ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΦΥΣΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Αβιοτικά γνωρίσµατα Κλίµα

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΦΥΣΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. 2.1. Αβιοτικά γνωρίσµατα 2.1.1. Κλίµα"

Transcript

1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΦΥΣΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ 2.1. Αβιοτικά γνωρίσµατα Κλίµα Το κλίµα στην περιοχή της oϊράνης επηρεάζεται εκτός από παράγοντες, όπως είναι το υψόµετρο, το γεωγραφικό µήκος και πλάτος, από τη Μεσόγειο Θάλασσα, και από τα επιφανειακά νερά της ίδιας της λίµνης και των γειτονικών βουνών (Μπέλες στο Βορρά, Kρούσσια στην Ανατολή και Boskija και Dab στη ύση). Το κλίµα στο νότιο τµήµα της λεκάνης απορροής επηρεάζεται από την πεδιάδα της Θεσσαλονίκης και το Αιγαίο Πέλαγος. Μετεωρολογικά δεδοµένα κατά το καταγράφηκαν από τους µετεωρολογικούς σταθµούς µέσα και γύρω από τη λεκάνη απορροής της οϊράνης, τόσο από την πλευρά της Ελλάδας όσο και από την πλευρά της Πρώην Γιουγκοσλαβίας. Οι συντεταγµένες, το υψόµετρο, ο υπεύθυνος φορέας για τα δεδοµένα, το χρονικό εύρος και οι παράµετροι που καταγράφονται παρουσιάζονται στον Πίνακα 2.1. Επιπλέον, από την πλευρά της Πρώην Γιουγκοσλαβίας υπάρχει ένας αυτόµατος µετεωρολογικός σταθµός στην περιοχή Mrdaja (που χρησιµοποιείται από την AHM, από πρόγραµµα της ΟΥΝΕΣΚΟ), που βρίσκεται σε λειτουργία από το 1996 και καταγράφει µε τη βοήθεια λογισµικού τις ακόλουθες παραµέτρους: θερµοκρασία αέρα, σχετική υγρασία, ταχύτητα ανέµου, κατεύθυνση ανέµου, ηλιακή ακτινοβολία, ύψος βροχής και βαροµετρική πίεση. Τα στοιχεία είναι διαθέσιµα από την AHM. Εκτός από αυτόν, υπάρχουν επίσης στη λεκάνη απορροής διάφοροι σταθµοί µέτρησης της βροχόπτωσης. Ωστόσο, η παρακολούθησή τους κατά τη διάρκεια των τελευταίων ετών παρουσιάζει κενά στα στοιχεία. 8

2 Πίνακας 2.1. Μετεωρολογικοί σταθµοί στην περιοχή µελέτης Σταθµός Συντεταγµένες Υψόµετρο Φορέας Χρονικό εύρος οϊράνη 22 ο 46' 41 ο 11' - ΥΠΕΧΩ Ε * Άνω Θεοδωράκι Παράµετρος Θερµοκρασία, βροχής ύψος 23 o 00' 41 o 10' 480 Υπ. Αγροτ. ** Θερµοκρασία, ύψος βροχής Εύζωνοι 22 o 33' 41 o 06' 90 ΥΠΕΧΩ Ε * Ύψος βροχής Μεγάλη Στέρνα 22 o 44' 41 o 05' 125 ΥΠΕΧΩ Ε * Ύψος βροχής Nov Doiran ήµος Star Θερµοκρασία, σχετική Doiran *** υγρασία, ταχύτητα και διεύθυνση ανέµου, ηλιακή ακτινοβολία, ύψος βροχής, βαροµετρική πίεση * Υπουργείο Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και ηµοσίων Έργων (Ελλάδα) ** Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίµων (Ελλάδα) *** ήµος Star Doiran (Πρώην Γιουγκοσλαβία) Ύψος βροχής Τα µηνιαία ύψη βροχής στους σταθµούς οϊράνη, Άνω Θεοδωράκι, Εύζωνοι, Mεγάλη Στέρνα και Nov Doiran παρουσιάζονται στο Σχήµα 2.1. Τα διαθέσιµα δεδοµένα καλύπτουν την περίοδο και για τον σταθµό της οϊράνης, για το Άνω Θεοδωράκι, για τους σταθµούς Εύζωνοι και Mεγάλη Στέρνα και για τον σταθµό Nov Doiran. Το µέσο ετήσιο ύψος βροχής στον σταθµό της οϊράνης ήταν 569 mm, 443 mm στο Άνω Θεοδωράκι, 486 mm στους Ευζώνους, 525 mm στη Μεγάλη Στέρνα και 612 mm στο Nov Doiran. Οι βροχοπτώσεις κατά τη διάρκεια του θέρους είναι χειµαρρώδους φύσεως. Οι µετεωρολογικές και κλιµατικές έρευνες παρουσιάζουν τη λεκάνη απορροής της οϊράνης να έχει µια ηλιόλουστη, ξηρά και θερµή θερινή περίοδο µε ήπιους χειµώνες. 9

3 Υψηλότερες µέσες µηνιαίες βροχοπτώσεις καταγράφηκαν στον σταθµό της οϊράνης κατά τον εκέµβριο (83 mm, 14,6 %) και τον Απρίλιο (74 mm, 13 %). Υψηλές µέσες µηνιαίες βροχοπτώσεις καταγράφηκαν τον Μάϊο και τον Νοέµβριο (51 mm, 11,55 %) στο Άνω Θεοδωράκι, και τον Νοέµβριο στους Ευζώνους (72 mm, 15 %), τη Mεγάλη Στέρνα (75 mm, 14,25 %) και το Nov Doiran (85,5 mm, 14 %). Ο ξηρότερος µήνας είναι ο Σεπτέµβριος για τον σταθµό της οϊράνης (23,6 mm, 4 %), της Μεγάλης Στέρνας (18,6 mm, 3,54 %) και του Nov Doiran (32 mm, 5,2 %) ενώ ο Ιούλιος είναι ο ξηρότερος µήνας στο Άνω Θεοδωράκι (23,4 mm, 5,3 %) και ο Αύγουστος στους Ευζώνους (20 mm, 4,2 %). Για τον σταθµό Nov Doiran, πρέπει να αναφερθεί ότι τα έτη 2001/2002 και 2003/2004 είχαν αρκετή βροχόπτωση, και αυτό µπορεί να βελτιώσει τους αναφερόµενους µέσους όρους. Τα µηνιαία και ετήσια ύψη βροχής παρουσιάζονται στους Πίνακας I.1 έως I.5 του Παραρτήµατος I. οϊράνη Άνω Θεοδωράκι Εύζωνοι M.Στέρνα Nov Doiran Ύψος βροχής, mm Ι Φ M A M Ι Ι A Σ O N Μήνες Σχήµα 2.1. Μέσα µηνιαία ύψη βροχής (mm) στους σταθµούς οϊράνη, Άνω Θεοδωράκι, Εύζωνοι, Μεγάλη Στέρνα και Nov Doiran 10

4 Θερµοκρασία Οι µέσες µηνιαίες θερµοκρασίες στους σταθµούς oϊράνη για την περίοδο και , Άνω Θεοδωράκι ( ) και Nov Doiran ( ) παρουσιάζονται στον Πίνακα 2.2. Πλήρης στοιχεία των µέσων µηνιαίων θερµοκρασιών των σταθµών παρουσιάζονται στους Πίνακες I.6 έως I.8 του Παραρτήµατος Ι. Πίνακας 2.2. Mέση µηνιαία θερµοκρασία ( ο C) στους σταθµούς οϊράνη, Άνω Θεοδωράκι και Nov Doiran Σταθµός Mήνες Ιαν Φεβ Mαρ Aπρ Mάϊο Ιούν Ιούλ Αύγ Σεπ Oκτ Nοέµ εκ Ετήσιο Μέση µηνιαία θερµοκρασία ( o C) οϊράνη 4,5 6,2 9,1 12,9 17,4 22,5 21,8 26,1 21,8 16,1 9,3 5,2 14,4 Άνω Θεοδωράκι 3,8 4,9 7,4 11,1 16,7 21,4 23,8 24,0 19,9 14,5 8,7 4,9 13,4 Nov Doiran 3,7 5,4 8,3 13,1 18,1 22,5 24,9 24,5 20,7 15,3 9,6 5,3 14,3 Η µέση ετήσια θερµοκρασία αέρα στον σταθµό Nov Doiran είναι 14,3 C, στη οϊράνη είναι 14,4 C και στον σταθµό Άνω Θεοδωράκι είναι 13,4 C. Οι θερµότεροι µήνες του έτους είναι ο Ιούλιος και ο Αύγουστος µε µέσο όρο 24,9 C και 26,1 C αντίστοιχα ενώ ο πιό ψυχρός είναι ο Ιανουάριος µε θερµοκρασία 3,7 C Σχετική υγρασία Η µέση σχετική υγρασία ποικίλλει στην ευρύτερη περιοχή της οϊράνης µεταξύ 69 % στο Valandovo και 71 % στο Gevgelija. Κατά τους θερινούς µήνες, στον σταθµό Nov Doiran, η µέση σχετική υγρασία κυµαίνεται µεταξύ 59 % και 64 %, ενώ τον χειµώνα, κυµαίνεται κατά µέσο όρο µεταξύ 78 % και 79 % (Πίνακας 2.3). 11

5 Πίνακας 2.3. Mέση µηνιαία σχετική υγρασία (%) στον σταθµό Nov Doiran ( ) Mήνες Σταθµός Ιαν Φεβ Mαρ Aπρ Mάϊο Ιούν Ιούλ Αύγ Σεπ Οκτ Nοέµ εκ Μέσο Nov Doiran 78,86 78,04 76,32 70,86 68,70 63,79 58,43 60,14 64,70 73,48 79,14 79,21 70, Άνεµος και ταχύτητα ανέµου Η κατεύθυνση του ανέµου είναι κυρίως βόρεια και βορειοδυτικά. Η µέση ταχύτητα του ανέµου στον σταθµό Nov Doiran είναι 1,9 m/s. Οι ισχυρότεροι άνεµοι που παρατηρούνται στο Nov Doiran (10-βαθµη κλίµακα Beaufort) εµφανίζονται από την επικρατούσα κατεύθυνση (Πίνακας 2.4). Πίνακας 2.4. Mέση µηνιαία ταχύτητα ανέµου (m/s) στον σταθµό Nov Doiran ( ) Mήνες Σταθµός Ιαν Φεβ Mαρ Aπρ Mάϊο Ιούν Ιούλ Αύγ Σεπ Οκτ Nοέµ εκ Μέσο Nov Doiran 2,46 2,26 1,89 1,72 1,37 1,74 1,78 1,41 1,40 1,46 2,22 2,49 1, Ηλιοφάνεια Η περιοχή µελέτης έχει πολύ υψηλό αριθµό ωρών ηλιοφάνειας. Η νέφωση είναι υψηλότερη κατά τη διάρκεια της περιόδου Νοεµβρίου-Μαρτίου, µε µέγιστη τον Ιανουάριο. Η νέφωση στην περιοχή υπολογίζεται µε βάση το γεωγραφικό µήκος. Η µέση ετήσια νέφωση είναι 4,6 σε 10-βαθµη κλίµακα, µε ελάχιστο εµφάνισης 2,3-2,4 κατά τους θερινούς µήνες και µέγιστο 5,8 τον χειµώνα. Επιπλέον στοιχεία παρουσιάζονται στον Πίνακα

6 Πίνακας 2.5. ιάρκεια ηλιοφάνειας, µέση µηνιαία νέφωση, αριθµός ηλιόλουστων και µε νέφωση ηµερών και ηλιακή ακτινοβολία στο Nov Doiran ( ) Mήνες Παράµετροι Ιαν Φεβ Mαρ Aπρ Mάϊο Ιούν Ιούλ Αύγ Σεπ Οκτ Nοέµ εκ Ετήσιο Νέφωση (N) (10-βαθµη κλίµακα) ιάρκεια ηλιοφάνειας (ώρες) Ολική ηλιοφάνεια (ώρες) Αριθµός ηλιόλουστων ηµερών Αριθµός ηµερών εν µέρει µε νέφωση Αριθµός ηµερών µε νέφωση (N>8,1) Άθροισµα ηλιακής ακτινοβολίας (MJ/m 2 ) 5,8 5,7 5,7 5,1 4,7 4,5 2,3 2,4 2,9 4,5 5,6 5,8 3,20 3,95 4,80 6,46 8,00 9,56 10,76 10,09 7,97 5,52 3,62 3,08 4,6 (µέσο) 6,42 (µέσο) 99,3 110,5 148,7 193,9 247,9 286,9 333,5 312,7 239,0 171,0 108,5 95, , ,1 238,0 378,0 513,0 651,0 723,0 781,2 697,2 510,0 341,0 204,0 167, ,2 Το συνολικό ποσό της ετήσιας ηλιακής ακτινοβολίας είναι 5.393,2 MJ/m 2. Οι τιµές ηλιακής ακτινοβολίας υπολογίζονται µε τη χρησιµοποίηση των µετρήσεων της διάρκειας ηλιοφάνειας από τον ηλιογράφο Campbell-Stocks. Ο συνολικός ετήσιος αριθµός ωρών ηλιοφάνειας είναι 2.347,0 και είναι από τους υψηλότερους στην Πρώην Γιουγκοσλαβία Εξατµισοδιαπνοή Για την άµεση µέτρηση της εξάτµισης χρησιµοποιείται ένα τηγάνι εξάτµισης (evaporation pan), το οποίο δεν είναι διαθέσιµο σε καµία από τις δύο όµορες χώρες. Ωστόσο, µε βάση τα υπάρχοντα µετεωρολογικά και κλιµατικά στοιχεία, πολλοί 13

7 ερευνητές έχουν προσπαθήσει να αξιολογήσουν και να υπολογίσουν την εξάτµιση χρησιµοποιώντας διάφορους τύπους. Οι υπολογισµοί για την εξάτµιση από µια ελεύθερη επιφάνεια νερού (E o ) ποικίλλουν µεταξύ mm/έτος έως περισσότερα από mm/έτος (GTZ - προσδιορισµός της oϊράνης). Για την περιοχή της λίµνης, ο Ristevski υπολογίζει τη δυνητική εξατµισοδιαπνοή σε mm/έτος. Τα στοιχεία που χρησιµοποιούνται για τον υπολογισµό και τα αποτελέσµατα βασίζονται στη µέθοδο Penmann-Monteith και παρουσιάζονται στον Πίνακα 2.6. Πίνακας 2.6. υνητική εξατµισοδιαπνοή (Μέθοδος Penmann-Monteith) Mήνες Παράµετρος Ιαν Φεβ Mαρ Aπρ Mάϊο Ιούν Ιούλ Αύγ Σεπ Οκτ Nοέµ εκ Ann. T µέγ ( C) 6,6 8,9 12,7 18,4 23,7 27,4 30,9 30,2 26,4 19,6 13,1 8,3 18,9 (µέσο) T ελάχ ( C ) 0,6 1,9 4,6 8,6 13,1 16,9 19,1 18,7 16,0 11,4 6,7 2,4 10,0 (µέσο) Άνεµος (m/s) 2,5 2,3 1,9 1,7 1,4 1,7 1,8 1,4 1,4 1,5 2,2 2,5 1,9 (µέσο) Rh (σχετική υγρασία [%]) (µέσο) Ηλιοφάνεια (ώρες) 99,3 110,5 148,7 193,9 247,9 286,9 333,5 312,7 239,0 171,0 108,5 95, ,0 Άθροισµα ηλιακής ακτινοβολίας 189,1 238,0 378,0 513,0 651,0 723,0 781,2 697,2 510,0 341,0 204,0 167, ,2 (MJ/m 2 /µήνα) υνητική εξατµισοδιαπνοή (mm) Penmann 26,4 33,0 55,8 87,9 123,7 153,3 180,7 151,9 103,2 59,2 33,6 35, ,0 Η οϊράνη τροφοδοτείται άµεσα από τις βροχοπτώσεις και την εισροή από τα ρέµατα. Ποσοτική ανάλυση (περιλαµβάνει την επιφανειακή ροή και την εξάτµιση από την επιφάνεια της λίµνης) δεν είναι γνωστό εάν έχει γίνει από επιστήµονες της Πρώην Γιουγκοσλαβίας. 14

8 Χαρακτηρισµός κλίµατος Για τον χαρακτηρισµό του κλίµατος στην υπό µελέτη περιοχή χρησιµοποιήθηκε η µέθοδος των Lang Gracamin. Κατά τη µέθοδο αυτή, ο χαρακτηρισµός του κλίµατος σε µια περιοχή γίνεται µε βάση τον συντελεστή ξηρασίας Lang (Trewartha και Horn 1980), ο οποίος εκφράζει τον λόγο της µέσης µηνιαίας βροχόπτωσης σε χιλιοστά προς την αντίστοιχη µέση µηνιαία θερµοκρασία σε βαθµούς Κελσίου. Για τον χαρακτηρισµό του κλίµατος στην περιοχή υπολογίσθηκε πρώτα ο συντελεστής ξηρασίας (Πίνακας 2.7) µε βάση τις τιµές των Πινάκων Ι.5 και Ι.8 του Παραρτήµατος Ι και στη συνέχεια πραγµατοποιήθηκε η "κλιµατική κατάταξη" κάθε µήνα (Πίνακας 2.9) λαµβάνοντας υπόψη τις κλάσεις του Πίνακα 2.8, οι οποίες προτείνονται από την συγκεκριµένη µέθοδο. Για τον υπολογισµό του συντελεστή ξηρασίας χρησιµοποιήθηκαν τα δεδοµένα του σταθµού Nov Doiran. Πίνακας 2.7. Υπολογισµός συντελεστή ξηρασίας Lang στον σταθµό Nov Doiran Mήνες Ιαν Φεβ Mαρ Aπρ Mάϊο Ιούν Ιούλ Aύγ Σεπ Oκτ Nοέµ εκ Βροχή (mm) 44,1 53,0 52,5 53,5 58,1 44,1 35,7 34,5 32,0 54,6 85,5 64,5 Θερµοκρ. ( o C) 3,7 5,4 8,3 13,1 18,1 22,5 24,9 24,5 20,7 15,3 9,6 5,3 Συντ. Lang 12,0 9,9 6,3 4,1 3,2 2,0 1,4 1,4 1,5 3,6 8,9 12,2 Πίνακας 2.8. Χαρακτηρισµός κλίµατος µε βάση τον συντελεστή ξηρασίας Lang Συντελεστής Ξηρασίας, Lang Χαρακτηρισµός Κλίµατος < 1,8 Υπέρξηρο 1,8 3,4 Ξηρό 3,5 5,0 Υπόξηρο 5,1 8,3 Ύφυγρο 8,4 13,3 Υγρό > 13,3 Υπέρυγρο 15

9 Πίνακας 2.9. Χαρακτηρισµός του κλίµατος στον σταθµό Nov Doiran Μήνες Συντελεστής Lang Χαρακτηρισµός Ιανουάριος 12,0 Υγρό Φεβρουάριος 9,9 Υγρό Μάρτιος 6,3 Ύφυγρο Απρίλιος 4,1 Υπόξηρο Μάϊος 3,2 Ξηρό Ιούνιος 2,0 Ξηρό Ιούλιος 1,4 Υπέρξηρο Αύγουστος 1,4 Υπέρξηρο Σεπτέµβριος 1,5 Υπέρξηρο Οκτώβριος 3,6 Υπόξηρο Νοέµβριος 8,9 Υγρό εκέµβριος 12,2 Υγρό Ύψος βροχής, mm Ύψος βροχής, mm Θερµοκρασία, C Ιαν Φεβ Μάρ Απρ Μάϊο Ιούν Ιούλ Αύγ Σεπ Οκτ Νοέµ εκ Mήνες Θερµοκρασία, o C Η ξηρότερη περίοδος του έτους είναι µεταξύ Ιουνίου και Σεπτεµβρίου (Σχήµα 2.2). Σχήµα 2.2. ιακύµανση βροχής-θερµοκρασίας στον σταθµό Nov Doiran 16

10 Γεωλογία - Γεωµορφολογία Γεωλογικά γνωρίσµατα Η oϊράνη βρίσκεται στο όριο µεταξύ δύο τεκτονικών πλακών. Η παλαιότερη εκ των δύο, βρίσκεται στη βορειοανατολική πλευρά της λίµνης και αποτελείται από µεταµορφωµένα πετρώµατα και γρανίτες του ορεινού όγκου Μπέλες. Η άλλη είναι στη ζώνη του ποταµού Αξιού στη νοτιοδυτική πλευρά. Τα όρια µεταξύ των δύο ορεινών όγκων βρίσκονται κατά µήκος των ανατολικών και βορειοανατολικών τµηµάτων της oϊράνης. Η λίµνη σχηµατίσθηκε σε µια καρστική λεκάνη που δηµιουργήθηκε από έναν συνδυασµό τριτογενούς ηφαιστειακής και τεκτονικής δραστηριότητας. Η ίδια η λεκάνη αντιπροσωπεύει το υπόλοιπο της Πλειστόκαινης παιονικής λίµνης, η οποία ήταν τρεις φορές µεγαλύτερη και δέκα φορές βαθύτερη από την παρούσα λίµνη. Τα ιζήµατα της λεκάνης της oϊράνης αποτελούνται κατά ένα µεγάλο µέρος από οργανικά-πλούσια αρχαία αλλούβια και λιµναία υλικά. Το ανατολικό και νότιο τµήµα της λεκάνης απορροής δοµούν πετρώµατα σχηµατισµού της σειράς Βερτίσκου, που αποτελούν το κρυσταλλοσχιστώδες υπόβαθρο. Συνίσταται από µιά ακολουθία από διµαρµαρυγιακούς γνεύσιους, αµφιβολιτικούς σχιστόλιθους και αµφιβολίτες. Σε ορισµένες περιοχές παρατηρούνται παρεµβολές από περιοδοτίτες (περιοχή Aµάραντα) και του Παλαιοζωικού (περιοχή Mυριόφυτου) µαρµάρου. Η γεωµορφολογία του βόρειου τµήµατος της λεκάνης απορροής της λίµνης χαρακτηρίζεται από έντονο ανάγλυφο. Αυτό οφείλεται στην παρουσία των έντονα τεκτονικών κρυσταλλοσχιστωδών πετρωµάτων του ορεινού όγκου Μπέλες. Στο νότιο τµήµα, το ανάγλυφο είναι πιο ήπιο και λοφώδης και διαδοχικά γίνεται πιο πεδινό. Στην περιοχή του Mυριόφυτου και στο δυτικό τµήµα του όρους Μπέλες, υπάρχουν Μεσοζωικοί γρανίτες (γνεύσιοι-γρανίτες). Το µεγαλύτερο τµήµα της δυτικής και νότιας πλευράς της λεκάνης απορροής αποτελείται από τους γεωλογικούς σχηµατισµούς της Περιροδοπικής ζώνης. Είναι το τµήµα που ανήκει στο δυτικό περιθώριο του ορεινού Σερβοµακεδονικού όγκου προς την 17

11 Περιροδοπική ζώνη. Εκεί εµφανίζονται ασθενώς µεταµορφωµένα πετρώµατα που αντιπροσωπεύουν παλαιά ιζήµατα Περµοτριαδικής ηλικίας. Πρόκειται για µετακλαστικά, µετα-ανθρακικά ιζήµατα και ηφαιστειακά ιζηµατογενή πετρώµατα που ανήκουν στην ενότητα Μελισσοχωρίου-Χολοµώντα. Πιο συγκεκριµένα, στο νότιο τµήµα της λεκάνης παρατηρείται η ηφαιστοϊζηµατογενής σειρά του Mεταλλικού. Η σειρά αποτελείται από ψαµµίτες, µικροκροκαλοπαγείς κερατόλιθους, χαλαζίτες, και ασβεστιτικούς σχιστόλιθους, µε παρεµβολές από διαβάσεις, δολερίτες και µικρολιθικά πυριγενή, ενώ ανώτεροι ορίζοντες αποτελούνται µόνο από ασβεστόλιθους. Το δυτικό τµήµα της λεκάνης καλύπτεται από κρυσταλλοσχιστώδη πετρώµατα της ενότητας Μεγάλης Στέρνας. Συνίστανται από µάρµαρα και επανακρυσταλλωµένους ασβεστόλιθους µε συχνές παρεµβολές γραφιτικών φυλλιτών και φυλλιτικών σχιστολίθων. Ο ανώτερος ορίζοντας του δυτικού και νότιου τµήµατος της λεκάνης απορροής καλύπτεται από έναν σχηµατισµό φλύσχη µε τουρβιδικές εναλλαγές µεταιζηµάτων (ψαµµίτες, µάργες και ασβεστολιθικές ενστρώσεις) ηλικίας Κάτω-Μέσω Ιουρασικού. Πρόκειται για "Φλύσχη Σβούλας", ο οποίος είναι ο κυριότερος σχηµατισµός της Περιροδοπικής ζώνης. Οι νεότεροι Τριτογενείς και Τεταρτογενείς σχηµατισµοί της λεκάνης αποτελούνται από ηφαιστειακά πετρώµατα του Ανώτερου Πλειστόκαινου-Κατώτερου Πλειστόκαινου και από ιζηµατογενείς αποθέσεις του Πλειστόκαινου-Ολόκαινου. Πιο συγκεκριµένα, εντοπίζονται κώνοι κορηµάτων και πλευρικά κορήµατα του Πλειστόκαινου που ανιχνεύονται στις παρυφές του όρους Μπέλες. Το µεγαλύτερο µέρος του πεδινού τµήµατος της λεκάνης καλύπτεται από τις αλλουβιακές αποθέσεις του Πλειστόκαινου (άργιλο, άµµο, αµµώδη άργιλο, κροκάλες και χαλίκια). Οι πιο πρόσφατες ποτάµιες αποθέσεις µε άµµο, χαλίκια, κροκάλες και άργιλο καλύπτουν τις κοίτες των υδατορεµάτων (Ολόκαινο). Η παραλίµνια περιοχή της λίµνης καλύπτεται από λιµναία ιζήµατα (ιλύ, άργιλο και άµµο) ηλικίας Ολόκαινου. Η τεκτονική δράση του ορεινού Σερβοµακεδονικού όγκου εµφανίστηκε µεταξύ της Παλαιοζωικής και της Ανώτερης Μεσοζωικής εποχής (Κρητιδικού). Εκδηλώθηκε µε τη µορφή πτυχώσεων που οδήγησε σε λεπίωση των πετρωµάτων, τοπικές και µεγάλες αποθέσεις, καθώς επίσης και µια αναστροφή των γεωλογικών στρωµάτων στο δυτικό περιθώριο της ζώνης και της τελικής απόθεσής τους πάνω στα νεότερα Περµοτριαδικά 18

12 και µεταϊζήµατα της Περιροδοπικής ζώνης. Η βασική παλαιογεωγραφική και γεωτεκτονική σηµασία της Περιροδοπικής ζώνης είναι ότι κατά τη διάρκεια της γεωλογικής περιόδου του Ιουρασικού, αποτελούσε την ηπειρωτική κατωφέρεια της ηπειρωτικής Ελληνικής ενδοχώρας και κυρίως του ορεινού Σερβοµακεδονικού όγκου. Η κατωφέρεια κατέληγε σε µια βαθιά περιφερειακή τάφρο, η οποία ήταν η θέση υποβύθισης της ωκεάνιας περιοχής της ζώνης του Aξιού, κάτω από την Ευρωπαϊκή Ηπειρωτική πλάκα, το περιθώριο της οποίας αποτελούσαν οι ορεινοί όγκοι της Ροδόπης και της Σερβοµακεδονικής. Τα πετρώµατα της Περιροδοπικής ζώνης εµφανίζονται ελαφρώς µεταµορφωµένα. Η µεταµόρφωση είναι πρασινοσχιστολιθικής φάσης και πραγµατοποιήθηκε στο Ανώτερο Ιουρασικό-Κάτω Κρητιδικό. Η τεκτονική δράση στην Περιροδοπική ζώνη εκδηλώθηκε αρχικά από δύο κύριες φάσεις πτυχώσεων που συνέβησαν κατά τη διάρκεια του Μεσοζωικού και Τριτογενές αντίστοιχα. Κατόπιν, η ρηξιγενής τεκτονική δράση του Ανώτερου Τριτογενούς και του Τεταρτογενούς είχε ως συνέπεια την ταφρογένεση. Ως αποτέλεσµα αυτής της πρόσφατης ρηξιγενής τεκτονικής του Ανώτερου Τεταρτογενούς είναι η δηµιουργία της τεκτονικής τάφρου της οϊράνης. Η τάφρος πληρώθηκε µε ιζήµατα του Τεταρτογενούς και νερό και αποτέλεσε τη σηµερινή λίµνη Σεισµική δραστηριότητα Η περιοχή της οϊράνης βρίσκεται σε µια ιδιαίτερα ενεργό σεισµική περιοχή. Τον τελευταίο αιώνα, καταστρεπτικοί σεισµοί εµφανίστηκαν στη σεισµική ζώνη της Strumitsa ( επίκεντρο κοντά στο Pehchevo-Kresna) και στη σεισµική ζώνη του Αξιού ( επίκεντρο κοντά στο Valandovo; 1895 και επίκεντρο κοντά στο Gevgelija-Gumenitsa; και 1905, 1909 και επίκεντρο κοντά στη οϊράνη- Kukus). Για την περιοχή της οϊράνης, ο κίνδυνος σεισµού έχει υπολογιστεί για µέγιστη βασική επιτάχυνση 0,4 g µία φορά στα 200 έτη και 0,50-0,55 g µιά φορά κάθε έτη. Η περιοχή της οϊράνης µπορεί να αναµείνει σεισµό έντασης ΙΧ στην κλίµακα MSK-64 µιά φορά κάθε έτη. 19

13 Περίληψη των υδρογεωλογικών ερευνών εν υπάρχει καµία υδρογεωλογική έρευνα που να παρουσιάζει την άµεση σύνδεση του υπόγειου νερού και της λίµνης. Στο τµήµα της Πρώην Γιουγκοσλαβίας, είναι αξιόλογο ένα υδροφόρο στρώµα κοντά στις Βόρειες και στις Βορειοανατολικές περιοχές της ακτογραµµής. Αυτό είναι ένα µικρό τµήµα της λεκάνης απορροής, όπου τα διαπερατά ιζήµατα υπερισχύουν και περιέχουν ρηχά υπόγεια νερά που ρέουν µε βαρύτητα προς τη λίµνη. Το ίδιο είδος των ιζηµάτων συνεχίζεται γύρω από τη δυτική ακτή της λίµνης σε µορφή στενής ζώνης. Προς τη δυτική ακτή υπάρχει και µια ζώνη αδιαπέρατων πετρωµάτων που είναι γνωστή ως Φυλλίτες. Με βάση τα γεωλογικά και τεκτονικά γνωρίσµατα, στη λεκάνη απορροής διακρίνονται διαπερατά και αδιαπέρατα πετρώµατα. Οι σχιστολιθικοί σχηµατισµοί είναι γενικά αδιαπέρατοι, ωστόσο, υπάρχουν λεπτά διαπερατά στρώµατα ανθρακικού σχιστόλιθου κοντά στη λίµνη µεταξύ των περιοχών Star και Nov Doiran. Αυτή η τελευταία ζώνη έχει χωρητικότητα 3-4 l/s. Το νερό από αυτό το υδροφόρο στρώµα χρησιµοποιείται για την παροχή πόσιµου νερού στη περιοχή Star Doiran. Στα δυτικά της περιοχής αυτής υπάρχει µια ζώνη ανθρακικών. Αυτή η ζώνη βρίσκεται σε µια τοποθεσία που εκτείνεται από το Vladaja (στον βορρά) σε ένα σηµείο δυτικά του Nov Doiran, και συνεχίζεται προς Toplets και έπειτα στην άκρη του Gurangja [502 m msl (σηµείο αναφοράς Κροατίας)]. Επεκτείνεται µακρύτερα προς το Canakli και Kosturino στην οδό Valandovo-Strumitsa. Η ζώνη είναι υδροφόρα, η ικανότητα είναι ανάλογη µε το επίπεδο καρστικοποίησης. Μία ερευνητική γεώτρηση που εκτελέσθηκε το 1976 (δίπλα στο Deribas, κοντά στο Star Doiran), έδειξε ότι το πορώδες των µαρµάρινων στρωµάτων είναι το υψηλότερο σε βάθος µεταξύ 80 και 120 m. Συµπερασµατικά η παρατηρηθείσα καρστικοποίηση είναι βαθύτερη από το κατώτατο σηµείο της λίµνης. Το 1976, κοντά στο Deribas ανοίχθηκαν δύο γεωτρήσεις µε συνολική χωρητικότητα 50 l/s. Αυτές οι γεωτρήσεις παρέχουν τώρα νερό στις περιοχές Nov και Star Doiran. Η θερµοκρασία του νερού των δύο γεωτρήσεων είναι 21 C, ενώ το νερό που προέρχεται από τις πηγές κοντά στο Toplets είναι 26 C. Αυτό δείχνει µια υδρολογική σύνδεση µε τα γεωθερµικά νερά της καρστικής µαρµάρινης ζώνης. Αυτή η µαρµάρινη ζώνη, που επεκτείνεται από το Vladaja τα ελληνικά σύνορα 20

14 προς το Plaskovats-Toplets-Gjokceli-Memeshti και Kosturino, βρίσκεται µεταξύ δύο σχιστόλιθων. Μια τέτοια ζώνη που τοποθετείται µεταξύ δύο διαπερατών δοµών από πετρώµατα συµπεριφέρεται ως υπόγεια τάφρος που γεµίζει µε νερό. Το νερό ρέει έξω από αυτή τη ζώνη σε ποσότητες και εµφανίζεται ως πηγές κοντά στο χωριό Canakli στη λεκάνη απορροής του ποταµού Anska. Μεγαλύτερες υπόγειες εκροές υπάρχουν κοντά στις πηγές του Toplets, καθώς επίσης και κοντά στο Deribas και Vladaja ιαπερατοί τύποι πετρωµάτων και τα υδρογεωλογικά γνωρίσµατά τους - υδροφόρα στρώµατα Στην Πρώην Γιουγκοσλαβία, οι διαπερατοί σχηµατισµοί πετρωµάτων µπορούν να ταξινοµηθούν σε τρεις κατηγορίες: Αποσυνδεµένα Τεταρτογενή ιζήµατα: Είναι τοποθετηµένα στα βόρεια-βορειοδυτικά της ακτής της λίµνης. Σε αυτήν την περιοχή, υπάρχει σύνδεση µεταξύ των υδάτων της λίµνης και των υπόγειων νερών. Η διαπερατότητα ποικίλλει από τα φτωχά στα προαλλούβια-κατακλυσµένα µέρη αποθέσεων (k < 1,0 x 10-4 cm/s) έως µέσα στα ιζήµατα προαλλούβια και στα ιζήµατα λιµνών (k > 1,0 x 10-4 m/s). Στερεά και πράσινα πετρώµατα: Καλά υφιστάµενα πετρώµατα στο επιφανειακό στρώµα (20-25 m), είναι παρόντα στο βορειοδυτικό έως το βόρειο τµήµα της λεκάνης απορροής της λίµνης. Η διαπερατότητα ποικίλλει ευρέως από θέση σε θέση (k = 1,0 x 10-3 έως 1,0 x 10-6 m/s). Είναι συχνά παρούσες πηγές µε µικρές εκροές (Q < 0,2 l/s). Ασβεστολιθικά πετρώµατα: Εκτείνονται στη δυτική ακτή της λίµνης, µε κατεύθυνση από βορρά προς νότο στην κύρια τεκτονική γραµµή. Το κυριότερο είναι τα διάφορα µάρµαρα, µε αποθέµατα σχιστολιθικού ασβεστίου που είναι µικρότερης σπουδαιότητας. Μέσα στις µαρµάρινες ζώνες, η υψηλότερη διαπερατότητα έχει σηµειωθεί στην περιοχή µεταξύ Asanli και Toplets, καθώς επίσης δυτικά από το Star Doiran κοντά στο Dedrishte. Οι πηγές είναι σπάνιες στις µαρµάρινες ζώνες και χαρακτηρίζονται από µεγάλες εποχικές παραλλαγές (Q = 1-10 l/s), µε εκροές 5-20 l/s. 21

15 Όσον αφορά τα υδρογεωλογικά γνωρίσµατα, τα ακόλουθα υδροφόρα στρώµατα µπορούν να διακριθούν: Υδροφόρα στρώµατα στα ιζήµατα της λίµνης. Αυτή η κατηγορία αποτελείται από δύο τύπους: τα ρηχά υδροφόρα στρώµατα (30-40 m πυκνά) µε την ελεύθερη επιφάνεια νερού να συνδέεται µε τη στάθµη νερού της λίµνης και τα βαθύτερα υδροφόρα στρώµατα που υπάρχουν κάτω υπό πίεση (αρτεσιανή). Στη ρηχή ζώνη, το νερό χρησιµοποιείται για την παροχή νερού στα χωριά Nikolich (6 l/s) και Mrdaja (2,5 l/s). Το νερό από αυτό το υδροφόρο στρώµα στραγγίζει στη λίµνη. Υδροφόρα στρώµατα στα προαλλούβια ιζήµατα. Τοποθετούνται κοντά στην πεδιάδα Asanlisko, η στάθµη του νερού σε αυτό το υδροφόρο στρώµα εξαρτάται εν µέρει από υδροφόρα στρώµατα (καρστικά σπασίµατα) και εν µέρει από τη στάθµη του νερού της λίµνης. Πηγές σε αυτό το υδροφόρο στρώµα µε εκροή 3-8 l/s χρησιµοποιούνται για να παρέχουν νερό τοπικά στη περιοχή. Η συνολική παραγωγή της πεδιάδας Asanlisko υπολογίζεται σε 25 l/s. Υδροφόρα στρώµατα στη µαρµάρινη ζώνη. Αυτοί είναι οι ευνοϊκότεροι και σηµαντικότεροι πόροι νερού στην περιοχή. Οι µαρµάρινοι σχηµατισµοί κοντά στην πεδιάδα Asanlisko, Toplets, Deribas και Valdaja ανήκουν σε αυτήν την οµάδα. Η περιοχή Toplets περιέχει τις θερµές πηγές. Στην Ελλάδα, από την πλευρά της υδρο-λιθολογίας, στην περιοχή µελέτης απαντούν τέσσερις κύριες µονάδες: Σχηµατισµοί µεγάλης διαπερατότητας: Αυτοί είναι σχηµατισµοί των κώνων κορηµάτων και των πλευρικών κορηµάτων, χειµάρριας προέλευσης από χονδροειδή υλικά (χαλίκια, αµµοχάλικα, χονδροειδείς κόκκοι άµµου) που καλύπτουν το βόρειο τµήµα της λεκάνης στους πρόποδες του όρους Μπέλες. Οι υπάρχουσες γεωτρήσεις δίνουν εκροές Q= m 3 /h και ειδική εκροή q=0,25-7,6 m 2 /h. Σχηµατισµοί µικρής έως µέτριας διαπερατότητας: Σε αυτήν την κατηγορία ανήκουν οι λιµναίες αποθέσεις, οι οποίες καλύπτουν το κεντρικό τµήµα της λίµνης και αποτελούνται από λεπτόκοκκα ιζήµατα (ιλύς, άργιλο, αµµώδη άργιλο, άµµο). Οι υπάρχουσες γεωτρήσεις δίνουν εκροές Q=15-50 m 3 /h και ειδική εκροή q=22 m 2 /h. 22

16 Σχηµατισµοί µεταβαλλόµενης διαπερατότητας: Η διαπερατότητά τους κυµαίνεται µεταξύ χαµηλών και υψηλών τιµών. Αποτελούνται από αλλουβιακές και χερσαίες αποθέσεις και το σύστηµα των ποτάµιων αναβαθµίδων, τα οποία καλύπτουν το νότιο και ανατολικό τµήµα της λεκάνης. Αποτελούνται από χαλίκια, αµµοχάλικα, άµµο, άργιλο, άργιλο-άµµο και κροκαλολατυποπαγή. Οι υπάρχουσες γεωτρήσεις δίνουν εκροές Q=15-80 m 3 /h και ειδική εκροή q=4 m 2 /h. Τραχείς σχηµατισµοί: Έχουν δευτερογενές πορώδες, λόγω των ρηγµάτων που σχηµατίζονται στο εσωτερικό τους. Σε αυτή την ενότητα ανήκουν οι αδιαπέρατοι σχηµατισµοί της σειράς Βερτίσκου (γνεύσιοι και αµφιβολίτες), γρανίτες, περιδοτίτες, φυλλίτες, ηφαιστειακοί-ιζηµατογενείς σειρά του Μεταλλικού και τα µάρµαρα. Αυτοί οι σχηµατισµοί είναι σχεδόν αδιαπέρατοι, εκτός από τα µάρµαρα στην περιοχή Mυριόφυτου, που δεν έχουν υδρογεωλογικό ενδιαφέρον Παρακολούθηση υπόγειου νερού και συλλογή δεδοµένων Και στις δύο χώρες δεν υπάρχουν διαθέσιµα στοιχεία αλλά ούτε και προγράµµατα συνεχούς παρακολούθησης του υπόγειου νερού. Οι πληροφορίες για το υπόγειο νερό προέρχονται από µεµονωµένες µελέτες Αξιολόγηση του υπόγειου νερού και των προβληµάτων της ρύπανσης Όπως προαναφέρθηκε, τα τοπικά υδροφόρα στρώµατα είναι ανεξάρτητα από το επίπεδο της λίµνης. εν υπάρχει καµία διαθέσιµη πληροφορία που να δείχνει οποιαδήποτε ρύπανση στα υπόγεια νερά. 23

17 Υδρολογία Ισοζύγιο νερού Γνωρίσµατα της λεκάνης απορροής της οϊράνης Η οϊράνη και η λεκάνη απορροής της µοιράζονται µεταξύ της Ελλάδας και της Πρώην Γιουγκοσλαβίας. Με βάση τα ελληνικά δεδοµένα, η συνολική έκταση της λεκάνης απορροής είναι 276,3 km 2 (Σχήµα 2.3) εκ των οποίων 84,5 ή 31 % βρίσκονται στην Πρώην Γιουγκοσλαβία και τα υπόλοιπα 191,8 ή 69 % στην Ελλάδα. Σχήµα 2.3. Η λεκάνη απορροής της λίµνης οϊράνης Η λίµνη καλύπτει περίπου 39,9 km 2, περιοχή που αντιστοιχεί στο απόλυτο υψόµετρο των 148 m. Το χαµηλότερο σηµείο του πυθµένα της λίµνης είναι στο απόλυτο υψόµετρο των 138 m (ψηφιακό οµοίωµα αναγλύφου της λίµνης, Σχήµα 2.4.). Περίπου 24

18 24,2 km 2 ανήκουν στην Πρώην Γιουγκοσλαβία και τα υπόλοιπα 15,7 km 2 στην Ελλάδα. Σχήµα 2.4. Ψηφιακό οµοίωµα αναγλύφου της λεκάνης απορροής της οϊράνης Στο ελληνικό τµήµα της λεκάνης απορροής της λίµνης υπάρχουν τρεις δεξαµενές, οι οποίες παρέχουν νερό για άρδευση στις γειτονικές καλλιέργειες: εξαµενή Κάτω Σουρµένων: Χωρητικότητα m 3. εξαµενή Άνω Σουρµένων: Χωρητικότητα m 3, από την οποία αρδεύονται 120 ha. εξαµενή Αγίας Παρασκευής: Χωρητικότητα m 3, από την οποία αρδεύονται 60 ha. 25

19 Φυσικά γνωρίσµατα της οϊράνης Η oϊράνη βρίσκεται στο χαµηλότερο τµήµα ανάµεσα στα βουνά Μπέλες στο Βορρά και Κρούσσια στα νοτιοανατολικά. Είναι µια κλειστή υδρολογική λεκάνη, δεδοµένου ότι το κατώτατο σηµείο της τεχνητής τάφρου που χτίστηκε για να µεταφέρει την υπερχείλιση από τη λίµνη είναι αυτή τη στιγµή αρκετά υψηλότερα από το επίπεδο της επιφάνειας του νερού της λίµνης. Αυτή η τάφρος χτίστηκε µεταξύ 1965 και 1966 προκειµένου να διατηρηθεί η µέγιστη στάθµη του νερού της λίµνης στα 146 m (σηµείο αναφοράς Πειραιά) ή 147,34 m (σηµείο αναφοράς Κροατίας). Το νερό που πλεόναζε εκτρεπόταν µέσω της τάφρου στον ποταµό οϊράνη και στη συνέχεια στον ποταµό Aξιό. Η λίµνη είναι πολύ ρηχή, µε το κατώτατο σηµείο να τοποθετείται στα 138,0 m msl. Με τις συνεχείς µειώσεις της στάθµης του νερού, το βάθος της λίµνης ήταν µόνο 4 m κατά το Το ρηχό βάθος της λίµνης αυξάνει τον κίνδυνο για τη ζωή της λίµνης. Το ανάγλυφο της λεκάνης απορροής και η κλίση επηρεάζουν τον χρόνο που θα συλλεχθεί το νερό της βροχής. Η µέση κλίση της λεκάνης απορροής υπολογίστηκε από το DEM (19,5 %). Το δίκτυο των ποταµών και ρεµάτων στη λεκάνη απορροής της Πρώην Γιουγκοσλαβίας είναι ελάχιστα ανεπτυγµένο. Αυτό οφείλεται στο σχετικά µικρό τµήµα της λεκάνης απορροής και στην τοπική γεωλογία. Το δίκτυο των αρδευτικών διωρύγων αναπτύσσεται καλύτερα στην ελληνική πλευρά, ειδικά στο βορειοανατολικό τµήµα της λεκάνης απορροής. Η κύρια αρδευτική διώρυγα Oga Sujy (ή ποταµός Breska), έχει λεκάνη απορροής 93,4 km 2 (σύµφωνα µε τα στοιχεία της Πρώην Γιουγκοσλαβίας). Ο ποταµός συλλέγει όλους τους χειµάρρους που στραγγίζουν στη νότια πλευρά του όρους Μπέλες, καθώς επίσης και τον ποταµό Kavakalaris, ο οποίος έχει λεκάνη απορροής 21 km 2. Αυτοί οι ποταµοί, λόγω των σχετικά µεγάλων λεκανών απορροής τους (περιλαµβάνεται το όρος Μπέλες), είναι οι κύριες πηγές νερού που ρέουν στη λίµνη οϊράνη. Στην Πρώην Γιουγκοσλαβία, η λεκάνη απορροής της οϊράνης αποτελείται από 26 µικρότερες λεκάνες απορροής ρεµάτων και αρδευτικών διωρύγων. Οι κυριότεροι είναι Crni Potok (µε λεκάνη απορροής 6,44 km 2 ), Pazarli Dere (µε 5,18 km 2 ), ο ποταµός Suva 26

20 (µε 6,85 km 2 ), και Derven Rama (µε 15,5 km 2 ). Στην ελληνική πλευρά, ένα πυκνό υδρογραφικό δίκτυο (Σχήµα 2.5) οδηγεί στη λίµνη όλα τα νερά από το όρος Μπέλες (βόρειο τµήµα της λεκάνης απορροής) και τη γύρω περιοχή (Nικολαϊδης κ.ά. 2001). Σχήµα 2.5. Το υδρογραφικό δίκτυο της λεκάνης απορροής της οϊράνης Κατά τη διάρκεια της περιόδου 1951 ως 1994/95, σύµφωνα µε µετρήσεις που έγιναν από την AHM, η στάθµη του νερού της λίµνης παρουσίαζε διακύµανση µεταξύ 148,04 και 142,01 m msl (σηµείο αναφοράς Κροατίας), δηλαδή διαφορά 6,03 m. Αυτή η διακύµανση είχε ως αποτέλεσµα η επιφάνεια της λίµνης να ποικίλλει µεταξύ 42,7 km 2 και 31,1 km 2. Ωστόσο, αξιόλογη είναι η σχετική µείωση του όγκου του νερού 226,4 x

21 m 3, ή 74 % του συνολικού όγκου της λίµνης κατά τη µέγιστη καταγεγραµµένη στάθµη νερού. Το 2001, η στάθµη του νερού της λίµνης κυµαινόταν στο υψόµετρο 142,5 m msl (σηµείο αναφοράς Κροατίας) ενώ ο αντίστοιχος όγκος νερού ήταν περίπου 95 x 10 6 m 3. Αυτό δηµιούργησε την ανησυχία ότι θα επηρεαστεί το οικοσύστηµα της λίµνης. Στα Σχήµατα 2.6 και 2.7, παρουσιάζονται: α) η συσχέτιση του απόλυτου υψοµέτρου της επιφάνειας της λίµνης και του αποθηκευµένου όγκου νερού (Σχήµα 2.6) και β) η συσχέτιση του απόλυτου υψοµέτρου της επιφάνειας της λίµνης και της πληµµυρισµένης περιοχής (Σχήµα 2.7), σύµφωνα µε το ψηφιακό οµοίωµα αναγλύφου (DEM) που κατασκευάσθηκε από το EKBY. 200,000,000 Αποθηκευµένος όγκος νερού (m 3 ) 150,000, ,000,000 50,000, Απόλυτο υψόµετρο (m) Σχήµα 2.6. Συσχέτιση του απόλυτου υψοµέτρου της επιφάνειας της λίµνης και του αποθηκευµένου όγκου νερού 28

Λίμνη Δοϊράνη. Επισκόπηση της υφιστάμενης κατάστασης

Λίμνη Δοϊράνη. Επισκόπηση της υφιστάμενης κατάστασης ΜΟΥΣΕΙΟ ΓΟΥΛΑ Ν Δ ΡΗ ΦΥΣΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΒΙΟΤΟΠΩΝ - ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΜΕΝΟ ΣΥΣΤΗΜ Α ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 90012000/ISO 9001:2000 Αρ. 02.35.05/851 Λίμνη Δοϊράνη Επισκόπηση της υφιστάμενης

Διαβάστε περισσότερα

Υ ΡΟΛΟΓΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ Υδροπερατοί σχηµατισµοί. Ανάπτυξη φρεάτιων υδροφόρων οριζόντων. α/α ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΓΕΩΛΟΓΙΑ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ.

Υ ΡΟΛΟΓΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ Υδροπερατοί σχηµατισµοί. Ανάπτυξη φρεάτιων υδροφόρων οριζόντων. α/α ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΓΕΩΛΟΓΙΑ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ. ΠΕΡΙΛΗΨΗ Στόχος της παρούσας εργασίας είναι η διερεύνηση του υδρογεωλογικού καθεστώτος της λεκάνης του Αλµυρού Βόλου και σε συνδυασµό µε την ανάλυση του ποιοτικού καθεστώτος των υπόγειων νερών της περιοχής,

Διαβάστε περισσότερα

Ε ΑΦΟΣ. Έδαφος: ανόργανα οργανικά συστατικά

Ε ΑΦΟΣ. Έδαφος: ανόργανα οργανικά συστατικά Ε ΑΦΟΣ Έδαφος: ανόργανα οργανικά συστατικά ρ. Ε. Λυκούδη Αθήνα 2005 Έδαφος Το έδαφος σχηµατίζεται από τα προϊόντα της αποσάθρωσης των πετρωµάτων του υποβάθρου (µητρικό πέτρωµα) ή των πετρωµάτων τω γειτονικών

Διαβάστε περισσότερα

2. ΓΕΩΛΟΓΙΑ - ΝΕΟΤΕΚΤΟΝΙΚΗ

2. ΓΕΩΛΟΓΙΑ - ΝΕΟΤΕΚΤΟΝΙΚΗ 2. 2.1 ΓΕΩΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΕΥΡΥΤΕΡΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ Στο κεφάλαιο αυτό παρουσιάζεται συνοπτικά το Γεωλογικό-Σεισμοτεκτονικό περιβάλλον της ευρύτερης περιοχής του Π.Σ. Βόλου - Ν.Ιωνίας. Η ευρύτερη περιοχή της πόλης του

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΑΤΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ Β. ΤΣΙΟΥΜΑΣ - Β. ΖΟΡΑΠΑΣ ΥΔΡΟΓΕΩΛΟΓΟΙ

ΥΔΑΤΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ Β. ΤΣΙΟΥΜΑΣ - Β. ΖΟΡΑΠΑΣ ΥΔΡΟΓΕΩΛΟΓΟΙ ΥΔΑΤΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ Ε.Κ.Β.Α.Α. - Ι.Γ.Μ.Ε.Μ. Β. ΤΣΙΟΥΜΑΣ - Β. ΖΟΡΑΠΑΣ ΥΔΡΟΓΕΩΛΟΓΟΙ Διαθεσιμότητα των υδατικών πόρων και διαφοροποίηση των αναγκών σε νερό στις χώρες της της

Διαβάστε περισσότερα

Περίληψη. Βογιατζή Χρυσάνθη Προσοµοίωση Παράκτιου Υδροφορέα Βόρειας Κω

Περίληψη. Βογιατζή Χρυσάνθη Προσοµοίωση Παράκτιου Υδροφορέα Βόρειας Κω i Περίληψη Η περιοχή που εξετάζεται βρίσκεται στην νήσο Κω, η οποία ανήκει στο νησιωτικό σύµπλεγµα των ωδεκανήσων και εντοπίζεται στο νοτιοανατολικό τµήµα του Ελλαδικού χώρου. Ειδικότερα, η στενή περιοχή

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνική Υδρολογία (Ασκήσεις)

Τεχνική Υδρολογία (Ασκήσεις) Τμήμα Δασολογίας & Διαχείρισης Περιβάλλοντος & Φυσικών Πόρων Εργαστήριο Διευθέτησης Ορεινών Υδάτων και Διαχείρισης Κινδύνου Προπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών Τεχνική Υδρολογία (Ασκήσεις) Κεφάλαιο 1 ο : Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

6 CO 2 + 6H 2 O C 6 Η 12 O 6 + 6 O2

6 CO 2 + 6H 2 O C 6 Η 12 O 6 + 6 O2 78 ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟΤΗΤΑ ΥΔΑΤΙΝΩΝ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΦΥΤΙΚΟΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ (μακροφύκη φυτοπλαγκτόν) ΠΡΩΤΟΓΕΝΕΙΣ ΠAΡΑΓΩΓΟΙ ( μετατρέπουν ανόργανα συστατικά σε οργανικές ενώσεις ) φωτοσύνθεση 6 CO 2 + 6H 2 O C 6 Η 12

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΧΗΜΕΙΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΣΤΟΝ ΜΑΛΙΑΚΟ ΚΟΛΠΟ. Αν. Καθηγητης Μ.Δασενακης. Δρ Θ.Καστριτης Ε.Ρουσελάκη

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΧΗΜΕΙΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΣΤΟΝ ΜΑΛΙΑΚΟ ΚΟΛΠΟ. Αν. Καθηγητης Μ.Δασενακης. Δρ Θ.Καστριτης Ε.Ρουσελάκη ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΧΗΜΕΙΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Ο ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΤΟΥ ΕΥΤΡΟΦΙΣΜΟΥ ΣΤΟΝ ΜΑΛΙΑΚΟ ΚΟΛΠΟ Αν. Καθηγητης Μ.Δασενακης Δρ Θ.Καστριτης Ε.Ρουσελάκη Φ.Σάλτα Κύκλος αζώτου Κύκλος φωσφόρου Kύκλος πυριτίου

Διαβάστε περισσότερα

Εξάτμιση και Διαπνοή

Εξάτμιση και Διαπνοή Εξάτμιση και Διαπνοή Εξάτμιση, Διαπνοή Πραγματική και δυνητική εξατμισοδιαπνοή Μέθοδοι εκτίμησης της εξάτμισης από υδάτινες επιφάνειες Μέθοδοι εκτίμησης της δυνητικής και πραγματικής εξατμισοδιαπνοής (ΕΤ)

Διαβάστε περισσότερα

Ποιοτικά Χαρακτηριστικά Λυµάτων

Ποιοτικά Χαρακτηριστικά Λυµάτων Ποιοτικά Χαρακτηριστικά Λυµάτων µπορούν να καταταχθούν σε τρεις κατηγορίες: Φυσικά Χηµικά Βιολογικά. Πολλές από τις παραµέτρους που ανήκουν στις κατηγορίες αυτές αλληλεξαρτώνται π.χ. η θερµοκρασία που

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΟΨΗ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ: «ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗΣ ΛΕΚΑΝΗΣ ΠΟΤΑΜΟΥ ΝΕΣΤΟΥ»

ΣΥΝΟΨΗ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ: «ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗΣ ΛΕΚΑΝΗΣ ΠΟΤΑΜΟΥ ΝΕΣΤΟΥ» ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ 2000-2006 ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ 75% ΑΠΟ ΤΟ Ε. Τ. Π. Α. ΚΑΙ 25% ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Εργαστήριο Οικολογικής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗΣ ΛΕΚΑΝΗΣ ΠΟΤΑΜΟΥ ΝΕΣΤΟΥ

ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗΣ ΛΕΚΑΝΗΣ ΠΟΤΑΜΟΥ ΝΕΣΤΟΥ INTERREG IIIA / PHARE CBC ΕΛΛΑΔΑ ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ: ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗΣ ΛΕΚΑΝΗΣ ΠΟΤΑΜΟΥ ΝΕΣΤΟΥ Καθηγητής Βασίλειος A. Τσιχριντζής Διευθυντής, Εργαστήριο Οικολογικής Μηχανικής και Τεχνολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία στο μάθημα: ΟΙΚΟΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΜΗΧΑΝΙΚΟΥΣ. Θέμα: ΕΥΤΡΟΦΙΣΜΟΣ

Εργασία στο μάθημα: ΟΙΚΟΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΜΗΧΑΝΙΚΟΥΣ. Θέμα: ΕΥΤΡΟΦΙΣΜΟΣ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ Εργασία στο μάθημα: ΟΙΚΟΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΜΗΧΑΝΙΚΟΥΣ Θέμα: ΕΥΤΡΟΦΙΣΜΟΣ 1 Ονομ/μο φοιτήτριας: Κουκουλιάντα Στυλιανή Αριθμός μητρώου: 7533 Υπεύθυνος καθηγητής:

Διαβάστε περισσότερα

Για να περιγράψουμε την ατμοσφαιρική κατάσταση, χρησιμοποιούμε τις έννοιες: ΚΑΙΡΟΣ. και ΚΛΙΜΑ

Για να περιγράψουμε την ατμοσφαιρική κατάσταση, χρησιμοποιούμε τις έννοιες: ΚΑΙΡΟΣ. και ΚΛΙΜΑ Το κλίμα της Ευρώπης Το κλίμα της Ευρώπης Για να περιγράψουμε την ατμοσφαιρική κατάσταση, χρησιμοποιούμε τις έννοιες: ΚΑΙΡΟΣ και ΚΛΙΜΑ Καιρός: Οι ατμοσφαιρικές συνθήκες που επικρατούν σε μια περιοχή, σε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΜΕ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΥΦΑΛΜΥΡΩΣΗΣ ΕΝΤΟΣ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΑΡΚΟΥ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΑΚΗΣ

ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΜΕ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΥΦΑΛΜΥΡΩΣΗΣ ΕΝΤΟΣ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΑΡΚΟΥ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΜΕ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΥΦΑΛΜΥΡΩΣΗΣ ΕΝΤΟΣ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΑΡΚΟΥ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΑΚΗΣ ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ Χ. ΓΑΛΑΖΟΥΛΑΣ: ΓΕΩΛΟΓΟΣ,

Διαβάστε περισσότερα

Κώστας Κωνσταντίνου Τμήμα Γεωλογικής Επισκόπησης

Κώστας Κωνσταντίνου Τμήμα Γεωλογικής Επισκόπησης Έρευνες για τεχνητό εμπλουτισμό των υπόγειων νερών της Κύπρου με νερό τριτοβάθμιας επεξεργασίας (παραδείγματα από Λεμεσό και Κοκκινοχώρια) Κώστας Κωνσταντίνου Τμήμα Γεωλογικής Επισκόπησης Υπουργείο Γεωργίας,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΟ: Ανάπτυξη μέτρων προστασίας και αειφορικής διαχείρισης της λίμνης

ΕΡΓΟ: Ανάπτυξη μέτρων προστασίας και αειφορικής διαχείρισης της λίμνης ΕΡΓΟ: Ανάπτυξη μέτρων προστασίας και αειφορικής διαχείρισης της λίμνης ΔΡΑΣΗ 2: Παρακολούθηση ποιοτικών και ποσοτικών παραμέτρων Παραδοτέο: Έκθεση των αποτελεσμάτων των δειγματοληψιών Θεσσαλονίκη, Ιανουάριος

Διαβάστε περισσότερα

ιάρθρωση παρουσίασης 1. Ιστορικό διαχείρισης της λίµνης Πλαστήρα 2. Συλλογή και επεξεργασία δεδοµένων 3. Μεθοδολογική προσέγγιση

ιάρθρωση παρουσίασης 1. Ιστορικό διαχείρισης της λίµνης Πλαστήρα 2. Συλλογή και επεξεργασία δεδοµένων 3. Μεθοδολογική προσέγγιση Ανδρέας Ευστρατιάδης, υποψήφιος διδάκτορας Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Τοµέας Υδατικών πόρων Ποσοτική και ποιοτική θεώρηση της λειτουργίας του ταµιευτήρα Πλαστήρα Περιβαλλοντικές Επιπτώσεις από Υδραυλικά

Διαβάστε περισσότερα

Τ Ε Χ Ν Ο Λ Ο Γ Ι Α Κ Λ Ι Μ Α Τ Ι Σ Μ Ο Υ ( Ε ) - Φ Ο Ρ Τ Ι Α 1

Τ Ε Χ Ν Ο Λ Ο Γ Ι Α Κ Λ Ι Μ Α Τ Ι Σ Μ Ο Υ ( Ε ) - Φ Ο Ρ Τ Ι Α 1 Τ Ε Χ Ν Ο Λ Ο Γ Ι Α Κ Λ Ι Μ Α Τ Ι Σ Μ Ο Υ ( Ε ) - Φ Ο Ρ Τ Ι Α 1 ΦΟΡΤΙΑ Υπό τον όρο φορτίο, ορίζεται ουσιαστικά το πoσό θερµότητας, αισθητό και λανθάνον, που πρέπει να αφαιρεθεί, αντίθετα να προστεθεί κατά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΛΟΤΙΚΕΣ ΜΟΝΑ ΕΣ ΤΕΧΝΗΤΩΝ ΥΓΡΟΒΙΟΤΟΠΩΝ ΚΑΤΑΚΟΡΥΦΗΣ ΡΟΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΚΑΙ ΙΛΥΟΣ ΑΠΌ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΥΣ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΥΣ

ΠΙΛΟΤΙΚΕΣ ΜΟΝΑ ΕΣ ΤΕΧΝΗΤΩΝ ΥΓΡΟΒΙΟΤΟΠΩΝ ΚΑΤΑΚΟΡΥΦΗΣ ΡΟΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΚΑΙ ΙΛΥΟΣ ΑΠΌ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΥΣ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΥΣ ΠΙΛΟΤΙΚΕΣ ΜΟΝΑ ΕΣ ΤΕΧΝΗΤΩΝ ΥΓΡΟΒΙΟΤΟΠΩΝ ΚΑΤΑΚΟΡΥΦΗΣ ΡΟΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΚΑΙ ΙΛΥΟΣ ΑΠΌ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΥΣ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΥΣ Υποψήφιος ιδάκτορας: Α. Στεφανάκης Επιβλέπων Καθηγητής: Β. Τσιχριντζής

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΗ ΣΤΑΘΜΟΣ ΚΑΤΑΚΡΗΜΝΙΣΕΙΣ ΕΞΑΤΜΙΣΗ. Μ 1 450 mm 150 mm. Μ 2 560 mm 190 mm. Μ 3 480 mm 165 mm. Μ 4 610 mm 173 mm.

ΑΣΚΗΣΗ ΣΤΑΘΜΟΣ ΚΑΤΑΚΡΗΜΝΙΣΕΙΣ ΕΞΑΤΜΙΣΗ. Μ 1 450 mm 150 mm. Μ 2 560 mm 190 mm. Μ 3 480 mm 165 mm. Μ 4 610 mm 173 mm. Στην περιοχή που φαίνεται στον χάρτη υπάρχουν πέντε µετεωρολογικοί σταθµοί. Ποίος είναι ο µέσος ισοδύναµος όγκος νερού µε τον οποίο τροφοδοτείται ο υπόγειος υδροφορέας από την κατείσδυση στην περιοχή αυτή

Διαβάστε περισσότερα

ΙΚΤΥΟ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΥΠΟΓΕΙΩΝ ΝΕΡΩΝ ΕΛΛΑ Ο. Π. Σαμπατακάκης

ΙΚΤΥΟ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΥΠΟΓΕΙΩΝ ΝΕΡΩΝ ΕΛΛΑ Ο. Π. Σαμπατακάκης ΙΚΤΥΟ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΥΠΟΓΕΙΩΝ ΝΕΡΩΝ ΕΛΛΑ Ο ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ Π. Σαμπατακάκης Dr. Υδρογεωλόγος -ΙΓΜΕ Η υπόθεση της ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ των υδάτων είναι τομέας πολυεπίπεδος -πολυκλαδικός από πλευράς κρατικής,επιστημονικής

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΟΧΗΜΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ

ΦΥΣΙΚΟΧΗΜΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΦΥΣΙΚΟΧΗΜΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ Η ΡΟΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ Η ροή του νερού μεταξύ των άλλων καθορίζει τη ζωή και τις λειτουργίες των έμβιων οργανισμών στο ποτάμι. Διαμορφώνει το σχήμα του σώματός τους, τους

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΓΙΑ ΤΟ Υ ΑΤΙΚΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΤΗΣ Υ ΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΛΕΚΑΝΗΣ ΤΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΤΡΙΧΩΝΙ ΑΣ STUDY FOR THE WATER BALANCE OF TRICHONIS LAKE CATCHMENT

ΜΕΛΕΤΗ ΓΙΑ ΤΟ Υ ΑΤΙΚΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΤΗΣ Υ ΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΛΕΚΑΝΗΣ ΤΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΤΡΙΧΩΝΙ ΑΣ STUDY FOR THE WATER BALANCE OF TRICHONIS LAKE CATCHMENT ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΕΝΙΚΗ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ EUROPEAN COMMISSION DIRECTORATE GENERAL - ENVIRONMENT ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ LIFE-ΦΥΣΗ 99 PROGRAMME LIFE-NATURE 99 ΕΡΓΟ: ΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΑΣΒΕΣΤΟΥΧΩΝ ΒΑΛΤΩΝ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΙΖΗΜΑΤΑ -ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΣ ΕΤΗΣΙΑ ΒΡΟΧΟΠΤΩΣΗ ΓΕΩΛΟΓΙΑ ΑΝΕΜΟΣ ΤΟΠΟΓΡΑΦΙΑ

ΙΖΗΜΑΤΑ -ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΣ ΕΤΗΣΙΑ ΒΡΟΧΟΠΤΩΣΗ ΓΕΩΛΟΓΙΑ ΑΝΕΜΟΣ ΤΟΠΟΓΡΑΦΙΑ ΙΖΗΜΑΤΑ - ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΣ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΣ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΙΖΗΜΑΤΩΝ ΚΥΚΛΟΣ ΝΕΡΟΥ Αρχικός µηχανισµός: ιάβρωση των Πετρωµάτων ανάντη των φραγµάτων. Ορισµός ιάβρωσης ιάβρωση = Η αποκόλληση και µετακίνηση σωµατιδίων πετρώµατος

Διαβάστε περισσότερα

Βιολογία Γενικής Παιδείας Κεφάλαιο 2 ο : Άνθρωπος και Περιβάλλον

Βιολογία Γενικής Παιδείας Κεφάλαιο 2 ο : Άνθρωπος και Περιβάλλον Βιολογία Γενικής Παιδείας Κεφάλαιο 2 ο : Άνθρωπος και Περιβάλλον Οικολογία: η επιστήμη που μελετά τις σχέσεις των οργανισμών, και φυσικά του ανθρώπου, με τους βιοτικούς (ζωντανούς οργανισμούς του ίδιου

Διαβάστε περισσότερα

Ταµιευτήρας Πλαστήρα

Ταµιευτήρας Πλαστήρα Ταµιευτήρας Πλαστήρα Σύντοµο ιστορικό Ηλίµνη δηµιουργήθηκε µετηνκατασκευήτουφράγµατος Πλαστήρα στα τέλη της δεκαετίας του 1950. Η πλήρωση του ταµιευτήρα ξεκίνησε το 1959. Ο ποταµός στον οποίοκατασκευάστηκετοφράγµα

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντικά Συστήματα Ενότητα 8: Οικοσυστήματα (II)

Περιβαλλοντικά Συστήματα Ενότητα 8: Οικοσυστήματα (II) Περιβαλλοντικά Συστήματα Ενότητα 8: Οικοσυστήματα (II) Χαραλαμπίδης Γεώργιος Τμήμα Μηχανικών Περιβάλλοντος και Μηχανικών Αντιρρύπανσης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Η οδηγία για τα νερά κολύμβησης και η επίδραση της μυδοκαλλιέργειας στην ποιότητα νερών του Θερμαϊκού κόλπου (Βόρειο. Αιγαίο)

Η οδηγία για τα νερά κολύμβησης και η επίδραση της μυδοκαλλιέργειας στην ποιότητα νερών του Θερμαϊκού κόλπου (Βόρειο. Αιγαίο) Η οδηγία για τα νερά κολύμβησης και η επίδραση της μυδοκαλλιέργειας στην ποιότητα νερών του Θερμαϊκού κόλπου (Βόρειο Αιγαίο) Δρ. Σοφία Γαληνού-Μητσούδη Αλεξάνδρειο ΤΕΙ Θεσσαλονίκης Τμήμα Τεχνολογίας Αλιείας

Διαβάστε περισσότερα

Δράση 21: Ποιότητα των φυσικών υδάτων και διαχείριση των υγρών αποβλήτων σε ευαίσθητα νησιωτικά οικοσυστήματα

Δράση 21: Ποιότητα των φυσικών υδάτων και διαχείριση των υγρών αποβλήτων σε ευαίσθητα νησιωτικά οικοσυστήματα Journal Odysseus Environmental & Cultural Sustainability of the Mediterranean Region: 1 (2012): 33-42. http://www.jodysseus.gr υδάτων και διαχείριση σε ευαίσθητα νησιωτικά Διονύσιος Κουλουγλιώτης, Αναπληρωτής

Διαβάστε περισσότερα

Λιµνοδεξαµενές & Μικρά Φράγµατα

Λιµνοδεξαµενές & Μικρά Φράγµατα Λιµνοδεξαµενές & Μικρά Φράγµατα Φώτης Σ. Φωτόπουλος Πολιτικός Μηχανικός ΕΜΠ, MEng ΕΜΠ, ΜSc MIT Ειδικός συνεργάτης ΕΜΠ, & Επιλογή τύπου και θέσης έργου Εκτίµηση χρήσεων & αναγκών σε νερό Οικονοµοτεχνική

Διαβάστε περισσότερα

Δρ Παρισόπουλος Γεώργιος. Πολιτικός Μηχανικός Α.Π.Θ., M.Sc., Ph.D. Water Resources & Environmental Eng., I.C., U.K.

Δρ Παρισόπουλος Γεώργιος. Πολιτικός Μηχανικός Α.Π.Θ., M.Sc., Ph.D. Water Resources & Environmental Eng., I.C., U.K. Δρ Παρισόπουλος Γεώργιος Πολιτικός Μηχανικός Α.Π.Θ., M.Sc., Ph.D. Water Resources & Environmental Eng., I.C., U.K. Ανασκόπηση Λειτουργίας θυροφράγματος Κούλας και Διαχείρισης στάθμης λίμνης Μικρής Πρέσπας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ Κ Kάνιγγος ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΟΛΛΙΝΤΖΑ 10, (5ος όροφ. Τηλ: 210-3300296-7. www.kollintzas.gr OΙΚΟΛΟΓΙΑ 1. Όσο το ποσό της ενέργειας: α) μειώνεται προς τα ανώτερα

Διαβάστε περισσότερα

Ανακύκλωση & διατήρηση Θρεπτικών

Ανακύκλωση & διατήρηση Θρεπτικών Ανακύκλωση & διατήρηση Θρεπτικών 30-12-2014 EVA PAPASTERGIADOU Ανακύκλωση των Θρεπτικών είναι η χρησιμοποίηση, ο μετασχηματισμός, η διακίνηση & η επαναχρησιμοποίηση των θρεπτικών στοιχείων στα οικοσυστήματα

Διαβάστε περισσότερα

Υ ΑΤΙΚΟ ΙΑΜΕΡΙΣΜΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ 14.1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Υ ΑΤΙΚΟ ΙΑΜΕΡΙΣΜΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ 14.1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Κεφάλαιο 14 Υδατικό ιαµέρισµα Ανατολικής Μακεδονίας 14 Υ ΑΤΙΚΟ ΙΑΜΕΡΙΣΜΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ 14.1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το υδατικό διαµέρισµα της ανατολικής Μακεδονίας έχει έκταση 7.791 km 2 και συνορεύει δυτικά

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΡΓΙΑ ΑΚΡΙΒΕΙΑΣ ΛΙΠΑΝΣΗ ΚΑΛΛΕΙΕΡΓΕΙΩΝ

ΓΕΩΡΓΙΑ ΑΚΡΙΒΕΙΑΣ ΛΙΠΑΝΣΗ ΚΑΛΛΕΙΕΡΓΕΙΩΝ ΓΕΩΡΓΙΑ ΑΚΡΙΒΕΙΑΣ ΛΙΠΑΝΣΗ ΚΑΛΛΕΙΕΡΓΕΙΩΝ ΠΡΟΣ ΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΑΝΑΓΚΩΝ ΤΩΝ ΦΥΤΩΝ ΣΕ ΘΡΕΠΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΧΡΙΣΤΟΣ ΤΣΑΝΤΗΛΑΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗΣ ΕΔΑΦΩΝ Web: http://www.ismc.gr/ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΚΠΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΕΔΑΦΩΝ

ΧΗΜΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΕΔΑΦΩΝ Εδαφικά κολλοειδή Ανόργανα ορυκτά (άργιλος) ή οργανική ουσία (χούμος) με διάμετρο μικρότερη από 0,001 mm ή 1μ ανήκουν στα κολλοειδή. Ηάργιλος(

Διαβάστε περισσότερα

Προσδιορισμός φυσικοχημικών παραμέτρων υγρών αποβλήτων και υδάτων

Προσδιορισμός φυσικοχημικών παραμέτρων υγρών αποβλήτων και υδάτων Προσδιορισμός φυσικοχημικών παραμέτρων υγρών αποβλήτων και υδάτων (DO - BOD - COD - TOC) Χ. Βασιλάτος Οργανική ύλη Αποξυγόνωση επιφανειακών και υπογείων υδάτων Οι οργανικές ύλες αποτελούν πολύ σοβαρό ρύπο,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΓΗΣ

ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΓΗΣ Κεφάλαιο 5 ο : Οικοσυστήµατα ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΓΗΣ Η µελέτη των αλληλεπιδράσεων µεταξύ των µορφών ζωής και του περιβάλλοντός τους είναι η επιστήµη της οικολογίας. Το οικολογικό σύστηµα των οργανισµών και

Διαβάστε περισσότερα

Ποιότητα νερού στις Υδατοκαλλιέργειες Μέρος 1 ο

Ποιότητα νερού στις Υδατοκαλλιέργειες Μέρος 1 ο Ποιότητα νερού στις Υδατοκαλλιέργειες Μέρος 1 ο By Leonard Lovshin and Lucas Manomaitis Department of Fisheries and Allied Aquacultures Auburn University, Alabama, 36849 USA (adapted to Greek for teaching

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΗ 6 ΒΡΟΧΗ. 1. Βροχομετρικές παράμετροι. 2. Ημερήσια πορεία της βροχής

ΑΣΚΗΣΗ 6 ΒΡΟΧΗ. 1. Βροχομετρικές παράμετροι. 2. Ημερήσια πορεία της βροχής ΑΣΚΗΣΗ 6 ΒΡΟΧΗ Η βροχή αποτελεί μία από τις σπουδαιότερες μετεωρολογικές παραμέτρους. Είναι η πιο κοινή μορφή υετού και αποτελείται από σταγόνες που βρίσκονται σε υγρή κατάσταση. 1. Βροχομετρικές παράμετροι

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΗ 2 Στην έξοδο λεκάνης απορροής µετρήθηκε το παρακάτω καθαρό πληµµυρογράφηµα (έχει αφαιρεθεί η βασική ροή):

ΑΣΚΗΣΗ 2 Στην έξοδο λεκάνης απορροής µετρήθηκε το παρακάτω καθαρό πληµµυρογράφηµα (έχει αφαιρεθεί η βασική ροή): ΑΣΚΗΣΗ 1 Αρδευτικός ταµιευτήρας τροφοδοτείται κυρίως από την απορροή ποταµού που µε βάση δεδοµένα 30 ετών έχει µέση τιµή 10 m 3 /s και τυπική απόκλιση 4 m 3 /s. Ο ταµιευτήρας στην αρχή του υδρολογικού

Διαβάστε περισσότερα

Προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή μέσω του σχεδιασμού διαχείρισης υδάτων στην Κύπρο 4/9/2014

Προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή μέσω του σχεδιασμού διαχείρισης υδάτων στην Κύπρο 4/9/2014 Προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή μέσω του σχεδιασμού διαχείρισης υδάτων στην Κύπρο 4/9/2014 1. Υφιστάμενη Κατάσταση Οι υδάτινοι πόροι συνδέονται άμεσα με το κλίμα καθώς ο υδρολογικός κύκλος εξαρτάται σημαντικά

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Παρακολούθησης Υδάτων Λίμνης Παμβώτιδας. (Lake Pamvotis Water Monitoring Programm) ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ

Πρόγραμμα Παρακολούθησης Υδάτων Λίμνης Παμβώτιδας. (Lake Pamvotis Water Monitoring Programm) ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ Πρόγραμμα Παρακολούθησης Υδάτων Λίμνης Παμβώτιδας (Lake Pamvotis Water Monitoring Programm) ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑ Min-Max Επιφάνειας: 7,6 (Φεβ) 28,5 (Ιουλ) Min-Max Πυθμένα: 6,1 (Φεβ) 25,3 (Ιουλ) Jun_Temperature_S3

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ Αντικείµενο της παρούσας µεταπτυχιακής εργασίας είναι η διερεύνηση της επίδρασης των σηράγγων του Μετρό επί του υδρογεωλογικού καθεστώτος πριν και µετά την κατασκευή τους. Στα πλαίσια της, παρουσιάζονται

Διαβάστε περισσότερα

2. ΓΕΝΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΝΟΜΟΥ

2. ΓΕΝΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΝΟΜΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 : ΓΕΝΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΝΟΜΟΥ 15 2. ΓΕΝΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΝΟΜΟΥ 2.1 ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ - ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΑ Γεωγραφία της Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης Η Περιφέρεια Ανατολικής

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ Καβάλας, Τμήμα Δασοπονίας και Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Μάθημα Μετεωρολογίας-Κλιματολογίας Υπεύθυνη : Δρ Μάρθα Λαζαρίδου Αθανασιάδου

ΤΕΙ Καβάλας, Τμήμα Δασοπονίας και Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Μάθημα Μετεωρολογίας-Κλιματολογίας Υπεύθυνη : Δρ Μάρθα Λαζαρίδου Αθανασιάδου ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑ ΑΕΡΑ ΚΑΙ ΕΔΑΦΟΥΣ ΤΕΙ Καβάλας, Τμήμα Δασοπονίας και Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Μάθημα Μετεωρολογίας-Κλιματολογίας Υπεύθυνη : Δρ Μάρθα Λαζαρίδου Αθανασιάδου 3. ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑ ΑΕΡΑ ΚΑΙ ΕΔΑΦΟΥΣ

Διαβάστε περισσότερα

Επίκουρος Καθηγητής Π. Μελίδης

Επίκουρος Καθηγητής Π. Μελίδης Χαρακτηριστικά υγρών αποβλήτων Επίκουρος Καθηγητής Π. Μελίδης Τμήμα Μηχανικών Περιβάλλοντος Εργαστήριο Διαχείρισης και Τεχνολογίας Υγρών Αποβλήτων Τα υγρά απόβλητα μπορεί να προέλθουν από : Ανθρώπινα απόβλητα

Διαβάστε περισσότερα

ΛΙΜΝΟΛΟΓΙΑ. Αποτελεί υποσύνολο της επιστήμης της Θαλάσσιας Βιολογίας και της Ωκεανογραφίας.

ΛΙΜΝΟΛΟΓΙΑ. Αποτελεί υποσύνολο της επιστήμης της Θαλάσσιας Βιολογίας και της Ωκεανογραφίας. ΛΙΜΝΟΛΟΓΙΑ Η Λιμνολογία είναι μία σχετικά νέα επιστήμη: πρώτη αναφορά το 1895 από τον Ελβετό F. A. Forel στο βιβλίο του με τίτλο: Le Leman: Monographie limnologique. Αποτελεί υποσύνολο της επιστήμης της

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΤΑΘΜΗ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΑΣ ΧΘΕΣ, ΣΗΜΕΡΑ, ΑΥΡΙΟ

Η ΣΤΑΘΜΗ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΑΣ ΧΘΕΣ, ΣΗΜΕΡΑ, ΑΥΡΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΠΗΛΑΙΟΛΟΠΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Σίνα 32, Αθήνα 106 72, τηλ.210-3617824, φαξ 210-3643476, e- mails: ellspe@otenet.gr & info@speleologicalsociety.gr website: www.speleologicalsociety.gr ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

Επιπτώσεις της διάθεσης απόβλητων ελαιοτριβείων στο έδαφος και στο περιβάλλον

Επιπτώσεις της διάθεσης απόβλητων ελαιοτριβείων στο έδαφος και στο περιβάλλον Επιπτώσεις της διάθεσης απόβλητων ελαιοτριβείων στο έδαφος και στο περιβάλλον Ευρωπαϊκό Έργο LIFE- Στρατηγικές για τη βελτίωση και προστασία tου εδάφους από τη διάθεση αποβλήτων ελαιοτριβείων στις Μεσογειακές

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι άμεση ρύπανση?

Τι είναι άμεση ρύπανση? ΡΥΠΑΝΣΗ ΝΕΡΟΥ Τι είναι ρύπανση; Ρύπανση μπορεί να θεωρηθεί η δυσμενής μεταβολή των φυσικοχημικών ή βιολογικών συνθηκών ενός συγκεκριμένου περιβάλλοντος ή/και η βραχυπρόθεσμη ή μακροπρόθεσμη βλάβη στην

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΡΟΣΦΑΙΡΑ Σύσταση του θαλασσινού νερού, αλμυρότητα, θερμοκρασία.

ΥΔΡΟΣΦΑΙΡΑ Σύσταση του θαλασσινού νερού, αλμυρότητα, θερμοκρασία. ΥΔΡΟΣΦΑΙΡΑ Σύσταση του θαλασσινού νερού, αλμυρότητα, θερμοκρασία. Η σύσταση του θαλασσινού νερού έχει επικρατήσει να καθορίζεται με βάση τη συγκέντρωση χλωριδίων και την αλμυρότητα. Η συγκέντρωση χλωριδίων

Διαβάστε περισσότερα

(LIFE00/GR/NAT/7242) Χημική ανάλυση ιζήματος από θέσεις περιφερειακά της λίμνης Χειμαδίτιδας Ν. Φλώρινας. Γεωπόνος

(LIFE00/GR/NAT/7242) Χημική ανάλυση ιζήματος από θέσεις περιφερειακά της λίμνης Χειμαδίτιδας Ν. Φλώρινας. Γεωπόνος Έργο LIFE-Nature : Διατήρηση-Διαχείριση των λιμνών Χειμαδίτιδα-Ζάζαρη (LIFE/GR/NAT/7242) Χημική ανάλυση ιζήματος από θέσεις περιφερειακά της λίμνης Χειμαδίτιδας Ν. Φλώρινας Μανώλης Αναστασιάδης Γεωπόνος

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ ΥΠΟΓΕΙΩΝ ΝΕΡΩΝ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΔΗΜΟΥ ΘΕΡΜΑΪΚΟΥ ΝΟΜΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ ΥΠΟΓΕΙΩΝ ΝΕΡΩΝ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΔΗΜΟΥ ΘΕΡΜΑΪΚΟΥ ΝΟΜΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ 8 ο Διεθνές Υδρογεωλογικό Συνέδριο της Ελλάδας Αθήνα, Οκτώβριος 28 ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ ΥΠΟΓΕΙΩΝ ΝΕΡΩΝ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΔΗΜΟΥ ΘΕΡΜΑΪΚΟΥ ΝΟΜΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Ι. Κουμαντάκης, Δ. Ρόζος, Κ. Μαρκαντώνης Ε.Μ.Π., Σχολή

Διαβάστε περισσότερα

1. Δομή του μορίου : (δεσμοί υδρογόνου)

1. Δομή του μορίου : (δεσμοί υδρογόνου) 8 Η ΜΟΝΑΔΙΚΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΦΥΣΗΣ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ 1. Δομή του μορίου : (δεσμοί υδρογόνου) 2. Καταστάσεις του νερού : το νερό είναι η μοναδική ουσία στη γη που βρίσκεται στη φύση και με τις τρεις μορφές τις (υγρή στερεά

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1( ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ( Ο κύκλος του νερού,

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1( ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ( Ο κύκλος του νερού, ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1( ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ( Ο κύκλος του νερού Οι κυριότερες φυσικές δεξαμενές υδάτων στον πλανήτη μας είναι: Οι ωκεανοί που περιέχουν 132 10 9 km 3 νερού. Οι παγετοί που περιέχουν 292 10 6 km 3 νερού.

Διαβάστε περισσότερα

Υδατικό Διαμέρισμα Θεσσαλίας. Υπόγεια Υδατικά Συστήματα Υδατικού Διαμερίσματος Θεσσαλίας

Υδατικό Διαμέρισμα Θεσσαλίας. Υπόγεια Υδατικά Συστήματα Υδατικού Διαμερίσματος Θεσσαλίας Υδατικό Διαμέρισμα Θεσσαλίας - Σημαντικά Θέματα Διαχείρισης Νερού - Μέτρα Οργάνωσης της Διαβούλευσης Υπόγεια Υδατικά Συστήματα Υδατικού Διαμερίσματος Θεσσαλίας Κ/ΞΙΑ Διαχείρισης Υδάτων Θεσσαλίας, Ηπείρου

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΕΔΑΦΩΝ ΚΑΙ ΑΜΒΡΑΚΙΚΟΥ

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΕΔΑΦΩΝ ΚΑΙ ΑΜΒΡΑΚΙΚΟΥ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΕΔΑΦΩΝ ΚΑΙ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΑΜΒΡΑΚΙΚΟΥ ΗΜελέτησυντάχθηκε(με αλφαβητική σειρά) από: Βουλγαράκη Απόστολο, Γεωπόνος MSc Βούλγαρη Γρηγόριο, Γεωπόνος Γκριτζάπη Αικατερίνη, Γεωπόνος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΕΔΑΦΟΚΛΙΜΑΤΙΚΩΝ ΣΥΝΘΗΚΩΝ ΣΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΑΜΠΕΛΟΥ

ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΕΔΑΦΟΚΛΙΜΑΤΙΚΩΝ ΣΥΝΘΗΚΩΝ ΣΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΑΜΠΕΛΟΥ ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΕΔΑΦΟΚΛΙΜΑΤΙΚΩΝ ΣΥΝΘΗΚΩΝ ΣΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΑΜΠΕΛΟΥ ΕΔΑΦΟΣ Φυσικές ιδιότητες Δομή και σύσταση Χρώμα Βάθος Διαπερατότητα Διαθέσιμη υγρασία Θερμοκρασία Χημικές ιδιότητες ph Αλατότητα Γονιμότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΑΤΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ ΝΕΟΥ ΔΗΜΟΥ ΣΑΡΩΝΙΚΟΥ ΑΤΤΙΚΗΣ

ΥΔΑΤΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ ΝΕΟΥ ΔΗΜΟΥ ΣΑΡΩΝΙΚΟΥ ΑΤΤΙΚΗΣ ΥΔΑΤΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ ΝΕΟΥ ΔΗΜΟΥ ΣΑΡΩΝΙΚΟΥ ΑΤΤΙΚΗΣ Εισήγηση ΓΙΑΝΝΗ ΚΟΥΜΑΝΤΑΚΗ Ομότιμος Καθηγητής Ε.Μ.Πολυτεχνείου ΕΙΣΑΓΩΓΗ ``Πηγή `` Ζωής, ΝΕΡΟ Κανένα έμβιο ον δεν επιβιώνει χωρίς αυτό Δεν νοείται ανάπτυξη χωρίς

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση δεδομένων πεδίου: Υφαλμύρινση παράκτιων υδροφορέων

Παρουσίαση δεδομένων πεδίου: Υφαλμύρινση παράκτιων υδροφορέων ΠΛΑΤΦΟΡΜΑ ΠΡΟΗΓΜΕΝΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΜΕΘΟΔΩΝ ΚΑΙ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΛΥΣΗ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΩΝ ΠΟΛΛΑΠΛΩΝ ΠΕΔΙΩΝ ΣΕ ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΕΣ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΕΣ: ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΣΕ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΚΑΙ ΙΑΤΡΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ- ΤΜΗΜΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ, ΜΑΘΗΜΑ: ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ- ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΠ.

ΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ- ΤΜΗΜΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ, ΜΑΘΗΜΑ: ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ- ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΠ. Χ. ΑΠ. ΛΑΔΙΑΣ ΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ- ΤΜΗΜΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ, ΜΑΘΗΜΑ: ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ- Το νερό μπορεί να θεωρηθεί ως φυσικός πόρος, ως οικονομικό αγαθό και

Διαβάστε περισσότερα

Η ΡΥΠΑΝΣΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ. Σοφοκλής Λογιάδης

Η ΡΥΠΑΝΣΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ. Σοφοκλής Λογιάδης Η ΡΥΠΑΝΣΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ Σοφοκλής Λογιάδης Τι ειναι ρυπανση του νερου -ορισμος Το νερό είναι η πηγή ζωής στον πλανήτη μας. Περίπου το 70% της επιφάνειας του σκεπάζεται με νερό. Από το συνολικό διαθέσιμο νερό

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ 1 Ο Α. Να επιλέξετε τη φράση που συμπληρώνει ορθά κάθε μία από τις ακόλουθες προτάσεις:

ΘΕΜΑ 1 Ο Α. Να επιλέξετε τη φράση που συμπληρώνει ορθά κάθε μία από τις ακόλουθες προτάσεις: ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1 Ο Α. Να επιλέξετε τη φράση που συμπληρώνει ορθά κάθε μία από τις ακόλουθες προτάσεις: 1. Μία αλεπού και ένα τσακάλι που ζουν σε ένα οικοσύστημα ανήκουν: Α. Στον ίδιο πληθυσμό Β. Στην

Διαβάστε περισσότερα

ιαχείριση Υδατικών Οικοσυστηµάτων: Μεταβατικά ύδατα ρ. Παναγιώτης ΠΑΝΑΓΙΩΤΙ ΗΣ /ντης Ερευνών Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών

ιαχείριση Υδατικών Οικοσυστηµάτων: Μεταβατικά ύδατα ρ. Παναγιώτης ΠΑΝΑΓΙΩΤΙ ΗΣ /ντης Ερευνών Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών ιαχείριση Υδατικών Οικοσυστηµάτων: Μεταβατικά ύδατα ρ. Παναγιώτης ΠΑΝΑΓΙΩΤΙ ΗΣ /ντης Ερευνών Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών Μεταβατικά ύδατα (transitional waters) σύµφωνα µε την Οδηγία Πλαίσιο για τα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ 2013-14

ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ 2013-14 ΘΕΜΑΤΑ ΟΙΚΟΛΟΓΙΑΣ Μπορεί να λειτουργήσει ένα οικοσύστημα α) με παραγωγούς και καταναλωτές; β) με παραγωγούς και αποικοδομητές; γ)με καταναλωτές και αποικοδομητές; Η διατήρηση των οικοσυστημάτων προϋποθέτει

Διαβάστε περισσότερα

2. Τι ονομάζομε μετεωρολογικά φαινόμενα, μετεωρολογικά στοιχεία, κλιματολογικά στοιχεία αναφέρατε παραδείγματα.

2. Τι ονομάζομε μετεωρολογικά φαινόμενα, μετεωρολογικά στοιχεία, κλιματολογικά στοιχεία αναφέρατε παραδείγματα. ΘΕΜΑΤΑ ΜΕΤΕΩΡΟΛΟΓΙΑΣ-ΚΛΙΜΑΤΟΛΟΓΙΑΣ 1. Διευκρινίστε τις έννοιες «καιρός» και «κλίμα» 2. Τι ονομάζομε μετεωρολογικά φαινόμενα, μετεωρολογικά στοιχεία, κλιματολογικά στοιχεία αναφέρατε παραδείγματα. 3. Ποιοι

Διαβάστε περισσότερα

Ρύπανση Υδάτων και Εδαφών

Ρύπανση Υδάτων και Εδαφών Ρύπανση Υδάτων και Εδαφών Ενότητα 3η: Φυσικοχημικές και μηχανικές ιδιότητες εδαφών Τσικριτζής Λάζαρος Τμήμα Μηχανικών Περιβάλλοντος και Μηχανικών Αντιρρύπανσης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ: 1893. ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 03/06/2011 Προς: Σύλλογο Φίλων Πηνειού και του Παραποτάμιου Πολιτισμού του Υπόψη Δ.Σ.

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ: 1893. ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 03/06/2011 Προς: Σύλλογο Φίλων Πηνειού και του Παραποτάμιου Πολιτισμού του Υπόψη Δ.Σ. ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ: 193 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 3//11 Προς: Σύλλογο Φίλων Πηνειού και του Παραποτάμιου Πολιτισμού του Υπόψη Δ.Σ. ΕΚΘΕΣΗ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΩΝ ΜΗΝΩΝ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ- ΜΑΡΤΙΟΥ- ΑΠΡΙΛΙΟΥ- 11 ΠΟΥ ΠΡΟΚΥΠΤΟΥΝ ΑΠΟ ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

Ε λ Νίνιο (El Niño) ονοµάζεται το θερµό βόρειο θαλάσσιο ρεύµα που εµφανίζεται στις ακτές του Περού και του Ισηµερινού, αντικαθιστώντας το ψυχρό νότιο ρεύµα Humboldt. Με κλιµατικούς όρους αποτελει µέρος

Διαβάστε περισσότερα

Το κλίµα της Ανατολικής Μεσογείου και της Ελλάδος: παρελθόν, παρόν και µέλλον

Το κλίµα της Ανατολικής Μεσογείου και της Ελλάδος: παρελθόν, παρόν και µέλλον Περιεχόµενα Κεφάλαιο 1 Το κλίµα της Ανατολικής Μεσογείου και της Ελλάδος: παρελθόν, παρόν και µέλλον 1.1 Εισαγωγή 1 1.2 Παλαιοκλιµατικές µεταβολές 3 1.3 Κλιµατικές µεταβολές κατά την εποχή του Ολοκαίνου

Διαβάστε περισσότερα

Εκτίμηση της μεταβολής των τιμών μετεωρολογικών παραμέτρων σε δασικά οικοσυστήματα στην Ελλάδα

Εκτίμηση της μεταβολής των τιμών μετεωρολογικών παραμέτρων σε δασικά οικοσυστήματα στην Ελλάδα Εκτίμηση της μεταβολής των τιμών μετεωρολογικών παραμέτρων σε δασικά οικοσυστήματα στην Ελλάδα Δ. Παπαδήμος ΕΚΒΥ καθ. Δ. Παπαμιχαήλ - ΑΠΘ 8- Νοεμβρίου 204, Θεσσαλονίκη Περιοχές Μελέτης 4 πιλοτικές περιοχές

Διαβάστε περισσότερα

Τα οφέλη χρήσης του Νιτρικού Καλίου έναντι του Χλωριούχου Καλίου και του Θειικού Καλίου

Τα οφέλη χρήσης του Νιτρικού Καλίου έναντι του Χλωριούχου Καλίου και του Θειικού Καλίου Τα οφέλη χρήσης του Νιτρικού Καλίου έναντι του Χλωριούχου Καλίου και του Θειικού Καλίου Τα οφέλη του καλίου, γενικά Προάγει την φωτοσύνθεση Επιταχύνει την μεταφορά των προϊόντων μεταβολισμού Ενισχύει την

Διαβάστε περισσότερα

ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΚΑΤΑ KOPPEN Το κλίμα μιας γεωγραφικής περιοχής διαμορφώνεται κατά κύριο λόγο από τους 3 παρακάτω παράγοντες: 1) το

ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΚΑΤΑ KOPPEN Το κλίμα μιας γεωγραφικής περιοχής διαμορφώνεται κατά κύριο λόγο από τους 3 παρακάτω παράγοντες: 1) το ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΚΑΤΑ KOPPEN Το κλίμα μιας γεωγραφικής περιοχής διαμορφώνεται κατά κύριο λόγο από τους 3 παρακάτω παράγοντες: 1) το γεωγραφικό πλάτος 2) την αναλογία ξηράς/θάλασσας 3) το

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΑΝΑΛΥΣΗΣ

ΕΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΑΝΑΛΥΣΗΣ Εργ. Περιβαλλοντικών Αναλύσεων, Σίνδος Σελ. 1/5 ΕΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΑΝΑΛΥΣΗΣ Πελάτης: ΗΜΗΤΡΙΑ ΗΣ ΣΥΜΕΩΝ ιεύθυνση Πελάτη: ΠΑΡΝΗΘΟΣ 22,ΑΘΗΝΑ Περιγραφή ειγµάτων: έδαφος ειγµατοληψία: από πελάτη Ηµεροµηνία

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΒΡΩΣΗ ΑΝΑΓΛΥΦΟΥ. Δρ Γεώργιος Μιγκίρος

ΔΙΑΒΡΩΣΗ ΑΝΑΓΛΥΦΟΥ. Δρ Γεώργιος Μιγκίρος ΔΙΑΒΡΩΣΗ ΕΞΩΜΑΛΥΝΣΗ ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ ΑΝΑΓΛΥΦΟΥ Δρ Γεώργιος Μιγκίρος Καθηγητής Γεωλογίας ΓΠΑ Ο πλανήτης Γη έτσι όπως φωτογραφήθηκε το 1972 από τους αστροναύτες του Απόλλωνα 17 στην πορεία τους για τη σελήνη. Η

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΚΑΙ ΒΙΩΣΙΜΗ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΠΛΗΜΜΥΡΙΚΩΝ ΦΑΙΝΟΜΕΝΩΝ ΣΕ ΕΠΙΠΕ Ο ΛΕΚΑΝΗΣ ΑΠΟΡΡΟΗΣ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΙ GIS

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΚΑΙ ΒΙΩΣΙΜΗ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΠΛΗΜΜΥΡΙΚΩΝ ΦΑΙΝΟΜΕΝΩΝ ΣΕ ΕΠΙΠΕ Ο ΛΕΚΑΝΗΣ ΑΠΟΡΡΟΗΣ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΙ GIS ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΓΕΩΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ Υπεύθυνος Καθηγητής: Καρατζάς Γεώργιος ΠΕΡΙΛΗΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ Ι ΑΚΤΟΡΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΒΗΣ Κουργιαλάς Ν. Νεκτάριος ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ. Aτµόσφαιρα της Γης - Η σύνθεση της ατµόσφαιρας Προέλευση του Οξυγόνου - Προέλευση του Οξυγόνου

ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ. Aτµόσφαιρα της Γης - Η σύνθεση της ατµόσφαιρας Προέλευση του Οξυγόνου - Προέλευση του Οξυγόνου ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ Aτµόσφαιρα της Γης - Η σύνθεση της ατµόσφαιρας Προέλευση του Οξυγόνου - Προέλευση του Οξυγόνου ρ. Ε. Λυκούδη Αθήνα 2005 Aτµόσφαιρα της Γης Ατµόσφαιρα είναι η αεριώδης µάζα η οποία περιβάλλει

Διαβάστε περισσότερα

«Ο ΤΥΠΟΣ ΤΟΥ HIRAYAMA

«Ο ΤΥΠΟΣ ΤΟΥ HIRAYAMA 1 Τ.Ε.Ι. ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΑΛΙΕΙΑΣΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ ΙΙ «Ο ΤΥΠΟΣ ΤΟΥ HIRAYAMA 1. ΒΙΟΛΟΓΙΚΟ ΦΙΛΤΡΑΡΙΣΜΑ Τρεις τύποι φιλτραρίσµατος χρησιµοποιούνται στα αυτόνοµα

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ 1 Ο ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: ΘΕΡΙΝΑ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 12/01/2014

ΘΕΜΑ 1 Ο ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: ΘΕΡΙΝΑ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 12/01/2014 ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: ΘΕΡΙΝΑ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 12/01/2014 ΘΕΜΑ 1 Ο Να επιλέξετε την φράση που συμπληρώνει ορθά κάθε μία από τις ακόλουθες προτάσεις: 1. Διαπνοή είναι η: Α.

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Ελέγχου Ρύπανσης Περιβάλλοντος, Τμήμα Χημείας Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

Εργαστήριο Ελέγχου Ρύπανσης Περιβάλλοντος, Τμήμα Χημείας Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Επίκ. Καθηγήτρια Δήμητρα Βουτσά Εργαστήριο Ελέγχου Ρύπανσης Περιβάλλοντος, Τμήμα Χημείας Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Η Συνέδριο Πολιτιστικών Φορέων Νομού Θεσσαλονίκης «Εκτός των τειχών» Πολιτισμός

Διαβάστε περισσότερα

Β.36 ο 54'50" έως 37 ο 12' και σε γεωγραφικό µήκος Α. 25 ο 20'30" έως 25 ο 37'20". Οι µεγαλύτερες διαστάσεις

Β.36 ο 54'50 έως 37 ο 12' και σε γεωγραφικό µήκος Α. 25 ο 20'30 έως 25 ο 37'20. Οι µεγαλύτερες διαστάσεις Περίληψη 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η περιορισµένη διαθεσιµότητα των υδατικών πόρων και η σηµασία τους για την επιβίωση αλλά και την ανάπτυξη της ανθρωπότητας καθιστά την ορθολογική διαχείρισή τους ζήτηµα µείζονος σηµασίας

Διαβάστε περισσότερα

Διαταραχές των βιογεωχημικών κύκλων των στοιχείων από την απελευθέρωση χημικών ουσιών στο περιβάλλον

Διαταραχές των βιογεωχημικών κύκλων των στοιχείων από την απελευθέρωση χημικών ουσιών στο περιβάλλον Διαταραχές των βιογεωχημικών κύκλων των στοιχείων από την απελευθέρωση χημικών ουσιών στο περιβάλλον Διεύθυνση Ενεργειακών, Βιομηχανικών και Χημικών Προϊόντων ΓΧΚ Δρ. Χ. Νακοπούλου Βιογεωχημικοί κύκλοι

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΑΠΩΛΕΙΕΣ ΣΤΟ ΕΔΑΦΟΣ

ΥΔΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΑΠΩΛΕΙΕΣ ΣΤΟ ΕΔΑΦΟΣ ΥΔΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΑΠΩΛΕΙΕΣ ΣΤΟ ΕΔΑΦΟΣ Το νερό των κατακρημνισμάτων ακολουθεί διάφορες διαδρομές στη πορεία του προς την επιφάνεια της γης. Αρχικά συναντά επιφάνειες που αναχαιτίζουν την πορεία του όπως είναι

Διαβάστε περισσότερα

«Διερεύνηση υδρολογικής αποκατάστασης της Υπέρειας Κρήνης στην περιοχή Βελεστίνου της Π.Π»

«Διερεύνηση υδρολογικής αποκατάστασης της Υπέρειας Κρήνης στην περιοχή Βελεστίνου της Π.Π» «Διερεύνηση υδρολογικής αποκατάστασης της Υπέρειας Κρήνης στην περιοχή Βελεστίνου της Π.Π» Νικήτας Μυλόπουλος Αναπληρωτής Καθηγητής 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η πηγή της Υπέρειας Κρήνης βρίσκεται στο κέντρο της πόλης

Διαβάστε περισσότερα

Χημική Τεχνολογία. Ενότητα 6: Διαλυμένο Οξυγόνο. Ευάγγελος Φουντουκίδης Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Τ.Ε.

Χημική Τεχνολογία. Ενότητα 6: Διαλυμένο Οξυγόνο. Ευάγγελος Φουντουκίδης Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Τ.Ε. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Χημική Τεχνολογία Ενότητα 6: Διαλυμένο Οξυγόνο Ευάγγελος Φουντουκίδης Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Τ.Ε. Άδειες Χρήσης Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

Σκοπός «η θέσπιση πλαισίου για την προστασία των επιφανειακών και των υπόγειων υδάτων».

Σκοπός «η θέσπιση πλαισίου για την προστασία των επιφανειακών και των υπόγειων υδάτων». ΗΜΕΡΙΔΑ ΜΕ ΘΕΜΑ: «Κλιματική Αλλαγή, επιπτώσεις στο περιβάλλον και την υγεία. Ενσωμάτωση Γνώσης και Εφαρμογή πολιτικών προσαρμογής στην τοπική αυτοδιοίκηση» Δρ. Ιωάννης Ματιάτος Υδρογεωλόγος, Επιστημονικός

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΑΤΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΟΥ

ΥΔΑΤΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΟΥ ΥΔΑΤΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΟΥ ΗΜΕΡΙΔΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΥ ΤΕΧΝΙΚΟΥ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟΥ ΚΥΠΡΟΥ ΕΙΣΗΓΗΣΗ: : Ι.Ε. Κουμαντάκη,, Καθηγητή Ε.Μ.Πολυτεχνείου ΥΠΟΓΕΙΑ ΝΕΡΑ Προβλήματα υπεραντλήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Τ Α ΣΤ Σ Ι Τ Κ Ι Ο Π ΕΡ Ε Ι Ρ Β Ι ΑΛΛ Λ Ο Λ Ν

Τ Α ΣΤ Σ Ι Τ Κ Ι Ο Π ΕΡ Ε Ι Ρ Β Ι ΑΛΛ Λ Ο Λ Ν ΤΟ ΑΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Ο χώρος µπορεί να διακριθεί σε 2 κατηγορίες το δοµηµένοαστικόχώρο και το µη αστικό, µη δοµηµένο ύπαιθρο αγροτικό ή δασικό χώρο. Αστικός χώρος = ήλιος, αέρας, το νερό, η πανίδα, η χλωρίδα,

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ Υ ΑΤΩΝ ΤΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΣΜΟΚΟΒΟΥ

ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ Υ ΑΤΩΝ ΤΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΣΜΟΚΟΒΟΥ ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ Υ ΑΤΩΝ ΤΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΣΜΟΚΟΒΟΥ.Π.Μ.Σ. «ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Υ ΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ» Ρόπης Κων/νος Επιβλέπουσα : Α. Κατσίρη ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΑΜΙΕΥΤΗΡΑ ΘΕΣΗ: Ν. ΚΑΡ ΙΤΣΑΣ ΛΕΚΑΝΗ ΑΠΟΡΡΟΗΣ:

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία του καθηγητού Χρήστου Σ. Ζερεφού, ακαδημαϊκού Συντονιστού της ΕΜΕΚΑ

Ομιλία του καθηγητού Χρήστου Σ. Ζερεφού, ακαδημαϊκού Συντονιστού της ΕΜΕΚΑ Ομιλία του καθηγητού Χρήστου Σ. Ζερεφού, ακαδημαϊκού Συντονιστού της ΕΜΕΚΑ Οι επιμέρους μελέτες ανέδειξαν τον πλούτο των φυσικών πόρων που διαθέτει η χώρα μας αλλά και τους κινδύνους που απειλούν το φυσικό

Διαβάστε περισσότερα

1. ΥΔΡΟΛΟΓΙΑ & ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΥΔΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ Εξάμηνο: Κωδικός μαθήματος:

1. ΥΔΡΟΛΟΓΙΑ & ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΥΔΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ Εξάμηνο: Κωδικός μαθήματος: ΕΞΑΜΗΝΟ Δ 1. ΥΔΡΟΛΟΓΙΑ & ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΥΔΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ Εξάμηνο: 4 Κωδικός μαθήματος: ΖTΠO-4011 Επίπεδο μαθήματος: Υποχρεωτικό Ώρες ανά εβδομάδα Θεωρία Εργαστήριο Συνολικός αριθμός ωρών: 5 3 2 Διδακτικές Μονάδες

Διαβάστε περισσότερα

ιαχείριση υδατικών οικοσυστηµάτων: η περίπτωση του Σαρωνικού κόλπου Π. Παναγιωτίδης, ΕΛΚΕΘΕ

ιαχείριση υδατικών οικοσυστηµάτων: η περίπτωση του Σαρωνικού κόλπου Π. Παναγιωτίδης, ΕΛΚΕΘΕ ιαχείριση υδατικών οικοσυστηµάτων: η περίπτωση του Σαρωνικού κόλπου Π. Παναγιωτίδης, ΕΛΚΕΘΕ Βιβλιογραφία ΕΚΘΕ, 1988. Καταγραφή βιολογικών παραµέτρων του Σαρωνικού Κόλπου για την περίοδο Ιανουαρίου- εκεµβρίου

Διαβάστε περισσότερα

Σε αντίθεση με τις θάλασσες, το νερό των ποταμών δεν περιέχει σχεδόν καθόλου αλάτι - γι' αυτό το λέμε γλυκό νερό.

Σε αντίθεση με τις θάλασσες, το νερό των ποταμών δεν περιέχει σχεδόν καθόλου αλάτι - γι' αυτό το λέμε γλυκό νερό. Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Καστρίου 2013 Tι είναι τα ποτάμια; Τα ποτάμια είναι φυσικά ρεύματα νερού. Δημιουργούνται από το νερό των βροχών και των λιωμένων πάγων, που κατεβαίνει από πιο ψηλές περιοχές

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ EL EL EL ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 5.3.2010 E(2010) 1096 τελικό ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ σύµφωνα µε το άρθρο 3 παράγραφος 7 της οδηγίας 2006/118/EΚ περί υπογείων υδάτων, µε αντικείµενο τον καθορισµό ανώτερων

Διαβάστε περισσότερα

Ποιότητα υπογείων υδάτων στην Ελεύθερη Αμμόχωστο

Ποιότητα υπογείων υδάτων στην Ελεύθερη Αμμόχωστο Ποιότητα υπογείων υδάτων στην Ελεύθερη Αμμόχωστο Περίπου εκατομμύρια κυβικά μέτρα νερού υπεραντλήθηκαν τα τελευταία πενήντα χρόνια από τον υδροφορέα μας. Μια ποσότητα δεκατρείς φορές περισσότερη από τη

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΥΔΑΤΩΝ ΣΤΗΝ ΥΔΡΟΛΟΓΙΚΗ ΛΕΚΑΝΗ ΤΟΥ ΑΝΑΠΟΔΑΡΗ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΠΕΔΙΑΔΑ ΤΗΣ ΜΕΣΣΑΡΑΣ

ΧΗΜΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΥΔΑΤΩΝ ΣΤΗΝ ΥΔΡΟΛΟΓΙΚΗ ΛΕΚΑΝΗ ΤΟΥ ΑΝΑΠΟΔΑΡΗ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΠΕΔΙΑΔΑ ΤΗΣ ΜΕΣΣΑΡΑΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΚΡΗΤΗΣ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Δ/ΝΣΗ ΥΔΑΤΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΥΠΕΧΩΔΕ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΕΣ ΤΥΠΟΥ ΙΙ ΧΗΜΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΥΔΑΤΩΝ ΣΤΗΝ ΥΔΡΟΛΟΓΙΚΗ ΛΕΚΑΝΗ ΤΟΥ ΑΝΑΠΟΔΑΡΗ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΠΕΔΙΑΔΑ ΤΗΣ ΜΕΣΣΑΡΑΣ ΜΑΡΙΝΟΣ ΚΡΙΤΣΩΤΑΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΣΥΣΧΕΤΙΣΗΣ ΜΕΤΑΞΥ ΚΛΙΜΑΤΙΚΩΝ ΔΕΙΚΤΩΝ ΜΑΚΡΑΣ ΚΛΙΜΑΚΑΣ ΚΑΙ ΜΕΤΕΩΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΞΗΡΑΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΣΥΣΧΕΤΙΣΗΣ ΜΕΤΑΞΥ ΚΛΙΜΑΤΙΚΩΝ ΔΕΙΚΤΩΝ ΜΑΚΡΑΣ ΚΛΙΜΑΚΑΣ ΚΑΙ ΜΕΤΕΩΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΞΗΡΑΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΤΟΜΕΑΣ ΥΔΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΣΥΣΧΕΤΙΣΗΣ ΜΕΤΑΞΥ ΚΛΙΜΑΤΙΚΩΝ ΔΕΙΚΤΩΝ ΜΑΚΡΑΣ ΚΛΙΜΑΚΑΣ ΚΑΙ ΜΕΤΕΩΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΞΗΡΑΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Εμμανουέλα Ιακωβίδου Επιβλέπων

Διαβάστε περισσότερα