ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 9 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2016

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 9 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2016"

Transcript

1 ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΟΜΙΛΙΩΝ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 9 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2016 ΣΤΡΟΓΓΥΛΗ ΤΡΑΠΕΖΑ Ι ΕΜΒΡΥΟΜΕΤΑΦΟΡΑ ΕΝΟΣ ΕΜΒΡΥΟΥ CCS (COMPREHENSIVE CHROMOSOME SCREENING) ΚΑΙ ΕΚΛΕΚΤΙΚΗ ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΕΝΟΣ ΕΜΒΡΥΟΥ Μ. Μαστρομηνάς MD, Διευθυντής Εμβρυογένεσις, Μονάδα Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής, Κηφισίας 49 & Ζηρίδη, Αθήνα Η εξωσωματική γονιμοποίηση αν και έχει βοηθήσει εκατομμύρια ζευγάρια να τεκνοποιήσουν εξακολουθεί να έχει χαμηλά ποσοστά εγκυμοσύνης. Ένας από τους λόγους των χαμηλών ποσοστών εγκυμοσύνης είναι οι αριθμητικές χρωμοσωμικές ανωμαλίες (ανευπλοειδίες) στα έμβρυα. Οι ανευπλοειδίες ανιχνεύονται στο 50% των εμβρύων που προκύπτουν από κύκλους εξωσωματικής γονιμοποίησης και αποδίδονται κυρίως σε λάθη στη διαδικασία της μείωσης του ωαρίου. Επίσης απαντώνται στο 60% των αποβολών πρώτου τριμήνου και των παθολογικών κυήσεων στον άνθρωπο. Μελέτες έχουν δείξει ότι η συχνότητα κυήσεως με χρωμοσωμικές ανωμαλίες σε ζευγάρια με υπογονιμότητα είναι κατά 20% υψηλότερη από ότι στο γενικό πληθυσμό. Στη γυναίκα οι ανευπλοειδίες (που σχετίζονται με γνωστά σύνδρομα όπως, Down, Patau, Edwards και Turner) αυξάνουν εκθετικά τη δεκαετία πριν τη εμμηνόπαυση και η υπογονιμότητα εκδηλώνεται συχνότερα. Τα τελευταία χρόνια έχει καταστεί εφικτή η ανάλυση του συνόλου των χρωμοσωμάτων (23 ζεύγη) με την τεχνική των μικροσυστοιχιών DNA (arraycgh) στον προεμφυτευτικό γενετικό έλεγχο χρωμοσωμικών ανωμαλιών (ΠΓΕ). Σε αυτή την ομιλία θα γίνει ανασκόπηση της εφαρμογής του προεμφυτευτικού γενετικού ελέγχου χρωμοσωμικών ανωμαλιών σε διαφορετικά στάδια της εμβρυϊκής ανάπτυξης (ωάρια και έμβρυα στο στάδιο της αυλάκωσης και της βλαστοκύστης) και των μεθόδων βιοψίας. Επιπρόσθετα, θα παρουσιαστούν τα κλινικά δεδομένα ύστερα από την εφαρμογή του εν λόγω ελέγχου σε 1151 κύκλους εξωσωματικής γονιμοποίησης στη Μονάδα μας σε ζευγάρια με ένδειξη για ΠΓΕ όπως π.χ καθέξιν αποβολές πρώτου τριμήνου, προχωρημένη ηλικία της υποψήφιας μητέρας, επαναλαμβανόμενες αποτυχημένες προσπάθειες στην εξωσωματική γονιμοποίηση και σοβαρή ανδρική υπογονιμότητα.

2 ΣΤΡΟΓΓΥΛΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΙΙ ΕΝΔΟΜΗΤΡΙΩΣΗ: ΝΕΟΤΕΡΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΠΟΤΕ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΕΛΕΓΧΕΤΑΙ ΚΑΙ ΝΑ ΘΕΡΑΠΕΥΕΤΑΙ ΕΝΔΟΣΚΟΠΙΚΑ Η ΥΠΟΓΟΝΙΜΗ ΑΣΘΕΝΗΣ ΓΙΑ ΕΛΑΧΙΣΤΗ ΕΝΔΟΜΗΤΡΙΩΣΗ? Α. Δανιηλίδης BSCCP, DFFP, MIGS, Επίκουρος Καθηγητής Μαιευτικής Γυναικολογίας ΑΠΘ Ο μηχανισμός με τον οποίο η ελάχιστη ενδομητρίωση θα μειώσει τελικά την γονιμοποιητική ικανότητα δεν είναι ξεκάθαρος. Πιθανοί μηχανισμοί είναι η διαταραχή στη φυσιολογική ωοθυλλακιορηξία, στη μεταφορά του σπέρματος δια μέσου της σάλπιγγας, η παρεμπόδιση της φυσιολογικής εμφύτευσης, η παραγωγή αντιενδομητρικών αντισωμάτων, καθώς και ο αυξημένος κίνδυνος αυτόματων αποβολών. Γυναίκες με ελάχιστη ενδομητρίωση θα χρειασθούν μεγαλύτερο χρονικό διάστημα αυτόματης σύλληψης σε σχέση με γυναίκες που πάσχουν από ανεξήγητη υπογονιμότητα, ενώ μελέτες παρατήρησης δείχνουν πως τα ποσοστά αυτόματης σύλληψης αυξάνουν μετά από χειρουργική εξαίρεση της βλάβης. Η λαπαροσκόπηση με λήψη βιοψιών αποτελεί την μέθοδο εκλογής για τη διάγνωση της ενδομητρίωσης. Σύμφωνα με τις πρόσφατες οδηγίες της Eshre σε ασυμπτωματικές γυναίκες με ενδομητρίωση ελάχιστου σταδίου θα πρέπει να διενεργείται επεμβατική αντί για απλά διαγνωστική λαπαροσκόπηση, ώστε να βελτιωθεί η γονιμοποιητική τους ικανότητα. Στις ίδιες οδηγίες έχουν καταλήξει η ASRM και RCOG όσον αφορά την θεραπεία υπογόνιμων ασυμπτωματικών γυναικών με ελάχιστη ενδομητρίωση. Η χρήση μεθόδων τεχνιτής γονιμοποίησης δεν αυξάνει τον κίνδυνο υποτροπής της νόσου,ενώ σε όλες τις υπογόνιμες γυναίκες με ενδομητρίωση Ι-ΙΙ σταδίου προτείνεται η χειρουργική εξαίρεση της νόσου πριν τη χρήση ART, σύμφωνα και πάλι με τις οδηγίες της ESHRE, στηριζόμενη σε δεδομένα από αναδρομικές μελέτες. Φαίνεται όμως πως οι επιστημονικές αποδείξεις για το τελεύταιο δεν επαρκούν, καθώς δεν αποδεικνύεται η μειωμένη επιτυχία της IVF σε γυναίκες με ελάχιστη ενδομητρίωση σε σύγκριση με υπογόνιμες γυναίκες άλλης αιτιολογίας, σύμφωνα με τα δεδομένα από την SART. Επίσης, δεδομένα από αναδρομικές μελέτες αλλά και από μία πρόσφατη μετανάλυση δείχνουν πως τα ποσοστά τόσο της εμφύτευσης όσο και της κλινικής εγκυμοσύνης δεν έχουν στατιστική διαφορά για τις γυναίκες με ελάχιστη ενδομητρίωση. Σε μία όμως τόσο πολύπλοκη παθολογία όπως η ενδομητρίωση θα πρέπει πάντοτε να λαμβάνοντια υπόψιν διαφορετικές παράμετροι όπως η ηλικία, η διάρκεια της υπογονιμότητας, η παρουσία άλλων αιτιών υπογονιμότητας και βεβαίως να γίνεται εξατομικευμένη προσέγγιση. Βιβλιογραφία: Duffy JMN et al. Cochrane library 2014 Eshre quidelines management of women with endometriosis 2013 Giudice LC et al Endocrinology. New York: Elsevier, 2010 Gupta, S., et al., Fertil. Steril. 90, Harb HM et al. BJOG 2013 Opoien HK, et al. Reprod Biomed Online 2011;23: Practice Committee of the American Society of Reproductive Medicine, 2004 Royal College of Obstetricians and Gynecologists, 2006 Society for Assisted Reproductive Technology. National Data Summary. 2012

3 ΩΟΘΗΚΙΚΟ ΔΥΝΑΜΙΚΟ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΕΝΔΟΜΗΤΡΙΩΣΗ: ΠΟΙΑ Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΝΟΣΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΧΕΙΡΟΥΡΓΕΙΟΥ Γ.Α. Πάντος Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής Γυναικολογίας Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, Α Μαιευτική Γυναικολογική Κλινική, Γ.Ν. «Παπαγεωργίου», Ν. Ευκαρπία, Θεσσαλονίκη H χειρουργική τεχνική στην αντιμετώπιση του ενδομητριώματος είναι ένα πεδίο μεγάλης διαμάχης. Η λαπαροσκοπική κυστεκτομή είναι μία από τις πιο διαδεδομένες μεθόδους. Διάφοροι ερευνητές υποστηρίζουν ότι υπάρχουν ανεπαρκείς αποδείξεις ώστε να υποστηριχθεί η χειρουργική μέθοδος έναντι του ablation όσον αφορά στα ποσοστά γονιμοποίησης μετά από μεθόδους υποβοήθησης COH (controlled ovarian hyperstimulation) και IUI (Intrauterine Insemination). Οι κατευθυντήριες οδηγίες της ESHRE (2013) για γυναίκες με ενδομητρίωμα που χειρουργούνται για υπογονιμότητα ή άλγος, προτείνουν την πραγματοποίηση λαπαροσκοπικής εξαίρεσης του ενδομητριώματος, παρά την εφαρμογή παροχέτευσης και ηλεκτροκαυτηριασμού του ενδομητριωσικού τοιχώματος. Από την άλλη πλευρά η κυστεκτομή έχει το μειονέκτημα ότι ταυτόχρονα αφαιρείται υγιής ωοθηκικός ιστός, ο οποίος μειώνει τις ωοθηκικές εφεδρείες. Προς αυτή την κατεύθυνση κινείται η μελέτη των Tsolakidis, Pados et al (Fertil Steril, 94(1), 71-77, 2010) και Pados et al (Hum Reprod,25(3), , 2010) Οι συγγραφείς συνέκριναν τη λαπαροσκοπική εκτομή με την τεχνική των τριών σταδίων και συμπέραναν ότι η AMH και η AFC δε μειώνεται στις γυναίκες που υπεβλήθησαν στη μέθοδο των τριών σταδίων σε σχέση με αυτές στις οποίες αφαιρέθηκε λαπαροσκοπικά το ενδομητρίωμα. Όπως έχει προαναφερθεί, οι κίνδυνοι που σχετίζονται με τη χειρουργική αντιμετώπιση των ενδομητριωμάτων είναι υπαρκτοί, και η σωστή αντιμετώπιση τους αποτελεί θέμα διαμάχης, ειδικά σε γυναίκες που προσπαθούν να τεκνοποιήσουν. Δεν υπάρχουν καλά σχεδιασμένες προοπτικές τυχαιοποιημένες μελέτες που να προτείνουν την μη αντιμετώπιση ως πιθανή εναλλακτική προσέγγιση. Παραδοσιακές μέθοδοι αντιμετώπισης ενδομητριωμάτων, όπως η κυστεκτομή και το ablation, έχουν χαμηλά ποσοστά υποτροπών, αλλά μπορεί σε κάποιες περιπτώσεις να προκαλέσουν μείωση των ωοθηκικών εφεδρειών. Νεότερες μέθοδοι, όπως η συνδυασμένη κυστεκτομή με ablation (Donnez et al, Fertil Steril, 2013) φαίνεται ότι έχουν μικρά ποσοστά υποτροπών, χωρίς να επηρεάζονται οι ωοθηκικές εφεδρείες, απαιτούνται, όμως, περισσότερες μελέτες για να καθοριστεί ο βαθμός που επηρεάζουν τα αποτελέσματα της IVF. Οι δείκτες ωοθηκικής εφεδρείας που χρησιμοποιήθηκαν σε πολλές μελέτες, όπως η ΑΜΗ, αμφισβητήθηκαν και εξήχθη το συμπέρασμα ότι το AFC είναι πιο αξιόπιστος δείκτης. Επιπροσθέτως, υποστηρίχθηκε, ότι η χειρουργική αντιμετώπιση δεν επηρεάζει τόσο τις ωοθηκικές εφεδρείες, όπως παλαιότερα νομίζαμε.

4 ΣΤΡΟΓΓΥΛΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΙΙΙ ΚΡΥΟΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΕΜΒΡΥΩΝ ΚΑΙ ΩΑΡΙΩΝ ΒΡΑΔΕΙΑ ΚΑΤΑΨΥΞΗ Η ΥΑΛΟΠΟΙΗΣΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΠΟΥ ΥΠΟΒΑΛΛΟΝΤΑΙ ΣΕ ΚΑΤΑΨΥΞΗ ΩΑΡΙΩΝ; Χ. Συριστατίδης Επίκουρος Καθηγητής Μαιευτικής Γυναικολογίας, Μονάδα Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής, Π.Γ.Ν. Αττικόν, Ιατρική Σχολή, Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Το ωάριο είναι ένα ευαίσθητο κύτταρο το οποίο μπορεί να βρίσκεται είτε μέσα στο ωοθυλάκιο, είτε γονιμοποιημένο, είτε μέσα σε υγρό άζωτο. Οι κύριοι καταστροφικοί παράγοντες που δρουν αρνητικά επάνω του κατά τη διάκρεια της κρυοσυντήρησης σχετίζονται με τον τραυματισμό του από το ψύχος, το ωσμωτικό stress, την τοξικότητα από τα κρυοπροστατευτικά μέσα (ΚΠ) και την κρυσταλοποίησή του από πάγο. Οι ενδείξεις για την κρυοσυντήρηση των ωαρίων αφορούν νέες γυναίκες που πρόκειται να υποβληθούν σε ογκολογικές θεραπείες (ακτινοβολία ή χημειοθεραπεία), γυναίκες που εκ πεποιθήσεως δεν θέλουν την κατάψυξη εμβρύων, γυναίκες που συνειδητοποιούν ότι η ωοθηκική επάρκειά τους ελαττώνεται λόγω ηλικίας, σε περιπτώσεις δωρεάς ωαρίων, σε αδυναμία του άνδρα να δώσει σπέρμα προγραμματισμένα και σε γυναίκες με αυξημένη πιθανότητα συνδρόμου υπερδιέγερσης ωοθηκών που δεν θέλουν ναν καταψύξουν έμβρυα. Οι τεχνικές κατάψυξης σήμερα είναι δύο 1. η αργή κατάψυξη, που χρησιμοποιείται από παλιά και έχει μελετηθεί και περισσότερο, και 2. η υαλοποίηση, η επιτυχία της οποίας εξαρτάται από τον ρυθμό ψύξης μέσω ΝΟ ( βαθμούς C/min), την πυκνότητα του υλικού όπου το έμβρυο καλλιεργείται, και καθορίζεται από τη συγκέντρωση των ΚΠ και γ. τον όγκο. Η διαφορά μεταξύ των δύο είναι δύσκολο να καθοριστεί απλοϊκά, λέγοντας ότι η πρώτη είναι μια μέθοδος με αργό ρυθμό ψύξης και χαμηλές συγκεντρώσεις ΚΠ, ενώ η δεύτερη με υψηλό ρυθμό ψύξης και υψηλή συγκέντρωση ΚΠ. Η πρώτη είναι μια διαδικασία όπου το εξωκυττάριο νερό κρυσταλλώνεται, με αποτέλεσμα λόγω της ωσμωτικής διαφοράς να αντλείται νερό από τον ενδοκυττάριο χώρο μέχρι να προκληθεί ενδοκυτταρική υαλοποίηση. Στην δεύτερη, τόσο ο ενδο όσο και ο εξωκυττάριος χώρος υαλοποιούνται, αφού έχει ήδη συμβεί κυτταρική αφυδάτωση. Λόγω αυτών των διαφορών, οι όροι κατάψυξη και απόψυξη είναι σχετικές με την πρώτη, ενώ η ψύξη και θέρμανση είναι σχετικές με την υαλοποίηση. Στη σύγκριση των δύο τεχνικών, η υαλοποίηση είναι η φθηνότερη. Ακόμη, μεγαλύτερος αριθμός ωοκυττάρων επιβιώνουν, αλλά τα ποσοστά της εγκυμοσύνης ανά ωάριο παραμένουν χαμηλά (2-9% με την αργή κατάψυξη και 4-20% με την υαλοποίηση). Συγκρίνοντας μάλιστα υαλοποιημένα με φρέσκα ωάρια, δεν παρατηρήθηκε διαφορά στη γονιμοποίηση και τα ποσοστά κλινικής εγκυμοσύνης. Σε μία πρόσφατη Cochrane συστηματική ανασκόπηση σύγκρισης των δύο μεθόδων φάνηκε ότι με την υαλοποίηση αυξάνει κατά πάσα πιθανότητα τα ποσοστά κλινικής κύησης σε γυναίκες που υποβάλλονται σε υποβοηθούμενη αναπαραγωγή. Ωστόσο, στην ανάλυση αυτή ο συνολικός αριθμός των γυναικών και των κυήσεων των μελετών αλλά και η ποιότητά τους ήταν χαμηλός, πράγμα που περιορίζει την δυνατότητα εφαρμογής της.

5 ΔΙΑΤΗΡΗΣΗ ΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑΣ ΓΙΑ ΜΗ ΙΑΤΡΙΚΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ Ε. Μακράκης Μαιευτήρας-Γυναικολόγος, Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Αθηνών, Επιστημονικός Υπεύθυνος Μονάδας Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής ΕΜΒΡΥΟ A.R.T. Η διατήρηση γονιμότητας για μη ιατρικούς λόγους (ΔΓΜΙΛ) αποτελεί μια μοντέρνα προσέγγιση που αποκτά ολοένα μεγαλύτερη δημοτικότητα μεταξύ των γυναικών στις σύγχρονες ανεπτυγμένες κοινωνίες. Οι εξελίξεις στον τομέα της κρυοσυντήρησης ωαρίων, με τα σημαντικώς βελτιωμένα αποτελέσματα της μεθόδου της υαλοποίησης στα ποσοστά απόψυξης, γονιμοποίησης και κυήσεων συνέβαλαν στην περαιτέρω διάδοση της ΔΓΜΙΛ. Οι σημαντικότερες παράμετροι που επηρεάζουν την αποδοτικότητα της μεθόδου είναι η ηλικία κατά την οποία πραγματοποιείται η κρυοσυντήρηση (τα 38 έτη θεωρούνται κομβικά) και ο συνολικός αριθμός των ωρίμων ωαρίων που κρυοσυντηρούνται για κάθε γυναίκα (τουλάχιστον 8-10, σύμφωνα με την πιο πρόσφατη μετανάλυση). Παράλληλα, μελέτες μοντέλων κόστους/αποδοτικότητας έδειξαν ότι αν η κρυοσυντήρηση των ωαρίων γίνει σε ηλικία 35 ετών ή ακόμα και σε ηλικία 38 ετών (εφόσον όμως τουλάχιστον το 49% των γυναικών τα χρησιμοποιήσει), είναι πιο συμφέρουσα από τις συμβατικές προσπάθειες εξωσωματικής γονιμοποίησης που θα απαιτούνταν μετά την ηλικία των 40 ετών. Οι γυναίκες που συνήθως αναζητούν την ΔΓΜΙΛ είναι μέσης ηλικίας ετών, ετερόφυλες, χωρίς σοβαρή σχέση, εργαζόμενες, υψηλού μορφωτικού επιπέδου, και ως βασικό κίνητρο αναφέρουν την ανάγκη περισσότερου χρόνου για να βρουν τον ιδανικό σύντροφο. Σε επίπεδο επίσημων οδηγιών, η ASRM εμφανίζεται πιο επιφυλακτική επισημαίνοντας ότι δεν υπάρχουν ακόμα επαρκή δεδομένα για την ευρεία προτροπή εφαρμογής της ΔΓΜΙΛ ενώ η εμπορική διαφήμισή της μπορεί να ενθαρρύνει την καθυστέρηση της τεκνοποίησης. Η ESHRE έχει εμβαθύνει περισσότερο στο θέμα, και σημειώνει ότι η ΔΓΜΙΛ δεν αντιτίθεται στην βασική Ιπποκράτειο αρχή του ωφελέειν ή μη βλάπτειν, σέβεται την αναπαραγωγική αυτονομία του ατόμου, αποκαθιστά κοινωνική δικαιοσύνη, μπορεί να περιορίσει την κατάληξη στην λύση των ωαρίων δότριας και να περιορίσει τις κυήσεις εμβρύων με χρωμοσωμικές ανωμαλίες ως απαραίτητες προυποθέσεις για την παροχή της ΔΓΜΙΛ κρίνονται η σωστή και ειλικρινής ενημέρωση των γυναικών (κυρίως για το ότι δεν εξασφαλίζεται απόλυτα η μελλοντική αναπαραγωγή), καθώς και το υψηλό επίπεδο και η συνεργασία των Μονάδων στις οποίες πραγματοποιείται.

6 ΣΑΒΒΑΤΟ 10 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2016 ΣΤΡΟΓΓΥΛΗ ΤΡΑΠΕΖΑ IV ΩΟΘΗΚΙΚΟ ΔΥΝΑΜΙΚΟ ΚΑΙ ΠΤΩΧΗ ΩΟΘΗΚΙΚΗ ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΩΟΘΗΚΙΚΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΣΕ ΧΡΗΣΤΡΙΕΣ ΑΝΤΙΣΥΛΛΗΠΤΙΚΩΝ ΠΟΥ ΕΠΙΖΗΤΟΥΝ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΓΙΑ ΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ Κ. Χ. Νταφόπουλος Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής και Γυναικολογίας, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Στη σύγχρονη κοινωνία, οι επιλογές των γυναικών για υψηλότερη μόρφωση και σταδιοδρομία αλλά και η επιδεινούμενη οικονομική κρίση έχουν ως αποτέλεσμα τη μετατόπιση της ηλικίας τεκνοποίησης με κύριο επακόλουθο τη μείωση της γονιμότητας λόγω της μείωσης των ωοθηκικών εφεδρειών. Η πληροφορία σχετικά με τις ωοθηκικές εφεδρείες σε αυτές τις γυναίκες που δεν έχουν γνωστό πρόβλημα υπογονιμότητας είναι ιδιαίτερα σημαντική. Ωστόσο, σημαντικό ποσοστό γυναικών χρησιμοποιεί ορμονική αντισύλληψη, η οποία επηρεάζει τους δείκτες ωοθηκικών εφεδρειών, ουσιαστικά την ΑΜΗ ορού και τον υπερηχογραφικά εκτιμώμενο αριθμό των κοιλοτικών ωοθυλακίων (AFC), καθιστώντας επισφαλή τη συμβουλευτική. Η ΑΜΗ και ο AFC αποτελούν δείκτες που προβλέπουν την ωοθηκική απάντηση στη διέγερση με γοναδοτροφίνες για IVF/ICSI και το OHSS. Επιπλέον, η ΑΜΗ είναι ο πλέον αξιόπιστος δείκτης για την πρόβλεψη της ηλικίας της εμμηνόπαυσης, συγκριτικά με τον AFC και την ηλικία εμμηνόπαυσης της μητέρας. Ωστόσο, η ΑΜΗ φαίνεται ότι δεν έχει σημαντική αξία στην πρόγνωση της πιθανότητας φυσικής σύλληψης. Μελέτες έχουν δείξει ότι η συνδυασμένη ορμονική αντισύλληψη μειώνει τη συγκέντρωση της ΑΜΗ (κατά 19-30%) στον ορό και τον AFC (κατά 18-30%) καθώς και τον όγκο των ωοθηκών (κατά 42-50%) σε σύγκριση με τις μη χρήστριες. Η μείωση της ΑΜΗ δεν φαίνεται να επηρεάζεται διαφορετικά από την οδό χορήγησης των αντισυλληπτικών (χάπι, διαδερμικά, κολπικός δακτύλιος). Επίσης η αύξηση της διάρκειας χρήσης τους δεν σχετίζεται με περαιτέρω μείωση των επιπέδων της ΑΜΗ. Τέλος, μετά τη διακοπή χρήσης των αντισυλληπτικών τα επίπεδα της ΑΜΗ και ο AFC αυξάνουν μετά το δεύτερο αυτόματο κύκλο. Επιπλέον, δεδομένης της κάλυψης της συμπτωματολογίας της πρόωρης ωοθηκικής ανεπάρκειας από τη χρήση ορμονικής αντισύλληψης, έχει προταθεί η εκτίμηση της ΑΜΗ πριν την έναρξη της αγωγής. Συνοψίζοντας, η μέτρηση των ωοθηκικών εφεδρειών σε χρήστριες ορμονικής αντισύλληψης παρέχει τιμές ψευδώς χαμηλότερες και η γενική σύσταση είναι ότι οι δείκτες αυτοί θα πρέπει να εκτιμώνται 3-6 μήνες μετά τη διακοπή χρήσης.

7 ΧΟΡΗΓΗΣΗ DHEA ΣΕ ΠΤΩΧΕΣ ΑΠΑΝΤΗΤΡΙΕΣ Στ. Κολυμπιανάκης Αναπληρωτής Καθηγητής, Μαιευτικής Γυναικολογίας και Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής, Αριστοτέλειου Πανεπιστήμιου Θεσσαλονίκης Η χορήγηση DHEA σε πτωχές απαντήτριες που υποβάλλονται σε εξωσωματική γονιμοποίηση έχει προταθεί ότι αυξάνει τη συγκέντρωση των ωοθηκικών ανδρογόνων και την ευαισθησία των αναπτυσσόμενων ωοθυλακίων στην FSH. Παρά το γεγονός ότι στη βιβλιογραφία υπάρχουν περισσότερες μετα-αναλύσεις από τον αριθμό των δημοσιευμένων τυχαιοποιημένων μελετών που αφορούν στην χρήση DHEA σε πτωχές απαντήτριες, δεν είναι ακόμα σαφές αν η κατηγορία αυτή των γυναικών που υποβάλλονται σε εξωσωματική γονιμοποίηση είναι πιθανόν να επωφελείται από μια τέτοια παρέμβαση. H σύνθεση δεδομένων από τις σχετικές τυχαιοποιημένες μελέτες δείχνει ότι η χορήγηση DHEA για μια περίοδο 6-12 εβδομάδες πριν την έναρξη της διέγερσης των ωοθηκών δεν φαίνεται να βελτιώνει την πιθανότητα κλινικής εγκυμοσύνης (RR: 1.24, 95%CI: ) ή γέννησης ζωντανού νεογνού (RR: 0.70, 95%CI: ) σε σύγκριση με την μη θεραπεία. Ωστόσο, η θεραπεία με DHEA συνοδεύεται από αύξηση του αριθμού των ωαρίων που λαμβάνονται (WMD: +1.54, 95%CI: έως+2.23). Συμπερασματικά, η δημοσιευμένη βιβλιογραφία δεν προτείνει ότι η χορήγηση DHEA βελτιώνει την πιθανότητα εγκυμοσύνης σε πτωχές απαντήτριες που υποβάλλονται σε εξωσωματική γονιμοποίηση.

8 ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΟΣ ΦΥΣΙΚΟΣ ΚΥΚΛΟΣ (MNC) ΕΝΑΝΤΙ ΔΙΕΓΕΡΣΗΣ ΜΕ ΥΨΗΛΗ ΔΟΣΗ FSH (HDFSH) ΣΕ ΠΤΩΧΕΣ ΑΠΑΝΤΗΤΡΙΕΣ Τ.Γ. Λαϊνάς MD, PhD, Μονάδα Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής ΕΥΓΟΝΙΑ Εισαγωγή: Οι πτωχές απαντήτριες είναι μια ομάδα γυναικών με χαμηλή ωοθηκική ανταπόκριση στη διέγερση με γοναδοτροπίνες, που χαρακτηρίζονται από μικρό αριθμό ωαρίων και χαμηλά ποσοστά κύησης. Διάφορα πρωτόκολλα διέγερσης έχουν προταθεί, αλλά επί του παρόντος δεν υπάρχει μοναδική βέλτιστη λύση, για τις πτωχές απαντήτριες. Ο σκοπός της μελέτης ήταν η σύγκριση του ποσοστού γεννήσεων με MNC σε σύγκριση με πρωτόκολλο ανταγωνιστή και υψηλές δόσεις γοναδοτροπινών (HDFSH) σε ασθενείς που πληρούσαν τα κριτήρια του consensus της Bologna για τον ορισμό της πτωχής ανταπόκρισης. Μεθοδολογία: Η παρούσα αναδρομική μελέτη περιλαμβάνει 161 κύκλους MNC (106 ασθενείς), και 164 κύκλους HDFSH με πρωτόκολλο GnRH ανταγωνιστή (136 ασθενείς), που υποβλήθηκαν σε εξωσωματική γονιμοποίηση στη Μονάδα Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής «Ευγονία». Οι ασθενείς πληρούσαν τα κριτήρια της Bologna (αριθμός καταβολών 5, βασική FSH>12 IU/l, 1 προηγούμενους αποτυχημένους κύκλους κατά τους οποίους είχαν ληφθεί 3 ωάρια με υψηλή δόση γοναδοτροπινών 300IU). Αποτελέσματα: Η πιθανότητα γέννησης ήταν σημαντικά υψηλότερη με MNC σε σύγκριση με HDFSH (OR: 4.01, 95% CI: ). Οι κύκλοι MNC χαρακτηρίζονταν από χαμηλότερη συνολική δόση γοναδοτροπινών (490.0 ± 35.2 IU versus ± 93.4 IU, P < 0.001), χαμηλότερα επίπεδα οιστραδιόλης (237.5 ± 12.3 pg/ml versus ± 29.8 pg/ml, P < 0.001), λιγότερα ωοθυλάκια την ημέρα της hcg (1.9 ± 0.1 versus 3.2 ± 0.2, P < 0.001), λιγότερα ωάρια (1.1 ± 0.01 versus 2.4 ± 0.1, P < 0.001), και λιγότερα γονιμοποιημένα ωάρια (0.7 ± 0.1 versus 1.4 ± 0.1, P < 0.001), σε σύγκριση με τους κύκλους HDFSH. Συμπεράσματα: Η προσέγγιση MNC σχετίζεται με τετραπλάσια πιθανότητα γέννησης, είναι φιλική προς την ασθενή και με χαμηλότερο κόστος. Ωστόσο και τα δύο πρωτόκολλα (MNC-HDFSH) προσφέρουν πολύ χαμηλές πιθανότητες γέννησης σε πτωχές απαντήτριες. Τα αποτελέσματα της μελέτης μπορούν να χρησιμοποιηθούν στη συμβουλευτική των ασθενών αυτών, που δεν επιθυμούν δωρεά ωαρίων, η οποία φαίνεται να αποτελεί ρεαλιστικότερη προσέγγιση.

9 ΚΥΡΙΑΚΗ 11 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2016 ΣΤΡΟΓΓΥΛΗ ΤΡΑΠΕΖΑ VIII ΕΠΙΠΛΟΚΕΣ ΜΕΘΟΔΩΝ ΥΠΟ- ΒΟΗΘΟΥΜΕΝΗΣ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΕΤΕΡΟΤΟΠΗ ΚΥΗΣΗ ΜΕΤΑ ΑΠΟ IVF Γ. Γαλάζιος Καθηγητής Μαιευτικής- Γυναικολογίας, ΔΠΘ, Διευθυντής Εργαστηρίου Εξωσωματικής ΔΠΘ H ετερότοπη κύηση είναι μία πολύδυμη κύηση με συνύπαρξη ενός ή περισσότερων εμβρύων εμφυτευμένων στην ενδομητρική κοιλότητα και ενός η περισσότερων εμβρύων εκτός.είναι εξαιρετικά σπάνια περίπτωση στον γενικό πληθυσμό και η επίπτωσή της στον γενικό κυμαίνεται μεταξύ 1/7.963 και 1/ Με την ευρεία χρήση των τεχνικών υποβοηθούμενης αναπαραγωγής η επίπτωση μετά IVF αυξήθηκε κατά φορές συγκριτικά με φυσιολογικές συλλήψεις.η συχνότερη εντόπιση είναι οι σάλπιγγες έχουν όμως καταγραφεί και κυήσεις στον τράχηλο, στον στρογγυλό σύνδεσμο στις ωοθήκες,στα κέρατα της μήτρας καθώς επίσης και κοιλιακές κυήσεις. Στους παράγοντες κινδύνου ανήκουν o αυξημένος αριθμός μεταφερόμενων εμβρύων, η εφαρμογή εκτεταμένης πίεσης στον καθετήρα εμβρυομεταφοράς και η μεταφορά πλησίον του μητρικού κέρατος, οι προηγούμενες χειρουργικές επεμβάσεις στις σάλπιγγες, οι ενδομητρικές συμφύσεις,η ενδομητρίωση και οι πυελικές φλεγμονές. Η κύρια διαγνωστική μέθοδος είναι η διακολπική υπερηχογραφία η οποία όμως παρουσιάζει χαμηλή ευαισθησία και εμφανίζει επιπρόσθετη δυσχέρεια λόγω της ταυτόχρονης υπερηχογραφικής παρουσίας σάκκου ενδομήτριας κύησης και υπερδιεγερμένων ωοθηκών. Την διάγνωση καθιστά δύσκολη η μεγάλη ποικιλία κλινικής συμπτωματολογίας που κυμαίνεται μεταξύ της πλήρους έλλειψης συμπτωμάτων και της εμφάνισης πυελικού άλγους και κολπικής αιμόρροιας. Το γεγονός αυτό καθιστά σημαντική την εκτέλεση διακολπικού υπερηχογραφικού ελέγχου στο πρώτο τρίμηνο σε γυναίκες που έμειναν έγκυες μετά IVF-ET. Η θεραπευτική αντιμετώπιση συνιστά ιδιαίτερη πρόκληση και θα πρέπει να έχει σαν στόχο την εξαίρεση της έκτοπης κύησης και την αποφυγή σαλπιγγικής ρήξης παράλληλα με την διατήρηση της ενδομήτριας κύησης. Σε γενικές γραμμές η επιλογή του είδους της θεραπείας εξαρτάται από την κατάσταση της συνυπάρχουσας ενδομήτριας κύησης. Εφόσον η ενδομήτρια κύηση είναι βιώσιμη η εξαίρεση της έκτοπης κύησης με λαπαροσκόπηση ή λαπαροτομία αποτελεί την μοναδική επιλογή. Στην περίπτωση που η ενδομήτρια κύηση δεν είναι βιώσιμη μπορούν να εφαρμοστούν άλλες επιλογές όπως η υστεροσκοπική εξαίρεση ή η χορήγηση μεθοτρεξάτης. Ανεξάρτητα από την εφαρμοσθείσα θεραπευτική μέθοδο η πρόγνωση για την συνυπάρχουσα ενδομήτρια κύηση είναι καλή.

10 ΑΥΞΑΝΕΙ Η ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ ΤΗΝ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΑ ΚΑΡΚΙΝΟΓΕΝΕΣΗΣ? Α. Δαπόντε Αναπλ. Καθηγητής M.D., Dr Med (LMU Munich) F.C.O.G. (S.A.) Η υπογονιμότητα έχει επιπολασμό 9-18% στο γενικό πληθυσμό. Οι επιπτώσεις της υπογονιμότητας σε αυξημένο κίνδυνο πρόωρου τοκετού, χαμηλού βάρους γέννησης και περιγεννητική θνησιμότητα είναι καλά τεκμηριωμένες, αλλά η σχέση της με την καρκινογένεση σε μικρότερο βαθμό. Περίπου το 5-10% των υπογόνιμων ανδρών και γυναικών μπορεί να έχουν υποκείμενες γενετικές ανωμαλίες, όπως χρωμοσωμικές ανωμαλίες, απλές ή πολλαπλές γονιδιακές μεταλλάξεις και πολυμορφισμούς μερικά από τα οποία συνδέονται με αυξημένο κίνδυνο καρκινογένεσης. Μέρος της υπογονιμότητας αποδίδεται στην έκθεση σε περιβαλλοντικούς παράγοντες, ενδοκρινικές διαταραχές, και ορμονικές ανισορροπίες, οι οποίες έχουν επίσης συσχετιστεί με καρκινογένεση. Μια πιθανή αύξηση του κινδύνου των γυναικολογικών κακοηθειών σε γυναίκες με υπογονιμότητα έχει προταθεί σε πολλές μελέτες. Μια ανάλυση των της βιβλιογραφίας δείχνει ότι οι γυναίκες με υπογονιμότητα είχαν υψηλότερα ποσοστά καρκίνου του ενδομητρίου συγκριτικά με τον γενικό πληθυσμό ενώ τα δεδομένα είναι αντικρουόμενα σχετικά με το αν οι υπογόνιμες γυναίκες διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο για καρκίνο του μαστού και καρκίνο των ωοθηκών. Όσο αφορά τη χρήση των φαρμάκων που χρησιμοποιούνται στην υπογονιμότητα και το ρίσκο ανάπτυξης καρκίνου μεθοδολογικοί περιορισμοί εμποδίζουν την εξαγωγή ασφαλών συμπερασμάτων καθώς έχει καταγραφεί εγγενής αυξημένος κίνδυνος καρκίνου στις υπογόνιμες γυναίκες. Περαιτέρω μεθοδολογικά προβλήματα αποτελούν η χαμηλή συχνότητα εμφάνισης των περισσότερων από αυτές τις μορφές καρκίνου, και ότι η ηλικία διάγνωσης του καρκίνου είναι συνήθως πολλά χρόνια μετά τη χρήση φαρμάκων υπογονιμότητας. Με βάση τα διαθέσιμα δεδομένα, δεν φαίνεται να υπάρχει μια ουσιαστική αύξηση του κινδύνου διηθητικού καρκίνου των ωοθηκών, καρκίνο του μαστού, ή καρκίνου του ενδομητρίου μετά την χρήση των φαρμάκων υπογονιμότητας. Αρκετές μελέτες έχουν δείξει μικρή αύξηση του κινδύνου των οριακών όγκων των ωοθηκών. Ο αυξανόμενος πληθυσμός των νέων επιζώντων του καρκίνου και μια τάση προς αναβολή της εγκυμοσύνης μέχρι αργότερα στη ζωή σε αυτούς τους ανθρώπους, καταστα αναγκαία την επιμελή και διεξοδική αναφορά και καταγραφή της επίδρασης στη γονιμότητα που προκαλούν κάποιες από τις ογκολογικές θεραπείες που χρειάζεται να πάρουν. Συμπερασματικά στις γυναίκες και άνδρες με τη διάγνωση της υπογονιμότητας, μπορεί να χρειαστεί μια παραπομπή σε μια εξειδικευμένη ιατρική κλινική, προκειμένου να υποβληθούν σε συμπληρωματικές εξετάσεις προσυμπτωματικού ελέγχου του καρκίνου, αλλαγές στον τρόπο ζωής για την πρόληψη του καρκίνου, και αυτό φαίνεται να είναι ιδιαίτερα αναγκαίο σε γυναίκες με σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών. Οι θεράποντες πρέπει να ενημερώνονται για τον κίνδυνο καρκίνου ασθενών συγκεκριμένων αιτίων της υπογονιμότητας καθώς και των χορηγούμενων θεραπειών προκειμένου να παρέχουν ακριβείς συμβουλές.

11 ΣΤΡΟΓΓΥΛΗ ΤΡΑΠΕΖΑ IX ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΠΟΛΥΚΥΣΤΙΚΩΝ ΩΟΘΗΚΩΝ ΛΕΤΡΕΖΟΛΗ ΕΝΑΝΤΙ ΚΙΤΡΙΚΗΣ ΚΛΟΜΙΦΑΛΙΝΗΣ ΩΣ ΠΡΩΤΗ ΓΡΑΜΜΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΣΕ ΥΠΟΓΟΝΙΜΕΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΠΟΛΥΚΥΣΤΙΚΩΝ ΩΟΘΗΚΩΝ Χ. Μεσσήνη Λέκτορας Μαιευτικής και Γυναικολογίας, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Στο φυσιολογικό γεννητικό κύκλο, η διακυκλική αύξηση της FSH και το μεσοκύκλιο κύμα της LH αποτελούν τις σημαντικότερες ορμονικές μεταβολές για την επιλογή του επικρατούντος ωοθυλακίου. Σε περίπτωση χρόνιας ανωοθυλακιορρηξίας, οι παραπάνω μεταβολές δεν λαμβάνουν χώρα, με αποτέλεσμα τη μη ωρίμανση ωοθυλακίου, όπως μπορεί να συμβαίνει και στις γυναίκες με σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών (PCOS). Η αντιμετώπιση της υπογονιμότητας στο PCOS γίνεται με την πρόκληση ωοθυλακιορρηξίας. Υπάρχουν δύο γραμμές πρόκλησης ωοθυλακιορρηξίας στο PCOS. Ο στόχος είναι πάντοτε η ωρίμανση ενός ωοθυλακίου και η αποφυγή των επιπλοκών, που είναι οι πολύδυμες κυήσεις και το σύνδρομο υπερδιέγερσης των ωοθηκών (OHSS). Στην πρώτη γραμμή ανήκουν η Κιτρική Κλομιφαίνη (CC) και οι Αναστολείς της Αρωματάσης (Λετροζόλη). Η CC έχει αντι-οιστρογόνο δράση, ενώ η Λετροζόλη ανήκει στους μη στεροειδείς Αναστολείς της Αρωματάσης. Αντίθετα με την CC, δεν προσδένεται στους υποδοχείς των Ε2, αλλά ελαττώνει το ρυθμό μετατροπής των ανδρογόνων σε οιστρογόνα οδηγώντας σε αύξηση της FSH και διέγερση των ωοθηκών. Η Ε2, που παράγονται από το επικρατούν ωοθυλάκιο, μέσω του αρνητικού feedback εμποδίζει την υπερέκκριση της FSH προάγοντας την μονο-ωοθυλακιορρηξία. Συγκρίνοντας την CC με τη Λετροζόλη σε πρόκληση ωοθυλακιορρηξίας σε γυναίκες με PCOS φαίνεται ότι η χορήγηση Λετροζόλης έχει στατιστικά καλύτερα αποτελέσματα στα ποσοστά κύησης καθώς και στη γέννηση ζώντων νεογνών. Αντίθετα το ποσοστό των αποβολών είναι το ίδιο και με τις δύο θεραπείες. Σχετικά με τις συγγενείς ανωμαλίες σε νεογνά από μητέρες που έκαναν πρόκληση με Λετροζόλη ή CC δεν φαίνεται να υπάρχει στατιστική διαφορά στη συνολική επικράτηση αυτών αλλά ούτε και σε σύγκριση με νεογνά από αυτόματες κυήσεις. Αν και η χρήση της λετροζόλης αποκτά έδαφος, εξακολουθεί να θεωρείται επισήμως ως μη ενδεικνυόμενη θεραπεία (off label) της υπογονιμότητας.

12 ΔΙΑΛΕΞΗ ΙΙ Η ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΕΙΔΙΚΟΥ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΥΠΟΒΟΗΘΟΥΜΕΝΗ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ Ζ. Παπαληγούρα Καθηγήτρια, Τμήμα Ψυχολογίας Α.Π.Θ. Η παροχή συμβουλευτικής στην υπογονιμότητα μπορεί να είναι δύο τύπων. Η υποστηρικτική συμβουλευτική και η θεραπευτική συμβουλευτική. Στη πρώτη περίπτωση παρέχεται συναισθηματική υποστήριξη στη διάρκεια της κρίσης, ενώ στη δεύτερη η παρέμβαση έχει ως στόχο την διεργασία των συναισθημάτων που αφορούν στην υπογονιμότητα. Έχει υποστηριχθεί ότι ένας ειδικός ψυχικής υγείας πρέπει να είναι διαθέσιμος σε όλη τη διάρκεια προσπάθειας επίτευξης εγκυμοσύνης με τεχνικές υποβοηθούμενης αναπαραγωγής. Τα ερευνητικά δεδομένα όσον αφορά στην αποτελεσματικότητα της παρέμβασης αυτής σχετικά με την μείωση της κατάθλιψης, του στρες και του άγχους σε ανθρώπους οι οποίοι κατά τη διάρκεια της θεραπείας της εξωσωματικής συνεργάστηκαν με ειδικό ψυχικής υγείας είναι αντιφατικά. Η «αναγκαστική» παροχή συμβουλευτικής ωστόσο, είναι βέβαιο ότι έχει πενιχρά αποτελέσματα. Θα συζητηθούν εναλλακτικοί τρόποι παρέμβασης ώστε τα ζευγάρια να διεργάζονται τα πολύπλοκα ζητήματα και διλήμματα με τα οποία έρχονται αντιμέτωποι στη διάρκεια των θεραπειών υπογονιμότητας.

13 ΔΙΑΛΕΞΗ VII ΓΕΝΕΤΙΚΟΙ ΔΕΙΚΤΕΣ SNPS ΣΤΗΝ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΠΟΛΛΑΠΛΗΣ ΩΟΘΥΛΑΚΙΟΡΡΗΞΙΑΣ: ΠΟΥ ΒΡΙΣΚΟΜΑΣΤΕ ΣΗΜΕΡΑ; Δ. Λουτράδης Καθηγητής, Διευθυντής Α' Μαιευτικής Γυναικολογικής Κλινικής Πανεπιστημίου Αθηνών, Α' Μαιευτική Γυναικολογική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών, ΠΓΝ «ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ» Η γνώση του γενετικού προφίλ μπορεί να αποτελεί ένα ακόμα εργαλείο για την πρόβλεψη της ωοθηκικής απάντησης, σε συνδυασμό με τους υπόλοιπους δείκτες που ήδη χρησιμοποιούνται (ηλικία, μετρήσεις ορμονών FSH, AMH, Inhibin B, και υπερηχογραφικοί παράμετροι). Μετά το 2000, όταν παρουσιάστηκε για πρώτη φορά η ένδειξη για συσχετισμό του πολυμορφισμού Ser680Asn του υποδοχέα της FSH με την ωοθηκική απάντηση στη εξωγενή χορήγηση FSH σε γυναίκες που ελάμβαναν ελεγχόμενη ωοθηκική διέγερση-cos, η βιβλιογραφία είναι πλούσια όσον αφορά στην επισήμανση της σχέσης μεταξύ της γενετικής ποικιλότητας του υποδοχέα της FSH και της εξωγενούς χορήγησης FSH, των βασικών τιμών της FSH ορού, της ωοθηκικής απάντησης ή των ποσοστών κύησης. Παρομοίως, σε ότι αφορά τα γονίδια των οιστρογονικών υποδοχέων ESR1 (οιστρογονικός υποδοχέας ERα) και ESR2 (οιστρογονικός υποδοχέας ERβ) στην υποβοηθούμενη αναπαραγωγή, το γονίδιο ESR1 (πολυμορφισμός Pvu II) έχει μελετηθεί και συσχετιστεί με το αποτέλεσμα της ωοθηκικής διέγερσης και τις κυήσεις κατά τα πρωτόκολλα in vitro γονιμοποίησης αλλά ενοχοποιείται και σε περιπτώσεις ενδομητρίωσης. Το γονίδιο ESR2 έχει σχετιστεί τόσο με ωοθηκική δυσλειτουργία αγνώστου αιτιολογίας, όσο και με τα αποτελέσματα πρωτοκόλλων IVF. Τα τελευταία χρόνια γίνετε ανίχνευση των πολυμορφισμών Ser680Asn του γονιδίου του υποδοχέα της FSH, Pvu II του γονιδίου ESR1 και Rsa I του γονιδίου ESR2, με δεδομένο ότι υπάρχουν πλέον ενδείξεις για καλύτερη πρόβλεψη των αποτελεσμάτων της ωοθηκικής διέγερσης με τη χρήση ολιγογονιδιακών μοντέλων που περιλαμβάνουν τη μελέτη των παραπάνω γονιδίων. Σε πρόσφατη έρευνα σε ελληνικό πληθυσμό, επισημάνθηκε ότι οι γυναίκες που είναι ομόζυγες για τον πολυμορφισμό τόσο στο γονίδιο ESR1 όσο και στο γονίδιο του υποδοχέα της FSH, δηλαδή ο συνδυασμένος γονότυπος CC/AA, παρουσιάζει το χειρότερο προφίλ πρόκλησης ωοθυλακιορρηξίας, επιβεβαιώνοντας ένα προφίλ «πτωχής απάντησης»: ο συνολικός αριθμός μονάδων γοναδοτροπινών που χρησιμοποιήθηκαν για διέγερση ήταν υψηλότερος στην ομάδα CC/AA (Ρ<0.05). Η τιμή της οιστραδιόλης την ημέρα χορηγήσεως της hcg, ο αριθμός των ωοθυλακίων και των ωαρίων που ελήφθησαν καθώς και τα ποσοστά κύησης ήταν σημαντικά χαμηλότερα (Ρ<0.05). Αυτός ο γονοτυπικός συνδυασμός φαίνεται πως υπερεκφράζεται στην ομάδα των πτωχών απαντητριών με τρόπο στατιστικά σημαντικό (Ρ<0.038). Οι γυναίκες που φέρουν το γονοτυπικό συνδυασμό CC/AA έχουν φορές περισσότερο κίνδυνο να είναι πτωχές απαντήτριες σε σχέση με τις γυναίκες που δε φέρουν αυτό το συνδυασμό. Οι πολυμορφισμοί (SNPs) της ΑΜΗ και του υποδοχεά της ΑΜΗRII επιδρούν στην έκφραση της ορμόνης, επάγοντας τη στρατολόγηση των ωοθυλακίων. Οι δυο μορφές των SNPs πιθανόν συμβάλλουν στην τροποποίηση της έκφρασης της FSH ως ακολούθως:

14 Μεταξύ των γυναικών που έφεραν τον πολυμορφισμό της ΑΜΗ, τα επίπεδα της FSH ήταν χαμηλότερα σε εκείνες που είχαν ιστορικό άνω των 2 προσπαθειών για IVF, ενώ το ποσοστό γονιμοποίησης ήταν υψηλότερο σε εκείνες με ανώτερη τιμή Ε 2 ορού πάνω των 1500 pg/ml. Μεταξύ των γυναικών που έφεραν τον πολυμορφισμό του υποδοχέα AMHRII, ο αριθμός των ωοθυλακίων ήταν υψηλότερος σε εκείνες που είχαν ιστορικό άνω των 2 προσπαθειών για IVF, ενώ η ολική δόση γοναδοτροπινών ήταν χαμηλότερη σε εκείνες με ανώτερη τιμή E 2 ορού άνω των 1500 pg/ml. Φαίνεται πως οι πολυμορφισμοί της ΑΜΗ και του υποδοχέα της AMHRII πιθανόν να σχετίζονται με συγκεκριμένες παραμέτρους ωοθηκικής διέγερσης σε ειδικές υπο-ομάδες γυναικών που συμμετέχουν σε πρωτόκολλα IVF-ICSI. Σχετικά με το γενετικό υπόβαθρο του FMR1: Γυναίκες με Norm γονότυπο είχαν λιγότερο μέσο όρο ημερών διέγερσης, υψηλότερα ποσοστά ώριμων ωοθυλακίων και παρουσίασαν μεγαλύτερες πιθανότητες επίτευξης κύησης, γυναίκες με Hom γονότυπο χρειάστηκαν περισσότερες ημέρες ωοθηκικής διέγερσης και είχαν μικρότερα ποσοστά ώριμων ωοθυλακίων. Τα ποσοστά κυήσεων δεν μπορούσαν να αξιολογηθούν,γυναίκες με Het γονότυπο είχαν κατά 83% λιγότερες πιθανότητες επίτευξης κύησης συγκριτικά με εκείνες που έφεραν τον Norm γονότυπο. Συμπερασματικά σημαντική πρόοδος έχει σημειωθεί στην αναγνώριση ξεχωριστών γενετικών προφίλ, με στόχο την εξατομίκευση της χορηγούμενης δόσης της FSH στα πρωτόκολλα εξωσωματικής γονιμοποίησης. Βιβλιογραφικά δεδομένα υποδεικνύουν πως η απάντηση στην ωοθηκική διέγερση επηρεάζεται από διάφορους γενετικούς πολυμορφισμούς Η χρήση ενός και μόνο παράγοντα παρουσιάζει χαμηλή ειδικότητα και ευαισθησία για να χρησιμοποιηθεί ως προγνωστικός βιοδείκτης. Υποσχόμενο προγνωστικό εργαλείο η πολυγονιδιακαή παρά η μονογονιδιακή στατιστική ανάλυση. Περισσότερες μελέτες ανάλυσης του γονιδιώματος (GWAS) και της γονιδιακής αλληλουχίας είναι απαραίτητες σε γυναίκες που υποβάλλoνται σε ωοθηκική διέγερση με σκοπό την εξατομίκευση της θεραπείας (Pharmacogenomics).

Συνεδρία 1η: Πρόεδροι: Ν. Πράπας, Α. Δαπόντε, Η. Τσάκος. 09:00-09:20 Αξιολόγηση των ωοθηκικών εφεδρειών 09:20-09:30 Συζήτηση Γ.

Συνεδρία 1η: Πρόεδροι: Ν. Πράπας, Α. Δαπόντε, Η. Τσάκος. 09:00-09:20 Αξιολόγηση των ωοθηκικών εφεδρειών 09:20-09:30 Συζήτηση Γ. ΣΑΒΒΑΤΟ 5-12-2015 Συνεδρία 1η: Πρόεδροι: Ν. Πράπας, Α. Δαπόντε, Η. Τσάκος 09:00-09:20 Αξιολόγηση των ωοθηκικών εφεδρειών 09:20-09:30 Συζήτηση Γ. Αντωνάκης 09:30-09:50 Πρόωρη ωοθηκική ανεπάρκεια 09:50-10:00

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ ΛΕΚΤΟΡΑΣ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: ΚΑΘ. Α.

ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ ΛΕΚΤΟΡΑΣ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: ΚΑΘ. Α. ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ ΛΕΚΤΟΡΑΣ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: ΚΑΘ. Α. ΑΝΤΣΑΚΛΗΣ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ Η ανικανότητα σύλληψης μετά από ένα χρόνο σεξουαλικών

Διαβάστε περισσότερα

Πρόκληση ωορρηξίας. Νεοκλής Α. Γεωργόπουλος. Επίκουρος Καθηγητής Ενδοκρινολογίας. Μαιευτικής-Γυναικολογικής Κλινικής Πανεπιστημίου Πατρών

Πρόκληση ωορρηξίας. Νεοκλής Α. Γεωργόπουλος. Επίκουρος Καθηγητής Ενδοκρινολογίας. Μαιευτικής-Γυναικολογικής Κλινικής Πανεπιστημίου Πατρών Πρόκληση ωορρηξίας Κριτήρια επιλογής ασθενών Νεοκλής Α. Γεωργόπουλος Επίκουρος Καθηγητής Ενδοκρινολογίας Αναπαραγωγής Μαιευτικής-Γυναικολογικής Κλινικής Πανεπιστημίου Πατρών Ερωτηματολόγιο πρόκλησης ωορρηξίας

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση του ζευγαριού που θέλει να τεκνοποιήσει

Διαχείριση του ζευγαριού που θέλει να τεκνοποιήσει Διαχείριση του ζευγαριού που θέλει να τεκνοποιήσει Υπογονιµότητα: αδυναµία σύλληψης µετά από 1 χρόνο ελεύθερων σεξουαλικών επαφών Ικανότητα σύλληψης/µήνα: ~20% 10-15% των ζευγαριών: πρόβληµα υπογονιµότητας

Διαβάστε περισσότερα

gr

gr ΟΡΙΣΜΟΣ - ΕΠΙ ΗΜΙΟΛΟΓΙΑ Αδυναµία σύλληψης µετά από ένα έτος ελεύθερων επαφών. Αφορά το 10 15% όλων των ζευγαριών αναπαραγωγικής ηλικίας. Η συχνότητα της υπογονιµότητας εξαρτάται από την ηλικία της γυναίκας.

Διαβάστε περισσότερα

ΣΑΒΒΑΤΟ 5-12-2015. 08:00-09:00: Προσέλευση - Εγγραφές. Συνεδρία 1η: Πρόεδροι: Α. Λουφόπουλος, Α. Δαπόντε, Β. Τζώρτζης

ΣΑΒΒΑΤΟ 5-12-2015. 08:00-09:00: Προσέλευση - Εγγραφές. Συνεδρία 1η: Πρόεδροι: Α. Λουφόπουλος, Α. Δαπόντε, Β. Τζώρτζης ΣΑΒΒΑΤΟ 5-12-2015 08:00-09:00: Προσέλευση - Εγγραφές Συνεδρία 1η: Πρόεδροι: Α. Λουφόπουλος, Α. Δαπόντε, Β. Τζώρτζης 09:00-09:20 Αξιολόγηση των ωοθηκικών εφεδρειών 09:20-09:30 Συζήτηση Γ. Αντωνάκης 09:30-09:50

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ ΒΑΣ. ΣΙΔΕΡΗΣ, ΜΕΣΟΓΕΙΩΝ 6, ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΟΙ 115 27, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ: 210 7777.654, FAX

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ ΒΑΣ. ΣΙΔΕΡΗΣ, ΜΕΣΟΓΕΙΩΝ 6, ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΟΙ 115 27, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ: 210 7777.654, FAX ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ Μικροβιολογικό & Ερευνητικό Εργαστήριο Καθ έξιν Αποβολές Οι καθ 'έξιν αποβολές είναι μια ασθένεια σαφώς διακριτή από τη στειρότητα, και που ορίζεται ως δύο ή περισσότερες αποτυχημένες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΜΣ Έρευνα στη Γυναικεία Αναπαραγωγή

ΠΜΣ Έρευνα στη Γυναικεία Αναπαραγωγή ΠΜΣ Έρευνα στη Γυναικεία Αναπαραγωγή Μεθοδολογία και πρακτικές εφαρμογές της έρευνας στην προεμφυτευτική διάγνωση Φαρμακολογία στην υποβοηθούμενη αναπαραγωγή Ορμονικά σχήματα Προετοιμασία IVF Χαράλαμπος

Διαβάστε περισσότερα

Τµήµα Υπερήχων & Εµβρυοµητρικής Ιατρικής. Το θαύµα... της ζωής!

Τµήµα Υπερήχων & Εµβρυοµητρικής Ιατρικής. Το θαύµα... της ζωής! Τµήµα Υπερήχων & Εµβρυοµητρικής Ιατρικής Το θαύµα... της ζωής! Οι Υπέρηχοι Εγκυμοσύνης... Τμήμα Υπερήχων & Εμβρυομητρικής Ιατρικής Στο Τμήμα Υπερήχων & Εμβρυομητρικής Ιατρικής της ΡΕΑ Μαιευτικής Γυναικολογικής

Διαβάστε περισσότερα

Συνεδρία 1η: Πρόεδροι: Α. Λουφόπουλος, Α. Δαπόντε, Β. Τζώρτζης

Συνεδρία 1η: Πρόεδροι: Α. Λουφόπουλος, Α. Δαπόντε, Β. Τζώρτζης ΣΑΒΒΑΤΟ 5-12-2015 08:00-09:00: Προσέλευση - Εγγραφές Συνεδρία 1η: Πρόεδροι: Α. Λουφόπουλος, Α. Δαπόντε, Β. Τζώρτζης 09:00-09:20 Αξιολόγηση των ωοθηκικών εφεδρειών 09:20-09:30 Συζήτηση Γ. Αντωνάκης 09:30-09:50

Διαβάστε περισσότερα

Προφύλαξη και διατήρηση της γονιμότητας γυναικών με καρκίνο. Η εμπειρία 5 χρόνων στην κρυοσυντήρηση ωοθηκικών ιστών και ωαρίων.

Προφύλαξη και διατήρηση της γονιμότητας γυναικών με καρκίνο. Η εμπειρία 5 χρόνων στην κρυοσυντήρηση ωοθηκικών ιστών και ωαρίων. Προφύλαξη και διατήρηση της γονιμότητας γυναικών με καρκίνο. Η εμπειρία 5 χρόνων στην κρυοσυντήρηση ωοθηκικών ιστών και ωαρίων. Τζεφεράκος Αλέξανδρος ΜΟΝΑΔΑ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΜΑΙΕΥΤΗΡΙΟ «ΛΗΤΩ» Βρισκόμαστε

Διαβάστε περισσότερα

ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ & ΑΝΔΡΙΚΗ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ

ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ & ΑΝΔΡΙΚΗ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ & ΑΝΔΡΙΚΗ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ WORKSHOP Σάββατο 27 Ιουνίου 2015 ΚΑΛΑΜΑΤΑ Ναυαρίνου & Ρήγα Φεραίου Καλαμάτα Οργάνωση: ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ WORKSHOP 09:30 10:15 Χαιρετισμοί Δραστηριότητες της ΕΕΑΙ Ευγένιος Κουμαντάκης,

Διαβάστε περισσότερα

Ωρολόγιο Πρόγραμμα Εαρινού Εξαμήνου Ακαδημαϊκό Έτος 2012-2013

Ωρολόγιο Πρόγραμμα Εαρινού Εξαμήνου Ακαδημαϊκό Έτος 2012-2013 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ «ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗΣ» Βιόπολις, 41110 Λάρισα E-mail: messinis@med.uth.gr Τηλ. 2413502795, 2413502796 Fax.

Διαβάστε περισσότερα

Στο Εργαστήριο Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής προσφέρονται διαγνωστικές εξετάσεις που σχετίζονται με την ανδρική υπογονιμυπογονημότηταότητα όπως:

Στο Εργαστήριο Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής προσφέρονται διαγνωστικές εξετάσεις που σχετίζονται με την ανδρική υπογονιμυπογονημότηταότητα όπως: Σ. Κονιδάρης Αν. Καθηγητής Μαιευτικής Γυναικολογίας Στ. Μπάκα Επ. Καθηγήτρια Βιοπαθολογίας Π. Βάκας Επ. Καθηγητής Μαιευτικής Γυναικολογίας Δ. Τζανακάκη Κλινική Εμβρυολόγος Στο Τμήμα Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΤΩΝ ΠΑΙ ΙΩΝ ΤΗΣ ΕΞΩΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗΣ. Μανουρά Αντωνία. Νεογνολογική Κλινική Πανεπιστηµίου Κρήτης

ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΤΩΝ ΠΑΙ ΙΩΝ ΤΗΣ ΕΞΩΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗΣ. Μανουρά Αντωνία. Νεογνολογική Κλινική Πανεπιστηµίου Κρήτης ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΤΩΝ ΠΑΙ ΙΩΝ ΤΗΣ ΕΞΩΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗΣ Μανουρά Αντωνία Νεογνολογική Κλινική Πανεπιστηµίου Κρήτης Σχεδόν τριάντα χρόνια έχουν περάσει από τη γέννηση του πρώτου «µωρού του σωλήνα». Από τότε,

Διαβάστε περισσότερα

Παρασκευή 9 Δεκεμβρίου 2016

Παρασκευή 9 Δεκεμβρίου 2016 Παρασκευή 9 Δεκεμβρίου 2016 08.30 09.00 Προσέλευση Εγγραφές 09.00 11.00 Στρογγύλη Τράπεζα I Εμβρυομεταφορά ενός εμβρύου Προεδρείο: Ε. Ασημακόπουλος. Ματαλλιωτάκης 09.00 09.30 Κλινική αποτελεσματικότητα

Διαβάστε περισσότερα

Δήμητρα Σουφλιά, Μαία Κωνσταντίνος Νταφόπουλος, Καθηγητής Μαιευτικής-Γυναικολογίας. Μαιευτική & Γυναικολογική Κλινική Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Δήμητρα Σουφλιά, Μαία Κωνσταντίνος Νταφόπουλος, Καθηγητής Μαιευτικής-Γυναικολογίας. Μαιευτική & Γυναικολογική Κλινική Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Δήμητρα Σουφλιά, Μαία Κωνσταντίνος Νταφόπουλος, Καθηγητής Μαιευτικής-Γυναικολογίας Μαιευτική & Γυναικολογική Κλινική Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Επίπτωση καρκίνου στη Σουηδία Figure 3a: All sites (icd-7:140-209)

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Γενική Ιατρική Διερεύνηση υπογονιμότητας Υπεύθυνη μαθήματος: Επίκ. Καθηγήτρια Α. Τατσιώνη Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΕΛΛΗΝΙΚΉ ΜΑΙΕΥΤΙΚΉ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΉ ΕΤΑΙΡΕΊΑ Δ.Σ. ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗΣ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ

ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΕΛΛΗΝΙΚΉ ΜΑΙΕΥΤΙΚΉ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΉ ΕΤΑΙΡΕΊΑ Δ.Σ. ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗΣ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΕΛΛΗΝΙΚΉ ΜΑΙΕΥΤΙΚΉ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΉ ΕΤΑΙΡΕΊΑ Δ.Σ. ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗΣ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ Πρόεδρος: Καθηγητής Άρις Αντσακλής Αντιπρόεδρος: Καθηγητής Θεόδωρος Στέφος Γεν.Γραμματέας: Δρ.

Διαβάστε περισσότερα

Αλέξανδρος Δ. Τζεφεράκος

Αλέξανδρος Δ. Τζεφεράκος Κλασσική Εξωσωματική Γονιμοποίηση και Εμβρυομεταφορά στο στάδιο της βλαστοκύστης Αλέξανδρος Δ. Τζεφεράκος «ΜΟΝΑΝΑΔΑ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ» μαιευτήρια «ΜΗΤΕΡΑ» και «ΛΗΤΩ» 2002 Κατά τη διαδικασία της εξωσωματικής

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Βιολογία της Αναπαραγωγής» Ωρολόγιο Πρόγραμμα Εαρινού Εξαμήνου Ακαδημαϊκού έτους 2009-2010

Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Βιολογία της Αναπαραγωγής» Ωρολόγιο Πρόγραμμα Εαρινού Εξαμήνου Ακαδημαϊκού έτους 2009-2010 Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Βιολογία της Αναπαραγωγής» Ωρολόγιο Πρόγραμμα Εαρινού Εξαμήνου Ακαδημαϊκού έτους 2009-2010 Εβδ. Μήνας/Ημέρα MAΘΗΜΑ ιάλεξη ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Ώρα Εισηγητής 1 η 1/2/10 2/2/10 Ορισμοί,

Διαβάστε περισσότερα

Διευθυντής: ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ Ι. ΔΑΠΟΝΤΕ M.D., Dr Med (LMU Munich) F.C.O.G. (S.A.) Αν. Καθηγητής Μαιευτικής και Γυναικολογίας

Διευθυντής: ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ Ι. ΔΑΠΟΝΤΕ M.D., Dr Med (LMU Munich) F.C.O.G. (S.A.) Αν. Καθηγητής Μαιευτικής και Γυναικολογίας ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ MAIΕΥΤΙΚΗ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΛΑΡΙΣΑΣ Πιστοποιημένο Ευρωπαϊκό Κέντρο Εκπαίδευσης στη Μαιευτική και Γυναικολογία από το Ευρωπαϊκό Κολλέγιο

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΕΙΟ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΑΣ & ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΜΙΧΑΛΗΣ ΦΡΑΓΚΟΥΛΙΔΗΣ. Δίνουμε προτεραιότητα σε εσάς, στις ανάγκες σας αλλά, κυρίως, στις επιθυμίες σας!

ΙΑΤΡΕΙΟ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΑΣ & ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΜΙΧΑΛΗΣ ΦΡΑΓΚΟΥΛΙΔΗΣ. Δίνουμε προτεραιότητα σε εσάς, στις ανάγκες σας αλλά, κυρίως, στις επιθυμίες σας! ΙΑΤΡΕΙΟ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΑΣ & ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΜΙΧΑΛΗΣ ΦΡΑΓΚΟΥΛΙΔΗΣ Δίνουμε προτεραιότητα σε εσάς, στις ανάγκες σας αλλά, κυρίως, στις επιθυμίες σας! ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΕΜΑΣ Το κέντρο γυναικολογίας και αναπαραγωγής Fertility

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Αθήνα, 20/05/2015 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ 13 ο Πανελλήνιο Συνέδριο Μαιευτικής Γυναικολογίας στο Βόλο, 28-31 Μαΐου 2015 Στο πλαίσιο της συνεχιζόμενης ιατρικής εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΤΣΕΠΗΣ. European Society of Human Reproduction and Embryology

ΟΔΗΓΟΣ ΤΣΕΠΗΣ. European Society of Human Reproduction and Embryology European Society of Human Reproduction and Embryology ΟΔΗΓΟΣ ΤΣΕΠΗΣ ΨΥΧΟΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΣΤΗΝ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΙΣ ΘΕΡΑΠΕΙΕΣ ΙΑΤΡΙΚΩΣ ΥΠΟΒΟΗΘΟΥΜΕΝΗΣ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗΣ: ΠΩΣ ΝΑ ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΘΕΙΤΕ ΣΤΙΣ ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

«ΥΠΕΡΗΧΟΓΡΑΦΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΓΥΝΑΙΚΑΣ ΕΝΑ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟ ΖΕΥΓΑΡΙ ΜΗΤΕΡΑ «ΜΟΝΑΔΑ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ» ΤΖΕΦΕΡΑΚΟΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ

«ΥΠΕΡΗΧΟΓΡΑΦΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΓΥΝΑΙΚΑΣ ΕΝΑ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟ ΖΕΥΓΑΡΙ ΜΗΤΕΡΑ «ΜΟΝΑΔΑ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ» ΤΖΕΦΕΡΑΚΟΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ «ΥΠΕΡΗΧΟΓΡΑΦΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΓΥΝΑΙΚΑΣ ΣΕ ΕΝΑ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟ ΖΕΥΓΑΡΙ ΠΡΙΝ ΚΑΙ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΔΙΕΓΕΡΣΗ ΤΩΝ ΩΟΘΗΚΩΝ» ΤΖΕΦΕΡΑΚΟΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ «ΜΟΝΑΔΑ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ» ΜΗΤΕΡΑ Η εξέλιξη στην υπερηχογραφική τεχνολογία

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Χάρης Χηνιάδης, Μαιευτήρας-Χειρουργός Γυναικολόγος, τ. Επιμελητής Μονάδας Εξωσωματικής Γονιμοποίησης Παν/κού Νοσοκομείου St Bart's, London

Γράφει: Χάρης Χηνιάδης, Μαιευτήρας-Χειρουργός Γυναικολόγος, τ. Επιμελητής Μονάδας Εξωσωματικής Γονιμοποίησης Παν/κού Νοσοκομείου St Bart's, London Γράφει: Χάρης Χηνιάδης, Μαιευτήρας-Χειρουργός Γυναικολόγος, τ. Επιμελητής Μονάδας Εξωσωματικής Γονιμοποίησης Παν/κού Νοσοκομείου St Bart's, London Στη διαδικασία της τεχνητής γονιμοποίησης (IVF) μεταφέρονται

Διαβάστε περισσότερα

Προεμφυτευτική γενετική διάγνωση (P.G.D) σε χρωμοσωμικές ανωμαλίες και κληρονομικά νοσήματα

Προεμφυτευτική γενετική διάγνωση (P.G.D) σε χρωμοσωμικές ανωμαλίες και κληρονομικά νοσήματα Προεμφυτευτική γενετική διάγνωση (P.G.D) σε χρωμοσωμικές ανωμαλίες και κληρονομικά νοσήματα MAΡΙΑ ΠΑΠΑΛΟΥΚΑ Κλινική Εμβρυολόγος Μονάδα Αναπαραγωγικής Ιατρικής Περιεχόμενα Ορισμός Ιστορική Αναδρομή Γενετική

Διαβάστε περισσότερα

Υπογονιμότητα Δημήτριος Γ. Γουλής

Υπογονιμότητα Δημήτριος Γ. Γουλής Μονάδα Ενδοκρινολογίας Αναπαραγωγής Α Μαιευτική Γυναικολογική Κλινική Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Υπογονιμότητα Δημήτριος Γ. Γουλής Αναπληρωτής καθηγητής Ενδοκρινολογίας Αναπαραγωγής Αριστοτέλειο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΔΙΕΓΕΡΣΗΣ ΩΟΘΗΚΩΝ

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΔΙΕΓΕΡΣΗΣ ΩΟΘΗΚΩΝ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΔΙΕΓΕΡΣΗΣ ΩΟΘΗΚΩΝ ΖΑΦΕΙΡΙΟΥ ΣΤΑΜΑΤΙΟΣ Μαιευτήρας - Γυναικολόγος ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΔΙΕΓΕΡΣΗΣ ΩΟΘΗΚΩΝ 1. Μακρύ πρωτόκολλο, με έναρξη GnRH αγωνιστή την 21 η ημέρα και προσθήκη γοναδοτροπινών αμέσως μετά

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 15 (Ιατρική Γενετική) Προγεννητική διάγνωση

Κεφάλαιο 15 (Ιατρική Γενετική) Προγεννητική διάγνωση Κεφάλαιο 15 (Ιατρική Γενετική) Προγεννητική διάγνωση Η προγεννητική διάγνωση Ενδείξεις: -Προχωρημένη ηλικία μητέρας (πιο συχνό: σύνδρομο Down) -Προγενέστερο παιδί με de novo χρωμοσωμική ανωμαλία -Ύπαρξη

Διαβάστε περισσότερα

3/12/2014. Εξωσωµατική γονιµοποίηση (IVF) Πτωχές Απαντήτριες. Αίτια πτωχής απάντησης ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ

3/12/2014. Εξωσωµατική γονιµοποίηση (IVF) Πτωχές Απαντήτριες. Αίτια πτωχής απάντησης ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ Δ. ΝΙΚΟΛΑΟΣ Μοριακός Βιολόγος & Γενετιστής ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ Μεταπτυχιακό Πρόγραµµα Σπουδών «Κλινική Φαρµακολογία και Θεραπευτική» Επιβλέπουσα: ΚΟΥΤΛΑΚΗ ΝΙΚΟΛΕΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΒΟΗΘΟΥΜΕΝΗ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ. Γεώργιος Λ. Αντωνάκης Αν. Καθηγητής Μαιευτικής-Γυναικολογίας

ΥΠΟΒΟΗΘΟΥΜΕΝΗ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ. Γεώργιος Λ. Αντωνάκης Αν. Καθηγητής Μαιευτικής-Γυναικολογίας ΥΠΟΒΟΗΘΟΥΜΕΝΗ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ Γεώργιος Λ. Αντωνάκης Αν. Καθηγητής Μαιευτικής-Γυναικολογίας Πρωτόκολλα πρόκλησης πολλαπλής ωοθυλακικής ωρίμανσης. Ασφάλεια των μεθόδων της Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής. Πρόκληση

Διαβάστε περισσότερα

«β-μεσογειακή αναιμία: το πιο συχνό μονογονιδιακό νόσημα στη χώρα μας»

«β-μεσογειακή αναιμία: το πιο συχνό μονογονιδιακό νόσημα στη χώρα μας» Εργαστήριο Κυτταρογενετικής ΕΚΕΦΕ «Δημόκριτος» «β-μεσογειακή αναιμία: το πιο συχνό μονογονιδιακό νόσημα στη χώρα μας» Ζαχάκη Σοφία - Ουρανία Βιολόγος, MSc, PhD β μεσογειακή αναιμία Η θαλασσαιμία ή νόσος

Διαβάστε περισσότερα

Στην κεντρική σελίδα του δικτυακού τόπου www.embio.com.gr. μπορείτε να δείτε video της μονάδας embio

Στην κεντρική σελίδα του δικτυακού τόπου www.embio.com.gr. μπορείτε να δείτε video της μονάδας embio Στην κεντρική σελίδα του δικτυακού τόπου www.embio.com.gr μπορείτε να δείτε video της μονάδας embio 2 3 Ηλίας Θ. Γάτος MD Χειρουργός Γυναικολόγος - Μαιευτήρας Eιδικός στην εξωσωματική γονιμοποίηση και

Διαβάστε περισσότερα

ΜΠΑΜΠΑΤΣΙΑΣ ΛΑΜΠΡΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΟΣ-ΜΑΙΕΥΤΗΡΑΣ

ΜΠΑΜΠΑΤΣΙΑΣ ΛΑΜΠΡΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΟΣ-ΜΑΙΕΥΤΗΡΑΣ ΚΑΘ` ΕΞΙΝ ΑΠΟΒΟΛΕΣ (πληροφορίες για το κοινό σύμφωνα με το Βρετανικό κολλέγιο μαιευτήρωνγυναικολόγων) για περισσότερες πληροφορίες η γυναίκα πρέπει να συμβουλεύεται το γυναικολόγο της. ΓΕΝΙΚΑ Αποβολή είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΩΣΩΜΑΤΙΚΗ ΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΠΟΛΥΔΥΝΑΜΑ ΚΥΤΤΑΡΑ (STEM CELLS).

ΕΞΩΣΩΜΑΤΙΚΗ ΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΠΟΛΥΔΥΝΑΜΑ ΚΥΤΤΑΡΑ (STEM CELLS). ΕΞΩΣΩΜΑΤΙΚΗ ΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΠΟΛΥΔΥΝΑΜΑ ΚΥΤΤΑΡΑ (STEM CELLS). ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ Επικ. Καθηγητής Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΚΑΘ. Α. ΑΝΤΣΑΚΛΗΣ ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Θάνος Παπαθανασίου, Μευτήρας - Γυναικολόγος

Γράφει: Θάνος Παπαθανασίου, Μευτήρας - Γυναικολόγος Γράφει: Θάνος Παπαθανασίου, Μευτήρας - Γυναικολόγος Ένα πέπλο μυστηρίου καλύπτει τη γυναικολογική πάθηση που λέγεται "ενδομητρίωση". Έχει δύσκολο όνομα, άγνωστη προέλευση, ποικιλία στη εμφάνιση και τη

Διαβάστε περισσότερα

Η ΦΟΙΤΗΣΗ ΣΤΟ ΤΜΗΜΑ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗΣ

Η ΦΟΙΤΗΣΗ ΣΤΟ ΤΜΗΜΑ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗΣ Η ΦΟΙΤΗΣΗ ΣΤΟ ΤΜΗΜΑ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗΣ Μ. Μπουρουτζόγλου Καθηγήτρια Εφαρμογών Τμήμα Μαιευτικής Σχολή Επαγγελμάτων Υγείας & Πρόνοιας ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Η Μαιευτική στη σύγχρονη

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΟΥΝ ΟΙ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΣΑΣ ΣΤΗΝ ΜΟΝΑΔΑ ΥΠΟΒΟΗΘΟΥΜΕΝΗΣ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗΣ

ΤΙ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΟΥΝ ΟΙ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΣΑΣ ΣΤΗΝ ΜΟΝΑΔΑ ΥΠΟΒΟΗΘΟΥΜΕΝΗΣ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ - ΠΟΤΕ ΑΡΧΙΖΕΙ ΕΝΑ ΖΕΥΓΑΡΙ ΝΑ ΣΚΕΦΤΕΤΑΙ ΤΗΝ ΥΠΟΒΟΗΘΟΥΜΕΝΗ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ ΤΙ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΟΥΝ ΟΙ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΣΑΣ ΣΤΗΝ ΜΟΝΑΔΑ ΥΠΟΒΟΗΘΟΥΜΕΝΗΣ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΥΠΟΒΟΗΘΟΥΜΕΝΗΣ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

GnRH ανάλογα. Στρατής Κολυµπιανάκης MD MSc PhD. Επίκουρος Καθηγητής Μαιευτικής Γυναικολογίας και Υποβοηθούµενης Αναπαραγωγής

GnRH ανάλογα. Στρατής Κολυµπιανάκης MD MSc PhD. Επίκουρος Καθηγητής Μαιευτικής Γυναικολογίας και Υποβοηθούµενης Αναπαραγωγής GnRH ανάλογα Στρατής Κολυµπιανάκης MD MSc PhD Επίκουρος Καθηγητής Μαιευτικής Γυναικολογίας και Υποβοηθούµενης Αναπαραγωγής Μονάδα Ανθρώπινης Αναπαραγωγής Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική ΑΠΘ Γιατί

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜ ΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜ ΗΜ Α ΙΑΤ Ρ ΙΚ ΗΣ

ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜ ΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜ ΗΜ Α ΙΑΤ Ρ ΙΚ ΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜ ΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜ ΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜ ΗΜ Α ΙΑΤ Ρ ΙΚ ΗΣ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΚΥΤΤΑΡΟΓΕΝΕΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΜΟΡΙΑΚΗΣ ΓΕΝΕΤΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Μ Ε Μ Ι Α Μ Α Τ Ι Α

Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Μ Ε Μ Ι Α Μ Α Τ Ι Α Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Μ Ε Μ Ι Α Μ Α Τ Ι Α 1 Ωρα ΑΙΘΟΥΣΑ Ι (Αίθουσα Banquet: χωρητικότητα 650 ΠΕΜΠΤΗ, 31 ΜΑΪΟΥ 2018 ΑΙΘΟΥΣΑ ΙΙ (Αίθουσα Ν. Σκαλκώτας: χωρητικότητα 380 10.00-19.00 ΠΡΟΣΕΛΕΥΣΗ - ΕΓΓΡΑΦΕΣ ΑΙΘΟΥΣΑ

Διαβάστε περισσότερα

1) Τι είναι η Ορμονοθεραπεία;

1) Τι είναι η Ορμονοθεραπεία; Γράφει: Χρήστος Μαρκόπουλος, Αν. Καθηγητής Χειρουργικής Ιατρικής Σχολής Αθηνών, Διευθυντής Κλινικής Μαστού Ιατρικού Κέντρου Αθηνών, Πρόεδρος Ελληνικής Χειρουργικής Εταιρείας Μαστού 1) Τι είναι η Ορμονοθεραπεία;

Διαβάστε περισσότερα

Γεώργιος Α. Ανδρουτσόπουλος Επίκουρος Καθηγητής Μαιευτικής - Γυναικολογίας Πανεπιστημίου Πατρών. Πυελική μάζα

Γεώργιος Α. Ανδρουτσόπουλος Επίκουρος Καθηγητής Μαιευτικής - Γυναικολογίας Πανεπιστημίου Πατρών. Πυελική μάζα Γεώργιος Α. Ανδρουτσόπουλος Επίκουρος Καθηγητής Μαιευτικής - Γυναικολογίας Πανεπιστημίου Πατρών Πυελική μάζα Επιδημιολογία Η πυελική μάζα είναι ένα σχετικά συχνό κλινικό εύρημα. Σε αρκετές περιπτώσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. Οικογενειακή κατάσταση: Έγγαμος με την Αναστασία Παπαδοπούλου (Δικηγόρος)

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. Οικογενειακή κατάσταση: Έγγαμος με την Αναστασία Παπαδοπούλου (Δικηγόρος) ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Όνομα: Γεώργιος - Σπυρίδων Επώνυμο: Ανυφαντής Όνομα πατρός: Ματθαίος Όνομα μητρός: Ζωή Έτος γέννησης: 20-12-1974 Τόπος γέννησης: Αθήνα Αττικής Οικογενειακή κατάσταση: Έγγαμος με την

Διαβάστε περισσότερα

22 η ετήσια. Ειδική Σύνοδος ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗΣ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ. Τελικό Πρόγραμμα. Costa Navarino. Μεσσηνία

22 η ετήσια. Ειδική Σύνοδος ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗΣ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ. Τελικό Πρόγραμμα. Costa Navarino. Μεσσηνία 22 η ετήσια Ειδική Σύνοδος ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗΣ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ 25-26Ιουνίου2011 2011 Τελικό Πρόγραμμα Costa Navarino Μεσσηνία ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΕΛΛΗΝΙΚΉ ΜΑΙΕΥΤΙΚΉ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΉ ΕΤΑΙΡΕΊΑ Δ.Σ. ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Θέματα Αναπαραγωγικής Υγείας στην Προεφηβεία & Εφηβεία. Φλώρα Μπακοπούλου Παιδίατρος Εφηβικής Ιατρικής

Θέματα Αναπαραγωγικής Υγείας στην Προεφηβεία & Εφηβεία. Φλώρα Μπακοπούλου Παιδίατρος Εφηβικής Ιατρικής Θέματα Αναπαραγωγικής Υγείας στην Προεφηβεία & Εφηβεία Φλώρα Μπακοπούλου Παιδίατρος Εφηβικής Ιατρικής Ενήβωση - Εφηβεία Puberty - Adolescence Puberty vs. Adolescence Ενήβωση vs. Εφηβεία 12-15 y 12- >>15

Διαβάστε περισσότερα

Συνέντευξη με τον Μαιευτήρα, Χειρουργό Γυναικολόγο αναπαραγωγής, Μιχάλη Κλ. Φραγκουλίδη

Συνέντευξη με τον Μαιευτήρα, Χειρουργό Γυναικολόγο αναπαραγωγής, Μιχάλη Κλ. Φραγκουλίδη Συνέντευξη με τον Μαιευτήρα, Χειρουργό Γυναικολόγο αναπαραγωγής, Μιχάλη Κλ. Φραγκουλίδη Η ανδρική υπογονιμότητα είναι ένα θέμα που απασχολεί ιδιαίτερα τον επιστημονικό κόσμο με δεδομένο ότι τα τελευταία

Διαβάστε περισσότερα

Ωρολόγιο Πρόγραμμα Χειμερινού Εξαμήνου Ακαδημαϊκό Έτος 2014-2015

Ωρολόγιο Πρόγραμμα Χειμερινού Εξαμήνου Ακαδημαϊκό Έτος 2014-2015 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙ ΑΣ Τ Μ Η Μ Α Ι ΑΤ Ρ Ι ΚΗΣ Π Ρ Ο Γ Ρ ΑΜ Μ Α Μ Ε Τ Α Π Τ Υ Χ Ι ΑΚ Ω Ν Σ Π Ο Υ Δ Ω Ν «Β Ι Ο Λ Ο Γ Ι Α Τ Η Σ Α Ν Α Π Α Ρ Α Γ Ω Γ Η Σ» Βιόπολις, 41110 Λάρισα E-mail:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΩΣΩΜΑΤΙΚΗ ΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΜΙΚΡΟΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗ

ΕΞΩΣΩΜΑΤΙΚΗ ΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΜΙΚΡΟΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΕΝΩΣΗ ΜΑΙΕΥΤΗΡΩΝ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ Ε Π Ι Σ Τ Η Μ Ο Ν Ι Κ Η Η Μ Ε Ρ Ι Δ Α ΕΞΩΣΩΜΑΤΙΚΗ ΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΜΙΚΡΟΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗ Οι αλήθειες και οι μύθοι Υπεύθυνοι Ηµερίδας Dr. Λουκάς Κλέντζερης M.D. (Sheffield)

Διαβάστε περισσότερα

Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Μ Ε Μ Ι Α Μ Α Τ Ι Α

Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Μ Ε Μ Ι Α Μ Α Τ Ι Α Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Μ Ε Μ Ι Α Μ Α Τ Ι Α 1 ΠΕΜΠΤΗ, 31 ΜΑΪΟΥ 2018 10.00-19.00 ΠΡΟΣΕΛΕΥΣΗ - ΕΓΓΡΑΦΕΣ 10.00-11.30 ΕΛΕΥΘΕΡΕΣ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΕΙΣ Ι ΕΛΕΥΘΕΡΕΣ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΕΙΣ ΙΙ ΕΛΕΥΘΕΡΕΣ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΕΙΣ ΙΙΙ ΕΛΕΥΘΕΡΕΣ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΩΟΘΗΚΩΝ. Θ. Πανοσκάλτσης MD, PhD, FRCOG, CCST (UK) Γυναικολόγος Ογκολόγος. Αρεταίειον Νοσοκομείο, Αθήνα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΩΟΘΗΚΩΝ. Θ. Πανοσκάλτσης MD, PhD, FRCOG, CCST (UK) Γυναικολόγος Ογκολόγος. Αρεταίειον Νοσοκομείο, Αθήνα ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΩΟΘΗΚΩΝ Θ. Πανοσκάλτσης MD, PhD, FRCOG, CCST (UK) Γυναικολόγος Ογκολόγος Λέκτορας, 2 η Πανεπιστημιακή Κλινική Μαιευτικής Γυναικολογίας Αρεταίειον Νοσοκομείο, Αθήνα ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο καρκίνος ωοθηκών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΕΣ ΧΡΩΜΟΣΩΜΙΚΕΣ ΜΕΤΑΛΛΑΞΕΙΣ

ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΕΣ ΧΡΩΜΟΣΩΜΙΚΕΣ ΜΕΤΑΛΛΑΞΕΙΣ ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΕΣ ΧΡΩΜΟΣΩΜΙΚΕΣ ΜΕΤΑΛΛΑΞΕΙΣ 1) ΑΝΩΜΑΛΙΕΣ ΣΤΟΝ ΑΡΙΘΜΟ ΤΩΝ ΧΡΩΜΟΣΩΜΑΤΩΝ ΕΥΠΛΟΕΙΔΙΑ: ΚΑΘΕ ΠΟΛΛΑΠΛΑΣΙΟ ΤΟΥ ΑΡΙΘΜΟΥ Ν (ΑΠΛΟΕΙΔΕΣ ΓΟΝΙΔΙΩΜΑ) 3Ν ΑΥΘΟΡΜΗΤΕΣ ΑΠΟΒΟΛΕΣ 4Ν τριπλοειδία Α) Γονιμοποίηση ωαρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΝΑΔΑ. Η Ιατρική Ομάδα του EmbryoClinic συγκροτήθηκε το 1999 και έκτοτε δραστηριοποιείται στην εξωσωματική γονιμοποίηση με επιτυχία.

ΜΟΝΑΔΑ. Η Ιατρική Ομάδα του EmbryoClinic συγκροτήθηκε το 1999 και έκτοτε δραστηριοποιείται στην εξωσωματική γονιμοποίηση με επιτυχία. ΜΟΝΑΔΑ Η Ιατρική Ομάδα του EmbryoClinic συγκροτήθηκε το 1999 και έκτοτε δραστηριοποιείται στην εξωσωματική γονιμοποίηση με επιτυχία. Το EmbryoClinic είναι μια νέα, σύγχρονη και εξαιρετικά υψηλής ποιότητας

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Ματκάρης Τ. Μιλτιάδης, Μαιευτήρας - Χειρουργός Γυναικολόγος

Γράφει: Ματκάρης Τ. Μιλτιάδης, Μαιευτήρας - Χειρουργός Γυναικολόγος Γράφει: Ματκάρης Τ. Μιλτιάδης, Μαιευτήρας - Χειρουργός Γυναικολόγος Πώς πρέπει να υπολογίζω τον κύκλο και την ωορρηξία μου; Ο κύκλος μιας γυναίκας μετριέται από την πρώτη μέρα της περιόδου της μέχρι την

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ Γυναικεία Ορµονικά Προφίλ (για την αναπαραγωγική και περιεµµηνοπαυσιακή ηλικία) Οι ωοθήκες βρίσκονται στο δεξιό και αριστερό τµήµα της πυελική κοιλότητας, πλησίον της µήτρας και

Διαβάστε περισσότερα

Από: Ελληνικό Ίδρυμα Ρευματολογικών Ερευνών

Από: Ελληνικό Ίδρυμα Ρευματολογικών Ερευνών Από: Ελληνικό Ίδρυμα Ρευματολογικών Ερευνών Οι ρευματικές παθήσεις είναι συχνές στην αναπαραγωγική ηλικία των γυναικών. Στην πρόσφατη πανελλήνια επιδημιολογική έρευνα για τις ρευματικές παθήσεις στο γενικό

Διαβάστε περισσότερα

Νικόλαος Δ. Βραχνής. και Εμβρυομητρικής. Αρεταίειο Νοσοκομείο

Νικόλαος Δ. Βραχνής. και Εμβρυομητρικής. Αρεταίειο Νοσοκομείο Υπερηχογραφικά καθοδηγούμενος επεμβατικός έλεγχος στη Μαιευτική Νικόλαος Δ. Βραχνής Επίκουρος Καθηγητής Μαιευτικής Γυναικολογίας και Εμβρυομητρικής Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Αρεταίειο Νοσοκομείο

Διαβάστε περισσότερα

Πυελική μάζα. Ενότητα 3: Πύελος Παθολογία πυέλου

Πυελική μάζα. Ενότητα 3: Πύελος Παθολογία πυέλου Πυελική μάζα Ενότητα 3: Πύελος Παθολογία πυέλου Γεώργιος Α. Ανδρουτσόπουλος Επίκουρος Καθηγητής Ιατρική Σχολή Μαιευτικής - Γυναικολογίας Πανεπιστημίου Πατρών Σκοποί ενότητας Παρουσίαση Πυελικής Μάζας Πρόπτωση

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΔΡΙΚΗ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ

ΑΝΔΡΙΚΗ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ Μεσογείων 6, Αμπελόκηποι 115 27 ΑΝΔΡΙΚΗ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ [1]/[6] ΑΝΔΡΙΚΗ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ Εισαγωγή Περίπου το 15% των ζευγαριών δεν είναι σε θέση να συλλάβουν μετά από ένα χρόνο ελεύθερων σεξουαλικών επαφών.

Διαβάστε περισσότερα

medical center Εξωσωματική Γονιμοποίηση Ηλίας Γάτος MD Επιστημονικός Διευθυντής embio

medical center Εξωσωματική Γονιμοποίηση Ηλίας Γάτος MD Επιστημονικός Διευθυντής embio medical center Εξωσωματική Γονιμοποίηση Ηλίας Γάτος MD Επιστημονικός Διευθυντής embio Εξωσωματική Γονιμοποίηση (IVF) Η εξωσωματική γονιμοποίηση αποτελεί μία ευρέως διαδεδομένη τεχνική τεκνοποίησης ανά

Διαβάστε περισσότερα

Στοιχεία Βιοηθικής της Ανθρώπινης Αναπαραγωγής. Γεώργιος Λ. Αντωνάκης Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής-Γυναικολογίας Πανεπιστημίου Πατρών

Στοιχεία Βιοηθικής της Ανθρώπινης Αναπαραγωγής. Γεώργιος Λ. Αντωνάκης Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής-Γυναικολογίας Πανεπιστημίου Πατρών Στοιχεία Βιοηθικής της Ανθρώπινης Αναπαραγωγής Γεώργιος Λ. Αντωνάκης Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής-Γυναικολογίας Πανεπιστημίου Πατρών ΑΝΤΙΣΥΛΛΗΨΗ, ΕΚΤΡΩΣΕΙΣ, ΤΟΚΕΤΟΣ Ποιοι παράγοντες πρέπει να λαμβάνονται

Διαβάστε περισσότερα

7. ΕΝΔΟΜΗΤΡΙΩΣΗ ΟΡΙΣΜΟΣ - ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΕΝΤΟΠΙΣΗ ΕΜΦΑΝΙΣΗ

7. ΕΝΔΟΜΗΤΡΙΩΣΗ ΟΡΙΣΜΟΣ - ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΕΝΤΟΠΙΣΗ ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΟΡΙΣΜΟΣ - ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ Η ενδομητρίωση ορίζεται ως η παρουσία ενδομητριοειδούς ιστού εκτός της ενδομητρικής κοιλότητας, η οποία προκαλεί χρόνια φλεγμονώδη αντίδραση. Είναι μια γυναικολογική πάθηση που

Διαβάστε περισσότερα

Οδός Ξενίας 1, 115 27 Αθήνα, T ηλ.: 210 7775444 Fax: 210 7775420 e-mail: info@diamedica.gr http://www.diamedica.gr. Πίνακας 1.

Οδός Ξενίας 1, 115 27 Αθήνα, T ηλ.: 210 7775444 Fax: 210 7775420 e-mail: info@diamedica.gr http://www.diamedica.gr. Πίνακας 1. Ενημερωτικό Δελτίο Τεύχος 1 Δεκέμβριος 2007 Εργαστήριο Κλινικής Βιοχημείας και Εργαστηριακής Ιατρικής Οδός Ξενίας 1, 115 27 Αθήνα, T ηλ.: 210 7775444 Fax: 210 7775420 e-mail: info@diamedica.gr http://www.diamedica.gr

Διαβάστε περισσότερα

Πρόκληση ωοθυλακιορρηξίας και διέγερση των ωοθηκών. 16-17 Δεκεμβρίου 2011 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. Grand Hotel Palace / Θεσσαλονίκη. www.endo.gr

Πρόκληση ωοθυλακιορρηξίας και διέγερση των ωοθηκών. 16-17 Δεκεμβρίου 2011 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. Grand Hotel Palace / Θεσσαλονίκη. www.endo.gr ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΥΠΟ ΤΗΝ ΑΙΓΙΔΑ ΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ Α.Π.Θ. ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΕΝΩΣΗ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ ΓΟΝΑΔΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Πρόκληση ωοθυλακιορρηξίας και διέγερση των ωοθηκών 16-17 Δεκεμβρίου 2011

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΙΧΝΕΥΤΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ- ΠΡΟΓΕΝΝΗΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ Δρ. Ε.Τρακάκης

ΑΝΙΧΝΕΥΤΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ- ΠΡΟΓΕΝΝΗΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ Δρ. Ε.Τρακάκης ΑΝΙΧΝΕΥΤΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ- ΠΡΟΓΕΝΝΗΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ Δρ. Ε.Τρακάκης Οι ανιχνευτικές εξετάσεις (screening test) έχουν ευρεία εφαρμογή και μεγάλη πρακτική χρησιμότητα στον προγεννητικό έλεγχο. Ο προγεννητικός έλεγχος

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικό Ενδοσκοπικό Σεμινάριο:

Εκπαιδευτικό Ενδοσκοπικό Σεμινάριο: Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: ΚΑΘ. Β. ΤΑΡΛΑΤΖΗΣ Yπό την αιγίδα της EYPΩΠAΪKHΣ ETAIPEIAΣ ENΔOΣKOΠHΣHΣ (ESGE) και της EΛΛHNIKHΣ ETAIPEIAΣ ENΔOΣKOΠHΣHΣ

Διαβάστε περισσότερα

Νομικό Πλαίσιο. Γενικές Αρχές

Νομικό Πλαίσιο. Γενικές Αρχές Νομικό Πλαίσιο Η ειδική ελληνική νομοθεσία Νόμοι 3089 / 2002 : «Ιατρική υποβοήθηση στην ανθρώπινη αναπαραγωγή» και νόμος 3305 / 2005 «Εφαρμογή της ιατρικώς υποβοηθούμενης αναπαραγωγής» Γενικές Αρχές Σύμφωνα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ Πιστοποιημένο Ευρωπαϊκό Κέντρο Εκπαίδευσης στη Μαιευτική και Γυναικολογία από το Ευρωπαϊκό Κολέγιο Μαιευτικής

Διαβάστε περισσότερα

Έκτοπος κύηση. Μαιευτήρας Γυναικολόγος,

Έκτοπος κύηση. Μαιευτήρας Γυναικολόγος, Αρχόμενη κύηση Έκτοπος κύηση η Δημήτριος Ζυγούρης, MSc, PhD Μαιευτήρας Γυναικολόγος, Επιστημονικός συνεργάτης ΕΜΓΕ Διάγνωση αρχόμενης κύησης Συμπτώματα 1. Αμηνόρροια Το πρώτο και πιο σημαντικό σύμπτωμα

Διαβάστε περισσότερα

elonva : καινοτοµία στη θεραπεία µε επίκεντρο την ασθενή

elonva : καινοτοµία στη θεραπεία µε επίκεντρο την ασθενή elonva : καινοτοµία στη θεραπεία µε επίκεντρο την ασθενή Επικεντρωµένη στην ασθενή προσέγγιση της Ελεγχόµενης Διέγερσης των Ωοθηκών (COS) Βελτιστοποίηση της αναλογίας κινδύνου /οφέλους Μείωση του OHSS

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Διαλέξεων & Εργαστηριακών Ασκήσεων Μεταπτυχιακού Προγράμματος Σπουδών «Φυσιολογία Αναπαραγωγής» Παρασκευή 17 Απριλίου 2015

Πρόγραμμα Διαλέξεων & Εργαστηριακών Ασκήσεων Μεταπτυχιακού Προγράμματος Σπουδών «Φυσιολογία Αναπαραγωγής» Παρασκευή 17 Απριλίου 2015 Παρασκευή 17 Απριλίου 2015 18:00-19:00 Εισαγωγή Ιστορική Αναδρομή (Νίκος Νικολέττος) 19:00-21:00 Δημογραφία και γονιμότητα (Θόδωρος Κωνσταντινίδης, Ευαγγελία Νένα) Σάββατο 18 Απριλίου 2015 09:00-11:00

Διαβάστε περισσότερα

Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος: το πρότυπο των αυτόάνοσων ρευματικών νοσημάτων

Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος: το πρότυπο των αυτόάνοσων ρευματικών νοσημάτων Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος: το πρότυπο των αυτόάνοσων ρευματικών νοσημάτων Φ.Ν. Σκοπούλη Καθηγήτρια τον Χαροκόπειου Πανεπιστημίου Αθηνών συστηματικός ερυθηματώδης λύκος θεωρείται η κορωνίδα των αυτοάνοσων

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΘΕΟΔΟΣΙΟΣ ΓΑΛΑΝΗΣ ΑΝΤΙΣΥΛΛΗΨΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

ΑΠ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΘΕΟΔΟΣΙΟΣ ΓΑΛΑΝΗΣ ΑΝΤΙΣΥΛΛΗΨΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΑΠ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΘΕΟΔΟΣΙΟΣ ΓΑΛΑΝΗΣ ΑΝΤΙΣΥΛΛΗΨΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ I. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΚΕΦ.1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1.1. Αρχές αντισύλληψης 1 1.2. Ιστορία της αντισύλληψης 3 1.3. Δημογραφικά στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

Υπεύθυνος επιστημονικής εκπαίδευσης. Επ. καθηγητής Ν. Πανουλής B MAIEYTIKH KAI ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΑΡΕΤΑΙΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ

Υπεύθυνος επιστημονικής εκπαίδευσης. Επ. καθηγητής Ν. Πανουλής B MAIEYTIKH KAI ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΑΡΕΤΑΙΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ Υπεύθυνος επιστημονικής εκπαίδευσης Επ. καθηγητής Ν. Πανουλής B MAIEYTIKH KAI ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΑΡΕΤΑΙΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΔΕΥΤΕΡΑ 1 / 25 12.00-13.00 Συγγενείς ανωμαλίες

Διαβάστε περισσότερα

ΟΝΤΟΓΕΝΕΣΗ ΤΟΥ ΥΠΟΘΑΛΑΜΟ-ΥΠΟΦΥΣΕΟ- ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΟΥ ΑΞΟΝΑ

ΟΝΤΟΓΕΝΕΣΗ ΤΟΥ ΥΠΟΘΑΛΑΜΟ-ΥΠΟΦΥΣΕΟ- ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΟΥ ΑΞΟΝΑ ΟΝΤΟΓΕΝΕΣΗ ΤΟΥ ΥΠΟΘΑΛΑΜΟ-ΥΠΟΦΥΣΕΟ- ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΟΥ ΑΞΟΝΑ Δρ. Γεώργιος ΜΑΣΤΟΡΑΚΟΣ Ενδοκρινολόγος Β ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ, ΑΡΕΤΑΙΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΕΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Chromosome Location and Number

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΔΙΟΠΑΘΕΙΕΣ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ- ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΤΕΡΕΣ ΜΕΛΕΤΕΣ ΤΟΥ 2014

ΚΑΡΔΙΟΠΑΘΕΙΕΣ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ- ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΤΕΡΕΣ ΜΕΛΕΤΕΣ ΤΟΥ 2014 ΚΑΡΔΙΟΠΑΘΕΙΕΣ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ- ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΤΕΡΕΣ ΜΕΛΕΤΕΣ ΤΟΥ 2014 Βασιλική Δηµ. Μιχαλίτση Μαιευτήρ-Γυναικολόγος, MD, PhD, MSc, RCR/RCOG in Maternal Medicine, Heart Disease and Pregnancy Specialist, Υπότροφος ΕΚΠΑ,

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΘΕΜΑ: ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ

ΥΠΟΘΕΜΑ: ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ 13 ΓΕΛ ΠΕΙΡΑΙΑ ΜΑΘΗΜΑ:ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ-PROJECT ΘΕΜΑ:ΥΓΕΙΑ-ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2013-14 ΤΑΞΗ Α1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ: 1)ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΜΗΤΡΑΣ- ΝΩΤΙΑΙΟΥ ΜΥΕΛΟΥ 2)AIDS 3)ΜΗΝΙΣΚΟΣ 4)ΜΗΝΙΓΓΙΤΙΔΑ ΥΠΟΘΕΜΑ: ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ωρολόγιο Πρόγραμμα Χειμερινού Εξαμήνου Ακαδημαϊκό Έτος

Ωρολόγιο Πρόγραμμα Χειμερινού Εξαμήνου Ακαδημαϊκό Έτος ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ «ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ» Βιόπολις, 41110 Λάρισα E-mail: messinis@med.uth.gr Τηλ. 2413502795, 2413502796 Fax. 2413501019

Διαβάστε περισσότερα

ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ DOWN ΥΠΟ ΤΗΝ ΑΙΓΊΔΑ ΤΗΣ ΙΕΡΗΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗΣ. Μαλτέζος Ιωάννης

ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ DOWN ΥΠΟ ΤΗΝ ΑΙΓΊΔΑ ΤΗΣ ΙΕΡΗΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗΣ. Μαλτέζος Ιωάννης ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ DOWN ΥΠΟ ΤΗΝ ΑΙΓΊΔΑ ΤΗΣ ΙΕΡΗΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗΣ Μαλτέζος Ιωάννης Κληρονομικότητα Το σώμα μας αποτελείται από εκατομμύρια κύτταρα εκ των οποίων τα περισσότερα εξ αυτών

Διαβάστε περισσότερα

Σύγχρονες μεθοδολογίες μοριακής βιολογίας και γενετικής στη γυναικολογία

Σύγχρονες μεθοδολογίες μοριακής βιολογίας και γενετικής στη γυναικολογία ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΕΣ ΜΟΡΙΑΚΗΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ - ΓΕΝΕΤΙΚΗΣ Σύγχρονες μεθοδολογίες μοριακής βιολογίας και γενετικής στη γυναικολογία ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ ΕΛΕΝΗ, Ph.D. Λέκτορας Εργαστήριο Βιολογίας, Ιατρική Σχολή Αθηνών

Διαβάστε περισσότερα

Οι κυριότερες τεχνικές εξωσωματικής γονιμοποίησης

Οι κυριότερες τεχνικές εξωσωματικής γονιμοποίησης Μαρία Βενετίκου 1, Σοφία Σκυλοδήμου και Φερενίκη Κοσμά 12 Οι κυριότερες τεχνικές εξωσωματικής γονιμοποίησης εξωσωματική γονιμοποίηση (in vitro fertilization, IVF) αποτελεί την πλέον εξελιγμένη μέθοδο υποβοηθούμενης

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Χ. ΝΤΑΦΟΠΟΥΛΟΣ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗΣ-ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΑΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Χ. ΝΤΑΦΟΠΟΥΛΟΣ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗΣ-ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΑΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Χ. ΝΤΑΦΟΠΟΥΛΟΣ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗΣ-ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΑΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Λάρισα, Σεπτέμβριος 2015 Ονοματεπώνυμο: Κωνσταντίνος Χρ. Νταφόπουλος Ημερ/νια γέννησης:

Διαβάστε περισσότερα

«ΜΑΙΕΥΤΙΚΑ» ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ ΣΤΗ ΘΗΛΥΚΗ ΓΑΤΑ. Μαρία Μαλιδάκη, Χαράλαμπος Ν. Βερβερίδης Κτηνιατρική Σχολή, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

«ΜΑΙΕΥΤΙΚΑ» ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ ΣΤΗ ΘΗΛΥΚΗ ΓΑΤΑ. Μαρία Μαλιδάκη, Χαράλαμπος Ν. Βερβερίδης Κτηνιατρική Σχολή, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης «ΜΑΙΕΥΤΙΚΑ» ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ ΣΤΗ ΘΗΛΥΚΗ ΓΑΤΑ Μαρία Μαλιδάκη, Χαράλαμπος Ν. Βερβερίδης Κτηνιατρική Σχολή, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης «ΜΑΙΕΥΤΙΚΑ» ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ ΣΤΗ ΘΗΛΥΚΗ ΓΑΤΑ Ο ωοθηκικός κύκλος και

Διαβάστε περισσότερα

Πρόκληση ωοθυλακιορρηξίας και διέγερση των ωοθηκών Δεκεμβρίου 2011 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. Grand Hotel Palace / Θεσσαλονίκη.

Πρόκληση ωοθυλακιορρηξίας και διέγερση των ωοθηκών Δεκεμβρίου 2011 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. Grand Hotel Palace / Θεσσαλονίκη. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΥΠΟ ΤΗΝ ΑΙΓΙΔΑ ΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ Α.Π.Θ. ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΕΝΩΣΗ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ ΓΟΝΑΔΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Πρόκληση ωοθυλακιορρηξίας και διέγερση των ωοθηκών 16-17 Δεκεμβρίου 2011

Διαβάστε περισσότερα

Universitäts-Frauenklinik Essen. Προγεννετικος Ελεγχος και Περιγεννητικη Ιατρικη Επιπεδο 1

Universitäts-Frauenklinik Essen. Προγεννετικος Ελεγχος και Περιγεννητικη Ιατρικη Επιπεδο 1 Universitäts-Frauenklinik Essen Προγεννετικος Ελεγχος και Περιγεννητικη Ιατρικη Επιπεδο 1 Αξιοτιμοι συναδελφοι, αγαπητοι γονεις, Τα πανεπιστημιακα μας εξωτερικα Ιατρεια Περιγεννητικης ιατρικης σας προσφερουν

Διαβάστε περισσότερα

Μονάδα Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής

Μονάδα Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής Μονάδα Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής Mονάδα Ομάδα 4 Ποσοστά Επιτυχίας 15 Η Ιατρική Ομάδα του EmbryoClinic συγκροτήθηκε το 1999 και έκτοτε δραστηριοποιείται στην υποβοηθούμενη αναπαραγωγή με επιτυχία. Υπηρεσίες

Διαβάστε περισσότερα

αμινοξύ. Η αλλαγή αυτή έχει ελάχιστη επίδραση στη στερεοδιάταξη και τη λειτουργικότητα της πρωτεϊνης. Επιβλαβής

αμινοξύ. Η αλλαγή αυτή έχει ελάχιστη επίδραση στη στερεοδιάταξη και τη λειτουργικότητα της πρωτεϊνης. Επιβλαβής Κεφάλαιο 6: ΜΕΤΑΛΛΑΞΕΙΣ -ΘΕΩΡΙΑ- Μεταλλάξεις είναι οι αλλαγές που συμβαίνουν στο γενετικό υλικό ενός οργανισμού, τόσο σε γονιδιακό επίπεδο (γονιδιακές μεταλλάξεις) όσο και σε χρωμοσωμικό επίπεδο (χρωμοσωμικές

Διαβάστε περισσότερα

prenatal Μη επεμβατικός προγεννητικός έλεγχος

prenatal Μη επεμβατικός προγεννητικός έλεγχος prenatal Μη επεμβατικός προγεννητικός έλεγχος 1 Είστε έγκυος. Συγχαρητήρια! 2 Αγαπητοί μελλοντικοί γονείς, Αυτή είναι μια πολύ συναρπαστική περίοδος για εσάς και είναι πολύ φυσικό να ανησυχείτε για την

Διαβάστε περισσότερα

λειτουργεί με την ευθύνη του Διευθυντή του Ενδοκρινολογικού Τμήματος (Εγκ. Υπ. Υγείας Α1σ )».

λειτουργεί με την ευθύνη του Διευθυντή του Ενδοκρινολογικού Τμήματος (Εγκ. Υπ. Υγείας Α1σ )». Μαρούσι, 20--207 Αρ. Πρωτ.: ΔΒ4Α/οικ. 46847 ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ: ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Δ/ΝΣΗ: ΦΑΡΜΑΚΟΥ ΤΜΗΜΑ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΧΟΡΗΓΗΣΗΣ ΦΑΡΜΑΚΩΝ Πληροφορίες: Γραφείο Διευθύντριας

Διαβάστε περισσότερα

Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη

Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη upadate swfobject.embedswf('/plugins/content/avreloaded/mediaplayer.swf','avreloaded0','400',' 320','7.0.14','/plugins/content/avreloaded/expressinstall.swf', {file:'http://www.aretaieio-obgyn.com/images/stories/videos/emino.flv',width:'400',height:'

Διαβάστε περισσότερα

Μια ενημέρωση για ασθενείς και παρόχους φροντίδας

Μια ενημέρωση για ασθενείς και παρόχους φροντίδας Μια ενημέρωση για ασθενείς και παρόχους φροντίδας Τι είναι το FoundationOne ; Το FoundationOne είναι μια εξέταση που ανιχνεύει γενωμικές μεταβολές (π.χ. μεταλλάξεις) που είναι γνωστό ότι σχετίζονται με

Διαβάστε περισσότερα

Στα πτηνά το φύλο «καθορίζεται από τη μητέρα». Αυτό γιατί, το αρσενικό άτομο φέρει τα χρωμοσώματα ZZ ενώ το θηλυκό τα ZW. Έτσι εναπόκειται στο που θα

Στα πτηνά το φύλο «καθορίζεται από τη μητέρα». Αυτό γιατί, το αρσενικό άτομο φέρει τα χρωμοσώματα ZZ ενώ το θηλυκό τα ZW. Έτσι εναπόκειται στο που θα 1 Όπως όλοι γνωρίζουμε κάθε ζωντανός οργανισμός αποτελείται από κύτταρα. Μέσα στον πυρήνα των κυττάρων υπάρχουν τα χρωμοσώματα, τα οποία αποτελούν to γενετικό υλικό (DNA). Στα χρωμοσώματα αυτά βρίσκονται

Διαβάστε περισσότερα

ΟΝΤΟΓΕΝΕΣΗ ΤΟΥ ΥΠΟΘΑΛΑΜΟ-ΥΠΟΦΥΣΕΟ ΥΠΟΦΥΣΕΟ- ΘΥΡΕΟΕΙ ΙΚΟΥ ΑΞΟΝΑ ρ. Γεώργιος ΜΑΣΤΟΡΑΚΟΣ Ενδοκρινολόγος Β ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ, ΑΡΕΤΑΙΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΕΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Chromosome Location

Διαβάστε περισσότερα

Υποστηρίζοντας τα παιδιά με γενετικά νοσήματα - Ο Δρόμος για την Θεραπεία Πέμπτη, 16 Ιούνιος :58

Υποστηρίζοντας τα παιδιά με γενετικά νοσήματα - Ο Δρόμος για την Θεραπεία Πέμπτη, 16 Ιούνιος :58 Από: K-Life (Καθημερινή) Τα γενετικά νοσήματα είναι ιδιαίτερα σπάνιες ασθένειες που οφείλονται σε μεταλλάξεις γονιδίων. Τα παιδιά που πάσχουν από αυτά χρειάζονται φροντίδα, ψυχολογική στήριξη αλλά και

Διαβάστε περισσότερα

Παρασκευή 9 Δεκεμβρίου 2016

Παρασκευή 9 Δεκεμβρίου 2016 Παρασκευή 9 Δεκεμβρίου 206 08.30 09.00 Προσέλευση Εγγραφές 09.00.00 Στρογγύλη Τράπεζα I Εμβρυομεταφορά ενός εμβρύου Προεδρείο: Ε. Ασημακόπουλος. Ματαλλιωτάκης 09.00 09.30 Κλινική αποτελεσματικότητα της

Διαβάστε περισσότερα

Σύμφωνα με τον παγκόσμιο οργανισμό υγείας, κάθε χρόνο υπάρχουν 1.38 εκατομμύρια καινούρια περιστατικά και περίπου 458 000 θάνατοι από τον καρκίνο του

Σύμφωνα με τον παγκόσμιο οργανισμό υγείας, κάθε χρόνο υπάρχουν 1.38 εκατομμύρια καινούρια περιστατικά και περίπου 458 000 θάνατοι από τον καρκίνο του 1 Σύμφωνα με τον παγκόσμιο οργανισμό υγείας, κάθε χρόνο υπάρχουν 1.38 εκατομμύρια καινούρια περιστατικά και περίπου 458 000 θάνατοι από τον καρκίνο του μαστού. Ο καρκίνος του μαστού είναι με μεγάλη διαφορά

Διαβάστε περισσότερα