Τρέχουσα γνώση σχετικά με τη φυσιολογία και την αυτοανοσία του θυρεοειδούς στην κύηση και μετά τον τοκετό

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Τρέχουσα γνώση σχετικά με τη φυσιολογία και την αυτοανοσία του θυρεοειδούς στην κύηση και μετά τον τοκετό"

Transcript

1 Τρέχουσα γνώση σχετικά με τη φυσιολογία και την αυτοανοσία του θυρεοειδούς στην κύηση και μετά τον τοκετό ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ ΣΤΗΝ ΚΥΗΣΗ 3 η ΕΚΔΟΣΗ, 20/12/2016 Α ΤΕΥΧΟΣ Η εγκυμοσύνη, ακόμα και σε γυναίκες χωρίς κανένα πρόβλημα θυρεοειδούς, προκαλεί σημαντικές αλλαγές στα επίπεδα των θυρεοειδικών ορμονών. H διάγνωση και αντιμετώπιση των νοσημάτων του θυρεοειδούς κατά τη διάρκεια της κύησης απαιτεί ειδική αντιμετώπιση καθώς οι διαταραχές της λειτουργίας του θυρεοειδούς αδένα έχουν συσχετιστεί με την αιτιοπαθογένεια των καθ έξιν αποβολών. Η εγκυμοσύνη, ακόμα και σε γυναίκες χωρίς κανένα πρόβλημα θυρεοειδούς, προκαλεί σημαντικές αλλαγές στα επίπεδα των θυρεοειδικών ορμονών, τα οποία μπορεί να επηρεάσουν την πορεία της κύησης και να υπάρξουν αρνητικές επιπτώσεις για τις εγκύους αλλά και για τα κυοφορούμενα έμβρυα αν δεν αντιμετωπιστούν έγκαιρα και με τη κατάλληλη θεραπεία. Η φυσιολογική θυρεοειδική λειτουργία είναι απαραίτητη για μια επιτυχημένη εγκυμοσύνη. Επειδή οι ασθένειες του θυρεοειδούς επηρεάζουν έως και το 5% όλων των κυήσεων, απαιτείται διεπιστημονική ιατρική προσέγγιση για τη μείωση των κινδύνων. Οι παθολογίες του θυρεοειδή αδένα αφορούν περίπου το 1-2% όλων των κυήσεων, αν και οι υποκλινικές παθήσεις, εκείνες οι παθήσεις δηλαδή που δεν γίνονται άμεσα αντιληπτές γιατί δεν δίνουν κλινική συμπτωματολογία, είναι πολύ περισσότερες. Τι είναι ο θυρεοειδής αδένας ; Ο θυρεοειδής αδένας έχει τη μορφή θυρεού και εντοπίζεται στην πρόσθια περιοχή του τραχήλου, μπροστά και εκατέρωθεν της τραχείας Παράγει θυρεοειδικές ορμόνες και η φυσιολογική λειτουργία του είναι σημαντική για τη λειτουργία της καρδιάς, του γεννητικού συστήματος και του σκελετού. Η ανώμαλη λειτουργία του θυρεοειδή αδένα, μπορεί να οφείλεται σε γενετικούς λόγους, σε κάποια αυτοάνοση νόσο, σε κύηση, σε άγχος, σε κακή διατροφή ή στις τοξίνες που υπάρχουν στο περιβάλλον που ζούμε. Δεδομένου ότι οι θυρεοειδικές ορμόνες σχετίζονται με πλειάδα λειτουργιών του οργανισμού είναι σχετικά δύσκολη η διάγνωση προβλήματος στην παραγωγή τους. Η ενδομήτριος ζωή αποτελεί ιδιαίτερα ευαίσθητη περίοδο της ζωής του ανθρώπου, κατά την οποία απαιτείται ακέραιη θυρεοειδική λειτουργία καθώς οι θυρεοειδικές ορμόνες διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη του εμβρύου και ιδιαίτερα στην ανάπτυξη του νευρικού συστήματος και των νοητικών λειτουργιών του. Επίσης, κρίσιμη είναι για τους ίδιους λόγους για τις γυναίκες κατά την διάρκεια της κύησης.

2 Τι είναι η TSH και πώς μετριέται; Είναι μια γλυκοπρωτεϊνική ορμόνη, η οποία παράγεται στο πρόσθιο λοβό της υπόφυσης (αδενοϋπόφυση), ως απάντηση στην υποθαλαμική ορμόνη θυρεοεκλυτίνη (TRH) και η έκκριση της παρουσιάζει μικρή κιρκάδια διακύμανση. Η απελευθέρωση της TSH από την υπόφυση αποτελεί τον κεντρικό ρυθμιστικό μηχανισμό της βιολογικής δράσης των κυκλοφορουσών θυρεοειδικών ορμονών. Η TSH δρα διεγερτικά σε όλα τα στάδια παραγωγής και έκκρισης των θυρεοειδικών ορμονών, ενώ έχει και κυτταροπολλαπλασιαστική δράση. Μέσω ενός μηχανισμού αρνητικής παλίνδροµης αλληλορύθµισης (feedback) επιτυγχάνεται η διατήρηση των θυρεοειδικών ορμονών σε σταθερά επίπεδα (Σχήμα 1). Ο προσδιορισμός της σήμερα γίνεται χρησιμοποιώντας μια υπερευαίσθητη δοκιμασία χημειοφωταύγειας 3ης γενιάς της οποίας το όριο ποσοτικοποίησης (LoQ, λειτουργική ευαισθησία) πρέπει απαραίτητα να είναι <0.02 miu/l. Μια συγκέντρωση της TSH εντός των ορίων αναφοράς αποκλείει, στις πλείστες περιπτώσεις, την ύπαρξη πρωτοπαθούς εμφανούς θυρεοειδικής νόσου. Αν η αρχική εξέταση είναι φυσιολογική, δεν απαιτείται επανάληψη, εκτός αν υπάρχει αλλαγή στην κλινική κατάσταση. Μία μη φυσιολογική συγκέντρωση της TSH, είτε είναι ψηλή, είτε χαμηλή, υποδηλώνει περίσσεια ή έλλειψη των θυρεοειδικών ορμονών που είναι διαθέσιμες στον οργανισμό, αλλά δεν μας εξηγεί για ποιο λόγο. Η ερμηνεία των επιπέδων της TSH πρέπει να πραγματοποιείται με προσο- Ένα μη φυσιολογικό αποτέλεσμα της TSH θα πρέπει να ακολουθείται από πρόσθετες εξετάσεις, που διερευνούν τα αίτια αύξησης ή ελάττωσης της. Σχήμα 1 χή κατά τη διάρκεια του πρώτου τριμήνου της κύησης ή όποτε υπάρχουν πολύ υψηλά επίπεδα hcg. Η δειγματοληψία για τον έλεγχο της TSH πρέπει να γίνεται συγκεκριμένη ώρα κατά τη διάρκεια της ημέρας; Τα επίπεδα της TSH εμφανίζουν σημαντική ημερήσια διακύμανση, με τα μέγιστα επίπεδα να παρατηρούνται γύρω στα μεσάνυχτα. Τα επίπεδα της TSH μειώνονται κατά 50% στις 8:00-09:30 π.μ. Η συγκέντρωση της παραμένει σχετικά σταθερή μέχρι το βράδυ, με μία μικρότερη μείωση αργά το απόγευμα. Λόγω αυτής της σημαντικής ημερήσιας διακύμανσης, η συλλογή των διαδοχικών δειγμάτων πρέπει να γίνεται την ίδια ώρα της ημέρας. Μια χαμηλής έντασης παλμική διακύμανση στη συγκέντρωση της TSH πραγματοποιείται σε όλο το 24ωρο. Τα χρησιμοποιούμενα όρια αναφοράς του πληθυσμού βασίζονται γενικώς στον έλεγχο δειγμάτων που λαμβάνονται από άτομα κατά τη διάρκεια της ημέρας, πιο κοντά στην κατώτατο σημείο παρά στην αιχμή. Παρουσιάζει διακύμανση η συγκέντρωση της TSH στον ορό; Η TSH παρουσιάζει μέτρια ενδοατομική διακύμανση και ακόμη πιο έντονη δια-ατομική διακύμανση. Ο συντελεστής διαατομικής διακύμανσης είναι περίπου 32%, κατά συνέπεια υπάρχει ένα μεγάλο διάστημα ορίων αναφοράς για την TSH βασιζόμενο στον γενικό πληθυσμό. Δεδομένου ότι η ενδοατομική διακύμανση είναι σημαντικά μικρότερη, συγκρίνοντας τα τρέχοντα επίπεδα της TSH ενός συγκεκριμένου ασθενούς με οποιοδήποτε προηγούμενα επίπεδα, είναι πιθανό να είναι πιο διαφωτιστικό, από τη σύγκριση των επίπεδων της TSH του ασθενούς με τα τρέχοντα όρια αναφοράς. Μια διαφορά 0,7 miu/l θεωρείται κλινικά σημαντική κατά την αξιολόγηση των σειριακών τιμών της TSH ενός ασθενούς. Ποιοι παράγοντες επηρεάζουν την μέτρηση της TSH; Οι εργαστηριακές δοκιμές της TSH ποικίλλουν στην ευαισθησία τους σε παρεμβολές στη δοκιμασία και υπάρχουν πολλές κλινικές καταστάσεις, στις οποίες οι μετρήσεις της TSH στον ορό και μόνο μπορεί να δώσουν παραπλανητικά αποτελέσματα (ακολουθεί ο Πίνακας 1). O ιατρός μπορεί να υποπτευθεί παρεμβολές στη δοκιμασία όταν μια αναφερόμενη τιμή είναι ασύμβατη με την κλινική κατάσταση του ασθενούς. Είναι σαφές ότι είναι δύσκολο για το εργαστήριο να ανιχνεύσει προληπτικά παρεμβολές στη δοκιμασία από μια μόνο μέτρηση, μέσω μιας απομονωμένης δοκιμής TSH. 2 P age

3 Mε ποια κλινικά σύνδρομα σχετίζονται οι διακυμάνσεις των επιπέδων της TSH στον ορό; Η TSH είναι η κύρια εξέταση για την αξιολόγηση της λειτουργίας του θυροειδούς και τα επίπεδα της στον ορό σχετίζονται με: τον αποκλεισμό πλείστων νοσημάτων θυροειδή όταν είναι εντός ορίων αναφοράς τον πρωτοπαθή υποθυροειδισμό, την ανάρρωση από σοβαρή νόσο, την υπερλειτουργία υπόφυσης (δευτεροπαθής υπερθυροειδισμός, π.χ αδενώματα) όταν είναι υψηλά και τον πρωτοπαθή υπερθυροειδισμό : νόσος Graves, τοξική πολυοζώδη βρογχοκήλη, T3 τοξίκωση - ιατρογενή υπερθυροειδισμό - δευτεροπαθή υποθυροειδισμό: νόσος υποθαλάμου ή υπόφυσης (it4,it3) ευθυροειδισμός: ESS, φάρμακα (κορτικοειδή, οκτρεοτίδη, ντοπαμίνη) όταν είναι χαμηλά. Εάν τα αποτελέσματα της ελεύθερης T4 (ft4) και της TSH των ασθενών δεν συσχετίζονται τι θα πρέπει να προσέξουμε; Αυτό εξαρτάται από την κλινική κατάσταση. Υπάρχουν πολλαπλοί παράγοντες που μπορούν να δώσουν την εμφάνιση αντιφατικών απoτελεσμάτων, ακόμη κι αν δεν είναι πραγματικά ανακόλουθα. Για παράδειγμα, μια αύξηση ή μείωση της TSH με μια φυσιολογική ft4 μπορεί να είναι ένα από τα πρώτα σημάδια της υποκλινικής νόσου. Σε υποκλινικό υποθυρεοειδισμό, η αυξημένη TSH επιτρέπει στο σώμα να «αντισταθμίσει», διατηρώντας την συγκέντρωση της ft4 φυσιολογική. Πολλοί, αλλά όχι όλοι, από τους ασθενείς της θα προχωρήσουν με κλινικά εμφανή νόσο αν αφεθούν χωρίς θεραπεία. Κατάσταση TSH Πρέπει να τονίσουμε ότι τόσο η TSH και όσο και η ft4 παρουσιάζουν αυθόρμητες διακυμάνσεις που είναι πολύ μεγαλύτερες από την αναλυτική τους ανακρίβεια. Μια σειριακή αλλαγή μπορεί να είναι κλινικά σημαντική με περίπου 50% μεταβολή της TSH στον ορό και μια μεταβολή 25% στην εκτίμηση της ft4 στον ορό. Κατά την ερμηνεία ασύμφωνων αποτελεσμάτων FT4 και TSH, η δοκιμή της TSH συνήθως αποδίδει το πιο αξιόπιστο διαγνωστικό αποτέλεσμα. Ποιες είναι οι συνήθεις αλλαγές στη λειτουργία του θυρεοειδούς που σχετίζονται με την κύηση; Μία φυσιολογική κύηση οδηγεί σε μια σειρά σημαντικών αλλαγών που μεταβάλλουν τη λειτουργία του θυρεοειδούς. Ενώ συνήθως είναι φυσιολογική, η TSH μπορεί να είναι ελαφρώς χαμηλή στο πρώτο τρίμηνο λόγω των υψηλών επιπέδων χοριακής γοναδοτροπίνης (hcg) και στη συνέχεια επιστρέφει στο φυσιολογικό καθ' όλη τη διάρκεια της κύησης. Η αυξημένη ολική T4 συχνά Συνέπειες της κλινικής δράσης με βάση μόνο τα επίπεδα της TSH του ορού Ετερόφιλα αντισώματα Αποτυχία διάγνωσης θυρεοτοξίκωσης Κεντρικός υποθυρεοειδισμός * Αδένωματα της υπόφυσης που εκκρίνουν TSH * Αποτυχία διάγνωσης υποθυρεοειδισμού και διερεύνησης της λειτουργίας υποθαλάμου-υπόφυσης Αποτυχία για τη διάγνωση της θυρεοτοξίκωσης και διερεύνησης της δομής και λειτουργίας της υπόφυσης Αντίσταση θυρεοειδικών ορμονών * Η αποτυχία να αναγνωρίσεις την τρέχουσα κατάσταση Κακή συμμόρφωση κατά τη θεραπεία με Τ4 Ανάρμοστη αύξηση της δόσης της Τ4 Καθυστέρηση ανάκαμψης της έκκρισης TSH μετά τη θεραπεία υπερθυρεοειδισμού / Αποτυχία διάγνωσης επικείμενου υποθυρεοειδισμού : φυσιολογικά, : αυξημένα, : μειωμένα, : ανώτερα φυσιολογικά, : κατώτερα φυσιολογικά * Οι συγκεντρώσεις TSH στον ορό μπορεί επίσης να είναι υψηλή σε αυτές τις συνθήκες, οι οποίες θα έπρεπε να ωθήσει τις μετρήσεις από FT4 στον ορό και περαιτέρω έρευνα. FT4 οφείλεται σε αύξηση των πρωτεϊνών δέσμευσης της, η οποία προκαλείται από τα οιστρογόνα. Ωστόσο, οι μετρήσεις της "ελεύθερης" (ή ενεργού) ορμόνης, με μέθοδο αναφοράς όπως η μέθοδος διαπίδυσης ισορροπίας ή υπερδιήθησης (Direct Equilibrium Dialysis), παραμένουν συνήθως εντός ορίων αναφοράς. Ο θυρεοειδής λειτουργεί φυσιολογικά αν η TSH, η ft4 και η T3 είναι όλες εντός ειδικών ανά τρίμηνο ορίων αναφοράς που ισχύουν στην κύηση σε όλη την διάρκεια της (βλ. πίνακα σελ. 5). Επηρεάζονται τα επίπεδα της TSH κατά τη διάρκεια της κύησης; Ναι και αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία για την έκβαση της κύησης. Το να είσαι έγκυος μπορεί να είναι ένα τεστ αντοχής για τον θυρεοειδή. Το μέγεθος της αύξησης του αδένα μπορεί να φθάσει έως και 10%. Η παραγωγή των θυρεοειδικών ορμονών Τ3 και Τ4 αυξάνει κατά περίπου 50%. Ως αποτέλεσμα αυτής της αλλαγής, τα φυσιολογικά επίπεδα της TSH είναι χαμηλότερα κατά τη διάρκεια 3 P age

4 της κύησης από τα αντίστοιχα επίπεδα σε μη έγκυες. Τα επίπεδα της TSH μειώνονται σε πρώιμα στάδια της κύησης λόγω της άμεσης θυρεοειδικής διέγερσης από την ανθρώπινη hcg. Ιδιαίτερα υποβαθμίζονται κατά το πρώτο τρίμηνο, λόγω διασταυρούμενης αντίδρασης της hcg με τους υποδοχείς της TSH στο θυρεοειδή αδένα. Οι υψηλές συγκεντρώσεις της hcg στον ορό κατά τη διάρκεια της πρόωρης κύησης και οι ακόμα υψηλότερες συγκεντρώσεις σε γυναίκες με υπερέμεση της κύησης ή πολύδυμες κυήσεις μπορεί να οδηγήσουν σε παροδικό υποκλινικό ή σπανίως εμφανή υπερθυρεοειδισμό. Λόγω των αλλαγών στη φυσιολογία του θυρεοειδούς κατά τη διάρκεια της φυσιολογικής κύησης, οι δοκιμές λειτουργίας του θυρεοειδούς θα πρέπει να ερμηνεύονται με χρήση των ειδικών ανά τρίμηνο ορίων αναφοράς για TSH και ft4 για τις έγκυες γυναίκες. Πως ερμηνεύονται οι μεταβολές στα επίπεδα των ελεύθερων θυρεοειδικών ορμονών σε έγκυες γυναίκες; Για να καταλάβουμε τη μη φυσιολογική λειτουργία του θυρεοειδούς στην κύηση, μια αναθεώρηση των φυσιολογικών αλλαγών είναι δικαιολογημένη. Οι αλλαγές στα επίπεδα των θυρεοειδικών ορμονών κατά τη διάρκεια της κύησης χωρίς επιπλοκές και σε έγκυες γυναίκες με θυρεοειδική νόσο σύμφωνα με το Αμερικανικό Κολέγιο Μαιευτικής και Γυναικολογίας συνοψίζονται στον παρακάτω πίνακα. Η μείωση της ft4 και, λιγότερο συχνά, της ft3 κατά το δεύτερο ήμισυ της κύησης παραμένει ένα άλυτο πρόβλημα. Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα τη μητρική έλλειψη ιωδίου. Η άποψη αυτή επιβεβαιώθηκε σε μελέτη, η οποία εμφάνισε επίπεδα της ft4 στο τρίτο τρίμηνο κάτω από τα όρια αναφοράς των μη εγκύων σε 64,5% των γυναικών και της ft3 σε 10,3%. Τα επίπεδα τους επανήλθαν στα φυσιολογικά εντός 4 μηνών μετά τον τοκετό και δεν συνδέθηκαν με συγκέντρωση ιωδίου στα ούρα, η οποία υπήρξε επαρκής και ακόμη χαμηλότερη από ό, τι μετά τον τοκετό στο τρίτο τρίμηνο. Εκτός από τη μείωση των ft4 και ft3 στον ορό, βρέθηκε κατά τη διάρκεια της κύησης και μια αύξηση των επιπέδων της ανάστροφης Τ3 (rt3) και έτσι έγινε η υπόθεση συσχέτισης, λόγω ομοιότητας, με το σύνδρομο μη θυρεοειδικής νόσου (σύνδρομο της χαμηλής Τ3, σύνδρομο του νοσούντος ευθυρεοειδικού). Ωστόσο, οι ασθενείς με αυτή την πάθηση έχουν συχνά μειωμένη ft3 και σπάνια μειωμένη ft4, ενώ κατά τη διάρκεια της κύησης η πτώση της ft4 είναι πιο έντονη. Διακυμάνσεις των ft4 και ft3 σίγουρα σχετίζονται με την κύηση, αφού αυξήθηκαν μόλις 3-4 ημέρες μετά τον τοκετό. Μειωμένα επίπεδα ft4 μπορεί να μην είναι μόνο μια συνέπεια σημαντικά αυξημένης συγκέντρωσης της TBG, αλλά και της αυξημένης συγγένειας σύνδεσης της. Ωστόσο, δεν υπάρχουν αναφορές για τη συγγένεια δέσμευσης της TBG στη διάρκεια της κύησης. Εκτός αυτού, τα επίπεδα της αλβουμίνης στον ορό μειώνονται κατά τη διάρκεια της κύησης, μειώνοντας έτσι την πιθανότητα της ταχείας απελευθέρωσης της δεσμευμένης Τ4. Ποια είναι η αλληλεπίδραση λειτουργίας του θυρεοειδή μεταξύ της μητέρας και του μωρού; Για τις πρώτες εβδομάδες της κύησης, το μωρό εξαρτάται πλήρως από τη μητέρα για την παραγωγή των θυρεοειδικών ορμονών. Μέχρι το τέλος του πρώτου τριμήνου, ο θυρεοειδής του μωρού αρχίζει να παράγει θυρεοειδικές ορμόνες μόνος του. Το έμβρυο, ωστόσο, εξακολουθεί να εξαρτάται από τη μητέρα για την πρόσληψη επαρκών ποσοτήτων ιωδίου, η οποία είναι ουσιαστικής σημασίας για να δημιουργηθούν οι θυρεοειδικές ορμόνες. Η ισορροπημένη διατροφή στην Ελλάδα περιέχει επαρκές ιώδιο και έτσι επιπλέον συμπληρώματα ιωδίου καθίστανται σπανίως απαραίτητα. 4 P age

5 Ποιες είναι οι τρέχουσες συστάσεις για στοχευμένο έλεγχο γυναικών που διατρέχουν υψηλό κίνδυνο δυσλειτουργίας του θυρεοειδούς; Λόγω μη επαρκών στοιχείων ασυμπτωματικών εγκύων γυναικών με δυσλειτουργία θυρεοειδούς κατά τη διάρκεια του πρώτου τριμήνου της κύησης, οι περισσότερες ιατρικές εταιρείες, συμπεριλαμβανομένης της Αμερικανικής Εταιρείας Θυρεοειδούς (ΑΤΑ), της Ενδοκρινολογικής Εταιρείας και του Αμερικάνικου Κολεγίου Μαιευτήρων και Γυναικολόγων, συνιστούν στοχευμένο έλεγχο σε γυναίκες που διατρέχουν υψηλό κίνδυνο δυσλειτουργίας του θυρεοειδούς παρά τον γενικό προσυμπτωματικό έλεγχο. Μία στοχευμένη προσέγγιση μέτρησης της TSH στον ορό σε έγκυες γυναίκες υψηλού κινδύνου για δυσλειτουργία του θυρεοειδούς ή άλλη αυτοάνοση ασθένεια συνιστάται σε: Ηλικίες άνω των 30 ετών Ιστορικό δυσλειτουργίας του θυρεοειδούς και / ή χειρουργικής επέμβασης στον θυρεοειδή Οικογενειακό ιστορικό με νόσο του θυρεοειδούς Βρογχοκήλη Παρουσία αντιθυρεοειδικών αντισωμάτων (κυρίως TPOAb) Συμπτώματα ή σημεία που υποδηλώνουν υποθυρεοειδισμό Διαβήτης τύπου 1(ΣΔτ1) Αυτοάνοσες διαταραχές: λεύκη, επινεφριδιακή ανεπάρκεια, υποπαραθυρεοειδισμό, ατροφική γαστρίτιδα, κακοήθη αναιμία, συστηματική σκλήρυνση, συστηματικός ερυθηματώδης λύκος, σύνδρομο Sjögren Προγενέστερο ιστορικό αποβολής ή πρόωρου τοκετού Υπογονιμότητα Προγενέστερο ιστορικό θεραπείας με ακτινοβολία στο κεφάλι ή τον αυχένα Νοσογόνο παχυσαρκία (BMI 40 kg/m2) Θεραπεία με αμιωδαρόνη Θεραπεία με λίθιο Πρόσφατη έκθεση (τις τελευταίες 6 εβδομάδες) σε ιωδιωμένους ραδιενεργούς παράγοντες αντίθεσης. Υπάρχουν συστάσεις για τα όρια αναφοράς της TSH κατά τη διάρκεια της κύησης; Λόγω των αλλαγών στη φυσιολογία του θυρεοειδούς κατά τη διάρκεια της κύησης, οι κατευθυντήριες γραμμές της Αμερικανικής Εταιρίας Θυρεοειδούς (ΑΤΑ) για τη διάγνωση και αντιμετώπιση της νόσου του θυρεοειδούς κατά την κύηση και μετά τον τοκετό συνιστά τη χρήση συγκεκριμένων ορίων αναφοράς ανά τρίμηνο για TSH και την ft4 στον ορό. Τα εργαστήρια πρέπει να παρέχουν αυτά τα όρια αναφοράς. Οι υπάρχουσες νέες συστάσεις για τα όρια αναφοράς της TSH κατά τη διάρκεια της κύησης είναι οι ακόλουθες: Ποιος είναι ο ενδεδειγμένος έλεγχος αν τα επίπεδα της TSH είναι > 2.5 mιu/l σε οποιαδήποτε στιγμή κατά τη διάρκεια της κύησης; Αν τα επίπεδα της TSH σε επανειλημμένες μετρήσεις είναι >2.5 mιu/l σε οποιαδήποτε στιγμή κατά τη διάρκεια της κύησης, τα επίπεδα της ft4 θα πρέπει να ελέγχονται για να προσδιοριστεί εάν ο υποθυρεοειδισμός είναι εμφανής ή υποκλινικός. Αν τα επίπεδα της ft4 είναι χαμηλά, η διάγνωση είναι κλινικός υποθυρεοειδισμός, ο οποίος μπορεί να επιφέρει βλάβες στην εμβρυϊκή νευρογνωστική ανάπτυξη. Βέβαια πρέπει να τονισθεί ότι οι γυναίκες με επίπεδα της TSH 10,0 miu/l, ανεξάρτητα από τα επίπεδα της ft4, θεωρούνται επίσης ότι έχουν υποθυρεοειδισμό. Υπάρχει επίσης αυξημένος κίνδυνος πρόωρου τοκετού, βρέφους με χαμηλό βάρος κατά τη γέννηση και αποβολής. Ο κλινικός υποθυρεοειδισμός πρέπει να αντιμετωπίζεται διότι μπορεί να έχει επιπλέον αρνητικές επιπτώσεις στη μητέρα και το παιδί, ανάλογα με τη βιοχημική σοβαρότητα της υποθυρεοειδισμού. Αν τα επίπεδα της ft4 είναι εντός ορίων αναφοράς, η διάγνωση είναι υποκλινικός υποθυρεοειδισμός. Στην περίπτωση αυτή, το επόμενο βήμα είναι 5 P age

6 ο έλεγχος των TPOAbs. Οι γυναίκες που είναι θετικές σε αυτά τα αυτοαντισώματα θα πρέπει να αντιμετωπίζονται. Η επίδραση του υποκλινικού υποθυρεοειδισμού στην εμβρυϊκή νευρογνωστική ανάπτυξη δεν είναι σαφής, αλλά μια μεγάλη μελέτη έδειξε χαμηλότερο τεστ νοημοσύνης στα παιδιά των μη θεραπευμένων γυναικών. Η θεραπεία όπως αναφέρθηκε είναι απαραίτητη όταν η TSH είναι 10 mιu/l, ανεξάρτητα από τα επίπεδα της fτ4. Επιπλέον, τα επίπεδα της TSH θα πρέπει να παρακολουθούνται κάθε 4 εβδομάδες κατά τη διάρκεια των πρώτων 20 εβδομάδων της κύησης και εκ τότε για άλλη μια φορά μεταξύ 26 και 32 εβδομάδων. Πότε καθίσταται δυνατή η ανίχνευση της εμβρυικής TSH; Η οντογένεση του θυρεοειδούς του εμβρύου σχεδόν ολοκληρώνεται μέχρι την 10η έως 12η εβδομάδα κύησης. Η έναρξη έκκρισης της TSH χρονολογείται στις 12 εβδομάδες κύησης, οπότε καθίσταται ανιχνεύσιμη σε επίπεδα των 3,0 4,0 mιu/l που παρουσιάζουν μια μέτρια αύξηση κατά τα δύο τελευταία τρίμηνα στα 6,0-8,0 mιu/l. Η ωρίμανση της αρνητικής παλίνδρομης ρύθμισης στη σύνθεση των θυρεοειδικών ορμονών παρατηρείται από τα μέσα περίπου της κύησης. Πρέπει να τονιστεί ότι το έμβρυο, ωστόσο, εξακολουθεί να εξαρτάται από την μητέρα για λήψη επαρκών ποσοτήτων ιωδίου, η οποία είναι απαραίτητη να γίνουν οι θυρεοειδικές ορμόνες. Ποιές μητρικές ορμόνες και ουσίες διέρχονται τον πλακούντα; Οι θυρεοειδικές ορμόνες περνούν ελάχιστα τον πλακούντα. Η TSH επίσης περνά σε πολύ μικρή ποσότητα, με αποτέλεσμα ο θυρεοειδής του εμβρύου να λειτουργεί πρακτικά ανεξάρτητα από το θυρεοειδή της μητέρας. Αντίθετα, η TRH περνά ελεύθερα τον πλακούντα και όταν χορηγείται εξωγενώς μπορεί να διεγείρει την εμβρυϊκή παραγωγή TSH. Ευχερώς επίσης διέρχονται τα αντισώματα (τόσο τα διεγερτικά, όσο και τα κατασταλτικά) έναντι του υποδοχέα της TSH της μητέρας, με αποτέλεσμα πρόκληση υπερ- ή υποθυρεοειδισμού αντίστοιχα στο έμβρυο. Τέλος και τα αντιθυρεοειδικά και ιωδιούχα σκευάσματα περνούν ελεύθερα τον πλακούντα, γεγονός που έχει ιδιαίτερη σημασία στη θεραπεία των υπερθυρεοειδικών εγκύων. Οι όροι θυρεοτοξίκωση και υπερθυρεοειδισμός είναι ταυτόσημοι; Ασφαλώς και δεν είναι. Με τον όρο θυρεοτοξίκωση εννοείται μια υπερμεταβολική κατάσταση που προκαλείται από την αυξημένη διαθεσιμότητα και δράση θυρεοειδικών ορμονών. Ενώ με τον όρο υπερθυρεοειδισμός εννοείται μια θυρεοειδική υπερλειτουργία-αυξημένη σύνθεση και δράση θυρεοειδικών ορμονών. Η διάγνωση του υπερθυρεοειδισμού κατά τη διάρκεια του πρώτου μισού της κύησης αποτελεί μια πρόκληση για τους περισσότερους ιατρούς. Η θυρεοτοξίκωση της κύησης είναι μια μη αυτοάνοση νόσος, η πιο κοινή μορφή υπερθυρεοειδισμού κατά τη διάρκεια της κύησης και υποχωρεί αυθόρμητα από κύησης εντός εβδομάδων. Ο υπερθυρεοειδισμός Graves είναι η επόμενη πιο κοινή αιτία του υπερθυρεοειδισμού και μπορεί να είναι δύσκολο να διακριθεί από τη θυρεοτοξίκωση της κύησης στην αρχή της εγκυμοσύνης, αν και τα συμπτώματα συχνά γεννήθηκαν πριν από την κύηση. Ένα λεπτομερές ιατρικό ιστορικό και μία φυσική εξέταση συνήθως βοηθά στη διάκριση μεταξύ των δύο. Ποια η συχνότερη αιτία υποθυρεοειδισµού σε γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας; Ο υποθυρεοειδισµός είναι αρκετά συχνός σε γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας. Η επίπτωση του υποθυρεοειδισµού κατά την κύηση υπολογίζεται ότι είναι % και του υποκλινικού υποθυρεοειδισµού 2-3%. Σε µελέτη, η οποία διεξήχθη στις ΗΠΑ, σε έγκυες γυναίκες, βρέθηκε ότι στη 17η εβδομάδα κύησης επίπεδα TSH>12 mιu/l είχε το 0.3%, ενώ TSH >6 mιu/l είχε το 2.3% των γυναικών. Η συχνότερη αιτία υποθυρεοειδισµού είναι η αυτοάνοση θυρεοειδίτιδα. Είναι χαρακτηριστική η παρουσία θυρεοειδικών αυτοαντισώµατων στο 5-15% των γυναικών αναπαραγωγικής ηλικίας. Στην προαναφερθείσα µελέτη το 70% των εγκύων µε παθολογικά αυξημένα επίπεδα TSH στον ορό είχε έντονη την παρουσία των TPOAbs. Άλλες αιτίες υποθυρεοειδισµού είναι η θυρεοειδεκτοµή και η ανεπάρκεια ιωδίου. Συνεπώς ένας σηµαντικός αριθµός εµβρύων αναπτύσσεται σε συνθήκες ανεπάρκειας θυρεοειδικών ορµονών. 6 P age

7 Τι συνιστάται σε γυναίκες με υποθυρεοειδισμό που θέλουν να μείνουν έγκυες; Οι γυναίκες με προϋπάρχοντα υποθυρεοειδισμό που προγραμματίζουν να μείνουν έγκυες, θα πρέπει να βελτιστοποιήσουν τη δόση της θυρεοειδικής ορμόνης πριν τη σύλληψη. Οι κλινικοί ιατροί θα πρέπει να προσαρμόσουν τη δόση της φαρμακευτικής αγωγής του ασθενούς με στόχο τα επίπεδα της TSH στον ορό πριν τη σύλληψη να είναι <2,5 mιu/l. Ωστόσο, ορισμένοι ειδικοί προτιμούν χαμηλότερα επίπεδα TSH (<1,2 mιu/l) πριν τη σύλληψη. Περίπου 50 έως 85% των γυναικών με προϋπάρχοντα υποθυρεοειδισμό χρειάζονται περισσότερη Τ4 κατά τη διάρκεια της κύησης. Σε πρόσφατη μελέτη, μόνο στο 17% των γυναικών με τιμές TSH <1,2 mιu/l πριν τη σύλληψη απαιτήθηκε αύξηση της δόσης κατά τη διάρκεια της μετέπειτα κύησης σε σύγκριση με το 50% των γυναικών με επίπεδα TSH μεταξύ 1,2-2,4 mιu/l πριν τη σύλληψη. Επίσης, οι ασθενείς θα πρέπει να αυξήσουν τη δόση υποκατάστασης του θυρεοειδούς κατά 25%-30% από τη στιγμή που δεν έχουν εμμηνορρυσία ή αν έχουν ένα θετικό τεστ εγκυμοσύνης. Ποιες είναι οι πιο κοινές αιτίες υποθυρεοειδισμού κατά τη διάρκεια της κύησης; Συνολικά, όταν το ιώδιο στη διατροφή είναι επαρκές η πιο κοινή αιτία υποθυρεοειδισμού κατά τη διάρκεια της κύησης είναι η χρόνια διαταραχή γνωστή ως θυρεοειδίτιδα Hashimoto, γνωστή επίσης ως χρόνια λεμφοκυτταρική θυρεοειδίτιδα. Περίπου το 2.5% των γυναικών θα έχουν ελαφρώς αυξημένα επίπεδα TSH (> 6 mιu/l ) και το 0,4% θα έχει επίπεδα TSH 10 mιu/l κατά τη διάρκεια της κύησης. Σε περιοχές με ανεπάρκεια ιωδίου, η ίδια έλλειψη του ιωδίου σχετίζεται με υποθυρεοειδισμό και βρογχοκήλη. Άλλες αιτίες του υποθυρεοειδισμού, όπως η πριν την εκτομή του θυρεοειδούς ραδιοϊωδιοθεραπεία ή διαταραχές της υπόφυσης ή του υποθαλάμου, μπορεί επίσης να συμβούν σε έγκυες γυναίκες. Ποιοι είναι οι κίνδυνοι του υποθυρεοειδισμού για τη μητέρα; Μη θεραπευμένος ή ανεπαρκώς θεραπευμένος, σοβαρός υποθυρεοειδισμός έχει συνδεθεί με προεκλαμψία, ανωμαλίες πλακούντα, χαμηλού βάρους βρέφη κατά τη γέννηση και τη μετά τον τοκετό αιμορραγία. Η συχνότητα της υπέρτασης στην εγκυμοσύνη είναι αυξημένη στις γυναίκες που πάσχουν από υποθυρεοειδισμό, τόσο κλινικό όσο και υποκλινικό. Το μέγεθος αύξησης της αρτηριακής πίεσης είναι ανάλογο με τη βαρύτητα του υποθυρεοειδισμού. Οι περισσότερες γυναίκες με ένα ήπιο υποθυρεοειδισμό ενδέχεται να μην έχουν κανένα σύμπτωμα ή να αποδώσουν τα συμπτώματα που μπορεί να έχουν στην κύηση. Υπάρχουν επιδράσεις του υποθυρεοειδισµού της εγκύου στο έµβρυο; Αρκετές σχετικά πρόσφατες μελέτες έδειξαν ότι υπάρχει ισχυρή συσχέτιση μεταξύ υποθυρεοειδισμού της μητέρας και ανώµαλης νευρολογικής και διανοητικής ανάπτυξης του εμβρύου. Οι µελέτες που ακολούθησαν στόχευαν στη διερεύνηση του εάν ο υποθυρεοειδισμός ή γενικότερα η υποθυροξιναιµία (χαµηλή ft4 και φυσιολογική TSH) της μητέρας µπορεί να έχουν δυσμενείς επιπτώσεις στην ανάπτυξη του εμβρύου, δεδoμένου ότι ο θυρεοειδής του εμβρύου δεν λειτουργεί πλήρως μέχρι το µέσο της κύησης. Από τα ανωτέρω προέκυψε ότι η ύπαρξη σχετικά χαµηλών επιπέδων ft4 στην έγκυο τις πρώτες εβδομάδες της κύησης µπορεί να µην επηρεάσει δυσμενώς τη φυσιολογική εξέλιξη της κύησης, αποτελεί όµως έναν ισχυρό προγνωστικό δείκτη µη φυσιολογικής νευροαναπτυξιακής εξέλιξης του νεογνού. Πως συσχετίζονται τα επίπεδα TSH της εγκύου με κεντρικό υποθυρεοειδισμό; Οι γυναίκες με κεντρικό υποθυρεοειδισμό από νόσο της υπόφυσης ή του υποθαλάμου δεν θα έχουν αυξημένες συγκεντρώσεις TSH κατά τη διάρκεια της κύησης. Πως συσχετίζονται τα επίπεδα TSH της εγκύου με τη ιωδιοπενία; Η ΤSH αποτελεί τον πλέον ευαίσθητο δείκτη ιωδιοπενίας σε πληθυσμιακό επίπεδο, όπως εφαρμόζεται στο ανιχνευτικό πρόγραµµα (screening) του συγγενούς υποθυρεοειδισμού της χώρας. Όταν τα επίπεδα της TSH είναι <5,0 mιu/l, σε ποσοστό <3% των δειγμάτων, υποδηλώνουν επάρκεια ιωδίου, ενώ 7 P age

8 όταν η TSH είναι > 5,0 mιu/l σε % των δειγμάτων υποδηλώνουν ήπια ανεπάρκεια, σε % μέτρια ιωδιοπενία και >40% σοβαρή ιωδιοπενία. Πρέπει να σημειωθεί ότι ένας αξιοσημείωτος αριθμός εγκύων που ζουν σε µη ιωδιοπενικές χώρες μπορεί να έχει ήπια/μέτρια ιωδιοπενία. Τυπικοί δείκτες της αυτορρύθμισης του θυρεοειδούς στην ιωδοπενία είναι η αύξηση του κλάσματος Τ3/Τ4, η αύξηση της θυρεοσφαιρίνης (hτg),καθώς και η αύξηση της μάζας του θυρεοειδούς. Όλες αυτές οι αλλαγές γίνονται ανεξάρτητα από την TSH. Η λήψη λεβοθυροξίνης (LT4) είναι ασφαλής κατά τη διάρκεια της κύησης; Η θεραπεία με λεβοθυροξίνη (LT4) εξασφαλίζει κανονικά επίπεδα φυσικής θυρεοειδής ορμόνης της εγκύου κατά την κύηση και ενδείκνυται για τις γυναίκες με κλινικό υποθυρεοειδισμό, ο οποίος συνδέεται με μεγαλύτερους κινδύνους για απώλεια του εμβρύου και πρόωρο τοκετό, καθώς και για τις γυναίκες με υποκλινικό υποθυρεοειδισμό που είναι θετικές για TPOAbs. Ποια είναι τα επίπεδα της TSH που «χτυπούν το καμπανάκι» για την έναρξη θεραπείας; Η τωρινή σύσταση είναι να μην ξεκινά θεραπεία με LT4 εκτός και αν τα επίπεδα της TSH υπερβαίνουν τα 7 mιu/l. Συχνά αυτά κυμαίνονται από 4,5 έως 7,0 mιu/l και πολλοί ασθενείς δεν χρειάζονται την θεραπευτική αγωγή. Σε νέες κοπέλες, που σχεδιάζουν να μείνουν έγκυες και σε εκείνες που ήδη είναι, τα επίπεδα της TSH πρέπει να είναι < 2,5 mιu/l. Πώς πρέπει μια γυναίκα με υποθυρεοειδισμό να αντιμετωπίζεται κατά τη διάρκεια της κύησης; Η θεραπεία του υποθυρεοειδισμού σε μια έγκυο γυναίκα είναι η ίδια όπως και για έναν άνθρωπο ή μη έγκυο γυναίκα, δηλαδή, επαρκής υποκατάσταση των θυρεοειδικών ορμονών υπό τη μορφή συνθετικής λεβοθυροξίνης. Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι οι απαιτήσεις σε LT4 αυξάνουν κατά τη διάρκεια της κύησης, συχνά 25 έως 50 %. Περιστασιακά, η δόση LT4 μπορεί να διπλασιαστεί. Στην ιδανική περίπτωση, οι γυναίκες με υποθυρεοειδισμό θα πρέπει να έχουν βελτιστοποιημένη τη δόση LT4 πριν προχωρήσουν σε εγκυμοσύνη. Οι γυναίκες με γνωστό υποθυρεοειδισμό πρέπει να ελέγχονται για τη λειτουργία του θυρεοειδούς τους αμέσως μόλις διαπιστωθεί κύηση και η δόση τους να προσαρμόζεται από τον ιατρό τους όπως απαιτείται για να διατηρήσει τα επίπεδα της TSH εντός ορίων αναφοράς. Στη συνέχεια τα επίπεδα της TSH θα πρέπει να παρακολουθούνται κάθε 6-8 εβδομάδες κατά τη διάρκεια της κύησης για να διασφαλισθεί ότι η γυναίκα έχει φυσιολογική θυρεοειδική λειτουργία σε όλη την διάρκεια της κύησης. Μία αλλαγή στη δόση λεβοθυροξίνης, θα πρέπει να ελεγχθεί 4 εβδομάδες αργότερα και τουλάχιστον μία φορά μεταξύ 26 και 32 εβδομάδων. Με τη γέννηση του παιδιού, η γυναίκα μπορεί να επανέλθει στη συνήθη δόση προεγκυμοσύνης της λεβοθυροξίνης. Είναι σημαντικό να αναγνωρίσουμε ότι οι βιταμίνες που περιέχουν σίδηρο και ασβέστιο μπορούν να μειώσουν την απορρόφηση των θυρεοειδικών ορμονών από το γαστρεντερικό σωλήνα. Τι είναι η απομονωμένη υποθυροξιναιμία; Ως απομονωμένη υποθυροξιναιμία χαρακτηρίζεται μια κατάσταση από χαμηλές συγκεντρώσεις ft4 με φυσιολογικά επίπεδα TSH στον ορό. Η υποθυροξιναιμία μπορεί να οφείλεται σε σχετική έλλειψη ιωδίου όπου ο θυρεοειδής παράγει Τ3 αντί της θυροξίνης ώστε να διατηρηθεί ιώδιο ως πρώτη ύλη, αλλά αυτό είναι μια κατάσταση που παρατηρείται επίσης σε πληθυσμούς με επάρκεια ιωδίου. Αξίζει να σημειωθεί ότι, εξ ορισμού των ορίων αναφοράς, 2,5% των υγιών γυναικών θα έχει επίσης συγκεντρώσεις ft4 κάτω από τα κατώτερα όρια αναφοράς. Ποιες είναι οι πιο κοινές αιτίες του υπερθυρεοειδισμού κατά τη διάρκεια της κύησης; Συνολικά, η πιο κοινή αιτία (80-85%) του μητρικού του υπερθυρεοειδισμού κατά τη διάρκεια της κύησης είναι η νόσος Graves και εμφανίζεται σε 1 στις 1500 εγκύους ασθενείς. Η διάγνωση του υπερθυρεοειδισμού μπορεί να είναι κάπως δύσκολη, διότι το σπινθηρογράφημα του θυρεοειδούς αντενδείκνυται κατά τη διάρκεια της κύησης, λόγω της μικρής ποσότητας της ραδιενέργειας, η οποία μπορεί να συγκεντρωθεί στο θυρεοειδή του εμβρύου. Κατά συνέπεια, η διάγνωση βασίζεται σε ένα προσεκτικό ιστορικό, φυσική εξέταση και εργαστηριακές δοκιμές. Ο υπερθυρεοειδισμός μπορεί επίσης να οφείλεται στην αύξηση της hcg, σε νόσο Graves, τοξική βρογχοκήλη, τοξικό αδένω- 8 P age

9 μα, λήψη ιωδίου ή να αποτελεί την υπερθυρεοειδική φάση μιας θυρεοειδίτιδας. Ως υποκλινικός υπερθυρεοειδισμός ορίζεται η κατάσταση κατά την οποία οι θυρεοειδικές ορμόνες (ft4,t3) έχουν επίπεδα εντός των ορίων αναφοράς ενώ τα επίπεδα της TSH είναι χαμηλότερα των ορίων αναφοράς. Ο καθορισμός του υποκλινικού υπερθυρεοειδισμού βασίζεται σε εργαστηριακά και όχι κλινικά ευρήματα, αφού η κατάσταση συνοδεύεται από καθόλου ή ελάχιστα συμπτώματα και σημεία υπερθυρεοειδισμού. Οι ασθενείς με υποκλινικό υπερθυρεοειδισμό κατηγοριοποιούνται ανάλογα με τα επίπεδα της TSH, σε ασθενείς με ελαφρώς χαμηλά αλλά αποδεκτά επίπεδα TSH (0,1-0,4 mιu/l) και σε ασθενείς με οριακά ή μη ανιχνεύσιμα επίπεδα TSH (< 0,1 mιu/l). Τι είναι ο υποκλινικός υπερθυρεοειδισμός; Η συχνότητα του υποκλινικού υπερθυρεοειδισμού στις επιδημιολογικές μελέτες κυμαίνεται από 0,7 έως 12,4% και είναι ανάλογη των διαγνωστικών κριτηρίων και της ευαισθησίας των χρησιμοποιούμενων μεθόδων μέτρησης. Πως διακρίνεται ο προκαλούμενος από την hcg υπερθυρεοειδισμός; Ο υπερθυρεοειδισμός προκαλούμενος από την hcg διακρίνεται σε: 1. Παροδικό υποκλινικό υπερθυρεοειδισμό. Παρατηρείται στο 10-20% των φυσιολογικών εγκύων, κατά τη διάρκεια του 1ου τριμήνου και ιδιαίτερα την 10η-12η εβδομάδα, οπότε και παρατηρούνται τα υψηλότερα επίπεδα hcg. Δεν απαιτείται θεραπεία, καθώς η κατάσταση αυτή δεν προκαλεί συμπτώματα και υποχωρεί από μόνη της με την εξέλιξη της κύησης. 2. Υπερέμεση της κύησης (HG). Πρόκειται για σύνδρομο ναυτίας και εμέτων που προκαλεί απώλεια βάρους μεγαλύτερη του 5% του βάρους σώματος και εμφανίζεται στην αρχή της κύησης. Πιθανώς οφείλεται στα αυξημένα επίπεδα οιστραδιόλης και hcg ή στην έκκριση hcg με αυξημένη βιολογική δραστικότητα. Στο 60% αυτών των γυναικών εμφανίζεται υποκλινικός ή ήπιος κλινικός υπερθυρεοειδισμός, ο οποίος διορθώνεται αυτομάτως με τη λύση της υπερέμεσης. Σπανίως απαιτείται να χορηγηθεί προσωρινά ειδική αντιθυρεοειδική θεραπεία. 3. Τροφοβλαστική νόσο της κύησης. Υπερθυρεοειδισμός εμφανίζεται σε 60% περίπου των ασθενών με μύλη κύηση ή χοριοκαρκίνωμα. Σ αυτές τις περιπτώσεις η συμπτωματολογία μπορεί να είναι έντονη. Η αντιμετώπισή του γίνεται με χειρισμό της κύριας νόσου, δηλαδή καθαρισμό της μύλης ή αφαίρεση του χοριοκαρκινώματος με συνοδό χημειοθεραπεία. Σε μεταστατικό χοριοκαρκίνωμα, όταν ο υπερθυρεοειδισμός εμμένει, μπορεί να χρειαστεί να χορηγηθούν β- αποκλειστές ή και αντιθυρεοειδικά για έλεγχο των συμπτωμάτων. Ποιοι οι κίνδυνοι αθεράπευτου υπερθυρεοειδισμού στην κύηση; Ο αθεράπευτος υπερθυρεοειδισμός, συχνά λόγω της νόσου Graves, προκαλεί αυξημένο κίνδυνο για αποβολή, προεκλαμψία, αυξημένο κίνδυνο της συμφορητικής καρδιακής ανεπάρκειας και θυρεοτοξική κρίση. Κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, ο υπερθυρεοειδισμός μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο αποβολής, θνησιγένειας, πρόωρου τοκετού και αποκόλληση του πλακούντα. Τα αντισώματα έναντι του υποδοχέα της TSH (TRAbs) και μάλιστα τα αντισώματα διέγερσης TSI διαπερνούν τον πλακούντα και διεγείρουν το θυρεοειδή του εμβρύου, κάτι που μπορεί να οδηγήσει σε εμβρυϊκό υπερθυρεοειδισμό με ταχυκαρδία και καρδιακή ανεπάρκεια, εμβρυϊκή βρογχοκήλη, καθυστέρηση της ανάπτυξης, πρόωρη ωρίμανση των οστών, χαμηλό βάρος γέννησης και δυσμορφίες. Τι είναι ο δείκτης ελεύθερης θυροξίνης (FTI) και πως μεταβάλλεται κατά τη διάρκεια της κύησης; Η πρόσληψη θυρεοειδικών ορμονών (TU, TUptake) και η ολική T4 χρησιμοποιούνται για την εκτίμηση της ποσότητος της fτ4 στην κυκλοφορία. Πρόκειται για μια δοκιμή που μετρά τον αριθμό των μη κατειλημμένων θέσεων δέσμευσης σε αυτές τις πρωτεΐνες και αποτελεί έμμεσο δείκτη της κατάστασης του θυρεοειδούς. Η εκτίμηση ή ο δείκτης ελεύθερης θυροξίνης (FTI, Free T4 index), αποτελεί μια μέτρηση που παραμένει σχετικά σταθερή σε υγιή άτομα και αντισταθμίζει τα παθολογικά επίπεδα πρωτεϊνών δέσμευσης, τα οποία μπορούν να παρουσιασθούν σε πολλές διαφορετικές σωματικές καταστάσεις. Ο FTI παραμένει σταθερός κατά τη διάρκεια της κύησης και αποτρέπει τη λανθασμένη διάγνωση της υποθυροξιναιµίας. Επιπλέον, η TSH στον ορό συσχετίζεται στενά με τον FTI και όχι με την προσδιοριζόμενη ft4 με ανοσολογικές δοκιμασίες. Ο προσδιορισμός της ολικής Τ3 στον ορό δικαιολογείται μόνο σε περιπτώσεις φυσιολογικού ή ελαφρά αυξημένου FTI στον ορό με την παρουσία συμπτωμάτων υπερθυρεο- 9 P age

10 ειδισμού και καταστολή της TSH στον ορό. Η παρουσία των TRAbs και ειδικότερα της TSI είναι χαρακτηριστική στα περισσότερα άτομα με Graves υπερθυρεοειδισμό και μπορεί να είναι χρήσιμη για την διάκριση αυτής της κατάστασης από τη θυρεοτοξίκωση κύησης. Η μέτρηση της ελεύθερης Τ4 (ft4) είναι αξιόπιστη στην κύηση; Η αξιολόγηση της ft4 στην κύηση, ιδιαίτερα κατά το δεύτερο μισό της κύησης, μπορεί να προκαλέσει σύγχυση για τον θεράποντα ιατρό. Σήμερα τα εργαστήρια συχνά μετρούν την ft4 μέσω ανοσολογικού προσδιορισμού, ο οποίος παρέχει εκτιμώμενες τιμές και όχι άμεση μέτρηση. Αλλαγές στην αλβουμίνη και ΤBG, όπως αυτές που παρατηρούνται κατά την διάρκεια της κύησης, δύναται να επηρεάσουν την ακρίβεια αυτών των προσδιορισμών, παρέχοντας έτσι ανακριβείς τιμές ft4. Οι τρέχουσες μέθοδοι αναφοράς για τη μέτρηση των ft4 περιλαμβάνουν την διαπίδυση ισορροπίας ή υπερδιήθησης (Equilibrium Dialysis, ED) και την με απευθείας εκχύλιση στερεάς φάσηςυγρής χρωματογραφίας, ή και παράλληλα με φασματομετρία μάζας LC-MS/MS). Και αυτές οι μέθοδοι παρουσιάζουν μια <10% ελάττωση της ft4 στον ορό κατά τη σύγκριση τιμών από εγκύους και μη εγκύους ασθενείς. Πρόσφατη βιβλιογραφία έχει επιβεβαιώσει ότι η ερμηνεία των επιπέδων της ft4 είναι εγγενώς προβληματική σε έγκυες γυναίκες, εάν χρησιμοποιούνται όρια αναφοράς για μη εγκύους. Τα επίπεδα της ft4 μειώνονται κάτω από τα χαμηλότερα φυσιολογικά όρια αναφοράς για τις συνήθως χρησιμοποιούμενες ανοσολογικές δοκιμασίες κατά το δεύτερο και τρίτο τρίμηνο της κύησης, ενώ εξακολουθούν να παραμένουν παρόμοιες ή ελαφρώς χαμηλότερες στο πρώτο τρίμηνο. Έτσι, η χρήση της ft4 μπορεί να είναι παραπλανητική για τη φροντίδα των εγκύων γυναικών ανεξάρτητα από την εφαρμοζόμενη μεθοδολογία. Η ολική Τ4 και ο δείκτης ft4 (FTI) διατηρούν την αντίστροφη σχέση με την TSH κατά τη διάρκεια της κύησης και είναι πιθανώς πιο αξιόπιστες για την αξιολόγηση της λειτουργίας του θυρεοειδούς κατά την κύηση. Με τη μέθοδο ED και με εννέα ανοσοδοκιμασίες τα επίπεδα της ft4 ήταν στο κατώτερο μέρος των ορίων αναφοράς μη εγκύων ή μικρότερα. Με τη μέθοδο της LC-MS/MS τα όρια αναφοράς των ft4 και ft3 μειώθηκαν από την 14η εβδομάδα έως την 20η εβδομάδα της κύησης. Η σχέση μεταξύ log (TSH) και ft4 ήταν εξαιρετικά ασθενής τόσο για την LC-MS/MS, όσο και για την ανοσοδοκιμασία. Η δοκιμασία LC-MS/MS μπορεί να είναι μια καλύτερη επιλογή σε σύγκριση με τον ανοσοπροσδιορισμό αλλά είναι προς το παρόν διαθέσιμη μόνο σε εργαστήρια αναφοράς. Κατά πόσο θα είναι ρεαλιστική η εκτίμηση της λειτουργίας του θυρεοειδούς κατά την κύηση στο μέλλον; Είναι πιθανό ότι μέσα στα επόμενα 5 χρόνια οι μεγάλης ακρίβειας μετρήσεις των ελεύθερων ορμονών του θυρεοειδούς και η εφαρμογή των ειδικών ορίων αναφοράς στην κύηση θα επιτρέψουν ρεαλιστική εκτίμηση της λειτουργίας του θυρεοειδούς κατά την κύηση. Περαιτέρω πρόοδος στην αξιολόγηση των αναμενόμενων μεταβολών όγκου του θυρεοειδούς στην κύηση αναμένεται, με βάση τα φυσιολογικά χαρακτηριστικά της κύησης με έμφαση στις αιμοδυναμικές αλλαγές. Όσον αφορά την αυτοανοσία του θυρεοειδούς κατά τη διάρκεια κύησης και μετά τον τοκετό, μια τεράστια πρόοδος έχει επιτευχθεί στην κατανόηση των παθοφυσιολογικών μηχανισμών κατά την τελευταία δεκαετία. Στο εγγύς μέλλον, περαιτέρω αποδείξεις θα επιτρέψουν ελπίζουμε σε καλύτερη αναγνώριση των γυναικών που βρίσκονται σε κίνδυνο, προκειμένου να αποφευχθούν οι βλαβερές συνέπειες της μη αναγνωρισμένης δυσλειτουργίας του θυρεοειδούς για τη μητέρα και το παιδί. Μένει να δούμε πώς αυτή η τάση θα ενσωματωθεί στις μελλοντικές κατευθυντήριες γραμμές. Οι ειδικοί τονίζουν ότι οι εργαστηριακοί ιατροί είναι σημαντικοί στην καθοδήγηση των κλινικών ιατρών αλλά και του εξεταζόμενου, μέσα από μία πολύπλοκη διαγνωστική προσέγγιση συνεκτίμησης των δοκιμών ελέγχου του θυροειδούς κατά την διάρκεια της κύησης. Επιμέλεια Σύνταξης: Τάκης Αποστολόπουλος, Κλινικός Βιοχημικός - Βιολόγος, Επιστημονικός Συνεργάτης Medisyn Επιμέλεια Έκδοσης: Τσουμπρή Βασιλική, Υπεύθυνη Marketing Medisyn 10 P age

Κατευθυντήριες Οδηγίες για τη διάγνωση και παρακολούθηση διαταραχών λειτουργίας του θυρεοειδούς σε ενήλικες

Κατευθυντήριες Οδηγίες για τη διάγνωση και παρακολούθηση διαταραχών λειτουργίας του θυρεοειδούς σε ενήλικες Κατευθυντήριες Οδηγίες για τη διάγνωση και παρακολούθηση διαταραχών λειτουργίας του θυρεοειδούς σε ενήλικες Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας (ΠΦΥ) Εργαστήριο Κλινικών Κατευθυντηρίων Οδηγιών για εργαστηριακές

Διαβάστε περισσότερα

Πεδίο Εφαρμογής. Πρόληψη και Παράγοντες Κινδύνου

Πεδίο Εφαρμογής. Πρόληψη και Παράγοντες Κινδύνου Εξετάσεις λειτουργίας του θυρεοειδούς: διάγνωση και παρακολούθηση των διαταραχών λειτουργίας του θυρεοειδούς σε ενήλικες για την Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας Πεδίο Εφαρμογής Οι παρούσες κατευθυντήριες οδηγίες

Διαβάστε περισσότερα

gr

gr Μεταβολές θυρεοειδικής λειτουργίας κατά την κύηση αύξηση θυρεοδεσµευτικής σφαιρίνης (TBG)( διέγερση του υποδοχέα της TSH από την χοριακή γοναδοτροπίνη (hcg( hcg) αυξηµένη µεταβολική κάθαρση της Τ 4 αυξηµένη

Διαβάστε περισσότερα

ΟΝΤΟΓΕΝΕΣΗ ΤΟΥ ΥΠΟΘΑΛΑΜΟ-ΥΠΟΦΥΣΕΟ- ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΟΥ ΑΞΟΝΑ

ΟΝΤΟΓΕΝΕΣΗ ΤΟΥ ΥΠΟΘΑΛΑΜΟ-ΥΠΟΦΥΣΕΟ- ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΟΥ ΑΞΟΝΑ ΟΝΤΟΓΕΝΕΣΗ ΤΟΥ ΥΠΟΘΑΛΑΜΟ-ΥΠΟΦΥΣΕΟ- ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΟΥ ΑΞΟΝΑ Δρ. Γεώργιος ΜΑΣΤΟΡΑΚΟΣ Ενδοκρινολόγος Β ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ, ΑΡΕΤΑΙΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΕΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Chromosome Location and Number

Διαβάστε περισσότερα

ΟΝΤΟΓΕΝΕΣΗ ΤΟΥ ΥΠΟΘΑΛΑΜΟ-ΥΠΟΦΥΣΕΟ ΥΠΟΦΥΣΕΟ- ΘΥΡΕΟΕΙ ΙΚΟΥ ΑΞΟΝΑ ρ. Γεώργιος ΜΑΣΤΟΡΑΚΟΣ Ενδοκρινολόγος Β ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ, ΑΡΕΤΑΙΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΕΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Chromosome Location

Διαβάστε περισσότερα

gr

gr Η επίδραση της περίσσειας θυρεοειδικών ορµονών στα οστά ήταν γνωστή πριν από την εµφάνιση των αντιθυρεοειδικών φαρµάκων. Μία από τις πρώτες αναφορές καταγράφηκε το 1891από τον von Recklinghausen και αναφέρει

Διαβάστε περισσότερα

ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΚΑΙ ΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ

ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΚΑΙ ΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ 8o Πανελλήνιο Συνέδριο Ιατρικής Βιοπαθολογίας Αθήνα 29-31 Μαΐου2014 ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΚΑΙ ΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ Β. Ζουρνατζή-Κόϊου Ομότιμη Καθηγήτρια ΑΠΘ Κόϊος Γεώργιος Δρ Ενδοκρινολόγος Θυρεοειδική λειτουργία

Διαβάστε περισσότερα

Συντάχθηκε απο τον/την ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΠΙΡΗΣ Παρασκευή, 30 Σεπτέμβριος :08 - Τελευταία Ενημέρωση Πέμπτη, 02 Μάρτιος :48

Συντάχθηκε απο τον/την ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΠΙΡΗΣ Παρασκευή, 30 Σεπτέμβριος :08 - Τελευταία Ενημέρωση Πέμπτη, 02 Μάρτιος :48 Ένας πολύ σημαντικός αδένας, επιστάτης του οργανισμού στην σωστή διαχείριση των ενεργειακών αποθεμάτων του, είναι ο θυρεοειδής. Βρίσκεται στο κατώτερο τριτημόριο του πρόσθιου τμήματος του τραχήλου, έχει

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Ελένη Αναστασίου, Υπεύθυνη Διαβητολογικού Κέντρου Κύησης του Α' Ενδοκρινολογικού Τμήματος» του Νοσοκομείου «Αλεξάνδρα»

Γράφει: Ελένη Αναστασίου, Υπεύθυνη Διαβητολογικού Κέντρου Κύησης του Α' Ενδοκρινολογικού Τμήματος» του Νοσοκομείου «Αλεξάνδρα» Γράφει: Ελένη Αναστασίου, Υπεύθυνη Διαβητολογικού Κέντρου Κύησης του Α' Ενδοκρινολογικού Τμήματος» του Νοσοκομείου «Αλεξάνδρα» Παρακάτω θα αναφερθούμε χωριστά στις επιπτώσεις και την αντιμετώπιση (α) του

Διαβάστε περισσότερα

35. ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΠΑΘΕΙΑ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ

35. ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΠΑΘΕΙΑ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ 35. ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΠΑΘΕΙΑ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ ΟΡΙΣΜΟΙ Θυρεοτοξίκωση είναι η κλινική και βιοχημική κατάσταση που οφείλεται στην εκσεσημασμένη παραγωγή και έκθεση στις θυρεοειδικές ορμόνες κάθε αιτιολογίας. Αντίθετα, υπερθυρεοειδισμός

Διαβάστε περισσότερα

AΣΘΜΑ ΚΑΙ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΑΣΘΜΑΤΟΣ & ΚΥΗΣΗΣ

AΣΘΜΑ ΚΑΙ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΑΣΘΜΑΤΟΣ & ΚΥΗΣΗΣ AΣΘΜΑ ΚΑΙ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ Το άσθμα είναι ένα από τις πιο συχνές νόσους που περιπλέκει την εγκυμοσύνη. Πρόσφατες μελέτες δείχνουν πως περίπου 8-10% των εγκύων έχουν άσθμα και μπορεί να επηρεάσει την εγκυμοσύνη

Διαβάστε περισσότερα

Τµήµα Υπερήχων & Εµβρυοµητρικής Ιατρικής. Το θαύµα... της ζωής!

Τµήµα Υπερήχων & Εµβρυοµητρικής Ιατρικής. Το θαύµα... της ζωής! Τµήµα Υπερήχων & Εµβρυοµητρικής Ιατρικής Το θαύµα... της ζωής! Οι Υπέρηχοι Εγκυμοσύνης... Τμήμα Υπερήχων & Εμβρυομητρικής Ιατρικής Στο Τμήμα Υπερήχων & Εμβρυομητρικής Ιατρικής της ΡΕΑ Μαιευτικής Γυναικολογικής

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΗΘΕΙΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ

ΣΥΝΗΘΕΙΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ Οι όζοι του θυρεοειδούς είναι συχνοί και αποτελούν το συχνότερο ενδοκρινολογικό πρόβλημα σε πολλές χώρες. Οι πιθανότητες ότι κάποιος θα ανακαλύψει έναν τουλάχιστον όζο θυρεοειδούς είναι 1 στις 10 ενώ σε

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΙΣΟΤΡΓΙΚΕ ΔΙΑΣΑΡΑΧΕ ΘΤΡΕΟΕΙΔΟΤ

ΛΕΙΣΟΤΡΓΙΚΕ ΔΙΑΣΑΡΑΧΕ ΘΤΡΕΟΕΙΔΟΤ 1 ΛΕΙΣΟΤΡΓΙΚΕ ΔΙΑΣΑΡΑΧΕ ΘΤΡΕΟΕΙΔΟΤ Μήπως τελευταία νιώθετε υποτονικά, ή βρίσκεστε συνεχώς σε υπερένταση; Νυστάζετε συνεχώς και ενώ δεν έχετε αλλάξει τις διατροφικές σας συνήθειες, παίρνετε πολύ εύκολα

Διαβάστε περισσότερα

Η εγκυμοσύνη, ακόμα περισσότερο σε γυναίκες με αυτοανοσία θυροειδούς, προκαλεί σημαντικές αλλαγές στα επίπεδα των θυρεοειδικών ορμονών.

Η εγκυμοσύνη, ακόμα περισσότερο σε γυναίκες με αυτοανοσία θυροειδούς, προκαλεί σημαντικές αλλαγές στα επίπεδα των θυρεοειδικών ορμονών. Τρέχουσα γνώση σχετικά με τη φυσιολογία και την αυτοανοσία του θυρεοειδούς στην κύηση και μετά τον τοκετό ΑΥΤΟΑΝΟΣΙΑ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ ΣΤΗΝ ΚΥΗΣΗ 4 η ΕΚΔΟΣΗ, 06/02/2017 Β ΤΕΥΧΟΣ Η εγκυμοσύνη, ακόμα περισσότερο

Διαβάστε περισσότερα

Η βρογχοκήλη δεν είναι ψηλαφητή ή ορατή ακόμα και σε έκταση του τραχήλου

Η βρογχοκήλη δεν είναι ψηλαφητή ή ορατή ακόμα και σε έκταση του τραχήλου Βρογχοκήλη είναι η διόγκωση του θυρεοειδούς αδένα. Η βρογχοκήλη ποικίλλει σημαντικά σε μέγεθος, και η διόγκωση μπορεί να είναι διάχυτη καθ 'όλη την έκταση του αδένα ή ακανόνιστη και να επηρεάζει μέρος

Διαβάστε περισσότερα

Υποθυρεοειδισμός. www.endokrinologos.com. Διάγνωση Η πιο σημαντική και απαραίτητα εξέταση για τη διάγνωση του

Υποθυρεοειδισμός. www.endokrinologos.com. Διάγνωση Η πιο σημαντική και απαραίτητα εξέταση για τη διάγνωση του ΘΥΡΕΟΕΙΔΗΣ Υποθυρεοειδισμός Η ετυμολογία της λέξης θυρεοειδής δείχνει τη σημαντική θέση που κατέχει στην λειτουργία του ανθρώπινου οργανισμού. Προέρχεται από τη λέξη 'θυρεός' που σημαίνει έμβλημα και αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Τι πρέπει να γνωρίζετε για την προεκλαµψία

Τι πρέπει να γνωρίζετε για την προεκλαµψία Τι πρέπει να γνωρίζετε για την προεκλαµψία Η προεκλαµψία είναι πολύ πιο συνήθης από ό,τι πιστεύουν οι περισσότεροι άνθρωποι. Στην πραγµατικότητα είναι η συνηθέστερη σοβαρή επιπλοκή της κύησης. Η προεκλαµψία

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ ΒΑΣ. ΣΙΔΕΡΗΣ, ΜΕΣΟΓΕΙΩΝ 6, ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΟΙ 115 27, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ: 210 7777.654, FAX

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ ΒΑΣ. ΣΙΔΕΡΗΣ, ΜΕΣΟΓΕΙΩΝ 6, ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΟΙ 115 27, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ: 210 7777.654, FAX ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ Μικροβιολογικό & Ερευνητικό Εργαστήριο Καθ έξιν Αποβολές Οι καθ 'έξιν αποβολές είναι μια ασθένεια σαφώς διακριτή από τη στειρότητα, και που ορίζεται ως δύο ή περισσότερες αποτυχημένες

Διαβάστε περισσότερα

Dr ΣΑΡΡΗΣ Ι. - αµ. επ. καθηγ. ΑΒΡΑΜΙ ΗΣ Α. ενδοκρινολόγοι. gr

Dr ΣΑΡΡΗΣ Ι. - αµ. επ. καθηγ. ΑΒΡΑΜΙ ΗΣ Α. ενδοκρινολόγοι.  gr Dr ΣΑΡΡΗΣ Ι. - αµ. επ. καθηγ. ΑΒΡΑΜΙ ΗΣ Α. ενδοκρινολόγοι ΕΙΣΑΓΩΓΗ Κατά τη διάρκεια υποσιτισµού ή βαριάς µη θυρεοειδικής νόσου, παρατηρούνται µεταβολές των επιπέδων των θυρεοειδικών ορµονών στο αίµα, που

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ

ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΥΠΕΡ-& ΥΠΟΘΥΡΕΟΕΙΔΙΣΜΟΣ ΠΡΟΛΑΚΤΙΝΩΜΑ ΣΥΓΓΕΝΗΣ ΥΠΕΡΠΛΑΣΙΑ ΤΩΝ ΕΠΙΝΕΦΡΙΔΙΩΝ (ανεπάρκεια 21- υδροξυλάσης) ΚΑΙ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος: το πρότυπο των αυτόάνοσων ρευματικών νοσημάτων

Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος: το πρότυπο των αυτόάνοσων ρευματικών νοσημάτων Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος: το πρότυπο των αυτόάνοσων ρευματικών νοσημάτων Φ.Ν. Σκοπούλη Καθηγήτρια τον Χαροκόπειου Πανεπιστημίου Αθηνών συστηματικός ερυθηματώδης λύκος θεωρείται η κορωνίδα των αυτοάνοσων

Διαβάστε περισσότερα

Σιωπηλή και µετά τοκετό θυρεοείτιδα

Σιωπηλή και µετά τοκετό θυρεοείτιδα 14 Σιωπηλή και µετά τοκετό θυρεοείτιδα Α. ΤΣΑΤΣΟΥΛΗΣ Καθηγητής Παθολογίας Ενδοκρινολογίας Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Εισαγωγή σιωπηλή θυρεοειδίτιδα χαρακτηρίζεται από προσωρινή φάση θυρεοτοξίκωσης ακολουθούμενη

Διαβάστε περισσότερα

Οδός Ξενίας 1, 115 27 Αθήνα, T ηλ.: 210 7775444 Fax: 210 7775420 e-mail: info@diamedica.gr http://www.diamedica.gr. Πίνακας 1.

Οδός Ξενίας 1, 115 27 Αθήνα, T ηλ.: 210 7775444 Fax: 210 7775420 e-mail: info@diamedica.gr http://www.diamedica.gr. Πίνακας 1. Ενημερωτικό Δελτίο Τεύχος 1 Δεκέμβριος 2007 Εργαστήριο Κλινικής Βιοχημείας και Εργαστηριακής Ιατρικής Οδός Ξενίας 1, 115 27 Αθήνα, T ηλ.: 210 7775444 Fax: 210 7775420 e-mail: info@diamedica.gr http://www.diamedica.gr

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Χάρης Χηνιάδης, Μαιευτήρας-Χειρουργός Γυναικολόγος, τ. Επιμελητής Μονάδας Εξωσωματικής Γονιμοποίησης Παν/κού Νοσοκομείου St Bart's, London

Γράφει: Χάρης Χηνιάδης, Μαιευτήρας-Χειρουργός Γυναικολόγος, τ. Επιμελητής Μονάδας Εξωσωματικής Γονιμοποίησης Παν/κού Νοσοκομείου St Bart's, London Γράφει: Χάρης Χηνιάδης, Μαιευτήρας-Χειρουργός Γυναικολόγος, τ. Επιμελητής Μονάδας Εξωσωματικής Γονιμοποίησης Παν/κού Νοσοκομείου St Bart's, London Στη διαδικασία της τεχνητής γονιμοποίησης (IVF) μεταφέρονται

Διαβάστε περισσότερα

Από: Ελληνικό Ίδρυμα Ρευματολογικών Ερευνών

Από: Ελληνικό Ίδρυμα Ρευματολογικών Ερευνών Από: Ελληνικό Ίδρυμα Ρευματολογικών Ερευνών Οι ρευματικές παθήσεις είναι συχνές στην αναπαραγωγική ηλικία των γυναικών. Στην πρόσφατη πανελλήνια επιδημιολογική έρευνα για τις ρευματικές παθήσεις στο γενικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ ΦΥΣΙΚΗ ΕΞΕΤΑΣΗ ΑΝΤΩΝΗΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ

ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ ΦΥΣΙΚΗ ΕΞΕΤΑΣΗ ΑΝΤΩΝΗΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ ΦΥΣΙΚΗ ΕΞΕΤΑΣΗ ΑΝΤΩΝΗΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ Νόσοι θυρεοειδούς Υποθυρεοειδισμός Υπερθυρεοειδισμός Υπερπλασία θυρεοειδούς : βρογχοκήλη (διάχυτη) οζώδης Νεοπλάσματα θυρεοειδούς Υπερπλασία

Διαβάστε περισσότερα

Με ποια συμπτώματα μπορεί να εκδηλώνεται η κοιλιοκάκη;

Με ποια συμπτώματα μπορεί να εκδηλώνεται η κοιλιοκάκη; ΚΟΙΛΙΟΚΑΚΗ Σαββίδου Αβρόρα Η κοιλιοκάκη είναι η δυσανεξία (κάτι που ο οργανισμός δεν ανέχεται) στη γλουτένη, πρωτεΐνη που υπάρχει στο σιτάρι, το κριθάρι, τη βρώμη και τη σίκαλη. Η αντίδραση του οργανισμού

Διαβάστε περισσότερα

gr gr

gr  gr ΣΥΝΗΘΗ ΑΙΤΙΑ ΥΠΕΡΘΥΡΕΟΕΙ ΙΣΜΟΥ ιάχυτη τοξική βρογχοκήλη (νόσος Graves) Πολυοζώδης τοξική βρογχοκήλη Τοξικό αδένωµα του θυρεοειδή αδένα Θυρεοτοξίκωση από θυρεοειδίτιδα υποξεία λοχείας σιωπηλή-ανώδυνη ΑΛΛΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Καθ' έξιν Αποβολών

Τμήμα Καθ' έξιν Αποβολών Τμήμα Καθ' έξιν Αποβολών Αν. Καθηγητής Σ. Δενδρινός 1 / 7 Το Τμήμα Επανειλημμένων Αποβολών αποτελεί ειδικό Τμήμα της Β Μαιευτικής και Γυναικολογικής Κλινικής του Πανεπιστημίου Αθηνών με αντικείμενο τη

Διαβάστε περισσότερα

Μέρος Ι Υπερβολικό άγχος;

Μέρος Ι Υπερβολικό άγχος; Μέρος Ι Υπερβολικό άγχος; Η Ellie δεν είχε καλή επίδοση στο µάθηµα Φυσιολογίας παρά τις προσπάθειές της: µελέτησε πριν και µετά τις παραδόσεις, διάβασε και καθαρόγραψε τις σηµειώσεις της, Μελέτησε µε την

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΠΑΘΗΣΕΩΝ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ. Φαρμακα. Θυροξίνη (Τ 4 ), Τριιωδοθυρονίνη (Τ 3 ) Αντιθυρεοειδικά

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΠΑΘΗΣΕΩΝ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ. Φαρμακα. Θυροξίνη (Τ 4 ), Τριιωδοθυρονίνη (Τ 3 ) Αντιθυρεοειδικά ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΠΑΘΗΣΕΩΝ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ Φαρμακα Θυροξίνη (Τ 4 ), Τριιωδοθυρονίνη (Τ 3 ) Αντιθυρεοειδικά Θυροειδής Πρόσθια και οπίσθια επιφάνεια Κύτταρα θυρεοειδούς κολλοειδές ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΕΣ ΟΡΜΟΝΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ολα όσα πρέπει να γνωρίζουμε για τον θυρεοειδή - Ο Δρόμος για την Θεραπεία Τετάρτη, 16 Μάρτιος :52

Ολα όσα πρέπει να γνωρίζουμε για τον θυρεοειδή - Ο Δρόμος για την Θεραπεία Τετάρτη, 16 Μάρτιος :52 Από: Popular Medicine Πρόκειται για έναν από τους πιο σημαντικούς αδένες του ενδοκρινικού μας συστήματος. Βρίσκεται κάτω από το λάρυγγα, αγκαλιάζοντας από μπροστά και πλάγια την τραχεία. Και, καθότι αδένας,

Διαβάστε περισσότερα

Οζώδης βρογχοκήλη και κύηση

Οζώδης βρογχοκήλη και κύηση 26 Οζώδης βρογχοκήλη και κύηση Σ.Θ. ΚΟΥΤΜΟΣ Ενδοκρινολόγος Διευθυντής Ενδοκρινολογικής Κλινικής Γ.Ν.Α. «Γ. Γεννηματάς» 1. Εισαγωγή οζώδης διόγκωση του θυρεοειδούς μπορεί να συνοδεύει σχεδόν κάθε πάθηση

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 15 (Ιατρική Γενετική) Προγεννητική διάγνωση

Κεφάλαιο 15 (Ιατρική Γενετική) Προγεννητική διάγνωση Κεφάλαιο 15 (Ιατρική Γενετική) Προγεννητική διάγνωση Η προγεννητική διάγνωση Ενδείξεις: -Προχωρημένη ηλικία μητέρας (πιο συχνό: σύνδρομο Down) -Προγενέστερο παιδί με de novo χρωμοσωμική ανωμαλία -Ύπαρξη

Διαβάστε περισσότερα

Σχετιζομενος Με Το NLRP-12 Υποτροπιαζων Πυρετος

Σχετιζομενος Με Το NLRP-12 Υποτροπιαζων Πυρετος www.printo.it/pediatric-rheumatology/cy/intro Σχετιζομενος Με Το NLRP-12 Υποτροπιαζων Πυρετος Έκδοση από 2016 1. ΤΙ ΕΙΝΑΙ Ο ΣΧΕΤΙΖΟΜΕΝΟΣ ΜΕ ΤΟ NLRP12 ΥΠΟΤΡΟΠΙΑΖΩΝ ΠΥΡΕΤΟΣ 1.1 Τι είναι; Ο σχετιζόμενος με

Διαβάστε περισσότερα

Εγκυμοσύνη και Ιοντίζουσες Ακτινοβολίες

Εγκυμοσύνη και Ιοντίζουσες Ακτινοβολίες Εγκυμοσύνη και Ιοντίζουσες Ακτινοβολίες Υπάρχουν περιπτώσεις που μια μέλλουσα μητέρα χρειάζεται να υποβληθεί σε κάποια ιατρική διαγνωστική εξέταση ή θεραπεία με ιοντίζουσες ακτινοβολίες. Επίσης, δεν είναι

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως έχω µεγαλακρία; Πώς θα το καταλάβω;

Μήπως έχω µεγαλακρία; Πώς θα το καταλάβω; Μήπως έχω µεγαλακρία; Πώς θα το καταλάβω; MegalakriaBroshure.indd 1 17/11/2010 1:27:39 μμ Η Πανελλήνια Ένωση Σπανίων Παθήσεων (Π.Ε.Σ.ΠΑ) είναι ο μόνος φορέας, μη κερδοσκοπικό σωματείο, συλλόγων ασθενών

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα IV. Επιστημονικά πορίσματα

Παράρτημα IV. Επιστημονικά πορίσματα Παράρτημα IV Επιστημονικά πορίσματα 1 Επιστημονικά πορίσματα Στις 7 Ιουνίου 2017, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πληροφορήθηκε για το θανατηφόρο κρούσμα κεραυνοβόλου ηπατικής ανεπάρκειας σε ασθενή που λάμβανε δακλιζουμάμπη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Αθήνα, 20/05/2015 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ 13 ο Πανελλήνιο Συνέδριο Μαιευτικής Γυναικολογίας στο Βόλο, 28-31 Μαΐου 2015 Στο πλαίσιο της συνεχιζόμενης ιατρικής εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

Τί είναι ο θυρεοειδής αδένας;

Τί είναι ο θυρεοειδής αδένας; Τί είναι ο θυρεοειδής αδένας; Ο θυρεοειδής είναι ένας από τους πιο σημαντικούς αδένες του ενδοκρινικού μας συστήματος. Βρίσκεται στο λαιμό ακριβώς μπροστά από το θυρεοειδή χόνδρο του λάρυγγα (γνωστό και

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως έχω Σκληρόδερµα;

Μήπως έχω Σκληρόδερµα; Μήπως έχω Σκληρόδερµα; Για να πληροφορηθώ µýëïò ôçò Σπάνιος ναι... Μόνος όχι Η Πανελλήνια Ένωση Σπανίων Παθήσεων (Π.Ε.Σ.ΠΑ) είναι ο μόνος φορέας, μη κερδοσκοπικό σωματείο, συλλόγων ασθενών σπανίων παθήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Θυρεοειδικά νοσήματα. Ζ. Μούσλεχ Ενδοκρινολόγος Διδάκτωρ Ιατρικής ΑΠΘ Διευθυντής Πολυιατρείου ΕΟΠΥΥ Ανάληψης Θεσσαλονίκη

Θυρεοειδικά νοσήματα. Ζ. Μούσλεχ Ενδοκρινολόγος Διδάκτωρ Ιατρικής ΑΠΘ Διευθυντής Πολυιατρείου ΕΟΠΥΥ Ανάληψης Θεσσαλονίκη Θυρεοειδικά νοσήματα Ζ. Μούσλεχ Ενδοκρινολόγος Διδάκτωρ Ιατρικής ΑΠΘ Διευθυντής Πολυιατρείου ΕΟΠΥΥ Ανάληψης Θεσσαλονίκη Θυρεοειδής Mοιάζει με θυρεό Μπροστά από την τραχεία Μεγαλύτερος ενδοκρινικός αδένας

Διαβάστε περισσότερα

ΜΠΑΜΠΑΤΣΙΑΣ ΛΑΜΠΡΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΟΣ-ΜΑΙΕΥΤΗΡΑΣ

ΜΠΑΜΠΑΤΣΙΑΣ ΛΑΜΠΡΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΟΣ-ΜΑΙΕΥΤΗΡΑΣ ΚΑΘ` ΕΞΙΝ ΑΠΟΒΟΛΕΣ (πληροφορίες για το κοινό σύμφωνα με το Βρετανικό κολλέγιο μαιευτήρωνγυναικολόγων) για περισσότερες πληροφορίες η γυναίκα πρέπει να συμβουλεύεται το γυναικολόγο της. ΓΕΝΙΚΑ Αποβολή είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΤΗΣ ΘΥΡΟΕΙΔΙΚΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ

ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΤΗΣ ΘΥΡΟΕΙΔΙΚΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ Η παραγωγή και έκκριση των βιολογικά δραστικών θυρεοειδικών ορμονών, θυροξίνης και τριιωδοθυρονίνης βρίσκεται κάτω από τον αυστηρό έλεγχο του υποθαλάμου και της υπόφυσης. Η υποθαλαμική TRH διεγείρει την

Διαβάστε περισσότερα

ΘΤΡΕΟΕΙΔΙΚΑ ΥΑΡΜΑΚΑ ΚΑΙ ΚΑΡΔΙΑ ΓΙΩΡΓΟ ΜΙΙΦΡΟΝΗ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΟ ΚΕΝΣΡΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ

ΘΤΡΕΟΕΙΔΙΚΑ ΥΑΡΜΑΚΑ ΚΑΙ ΚΑΡΔΙΑ ΓΙΩΡΓΟ ΜΙΙΦΡΟΝΗ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΟ ΚΕΝΣΡΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ ΘΤΡΕΟΕΙΔΙΚΑ ΥΑΡΜΑΚΑ ΚΑΙ ΚΑΡΔΙΑ ΓΙΩΡΓΟ ΜΙΙΦΡΟΝΗ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΟ ΚΕΝΣΡΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ Θυρεοειδικές ορμόνες - δράσεις Οι θυρεοειδικές ορμόνες επηρεάζουν όλους τους ιστούς και τα οργανικά συστήματα στο σωμα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ

ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ 1 Ο ΘΕΜΑ 1. Η γέννηση ενός παιδιού με σύνδρομο Down συνήθως οφείλεται: α. στην προσβολή της μητέρας από ερυθρά κατά τη διάρκεια της κύησης, β. στην ανεπαρκή πρόσληψη ασβεστίου

Διαβάστε περισσότερα

Φυσιολογική Αύξηση Παιδιού & Εφήβου & Διαταραχές

Φυσιολογική Αύξηση Παιδιού & Εφήβου & Διαταραχές Φυσιολογική Αύξηση Παιδιού & Εφήβου & Διαταραχές Φλώρα Μπακοπούλου Επίκουρη Καθηγήτρια Παιδιατρικής - Εφηβικής Ιατρικής Ειδικό Κέντρο Εφηβικής Ιατρικής (Ε.Κ.Ε.Ι.) Α Παιδιατρική Κλινική ΕΚΠΑ Νοσοκομείο

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Ηλίας I. Χιντιπάς, Μαιευτήρας - Γυναικολόγος, Διδάκτορας Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών, Συνεργάτης ΓΑΙΑ

Γράφει: Ηλίας I. Χιντιπάς, Μαιευτήρας - Γυναικολόγος, Διδάκτορας Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών, Συνεργάτης ΓΑΙΑ Γράφει: Ηλίας I. Χιντιπάς, Μαιευτήρας - Γυναικολόγος, Διδάκτορας Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών, Συνεργάτης ΓΑΙΑ Η προεκλαμψία είναι μια σοβαρή διαταραχή που εμφανίζεται στην εγκυμοσύνη, η οποία

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Έλλη Παπαδόδημα, Ενδοκρινολόγος, Διευθύντρια Κέντρου Ενδοκρινολογίας, Διαβήτη και Μεταβολισμού, Ευρωκλινική Αθηνών

Γράφει: Έλλη Παπαδόδημα, Ενδοκρινολόγος, Διευθύντρια Κέντρου Ενδοκρινολογίας, Διαβήτη και Μεταβολισμού, Ευρωκλινική Αθηνών Γράφει: Έλλη Παπαδόδημα, Ενδοκρινολόγος, Διευθύντρια Κέντρου Ενδοκρινολογίας, Διαβήτη και Μεταβολισμού, Ευρωκλινική Αθηνών Ο πρωτοπαθής υπερπαραθυρεοειδισμός είναι μια «αθόρυβη», «σιωπηρή» και παραγνωρισμένη

Διαβάστε περισσότερα

Thyroid disease during pregnancy

Thyroid disease during pregnancy Thyroid disease during pregnancy George Valsamakis Athens Medical School, Areteieon University Hospital Visiting Assoc ProfeWsor Warwick Medical School, UK TBG (thyroid-binding-globulin) Αυξάνεται από

Διαβάστε περισσότερα

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Πρωτοπαθή Μετεμμηνοπαυσιακή οστεοπόρωση Οστεοπόρωση των ηλικιωμένων ή γεροντική οστεοπόρωση Δευτεροπαθή

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Πρωτοπαθή Μετεμμηνοπαυσιακή οστεοπόρωση Οστεοπόρωση των ηλικιωμένων ή γεροντική οστεοπόρωση Δευτεροπαθή ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ Τι είναι η οστεοπόρωση; Η οστεοπόρωση είναι η συχνότερη πάθηση των οστών και χαρακτηρίζεται, πρώτον, από χαμηλή οστική μάζα ή, πιο απλά, από λιγότερη ποσότητα οστού και δεύτερον, από διαταραχή

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΕΦΟΣ Θ.

ΣΤΕΦΟΣ Θ. Επηρεάζει την αύξηση του βάρους κατά τη διάρκεια της κύησης Επηρεάζει τη μακροχρόνια διατήρηση των προσληφθέντων κιλών κατά τη διάρκεια της κύησης (5-9μήνες) Επηρεάζει την εμφάνιση παχυσαρκίας σε γυναίκες

Διαβάστε περισσότερα

Προγεννητικός Έλεγχος - Μαιευτικό Υπερηχογράφημα

Προγεννητικός Έλεγχος - Μαιευτικό Υπερηχογράφημα Προγεννητικός Έλεγχος - Μαιευτικό Υπερηχογράφημα upadate swfobject.embedswf('/plugins/content/avreloaded/mediaplayer.swf','avreloaded0','400','320','7. 0.14','/plugins/content/avreloaded/expressinstall.swf',

Διαβάστε περισσότερα

Οικογενησ Μεσογειακοσ Πυρετοσ

Οικογενησ Μεσογειακοσ Πυρετοσ www.printo.it/pediatric-rheumatology/gr/intro Οικογενησ Μεσογειακοσ Πυρετοσ Έκδοση από 2016 2. ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΙΑ 2.1 Πως μπαίνει η διάγνωση; Γενικά ακολουθείται η παρακάτω προσέγγιση: Κλινική υποψία:

Διαβάστε περισσότερα

Ευριπίδης Μαντούδης FRCOG Γυναικολόγος Αναπαραγωγής Μαιευτήρας

Ευριπίδης Μαντούδης FRCOG Γυναικολόγος Αναπαραγωγής Μαιευτήρας Ευριπίδης Μαντούδης FRCOG Γυναικολόγος Αναπαραγωγής Μαιευτήρας Πώς γίνεται η υστεροσκόπηση Η υστεροσκόπηση είναι μια εξέταση με την οποία διερευνάται το εσωτερικό της μήτρας. Γίνεται με τη βοήθεια του

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΚΌΛΛΗΣΗ ΠΛΑΚΟΎΝΤΑ

ΑΠΟΚΌΛΛΗΣΗ ΠΛΑΚΟΎΝΤΑ ΑΠΟΚΌΛΛΗΣΗ ΠΛΑΚΟΎΝΤΑ Παθοφυσιολογία, Διάγνωση και Αντιμετώπιση Alexander Kofinas, MD Director Kofinas Perinatal Associate Professor Clinical Obstetrics and Gynecology Cornell University, College of Medicine

Διαβάστε περισσότερα

Παθήσεις Θυρεοειδούς. Καρακώστας Γεώργιος Διευθυντής Καρδιολογικής Κλινικής, Γ.Ν.Κιλκίς

Παθήσεις Θυρεοειδούς. Καρακώστας Γεώργιος Διευθυντής Καρδιολογικής Κλινικής, Γ.Ν.Κιλκίς Παθήσεις Θυρεοειδούς Καρακώστας Γεώργιος Διευθυντής Καρδιολογικής Κλινικής, Γ.Ν.Κιλκίς Η καρδιά είναι ιδιαίτερα ευαίσθητη στη δράση της θυρεοειδικής ορµόνης. Έτσι, η δυσλειτουργία του θυρεοειδούς µπορεί

Διαβάστε περισσότερα

Universitäts-Frauenklinik Essen. Προγεννετικος Ελεγχος και Περιγεννητικη Ιατρικη Επιπεδο 1

Universitäts-Frauenklinik Essen. Προγεννετικος Ελεγχος και Περιγεννητικη Ιατρικη Επιπεδο 1 Universitäts-Frauenklinik Essen Προγεννετικος Ελεγχος και Περιγεννητικη Ιατρικη Επιπεδο 1 Αξιοτιμοι συναδελφοι, αγαπητοι γονεις, Τα πανεπιστημιακα μας εξωτερικα Ιατρεια Περιγεννητικης ιατρικης σας προσφερουν

Διαβάστε περισσότερα

Εντοπίζεται συνήθως τυχαία διότι δεν εκδηλώνεται με πόνο. Εξαίρεση αποτελούν κάποιες πολύ σπάνιες προχωρημένες περιπτώσεις.

Εντοπίζεται συνήθως τυχαία διότι δεν εκδηλώνεται με πόνο. Εξαίρεση αποτελούν κάποιες πολύ σπάνιες προχωρημένες περιπτώσεις. 8SELIDO ENTIPO AGALIAZO.indd 1 Εισαγωγή Το έντυπο που κρατάτε στα χέρια σας έχει γραφτεί για να ρίξει φως στα σημαντικά σημεία για τον καρκίνου του θυρεοειδούς ο οποίος αποτελεί έναν από τους πιο σπάνιους

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΦΡΟΝΤΙ Α ΥΓΕΙΑΣ ΓΙΑΤΗ ΜΗΤΕΡΑ ΚΑΙ ΤΟ ΕΜΒΡΥΟ

ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΦΡΟΝΤΙ Α ΥΓΕΙΑΣ ΓΙΑΤΗ ΜΗΤΕΡΑ ΚΑΙ ΤΟ ΕΜΒΡΥΟ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΦΡΟΝΤΙ Α ΥΓΕΙΑΣ ΓΙΑΤΗ ΜΗΤΕΡΑ ΚΑΙ ΤΟ ΕΜΒΡΥΟ Εργαστήριο Υγιεινής, Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής ΕΚΠΑ, σε συνεργασία με Αναπλ. Καθηγητή Ν. Παπαντωνίου, Α Μαιευτική και Γυναικολογική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΙΧΝΕΥΤΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ- ΠΡΟΓΕΝΝΗΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ Δρ. Ε.Τρακάκης

ΑΝΙΧΝΕΥΤΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ- ΠΡΟΓΕΝΝΗΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ Δρ. Ε.Τρακάκης ΑΝΙΧΝΕΥΤΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ- ΠΡΟΓΕΝΝΗΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ Δρ. Ε.Τρακάκης Οι ανιχνευτικές εξετάσεις (screening test) έχουν ευρεία εφαρμογή και μεγάλη πρακτική χρησιμότητα στον προγεννητικό έλεγχο. Ο προγεννητικός έλεγχος

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα III. Τροποποιήσεις των σχετικών παραγράφων της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και των φύλλων οδηγιών χρήσης

Παράρτημα III. Τροποποιήσεις των σχετικών παραγράφων της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και των φύλλων οδηγιών χρήσης Παράρτημα III Τροποποιήσεις των σχετικών παραγράφων της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και των φύλλων οδηγιών χρήσης Σημείωση: Οι σχετικές παράγραφοι της Περίληψης των Χαρακτηριστικών του

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ Α. ΠΟΤΕ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΥΠΟΒΑΛΛΟΝΤΑΙ ΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΣΕ ΜΕΤΡΗΣΗ ΟΣΤΙΚΗΣ ΠΥΚΝΟΤΗΤΑΣ (ΑΝΔΡΕΣ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ): ΗΛΙΚΙΑ < 50 ΕΤΩΝ: Κατάγματα χαμηλής βίας

Διαβάστε περισσότερα

Υποκλινικές θυρεοειδικές παθήσεις και οστεοπόρωση. Δήμητρα Ζιάννη, Ενδοκρινολόγος

Υποκλινικές θυρεοειδικές παθήσεις και οστεοπόρωση. Δήμητρα Ζιάννη, Ενδοκρινολόγος Υποκλινικές θυρεοειδικές παθήσεις και οστεοπόρωση Δήμητρα Ζιάννη, Ενδοκρινολόγος Υπερθυρεοειδισμός 1891 von Recklinghausen «σκωληκόβρωτη» εμφάνιση των μακρών οστών νεαρής γυναίκας που πέθανε από υπερθυρεοειδισμό

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΜΗ ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΗΣ ΝΟΣΟΥ

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΜΗ ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΗΣ ΝΟΣΟΥ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΜΗ ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΗΣ ΝΟΣΟΥ Διαταραχές του Θυρεοειδικού άξονα στον βαρέως πάσχοντα Συνώνυμα: Σύνδρομο της χαμηλής Τ3, σύνδρομο τουνοσούντος ευθυρεοειδικού. Ελένη Καραθανάση Ενδοκρινολογική κλινική Γ.Ν.Θ.

Διαβάστε περισσότερα

Συντάχθηκε απο τον/την birisioan Πέμπτη, 23 Φεβρουάριος :36 - Τελευταία Ενημέρωση Πέμπτη, 23 Φεβρουάριος :12

Συντάχθηκε απο τον/την birisioan Πέμπτη, 23 Φεβρουάριος :36 - Τελευταία Ενημέρωση Πέμπτη, 23 Φεβρουάριος :12 Οι παραθυρεοειδείς είναι συνήθως τέσσερις αδένες, με μέγεθος και εμφάνιση σαν μια φακή, που βρίσκονται συνήθως ανά δύο στην οπίσθια επιφάνεια κάθε λοβού του θυρεοειδή. Αυτοί είναι υπεύθυνοι για την παραγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΚΑΠΝΙΣΜΑΤΟΣ

Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΚΑΠΝΙΣΜΑΤΟΣ Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΚΑΠΝΙΣΜΑΤΟΣ ΣΤΗΝ ΚΥΗΣΗ ΚΑΙ ΣΤΟ ΝΕΟΓΝΟ 7ο ΕΤΗΣΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΑΘΗΡΟΣΚΛΗΡΩΣΗΣ Δρ. Μαρία Τζητηρίδου- Χατζοπούλου Παιδίατρος Νεογνολόγος-Αναπτυξιολόγος Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Π.Ο.Υ

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΗ Β. PDF created with pdffactory trial version

ΛΟΗ Β. PDF created with pdffactory trial version Αξιολόγηση προσδιορισμών Αναλυτική επίδοση προσδιορισμού Επιλογή μεθόδου προσδιορισμού βάσει αναλυτικών χαρακτηριστικών και ελέγχου ποιότητας των μετρήσεων Διαγνωστική αξία ανάλυσης Επιλογή δοκιμασίας

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Δρ. Νικηφόρος Κλήμης, Χειρουργός Μαιευτήρας Γυναικολόγος

Γράφει: Δρ. Νικηφόρος Κλήμης, Χειρουργός Μαιευτήρας Γυναικολόγος Γράφει: Δρ. Νικηφόρος Κλήμης, Χειρουργός Μαιευτήρας Γυναικολόγος Η πρόκληση τοκετού αποτελεί μία προσπάθεια ενάρξεώς του σε περιπτώσεις που η συνέχιση της κύησης δεν είναι επιθυμητή για λόγους απειλούμενης

Διαβάστε περισσότερα

Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα

Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα Journalist Handbook 1 Πληροφορίες για Δημοσιογράφους Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα Νοσος Cushing 3 TΙ ΕΙΝΑΙ Η ΝΟΣΟΣ CUSHING; Πριν μιλήσουμε για τη Νόσο Cushing, θα πρέπει να κατανοήσουμε την ασθένεια

Διαβάστε περισσότερα

Κύηση και συγγενείς καρδιοπάθειες. Στέλλα Μπρίλη Α! Καρδιολογική Κλινική Πανεπιστηµίου Αθηνών

Κύηση και συγγενείς καρδιοπάθειες. Στέλλα Μπρίλη Α! Καρδιολογική Κλινική Πανεπιστηµίου Αθηνών Κύηση και συγγενείς καρδιοπάθειες Στέλλα Μπρίλη Α! Καρδιολογική Κλινική Πανεπιστηµίου Αθηνών Αιµοδυναµικές αλλαγές κατά την εγκυµοσύνη Όγκος αίµατος 30-50% Μέγιστο 20-24 εβδ Όγκος παλµού Καρδιακή Συχνότητα

Διαβάστε περισσότερα

DEPAKINE/DEPAKINE CHRONO/DEPAKINE CHRONOSPHERE (ΒΑΛΠΡΟΪΚΟ)

DEPAKINE/DEPAKINE CHRONO/DEPAKINE CHRONOSPHERE (ΒΑΛΠΡΟΪΚΟ) DEPAKINE/DEPAKINE CHRONO/DEPAKINE CHRONOSPHERE (ΒΑΛΠΡΟΪΚΟ) ΦυΛΛΑΔιΟ ενημερωσησ ΑσθενΟυσ Το παρόν φυλλάδιο απευθύνεται σε κορίτσια ή γυναίκες που λαμβάνουν οποιοδήποτε φάρμακο περιέχει βαλπροϊκό Περιλαμβάνει

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστηριακή Διάγνωση της HIV λοίμωξης. Δρ. Μαρία Κοτσιανοπούλου Βιολόγος Υπεύθυνη Εργαστηριού Κέντρου Αναφοράς AIDS, ΕΣΔΥ

Εργαστηριακή Διάγνωση της HIV λοίμωξης. Δρ. Μαρία Κοτσιανοπούλου Βιολόγος Υπεύθυνη Εργαστηριού Κέντρου Αναφοράς AIDS, ΕΣΔΥ Εργαστηριακή Διάγνωση της HIV λοίμωξης Δρ. Μαρία Κοτσιανοπούλου Βιολόγος Υπεύθυνη Εργαστηριού Κέντρου Αναφοράς AIDS, ΕΣΔΥ Διάγνωση της HIV λοίμωξης Από το 1985 και μέχρι σήμερα η διαγνωστική διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη.

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη. Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη. Καρκίνος του προστάτη Επιδημιολογία: Αποτελεί τον συχνότερα διαγνωσμένο καρκίνο στον άνδρα. 186.320

Διαβάστε περισσότερα

Νικόλαος Δ. Βραχνής. και Εμβρυομητρικής. Αρεταίειο Νοσοκομείο

Νικόλαος Δ. Βραχνής. και Εμβρυομητρικής. Αρεταίειο Νοσοκομείο Υπερηχογραφικά καθοδηγούμενος επεμβατικός έλεγχος στη Μαιευτική Νικόλαος Δ. Βραχνής Επίκουρος Καθηγητής Μαιευτικής Γυναικολογίας και Εμβρυομητρικής Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Αρεταίειο Νοσοκομείο

Διαβάστε περισσότερα

prenatal Μη επεμβατικός προγεννητικός έλεγχος

prenatal Μη επεμβατικός προγεννητικός έλεγχος prenatal Μη επεμβατικός προγεννητικός έλεγχος 1 Είστε έγκυος. Συγχαρητήρια! 2 Αγαπητοί μελλοντικοί γονείς, Αυτή είναι μια πολύ συναρπαστική περίοδος για εσάς και είναι πολύ φυσικό να ανησυχείτε για την

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση και θεραπεία Από τα πρωτόκολλα των SOS Ιατρών Επιμέλεια Γεώργιος Θεοχάρης

Αξιολόγηση και θεραπεία Από τα πρωτόκολλα των SOS Ιατρών Επιμέλεια Γεώργιος Θεοχάρης Αξιολόγηση και θεραπεία Από τα πρωτόκολλα των SOS Ιατρών Επιμέλεια Γεώργιος Θεοχάρης Παθολόγος Αξιολόγηση βαρύτητας περιστατικού - Από την βαρύτητα των κλινικών σημείων (αναπνευστική συχνότητα >35, ταχυκαρδία,

Διαβάστε περισσότερα

25. RHESUS (Rh) ANOΣΟΠΟΙΗΣΗ

25. RHESUS (Rh) ANOΣΟΠΟΙΗΣΗ Η Rh ανοσοποίηση οφείλεται σε εμβρυο-μητρική μετάγγιση (ΕΜΜ), όπου ποσότητα Rh θετικού εμβρυϊκού αίματος εισέρχεται στη μητρική κυκλοφορία Rh αρνητικής εγκύου και δημιουργούνται αντισώματα κατά του παράγοντα

Διαβάστε περισσότερα

Παρακαλώ δώστε τις ημερομηνίες των τελευταίων σας τεσσάρων περιόδων, συμπεριλαμβανομένων των ημερομηνιών έναρξης και λήξης.

Παρακαλώ δώστε τις ημερομηνίες των τελευταίων σας τεσσάρων περιόδων, συμπεριλαμβανομένων των ημερομηνιών έναρξης και λήξης. Προετοιμασία για την επίσκεψη σε έναν ειδικό σε θέματα γονιμότητας Κάντε άλλο ένα βήμα μπροστά Απαιτείται μεγάλη ικανότητα ώστε να προσδιοριστεί η πηγή των προβλημάτων γονιμότητας και να συστηθεί η κατάλληλη

Διαβάστε περισσότερα

Στην περισσότερο επιτυχημένη αντιμετώπιση του καρκίνου έχει συμβάλλει σημαντικά η ανακά-λυψη και εφαρμογή των καρκινι-κών δεικτών.

Στην περισσότερο επιτυχημένη αντιμετώπιση του καρκίνου έχει συμβάλλει σημαντικά η ανακά-λυψη και εφαρμογή των καρκινι-κών δεικτών. Όλες μαζί οι μορφές καρκίνου αποτελούν, παγκοσμίως τη δεύτερη αιτία θανάτου μετά από τα καρδιαγγειακά νοσήματα. Τα κρούσματα συνεχώς αυξάνονται και σε πολλές αναπτυγμένες χώρες αποτελεί την πρώτη αιτία

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ ΚΡΙΘΑΡΙΩΤΗ ΙΩΑΝΝΑ ΙΜΠΡΙΣΙΜΗ ΑΝΝΑ ΤΕ ΝΟΣΗΛΕΥΤΡΙΑ ΤΕ ΝΟΣΗΛΕΥΤΡΙΑ Δ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ Δ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ Γ.Ν.Θ. ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ Γ.Ν.

ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ ΚΡΙΘΑΡΙΩΤΗ ΙΩΑΝΝΑ ΙΜΠΡΙΣΙΜΗ ΑΝΝΑ ΤΕ ΝΟΣΗΛΕΥΤΡΙΑ ΤΕ ΝΟΣΗΛΕΥΤΡΙΑ Δ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ Δ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ Γ.Ν.Θ. ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ Γ.Ν. ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ ΚΡΙΘΑΡΙΩΤΗ ΙΩΑΝΝΑ ΤΕ ΝΟΣΗΛΕΥΤΡΙΑ Δ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ Γ.Ν.Θ. ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ ΙΜΠΡΙΣΙΜΗ ΑΝΝΑ ΤΕ ΝΟΣΗΛΕΥΤΡΙΑ Δ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ Γ.Ν.Θ ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΕΝΑ ΜΑΓΙΚΟ ΤΑΞΙΔΙ Ένα μακρύ «υπεραντλαντικό αεροπορικό

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ νεφρά νεφρών Η υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση) είναι ένα από τα δύο κύρια αίτια χρόνιας νεφρικής νόσου παγκοσμίως (το άλλο είναι ο διαβήτης). Επίσης, τα νεφρά έχουν βασικό ρόλο στη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΒΛΕΨΗ ΕΜΦΑΝΙΣΗΣ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟΥ ΣΥΝ ΡΟΜΟΥ ΣΤΗΝ ΕΦΗΒΕΙΑ

ΠΡΟΒΛΕΨΗ ΕΜΦΑΝΙΣΗΣ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟΥ ΣΥΝ ΡΟΜΟΥ ΣΤΗΝ ΕΦΗΒΕΙΑ ΠΡΟΒΛΕΨΗ ΕΜΦΑΝΙΣΗΣ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟΥ ΣΥΝ ΡΟΜΟΥ ΣΤΗΝ ΕΦΗΒΕΙΑ ΜΕΛΕΤΗ PREMA Σ. Ευσταθίου, Ε. Σκεύα, Ε. Ζορµπαλά, Α. Αχείµαστος, Θ. Μουντοκαλάκης Κέντρο Πρόληψης Καρδιαγγειακών Νόσων, Κλινική «Υγείας Μέλαθρον» ΜΕΛΕΤΗ

Διαβάστε περισσότερα

12. ΚΑΘ ΕΞΙΝ ΑΠΟΒΟΛΕΣ

12. ΚΑΘ ΕΞΙΝ ΑΠΟΒΟΛΕΣ 12. ΚΑΘ ΕΞΙΝ ΑΠΟΒΟΛΕΣ Καθ έξιν αποβολές ορίζονται ως η απώλεια τριών ή περισσοτέρων διαδοχικών κυήσεων. Καθ έξιν αποβολές είναι μια ετερογενής κατάσταση που έχει πολλά πιθανά αίτια, ενώ πολλοί παράγοντες

Διαβάστε περισσότερα

Δειγματοληψία Χοριακών Λαχνών (CVS) ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ. Μονάδα Πρόληψης Μεσογειακής Αναιμίας και άλλων Αιμοσφαιρινοπαθειών

Δειγματοληψία Χοριακών Λαχνών (CVS) ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ. Μονάδα Πρόληψης Μεσογειακής Αναιμίας και άλλων Αιμοσφαιρινοπαθειών Δειγματοληψία Χοριακών Λαχνών (CVS) ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ Μονάδα Πρόληψης Μεσογειακής Αναιμίας και άλλων Αιμοσφαιρινοπαθειών ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΛ: 2310892819

Διαβάστε περισσότερα

Αυτοανοσία και εγκυµοσύνη 1

Αυτοανοσία και εγκυµοσύνη 1 25 Αυτοανοσία και εγκυµοσύνη 1 ΣΤ.Χ. ΝΙΚΟΠΟΥΛΟΥ, 2 Ι. ΗΛΙΑΣ 1 Ενδοκρινολόγος, Διευθύντρια ΕΣΥ, Επιστημονική Υπεύθυνη Τμήματος Ενδοκρινολογίας-Διαβήτου και Μεταβολισμού, Νοσοκομείο-Μαιευτήριο Αθηνών «Έλενα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΙΣΜΟΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΚΛΙΝΙΚΩΝ ΕΥΡΗΜΑΤΩΝ

ΟΡΙΣΜΟΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΚΛΙΝΙΚΩΝ ΕΥΡΗΜΑΤΩΝ ΟΡΙΣΜΟΣ Ως ινιακή πλαγιοκεφαλία χαρακτηρίζεται η ασυμμετρία και αποπλάτυνση του οπισθίου τμήματος της κεφαλής (βρεγματοϊνιακή χώρα) (όπως αναφέρεται και στο κεφάλαιο των κρανιοσυνοστεώσεων). Ο προσδιορισμός

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ ΛΕΚΤΟΡΑΣ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: ΚΑΘ. Α.

ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ ΛΕΚΤΟΡΑΣ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: ΚΑΘ. Α. ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ ΛΕΚΤΟΡΑΣ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: ΚΑΘ. Α. ΑΝΤΣΑΚΛΗΣ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ Η ανικανότητα σύλληψης μετά από ένα χρόνο σεξουαλικών

Διαβάστε περισσότερα

Φλεγμονωδης πολυσυστηματικη αυτόάνοση νοσος που αφορα συχνοτερα νεες γυναικες αναπαραγωγικης ηλικιας.

Φλεγμονωδης πολυσυστηματικη αυτόάνοση νοσος που αφορα συχνοτερα νεες γυναικες αναπαραγωγικης ηλικιας. Φλεγμονωδης πολυσυστηματικη αυτόάνοση νοσος που αφορα συχνοτερα νεες γυναικες αναπαραγωγικης ηλικιας. Ηλίας Κουρής - Ρευματολόγος Η κλινική εικόνα της πάθησης περιλαμβάνει την παρουσια γενικων συμπτωματων

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΗΣ ΥΠΟΦΥΣΗΣ

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΗΣ ΥΠΟΦΥΣΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η υπόφυση είναι ένας μεγάλης σημασίας ενδοκρινής αδένας, που ρυθμίζεται από τον υποθάλαμο και βρίσκεται στη βάση του εγκεφάλου, πίσω από τη μύτη και στο ύψος των ματιών, σε μία περιοχή που λέγεται

Διαβάστε περισσότερα

Οστεοπόρωση. Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία. Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός

Οστεοπόρωση. Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία. Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός Οστεοπόρωση Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός Η οστεοπόρωση είναι πιο συχνή από τις παθήσεις της καρδιάς και των πνευμόνων Οστεοπόρωση: Η σιωπηλή επιδημία

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΔΙΟΠΑΘΕΙΕΣ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ- ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΤΕΡΕΣ ΜΕΛΕΤΕΣ ΤΟΥ 2014

ΚΑΡΔΙΟΠΑΘΕΙΕΣ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ- ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΤΕΡΕΣ ΜΕΛΕΤΕΣ ΤΟΥ 2014 ΚΑΡΔΙΟΠΑΘΕΙΕΣ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ- ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΤΕΡΕΣ ΜΕΛΕΤΕΣ ΤΟΥ 2014 Βασιλική Δηµ. Μιχαλίτση Μαιευτήρ-Γυναικολόγος, MD, PhD, MSc, RCR/RCOG in Maternal Medicine, Heart Disease and Pregnancy Specialist, Υπότροφος ΕΚΠΑ,

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Δρ Γεώργιος Ι Κούρτογλου Παθολόγος-Διαβητολόγος Διδάκτωρ Ιατρικής ΑΠΘ Εκρηκτικές διαστάσεις λαμβάνει πλέον ο σακχαρώδης

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Ματκάρης Τ. Μιλτιάδης, Μαιευτήρας - Χειρουργός Γυναικολόγος

Γράφει: Ματκάρης Τ. Μιλτιάδης, Μαιευτήρας - Χειρουργός Γυναικολόγος Γράφει: Ματκάρης Τ. Μιλτιάδης, Μαιευτήρας - Χειρουργός Γυναικολόγος Πώς πρέπει να υπολογίζω τον κύκλο και την ωορρηξία μου; Ο κύκλος μιας γυναίκας μετριέται από την πρώτη μέρα της περιόδου της μέχρι την

Διαβάστε περισσότερα

Παιδιά και νέοι με χρόνια προβλήματα υγείας και ειδικές ανάγκες. Σύγχρονες ιατρικές θεωρήσεις και ελληνική πραγματικότητα.

Παιδιά και νέοι με χρόνια προβλήματα υγείας και ειδικές ανάγκες. Σύγχρονες ιατρικές θεωρήσεις και ελληνική πραγματικότητα. Παιδιά και νέοι με χρόνια προβλήματα υγείας και ειδικές ανάγκες. Σύγχρονες ιατρικές θεωρήσεις και ελληνική πραγματικότητα. Μαρία Φωτουλάκη Επίκουρη καθηγήτρια Παιδιατρικής-Παιδιατρικής Γαστρεντερολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ

ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝΝΗΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ KAI ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Νικόλαος Χ. Σύρμος ANAΠΑΡΑΓΩΓΗ Ο άνθρωπος αναπαράγεται με αμφιγονική αναπαραγωγή. Δύο γαμετικά κύτταρα,το ωάριο (θηλυκό)

Διαβάστε περισσότερα

Διαταραχές της έμμηνης ρύσης Από το σύμπτωμα στην αιτιολογία και την αντιμετώπιση

Διαταραχές της έμμηνης ρύσης Από το σύμπτωμα στην αιτιολογία και την αντιμετώπιση Α Μαιευτική - Γυναικολογική Κλινική ΑΠΘ Ιατρική Σχολή Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Διαταραχές της έμμηνης ρύσης Από το σύμπτωμα στην αιτιολογία και την αντιμετώπιση Δημήτριος Γ. Γουλής Ενδοκρινολόγος

Διαβάστε περισσότερα

«β-μεσογειακή αναιμία: το πιο συχνό μονογονιδιακό νόσημα στη χώρα μας»

«β-μεσογειακή αναιμία: το πιο συχνό μονογονιδιακό νόσημα στη χώρα μας» Εργαστήριο Κυτταρογενετικής ΕΚΕΦΕ «Δημόκριτος» «β-μεσογειακή αναιμία: το πιο συχνό μονογονιδιακό νόσημα στη χώρα μας» Ζαχάκη Σοφία - Ουρανία Βιολόγος, MSc, PhD β μεσογειακή αναιμία Η θαλασσαιμία ή νόσος

Διαβάστε περισσότερα