

Διαβάστε περισσότερα

Χαράλαμπος Φείδας Αν. Καθηγητής. Τομέας Μετεωρολογίας & Κλιματολογίας, Τμήμα Γεωλογίας Α.Π.Θ.

Χαράλαμπος Φείδας Αν. Καθηγητής. Τομέας Μετεωρολογίας & Κλιματολογίας, Τμήμα Γεωλογίας Α.Π.Θ. Χαράλαμπος Φείδας Αν. Καθηγητής Τομέας Μετεωρολογίας & Κλιματολογίας, Τμήμα Γεωλογίας Α.Π.Θ. 1 η εικόνα της γης από δορυφόρο (Explorer 6) 14 Αυγούστου 1959 Νέφωση στην περιοχή του Ειρηνικού Ωκεανού 3.1

Διαβάστε περισσότερα

Πηγή: ΑΠΟΛΥΜΑΝΣΗ ΤΟΥ ΠΟΣΙΜΟΥ ΝΕΡΟΥ : ΠΡΟΧΩΡΗΜΕΝΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΤΟΥ ΧΛΩΡΙΟΥ, ΘΕΟΔΩΡΑΤΟΥ ΑΓΓΕΛΙΚΗ, ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ, ΜΥΤΙΛΗΝΗ 2005

Πηγή: ΑΠΟΛΥΜΑΝΣΗ ΤΟΥ ΠΟΣΙΜΟΥ ΝΕΡΟΥ : ΠΡΟΧΩΡΗΜΕΝΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΤΟΥ ΧΛΩΡΙΟΥ, ΘΕΟΔΩΡΑΤΟΥ ΑΓΓΕΛΙΚΗ, ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ, ΜΥΤΙΛΗΝΗ 2005 Πηγή: ΑΠΟΛΥΜΑΝΣΗ ΤΟΥ ΠΟΣΙΜΟΥ ΝΕΡΟΥ : ΠΡΟΧΩΡΗΜΕΝΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΤΟΥ ΧΛΩΡΙΟΥ, ΘΕΟΔΩΡΑΤΟΥ ΑΓΓΕΛΙΚΗ, ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ, ΜΥΤΙΛΗΝΗ 2005 ΠΡΟΧΩΡΗΜΕΝΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΟΞΕΙΔΩΣΗΣ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Οι προχωρημένες τεχνικές

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία Γεωλογίας και Διαχείρισης Φυσικών Πόρων

Εργασία Γεωλογίας και Διαχείρισης Φυσικών Πόρων Εργασία Γεωλογίας και Διαχείρισης Φυσικών Πόρων Αλμπάνη Βάλια Καραμήτρου Ασημίνα Π.Π.Σ.Π.Α. Υπεύθυνος Καθηγητής: Δημήτριος Μανωλάς Αθήνα 2013 1 Πίνακας περιεχομένων ΦΥΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ...2 Εξαντλούμενοι φυσικοί

Διαβάστε περισσότερα

Με αφορμή την Ευρωπαϊκή Ημέρα κατά του μελανώματος την 14η Μαΐου 2001, ετοιμάσαμε ένα αφιέρωμα για την

Με αφορμή την Ευρωπαϊκή Ημέρα κατά του μελανώματος την 14η Μαΐου 2001, ετοιμάσαμε ένα αφιέρωμα για την Με αφορμή την Ευρωπαϊκή Ημέρα κατά του μελανώματος την 14η Μαΐου 2001, ετοιμάσαμε ένα αφιέρωμα για την UV ακτινοβολία. Οι δερματολόγοι λένε πως έχει αποδειχθεί μεγάλος ο ρόλος της υπεριώδους ακτινοβολίας

Διαβάστε περισσότερα

Μετεωρολογία Κλιματολογία (ΘΕΩΡΙΑ):

Μετεωρολογία Κλιματολογία (ΘΕΩΡΙΑ): Μετεωρολογία Κλιματολογία (ΘΕΩΡΙΑ): Μιχάλης Βραχνάκης Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΙ Θεσσαλίας ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1. Η ΓΗ ΚΑΙ Η ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ ΤΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2. ΗΛΙΑΚΗ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ 2.1 Γενικά 2.2 Γενικά χαρακτηριστικά του ήλιου

Διαβάστε περισσότερα

Lasers και Εφαρµογές τους στη Βιοϊατρική και το Περιβάλλον» ο ΜΕΡΟΣ. Lasers και Εφαρµογές τους στο Περιβάλλον» 9 ο Εξάµηνο

Lasers και Εφαρµογές τους στη Βιοϊατρική και το Περιβάλλον» ο ΜΕΡΟΣ. Lasers και Εφαρµογές τους στο Περιβάλλον» 9 ο Εξάµηνο ΣΕΜΦΕ Ε.Μ.Πολυτεχνείο Lasers και Εφαρµογές τους στη Βιοϊατρική και το Περιβάλλον» 2003-2004 2 ο ΜΕΡΟΣ Lasers και Εφαρµογές τους στο Περιβάλλον» 9 ο Εξάµηνο ιδάσκων: Α. Παπαγιάννης ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 1. οµή και

Διαβάστε περισσότερα

Η θερμική υπέρυθρη εκπομπή της Γης

Η θερμική υπέρυθρη εκπομπή της Γης Η θερμική υπέρυθρη εκπομπή της Γης Δορυφορικές μετρήσεις στο IR. Θεωρητική θεώρηση της τηλεπισκόπισης της εκπομπήςτηςγήινηςακτινοβολίαςαπό δορυφορικές πλατφόρμες. Μοντέλα διάδοσης της υπέρυθρης ακτινοβολίας

Διαβάστε περισσότερα

ηλιακού μας συστήματος και ο πέμπτος σε μέγεθος. Ηρακλή, καθώς και στην κίνηση του γαλαξία

ηλιακού μας συστήματος και ο πέμπτος σε μέγεθος. Ηρακλή, καθώς και στην κίνηση του γαλαξία Sfaelos Ioannis 1. ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΓΗΣ Η Γη είναι ο τρίτος στη σειρά πλανήτης του ηλιακού μας συστήματος και ο πέμπτος σε μέγεθος. έ θ Η μέση απόστασή της από τον Ήλιο είναι 149.600.000 km.

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΟΤΕΡΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΤΗΣ ΥΔΡΟΣΤΑΤΙΚΗΣ ΕΞΙΣΩΣΗΣ (πραγματική ατμόσφαιρα)

ΓΕΝΙΚΟΤΕΡΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΤΗΣ ΥΔΡΟΣΤΑΤΙΚΗΣ ΕΞΙΣΩΣΗΣ (πραγματική ατμόσφαιρα) ΓΕΝΙΚΟΤΕΡΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΤΗΣ ΥΔΡΟΣΤΑΤΙΚΗΣ ΕΞΙΣΩΣΗΣ (πραγματική ατμόσφαιρα) Υδροστατική εξίσωση: ( ρ = Nm) dp( ) = ρ( ) g( ) d N( ) m( ) g( ) d () Εξίσωση τελείων αερίων: p( ) = kn( ) T( ) (2) dp () + (2) ( )

Διαβάστε περισσότερα

ΡΑΔΙΟΧΗΜΕΙΑ 2. ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ

ΡΑΔΙΟΧΗΜΕΙΑ 2. ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΡΑΔΙΟΧΗΜΕΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΟΞΙΚΟΤΗΤΑ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΩΝ ΙΣΟΤΟΠΩΝ Τμήμα Χημικών Μηχανικών Ιωάννα Δ. Αναστασοπούλου Βασιλική Δρίτσα ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ 2. ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΩΡΗΤΙΚΟΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣ ΑΝΑΚΛΑΣΤΙΚΩΝ ΥΛΙΚΩΝ

ΘΕΩΡΗΤΙΚΟΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣ ΑΝΑΚΛΑΣΤΙΚΩΝ ΥΛΙΚΩΝ ΘΕΩΡΗΤΙΚΟΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΗΝ ΑΠΟΔΟΣΗΣ ΤΩΝ ΑΝΑΚΛΑΣΤΙΚΩΝ ΥΛΙΚΩΝ MONOSTOP THERMO ΚΑΙ MONOSTOP THERMO ROOF ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ BERLING ΣΤΟΝ ΚΤΙΡΙΑΚΟ ΤΟΜΕΑ Ιούλιος 2015 ΘΕΩΡΗΤΙΚΟΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΗΝ ΑΠΟΔΟΣΗΣ ΤΩΝ ΑΝΑΚΛΑΣΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Θερμική νησίδα», το πρόβλημα στις αστικές περιοχές. Παρουσίαση από την Έψιλον-Έψιλον Α.Ε.

Θερμική νησίδα», το πρόβλημα στις αστικές περιοχές. Παρουσίαση από την Έψιλον-Έψιλον Α.Ε. Θερμική νησίδα», το πρόβλημα στις αστικές περιοχές. Παρουσίαση από την Έψιλον-Έψιλον Α.Ε. Η ένταση της Θερμικής νησίδας στον κόσμο είναι πολύ υψηλή Ένταση της θερμικής νησίδας κυμαίνεται μεταξύ 1-10 o

Διαβάστε περισσότερα

Στέμμα. 2200 km Μεταβατική περιοχή 2100 km. Χρωμόσφαιρα. 500 km. Φωτόσφαιρα. τ500=1. -100 km. Δομή της ΗΛΙΑΚΗΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑΣ

Στέμμα. 2200 km Μεταβατική περιοχή 2100 km. Χρωμόσφαιρα. 500 km. Φωτόσφαιρα. τ500=1. -100 km. Δομή της ΗΛΙΑΚΗΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑΣ Στέμμα 2200 km Μεταβατική περιοχή 2100 km Χρωμόσφαιρα 500 km -100 km Φωτόσφαιρα τ500=1 Δομή της ΗΛΙΑΚΗΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑΣ Η ΗΛΙΑΚΗ ΧΡΩΜΟΣΦΑΙΡΑ Περιοχή της ηλιακής ατμόσφαιρας πάνω από τη φωτόσφαιρα ( Πάχος της

Διαβάστε περισσότερα

ΡΥΠΑΝΣΗ ΤΗΣ ATMOΣΦΑΙΡΑΣ

ΡΥΠΑΝΣΗ ΤΗΣ ATMOΣΦΑΙΡΑΣ ΡΥΠΑΝΣΗ ΤΗΣ ATMOΣΦΑΙΡΑΣ...προκαλεί ορισμένα από τα σημαντικότερα παγκόσμια προβλήματα Αέριοι ρύποι όξινη βροχή οξίνιση εδαφών καταστρέφουν το όζον της ατμόσφαιρας φαινόμενο θερμοκηπίου μόνιμη αλλαγή στο

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντικές Επιπτώσεις

Περιβαλλοντικές Επιπτώσεις Περιβαλλοντικές Επιπτώσεις Περιβαλλοντικά Προβλήματα Παγκόσμιας κλίμακας Περιφερειακής κλίμακας Τοπικής κλίμακας Αλλαγή του παγκόσμιου κλίματος ( Θ κατά 2 ⁰C έως 2050) Εξάντληση όζοντος (αλλαγές συγκέντρωσης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ Καβάλας, Τμήμα Δασοπονίας και Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Μάθημα Μετεωρολογίας-Κλιματολογίας Υπεύθυνη : Δρ Μάρθα Λαζαρίδου Αθανασιάδου

ΤΕΙ Καβάλας, Τμήμα Δασοπονίας και Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Μάθημα Μετεωρολογίας-Κλιματολογίας Υπεύθυνη : Δρ Μάρθα Λαζαρίδου Αθανασιάδου 2. ΗΛΙΑΚΗ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ ΤΕΙ Καβάλας, Τμήμα Δασοπονίας και Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Μάθημα Μετεωρολογίας-Κλιματολογίας Υπεύθυνη : Δρ Μάρθα Λαζαρίδου Αθανασιάδου ΗΛΙΑΚΗ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ Με τον όρο ακτινοβολία

Διαβάστε περισσότερα

Στέμμα. 2200 km Μεταβατική περιοχή 2100 km. Χρωμόσφαιρα. 500 km. Φωτόσφαιρα. τ500=1. -100 km. Δομή της ΗΛΙΑΚΗΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑΣ

Στέμμα. 2200 km Μεταβατική περιοχή 2100 km. Χρωμόσφαιρα. 500 km. Φωτόσφαιρα. τ500=1. -100 km. Δομή της ΗΛΙΑΚΗΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑΣ Στέμμα 2200 km Μεταβατική περιοχή 2100 km Χρωμόσφαιρα 500 km -100 km Φωτόσφαιρα τ500=1 Δομή της ΗΛΙΑΚΗΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑΣ Η ΗΛΙΑΚΗ ΧΡΩΜΟΣΦΑΙΡΑ Περιοχή της ηλιακής ατμόσφαιρας πάνω από τη φωτόσφαιρα ( Πάχος της

Διαβάστε περισσότερα

Μετεωρολογία Κλιματολογία (ΘΕΩΡΙΑ):

Μετεωρολογία Κλιματολογία (ΘΕΩΡΙΑ): Μετεωρολογία Κλιματολογία (ΘΕΩΡΙΑ): Μιχάλης Βραχνάκης Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΙ Θεσσαλίας ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 4 ΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1. Η ΓΗ ΚΑΙ Η ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ ΤΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2. ΗΛΙΑΚΗ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ 2.1 Γενικά 2.2

Διαβάστε περισσότερα

Η πραγματική «άβολη» αλήθεια. Φαινόμενο θερμοκηπίου, αύξηση της θερμοκρασίας της Γης

Η πραγματική «άβολη» αλήθεια. Φαινόμενο θερμοκηπίου, αύξηση της θερμοκρασίας της Γης Η πραγματική «άβολη» αλήθεια Φαινόμενο θερμοκηπίου, αύξηση της θερμοκρασίας της Γης 1 Βασικές παρερμηνείες 1.Συμπεριφέρεται η Γη σαν ένα πραγματικό θερμοκήπιο; 2.Είναι το αποκαλούμενο φαινόμενο του θερμοκηπίου

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντική Πολιτική και Εκπαίδευση

Περιβαλλοντική Πολιτική και Εκπαίδευση ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Περιβαλλοντική Πολιτική και Εκπαίδευση Ενότητα 07: Παράγοντες πρόκλησης περιβαλλοντικών προβλημάτων VI Πολυξένη Ράγκου Άδειες Χρήσης Το

Διαβάστε περισσότερα

Φύλλο Εργασίας 1: Μετρήσεις μήκους Η μέση τιμή

Φύλλο Εργασίας 1: Μετρήσεις μήκους Η μέση τιμή Φύλλο Εργασίας 1: Μετρήσεις μήκους Η μέση τιμή Φυσικά μεγέθη: Ονομάζονται τα μετρήσιμα μεγέθη που χρησιμοποιούμε για την περιγραφή ενός φυσικού φαινομένου. Τέτοια μεγέθη είναι το μήκος, το εμβαδόν, ο όγκος,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΚΤΗΣ ΥΠΕΡΙΩ ΟΥΣ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑΣ (UV-Index)

ΕΙΚΤΗΣ ΥΠΕΡΙΩ ΟΥΣ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑΣ (UV-Index) ΕΙΚΤΗΣ ΥΠΕΡΙΩ ΟΥΣ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑΣ (UV-Index) Τι είναι η υπεριώδης (ultraviolet-uv) ηλιακή ακτινοβολία Η υπεριώδης ηλιακή ακτινοβολία κατά τη διάδοσή της στη γήινη ατµόσφαιρα απορροφάται κυρίως από το στρατοσφαιρικό

Διαβάστε περισσότερα

1. Το φαινόµενο El Niño

1. Το φαινόµενο El Niño 1. Το φαινόµενο El Niño Με την λέξη Ελ Νίνιο, προσφωνούν οι Ισπανόφωνοι το Θείο Βρέφος. Η ίδια λέξη χρησιµοποιείται για να εκφράσει µια µεταβολή του καιρού στις ακτές του Περού, που εµφανίζεται εδώ και

Διαβάστε περισσότερα

6. Τα αλογόνα. Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός

6. Τα αλογόνα. Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός 6. Τα αλογόνα Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός Σκοπός του μαθήματος: Να εντοπίζουμε τη θέση των αλογόνων στον περιοδικό πίνακα Να αναφέρουμε τις κυριότερες ιδιότητες των αλογόνων

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ Καβάλας, Τμήμα Δασοπονίας και Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Μάθημα Μετεωρολογίας-Κλιματολογίας Υπεύθυνη : Δρ Μάρθα Λαζαρίδου Αθανασιάδου

ΤΕΙ Καβάλας, Τμήμα Δασοπονίας και Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Μάθημα Μετεωρολογίας-Κλιματολογίας Υπεύθυνη : Δρ Μάρθα Λαζαρίδου Αθανασιάδου ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ ΤΕΙ Καβάλας, Τμήμα Δασοπονίας και Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Μάθημα Μετεωρολογίας-Κλιματολογίας Υπεύθυνη : Δρ Μάρθα Λαζαρίδου Αθανασιάδου 1. ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ Ατμόσφαιρα είναι το αεριώδες περίβλημα

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτέα ύλη μέχρι

Διδακτέα ύλη μέχρι 7Ο ΓΕΛ Πειραιά Α Λυκείου Σχολικό έτος 2017-18 ΓΕΩΛΟΓΙΑ & ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ (μάθημα επιλογής) Διδακτέα ύλη μέχρι 18-12-2017 Α ΤΑΞΗ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Η διδακτέα ύλη για το μάθημα επιλογής «ΓΕΩΛΟΓΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντική μηχανική

Περιβαλλοντική μηχανική Περιβαλλοντική μηχανική 1 Εισαγωγή στην Περιβαλλοντική μηχανική Enve-Lab Enve-Lab, 2015 1 Οι στόχοι του μαθήματος Η συνειδητοποίηση των περιβαλλοντικών προοπτικών για την τεχνολογική δραστηριότητα Ευαισθητοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΣΗΣΗ 2

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΣΗΣΗ 2 ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΦΥΣΙΚΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΣΗΣΗ 2 Μελετη της κατακόρυφης κατανοµής του όζοντος µε τη µέθοδο της οζοντοβόλισης.

Διαβάστε περισσότερα

Η μεγάλη απελευθέρωση ενέργειας που παρατηρείται στις πυρηνικές αντιδράσεις οδήγησε στη μελέτη, κατασκευή και παραγωγή πανίσχυρων όπλων που την

Η μεγάλη απελευθέρωση ενέργειας που παρατηρείται στις πυρηνικές αντιδράσεις οδήγησε στη μελέτη, κατασκευή και παραγωγή πανίσχυρων όπλων που την Η μεγάλη απελευθέρωση ενέργειας που παρατηρείται στις πυρηνικές αντιδράσεις οδήγησε στη μελέτη, κατασκευή και παραγωγή πανίσχυρων όπλων που την εκρηκτική τους δύναμη αντλούν ακριβώς από τέτοιου είδους

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 1. Lasers και Εφαρμογές τους στο Περιβάλλον. Αλέξανδρος Δ. Παπαγιάννης

Κεφάλαιο 1. Lasers και Εφαρμογές τους στο Περιβάλλον. Αλέξανδρος Δ. Παπαγιάννης Σχολή Εφαρμοσμένων Μαθηματικών και Φυσικών Επιστημών Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Lasers και Εφαρμογές τους στο Περιβάλλον Κεφάλαιο 1 Αλέξανδρος Δ. Παπαγιάννης Άδεια Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειτα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ

ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ (1/9) Το φαινόμενο του θερμοκηπίου, είναι ένα φυσικό φαινόμενο που είναι σημαντικό για να διατηρεί θερμή την επιφάνεια της γης. Τα αέρια των θερμοκηπίων

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΘΡΑΚΙΚΕΣ ΕΝΩΣΕΙΣ. Συνολική ποσότητα άνθρακα στην ατμόσφαιρα: 700 x 10 9 tn

ΑΝΘΡΑΚΙΚΕΣ ΕΝΩΣΕΙΣ. Συνολική ποσότητα άνθρακα στην ατμόσφαιρα: 700 x 10 9 tn ΑΝΘΡΑΚΙΚΕΣ ΕΝΩΣΕΙΣ CO 2, CO, CH 4, NMHC Συνολική ποσότητα άνθρακα στην ατμόσφαιρα: 700 x 10 9 tn Διοξείδιο του άνθρακα CO 2 : Άχρωμο και άοσμο αέριο Πηγές: Καύσεις Παραγωγή τσιμέντου Βιολογικές διαδικασίες

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΜΑ 1ο Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ημιτελείς προτάσεις 1 έως 5 και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη λέξη ή στη φράση, η οποία

Διαβάστε περισσότερα

Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Α.1 Το φαινόµενο του θερµοκηπίου. του (Agriculture and climate, Eurostat).

Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Α.1 Το φαινόµενο του θερµοκηπίου. του (Agriculture and climate, Eurostat). Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Α.1 Το φαινόµενο του θερµοκηπίου Ένα από τα µεγαλύτερα περιβαλλοντικά προβλήµατα που αντιµετωπίζει η ανθρωπότητα και για το οποίο γίνεται προσπάθεια επίλυσης είναι το φαινόµενο του θερµοκηπίου.

Διαβάστε περισσότερα

Μετεωρολογία Κλιματολογία (ΘΕΩΡΙΑ):

Μετεωρολογία Κλιματολογία (ΘΕΩΡΙΑ): Μετεωρολογία Κλιματολογία (ΘΕΩΡΙΑ): Μιχάλης Βραχνάκης Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΙ Θεσσαλίας ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 2 ΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1. Η ΓΗ ΚΑΙ Η ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ ΤΗΣ 1.1. Γενικά 1.2. Στρώματα ή περιοχές της ατμόσφαιρας

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ Καβάλας, Τμήμα Δασοπονίας και Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Μάθημα Μετεωρολογίας-Κλιματολογίας Υπεύθυνη : Δρ Μάρθα Λαζαρίδου Αθανασιάδου

ΤΕΙ Καβάλας, Τμήμα Δασοπονίας και Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Μάθημα Μετεωρολογίας-Κλιματολογίας Υπεύθυνη : Δρ Μάρθα Λαζαρίδου Αθανασιάδου ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑ ΑΕΡΑ ΚΑΙ ΕΔΑΦΟΥΣ ΤΕΙ Καβάλας, Τμήμα Δασοπονίας και Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Μάθημα Μετεωρολογίας-Κλιματολογίας Υπεύθυνη : Δρ Μάρθα Λαζαρίδου Αθανασιάδου 3. ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑ ΑΕΡΑ ΚΑΙ ΕΔΑΦΟΥΣ

Διαβάστε περισσότερα

Μέτρηση της Ηλιακής Ακτινοβολίας

Μέτρηση της Ηλιακής Ακτινοβολίας Μέτρηση της Ηλιακής Ακτινοβολίας Ο ήλιος θεωρείται ως ιδανικό µέλαν σώµα Με την παραδοχή αυτή υπολογίζεται η θερµοκρασία αυτού αν υπολογιστεί η ροή ακτινοβολίας έξω από την ατµόσφαιρα Με τον όρο ροή ακτινοβολίας

Διαβάστε περισσότερα

2. Τι ονομάζομε μετεωρολογικά φαινόμενα, μετεωρολογικά στοιχεία, κλιματολογικά στοιχεία αναφέρατε παραδείγματα.

2. Τι ονομάζομε μετεωρολογικά φαινόμενα, μετεωρολογικά στοιχεία, κλιματολογικά στοιχεία αναφέρατε παραδείγματα. ΘΕΜΑΤΑ ΜΕΤΕΩΡΟΛΟΓΙΑΣ-ΚΛΙΜΑΤΟΛΟΓΙΑΣ 1. Διευκρινίστε τις έννοιες «καιρός» και «κλίμα» 2. Τι ονομάζομε μετεωρολογικά φαινόμενα, μετεωρολογικά στοιχεία, κλιματολογικά στοιχεία αναφέρατε παραδείγματα. 3. Ποιοι

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορίες σχετικές με το μάθημα

Πληροφορίες σχετικές με το μάθημα Πληροφορίες σχετικές με το μάθημα Διδάσκοντες: Αλκιβιάδης Μπάης, Καθηγητής Δημήτρης Μπαλής, Επίκ. Καθηγητής Γραφείο: 2 ος όρ. ανατολική πτέρυγα Γραφείο: Δώμα ΣΘΕ. Είσοδος από τον 4 ο όροφο δυτική πτέρυγα

Διαβάστε περισσότερα

Υπενθύμιση. Παγκόσμιες ημέρες αφιερωμένες στο περιβάλλον

Υπενθύμιση. Παγκόσμιες ημέρες αφιερωμένες στο περιβάλλον Υπενθύμιση Παγκόσμιες ημέρες αφιερωμένες στο περιβάλλον Φεβρουάριος 2: Ημέρα Υγροτόπων Στις 2 Φεβρουαρίου 1977 υπογράφτηκε η Σύμβαση για τους Υγροτόπους στην πόλη Ramsar του Ιράν. Στη Συνθήκη αυτή περιλαμβάνονται

Διαβάστε περισσότερα

Ατμοσφαιρική Ρύπανση

Ατμοσφαιρική Ρύπανση ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 7: Ισοζύγιο ενέργειας στο έδαφος Μουσιόπουλος Νικόλαος Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΞΙΝΗΣ ΒΡΟΧΗΣ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΞΙΝΗΣ ΒΡΟΧΗΣ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ !Unexpected End of Formula l ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΞΙΝΗΣ ΒΡΟΧΗΣ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ Παραδεισανός Αδάμ ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η εργασία αυτή εκπονήθηκε το ακαδημαϊκό έτος 2003 2004 στο μάθημα «Το πείραμα στη

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντικά Συστήματα

Περιβαλλοντικά Συστήματα Περιβαλλοντικά Συστήματα Ενότητα 2: Φυσικός Κόσμος και Περιβάλλον Χαραλαμπίδης Γεώργιος Τμήμα Μηχανικών Περιβάλλοντος και Μηχανικών Αντιρρύπανσης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε

Διαβάστε περισσότερα

Μείγμα διαφόρων σωματιδίων σε αιώρηση

Μείγμα διαφόρων σωματιδίων σε αιώρηση ΑΙΩΡΟΥΜΕΝΑ ΣΩΜΑΤΙΔΙΑ Μείγμα διαφόρων σωματιδίων σε αιώρηση Τα σωματίδια στην ατμόσφαιρα διαφέρουν από τα αέρια. 1. Ένα αέριο αποτελείται από ξεχωριστά άτομα ή μόρια τα οποία είναι διαχωρισμένα ενώ ένα

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα μας το κλίμα. Και οι παράγοντες που το επηρεάζουν.

Θέμα μας το κλίμα. Και οι παράγοντες που το επηρεάζουν. Θέμα μας το κλίμα. Και οι παράγοντες που το επηρεάζουν. 1 Που συμβαίνουν οι περισσότερες βροχοπτώσεις; Κυρίως στη θάλασσα. Και μάλιστα στο Ισημερινό. Είδαμε γιατί στο προηγούμενο μάθημα. Ρίξε μία ματιά.

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ Η ΣΧΕΣΗ ΜΑΣ ΜΕ ΤΗ ΓΗ Δ. ΑΡΖΟΥΜΑΝΙΔΟΥ

ΦΥΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ Η ΣΧΕΣΗ ΜΑΣ ΜΕ ΤΗ ΓΗ Δ. ΑΡΖΟΥΜΑΝΙΔΟΥ ΦΥΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ Η ΣΧΕΣΗ ΜΑΣ ΜΕ ΤΗ ΓΗ Δ. ΑΡΖΟΥΜΑΝΙΔΟΥ είναι οι παραγωγικές δυνάμεις ή το αποτέλεσμα των παραγωγικών δυνάμεων που υπάρχουν και δρουν στο φυσικό περιβάλλον και που για τον σημερινό άνθρωπο μπορούν,

Διαβάστε περισσότερα

Η ΓΗ ΣΑΝ ΠΛΑΝΗΤΗΣ. Γεωγραφικά στοιχεία της Γης Σχήµα και µέγεθος της Γης - Κινήσεις της Γης Βαρύτητα - Μαγνητισµός

Η ΓΗ ΣΑΝ ΠΛΑΝΗΤΗΣ. Γεωγραφικά στοιχεία της Γης Σχήµα και µέγεθος της Γης - Κινήσεις της Γης Βαρύτητα - Μαγνητισµός Η ΓΗ ΣΑΝ ΠΛΑΝΗΤΗΣ Γεωγραφικά στοιχεία της Γης Σχήµα και µέγεθος της Γης - Κινήσεις της Γης Βαρύτητα - Μαγνητισµός ρ. Ε. Λυκούδη Αθήνα 2005 Γεωγραφικά στοιχεία της Γης Η Φυσική Γεωγραφία εξετάζει: τον γήινο

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Σταύρος Καραθανάσης

Δρ. Σταύρος Καραθανάσης Δρ. Σταύρος Καραθανάσης Γενικές Έννοιες Φωτοχημείας Ο σχηματισμός του όζοντος και γενικότερα της δευτερογενούς ρύπανσης στην ατμόσφαιρα των αστικών περιοχών είναι αποτέλεσμα φωτοχημικών διεργασιών. Όταν

Διαβάστε περισσότερα

Β. ΘΕΜΑΤΑ ΑΣΤΡΟΝΟΜΙΑΣ

Β. ΘΕΜΑΤΑ ΑΣΤΡΟΝΟΜΙΑΣ Α. Μια σύντοµη περιγραφή της εργασίας που εκπονήσατε στο πλαίσιο του µαθήµατος της Αστρονοµίας. Β. ΘΕΜΑΤΑ ΑΣΤΡΟΝΟΜΙΑΣ Για να απαντήσεις στις ερωτήσεις που ακολουθούν αρκεί να επιλέξεις την ή τις σωστές

Διαβάστε περισσότερα