Άννα Αγγελοπούλου (φιλόλογος) Βούλα Λιόλιου (καθηγήτρια εικαστικών) Μαρία Πατιώ (καθηγήτρια μουσικής) Στοιχεία Αγγελοπούλου Άννας

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Άννα Αγγελοπούλου (φιλόλογος) Βούλα Λιόλιου (καθηγήτρια εικαστικών) Μαρία Πατιώ (καθηγήτρια μουσικής) Στοιχεία Αγγελοπούλου Άννας"

Transcript

1 ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Β : ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ Τίτλος Όταν τα μαθήματα συνομιλούν...διαβάζοντας, ζωγραφίζοντας και τραγουδώντας την ποίηση του Γ. Ρίτσου: μία δραστηριότητα της Γ Γυμνασίου του Πειραματικού Σχολείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης Άννα Αγγελοπούλου (φιλόλογος) Βούλα Λιόλιου (καθηγήτρια εικαστικών) Μαρία Πατιώ (καθηγήτρια μουσικής) Στοιχεία Αγγελοπούλου Άννας Διεύθυνση οικίας: Καυκάσου 70-Καλαμαριά Θεσσαλονίκη Διεύθυνση εργασίας: Πειραματικό Σχολείο Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (ΠΣΠΘ) Δελμούζου 1/Αγ. Σοφίας Θεσσαλονίκη Τηλ. οικίας: Κινητό: Τηλ. εργασίας: Ηλεκτρονική Διεύθυνση : Ηλεκτρονική Διεύθυνση σχολείου:

2 ΠΕΡΙΛΗΨΗ Άννα Αγγελοπούλου, Βούλα Λιόλιου, Μαρία Πατιώ, Όταν τα μαθήματα συνομιλούν...διαβάζοντας, ζωγραφίζοντας και τραγουδώντας την ποίηση του Γ. Ρίτσου: μία δραστηριότητα της Τρίτης Γυμνασίου του ΠΣΠΘ. Θέμα της ανακοίνωσης είναι η παρουσίαση μίας εκπαιδευτικής και παιδαγωγικής δραστηριότητας που εφαρμόσαμε με την Τρίτη Τάξη Γυμνασίου του Σχολείου μας κατά τη διάρκεια του περασμένου σχολικού έτους ( ). Μέσα από την παράλληλη διδασκαλία τριων μαθημάτων-τέχνης, της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας, των Εικαστικών και της Μουσικής, προσεγγίσαμε το ποιητικό έργο του Γιάννη Ρίτσου. Η διδασκαλία ενός αποσπάσματος από το ποίημα του Γιάννη Ρίτσου Εμβατήριο του Ωκεανού στο μάθημα της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας έγινε η αφετηρία για ένα ταξίδι στον κόσμο της φαντασίας και αποτέλεσε πηγή έμπνευσης για να δημιουργήσουν οι μαθήτριες και οι μαθητές μας έργα χαρακτικής στο μάθημα των Εικαστικών υπό την καθοδήγηση της συναδέλφου Βούλας Λιόλιου, ενώ παράλληλα άκουσαν και ερμήνευσαν μελοποιημένα ποιήματα του Γιάννη Ρίτσου στο μάθημα της Μουσικής υπό τη διδασκαλία της συναδέλφου Μαρίας Πατιώ. Στο Εμβατήριο του Ωκεανού ο ποιητής αποτυπώνει με νοσταλγία μνήμες από τη θάλασσα όπου κοντά της έζησε τα παιδικά του χρόνια. Οι προσωπικές μνήμες από την αθωότητα του παρελθόντος αισθητικοποιούνται με εικόνες ποιητικού λόγου, εικόνες που κάποιες φορές τείνουν τα αγγίξουν τα όρια του υπερρεαλισμού, κινητοποιώντας τη φαντασία του αναγνώστη. Από αυτή την άποψη το ποίημα αφήνει «ανοιχτούς» δρόμους για πολλές διαφορετικές αναγνώσεις που επιτρέπουν τη συγκίνηση σε διδάσκοντες και διδασκομένους, ιδιαίτερα όταν οι τελευταίοι βρίσκονται στην εφηβική ηλικία. Χρησιμοποιώντας λοιπόν το λόγο της συγκίνησης, δηλαδή το λόγο της ποίησης, της ζωγραφικής και της μουσικής, οι μαγικές λέξεις του ποιητή μεταμορφώθηκαν από τις μαθήτριες και τους μαθητές μας σε εικόνες ονείρων με χρώματα και μελωδίες, σε εικόνες προσωπικές, οικείες... Το αποτέλεσμα της δραστηριότητας, που έγινε με αφορμή την εορταστική επέτειο των 100 χρόνων από τη γέννηση του Γιάννη Ρίτσου (έτος γέννησης του ποιητή το 1909), παρουσιάστηκε από τις 15 έως τις 28 Οκτωβρίου σε Έκθεση Χαρακτικής, η οποία διοργανώθηκε από το Δήμο Θεσσαλονίκης στα πλαίσια του θεσμού Δημήτρια στα Σχολεία. Στον ίδιο εκθεσιακό χώρο, παράλληλα με τα έργα χαρακτικής προβάλλονταν σε ειδική βιντεοεγκατάσταση εικόνες από φωνητικά και οργανικά σύνολα του σχολείου μας που ερμήνευαν μελοποιημένη ποίηση του Ρίτσου καθώς και ποιήματα που ο ίδιος μετέφρασε για να μελοποιηθούν. Οι ερμηνείες αυτές βιντεοσκοπήθηκαν στο χώρο του σχολείου μας για να προβληθούν κατά τη διάρκεια της Έκθεσης Χαρακτικής. Τα χρήματα από την πώληση των έργων χαρακτικής, ύστερα από απόφαση του μαθητικού συμβουλίου της Τρίτης Γυμνασίου, διατέθηκαν στο Φιλανθρωπικό Σωματείο «Τα παιδιά της Άνοιξης» (έδρα στην Αλεξάνδρεια Ημαθίας), το οποίο παρέχει υποστήριξη και φροντίδα σε παιδιά με νοητική υστέρηση. Με την ανακοίνωσή μας έχουμε ως σκοπό να δείξουμε ότι τα μαθήματα λόγου και τέχνης, όταν «συνομιλούν» με τη διδασκαλία τους, δίνουν τη δυνατότητα όχι μόνο για δημιουργία στη σχολική ζωή, αλλά και για κοινωνική προσφορά έξω από τα στενά όρια της σχολικής κοινότητας. Κατά τη διάρκεια της ανακοίνωσης θα προβληθούν εικόνες από τα έργα χαρακτικής και από τις μουσικές ερμηνείες των μαθητών μας. Λέξεις-κλειδιά: Εμβατήριο του Ωκεανού, Γιάννης Ρίτσος, μάθημα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας, μάθημα Εικαστικών, μάθημα Μουσικής, Πειραματικό Σχολείο του Α.Π.Θ

3 Άννας Αγγελοπούλου, Βούλας Λιόλιου, Μαρίας Πατιώ, Όταν τα μαθήματα συνομιλούν...διαβάζοντας, ζωγραφίζοντας και τραγουδώντας την ποίηση του Γ. Ρίτσου: μία δραστηριότητα της Γ Γυμνασίου του Πειραματικού Σχολείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης Θέμα της ανακοίνωσης είναι η παρουσίαση μίας εκπαιδευτικής-παιδαγωγικής δραστηριότητας που εφαρμόσαμε με την Τρίτη Τάξη Γυμνασίου του Σχολείου μας κατά τη διάρκεια του περασμένου σχολικού έτους ( ). Μέσα από την παράλληλη διδασκαλία τριων μαθημάτων-τέχνης, της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας, των Εικαστικών και της Μουσικής, προσεγγίσαμε το ποιητικό έργο του Γιάννη Ρίτσου. Η διδασκαλία ενός αποσπάσματος από το ποίημα του Γιάννη Ρίτσου Εμβατήριο του Ωκεανού στο μάθημα της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας έγινε η αφετηρία για ένα ταξίδι στον κόσμο της φαντασίας και αποτέλεσε πηγή έμπνευσης για να δημιουργήσουν οι μαθήτριες και οι μαθητές μας έργα χαρακτικής στο μάθημα των Εικαστικών υπό την καθοδήγηση της συναδέλφου Βούλας Λιόλιου, ενώ παράλληλα άκουσαν και ερμήνευσαν μελοποιημένα ποιήματα του Γιάννη Ρίτσου στο μάθημα της Μουσικής υπό τη διδασκαλία της συναδέλφου Μαρίας Πατιώ. Η δραστηριότητα αυτή έγινε με αφορμή το γεγονός ότι το έτος 2009 είχε ανακηρυχθεί από το Υπουργείο Πολιτισμού ως «Έτος Ρίτσου» λόγω της συμπλήρωσης εκατό χρόνων από τη γέννηση του ποιητή (γεννήθηκε στη Μονεμβασιά το 1909). Το αποτέλεσμα της δραστηριότητας παρουσιάστηκε σε Έκθεση Χαρακτικής, η οποία διοργανώθηκε από το Δήμο Θεσσαλονίκης στα πλαίσια του θεσμού Δημήτρια στα Σχολεία (15-28 Οκτωβρίου 2009). Στον ίδιο εκθεσιακό χώρο, παράλληλα με τα έργα χαρακτικής προβάλλονταν σε ειδική βιντεοεγκατάσταση εικόνες από φωνητικά και οργανικά σύνολα του σχολείου μας που ερμήνευαν μελοποιημένη ποίηση του Ρίτσου καθώς και ποιήματα που ο ίδιος μετέφρασε για να μελοποιηθούν 1. Τα χρήματα από την πώληση των έργων χαρακτικής, ύστερα από απόφαση του μαθητικού συμβουλίου της Τρίτης Γυμνασίου, διατέθηκαν στο Φιλανθρωπικό Σωματείο «Τα παιδιά της Άνοιξης» (έδρα στην Αλεξάνδρεια Ημαθίας), το οποίο παρέχει υποστήριξη και φροντίδα σε παιδιά με νοητική υστέρηση. Επομένως, χρησιμοποιώντας το λόγο της συγκίνησης, δηλαδή το λόγο της ποίησης, της ζωγραφικής και της μουσικής, προσπαθήσαμε να οδηγήσουμε τις μαθήτριες και τους μαθητές μας να μεταμορφώσουν τις μαγικές λέξεις του ποιητή σε εικόνες ονείρων με χρώματα και μελωδίες, σε εικόνες προσωπικές, οικείες... Με την ανακοίνωσή μας έχουμε ως σκοπό να δείξουμε ότι τα μαθήματα λόγου και τέχνης, όταν «συνομιλούν» με τη διδασκαλία τους, προκαλούν συγκίνηση, κινητοποιούν τη φαντασία και δίνουν τη δυνατότητα όχι μόνο για δημιουργία στη σχολική ζωή, αλλά και για κοινωνική προσφορά έξω από τα στενά όρια της σχολικής κοινότητας. Το Εμβατήριο του Ωκεανού είναι ένα πολύστιχο ποίημα που γράφτηκε την περίοδο και δημοσιεύτηκε στα , ενώ αργότερα συμπεριλήφθηκε στον πρώτο τόμο της συγκεντρωτικής έκδοσης του ποιητικού έργου του Γιάννη Ρίτσου Ποιήματα Πρόκειται για μία εκτεταμένη ενιαία ποιητική σύνθεση, η οποία αποτελείται από μικρότερα άνισα ως προς τον αριθμό των στροφών και των στίχων ποιητικά αποσπάσματα 4. Σύμφωνα με την περιοδολόγηση του έργου του Ρίτσου που έχει γίνει αποδεκτή από μεγάλο μέρος της φιλολογικής κριτικής, το 1 Για λεπτομέρειες σχετικά με τα έργα χαρακτικής και τη βιντεοσκόπηση, βλ. παρακάτω τα κείμενα των συναδέλφων Β. Λιόλιου και Μ. Πατιώ. 2 Γ. Ρίτσος, Το Εμβατήριο του Ωκεανού, Αθήνα, Γκοβόστης, Γ. Ρίτσος, Ποιήματα , τόμ.α, Αθήνα, Κέδρος, 1961, σ Ο Κλέων Παράσχος αναφέρει χαρακτηριστικά στη θετική βιβλιοκρισία που δημοσίευσε για το Εμβατήριο του Ωκεανού: «...είναι ένα μεγάλο ποίημα, μ ενιαία διάθεση, μ ενιαία πνοή, μ ενιαία έκφραση και που το χώρισμά του σε κομμάτια δε φέρνει καμιά διάσπαση στην ενότητά του». Βλ. Κλέων Β. Παράσχος, «Γιάννη Ρίτσου: Το Eμβατήριο του Ωκεανού», περ. Νέα Εστία, τόμ. ΚΗ, τεύχ. 327, Αθήνα 1 Αυγούστου 1940, σ. 970.

4 Εμβατήριο του Ωκεανού ανήκει στη δεύτερη φάση 1936/ της δημιουργίας του ποιητή 5. Πιο συγκεκριμένα, ανήκει στην πρώτη περίοδο ( ) της δεύτερης φάσης, κατά την οποία η ποίηση του Ρίτσου από άποψη θεματικής φαίνεται να γίνεται πιο εσωτερική και πιο προσωπική, καθώς χαρακτηρίζεται από τάση φυγής και υπαρξιακών αναζητήσεων 6. Τρία πολύστιχα ποιήματα αυτής της περιόδου σηματοδοτούν την πορεία του ποιητή προς το λυρισμό, τρία ποιήματα που χαρακτηρίζονται αναμφισβήτητα από ένα βαθύτατο ανθρωπισμό: 1. Το Τραγούδι της αδελφής μου (1937) όπου ο Ρίτσος με συγκίνηση εκφράζει τον πόνο για την ψυχική νόσο της αδελφής του Λούλας. 2. Η Εαρινή συμφωνία ( ) όπου ο ποιητής μιλάει με έκσταση για το θαύμα του έρωτα που προφανώς τον είχε βοηθήσει να αντέξει τις τραυματικές εμπειρίες της μέχρι τότε ζωής του (οικονομική χρεοκοπία της οικογένειας, πρόωρος θάνατος του μεγάλου αδελφού και της αγαπημένης μητέρας, ψυχική νόσος πατέρα και αδελφής, ασθενής υγεία του ίδιου). 3. Το Εμβατήριο του Ωκεανού όπου το ποιητικό υποκείμενο αναπολεί την παιδική του ηλικία στη Μονεμβασιά, τότε που ατενίζοντας τη θάλασσα, ονειρευόταν και «άκουγε» τη θάλασσα να τον καλεί στο μεγάλο ταξίδι της ζωής 7. Στο Εμβατήριο του Ωκεανού ζωντανεύουν νοσταλγικές μνήμες από τη θάλασσα όπου κοντά της ο Ρίτσος έζησε τα παιδικά του χρόνια. Οι προσωπικές μνήμες από την αθωότητα του παρελθόντος αισθητικοποιούνται με εικόνες και σχήματα ποιητικού λόγου, που κάποιες φορές τείνουν να αγγίξουν τα όρια του υπερρεαλισμού, κινητοποιώντας τη φαντασία του αναγνώστη. Από αυτή την άποψη το ποίημα αφήνει «ανοιχτούς» δρόμους για πολλές διαφορετικές αναγνώσεις που επιτρέπουν τη συγκίνηση σε διδάσκοντες και διδασκομένους, ιδιαίτερα όταν οι τελευταίοι βρίσκονται στην εφηβική ηλικία. Στο έργο αυτό διαφαίνεται ξεκάθαρα ότι έχει ήδη συντελεσθεί η στροφή προς τις μεγάλες ποιητικές συνθέσεις με ελεύθερους στίχους που ξεχειλίζουν από λυρισμό 8, ενώ εμφανή είναι και τα στοιχεία του υπερρεαλισμού που χρησιμοποιεί ο ποιητής, εκμεταλλευόμενος τις τολμηρές μεταφορές, τις ονειρικές εικόνες και τους συνειρμούς της νεωτερικής ποίησης, χωρίς όμως να φθάνει στους ακραίους πειραματισμούς ως προς τα εκφραστικά μέσα άλλων εκπροσώπων της Γενιάς του Η ματιά του ώριμου πλέον ποιητικού υποκειμένου είναι έτοιμη να δει το φως του Ήλιου και να αναζητήσει τους ανοιχτούς ορίζοντες της θάλασσας, να ανταποκριθεί στο κάλεσμα της 5 Η περιοδολόγηση αυτή, με μικρές διαφοροποιήσεις, καθιερώθηκε κυρίως από το Γ. Βελουδής, Γιάννη Ρίτσου: Επιτομή (ιστορική ανθολόγηση του ποιητικού του έργου), Αθήνα, Βλ. επίσης Κ. Μπαλάσκας, Νεοελληνική ποίηση. Κείμενα, ερμηνεία, θεωρία. Αθήνα, Επικαιρότητα, 1981(έκδ. 2 η ), σ. 112 (αρχίζει τη δεύτερη φάση από το 1936 και συμπεριλαμβάνει σ αυτή και το έργο Επιτάφιος). 6 Για την περιοδολόγηση του έργου του Ρίτσου, βλ επίσης Χριστόφορος Μηλιώνης (επιμέλεια), Κείμενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Γυμνασίου Λυκείου. Ποίηση (Καβάφης-Καρυωτάκης-Σεφέρης-Ρίτσος), Βιβλίο του καθηγητή, τεύχ. 2, Αθήνα, ΟΕΔΒ, 1985, σ Η Χρύσα Προκοπάκη χαρακτηρίζει τη φάση της ποιητικής δημιουργίας του Ρίτσου ως περίοδο «λυρικής έξαρσης». Χρ. Προκοπάκη, «Ο ποιητής της τελευταίας προς Ανθρώπου εκατονταετίας», εφ. Τα Νέα Αθήνα, 25/10/1999. Το κείμενο του άρθρου έχει αναρτηθεί στο (τελευταία ανάγνωση ). Βλ. και στο Χρ. Προκοπάκη (εισαγωγή-επιλογή), Ανθολόγια Γιάννη Ρίτσου, Αθήνα, Κέδρος, 2000, σ Για το λυρισμό του Ρίτσου, βλ. επίσης Λ. Πολίτη, Ιστορία της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας, Αθήνα, ΜΙΕΤ, 1980(3 η έκδ.), σ. 298 (θεωρεί την «πλατιά ροή του λυρικού λόγου» ως κύρια αρετή του έργου του Ρίτσου αλλά και το αδύνατο σημείο της ποιήσης του). Επιπλέον, ο Μίκης Θεοδωράκης, μιλώντας σε πρόσφατη συνέντευξή του για τις τρεις ποιητικές συνθέσεις του Ρίτσου (Το Τραγούδι της αδελφής μου, Η Εαρινή συμφωνία, Το Εμβατήριο του Ωκεανού), υπογραμμίζει χαρακτηριστικά: «...o βαθύτατος ποιητικός λυρισμός που χαρακτηρίζει και τα τρία αυτά αριστουργήματα κυριαρχείται από άκρατο ανθρωπισμό, στα όρια μιας συναισθηματικής τραυματισμένης αγωνίας...». Βλ. Μ. Θεοδωράκης, «Η σχέση μου με τον Γιάννη Ρίτσο», συνέντευξη στην Αλεξάνδρα Βουδούρη, Εφημερίδα του Φεστιβάλ Αθηνών, Αθήνα, Η συνέντευξη δόθηκε με αφορμή τη συναυλία της Λαϊκής Ορχήστρας «Μίκης Θεοδωράκης» στο Ηρώδειο στο πλαίσιο αφιερώματος για τα 100 χρόνια από τη γέννηση του ποιητή. 8 Για τη λυρική πνοή και το λυρικό πάθος που χαρακτηρίζει το Εμβατήριο του Ωκεανού, βλ. Κλέων Β. Παράσχος, ό.π., σ Η στροφή αυτή θεωρείται ότι πρέπει να ξεκίνησε γύρω στα Για τα χαρακτηριστικά της ποιητικής του γραφής, έτσι όπως διαμορφώνεται στα ποιήματά του κατά τη δεύτερη φάση της δημιουργίας του, βλ. και Σόνια Ιλίνσκαγια, Η μοίρα μιας γενιάς. Συμβολή στη μελέτη της μεταπολεμικής ποίησης στην Ελλάδα, Αθήνα, Κέδρος, 1976, σ. 17.

5 ομορφιάς της ζωής, να ανοίξει την καρδιά του στην αγάπη του ανθρώπου, αφήνοντας το σκοτάδι και το πένθος της προηγούμενης φάσης ( ), κατά την οποία ο συναισθηματικά πληγωμένος Ρίτσος, λόγω των δραματικών οικογενειακών βιωμάτων, ήταν ιδιαίτερα ευάλωτος στην επιρροή της απαισιόδοξης αδράνειας του «Καρυωτακισμού» 10. Ο ώριμος πια, μεστός από εμπειρίες, αφηγητής επιστρέφει με το βλέμμα του παιδιού στο μαγικό χρόνο και τόπο του παρελθόντος, εκείνον της παιδικής-εφηβικής ηλικίας στο βράχο της Μονεμβασιάς, και συνθέτει εικόνες της θάλασσας που τον καλεί σε ένα συναρπαστικό και περιπετειώδες ταξίδι ελευθερίας, εικόνες στις οποίες συνυφαίνεται το όνειρο με την πραγματικότητα. Με άλλα λόγια, η θάλασσα, ως φωτεινός δρόμος για ένα ταξίδι φυγής από την πραγματικότητα, για ένα-ίσως-ταξίδι αναζήτησης της αγνότητας των παιδικών χρόνων είναι το κύριο θέμα του ποιήματος 11. Η διδασκαλία μας στηρίχτηκε στο παρακάτω απόσπασμα, το οποίο ήταν ανθολογημένο στο παλιό σχολικό εγχειρίδιο του μαθήματος Κείμενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας της Γ Γυμνασίου 12. Οι γέροι ναυτικοί, που δεν έχουν καΐκι, που δεν έχουν πια δίχτυα κάθονται στο βράχο και καπνίζουν στην πίπα τους ταξίδια, σκιά και μετάνοια. Όμως εμείς δεν ξέρουμε τίποτα απ τη στάχτη στη γεύση του ταξιδιού. Ξέρουμε το ταξίδι Και το γλαυκό ημικύκλιο του ορίζοντα που ναι σαν τ άγριο φρύδι θαλασσινού θεού. Πηδάμε στις βάρκες λύνουμε τα σκοινιά και τραγουδάμε τη θάλασσα κοιτώντας το ασημένιο σύννεφο πλάι στ ανοιξιάτικο φεγγάρι. Ποια διαμαντένια πολιτεία κοιμάται πίσω απ τα βουνά; Ποια φώτα τρέμουν πέρα στη νύχτα και μας φωνάζουν; Ακούσαμε το τραγούδι της θάλασσας και δε μπορούμε πια να κοιμηθούμε. Μητέρα, μη μου κρατάς το χέρι. Επιλέξαμε το συγκεκριμένο απόσπασμα, γιατί θεωρούμε ότι από άποψη περιεχόμενου μπορούσε να προκαλέσει συγκίνηση στους μαθητές της εφηβικής ηλικίας, αλλά και επειδή από άποψη εκφραστικών μέσων ήταν εμφανής η παρουσία των εικόνων που ήταν εύκολο να αποκτήσουν μορφή στο μάθημα των εικαστικών 13. Από την άλλη πλευρά, οι στίχοι «λύνουμε τα 10 «...Ο Ρίτσος θα επιχειρήσει να αποδράσει από την κλειστή μικροαστική ζωή και την καρυωτακική αδράνεια...», βλ. M. Vitti, Ιστορία της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας, Αθήνα, Οδυσσέας, 1987, σ Κλέων Β. Παράσχος, ό.π., σ. 971 και Π. Πρεβελάκη, Ο ποιητής Γιάννης Ρίτσος. Συνολική θεώρηση του έργου του, Αθήνα, Κέδρος, 1981, σ Ν. Γρηγοριάδης, Δ. Καρβέλης, Χ. Μηλιώνης, Κ. Μπαλάσκας, Γ. Παγανός, Κείμενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας-Γ Γυμνασίου, Αθήνα, ΟΕΔΒ 2005 (έκδ. 5 η ), σ Σημειώνουμε ότι το Εμβατήριο του Ωκεανού δεν ανθολογείται στο νέο σχολικό εγχειρίδιο που διδάσκεται από το σχολικό έτος 2006/ Άλλωστε, ο ίδιος ο ποιητής είχε ασχοληθεί στα χρόνια που βρισκόταν στην εξορία με τη ζωγραφική σε πέτρες, ρίζες ή κόκκαλα Βλ. Πλ. Μάξιμος, Γιάννης Ρίτσος. Εικαστικά, Αθήνα, 2002 (φωτογραφικό λεύκωμα με τα εικαστικά έργα του Ρίτσου που συνοδεύονται από επιλεγμένους στίχους του ποιητή που ανθολόγησε ο Κ. Γεωργουσόπουλος). Για την

6 σκοινιά και τραγουδάμε τη θάλασσα» και «ακούσαμε το τραγούδι της θάλασσας» ήταν δυνατό να αποτελέσουν τη γέφυρα σύνδεσης με το μάθημα της μουσικής. Για τη λογοτεχνική προσέγγιση του αποσπάσματος διαθέσαμε δύο διδακτικές ώρες 14, έχοντας ως μέθοδο διδασκαλίας τη μαθητοκεντρική με κατευθυνόμενο διάλογο 15. Στόχος της διδασκαλίας ήταν η εστίαση στις ποιητικές εικόνες του έργου και η κινητοποίηση της δημιουργικής φαντασίας των μαθητριών/τών. Ήδη από την πρώτη ανάγνωση γίνεται αμέσως φανερό ότι στο συγκεκριμένο απόσπασμακάτι που ισχύει και για ολόκληρο το έργο-ο ποιητής, «ζωγραφίζοντας» με τους στίχους του, συνθέτει μία θαλασσογραφία με έντονο το στοιχείο του φωτός (ασημένιο σύννεφο, ανοιξιάτικο φεγγάρι, διαμαντένια πολιτεία, φώτα που τρέμουν) όπου όμως κυρίαρχη είναι, όχι μόνο η θάλασσα, αλλά και η ανθρώπινη παρουσία (οι γέροι ναυτικοί, ο ποιητής-αφηγητής, η ομάδα των εφήβων, η μητέρα). Η παραπάνω διαπίστωση οδήγησε να κατευθυνθεί η διδασκαλία σε μία πορεία πρόσληψης και αναπαράστασης των εικόνων που συνέθεταν αυτή τη «φωτολατρική» θαλασσογραφία. Η ποιητική θαλασσογραφία του αποσπάσματος αποτελείται από δύο κύριες αντιθετικές εικόνες, οι οποίες με καθαρά ελλειπτικό τρόπο εγκιβωτίζουν άλλες εικόνες, εικόνες που οι αναγνώστες καλούνται να συναισθανθούν και να αναπλάσουν με τη φαντασία τους. Στην πρώτη εικόνα οι φιγούρες των γέρων ναυτικών «που δεν έχουν καΐκι, που δεν έχουν πια δίχτυα» παρουσιάζονται να κάθονται στο βράχο του λιμανιού και να «καπνίζουν στην πίπα τους ταξίδια, σκιά και μετάνοια». Η εικόνα της φαινομενικής ακινησίας εγκιβωτίζει εικόνες από τα ταξίδια του παρελθόντος, που αναπολούν οι γέροι ναυτικοί. Πρόκειται για εικόνες κίνησης απόλυτα «ανοιχτές» στην πρόσληψη από τη φαντασία των αναγνωστών. Αναρωτιόμαστε τι αναπολούν, τι ανακαλούν στη μνήμη τους, τι ονειρεύονται και τι αισθάνονται οι γέροι ναυτικοί, ατενίζοντας τη θάλασσα. Ποιες εικόνες ανακαλούν συνειρμικά από τη θέα του ανοιχτού ορίζοντα; Ποιες εικόνες από πραγματικά ταξίδια του παρελθόντος αναβιώνουν σαν όνειρο στο παρόν και αποκτούν υπόσταση στη σκέψη τους; Στη δεύτερη εικόνα που εισάγεται με το αντιθετικό όμως ο ποιητής-αφηγητής κρύβεται πίσω από το πρώτο πρόσωπο πληθυντικού (εμείς), γενικεύοντας τους προσωπικούς στοχασμούς και τα ατομικά βιώματα ως συλλογική έκφραση μίας συγκεκριμένης ομάδας, εκείνων των εφήβωννέων με τους οποίους ο ίδιος φαίνεται ότι ταυτίζεται συναισθηματικά. Η τρυφερή «αποστροφή» με τη διατύπωση του αιτήματος χειραφέτησης από το παιδί προς τη μητέρα (μητέρα, μη μου κρατάς το χέρι) προσδιορίζει τη μεταβατική προς την εφηβεία ηλικία που υποδύεται ο ποιητής-αφηγητής. Από την ακινησία της εικόνας των γέρων ναυτικών περνάμε στην ορμητική ψυχική διάθεση των εφήβων που βιάζονται να ακολουθήσουν το συναρπαστικό κάλεσμα της θάλασσας για το ταξίδι στο άγνωστο, που ονειρεύονται να «ανοιχτούν» στην περιπέτεια της ζωής, που επιθυμούν να εγκαταλείψουν την ασφάλεια του λιμανιού, να αποδεσμευτούν από το οικογενειακό περιβάλλον και να χειραφετηθούν από την προστασία της μητρικής στοργής. Η δεύτερη εικόνα, η οποία χαρακτηρίζεται από αμεσότητα και παραστατικότητα χάρη στη χρήση του χρόνου ενεστώτα και παρουσίαση του λευκώματος από το Μουσείο Μπενάκη, βλ. δημοσίευμα με τον τίτλο «Εικαστική ποίηση του Γ. Ρίτσου», εφημ. Ριζοσπάστης, Αθήνα, 22/11/2002, σ Για τη διδασκαλία εκμεταλλευτήκαμε τις διδακτικές ώρες συναδέλφων που απουσίαζαν στην πολυήμερη εκδρομή της Γ Λυκείου. Μ αυτόν τον τρόπο αποφύγαμε να αφιερώσουμε διδακτικό χρόνο για ένα λογοτεχνικό κείμενο που πλέον δεν συμπεριλαμβάνεται στη διδακτέα ύλη. 15 Για μία διδασκαλία με τη βοήθεια δικτυακών τόπων στους οποίους μπορούν να προσφύγουν οι μαθητές για τη συλλογή στοιχείων για τη ζωή και το έργο του Γιάννη Ρίτσου, προτείνουμε ενδεικτικά τις παρακάτω διευθύνσεις: (ιστοσελίδα του Εθνικού Κέντρου Βιβλίου όπου στο αρχείο των Ελλήνων λογοτεχνών υπάρχει αναλυτικό βιογραφικό σημείωμα του Γιάννη Ρίτσου, αναλυτική εργογραφία και βιβλιογραφία για το έργο του.τελευταία ανάγνωση ). (περιέχει εκατό γνωστές ποιητικές συνθέσεις του Ρίτσου, ολόκληρες ή μεγάλα αποσπάσματα, σύντομο βιογραφικό σημείωμα και αναλυτική εργογραφία του ποιητή. Τελευταία ανάγνωση ). (άρθρο της Χρ. Προκοπάκη για το έργο του Ρίτσου. Βλ. στην υποσημ. 7). (περιέχει σύντομο βιογραφικό σημείωμα, ελλιπές όμως ως προς τα χαρακτηριστικά του έργου και σχετικά αναλυτική εργογραφία του ποιητή. Τελευταία ανάγνωση ).

7 των επιθέτων, εγκιβωτίζει εικόνες από τα φανταστικά ταξίδια που οι έφηβοι οραματίζονται στο ασφαλές λιμάνι, ατενίζοντας τη θάλασσα. Ενώ, λοιπόν, οι γέροι ναυτικοί με τη θέα του θαλασσινού τοπίου ανακαλούν νοσταλγικά στο παρόν τα ταξίδια του παρελθόντος, οι έφηβοι, κοιτάζοντας «το ασημένιο σύννεφο πλάι στ ανοιξιάτικο φεγγάρι», μένουν ξάγρυπνοι από το σαγηνευτικό «τραγούδι» της θάλασσας και βιώνουν στα όνειρα του παρόντος μελλοντικά ταξίδια. Αναρωτιούνται «ποια διαμαντένια πολιτεία κοιμάται πίσω απ τα βουνά» και ονειρεύονται να την ανακαλύψουν. Μαγνητίζονται από τα φώτα που «τρέμουν πέρα στη νύχτα» και ονειρεύονται να τα ακολουθήσουν... Άννα Αγγελοπούλου (φιλόλογος) Η χαρακτική είναι ένας βασικός κλάδος στις καλές τέχνες, όπως είναι η ζωγραφική και η γλυπτική, δεν είναι όμως ιδιαίτερα γνωστή στους περισσότερους ανθρώπους. Τα κύρια είδη της χαρακτικής είναι η ξυλογραφία, η χαλκογραφία και η λιθογραφία. Στη χαρακτική, η χαραγμένη πλάκα δεν είναι ο τελικός σκοπός της εργασίας, αλλά το αποτύπωμα των χαραγμάτων επάνω στο χαρτί. Με την τεχνική αυτή έχουμε τη δυνατότητα να τυπώσουμε το έργο μας πολλές φορές χωρίς να μειώνεται η αξία του. Ο χαράκτης υπογράφει όλα τα τυπώματα δεξιά στο κάτω μέρος του έργου και αριστερά με ένα κλάσμα σημειώνει τον αριθμό των αντιτύπων (παρονομαστής) που είναι περιορισμένος και τη σειρά εκτύπωσης του κάθε έργου (αριθμητής). Στο μάθημα των Εικαστικών, παρά το ότι διδάσκεται μία μόνο φορά την εβδομάδα, επιχειρήσαμε μια πρώτη επαφή των μαθητών της Γ Γυμνασίου με τη χαρακτική και, ειδικότερα, με τη χαρακτική σε λινόλεουμ (υλικό με λαστιχένια υφή). Πρόκειται για είδος της χαρακτικής που μοιάζει πολύ με την ξυλογραφία. Κατά τη χάραξη και την τύπωση των έργων, χρησιμοποιήθηκαν αντίστοιχα ειδικά κοπίδια και ειδικά χρώματα. Το ευχάριστο ήταν ότι οι μαθητές φάνηκαν να εντυπωσιάζονται από την καινούρια τεχνική, κάτι που εύκολα γίνεται αντιληπτό και στο αποτέλεσμα των έργων τους 16. Το θέμα των έργων αυτών αποτέλεσε, επίσης, μια ιδιαίτερη πηγή έμπνευσης για τους μαθητές. Με αφορμή την επέτειο των εκατό χρόνων από τη γέννηση του ποιητή Γιάννη Ρίτσου και σε συνεργασία με τη φιλόλογο του σχολείου μας, Άννα Αγγελοπούλου, οι μαθητές της Γ Γυμνασίου κλήθηκαν να αποδώσουν με εικόνες στίχους από την ποιητική σύνθεση του Γιάννη Ρίτσου, «Εμβατήριο του Ωκεανού». Το έργο αυτό του Ρίτσου, που εκδόθηκε το 1940, απεικονίζει ποιητικά μνήμες από τη θάλασσα, από το βράχο της Μονεμβασιάς όπου ο ποιητής έζησε τα πρώτα χρόνια της ζωής του. Οι δημιουργίες των μαθητών παρουσιάστηκαν στην αίθουσα Τέχνης Αρχιτεκτονικού του Δήμου Θεσσαλονίκης (Αγγελάκη 13) από την 15 η έως και την 28 η του μηνός Οκτωβρίου, στο πλαίσιο των 44 ων Δημητρίων του Δήμου Θεσσαλονίκης (Δημήτρια στα σχολεία). Στην έκθεση αυτή συνεργαστήκαμε και με την καθηγήτρια της Μουσικής του σχολείου μας, Μαρία Πατιώ, η οποία είχε την ιδέα μιας βιντεοεγκατάστασης στο χώρο της έκθεσης, όπου προβάλλονταν μουσικά σύνολα της μελοποιημένης ποίησης του Γιάννη Ρίτσου, ερμηνευμένα από τη χορωδία του ΠΣΠΘ. Τα έργα των μαθητών ήταν προς πώληση και τα χρήματα που συγκεντρώθηκαν διατέθηκαν για φιλανθρωπικό σκοπό. Βούλα Λιόλιου (Ζωγράφος Καθηγήτρια Εικαστικών) Η εφαρμογή «καινοτόμων» διδακτικών προτάσεων στο σχολείο είναι σαν την Ιθάκη: αξίζει για τις παράλληλες εμπειρίες που προσφέρει. Στα πλαίσια της εκπαιδευτικής δραστηριότητας Όταν τα μαθήματα συνομιλούν (διαβάζοντας, ζωγραφίζοντας και τραγουδώντας την ποίηση του Γιάννη Ρίτσου), οι μαθήτριες και οι μαθητές αναζήτησαν στην ελληνική δισκογραφία τραγούδια διαφόρων συνθετών (Μ. Θεοδωράκη, Ν. Μαμαγκάκη, Χ. Λεοντή, Θ. Μικρούτσικου, Δ. Μούτση, Γ. Κοτσώνη, Μ. Τόκα, Γ. Μαρκόπουλου, Μ. Λοϊζου) που μελοποίησαν ποίηση του Γιάννη Ρίτσου ή μελοποίησαν ποίηση μεταφρασμένη από τον Γιάννη Ρίτσο και επέλεξαν ορισμένα από αυτά. 16 Για περισσότερες λεπτομέρειες σχετικά με την τεχνική, βλ. Βούλα Λιόλιου, Διδασκαλία χαρακτικής σε λινόλεουμ, περιοδ. Εικαστική Παιδεία, Τεύχ. 12, Αθήνα, 1996, σ

8 Δημιουργήθηκαν φωνητικά και οργανικά σύνολα μαθητών/τριων του γυμνασίου/λυκείου του Πειραματικού Σχολείου Α.Π.Θ. που μελέτησαν και ερμήνευσαν τα τραγούδια αυτά. Οι ερμηνείες βιντεοσκοπήθηκαν στο χώρο του σχολείου και παρουσιάστηκαν σε βιντεοεγκατάσταση, παράλληλα με την έκθεση χαρακτικής της Γ γυμνασίου, η οποία έλαβε χώρα στην Αίθουσα Τέχνης Δήμου Θεσσαλονίκης, στις Οκτωβρίου 2009, στα πλαίσια των Δημητρίων στα Σχολεία Πιο συγκεκριμένα, τα τραγούδια που βιντεοσκοπήθηκαν είναι τα ακόλουθα: Mέρα Μαγιού μου μίσεψες (μουσική Μίκης Θεοδωράκης), Δεν κλαίω γι αυτά που μου χεις πάρει (μουσική Μάριος Τόκας), Η πιο όμορφη θάλασσα (μουσική Μάνος Λοϊζος, ποίηση Ναζίμ Χικμέτ, μετάφραση Γιάννη Ρίτσου), Η σονάτα του σεληνόφωτος (μουσική Λούντβιχ Φον Μπετόβεν), Βασίλεψες αστέρι μου (μουσική Μίκης Θεοδωράκης), Αν η μισή μου καρδιά (μουσική Θάνος Μικρούτσικος, ποίηση Ναζίμ Χικμέτ, μετάφραση Γιάννης Ρίτσος). Μαρία Πατιώ (Μουσικός Καθηγήτρια Μουσικής)

9

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254)

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Τι εκφράζει

Διαβάστε περισσότερα

Ρομαντισμός. Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1

Ρομαντισμός. Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1 Ρομαντισμός Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1 Τζον Κόνσταμπλ Το κάρο του σανού Ρομαντισμός Τέλη 18 ου αι. μέσα 19 ου αι.

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Α. ΚΕΙΜΕΝΟ Β. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Κάποια από τα χαρακτηριστικά της ποίησης του Οδ. Ελύτη ειναι: η ποιητική προσέγγιση του κόσµου µε τις

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 Α. ΚΕΙΜΕΝΟ Β. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Κάποια από τα χαρακτηριστικά της ποίησης του Οδ. Ελύτη ειναι: η ποιητική προσέγγιση του κόσµου µε τις αισθήσεις,

Διαβάστε περισσότερα

Το μάθημα των Νέων Ελληνικών στα ΕΠΑΛ: Ζητήματα διδασκαλίας και αξιολόγησης. Βενετία Μπαλτά & Μαρία Νέζη Σχολικές Σύμβουλοι Φιλολόγων 5/10/2016

Το μάθημα των Νέων Ελληνικών στα ΕΠΑΛ: Ζητήματα διδασκαλίας και αξιολόγησης. Βενετία Μπαλτά & Μαρία Νέζη Σχολικές Σύμβουλοι Φιλολόγων 5/10/2016 Το μάθημα των Νέων Ελληνικών στα ΕΠΑΛ: Ζητήματα διδασκαλίας και αξιολόγησης Βενετία Μπαλτά & Μαρία Νέζη Σχολικές Σύμβουλοι Φιλολόγων 5/10/2016 Στόχοι της εισήγησης: Επισήμανση βασικών σημείων από τις οδηγίες

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ Υπάρχει µεγάλη ποικιλία θεµάτων που θα µπορούσαν να δοθούν ως συνθετικές δηµιουργικές εργασίες. Όποιο θέµα όµως και να δοθεί, θα ήταν καλό να έχει ως στόχο τη στροφή του

Διαβάστε περισσότερα

Γ φάση: Γιατί έτσι κι όχι αλλιώς;

Γ φάση: Γιατί έτσι κι όχι αλλιώς; Ζωγραφιά: Β. Χατζηβαρσάνης 2014, ΚΠΕ Ελευθερίου Κορδελιού & Βερτίσκου Γ φάση: Γιατί έτσι κι όχι αλλιώς; 95 Οδηγίες για τις δραστηριότητες της Γ φάσης Έχοντας συζητήσει για την κατάσταση της γειτονιάς μας

Διαβάστε περισσότερα

Περίληψη. Διδακτικοί Στόχοι. Α) Ως προς το γνωστικό αντικείμενο:

Περίληψη. Διδακτικοί Στόχοι. Α) Ως προς το γνωστικό αντικείμενο: Περίληψη Προτείνεται ένα διδακτικό σενάριο για το μάθημα των Κειμένων Νεοελληνικής Λογοτεχνίας στη Γ Γυμνασίου με τη χρήση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και της Επικοινωνίας, συγκεκριμένα με το λογισμικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ

ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ Στο πλαίσιο του μαθήματος της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας της Γ Γυμνασίου οι μαθητές ήρθαν σε επαφή με ένα δείγμα ερωτικής ποίησης. Συγκεκριμένα διδάχτηκαν το ποίημα

Διαβάστε περισσότερα

ΛΥΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 24/05/2007

ΛΥΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 24/05/2007 ΛΥΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 24/05/2007 ΘΕΜΑ Α Ο Γιάννης Ρίτσος θεωρείται κατεξοχήν λυρικός ποιητής. Στοιχεία της σύνθεσής του «Η Σονάτα του Σεληνόφωτος» που το επιβεβαιώνουν

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες διδασκαλίας για τη Νέα Ελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία στο Λύκειο, στο πλαίσιο της αναδιάρθρωσης και του εξορθολογισμού της διδακτέας ύλης

Οδηγίες διδασκαλίας για τη Νέα Ελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία στο Λύκειο, στο πλαίσιο της αναδιάρθρωσης και του εξορθολογισμού της διδακτέας ύλης Οδηγίες διδασκαλίας για τη Νέα Ελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία στο Λύκειο, στο πλαίσιο της αναδιάρθρωσης και του εξορθολογισμού της διδακτέας ύλης Βενετία Μπαλτά Σχολική Σύμβουλος Φιλολόγων Στόχοι της εισήγησης:

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Σεμινάρια Επιθεωρητών Φιλολογικών Μαθημάτων

Σεμινάρια Επιθεωρητών Φιλολογικών Μαθημάτων Σεμινάρια Επιθεωρητών Φιλολογικών Μαθημάτων Φεβρουάριος - Μάρτιος 2012 Σόνια Κούμουρου, Σύμβουλος Λογοτεχνίας Βασιλική Σελιώτη, Φιλόλογος, Γραφείο Α.Π. ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ O Στο νέο Πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

«Οι σελίδες αφηγούνται»

«Οι σελίδες αφηγούνται» Πειραματικό Δ.Σ. Φλώρινας Υπεύθυνη εκπαιδευτικός : Πουγαρίδου Παρασκευή Τάξη : Δ «Οι σελίδες αφηγούνται» 1. Θέμα project κριτήρια επιλογής θέματος Η επιλογή του συγκεκριμένου project σχετίζεται άμεσα με

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ

ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ Στο πλαίσιο του μαθήματος της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας της Γ Γυμνασίου οι μαθητές ήρθαν σε επαφή με ένα δείγμα ερωτικής ποίησης. Συγκεκριμένα διδάχτηκαν το ποίημα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΟΦΙΑ ΝΙΚΟΛΑΪΔΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ: Κ.Π. ΚΑΒΑΦΗΣ, ΤΟ ΑΡΧΕΙΟ ΤΟΥ ΠΟΙΗΤΗ

ΣΟΦΙΑ ΝΙΚΟΛΑΪΔΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ: Κ.Π. ΚΑΒΑΦΗΣ, ΤΟ ΑΡΧΕΙΟ ΤΟΥ ΠΟΙΗΤΗ ΣΟΦΙΑ ΝΙΚΟΛΑΪΔΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ: Κ.Π. ΚΑΒΑΦΗΣ, ΤΟ ΑΡΧΕΙΟ ΤΟΥ ΠΟΙΗΤΗ Εισαγωγικά: Τι είναι λογοτεχνικό αρχείο; Τι περιέχει το αρχείο ενός ποιητή; Ποιος είναι ο πονοκέφαλος ενός εκδότη; Τι ηθικά διλήμματα

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1 Γ.Ε.Λ Κ. ΑΧΑΪΑΣ ΤΑΞΗ: Β ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ: Νεότερη ποίηση «Ο τόπος μας», Γ. Ρίτσου, σ. 237 Προβλεπόμενος χρόνος: 2 περίπου διδακτικές ώρες Διδάσκων: ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Γιάννης Ρίτσος «Ο τόπος

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΡΧΙΚΗΣ ΕΚ ΟΣΗΣ Ομάδα συγγραφής Κώστας Η. Ακρίβος Δ. Πτολ. Αρμάος Τασούλα Καραγεωργίου Ζωή Κ. Μπέλλα Δήμητρα Γ. Μπεχλικούδη Υπεύθυνος για το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο και για

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) Μαρία Πολυδούρη ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Το ποίηµα υπερασπίζεται µια ορισµένη ποιητική επιλογή. Ποια είναι αυτή και σε ποιο είδος

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ «Μόνο γιατί μ αγάπησες», Μαρία Πολυδούρη

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ «Μόνο γιατί μ αγάπησες», Μαρία Πολυδούρη ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ «Μόνο γιατί μ αγάπησες», Μαρία Πολυδούρη Δεν τραγουδώ παρά γιατί μ αγάπησες στα περασμένα χρόνια. Και σε ήλιο, σε καλοκαιριού προμάντεμα και σε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 15 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2015 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 15 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2015 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 15 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2015 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α1. καθημερινό λεξιλόγιο: «κάτι», «ἀρμαθιά»

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 27-05-2004

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 27-05-2004 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 27-05-2004 1. Πράγματι, τα προαναφερθέντα αποτελούν κυρίαρχα χαρακτηριστικά της ποίησης του Ελύτη, που πιστοποιούνται σαφέστατα- και στο δοθέν ποίημα. Συγκεκριμένα:

Διαβάστε περισσότερα

Δ ι α γ ω ν ί ς μ α τ α π ρ ο ς ο μ ο ί ω ς η σ 1

Δ ι α γ ω ν ί ς μ α τ α π ρ ο ς ο μ ο ί ω ς η σ 1 Δ ι α γ ω ν ί ς μ α τ α π ρ ο ς ο μ ο ί ω ς η σ 1 2 s c h o o l t i m e. g r Ο Άρης Ιωαννίδης Γεννήθηκε το 1973 στο Βόλο. Το 1991 εισήχθη στο Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, απ όπου έλαβε

Διαβάστε περισσότερα

Οδυσσέας Ελύτης: Η Μαρίνα των βράχων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 55-58)

Οδυσσέας Ελύτης: Η Μαρίνα των βράχων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 55-58) 1. ΚΕΙΜΕΝO Οδυσσέας Ελύτης: Η Μαρίνα των βράχων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 55-58) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου

Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου 1. Ταυτότητα δραστηριότητας Τίτλος: Και πάλι στο σχολείο Δημιουργός: Μαρία Νέζη Πεδίο, διδακτικό αντικείμενο και διδακτική ενότητα: Μάθημα: Νεοελληνική Λογοτεχνία Τάξη:

Διαβάστε περισσότερα

Μιλώντας με τα αρχαία

Μιλώντας με τα αρχαία Επίσκεψη στο μαντείο της Δωδώνης Πώς έβλεπαν το μέλλον οι αρχαίοι; Πώς λειτουργούσε το πιο αρχαίο μαντείο της Ελλάδας; Τι μορφή, σύμβολα και ρόλο είχε ο κύριος θεός του, ο Δίας; Τι σημασία είχαν εκεί οι

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Όσο μπορείς, Κ. Π. Καβάφη ( Παράλληλο κείμενο: Τριαντάφυλλα στο παράθυρο, Α. Εμπειρίκου)

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Όσο μπορείς, Κ. Π. Καβάφη ( Παράλληλο κείμενο: Τριαντάφυλλα στο παράθυρο, Α. Εμπειρίκου) ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Κείμενο: Όσο μπορείς, Κ. Π. Καβάφη ( Παράλληλο κείμενο: Τριαντάφυλλα στο παράθυρο, Α. Εμπειρίκου) 1 2 ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Κείμενο: Χρόνος: Όσο μπορείς, Κ. Π. Καβάφη

Διαβάστε περισσότερα

Τάκης Σινόπουλος: Φίλιππος (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ )

Τάκης Σινόπουλος: Φίλιππος (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ ) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Τάκης Σινόπουλος: Φίλιππος (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 69-70) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία: 1. Ποιες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ, ΤΜΗΜΑ ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΩΝ ΤΕΧΝΩΝ, ΦΛΩΡΙΝΑ (TEET) 1ο Εργαστήριο Ζωγραφικής ΕΣΠΕΡΙΝΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ- Τ.Γ.Λ.

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ, ΤΜΗΜΑ ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΩΝ ΤΕΧΝΩΝ, ΦΛΩΡΙΝΑ (TEET) 1ο Εργαστήριο Ζωγραφικής ΕΣΠΕΡΙΝΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ- Τ.Γ.Λ. ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ, ΤΜΗΜΑ ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΩΝ ΤΕΧΝΩΝ, ΦΛΩΡΙΝΑ (TEET) 1ο Εργαστήριο Ζωγραφικής ΕΣΠΕΡΙΝΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ- Τ.Γ.Λ. ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΜΕΛΙΤΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΕΛΙΤΗΣ ΕΝΩΣΗ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Λογοτεχνίας

Διδακτική της Λογοτεχνίας ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Διδακτική της Λογοτεχνίας Ενότητα 1: Σκοποί της διδασκαλίας της λογοτεχνίας l Βενετία Αποστολίδου Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Το μάθημα της λογοτεχνίας στη Δευτεροβάθμια εκπαίδευση

Το μάθημα της λογοτεχνίας στη Δευτεροβάθμια εκπαίδευση ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Το μάθημα της λογοτεχνίας στη Δευτεροβάθμια εκπαίδευση Ενότητα 6: Μέθοδος project - Πολιτισμός και σχολείο - Διδασκαλία σε ομάδες Ελένη

Διαβάστε περισσότερα

Η Ευέλικτη Ζώνη στη Γυµνασιακή βαθµίδα µε τη βοήθεια των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και Επικοινωνίας: Σχέδιο εργασίας «Η Ποίηση σε εικόνες και νότες»

Η Ευέλικτη Ζώνη στη Γυµνασιακή βαθµίδα µε τη βοήθεια των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και Επικοινωνίας: Σχέδιο εργασίας «Η Ποίηση σε εικόνες και νότες» Η Ευέλικτη Ζώνη στη Γυµνασιακή βαθµίδα µε τη βοήθεια των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και Επικοινωνίας: Σχέδιο εργασίας «Η Ποίηση σε εικόνες και νότες» Λογοτεχνική επεξεργασία: Λυµπεροπούλου Μαρία, Αδάση

Διαβάστε περισσότερα

Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση»

Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση» Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση» ΛΑΜΠΡΟΣ ΠΟΡΦΥΡΑΣ (1879-1932), Είδα Εἶδα μία χώρα ξωτικιὰ στ ἀνήσυχο ὄνειρό μου: πόσ ὄμορφη δὲ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΘΟΛΟΓΙΑ ΣΤΙΧΩΝ ΤΡΑΓΟΥΔΙΩΝ ΜΕ ΘΕΜΑ ΤΟΝ ΕΡΩΤΑ

ΑΝΘΟΛΟΓΙΑ ΣΤΙΧΩΝ ΤΡΑΓΟΥΔΙΩΝ ΜΕ ΘΕΜΑ ΤΟΝ ΕΡΩΤΑ ΜΑΘΗΤΡΙΑ: ΜΑΡΙΑ ΚΑΡΑΜΠΕΛΑ ΜΑΘΗΜΑ : ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΤΜΗΜΑ:Γ1 ΣΧΟΛΟΚΟ ΕΤΟΣ: 2007-2008 ΑΝΘΟΛΟΓΙΑ ΣΤΙΧΩΝ ΤΡΑΓΟΥΔΙΩΝ ΜΕ ΘΕΜΑ ΤΟΝ ΕΡΩΤΑ (Στίχοι που δείχνουν τα όνειρα και τον πόνο των ερωτευμένων) Όλοι οι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΠΟΙΗΤΕΣ ΝΙΚΟ ΕΓΓΟΝΟΠΟΥΛΟ ΚΑΙ ΑΝΔΡΕΑ ΕΜΠΕΙΡΙΚΟ

ΕΡΓΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΠΟΙΗΤΕΣ ΝΙΚΟ ΕΓΓΟΝΟΠΟΥΛΟ ΚΑΙ ΑΝΔΡΕΑ ΕΜΠΕΙΡΙΚΟ ΕΡΓΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΠΟΙΗΤΕΣ ΝΙΚΟ ΕΓΓΟΝΟΠΟΥΛΟ ΚΑΙ ΑΝΔΡΕΑ ΕΜΠΕΙΡΙΚΟ Τουρανάκου Κατερίνα Ψαλλίδα Δήμητρα Καλαμπαλίκης Παντελής Γεννάτος Άκης Χαλίδας Γιάννης ΝΙΚΟΣ ΕΓΓΟΝΟΠΟΥΛΟΣ Η ΖΩΗ ΤΟΥ Ο Νίκος Εγγονόπουλος

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννης Ρίτσος: Ανυπόταχτη Πολιτεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 51-53)

Γιάννης Ρίτσος: Ανυπόταχτη Πολιτεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 51-53) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Γιάννης Ρίτσος: Ανυπόταχτη Πολιτεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 51-53) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ

ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ «Πλάθω τις εικόνες μου χαράζοντας κατευθείαν πάνω στο υλικό μου, όπως ο ζωγράφος σχεδιάζει ή πλάθει τις εικόνες του πάνω στον καμβά.» Η Βίκυ Τσαλαματά γεννήθηκε στην Αθήνα και

Διαβάστε περισσότερα

Μαθηματικά και Πληροφορική. Διδακτική Αξιοποίηση του Διαδικτύου για τη Μελέτη και την Αυτο-αξιολόγηση των Μαθητών.

Μαθηματικά και Πληροφορική. Διδακτική Αξιοποίηση του Διαδικτύου για τη Μελέτη και την Αυτο-αξιολόγηση των Μαθητών. Μαθηματικά και Πληροφορική. Διδακτική Αξιοποίηση του Διαδικτύου για τη Μελέτη και την Αυτο-αξιολόγηση των Μαθητών. Α. Πέρδος 1, I. Σαράφης, Χ. Τίκβα 3 1 Ελληνογαλλική Σχολή Καλαμαρί perdos@kalamari.gr

Διαβάστε περισσότερα

Όμιλος Γλώσσας : «Παιχνίδια γλώσσας και δημιουργική γραφή» ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

Όμιλος Γλώσσας : «Παιχνίδια γλώσσας και δημιουργική γραφή» ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Όμιλος Γλώσσας : «Παιχνίδια γλώσσας και δημιουργική γραφή» ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Η δημιουργική γραφή στο δημοτικό σχολείο είναι μια προσπάθεια να ξυπνήσουμε στο παιδί τα συναισθήματα και τις σκέψεις του,

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ & ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ & ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ & ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΗΜΗΤΡΗΣ ΧΑΣΑΠΗΣ Επιµέλεια 6 o ιήµερο ιαλόγου για τη ιδασκαλία των Μαθηµατικών 17 & 18 Μαρτίου 2007 Οµάδα έρευνας της Μαθηµατικής Εκπαίδευσης Α.Π.Θ. ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ & ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Ηράκλειο, Αρ. Πρωτ.: Προς:

Ηράκλειο, Αρ. Πρωτ.: Προς: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ Δ/ΝΣΗ Π/ΘΜΙΑΣ & Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ΚΡΗΤΗΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΣΧΟΛ. ΣΥΜΒΟΥΛΩΝ Δ.Ε. Ν. ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ Τηλ. 2810 246860 Ταχ. Δ/νση: Ρολέν 4, 713

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ. Μαρία Νέζη Σχολική Σύμβουλος Πειραιά

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ. Μαρία Νέζη Σχολική Σύμβουλος Πειραιά ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Μαρία Νέζη Σχολική Σύμβουλος Πειραιά 15-9-2016 Βασικές αρχές Oδηγιών Τι διδάσκουμε; Πώς διδάσκουμε; Τι θέλουμε να πετύχουμε;

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗ ΓΡΑΦΗ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

Η ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗ ΓΡΑΦΗ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 1 Η ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗ ΓΡΑΦΗ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Προαιρετικό σεμινάριο: Η διδασκαλία της Λογοτεχνίας στη Μέση Εκπαίδευση, Π.Ι. Οκτώβριος Νοέμβριος 2015 Επιμέλεια: Σωτηρία Παπαμαργαρίτη, Σύμβουλος Φιλολογικών Μαθημάτων

Διαβάστε περισσότερα

Βασικοί κανόνες σύνθεσης στη φωτογραφία

Βασικοί κανόνες σύνθεσης στη φωτογραφία Βασικοί κανόνες σύνθεσης στη φωτογραφία Πάτρα, Δεκέμβρης 2012 Ποια είναι η σχέση ανάμεσα στην τέχνη και την πληροφόρηση; Πώς μπορεί η φωτογραφία να είναι τέχνη, εάν είναι στενά συνδεδεμένη με την αυτόματη

Διαβάστε περισσότερα

Θεματική Εβδομάδα «Σώμα και Ταυτότητα»

Θεματική Εβδομάδα «Σώμα και Ταυτότητα» Θεματική Εβδομάδα 2016-17 «Σώμα και Ταυτότητα» Υλοποίηση στο Γυμνάσιο Θεματικής Εβδομάδας Ενημέρωσης και Ευαισθητοποίησης σε ζητήματα Διατροφής, Εθισμού-Εξαρτήσεων και Έμφυλων Ταυτοτήτων 1 Ενίσχυση της

Διαβάστε περισσότερα

Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά. Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά. Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Εισαγωγή Η χώρα μας απέκτησε Νέα Προγράμματα Σπουδών και Νέα

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Α

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Α ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Α τάξη Γενικού Λυκείου και Α τάξη Εσπερινού Γενικού Λυκείου Το Π.Σ. για το μάθημα της Λογοτεχνίας στην Α Λυκείου επιδιώκει να δώσει νέες κατευθύνσεις στη διδασκαλία της Λογοτεχνίας

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα Εικαστικής Αγωγής για τα παιδιά της Δ τάξης του Δημοτικού Σχολείου, στην Κρατική Πινακοθήκη Σύγχρονης Κυπριακής Τέχνης στη

Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα Εικαστικής Αγωγής για τα παιδιά της Δ τάξης του Δημοτικού Σχολείου, στην Κρατική Πινακοθήκη Σύγχρονης Κυπριακής Τέχνης στη Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα Εικαστικής Αγωγής για τα παιδιά της Δ τάξης του Δημοτικού Σχολείου, στην Κρατική Πινακοθήκη Σύγχρονης Κυπριακής Τέχνης στη Λευκωσία Επαρχιακό Γραφείο Παιδείας Λευκωσίας 2012-2013

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ - Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ (ενδεικτικά)

ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ - Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ (ενδεικτικά) ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ Διεξαγωγή μικρής έρευνας στο Γυμνάσιο Β' Γυμνασίου Διδάσκουσα: Ασπράκη Γαβριέλλα Νεοελληνική Γλώσσα email: gabby.aspraki@gmail.com ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ - Η

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ

ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΧΑΣΑΠΗΣ Επιμέλεια 7 o Διήμερο Διαλόγου για τη Διδασκαλία των Μαθηματικών 15 & 16 Μαρτίου 2008 Ομάδα Έρευνας της Μαθηματικής Εκπαίδευσης ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ i ΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

Νεωτερική παιδική ποίηση

Νεωτερική παιδική ποίηση Τα χαρακτηριστικά των ποιημάτων αυτής της κατηγορίας είναι τα παρακάτω: Είναι κυρίως ποιήματα, τα οποία, αν και γράφονται για παιδιά, αναφέρονται σε μια πραγματικότητα παιδική, η οποία όμως απογειώνεται

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΜΟΥΣΕΙΑ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΜΟΥΣΕΙΑ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Τίτλος μαθήματος ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΜΟΥΣΕΙΑ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΤΥΠΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: Επιλογής / Ενότητα Τεχνών (ΤΕ) ΔΙΔΑΣΚΟΥΣΑ: ΕΙΡΗΝΗ ΝΑΚΟΥ ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΚΤ1121 ΜΟΝΑΔΕΣ ECTS:

Διαβάστε περισσότερα

ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ "ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ, ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΚΑΙ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ" ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ Σ. ΑΥΓΟΥΛΕΑ - ΛΙΝΑΡΔΑΤΟΥ

ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ, ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΚΑΙ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ Σ. ΑΥΓΟΥΛΕΑ - ΛΙΝΑΡΔΑΤΟΥ ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ "ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ, ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΚΑΙ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ" ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ Σ. ΑΥΓΟΥΛΕΑ - ΛΙΝΑΡΔΑΤΟΥ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ «ΝΕΑ ΠΑΙΔΕΙΑ» - 40 ΧΡΟΝΙΑ ΕΚΔΟΤΙΚΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ Ι ΣΤΑΘΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΚΑΘΙΕΡΩΣΗ ΚΑΙ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ Ι ΣΤΑΘΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΚΑΘΙΕΡΩΣΗ ΚΑΙ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΙΝΑΚΑΣ ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΩΝ............................... 15 ΠΡΟΛΟΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ................................... 17 ΜΕΡΟΣ Ι ΣΤΑΘΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΚΑΘΙΕΡΩΣΗ ΚΑΙ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Το μάθημα της λογοτεχνίας στη Δευτεροβάθμια εκπαίδευση

Το μάθημα της λογοτεχνίας στη Δευτεροβάθμια εκπαίδευση ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Το μάθημα της λογοτεχνίας στη Δευτεροβάθμια εκπαίδευση Ενότητα 1: Ιστορία του μαθήματος των Νέων Ελληνικών. Οι σκοποί του μαθήματος, τα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΥΣΕΙΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ

ΜΟΥΣΕΙΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ Για την σχολική χρονιά 2014-2015 πραγματοποιούνται τα κάτωθι προγράμματα : Α) ΠΙΝΑΚΟΘΗΚΗ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ Γερμανικού και Μυλλέρου Μεταξουργείο Δήλωση

Διαβάστε περισσότερα

Ο Δημήτρης Στεφανάκης στο CretePlus.gr: «Ο χρόνος είναι το επιτραπέζιο παιχνίδι της μνήμης στο οποίο χάνουμε συνεχώς» (pics)

Ο Δημήτρης Στεφανάκης στο CretePlus.gr: «Ο χρόνος είναι το επιτραπέζιο παιχνίδι της μνήμης στο οποίο χάνουμε συνεχώς» (pics) Ο Δημήτρης Στεφανάκης στο CretePlus.gr: «Ο χρόνος είναι το επιτραπέζιο παιχνίδι της μνήμης στο οποίο χάνουμε συνεχώς» (pics) Πολιτισμός 26/07/2016-08:56 Ο Δημήτρης Στεφανάκης στο CretePlus.gr: «Ο χρόνος

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος 5. Πρόλογος

Πρόλογος 5. Πρόλογος Πρόλογος 5 Πρόλογος Το βιβλίο αυτό, μαζί με το ϖρώτο βιβλίο με τίτλο «Ανθολόγιο αρχαϊκής λυρικής ϖοίησης», χαιρετίζει την εϖιστροφή της αρχαίας λυρικής ϖοίησης στη Μέση Εκϖαίδευση. Γνωρίζουμε ότι το είδος

Διαβάστε περισσότερα

Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270)

Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµµατολογικά στοιχεία: 1. Η αναπόληση

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ. Χειμερινό Εξάμηνο

ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ. Χειμερινό Εξάμηνο ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ Χειμερινό Εξάμηνο 2012-2013 ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΚΑΙ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΕΣ ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Η τέχνη στο σχολείο. Βιωματική Δράση Α

Η τέχνη στο σχολείο. Βιωματική Δράση Α Η τέχνη στο σχολείο Βιωματική Δράση Α1 015-16 1 η ΟΜΑΔΑ. ΓΡΑΦΙΤΙ- ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ Αλεξίου Αγ., Ελευθεριάδου Ιω., Λιαϊλιακίδου Ιω., Κυριαζίδη Μαρ., Καρβουνά Ασπ. Φτιάχτηκε στις 3 Απριλίου 008, στα πλαίσια πολιτιστικού

Διαβάστε περισσότερα

Η ΤΑΞΗ ΩΣ «ΛΕΣΧΗ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ» «ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙ»

Η ΤΑΞΗ ΩΣ «ΛΕΣΧΗ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ» «ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙ» Η ΤΑΞΗ ΩΣ «ΛΕΣΧΗ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ» «ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙ» Στόχοι: Η καλλιέργεια της φιλαναγνωσίας, η ανάπτυξη, δηλαδή, μέσα στην τάξη-λογοτεχνικό εργαστήρι εσωτερικών κινήτρων, ώστε να εδραιωθεί μια σταθερότερη

Διαβάστε περισσότερα

ΡΟΜΑΝΤΙΣΜΟΣ. Το κίνημα του ρομαντισμού κυριάρχησε στην ευρωπαϊκή λογοτεχνία από τα τέλη του 18ου αιώνα μέχρι τα μέσα του 19ου αιώνα.

ΡΟΜΑΝΤΙΣΜΟΣ. Το κίνημα του ρομαντισμού κυριάρχησε στην ευρωπαϊκή λογοτεχνία από τα τέλη του 18ου αιώνα μέχρι τα μέσα του 19ου αιώνα. ΡΟΜΑΝΤΙΣΜΟΣ Το κίνημα του ρομαντισμού κυριάρχησε στην ευρωπαϊκή λογοτεχνία από τα τέλη του 18ου αιώνα μέχρι τα μέσα του 19ου αιώνα. Ο ρομαντισμός προβάλλει το συναίσθημα και τη φαντασία. Στα ποιήματα υπάρχει

Διαβάστε περισσότερα

Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου

Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου Είδος διδακτικής πρακτικής: project, ομαδοσυνεργατική διδασκαλία Προτεινόμενη διάρκεια: 20 ώρες Εισαγωγικές παρατηρήσεις Η διδακτική ενότητα «Τα φύλα στη λογοτεχνία»

Διαβάστε περισσότερα

Μ. ΣΑΧΤΟΥΡΗΣ Η ΑΠΟΚΡΙΑ

Μ. ΣΑΧΤΟΥΡΗΣ Η ΑΠΟΚΡΙΑ Μ. ΣΑΧΤΟΥΡΗΣ Η ΑΠΟΚΡΙΑ Ο ΠΟΙΗΤΗΣ Ανήκει στην 1η μεταπολεμική γενιά. Βιώνει έντονα τα δραματικά γεγονότα της εποχής του και τα μετουσιώνει σε ποιητικές φόρμες. Διακρίνεται για το αντιλυρικό ύφος και την

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Μαθήματος: Εισαγωγή στην παιδική λογοτεχνία. Κωδικός Μαθήματος: ΓΛ0307. Διδάσκων: Διδάσκουσα: Τσιλιμένη Τασούλα, tsilimeni@uth.

Τίτλος Μαθήματος: Εισαγωγή στην παιδική λογοτεχνία. Κωδικός Μαθήματος: ΓΛ0307. Διδάσκων: Διδάσκουσα: Τσιλιμένη Τασούλα, tsilimeni@uth. Τίτλος Μαθήματος: Εισαγωγή στην παιδική λογοτεχνία Κωδικός Μαθήματος: ΓΛ0307 Διδάσκων: Διδάσκουσα: Τσιλιμένη Τασούλα, tsilimeni@uth.gr Είδος Μαθήματος: Υποχρεωτικό Εξάμηνο: 1 ο και 2 ο Μονάδες ECTS: 6

Διαβάστε περισσότερα

Φροντιστήρια "ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ" www.prooptikh.com 1. Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο

Φροντιστήρια ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ www.prooptikh.com 1. Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο Φροντιστήρια "ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ" www.prooptikh.com 1 Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο Η εξεταστέα ύλη του Γυμνασίου είναι τα 3/5 της ύλης που διδάχθηκε, με την προϋπόθεση ότι η

Διαβάστε περισσότερα

ΒΡΙΣΚΩ ΤΟ ΜΙΣΟ ΚΑΙ ΤΟ ΟΛΟΚΛΗΡΟ

ΒΡΙΣΚΩ ΤΟ ΜΙΣΟ ΚΑΙ ΤΟ ΟΛΟΚΛΗΡΟ ΒΡΙΣΚΩ ΤΟ ΜΙΣΟ ΚΑΙ ΤΟ ΟΛΟΚΛΗΡΟ ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΜΑΡΙΑ ΤΣΙΚΑΛΟΠΟΥΛΟΥ,ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΟΣ ΣΧΟΛΕΙΟ - ΣΚΥΔΡΑ,2015 1. Συνοπτική περιγραφή της ανοιχτής εκπαιδευτικής Το αντικείμενο με το οποίο θα ασχοληθούμε είναι τα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙΤΛΟΣ ΑΝΟΙΧΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ

ΤΙΤΛΟΣ ΑΝΟΙΧΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΤΙΤΛΟΣ ΑΝΟΙΧΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΣΚΥΔΡΑΣ Ομάδα ανάπτυξης Μαρία Τσικαλοπούλου, Μαθηματικός Σ Κ Υ Δ Ρ Α / 2 0 1 5 Το αντικείμενο με το οποίο θα ασχοληθούμε είναι τα μαθηματικά της

Διαβάστε περισσότερα

ΤόνιαΝικολαϊδη: Έργα

ΤόνιαΝικολαϊδη: Έργα ΤόνιαΝικολαϊδη: Έργα 1947-2010 Η Τόνια Νικολαΐδη ανήκει στους καλλιτέχνες που πιστεύουν πως ο λόγος που εξασκούν μία τέχνη είναι για να βγάλουν από μέσα τους τον αληθινό τους κόσμο ώστε να συνομιλήσει

Διαβάστε περισσότερα

Ο Μ Α Δ Α Ε Ι Κ Α Σ Τ Ι Κ Η Σ Α Γ Ω Γ Η Σ Μ Α Ρ Τ Ι Ο Σ 2014

Ο Μ Α Δ Α Ε Ι Κ Α Σ Τ Ι Κ Η Σ Α Γ Ω Γ Η Σ Μ Α Ρ Τ Ι Ο Σ 2014 Ο Μ Α Δ Α Ε Ι Κ Α Σ Τ Ι Κ Η Σ Α Γ Ω Γ Η Σ Μ Α Ρ Τ Ι Ο Σ 2014 Σ Υ Ν Ε Ρ Γ Α Τ Ι Κ Ε Σ Ε Ι Κ Α Σ Τ Ι Κ Ε Σ Δ Ρ Α Σ Ε Ι Σ Σύντομη Περιγραφή Ενότητας Η ενότητα φέρει τον τίτλο «Εγώ, εσύ, εμείς Συνεργατικές

Διαβάστε περισσότερα

Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα Περιόδου Χριστουγέννων

Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα Περιόδου Χριστουγέννων Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα Περιόδου Χριστουγέννων Τίτλος βιβλίου: «Μέχρι το άπειρο κι ακόμα παραπέρα» Συγγραφέας: Άννα Κοντολέων Εκδόσεις: Πατάκη ΕΡΓΑΣΙΕΣ: 1. Ένας έφηβος, όπως είσαι εσύ, προσπαθεί

Διαβάστε περισσότερα

Η υποχρεωτική εκπαίδευση νοείται ως ενιαίος κορμός, οπότε η διδασκαλία του μαθήματος στη Μ.Ε. αποτελεί συνέχεια και εμβάθυνση εκείνης στο Δημοτικό

Η υποχρεωτική εκπαίδευση νοείται ως ενιαίος κορμός, οπότε η διδασκαλία του μαθήματος στη Μ.Ε. αποτελεί συνέχεια και εμβάθυνση εκείνης στο Δημοτικό Η υποχρεωτική εκπαίδευση νοείται ως ενιαίος κορμός, οπότε η διδασκαλία του μαθήματος στη Μ.Ε. αποτελεί συνέχεια και εμβάθυνση εκείνης στο Δημοτικό (συνάφεια θεματικών ενοτήτων και λογοτεχνικού παιχνιδιού/γραμματισμού)

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΡΑΘΩΝΙΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ

ΜΑΡΑΘΩΝΙΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ Ο θαυμαστός κόσμος της ΑΛΚΗΣ ΖΕΗ ΜΑΡΑΘΩΝΙΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ για τους μαθητές και τις μαθήτριες της Δ, Ε και ΣΤ Δημοτικού Νοέμβριος 2011-Μάιος 2012 Υπό την αιγίδα του ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Μαραθώνιος

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΠΡΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΠΡΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΠΡΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥΣ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΜΕΣΑ ΣΤΗΝ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΕΠΙΣΚΕΨΗ ΣΤΗΝ 1. ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 2. ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΘΕΑΤΕΣ ΜΑΘΗΤΕΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΠΙΣΚΕΨΗ

Διαβάστε περισσότερα

Ε Π Ι Μ Ο Ρ Φ Ω Τ Ι Κ Α Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Τ Α Γ Ι Α Ε Κ Π Α Ι Δ Ε Υ Τ Ι Κ Ο Υ Σ Σ Τ Ο Ν Π Ο Λ Υ Χ Ω Ρ Ο Μ Ε Τ Α Ι Χ Μ Ι Ο

Ε Π Ι Μ Ο Ρ Φ Ω Τ Ι Κ Α Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Τ Α Γ Ι Α Ε Κ Π Α Ι Δ Ε Υ Τ Ι Κ Ο Υ Σ Σ Τ Ο Ν Π Ο Λ Υ Χ Ω Ρ Ο Μ Ε Τ Α Ι Χ Μ Ι Ο ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΝΕΑ ΠΑΙΔΕΙΑ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ Ε Π Ι Μ Ο Ρ Φ Ω Τ Ι Κ Α Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Τ Α Γ Ι Α Ε Κ Π Α Ι Δ Ε Υ Τ Ι Κ Ο Υ Σ Σ Τ Ο Ν Π Ο Λ Υ Χ Ω Ρ Ο Μ Ε Τ Α Ι Χ Μ Ι Ο Ο κ τ ώ β ρ ι ο ς Ν ο έ μ β ρ

Διαβάστε περισσότερα

ΒΡΙΣΚΩ ΤΟ ΜΙΣΟ ΚΑΙ ΤΟ ΟΛΟΚΛΗΡΟ

ΒΡΙΣΚΩ ΤΟ ΜΙΣΟ ΚΑΙ ΤΟ ΟΛΟΚΛΗΡΟ ΒΡΙΣΚΩ ΤΟ ΜΙΣΟ ΚΑΙ ΤΟ ΟΛΟΚΛΗΡΟ ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΜΑΡΙΑ ΤΣΙΚΑΛΟΠΟΥΛΟΥ,ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΟΣ ΣΧΟΛΕΙΟ Δημοτικό σχολείο Σκύδρας ΣΚΥΔΡΑ,2015 1. Συνοπτική περιγραφή της ανοιχτής εκπαιδευτικής Το αντικείμενο με το οποίο

Διαβάστε περισσότερα

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΡΑΦΗΝΑΣ ΜΟΥΣΙΚΟΣ ΜΑΙΟΣ 2012

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΡΑΦΗΝΑΣ ΜΟΥΣΙΚΟΣ ΜΑΙΟΣ 2012 ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΡΑΦΗΝΑΣ ΜΟΥΣΙΚΟΣ ΜΑΙΟΣ 2012 ΤΑ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΜΑΣ ΤΡΑΓΟΥΔΑ Η ΧΟΡΩΔΙΑ ΤΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΡΑΦΗΝΑΣ ΠΑΙΖΕΙ Η ΟΡΧΗΣΤΡΑ ΤΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΡΑΦΗΝΑΣ ΜΕΛΥΔΡΟΝ ΠΥΞ-ΛΑΞ ΕΙΝΑΙ ΩΡΑΙΑ Η ΘΑΛΑΣΣΑ ΓΙΑΤΙ ΚΙΝΕΙΤΑΙ ΠΑΝΤΑ ΚΙ ΑΝ

Διαβάστε περισσότερα

Οδυσσέας Ελύτης: Ο Ύπνος των Γενναίων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 59-61)

Οδυσσέας Ελύτης: Ο Ύπνος των Γενναίων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 59-61) 1. ΚΕΙΜΕΝO Οδυσσέας Ελύτης: Ο Ύπνος των Γενναίων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 59-61) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

Διδασκαλίες φοιτητών/τριων του Εργαστηρίου Μουσικής σε Δημοτικά Σχολεία-Ημερίδες-Εκδηλώσεις (Φωτογραφικό υλικό-αφίσες-προγράμματα)

Διδασκαλίες φοιτητών/τριων του Εργαστηρίου Μουσικής σε Δημοτικά Σχολεία-Ημερίδες-Εκδηλώσεις (Φωτογραφικό υλικό-αφίσες-προγράμματα) Εργαστήριο Μουσικής Διδασκαλίες φοιτητών/τριων του Εργαστηρίου Μουσικής σε Δημοτικά Σχολεία-Ημερίδες-Εκδηλώσεις (Φωτογραφικό υλικό-αφίσες-προγράμματα) Χειμερινό εξάμηνο 2010 Διδασκαλίες φοιτητών στο πλαίσιο

Διαβάστε περισσότερα

Από ξύλο και ασήμι φτιαγμένο το νέο βιβλίο της Δήμητρας Παπαναστασοπούλου

Από ξύλο και ασήμι φτιαγμένο το νέο βιβλίο της Δήμητρας Παπαναστασοπούλου Ημερομηνία 19/3/2015 Μέσο Συντάκτης Link artpress.sundaybloody.com Βασίλης Κάργας http://artpress.sundaybloody.com/?it_books=%ce%b1%cf%80%cf%8c- %CE%BE%CF%8D%CE%BB%CE%BF-%CE%BA%CE%B1%CE%B9- %CE%B1%CF%83%CE%AE%CE%BC%CE%B9-

Διαβάστε περισσότερα

ΤΗΛΕ- ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΕΙΚΟΝΙΚΗ ΤΑΞΗ ΠΕΡΙΟ ΟΣ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ

ΤΗΛΕ- ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΕΙΚΟΝΙΚΗ ΤΑΞΗ ΠΕΡΙΟ ΟΣ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ Σχολεία ϖου συµµετέχουν 5ο ηµοτικό σχολείο Κέρκυρας 2ο ηµοτικό σχολείο Νάξου Σχολική χρονιά 2005-2006 ιδακτική µεθοδολογία ΤΗΛΕ- ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΕΙΚΟΝΙΚΗ ΤΑΞΗ ΠΕΡΙΟ ΟΣ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ Περίοδος ϖροετοιµασίας Τηλεδιάσκεψη

Διαβάστε περισσότερα

Αϊνστάιν. Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ. Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης

Αϊνστάιν. Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ. Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης ΜΕΓΑΛΟΙ ΕΦΕΥΡΕΤΕΣ - ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΕΣ ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ Αϊνστάιν Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης Περιεχόµενα Κεφάλαιο 1:...3 Κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Μόνο με το αίσθημα μπορείς να διδάξεις. Αν καθήσεις στην έδρα η ποίηση θα φύγει από το παράθυρο. «Κώστας Μόντης» Βασικές αρχές: 1) Το λογοτεχνικό

Διαβάστε περισσότερα

334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα)

334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα) 334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα) Ιστορικό Σημείωμα γαι την Παιδαγωγική Σχολή Φλώρινας Η Παιδαγωγική Ακαδημία Φλώρινας ιδρύθηκε τον Νοέμβριο του 1941, δηλ. κατά την διάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ HMEΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ A ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΠΕΜΠΤΗ 29 ΜΑΪΟΥ 2014 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ

Διαβάστε περισσότερα

2 ο ΓΕΛ Θεσσαλονίκης: Λογοτεχνική Διαδρομή

2 ο ΓΕΛ Θεσσαλονίκης: Λογοτεχνική Διαδρομή 2 ο ΓΕΛ Θεσσαλονίκης: Λογοτεχνική Διαδρομή Πολιτιστικό Πρόγραμμα Σχολικά έτη : 2013-14, 2014-15 Υπεύθυνη Καθηγήτρια : Γλαράκη Μαρία, ΠΕ02 Συνεργαζόμενοι καθηγητές : Ανδρεάδης Δημήτρης, ΠΕ02 Γιαννίκης Γιώργος,

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ 22 ΜΑΪΟΥ 2015 ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ 22 ΜΑΪΟΥ 2015 ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ 22 ΜΑΪΟΥ 2015 ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α1. Στοιχεία δηµοτικού τραγουδιού που εντοπίζουµε στο ποίηµα "Κρητικός"

Διαβάστε περισσότερα

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου]

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας: Σεμίραμις Αμπατζόγλου Τάξη: Γ'1 Γυμνασίου

Διαβάστε περισσότερα

1 ο ΓενικόΛύκειοΚοζάνης Σχολική Βιβλιοθήκη. Υπεύθυνη Βιβλιοθήκης Ελπίδα Ματιάκη

1 ο ΓενικόΛύκειοΚοζάνης Σχολική Βιβλιοθήκη. Υπεύθυνη Βιβλιοθήκης Ελπίδα Ματιάκη 1 ο ΓενικόΛύκειοΚοζάνης Σχολική Βιβλιοθήκη Υπεύθυνη Βιβλιοθήκης Ελπίδα Ματιάκη ΓιάννηςΡίτσος 1909-1990 Γεννήθηκε στημονεµβασιάτο 1909 «Κυρά Μονοβασιά µου, πέτρινο καράβι µου. Χιλιάδες οι φλόκοι σου και

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 1 IOYNIOY 2001 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ : ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ

ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 1 IOYNIOY 2001 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ : ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 1 IOYNIOY 2001 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ : ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΕΙΜΕΝΟ: Πολύς λόγος έχει γίνει για τα ποικίλα συνθήματα που βλέπουμε

Διαβάστε περισσότερα

Νίκος Εγγονόπουλος: Μπολιβάρ (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ )

Νίκος Εγγονόπουλος: Μπολιβάρ (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ ) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Νίκος Εγγονόπουλος: Μπολιβάρ (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 67-68) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία: 1. α)

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2015-16

ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2015-16 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2015-1 Υπενθυμίζουμε στους φοιτητές ότι οι Πρωτοετείς και Δευτεροετείς φοιτητές (εισακτέοι από το ακ.

Διαβάστε περισσότερα

Αναλυτικό Πρόγραμμα Λογοτεχνίας. εμινάρια ΕΜΕ Φιλολογικών Μαθημάτων, επτέμβριος 2014

Αναλυτικό Πρόγραμμα Λογοτεχνίας. εμινάρια ΕΜΕ Φιλολογικών Μαθημάτων, επτέμβριος 2014 Αναλυτικό Πρόγραμμα Λογοτεχνίας εμινάρια ΕΜΕ Φιλολογικών Μαθημάτων, επτέμβριος 2014 1 Διευκρινίσεις για τα εγχειρίδια «Ο Λόγος Ανάγκη της Ψυχής» Και τα τρία εγχειρίδια και των τριών τάξεων κυκλοφορούν

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΥΣΣΕΑΣ 2006. 5 ο ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΕΡΚΥΡΑΣ. 2 ο ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΝΑΞΟΥ. ΦΟΡΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ (2 η ΤΗΛΕ ΙΑΣΚΕΨΗ) Α) Γενικά Στοιχεία

Ο ΥΣΣΕΑΣ 2006. 5 ο ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΕΡΚΥΡΑΣ. 2 ο ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΝΑΞΟΥ. ΦΟΡΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ (2 η ΤΗΛΕ ΙΑΣΚΕΨΗ) Α) Γενικά Στοιχεία Ο ΥΣΣΕΑΣ 2006 Ερευνητικό εκπαιδευτικό πρόγραµµα εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης σε ηµοτικά Σχολεία της Ελλάδος 5 ο ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΕΡΚΥΡΑΣ 2 ο ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΝΑΞΟΥ ΦΟΡΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ (2 η ΤΗΛΕ ΙΑΣΚΕΨΗ) (συµπληρώνεται

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ Ονοματεπώνυμο εκπαιδευτικού: Γκουντέλα Βασιλική Ειδικότητα: Φιλόλογος (ΠΕ2) Σχολείο: 4 ο Γυμνάσιο Κομοτηνής Μάθημα: Αρχαία Ελληνικά Διάρκεια: 1 διδακτική

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΕΡΗΣΙΟ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΤΕΤΑΡΤΗ 20 ΜΑΪΟΥ 2009 ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΗΜΕΡΗΣΙΟ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΤΕΤΑΡΤΗ 20 ΜΑΪΟΥ 2009 ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΤΕΤΑΡΤΗ 20 ΜΑΪΟΥ 2009 ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΚΕΙΜΕΝΟ Mίλτος Σαχτούρης Ὁ Ἐλεγκτής Ἕνας μπαξές γεμάτος αἷμα εἶν ὁ οὐρανός καί λίγο χιόνι ἔσφιξα τά σκοινιά μου πρέπει καί

Διαβάστε περισσότερα

ποδράσηη Το Βυζαντινό Κάστρο Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ 9ο ΕΠΑΛ Θεσσαλονίκης

ποδράσηη Το Βυζαντινό Κάστρο Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ 9ο ΕΠΑΛ Θεσσαλονίκης ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ 9 ποδράσηη 5 Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού 9ο ΕΠΑΛ Θεσσαλονίκης Το Βυζαντινό Κάστρο ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικό σενάριο Ταυτότητα Τίτλος: Ο τόπος µας, Γιάννη Ρίτσου ηµιουργός: Μπούρα Ευφροσύνη Το σενάριο δοκιµάστηκε στην τάξη. Εµπλεκόµενες γνωστικές περιοχές: αφορά το µάθηµα της νεοελληνικής λογοτεχνίας

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ Δ'. ΚΕΙΜΕΝΟ 'Οδυσσέας Ελύτης (1911-1996) Μικρή Πράσινη Θάλασσα Μικρή πράσινη θάλασσα δεκατριώ χρονώ Που θα θελα να σε υιοθετήσω Να σε στείλω σχολείο στην Ιωνία

Διαβάστε περισσότερα