LIFE Περιβάλλον «Συνεργατική Περιβαλλοντική Αναγέννηση σε Πόλεις-Λιμάνια: Ο Κόλπος της Ελευσίνας το 2020» [LIFE05 ENV/GR/000242]

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "LIFE Περιβάλλον «Συνεργατική Περιβαλλοντική Αναγέννηση σε Πόλεις-Λιμάνια: Ο Κόλπος της Ελευσίνας το 2020» [LIFE05 ENV/GR/000242]"

Transcript

1 Διαδικασίες διαβούλευσης και δημιουργίας κοινού οράματος Εγχειρίδιο χρήσης [LIFE05 ENV/GR/000242]

2 Εγχειρίδιο Χρήσης για το πώς λειτουργεί μια διαδικασία Διαβούλευσης για τη δημιουργία Κοινού Οράματος, με παραδείγματα από την περίπτωση της Ελευσίνας Συνεργατική Περιβαλλοντική Αναγέννηση σε Πόλεις-Λιμάνια: «Ο Κόλπος της Ελευσίνας το 2020» I. Εισαγωγή Περιεχόμενα II. III. IV. Η μεθοδολογία και τα βασικά βήματα σε μία διαδικασία δημόσιας συμμετοχής Προσαρμόζοντας τις προσδοκίες και τη μεθοδολογία στην πράξη Συμπεράσματα Συνχρηματοδότηση LIFE- ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Project: LIFE05 ENV/GR/ Σύνταξη Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS

3 Αθήνα, Σεπτέμβριος 2009 Ομάδα Δικτύου ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS: Νίκος Χρυσόγελος, Νίκη Παρδαλού, Λουκία Καλαϊτζή, Αλέκος Πανταζής, Άννυ Μητροπούλου, Στελλίνα Κουλουζάκη, Πατρίτσια Γούργουρα, Μαίρη Βιταλιώτου, Δημήτρης Κεραμίδας, Τάσος Κρομμύδας, Χάρης Νικοκάβουρας, Νικηφόρος Πλυτάς, Μιχάλης Θεοδωρόπουλος, Θεοχάρης Κωνσταντάτος, Μελίτα Λαζαράτου. I. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο κύριος στόχος του προγράμματος LIFE-Ελευσίνα 2020 ήταν να επιτευχθεί βελτίωση στην περιβαλλοντική κατάσταση του κόλπου της Ελευσίνας και της ευρύτερης περιοχής, μέσα από συμμετοχικές διαδικασίες. Στόχος των εταίρων ήταν η ανάπτυξη ενός Σχεδίου Δράσης, το οποίο να εμπλέκει μέσα από μεθόδους συνεργασίας όλους τους εμπλεκόμενους φορείς της περιοχής για την περιβαλλοντική αναγέννηση της περιοχής έως το Η μεθοδολογία της δημόσιας συμμετοχής που προτείνεται στο κείμενο αυτό συντάχθηκε μετά το πέρας του προγράμματος και βασίζεται, αφενός στη θεωρία που υπάρχει γύρω από τις συμμετοχικές διαδικασίες, καθώς και στην εμπειρία που αποκτήθηκε κατά τη διάρκεια του προγράμματος. Επίσης, βασίζεται και στην εμπειρία του Δικτύου ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS και από άλλα ευρωπαϊκά προγράμματα (π.χ. WAter REsources MAnagement/CADSES, COstal PRActice NETwork /INTERREG IV). Από την άμεση δημοκρατία της αρχαίας Αθήνας στις σύγχρονες συμμετοχικές διαδικασίες Η ιδέα της δημόσιας συμμετοχής κατά τη διαδικασία λήψης αποφάσεων σε όλα τα επίπεδα διακυβέρνησης φτάνει μέχρι την αρχαία Αθήνα. Η άμεση Δημοκρατία επέτρεπε, αλλά και προέτρεπε, τους αναγνωρισμένους ως Αθηναίους πολίτες, να συμμετέχουν στην πολιτική σκηνή. «Ιδιώτης» (Idiot) θεωρείτο εκείνος που δεν ήθελε να συμμετέχει στα κοινά. Η πολιτική θεωρία του 18 ου αιώνα και έπειτα τόνισε τη σημασία του «κοινού συμβολαίου» μεταξύ των διοικούντων και των πολιτών, ως του ακρογωνιαίου λίθου της δημοκρατίας. Τα τελευταία 30 χρόνια η συζήτηση σχετικά με την Κοινωνία των Πολιτών έχει πάρει νέα τροπή υπό το φως της παγκοσμιοποίησης και της αυξανόμενης συγκέντρωσης οικονομικής και πολιτικής δύναμης στα χέρια λίγων κρατών. Επιπλέον, η πολιτική δύναμη εξαρτάται από κέντρα της οικονομικής και επικοινωνιακής δύναμης. Την ίδια στιγμή, το πρότυπο καθημερινής ζωής, η «μοντέρνα μαζική κουλτούρα», που προωθείται από τα προγράμματα της τηλεόρασης και τα ΜΜΕ, φαίνεται να οδηγούν σε παθητικότητα και εξατομίκευση. Παγκόσμια φλέγοντα ζητήματα κάνουν τους ανθρώπους να αισθάνονται ανίσχυροι και αδύναμοι να ελέγξουν και να επηρεάσουν τα κέντρα λήψης αποφάσεων.

4 Ευτυχώς όμως υπάρχει και η άλλη πλευρά του νομίσματος η αναπτυσσόμενη, όπως διαφαίνεται από την αύξηση των Μη Κυβερνητικών Οργανώσεων (ΜΚΟ) και ποικίλων άλλων κοινωνικών κινημάτων παγκοσμίως, Κοινωνία των Πολιτών. Διεθνείς οργανισμοί και η Ε.Ε. ενθαρρύνουν τη δημόσια συμμετοχή στη λήψη αποφάσεων, ιδίως πάνω σε περιβαλλοντικά θέματα. Ο ίδιος ο όρος «βιώσιμη ανάπτυξη» εδραιώθηκε πάνω στην ιδέα της δημόσιας συμμετοχής. Το Πρόγραμμα Δράσης που υιοθετήθηκε κατά τη Σύνοδο Κορυφής του Ρίο, το 1992, έδωσε μεγάλη έμφαση στο τοπικό επίπεδο (όπου η δημόσια συμμετοχή μπορεί να επιτευχθεί με σχετικά ευκολότερο τρόπο) μέσω της Τοπικής Ατζέντα 21. Ένα εργαλείο-κλειδί για τις τοπικές αρχές, που είναι θετικά διακείμενες στο να μεταβούν από την παραδοσιακή ιεραρχία διακυβέρνησης, από ένα «ανώτερο» θεσμικό, προς ένα «κατώτερο» αλλά περισσότερο δημοκρατικό και συμμετοχικό επίπεδο. Επιπλέον, άλλο ένα εργαλείο ενίσχυσης της ιδέας της Δημόσιας συμμετοχής, η Σύμβαση περί Πρόσβασης στην Πληροφορία, Συμμετοχής του Κοινού και Πρόσβασης στη Δικαιοσύνη και σε θέματα περιβάλλοντος, γνωστή και ως Σύμβαση του Άαρχους, που υιοθετήθηκε από την τέταρτη Υπουργική Διάσκεψη «Περιβάλλον για την Ευρώπη», στο Άαρχος της Δανίας, στις 25 Ιουνίου Τριάντα εννιά χώρες και η Ευρωπαϊκή Κοινότητα το έχουν υπογράψει από τότε. Η Σύμβαση του Άαρχους αποτελεί ένα νέο είδος περιβαλλοντικής συμφωνίας. Συνδέει τα περιβαλλοντικά με τα ανθρώπινα δικαιώματα. Υπογραμμίζει την υποχρέωση που έχουμε απέναντι στις μελλοντικές γενεές. Αναγνωρίζει ότι η βιώσιμη ανάπτυξη μπορεί να επιτευχθεί μόνο με τη συμμετοχή όλων των ενδιαφερόμενων-εμπλεκόμενων εταίρων. Συνδέει την κυβερνητική ευθύνη με την προστασία του περιβάλλοντος. Επικεντρώνεται στις αλληλεπιδράσεις μεταξύ του κοινού και των δημοσίων αρχών, σε ένα δημοκρατικό πλαίσιο, και προωθεί μια νέα διαδικασία δημόσιας συμμετοχής, κατά τη διαπραγμάτευση και υλοποίηση διεθνών συμφωνιών. Η Σύμβαση δεν είναι μόνο μια συμφωνία για το περιβάλλον, αλλά αφορά και στην κυβερνητική ευθύνη, διαφάνεια και ανταπόκριση. Σήμερα, υπάρχει πλούσια εμπειρία από μεθόδους δημόσιας συμμετοχής, ιδίως σε θέματα υλοποίησης της Τοπικής Ατζέντας 21 και της Σύμβασης του Άαρχους. Παρόλα αυτά, για πολλές χώρες και περιοχές, οι δημόσια συμμετοχή είναι ακόμα άγνωστη Γη. ΔΗΜΟΣΙΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ως εργαλείο για το Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS (MedSOS). Κοινωνία των πολιτών. Ενημέρωση και ευαισθητοποίηση Ενθάρρυνση και κινητοποίηση τοπικών κοινωνιών Δραστηριοποίησης εμπλεκόμενων/ενδιαφερόμενων εταίρων Προώθηση της αμοιβαίας κατανόησης Μείωση συγκρούσεων κατά τη λήψη αποφάσεων Βελτίωση στην ποιότητα και κοινή αποδοχή των αποφάσεων

5 Αρχές και Μεθοδολογία Δημόσιας Συμμετοχής Τι εννοούμε με τον όρο δημόσια συμμετοχή; Είναι κάτι διαφορετικό από ένα συνέδριο ή μια ακρόαση; Η συστημική προσέγγιση της δημόσιας συμμετοχής 1 : Ανακάλυψε (προηγούμενες επιτυχίες) Ονειρέψου (το όραμα) Προγραμμάτισε (το Σχέδιο Δράσης) Παράδωσε (υλοποίηση) Συνέχισε (το μέλλον του οργανωμένου διαλόγου) Αυτές οι αρχές είναι βασισμένες στη συστημική σκέψη, στην οργάνωση και τη διοίκηση. Η σχετική θεωρία μπορεί να αναζητηθεί στο διαδίκτυο με λέξεις-κλειδιά «καταφατική διερεύνηση» και «συστημική προσέγγιση σε οργανισμούς». Ένα πρωτοποριακό παράδειγμα εφαρμογής αυτής της μεθοδολογίας σε μια τοπική αστική κοινωνία είναι το πρόγραμμα «Φαντάσου το Σικάγο» της Blist Brown. Η διεργασία μιας δημόσιας συμμετοχικής διαδικασίας δεν είναι απλά ένα συνέδριο ή ένα φόρουμ ή ένα πάνελ μερικών ειδικών με ακροατών. Είναι μια διαδικασία, όπου ένας αριθμός πολιτών και ενδιαφερόμενων εταίρων, οι οποίοι συναντιόνται σε σταθερή βάση, λειτουργούν ως συμβούλιο ακρόασης για θέματα ενδιαφέροντος (π.χ. υλοποίηση μιας διαχειριστικής μελέτης αστικής αποκατάστασης, παράκτιας διαχείρισης, λήψη αποφάσεων σχετικά με τον σχεδιασμό μιας πεζοδρόμησης κτλ). Τα «Πάνελ Χρηστών» χρησιμοποιούνται εκτενώς σε τομείς κοινής ωφέλειας. Αυτά μπορεί να αποτελούνται από 50 έως και πάνω από 750 άτομα, στα οποία παρέχεται αρχικά η πληροφόρηση και έπειτα χωρίζονται σε μικρότερες ομάδες ή φόρουμ συμμετεχόντων (με την προοπτική να διαχωριστούν με βάση κοινά χαρακτηριστικά), προκειμένου να συζητήσουν ένα θέμα ή να προβούν σε αξιολόγηση κάποιας πολιτικής (προφορικά μέσα σε ομάδες ή με χρήση ερωτηματολογίων). Τα πάνελ και τα φόρουμ μπορούν να συνδεθούν με διαδικασίες περιβαλλοντικών ή κοινωνικών μελετών επιπτώσεων. Η δημόσια συμμετοχή καλύπτει ένα ευρύ φάσμα επιπέδων συμμετοχής, εξαρτώμενων από το βαθμό «εξουσίας» που δίνεται στους πολίτες. Η πλειοψηφία των αναλυτών διαδικασιών δημόσιας 1 The 5 Ds in the systemic approach of public participation: discover, dream, design, deliver, destiny

6 συμμετοχής προσδιορίζει αυτό το φάσμα ως μια αύξουσα κλίμακα με πρώτο επίπεδο την πληροφόρηση (πληροφόρηση των ανθρώπων για αποφάσεις που έχουν ήδη ληφθεί ή πρόκειται να ληφθούν) και τελευταίο επίπεδο τη συναπόφαση και συν-δραστηριοποίηση για την υλοποίηση αποφάσεων. Μια διαδικασία δημόσιας συμμετοχής μπορεί να εφαρμοστεί σε όλα τα επίπεδα και σε διάφορα στάδια, ανάλογα με το τι χρειάζεται τη δεδομένη στιγμή. Χρειάζεσαι έναν ειδικό για την οργάνωση μιας διαδικασίας δημόσιας συμμετοχής; Μία σωστά σχεδιασμένη δημόσια συμμετοχική διαδικασία επιβάλλεται να διαθέτει τα ακόλουθα χαρακτηριστικά: Ημερομηνία έναρξης και λήξης Έναν ξεκάθαρο στόχο, ο οποίος μπορεί να αναλυθεί σε περισσότερο ειδικούς σκοπούς για την κάθε συμμετοχική δράση. Έναν σαφή σχεδιασμό των εργαλείων και της προσέγγισης που θα χρησιμοποιηθεί Έχοντας σχεδιάσει τη μεθοδολογία της δημόσιας συμμετοχικής διαδικασίας, κάθε δράση θα πρέπει να επικοινωνηθεί καταλλήλως στους συμμετέχοντες. Τρία πράγματα θα πρέπει να γίνονται ξεκάθαρα: Ποιος είναι ο στόχος της δημόσιας συμμετοχικής δράσης. Ποιος διοργανώνει τη διαδικασία. Με ποιο τρόπο θα χρησιμοποιηθούν τα αποτελέσματα της δράσης. Πως θα ενημερωθούν οι συμμετέχοντες. Πως χρησιμοποιηθούν οι απόψεις και οι προσεγγίσεις εξέφρασαν οι συμμετέχοντες. Για ποιο λόγο χρειαζόμαστε τη δημόσια συμμετοχή; Η συμμετοχή του κοινού σε διαδικασίες λήψης αποφάσεων συνήθως οδηγεί σε περισσότερο ισορροπημένες αποφάσεις, οι οποίες είναι πιο εύκολο να τεθούν σε εφαρμογή. Είναι γεγονός ότι ως κοινωνία δεν έχουμε μάθει πώς να συμμετέχουμε ενεργά και να συνδιαμορφώνουμε, μέσα από το διάλογο και τη διαβούλευση, τις αποφάσεις που μας αφορούν. Φυσικά, το γεγονός αυτό προϋποθέτει από τη μια πλευρά μία κουλτούρα διαλόγου μεταξύ των σημαντικών κοινωνικών εταίρων και πολιτών και από την άλλη το κατάλληλο θεσμικό πλαίσιο, που θα διευκολύνει τη συμμετοχική διαμόρφωση αποφάσεων. Η διαβούλευση για τη διαμόρφωση και λήψη αποφάσεων είναι αναμφίβολα μία πολύπλοκη και χρονοβόρος διαδικασία, συγκριτικά με αποφάσεις που λαμβάνονται μονάχα από μια δημόσια αρχή. Ωστόσο, μια απόφαση η οποία έχει συνδιαμορφωθεί από τους κοινωνικούς εταίρους και άλλα εμπλεκόμενα μέρη θα είναι πιθανότατα περισσότερο ισορροπημένη, γιατί θα έχει λάβει

7 υπόψη της διαφορετικές προσεγγίσεις και απόψεις. Συνεπώς, είναι δυνατόν ότι μια τέτοια απόφαση δεν θα αντιμετωπίζει δυσκολίες και ενστάσεις κατά την υλοποίησή της. Σε πολλές περιπτώσεις, η απουσία διαβούλευσης και δημόσιας συμμετοχής, ακόμη και σε θέματα όπως η προστασία του περιβάλλοντος, έχει οδηγήσει σε διαξιφισμούς και καθυστερήσεις, ή σε αδυναμία χάραξης πολιτικών, εξαιτίας λανθασμένης πληροφόρησης, αναπαραγωγής στερεοτύπων, ή της διαιώνισης παρεξηγήσεων και δυσπιστίας. Πολλά από αυτά τα προβλήματα θα είχαν λυθεί και ξεπεραστεί αν επικρατούσε κουλτούρα διαβούλευσης και δημόσιας συμμετοχής, από τα αρχικά στάδια σχεδιασμού για τη λήψη αποφάσεων.

8 II. Η ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΤΑ ΒΑΣΙΚΑ ΒΗΜΑΤΑ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗΣ Γιατί μια διαδικασία δημόσιας συμμετοχής στην Ελευσίνα, μια πόλη-λιμάνι; Ο κόλπου της Ελευσίνας είναι μια περιοχή συγκρούσεων. Είναι γεγονός ότι για δεκαετίες έγιναν επιλογές χωρίς τη γνώμη των φορέων και των πολιτών της περιοχής, οι οποίες διαμόρφωσαν τη σημερινή δύσκολη πραγματικότητα. Η περιοχή επιλέχθηκε ως ο τόπος συγκέντρωσης της βαριάς βιομηχανίας, χωρίς να ληφθούν υπόψη παράγοντες, όπως το περιβάλλον και η προσαρμοστικότητά του, το εύθραυστο θαλάσσιο οικοσύστημα (κλειστός κόλπος με δυσκολία ανανέωσης των νερών του), η αρχαιολογική και ιστορική σπουδαιότητά του. Ίσως πολλά από τα λάθη που έγιναν στην περιοχή τον προηγούμενο αιώνα να είχαν αποφευχθεί αν υπήρχε την εποχή εκείνη μια κουλτούρα διαλόγου μεταξύ των φορέων που θα μπορούσαν να έχουν λόγο για τις προοπτικές της περιοχής, αν όχι και με τους πολίτες της περιοχής. Σήμερα, πάντως δεν είναι δυνατόν να λαμβάνονται αποφάσεις που επηρεάζουν καθοριστικά μια περιοχή χωρίς να υπάρχει δομημένος διάλογος με τους ντόπιους και τους κοινωνικούς εταίρους της περιοχής. Πώς συνδέεται στη θεωρία η δημόσια συμμετοχή με τη μεθοδολογία που ακολουθήθηκε στο πρόγραμμα LIFE-Ελευσίνα 2020; Ποια θεωρία και εργαλεία χρησιμοποιήθηκαν; Στο πρόγραμμα LIFE-Elefsis 2020 εφαρμόστηκε η μεθοδολογία της διαμόρφωσης κοινού οράματος ( Community Vision method), δηλαδή, η αναζήτηση -με οργανωμένο και μεθοδολογικό τρόπο- των κοινών στοιχείων ενός σχετικά αντιπροσωπευτικού φόρουμ κοινωνικών εταίρων. Στην περίπτωση μιας περιοχής έντονων συγκρούσεων, όπως η Ελευσίνα, έγινε προσπάθεια να αναζητηθούν οι κοινοί στόχοι διαφορετικών, αντιπροσωπευτικών κοινωνικών εταίρων με διαφορετικές αφετηρίες και συμφέροντα. Το φόρουμ μιας δημόσιας συμμετοχής, που στοχεύει να καθορίσει μέσα από το διάλογο το «Κοινό Όραμα», ευνοεί μία ευρεία σταθερή συνεργασία με τους κύριους κοινωνικούς εταίρους, εμπλεκόμενους στην ανάπτυξη της περιοχής. Τουτέστιν, θα πρέπει να περιλαμβάνει εκπροσώπους από διάφορες αρχές, θεσμικούς φορείς, την πανεπιστημιακή κοινότητα, ειδικούς, κοινωνικούς συλλόγους, περιβαλλοντικές ομάδες, επιχειρήσεις, χρήστες, εκπαιδευτικούς. Η δημιουργία μιας σχετικά μικρής (έως άτομα) Ομάδας/Επιτροπής είναι περισσότερο ρεαλιστική, λειτουργική και ευκίνητη. Βασικό στοιχείο για την επιτυχία της διαδικασίας διαβούλευσης, παράλληλα με τη συγκρότηση ενός αντιπροσωπευτικού φόρουμ διαβούλευσης, αποτελεί ο τρόπος που οργανώνεται η συζήτηση στο πλαίσιο αυτού του φόρουμ. Ξεκινώντας τη διαδικασία διαβούλευσης με θέματα που είναι συγκρουσιακά και χωρίζουν, είναι αδύνατο να βρεθούν κοινοί τόποι και κοινές δράσεις, ακόμα και για θέματα στα οποία -εν δυνάμει- θα μπορούσαν να υπάρξουν συμφωνίες και συμπτώσεις συμφερόντων για μια βιώσιμη προοπτική της περιοχής.

9 Σύμφωνα με τη μεθοδολογία της διαμόρφωσης κοινού οράματος, η διαβούλευση ξεκινάει από θέματα που μπορεί να δημιουργήσουν βάσεις συνεργασίας για την επίτευξη έστω και περιορισμένης εμβέλειας στόχων. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε ένα κοινό όραμα για το μέλλον της περιοχής (πώς θα είναι και πώς θα θέλαμε να είναι ο κόλπος της Ελευσίνας το 2020 και πώς θα μπορούσε να επιτευχθεί ο πιθανός κοινός στόχος). Μια τέτοια μεθοδολογία διαβούλευσης μπορεί να οδηγήσει στην αλληλεπίδραση, στην κατανόηση των διαφορετικών αφετηριών αλλά και σε ένα σύνολο κοινών δράσεων και στόχων, ακόμα και σε ταύτιση απόψεων για όλα τα θέματα που απασχολούν μια περιοχή. Εν συντομία, η διαδικασία της «διαμόρφωσης κοινού οράματος» έχει τα ακόλουθα στάδια: Προσδιορισμός του οράματος που έχει η τοπική κοινωνία για τον τόπο της. Προσδιορισμός των τρόπων και των μέσων για την πραγματοποίηση του οράματος. Παρουσίαση της σημερινής κατάστασης. Αναγνώριση των κενών και των προβλημάτων ως κύριες προκλήσεις. Δημιουργία ενός Σχεδίου Δράσης για την επίτευξη του οράματος και την αντιμετώπιση των προκλήσεων. Με τη «δημιουργία Ομάδας» οι συμμετέχοντες αισθάνονται χρήσιμοι και μεταβαίνουν από μία κουλτούρα απαιτήσεων σε μια διάθεση προσφοράς και συνεργασίας, που αποτελεί τον ακρογωνιαίο λίθο της επιτυχίας για κάθε συμμετοχική διαδικασία. Η κατάλληλη απεικόνιση της σημερινής κατάστασης, π.χ. δίνοντας έμφαση στην προσφορά του κόσμου στην κοινωνία, αποτελεί μια καλή αρχή για να κατανοήσουμε τη διαδικασία. Ο τρόπος με τον οποίο θέτουμε τα ερωτήματα καθορίζει το είδος των απαντήσεων που θα λάβουμε. Μια γραμμική διαδικασία: Όραμα Στόχοι Μέτρα Υλοποίηση συναίνεση συναίνεση συναίνεση Επίλυση συγκρούσεων / προβλημάτων Αν η παραπάνω διαδικασία από το όραμα στην υλοποίηση ακολουθηθεί τότε τα προβλήματα θα μειωθούν. Τα προβλήματα δεν αποτελούν το κέντρο εστίασης. Αν ωστόσο υπάρχουν προβλήματα τα οποία πρέπει να διευθετηθούν, υπάρχουν πρωτοποριακές τεχνικές που ξεκινούν από τη διαπραγμάτευση στην ανακάλυψη κοινών αξιών και ενδιαφερόντων και καταλήγουν σε κοινό όφελος.

10 Η «πολυφωνία» είναι έννοια κλειδί. Να σημειωθεί επίσης ότι «κάθε πρόβλημα είναι ένα ματαιωμένο όνειρο» (απόφθεγμα του Peter Lang, ερευνητή και πολύ γνωστού επαγγελματία της συστημικής σκέψης σε οργανισμούς). Αυτό σημαίνει ότι πρέπει να ερευνούμε για το όνειρο πίσω από το πρόβλημα. Πέραν ενός λεπτομερούς Σχεδίου Δράσης, το αποτέλεσμα της όλης διαδικασίας ιδανικά θα πρέπει να αποτελεί και μηχανισμό συνέχισης του διαλόγου. Η «Διαλογική Σοφία» αποτελεί έννοια κλειδί. Η όλη διαδικασία θα πρεπε να λειτουργεί ως άσκηση για την ανάπτυξη δυνατοτήτων διαλόγου, στις κοινωνίες και τους εκπροσώπους της.

11 Ποια ήταν τα βασικά βήματα για την προετοιμασία και την υλοποίηση της διαδικασίας δημόσιας συμμετοχής για το πρόγραμμα LIFE-Ελευσίνα 2020; Τα βασικά βήματα της διαδικασίας δημόσιας συμμετοχής του προγράμματος LIFE-Ελευσίνα 2020 ήταν: (α) Αρχική φάση - Εδραίωση της ομάδας του προγράμματος - Μελέτη της κατάστασης στην περιοχή. (Ρύπανση, συγκρούσεις, αλλαγές, κτλ.) - Περιεχομενική ανάλυση, τι διακυβεύεται; - Ανάλυση κοινωνικών εταίρων σε τοπικό επίπεδο (πόλη της Ελευσίνας) καθώς και της περιβάλλουσας περιοχής (θεσμικοί εταίροι) (β) Φάση προγράμματος - Προσκλήσεις ενδιαφέροντος στους εταίρους και δημιουργία της επιτροπής συμμετεχόντων, «Επιτροπή Γειτονιάς Ελευσίνα 2020» - Καθορισμός των συμμετοχικών διαδικασιών της «Επιτροπής Κατεύθυνσης Ελευσίνα 2020» - Πολιτική δέσμευση των κύριων εταίρων (Δήμος Ελευσίνας, Λιμενική Αρχή Ελευσίνας, κύριες βιομηχανίες της περιοχής, πανεπιστήμια κτλ) - Ανάπτυξη/προσέγγιση Κοινού Οράματος. - Καθορισμός στόχων - Οριστικοποίηση προγράμματος και λειτουργίας των διαδικασιών δημόσιας συμμετοχής - Διαχείριση δύσκολων θεμάτων/συγκρούσεων - Προσδιορισμός δεικτών για την παρακολούθηση προόδου (γ) Φάση υλοποίησης Συναντήσεις, τραπέζια εργασίας, συνέδρια, κτλ. (δ) Φάση αξιολόγησης - Συνέχεια - Προσδιορισμός Δεικτών (π.χ. αριθμός συμμετεχόντων, ειδικότητα συμμετεχόντων, είδος εταίρων/αριθμός εταίρων από κάθε είδος συμφερόντων ή επαγγέλματος - Παρακολούθηση / Αναφορά ύστερα από κάθε συνάντηση. Διάδοση αποτελεσμάτων - Συνέχεια (ντοκιμαντέρ, διάδοση της διαδικασίας και των αποτελεσμάτων της, εκπαίδευση, μετάδοση εμπειρίας) Οι παραπάνω φράσεις ανταποκρίνονται στα βασικά στάδια κάθε διαδικασίας δημόσιας συμμετοχής.

12 Ποια δομή επιλέχτηκε για το φόρουμ; Η προσπάθεια συμμετοχής των πολιτών στη διαβούλευση είχε δυο άξονες: (α) να συμμετάσχουν οι πολίτες της Ελευσίνας στην τελική διαμόρφωση των έργων που υλοποιούνταν στο πλαίσιο του προγράμματος LIFE Περιβάλλον «Ελευσίνα 2020», και (β) να αναπτυχθεί διάλογος μεταξύ των θεσμικών φορέων και των εταίρων με στόχο την συνδιαμόρφωση μιας κοινής συμφωνίας για δράσεις, έργα και προγράμματα που πρέπει να προωθηθούν για να επιτευχθεί η περιβαλλοντική αναγέννηση της περιοχής, έτσι όπως περιγράφεται στο «Σχέδιο Δράσης για την Περιβαλλοντική Αναγέννηση του Κόλπου της Ελευσίνας μέχρι το 2020». Για το σκοπό αυτό δημιουργήθηκαν δυο αντίστοιχοι συμμετοχικοί θεσμοί ως φόρουμ διαβούλευσης στο πλαίσιο του προγράμματος LIFE Περιβάλλον «Ελευσίνα 2020»: (1) Η Επιτροπή Γειτονιάς «Ελευσίνα 2020» ( Neighborhood Committee Elefsina 2020 ) που είχε γνωμοδοτικό ρόλο στο σχεδιασμό, παρακολούθηση, έλεγχο και υλοποίηση των συγκεκριμένων έργων αστικής ανάπλασης. Ήταν ο θεσμός διαβούλευσης με τους κατοίκους της Ελευσίνας που υλοποιούνταν στο πλαίσιο του συγκεκριμένου προγράμματος προσφέροντας την ευκαιρία ενεργής συμμετοχής των πολιτών στη διαδικασία λήψης αποφάσεων που αφορούν την ποιότητα της ζωής των κατοίκων της Ελευσίνας. (2) Η Επιτροπή Κατεύθυνσης «Κόλπος Ελευσίνας 2020» (Elefsina Bay Committee 2020)) με στόχο τη διαμόρφωση, μέσα από διαβούλευση μεταξύ θεσμικών και τοπικών φορέων της ευρύτερης περιοχής, ενός Σχεδίου Δράσης για την Περιβαλλοντική Αναγέννηση του Κόλπου της Ελευσίνας μέχρι το Ήταν ο θεσμός διαβούλευσης με τους κοινωνικούς εταίρους: δήμος Ελευσίνας, ΟΛΕ, πανεπιστήμιο, ερευνητικά κέντρα, βιομηχανία, κινήσεις πολιτών, εκπαιδευτική κοινότητα. Σε όλη την πορεία υλοποίησης του προγράμματος επιδιώχθηκε η συστηματική ενημέρωση των κατοίκων και των φορέων της ευρύτερης περιοχής για την πορεία και εξέλιξη του προγράμματος μέσα από τακτικές συναντήσεις, έκδοση πληροφοριακού υλικού (φυλλάδια, αφίσες), παραγωγή ταινίας, δημοσιεύματα στα τοπικά και εθνικής εμβέλειας ΜΜΕ, την συνεχή ενημέρωση της ιστοσελίδας του Δικτύου ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS στην ειδική ενότητα για το πρόγραμμα, την αποστολή ηλεκτρονικού περιοδικού, αλλά και ενημερωτικών επιστολών στους ενδιαφερόμενους κατοίκους και φορείς.

13 Ποιοι είναι οι κοινωνικοί εταίροι στην Ελευσίνα και την ευρύτερη περιοχή; Πώς τους προσδιορίζουμε; Με στόχο να καταγραφούν και να αναγνωριστούν οι κύριοι κοινωνικοί εταίροι (stakeholders) της περιοχής υπήρξε κατ' αρχή συνεργασία του Δικτύου ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS - που είχε την ευθύνη συντονισμού της όλης διαδικασίας - με τον Δήμο Ελευσίνας ώστε να δημιουργηθεί ένας κατάλογος με φορείς οι οποίοι προσκαλούνται συνήθως από τον Δήμο σε διάφορες εκδηλώσεις. Επίσης, αναζητήθηκαν από το Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS πρωτοβουλίες πολιτών που είχαν κάποια δραστηριότητα στην περιοχή, έγιναν συναντήσεις με την εκπαιδευτική κοινότητα - κυρίως τα γραφεία Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Α'βαθμιας και Β'βάθμιας - και δημοσιοποιήθηκαν οι στόχοι του προγράμματος μέσω των τοπικών ΜΜΕ, επιστολών και ανακοινώσεων στο διαδίκτυο. Δημιουργήθηκαν έτσι δυο κατάλογοι ενδιαφερομένων κοινωνικών εταίρων (stakeholders) στο πλαίσιο του προγράμματος: (α) ένας με πιθανώς ενδιαφερόμενους πολίτες και φορείς από την Ελευσίνα που θα ήθελαν και θα μπορούσαν να συμμετάσχουν στη διαβούλευση στο πλαίσιο της Επιτροπής Γειτονιάς Ελευσίνα Η συμμετοχή στην Επιτροπή Γειτονιάς ήταν εθελοντική, μη αμειβόμενη και σε ατομικό επίπεδο. (β) ένας δεύτερος με φορείς, κυρίως, που θα μπορούσαν να συμμετάσχουν σε ένα διάλογο στο πλαίσιο της Επιτροπής Κατεύθυνσης Κόλπος Ελευσίνας 2020 που θα οδηγούσε και στην από κοινού συνδιαμόρφωση ενός Σχεδίου Δράσης για την Περιβαλλοντική Αναγέννηση του Κόλπου της Ελευσίνας. Σε αυτή την κατηγορία εντάχθηκαν κοινωνικοί εταίροι όπως η αυτοδιοίκηση, ο ΟΛΕ, πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα, η βιομηχανία, κινήσεις πολιτών, σύλλογοι, περιβαλλοντικές οργανώσεις κα. Παρότι επιδιώχθηκε δεν έγινε κατορθωτό να συμμετάσχουν με συστηματικό τρόπο στη διαβούλευση εκπρόσωποι της κυβέρνησης, κάτι που θα αναβάθμιζε τη διαδικασία αυτή και θα δημιουργούσε μια αίσθηση συνδιαμόρφωσης ή έστω επηρεασμού των αποφάσεων της κεντρικής εξουσίας που αφορούσαν την περιοχή, κάτι που απουσιάζει σήμερα από την πολιτική κουλτούρα. Σε κάθε περίπτωση, τα αποτελέσματα των συναντήσεων που αποτυπώθηκαν στο Σχέδιο Δράσης, παραδόθηκαν στα αρμόδια υπουργεία ώστε να ληφθούν υπόψη στον σχεδιασμό των παρεμβάσεών τους για την περιοχή. Για τον εντοπισμό των κοινωνικών εταίρων έγιναν και συζητήσεις μεταξύ των εταίρων του προγράμματος, ενώ αξιοποιήθηκαν οι επαφές με φορείς που έχει το Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS μέσα από την πολύχρονη παρουσία και δράση του. Όσο πιο πετυχημένη θεωρείται μια διαδικασία δημόσιας συμμετοχής τόσο περισσότεροι άνθρωποι από όλους τους κοινωνικούς φορείς θα θέλουν να συμμετέχουν. Ιδανικά, μια διαδικασία δημόσιας συμμετοχής θα πρέπει να περιλαμβάνει κάθε κοινωνικό τομέα σε κάποια, τουλάχιστον, φάση της.

14 Στην αρχή, γίνεται καταγραφή όλων των ενδιαφερόμενων κοινωνικών εταίρων (στην περίπτωση του προγράμματος όλους τους εμπλεκόμενους στην περιβαλλοντική αναγέννηση του Κόλπου της Ελευσίνας). Κάτι τέτοιο δεν σημαίνει ότι προσκαλούμε όλους σε κάθε συνάντηση, τραπέζι εργασίας, σεμινάριο ή επιτροπή. Έχει προαποφασιστεί να προσκαλούνται όλοι οι εταίροι σε ένα βασικό τραπέζι εργασίας για τον προσδιορισμό του οράματος και του σχεδίου δράσης ή τα συνέδρια, αλλά για κάθε ειδικό / θεματικό τραπέζι εργασίας καλούνται να συμμετέχουν εταίροι με άμεσο ενδιαφέρον/γνώση για το αντικείμενο. Είναι καλύτερο για τη συζήτηση και περισσότερο αποτελεσματικό για τη συμμετοχική διαδικασία, αν το σύνολο των συμμετεχόντων/εκπροσώπων δεν ξεπερνάει τα άτομα σε κάθε τραπέζι εργασίας/συνάντηση των Επιτροπών. Πρέπει να είμαστε προσεκτικοί όταν καθορίζουμε τους εκπροσώπους της κάθε ομάδας. Συχνά οι εκπρόσωποι επί της ουσίας δεν εκφράζουν την ομάδα τους. Είναι επίσης σημαντικό να περιλαμβάνουμε και τους εταίρους της «αντίπαλης» θέσης, αυτούς που ενδέχεται να φέρουν αντίδραση στην ιδέα της βιώσιμης ανάπτυξης ή ακόμη και στην ιδέα της διαδικασίας δημόσιας συμμετοχής ή που είναι πάντα «αρνητικοί». Αυτοί εκφράζουν αισθήματα και σκέψεις της κοινωνίας που κανένας άλλος δεν τολμάει να τα εκφράσει. Η συνεισφορά τους είναι σημαντική καθώς βοηθούν την τοπική κοινωνία, τις Επιτροπές, το Φόρουμ να καθορίσουν το ρόλο και την ταυτότητά τους. Αλλά φυσικά ο ρόλος του Συντονιστή είναι πολύ σημαντικός για τη «ρύθμιση» των συζητήσεων. Πώς μπορώ να αρχίσω να στήνω το Φόρουμ Συνεργασίας; Πώς συζητώ με τους κοινωνικούς εταίρους; Προκειμένου να φτιάξουμε τη λίστα με τους εταίρους θα πρέπει να αρχίσουμε τη συνομιλία μαζί τους. Η δημιουργία ενός άτυπου φόρουμ διαβούλευσης, όπως οι δυο Επιτροπές ( Γειτονιάς και Κατεύθυνσης ) που επιλέχθηκε να λειτουργήσουν στο πλαίσιο του προγράμματος, προϋποθέτουν μια φάση προετοιμασίας και διαλόγου με τον κάθε κοινωνικό εταίρο χωριστά ώστε να πειστούν όλοι οι εμπλεκόμενοι για τη σημασία και το ρόλο της διαβούλευσης. Τα κίνητρα συμμετοχής κάθε κοινωνικού εταίρου σε μια τέτοια διαδικασία μπορεί να είναι διαφορετικά, και αυτό πρέπει να ληφθεί υπόψη στη διαμόρφωση του φόρουμ διαλόγου. Πριν από την έναρξη της διαδικασίας δημόσιας συμμετοχής συλλέξαμε όλη τη σχετική βιβλιογραφία. Όσοι δίνουν συνεντεύξεις ή δεδομένα γίνονται γνώστες της διαδικασίας και αποτελούν πιθανούς συμμάχους και κοινωνούς του μηνύματος (ότι επιδιώκεται η επιτυχία της διαδικασίας). Είναι, συνεπώς, σημαντικό για τον ερευνητή (αυτόν που συλλέγει δεδομένα) να

15 εξηγήσει εξ αρχής το πλαίσιο της μεθοδολογίας, τους σκοπούς του και την ταυτότητα των διοργανωτών. Σε αυτό επίσης το στάδιο έχουμε την ευκαιρία να εμπλέξουμε ανθρώπους από την αρχή και να κάνουμε ένα αποτελεσματικό κάλεσμα για συμμετοχή. Μια από τις μεγαλύτερες δυσκολίες στις διαδικασίες δημόσιας συμμετοχής είναι ότι ηγούνται της διαδικασίας εξωτερικοί παράγοντες και υπηρεσίες (και δεν προκύπτουν από τους ίδιους τους ανθρώπους, όπως μια ΜΚΟ) είναι να πείσεις τους ανθρώπους να πιστέψουν στην διαδικασία, να ενδιαφερθούν και να συμμετέχουν. Χωριστές συναντήσεις του Δικτύου ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS, συζητήσεις και κοινές δράσεις υπήρξαν, για παράδειγμα, με την εκπαιδευτική κοινότητα ή με πανεπιστημιακούς, ώστε να δημιουργηθούν οι αναγκαίες γέφυρες επικοινωνίας και η αναγκαία εμπιστοσύνη στους στόχους του προγράμματος αλλά και στη σημασία της διαβούλευσης. Επίσης, υπήρξαν συναντήσεις του Δικτύου ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS με τους εκπροσώπους της βιομηχανίας, ώστε να αναπτυχθούν οι κατάλληλες συνθήκες συνεργασίας και διαλόγου, καθώς και μεταξύ των τμημάτων περιβάλλοντος της βιομηχανίας της περιοχής. Σε ένα πολύ μεγαλύτερο κύκλο ατόμων και φορέων από αυτούς που τελικά συμμετείχαν στις διάφορες διαδικασίες διαβούλευσης στάλθηκαν επιστολές, , ενημερωτικοί φάκελοι σχετικά με το πρόγραμμα, τους στόχους του και τις διαδικασίες. Σχεδόν σε όλους έγιναν τηλεφωνήματα για να συζητηθεί αναλυτικά το πλαίσιο συνεργασίας, ενώ με βασικούς κοινωνικούς εταίρους έγιναν και συναντήσεις για απευθείας συζήτηση των στόχων και της προτεινόμενης διαδικασίας. Με ποιον τρόπο μπορούν να πειστούν οι κοινωνικοί εταίροι και ο κόσμος να συμμετέχει; Με δεδομένο ότι σήμερα κυριαρχεί η άποψη ότι ακόμα και αν γίνεται διάλογος για κάποια θέματα η διοίκηση δεν λαμβάνει υπόψη τις προτάσεις ή και τις θέσεις που διαμορφώνονται μέσα από τη διαβούλευση, είναι φυσικό ένα από τα κύρια ερωτήματα που διατυπώθηκαν να αφορά στη δυνατότητα δέσμευσης των εκπροσώπων της διοίκησης στο να ακολουθήσει το Σχέδιο Δράσης που θα προέκυπτε από τη διαδικασία διαβούλευσης. Αυτό είναι ένα θέμα το οποίο επηρεάζει το μέγεθος και την ποιότητα συμμετοχής στη διαδικασία διαβούλευσης. Το Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS και οι άλλοι εταίροι του προγράμματος δεν μπορούσαν να δώσουν κάποια διαβεβαίωση ότι οι προτάσεις που θα διαμορφώνονταν και το Σχέδιο Δράσης θα λαμβάνονταν υπόψη από τη διοίκηση, αλλά και από τους φορείς που λαμβάνουν αποφάσεις που επηρεάζουν την περιοχή. Μπορούσε, όμως, να διαβεβαιώσει ότι ένα κοινά διαμορφωμένο μέσα από διαβούλευση Σχέδιο Δράσης με στόχους, επιμέρους δραστηριότητες και στόχους, εθελοντικές δεσμεύσεις και προτεινόμενα εργαλεία εφαρμογής δημιουργεί από μόνο του μεγάλη δυναμική και αφενός πιέζει τις αρχές και τους θεσμικούς φορείς να το λάβουν υπόψη τους στο σχεδιασμό και αφετέρου μπορεί να υλοποιείται σταδιακά μια και η εφαρμογή του δεν επαφίεται απλώς σε

16 κάποια αρχή ή φορέα, αλλά περιλαμβάνει δράσεις και επιμερισμό ευθυνών και ρόλων σε πολλούς φορείς που συμμετείχαν στη διαβούλευση και δεσμεύτηκαν εθελοντικά να προωθήσουν ότι τους αντιστοιχεί. Με δεδομένο το κενό θεσμικής κατοχύρωσης των διαδικασιών διαβούλευσης, μια τέτοια bottom-up προσέγγιση είναι ρεαλιστική, και ταυτόχρονα διαμορφώνει μια δυναμική επηρεασμού των κεντρικών διαδικασιών λήψης απόφασης Πώς καταστρώνονται οι Επιτροπές; Ποιος είναι ο ρόλος τους; Η δομή, τα ονόματα και οι όροι των ομάδων που επιβλέπουν μία διαδικασία δημόσιας διαβούλευσης ποικίλουν σε κάθε περίπτωση. Γενικά, παρόλα αυτά, μπορούμε να ξεχωρίσουμε τρία κυρίως σώματα: (i) ένα Φόρουμ με πολλούς εκπροσώπους από ένα ευρύ φάσμα κοινωνικών εταίρων με συμβουλευτικό ρόλο. (ii) μια Συντονιστική Επιτροπή, μικρότερη ομάδα που περιλαμβάνει άτομα από φορείς λήψης αποφάσεων (τοπικές αρχές κτλ.), με ρόλο τη λήψη αποφάσεων. Η Συντονιστική Επιτροπή είναι υπεύθυνη για τη λήψη δράσεων και την προώθηση διαδικασιών δημόσιας συμμετοχής και τη δημιουργία ενός λεπτομερούς σχεδίου δράσης. (iii) μια Συμβουλευτική Επιτροπή ή Επιτροπές, συμπεριλαμβανομένων ειδικών τεχνικών με συμβουλευτικό ρόλο, για προτάσεις κυρίως επί συγκεκριμένων θεμάτων. Η ισχύς της κάθε παραπάνω ομάδας ποικίλει. Όταν οι παραπάνω (ή παρόμοιες) δομές εγκαθιδρύονται, ένα σημαντικό βήμα για δέσμευση με τη διαδικασία της δημόσιας συμμετοχής έχει επιτευχθεί. Όταν οι εκπρόσωποι αρχών διαχείρισης και κοινωνικών ομάδων εταίρων δέχονται να συμμετέχουν και να αναλάβουν υποχρεώσεις σε μια τέτοια δομή, υπάρχει σίγουρα μια πολιτική δέσμευση. Φυσικά, πάντα τίθεται το ερώτημα «πώς να φέρω αυτούς τους ανθρώπους στο ίδιο τραπέζι» μετά το πρώτο στάδιο του ενθουσιασμού. Εφόσον έχω Επιτροπές, Τραπέζια εργασίας και Συναντήσεις εταίρων, γιατί χρειάζομαι τις ημερίδες; Είναι εμφανές ότι η διαδικασία της δημόσιας συμμετοχής δεν είναι μία γραμμική σειρά εκδηλώσεων, από την πληροφόρηση έως τη λήψη δράσεων, αλλά μάλλον μία μίξη πολλών σταδίων, ανάλογα με τις ανάγκες της κάθε περίπτωσης. Σχετικά με τα διαθέσιμα εργαλεία στη δημόσια συμμετοχή, υπάρχει μία τεράστια ποικιλία, από ενημερωτικά φυλλάδια στην ανάπτυξη οράματος έως τραπέζια εργασίας, φόρουμ πολιτών,

17 συνεντεύξεις, ημερίδες, κτλ. Δεν πρέπει να λησμονείται το γεγονός ότι τα Φόρουμ, οι Επιτροπές και οι Ομάδες Εργασίας αποτελούν επίσης εργαλεία δημόσιας συμμετοχής. Σε αυτές τις ομάδες οι κοινωνικοί εταίροι συζητούν, οπότε ήδη αποτελούν ένα φόρουμ συζήτησης. Ωστόσο, η δημόσια συμμετοχή χρειάζεται να απευθύνεται σε περισσότερους ανθρώπους, όχι μόνον τους εκλεγμένους εκπροσώπους των διαφόρων κοινωνικών τομέων. Η φιλοσοφία της δημόσιας συμμετοχής είναι να προεκτείνει το διάλογο έως τη βάση της κοινωνίας. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο μία δημόσια συμμετοχική διαδικασία περιλαμβάνει τόσο μεγάλο εύρος εργαλείων προκειμένου να ενθαρρύνει το δημόσιο διάλογο και να φτάσει μέχρι τη βάση της κοινωνίας. Τραπέζια εργασίας, φόρουμ πολιτών, διαδραστικές ιστοσελίδες, δημόσιες ακροάσεις και πολλά άλλα εργαλεία είναι διαθέσιμα προκειμένου να αρχίσει ο κοινωνικός διάλογος. Από την άλλη πλευρά, όσο πιο εκτεταμένος είναι ο διάλογος, τόσο περισσότερο δύσκολο γίνεται να καταλήξεις σε μια απόφαση. Οπότε, οι διαδικασίες δημόσιας συμμετοχής είναι συνήθως σχεδιασμένες με τρόπο ώστε να εναλλάσσονται μεταξύ περισσότερο ή λιγότερο ανοικτών συναντήσεων. Ο διάλογος αρχίζει σε ευρύ κοινωνικό φάσμα, όπου ο κόσμος καταθέτει την άποψή του με έναν συστηματικό τρόπο. Έπειτα οι πιο κλειστές Επιτροπές, το Φόρουμ και οι Συμβουλευτικές ομάδες έχουν την ευθύνη να επεξεργαστούν τις επιθυμίες και τις απόψεις του κόσμου και να προτείνουν βιώσιμες προτάσεις και σχέδια δράσεις, τα οποία να τεθούν στο κοινό προς αποδοχή. Η όλη διαδικασία είναι συνεπώς σαν ένα ακορντεόν, ανοίγει (ανοιχτός δημόσιος διάλογος) και κλείνει (κλειστές συνεδρίες των ομάδων εργασίας) για να καταλήξει σε ένα αρμονικό αποτέλεσμα. Στο πλαίσιο της διαβούλευσης που εφαρμόστηκε στο πρόγραμμα LIFE Ελευσίνα 2020 είχαν σχεδιαστεί και υλοποιήθηκαν, παράλληλα με τις συνεδριάσεις των δυο Επιτροπών και των Τραπεζιών Εργασίας / Workshops, ορισμένες ημερίδες εστιασμένες σε θέματα που αφορούσαν στις αστικές αναπλάσεις, στην περιβαλλοντική διαχείριση λιμανιών, στις συμμετοχικές διαδικασίες κτλ. Στόχος των ημερίδων ήταν να υπάρξει ανταλλαγή εμπειριών όχι μόνο από την Ελλάδα αλλά και μεταξύ διακρατικών εταίρων του προγράμματος και άλλων προσκεκλημένων. Επίσης, οι ημερίδες δίνουν τη δυνατότητα όχι μόνο να παρουσιαστούν στο ευρύτερο κοινό τα αποτελέσματα της δουλειάς στις Επιτροπές και στα Τραπέζια Εργασίας/Workshops, αλλά και να τροφοδοτούνται οι συζητήσεις σε αυτά με υλικό, εμπειρίες, πληροφορίες και ερωτήματα. Σε περίπτωση έλλειψης δεδομένων και γνώσης ή διαφωνίας πάνω σε σημαντικά ζητήματα σχετικά με την κατάσταση στην περιοχή, αυτά θα πρέπει να καταγράφονται από την αρχή, κατά τη διαγνωστική φάση, και θα πρέπει να υπάρξει δραστηριοποίηση προκειμένου να καλυφθούν τα κενά αυτά (π.χ. συνέδρια, ομιλίες ειδικών, περαιτέρω έρευνα από εταίρους-κλειδιά, κτλ.).

18 III. Προσαρμόζοντας τις προσδοκίες και τη μεθοδολογία στην πράξη Η παραπάνω μεθοδολογία είναι εύκαμπτη και μπορεί να προσαρμόζεται στις απαιτήσεις και τοπικές συνθήκες. Βασικά ερωτήματα προς σκέψη για κάθε διαδικασία δημόσιας συμμετοχής είναι: Ποιος είναι ο συντονιστής; Σε ποιο βαθμό είναι ο εταίρος στο «σύστημα λήψης απόφασης»; Έχει θεσμικό ρόλο; Έχει τη δύναμη λήψης απόφασης; Είναι μια ΜΚΟ, μια τοπική αρχή ή κάποια ακαδημαϊκό ινστιτούτο; Αν ο εταίρος δεν είναι ένα θεσμικό όργανο «στο σύστημα λήψης αποφάσεων» (κρατικός/δημόσιος φορέας) τότε η δύναμή του είναι περιορισμένη. Πολλά εξαρτώνται από την πολιτική δέσμευση των τοπικών φορέων (κυρίως τοπικές και περιφερειακές αρχές) και «τοπικοί πρωτοπόροι». Πολλή προσπάθεια χρειάζεται να επενδυθεί στην εύρεση αυτών των «συμμάχων». Ένα σχετικό νομικό, θεσμικό πλαίσιο (π.χ. Σύμβαση του Άαρχους, η Οδηγία πλαίσιο για τα νερά, κτλ.) προσφέρουν μια πιο σταθερή βάση για τη διαδικασία δημόσιας συμμετοχής. Στο πρόγραμμα LIFE, το ρόλο της Συντονιστικής Επιτροπής ανέλαβε η ομάδα επιστημονικών συνεργατών του Δικτύου ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS σε συνεργασία και με άλλους εταίρους του προγράμματος, κυρίως το Δήμο Ελευσίνας, προκειμένου να παρακινήσουν την τοπική κοινωνία και τους κοινωνικούς εταίρους για συμμετοχή τους στη διαδικασία δημόσιας διαβούλευσης. Η προσπάθεια να συμμετέχουν στην Συντονιστική Επιτροπή και άλλοι φορείς με θεσμικό ρόλο (εκπρόσωποι κεντρικής διοίκησης, περιφερειακές αρχές) δεν ήταν επιτυχής. Μία ομάδα συνεργατών του Δικτύου ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS ανέλαβε να παίξει το ρόλο της γραμματειακής και τεχνικής στήριξης στις διαδικασίες διαβούλευσης: να στέλνει προσκλήσεις και να προετοιμάζει τις διάφορες συναντήσεις να συντάσσει τα πρακτικά κάθε συνάντησης να συγκεντρώνει όλες τις εισηγήσεις και το οπτικοακουστικό υλικό να στέλνει τόσο στους συμμετέχοντες στις διαδικασίες διαβούλευσης όσο και στα ΜΜΕ και άλλους ενδιαφερόμενους φορείς το υλικό που προέκυπτε από τις διαδικασίες διαβούλευσης. Σχετικά εργαλεία ενημέρωσης και πληροφόρησης που χρησιμοποιήθηκαν κατά τη διάρκεια της διαδικασίας διαβούλευσης ήταν η αποστολή ενημερωτικών ηλεκτρονικών δελτίων, η ανάρτηση των πρακτικών και των παρουσιάσεων στην ιστοσελίδα (σε ειδική ενότητα για το πρόγραμμα), η ενημέρωση των ΜΜΕ και η συνεργασία μαζί τους με διάθεση συνεντεύξεων και άρθρων. Την αποστολή των προσκλήσεων για την Επιτροπή Γειτονιάς Ελευσίνα 2020 ανέλαβε ο Δήμος Ελευσίνας, ενώ και το Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS είχε συμπληρωματικό ρόλο (τηλέφωνα, αποστολή ).

19 Η «Επιτροπή Γειτονιάς- Κόλπος Ελευσίνα 2020» λειτούργησε κυρίως ως φόρουμ συναντήσεων όλων των ενδιαφερομένων σε προγραμματισμένες κάθε φορά συναντήσεις, με προκαθορισμένα θέματα συζήτησης σχετικά με τα πιλοτικά έργα (αστικές αναπλάσεις, πεζοδρόμηση, παρεμβάσεις στο παράκτιο μέτωπο, περιβαλλοντική διαχείριση λιμένα) που είχαν προβλεφθεί στο πρόγραμμα LIFE-Ελευσίνα H «Επιτροπή Κατεύθυνσης -Κόλπος Ελευσίνας 2020» λειτούργησε κυρίως ως φόρουμ διαβούλευσης για τον μακροχρόνιο σχεδιασμό (αναγκαίες παρεμβάσεις που πρέπει να γίνουν μέχρι το 2020 για να αναγεννηθεί η ευρύτερη περιοχή της Ελευσίνας). Συγκροτήθηκαν, επίσης, μικρότερες, πιο ευέλικτες υπο-επιτροπές ομάδων εργασίας, που συζητούσαν συγκεκριμένες θεματικές ενότητες. Ατύπως δημιουργήθηκαν και συμβουλευτικές επιτροπές με ειδικούς επιστήμονες από κάθε τραπέζι εργασίας που είχαν την επιμέλεια των συμπερασμάτων αποτελεσμάτων σε σχέση με τα τεχνικά-επιστημονικά θέματα που ετίθεντο στα αντίστοιχα τραπέζια εργασίας. Τα πρακτικά στέλνονταν στην ομάδα των συμμετεχόντων για τελικές παρατηρήσεις και προωθούνταν στην τελική μορφή τους στο ευρύτερο κοινό, στην ιστοσελίδα κα. Το αρχικό προσχέδιο του Σχεδίου Δράσης προέκυψε από τη σύνθεση των αποτελεσμάτων των συνεδριάσεων των επιμέρους υπο-ομάδων εργασίας (με συντονιστή την ομάδα επιστημόνων του Δικτύου ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS). Η Συμβουλευτική Επιτροπή μετέφερε τις προτάσεις των κοινωνικών εταίρων και του κοινού σε ένα σχέδιο δράσης και αυτό τέθηκε σε διαβούλευση, μέσω ιστοσελίδας, τραπεζιών εργασίας, ερωτηματολογίων κτλ. Το προσχέδιο αυτό εστάλη σε όλους τους εμπλεκόμενους για σχόλια, διορθώσεις και προσθήκες προκειμένου να οριστικοποιηθεί η τελική έκδοση του Σχεδίου Δράσης για την Περιβαλλοντική Αναγέννηση του Κόλπου της Ελευσίνας. Η Επιτροπή οριστικοποίησε το σχέδιο λαμβάνοντας υπόψη της τις παρατηρήσεις και τις νέες προτάσεις. Το τελικό Σχέδιο Δράσης για την Περιβαλλοντική Αναγέννηση του Κόλπου της Ελευσίνας έως το 2020, όπως προέκυψε από τη διαβούλευση, υπογράφηκε κατά την ολοκλήρωση του Ευρωπαϊκού προγράμματος LIFE-Περιβάλλον Ελευσίνα 2020, στα τέλη του Σεπτέμβρη Το Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS θα λειτουργεί εθελοντικά για την προώθηση των δραστηριοτήτων που περιγράφονται μέσα στο Σχέδιο Δράσης και θα αναλαμβάνει να υπενθυμίζει στους συμμετέχοντες τις εθελοντικές δεσμεύσεις τους, παράλληλα με τους θεσμικούς φορείς που έχουν συνυπογράψει το Σχέδιο Δράσης.

20 IV. Συμπεράσματα Παρουσιάστηκε με λεπτομέρεια η μεθοδολογία η οποία βασίζεται σε τραπέζια εργασίας για τη δημιουργία οράματος και στη σταθερή δημιουργία Συνεργασιών, Επιτροπών και Ομάδων Εργασίας, με εκπροσώπους κοινωνικών εταίρων. Μερικά από τα συμπεράσματα που προκύπτουν από τη διαδικασία είναι τα ακόλουθα: 1. H διαδικασία γνωμοδότησης ή απλής πληροφόρησης δεν θεωρείται ως συμμετοχή. Απαιτείται η εισαγωγή μιας διαδικασίας ενεργούς εμπλοκής των τοπικών κοινωνιών, ώστε η συμβολή των κατοίκων και φορέων να παίζει ουσιαστικό ρόλο στη διαμόρφωση των τελικών σχεδίων που τους αφορούν. Σημαντικό στοιχείο στην όλη διαδικασία είναι η πρόσωπο με πρόσωπο επικοινωνία μέσα από τραπέζια εργασίας, όπου είναι δυνατή η άμεση επικοινωνία μεταξύ των συμμετεχόντων. 2. Μια συζήτηση σε μια Επιτροπή Γειτονιάς ή σε ένα άλλο θεσμό όργανο διαβούλευσης πρέπει να είναι οργανωμένη και να κατευθύνεται από έναν έμπειρο συντονιστή. Για μια διαδικασία δημόσιας συμμετοχής είναι σημαντικό ο συντονιστής να θέτει ερωτήματα προς διαβούλευση και όχι να δίνει έτοιμες απαντήσεις. 3. Δεν χρειάζεται μόνο η ενεργός ακρόαση και συζήτηση. Είναι απαραίτητο να διατηρούνται αρχεία και σημειώσεις επί της διαδικασίας. Μια παρουσίαση Power Point (ή οποιαδήποτε άλλη μορφή παρουσίασης η οποία βοηθάει τον κόσμο να αντιλαμβάνεται μια κατάσταση: παρουσίαση με σλάιντ, πόστερ με χάρτες, εικόνες και διαγράμματα, βίντεο κτλ.) μπορεί να χρησιμοποιηθούν κατά τη διαδικασία δημόσιας συμμετοχής. Η πληροφόρηση όλων των συμμετεχόντων καθώς και η διάδοση των παρουσιάσεων, των αποτελεσμάτων, των συμπερασμάτων είναι σημαντικά για την εδραίωση ενός αισθήματος ουσιαστικής δράσης, συνέχειας και σημασίας της συμμετοχής. 4. Η συλλογή δεδομένων δεν είναι αρκετή. Χρειάζεται να επεξεργαστούν και να παρουσιαστούν με τέτοιο τρόπο ώστε να γίνονται κατανοητά τόσο από τους διοργανωτές της διαδικασίας δημόσιας συμμετοχής, όσο και από το κοινό/κοινωνικούς εταίρους, οι οποίοι και θα συζητήσουν επί τούτων. 5. Μια βασική δυσκολία για πολλούς εταίρους ήταν η απουσία θεσμικού ρόλου. Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι η όλη προσπάθεια δεν μπορεί να είναι επιτυχής. Παράγονταςκλειδί για την επιτυχία θα είναι ο βαθμός στον οποίο ο κόσμος θα ανακαλύψει ουσία στην όλη διαδικασία. Δεν θα πρέπει να θεωρείται «ένα ακόμα πρόγραμμα», αλλά κάτι ουσιώδες για την καθημερινότητα μιας τοπικής κοινωνίας. Για το λόγο αυτό, η σύνδεση του προσωπικού με τη σφαίρα του κοινού είναι ένα σημαντικό χαρακτηριστικό για το ύφος και τη φιλοσοφία των διαδικασιών δημόσιας συμμετοχής.

21 6. Είναι σημαντικό να τονίζονται τα θετικά στοιχεία της τοπικής κοινωνίας και της κινητοποίησής της για την προστασία του περιβάλλοντος, ακόμα και αν αυτό δεν έχει άμεση σχέση με τη λήψη αποφάσεων. Ο κόσμος πρέπει να αισθάνεται υπερήφανος για όσα συλλογικά έχει κατορθώσει έως τώρα. Συγκρούσεις και προβλήματα φυσικά εντοπίζονται αλλά με το χαρακτήρα των προκλήσεων. 7. Σε μια διαδικασία προσδιορισμούς οράματος, η διάγνωση της κατάστασης δεν θα πρέπει να συγκεντρώνει το ενδιαφέρον της συζήτησης για πολύ χρόνο. Ο κόσμος θα πρέπει να μεταβεί από την πραγματικότητα στο τι προσδοκεί για το μέλλον. Οι συμμετέχοντες θα επανέλθουν στην πραγματικότητα όταν θα κληθούν να σχεδιάσουν λύσεις και δράσεις. 8. Η περίοδος διαβούλευσης με την τοπική κοινωνία ξεκινάει από τη φάση ανάλυσης των κοινωνικών εταίρων και τη φάση δημιουργίας πολιτικής δέσμευσης-διαχείρισης. Καθώς αρχίζει η επικοινωνία με τις πρώτες επαφές φτιάχνοντας τις λίστες με τους πιθανούς εταίρους της δημόσιας συμμετοχικής διαδικασίας, αρχίζουμε να παίρνουμε μια ιδέα των απόψεών τους και του ρόλου της κάθε ομάδας ή ατόμου. Επίσης αρχίζουμε να κατανοούμε ποιος είναι υπέρ ή κατά της βιώσιμης ανάπτυξης, της δημόσιας συμμετοχικής διαδικασία κτλ. Αρχίζουμε να αντιλαμβανόμαστε αξίες, ενδιαφέροντα και θέσεις. Οπότε, με το βήμα αυτό έχουμε μια αίσθηση για τις απόψεις και τον χαρακτήρα των εταίρων. Η πληροφορία αυτή πρέπει να ληφθεί υπόψη και να αξιολογηθεί από τους διοργανωτές της διαδικασίας. 9. Η πολιτική δέσμευση/εντολή από τις τοπικές και άλλες αρχές είναι ουσιώδης για την επιτυχία της διαδικασίας δημόσιας συμμετοχής. Κάτι τέτοιοι μπορεί να σημαίνει: (α) στήριξη του σχεδιασμού της συμμετοχικής διαδικασίας, (β) υλοποίηση του από κοινού σχεδιασμένου Σχεδίου Δράσης και (γ) συνέχιση της διαδικασίας ακόμη και ύστερα από τη λήξη του προγράμματος. 10. Η ιδανική περίπτωση μπορεί να επιτευχθεί αν ο υποκινητής της διαδικασίας είναι μία θεσμική αρχή (η περιφέρεια, η νομαρχεία, ο δήμος, ένα σώμα διαχείρισης του αντίστοιχου φορέα λήψης αποφάσεων σε τοπικό επίπεδο). Στην περίπτωση που ο υποκινητής δεν διαθέτει τη δύναμη λήψης αποφάσεων (αυτή είναι η περίπτωση μιας ΜΚΟ ή ενός ακαδημαϊκού ιδρύματος), τότε η επίτευξη πολιτικής δέσμευσης γίνεται περισσότερο δύσκολη. Η συμμετοχή στην όλη διαδικασία μιας αρμόδιας αρχής θεωρείται στην περίπτωση αυτή απαραίτητη. Η δημόσια συμμετοχή αποτελεί τον ακρογωνιαίο λίθο της Κοινωνίας των Πολιτών. Βασικός περιοριστικός παράγοντας είναι η έλλειψη γνώσης από πλευράς του κόσμου. Πώς θα μπορούσε ένας μη ειδικός να αποφασίσει επί μεθόδων περιβαλλοντικής αναγέννησης χωρίς την απαραίτητη

22 τεχνική γνώση; Πώς θα μπορούσαν οι άνθρωποι να ξεπεράσουν τις ιδιοτελείς τους ανησυχίες; Η δημόσια συμμετοχή δεν είναι πανάκεια, αλλά αποτελεί το μόνο δρόμο προς μια δημοκρατική κοινωνία. Είναι επίσης ο μόνος δρόμος προς τη βιώσιμη ανάπτυξη. Ο καλύτερος δυνατός συνδυασμός μεταξύ των διαθέσιμων τεχνικών δημόσιας συμμετοχής εξαρτάται πάντα από τις τοπικές συνθήκες. Γενικά, αυτό που εμπνέει τους ανθρώπους και τους ενεργοποιεί είναι η ευκαιρία να αλλάξουν την πραγματικότητά τους, μέσω μιας διαδικασίας δημιουργίας οράματος. «Τι θα γινόταν αν», «φαντάσου» η αλλαγή ξεκινάει με αυτές τις λέξεις

23

Π4.2.1 ΣΧΕΔΙΟ ΔΗΜΟΣΙΟΤΗΤΑΣ

Π4.2.1 ΣΧΕΔΙΟ ΔΗΜΟΣΙΟΤΗΤΑΣ Π4.2.1 ΣΧΕΔΙΟ ΔΗΜΟΣΙΟΤΗΤΑΣ Αριθμός Έκδοσης: ΕΚΕΤΑ ΙΜΕΤ ΕΜ Β 2013 9 Παραδοτέο ΙΜΕΤ Τίτλος Έργου: «Ολοκληρωμένο σύστημα για την ασφαλή μεταφορά μαθητών» Συγγραφέας: Δρ. Μαρία Μορφουλάκη ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, ΜΑΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

European Year of Citizens 2013 Alliance

European Year of Citizens 2013 Alliance European Year of Citizens 2013 Alliance MANIFESTO Η ενεργός συμμετοχή του ευρωπαίου πολίτη είναι άμεσα συνδεδεμένη με την επιδίωξη των Ευρωπαϊκών συλλογικών στόχων και αξιών που προβλέπονται στις Συνθήκες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΟΙΚΤΗ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗ 2014-2016. Εύη Χριστοφιλοπούλου Υφυπουργός Διοικητικής Μεταρρύθμισης & Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης

ΕΘΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΟΙΚΤΗ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗ 2014-2016. Εύη Χριστοφιλοπούλου Υφυπουργός Διοικητικής Μεταρρύθμισης & Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης ΕΘΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΟΙΚΤΗ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗ 2014-2016 Εύη Χριστοφιλοπούλου Υφυπουργός Διοικητικής Μεταρρύθμισης & Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης Διαφανής Αποτελεσματική Υπεύθυνη Διακυβέρνηση Ζήτημα πρωτεύουσας

Διαβάστε περισσότερα

Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS Μαμάη 3, 104 40 Αθήνα. Τηλ- Fax. 210 8228795 E-mail:schools@medsos.gr www.medsos.gr www.climateactions.gr

Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS Μαμάη 3, 104 40 Αθήνα. Τηλ- Fax. 210 8228795 E-mail:schools@medsos.gr www.medsos.gr www.climateactions.gr Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS Μαμάη 3, 104 40 Αθήνα. Τηλ- Fax. 210 8228795 E-mail:schools@medsos.gr www.medsos.gr www.climateactions.gr Εισαγωγή Η αλλαγή του κλίματος αποτελεί στις μέρες μας ένα αδιαμφισβήτητο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ 2014-2020

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ 2014-2020 ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΣΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ 2014-2020 Οι νέοι κανόνες και η νομοθεσία που διέπουν τον επόμενο γύρο επένδυσης από την πολιτική συνοχής της ΕΕ για την περίοδο 2014-2020 υιοθετήθηκαν

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΑΤΙΝΕΣ ΓΕΦΥΡΕΣ Ενώνουμε τη φωνή μας για το νερό!

ΥΔΑΤΙΝΕΣ ΓΕΦΥΡΕΣ Ενώνουμε τη φωνή μας για το νερό! ΥΔΑΤΙΝΕΣ ΓΕΦΥΡΕΣ Ενώνουμε τη φωνή μας για το νερό! Βιώσιμη διαχείριση αστικού νερού: Βασικές αρχές & καλές πρακτικές σε θέματα επικοινωνίας, διαβούλευσης, εκπαίδευσης Νερό: δημόσιο αγαθό, μοναδικός φυσικός

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΕΡΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ Α.Ε.

ΠΙΕΡΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ Α.Ε. ΠΙΕΡΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ Α.Ε. ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ ΠΙΕΡΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗΣ Α.Ε. Κωδικός : ΚΕ Έκδοση : 1 Ημερομηνία : 26/11/2007 U:\ΤΕΛΙΚΟΣ ΔΙΚΑΙΟΥΧΟΣ-ISO\ΤΕΛΙΚΟΣ ΔΙΚΑΙΟΥΧΟΣ-ISO\ΠΙΕΡΙΚΗ\Α. ΣΥΣΤΗΜΑ ΣΕ ΙΣΧΥ\ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ\ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΡΙΣΕΩΝ. Communications Crisis Management

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΡΙΣΕΩΝ. Communications Crisis Management ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΡΙΣΕΩΝ Communications Crisis Management ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΡΙΣΕΩΝ Καράβια βουλιάζουν. Αεροσκάφη πέφτουν. Προϊόντα ανακαλούνται. Εταιρίες μηνύονται για ληγμένα τρόφιμα ή

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ. Public Relations Management

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ. Public Relations Management ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ Public Relations Management Στόχος του Προγράμματος Το πρόγραμμα Διοίκηση Επικοινωνίας Δημοσίων Σχέσεων είναι ένα πλήρες και ολοκληρωμένο εκπαιδευτικό πρόγραμμα με

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα

Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα Πέρα από την τυπολογία της χρηματοδότησης, των εμπλεκόμενων ομάδων-στόχων και την διάρκεια, κάθε project διακρατικής κινητικότητας αποτελεί μια

Διαβάστε περισσότερα

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ)

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΝΤΑΞΗΣ ΥΠΗΚΟΩΝ ΤΡΙΤΩΝ ΧΩΡΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγικές συμπράξεις στους τομείς της εκπαίδευσης, της κατάρτισης και της νεολαίας

Στρατηγικές συμπράξεις στους τομείς της εκπαίδευσης, της κατάρτισης και της νεολαίας KA2 Συνεργασία για Καινοτομία και Ανταλλαγή Καλών Πρακτικών Αναμενόμενα αποτελέσματα Τα σχέδια που υποστηρίζονται στο πλαίσιο αυτής της Δράσης αναμένονται να επιφέρουν τα παρακάτω αποτελέσματα: Καινοτόμες

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Επιχειρήσεων

Διοίκηση Επιχειρήσεων 10 η Εισήγηση Δημιουργικότητα - Καινοτομία 1 1.Εισαγωγή στη Δημιουργικότητα και την Καινοτομία 2.Δημιουργικό Μάνατζμεντ 3.Καινοτομικό μάνατζμεντ 4.Παραδείγματα δημιουργικότητας και καινοτομίας 2 Δημιουργικότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΚΑΙ ΔΙΕΥΘΥΝΟΝΤΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΥ ΤΗΣ ΔΕΗ ΑΕ. κ. ΑΡΘΟΥΡΟΥ ΖΕΡΒΟΥ «ΔΙΕΘΝΕΣ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΗΛΕΚΤΡΟΚΙΝΗΣΗ: To Πρόγραμμα Green emotion»

ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΚΑΙ ΔΙΕΥΘΥΝΟΝΤΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΥ ΤΗΣ ΔΕΗ ΑΕ. κ. ΑΡΘΟΥΡΟΥ ΖΕΡΒΟΥ «ΔΙΕΘΝΕΣ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΗΛΕΚΤΡΟΚΙΝΗΣΗ: To Πρόγραμμα Green emotion» 1 ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΚΑΙ ΔΙΕΥΘΥΝΟΝΤΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΥ ΤΗΣ ΔΕΗ ΑΕ κ. ΑΡΘΟΥΡΟΥ ΖΕΡΒΟΥ «ΔΙΕΘΝΕΣ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΗΛΕΚΤΡΟΚΙΝΗΣΗ: To Πρόγραμμα Green emotion» Τίτλος: «Η ΔΕΗ κινητήρια δύναμη της Ηλεκτροκίνησης στην

Διαβάστε περισσότερα

ανάμεσα στους ποικίλους χρήστες Εμπόριο Ναυσιπλοΐα Αλιεία Ιχθυοκαλλιέργειες Αναψυχή Κατοικία Βιομηχανίες

ανάμεσα στους ποικίλους χρήστες Εμπόριο Ναυσιπλοΐα Αλιεία Ιχθυοκαλλιέργειες Αναψυχή Κατοικία Βιομηχανίες 4/3/2009 Ενημερωτική Ημερίδα «Υπάρχουσα κατάσταση και προοπτικές εξυγίανσης της παράκτιας ζώνης και του βυθού στον Κόλπο της Ελευσίνας» Η έννοια της ολοκληρωμένης διαχείρισης παράκτιας ζώνης & Το παράδειγμα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΠΟΤΥΠΩΣΗΣ ΕΞΕΛΙΞΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΟΔΟΥ ΔΡΑΣΕΩΝ (ΕΩΣ 31.12.2013)

ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΠΟΤΥΠΩΣΗΣ ΕΞΕΛΙΞΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΟΔΟΥ ΔΡΑΣΕΩΝ (ΕΩΣ 31.12.2013) ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΠΟΤΥΠΩΣΗΣ ΕΞΕΛΙΞΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΟΔΟΥ ΔΡΑΣΕΩΝ (ΕΩΣ 31.12.2013) A/A ΔΡΑΣΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ ΔΡΑΣΗΣ ΤΙΤΛΟΣ ΔΡΑΣΗΣ/ ΥΠΟΔΡΑΣΗΣ ΠΡΟΪΟΝΤΑ 1 319- ΜΕΛΕΤΕΣ ΔΡΑΣΗ 1 ΜΕΛΕΤΗ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΚΤΥΟ ΜΕ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ: ΙΔΡΥΤΙΚΟΙ ΦΟΡΕΙΣ:

ΔΙΚΤΥΟ ΜΕ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ: ΙΔΡΥΤΙΚΟΙ ΦΟΡΕΙΣ: ΜΕ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ: ΙΔΡΥΤΙΚΟΙ ΦΟΡΕΙΣ: H πρωτοβουλία «Sustainable Greece 2020» διοργανώνεται από το QualityNet Foundation, H πρωτοβουλία «Sustainable Greece 2020» διοργανώνεται από το QualityNet Foundation,

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση της αλλαγής στη σχολική μονάδα: Η περίπτωση της εισαγωγής των Νέων Αναλυτικών Προγραμμάτων

Διαχείριση της αλλαγής στη σχολική μονάδα: Η περίπτωση της εισαγωγής των Νέων Αναλυτικών Προγραμμάτων Διαχείριση της αλλαγής στη σχολική μονάδα: Η περίπτωση της εισαγωγής των Νέων Αναλυτικών Προγραμμάτων Εισηγητές: Μάριος Στυλιανίδης, ΕΔΕ Ανδρέας Θεοδωρίδης, Διευθυντής Σχολείου Ανδρέας Κυθραιώτης, Διευθυντής

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια Εκθέσεων

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές)

Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές) Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές) Ενδεικτικές τεχνικές διδασκαλίας: 1. Εισήγηση ή διάλεξη ή Μονολογική Παρουσίαση 2. Συζήτηση ή διάλογος 3. Ερωταποκρίσεις 4. Χιονοστιβάδα 5. Καταιγισμός Ιδεών 6. Επίδειξη

Διαβάστε περισσότερα

«Ο ενεργός ρόλος των εφήβων στη σύγχρονη πολύπλοκη πραγματικότητα»

«Ο ενεργός ρόλος των εφήβων στη σύγχρονη πολύπλοκη πραγματικότητα» Ημερήσιο Εκπαιδευτικό Εργαστήριο «Ο ενεργός ρόλος των εφήβων στη σύγχρονη πολύπλοκη πραγματικότητα» Κέντρο ΓΕΝΑΘΛΟΝ, 7 Νοεμβρίου 2007, 17:00 21:00 Οι στόχοι το Εκπαιδευτικό Εργαστήριο προσκαλέσαμε εκπαιδευτικούς

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ Η ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ»

ΝΕΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ Η ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ» «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) Πιλοτική Εφαρμογή στους Άξονες Προτεραιότητας 1,2,3 - Οριζόντια Πράξη» «ΤΟ ΝΕΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ Η ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ» Ενημερωτική Συνάντηση Στελεχών Διοίκησης

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΓΕΩΡΓΙΑ. Α. Κουτσούρης Γεωπονικό Παν/μιο Αθηνών koutsouris@aua.gr

ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΓΕΩΡΓΙΑ. Α. Κουτσούρης Γεωπονικό Παν/μιο Αθηνών koutsouris@aua.gr ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΓΕΩΡΓΙΑ Α. Κουτσούρης Γεωπονικό Παν/μιο Αθηνών koutsouris@aua.gr Ενδογενής ανάπτυξη αξιοποίηση των τοπικών πόρων τοπικός προσδιορισμός των αναπτυξιακών προοπτικών - στόχων τοπικός

Διαβάστε περισσότερα

ΑΑΑ. Αρχές για την Αειφόρο Ασφάλιση. του Προγράμματος Περιβάλλοντος του Ο.Η.Ε.

ΑΑΑ. Αρχές για την Αειφόρο Ασφάλιση. του Προγράμματος Περιβάλλοντος του Ο.Η.Ε. ΑΑΑ Αρχές για την Αειφόρο Ασφάλιση A global sustainability framework and initiative of the United Nations Environment Programme Finance Initiative Ένα παγκόσμιο πλαίσιο και μια πρωτοβουλία της Πρωτοβουλίας

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Ανθρώπινου Δυναμικού

Διοίκηση Ανθρώπινου Δυναμικού 400 Διοίκηση Ανθρώπινου Δυναμικού 400.01 Δύο ημέρες 16 ώρες Επιλογή Στελεχών: Ξεχωρίζοντας τους Καλύτερους Με την ολοκλήρωση του σεμιναρίου οι συμμετέχοντες θα έχουν σχηματίσει ολοκληρωμένη αντίληψη όλων

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Μονάδα 8.1: Επαγγελματικοί ρόλοι και προφίλ για την παρακολούθηση και την εποπτεία.

Εκπαιδευτική Μονάδα 8.1: Επαγγελματικοί ρόλοι και προφίλ για την παρακολούθηση και την εποπτεία. Εκπαιδευτική Μονάδα 8.1: Επαγγελματικοί ρόλοι και προφίλ για την παρακολούθηση και την εποπτεία. Η παρακολούθηση ενός project κινητικότητας. Η διαδικασία παρακολούθησης ενός διακρατικού project κινητικότητας

Διαβάστε περισσότερα

Τα εφόδια των εργαζομένων για την είσοδο και παραμονή στην εργασία

Τα εφόδια των εργαζομένων για την είσοδο και παραμονή στην εργασία Τα εφόδια των εργαζομένων για την είσοδο και παραμονή στην εργασία Όταν το άτομο έρχεται αντιμέτωπο για πρώτη φορά με την άμεση πράξη της αναζήτησης και εξεύρεσης εργασίας, πρέπει, ουσιαστικά, να εντοπίσει

Διαβάστε περισσότερα

«Κοινωνική Οικονομία Μια Εναλλακτική Πρόταση»

«Κοινωνική Οικονομία Μια Εναλλακτική Πρόταση» Η Αναπτυξιακή Σύμπραξη «Κοινωνική Σύμπραξη στο Ν. Κυκλάδων» σας καλωσορίζει στην Ημερίδα: «Κοινωνική Οικονομία Μια Εναλλακτική Πρόταση» 23 Οκτωβρίου 2015 Πνευματικό Κέντρο Ιερού Μητροπολιτικού Ναού Μεταμορφώσεως

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΩΝ ΕΚΠΟΝΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΔΗΜΟΥ ΑΛΙΑΡΤΟΥ ΘΕΣΠΙΕΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ 2015-2019

ΕΚΘΕΣΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΩΝ ΕΚΠΟΝΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΔΗΜΟΥ ΑΛΙΑΡΤΟΥ ΘΕΣΠΙΕΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ 2015-2019 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΒΟΙΩΤΙΑΣ Αλίαρτος, 13-07-2015 ΔΗΜΟΣ ΑΛΙΑΡΤΟΥ ΘΕΣΠΙΕΩΝ Αρ. Πρωτ.: 6.938 Γραφείο Δημάρχου Ταχ.Δ/νση: Λεωφόρος Αθηνών Τ.Κ.: 32001 ΑΛΙΑΡΤΟΣ Τηλ.: 22683-50.235 Fax: 22680-22.690 Ο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΩΣ ΝΑ ΔΗΜΙΟΥΡΓΗΣΕΤΕ ΕΝΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΨΥΧΙΚΑ ΥΓΙΕΣ-ΕΝΑ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ 7 ΒΗΜΑΤΩΝ

ΠΩΣ ΝΑ ΔΗΜΙΟΥΡΓΗΣΕΤΕ ΕΝΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΨΥΧΙΚΑ ΥΓΙΕΣ-ΕΝΑ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ 7 ΒΗΜΑΤΩΝ ΠΩΣ ΝΑ ΔΗΜΙΟΥΡΓΗΣΕΤΕ ΕΝΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΨΥΧΙΚΑ ΥΓΙΕΣ-ΕΝΑ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ 7 ΒΗΜΑΤΩΝ Το φυλλάδιο «Ένας οδηγός για την προαγωγή της ψυχικής υγείας στο χώρο εργασίας- πηγή βοήθειας για τους εργοδότες» απευθύνεται

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρωμένο Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης στο πλαίσιο του έργου LIFE AMMOS Δράσεις Β2 & D1

Ολοκληρωμένο Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης στο πλαίσιο του έργου LIFE AMMOS Δράσεις Β2 & D1 Ολοκληρωμένο Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης στο πλαίσιο του έργου LIFE AMMOS Δράσεις Β2 & D1 Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS Οκτώβριος 2013 1 Το έργο LIFE AMMOS Ολοκληρωμένη εκστρατεία ενημέρωσης για τον περιορισμό

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνικές συλλογής δεδομένων στην ποιοτική έρευνα

Τεχνικές συλλογής δεδομένων στην ποιοτική έρευνα Το κείμενο αυτό είναι ένα απόσπασμα από το Κεφάλαιο 16: Ποιοτικές ερμηνευτικές μέθοδοι έρευνας στη φυσική αγωγή (σελ.341-364) του βιβλίου «Για μία καλύτερη φυσική αγωγή» (Παπαιωάννου, Α., Θεοδωράκης Ι.,

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για αξιολόγηση στο πλαίσιο ομότιμης συνεργατικής μάθησης

Οδηγίες για αξιολόγηση στο πλαίσιο ομότιμης συνεργατικής μάθησης Οδηγίες για αξιολόγηση στο πλαίσιο ομότιμης συνεργατικής μάθησης Τι είναι το PeLe; Το PeLe είναι ένα διαδικτυακό περιβάλλον που ενθαρρύνει την αξιολόγηση στο πλαίσιο της ομότιμης συνεργατικής μάθησης και

Διαβάστε περισσότερα

Ενίσχυση της συμμετοχής των τοπικών πληθυσμών στη διαχείριση των υγροτόπων: Οι κατευθυντήριες γραμμές της Σύμβασης Ραμσάρ

Ενίσχυση της συμμετοχής των τοπικών πληθυσμών στη διαχείριση των υγροτόπων: Οι κατευθυντήριες γραμμές της Σύμβασης Ραμσάρ Ενίσχυση της συμμετοχής των τοπικών πληθυσμών στη διαχείριση των υγροτόπων: Οι κατευθυντήριες γραμμές της Σύμβασης Ραμσάρ Δρ. Μαρία Κάπαρη Ειδική επιστήμονας ΕΚΠΑΑ 2 ο Διεθνές Συνέδριο AQUA 2006 Θεματική

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙ ΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΟΙ ΤΩΝ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΝ ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ ΜΕΛΩΝ, I. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙ ΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΟΙ ΤΩΝ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΝ ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ ΜΕΛΩΝ, I. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 14.6.2014 EL Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης C 183/5 Ψήφισμα του Συμβουλίου και των αντιπροσώπων των κυβερνήσεων των κρατών μελών, συνερχομένων στα πλαίσια του Συμβουλίου, της 20ής Μαΐου 2014,

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα, 20-21 Νοεμβρίου 2014 ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ

Αθήνα, 20-21 Νοεμβρίου 2014 ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ Αθήνα, 20-21 Νοεμβρίου 2014 ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ Oι πολυάριθμοι φορείς της κοινωνικής οικονομίας και επιχειρηματικότητας που συμμετείχαν και συνεργάστηκαν στο Φόρουμ Κοινωνικής Επιχειρηματικότητας, 20-21 Νοεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ «ΜΕΝΤΟΡΑΣ» ΕΠΙΠΕΔΟ 5, ΒΑΣΕΙ ΤΟΥ EQF

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ «ΜΕΝΤΟΡΑΣ» ΕΠΙΠΕΔΟ 5, ΒΑΣΕΙ ΤΟΥ EQF ΕΥΡΩΠΑΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ «ΜΕΝΤΟΡΑΣ» ΕΠΙΠΕΔΟ 5, ΒΑΣΕΙ ΤΟΥ EQF Πρόγραμμα LLP LDV TOI 12 AT 0015 Συντονιστής προγράμματος: Schulungszentrum Fhnsdrf Εταίροι: University f Gthenburg Municipality f Tjörns

Διαβάστε περισσότερα

Το YOUTHPASS στην ΕΕΥ. INFO KIT Μέρος 2. Πρόγραμμα «Νέα Γενιά σε Δράση»

Το YOUTHPASS στην ΕΕΥ. INFO KIT Μέρος 2. Πρόγραμμα «Νέα Γενιά σε Δράση» Το YOUTHPASS στην ΕΕΥ Πρόγραμμα «Νέα Γενιά σε Δράση» INFO KIT Μέρος 2 Μάης 2011 1. Η ΕΕΥ ως εμπειρία μάθησης Η συμμετοχή ως εθελοντής ΕΕΥ είναι μια πολύτιμη προσωπική, κοινωνική και πολιτισμική εμπειρία,

Διαβάστε περισσότερα

Ε Θ Ν Ι Κ Ο Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Κ Ο Ι Ν Ω Ν Ι Κ Ω Ν Ε Ρ Ε Υ Ν Ω Ν ( E K K E )

Ε Θ Ν Ι Κ Ο Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Κ Ο Ι Ν Ω Ν Ι Κ Ω Ν Ε Ρ Ε Υ Ν Ω Ν ( E K K E ) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ & ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Ε Θ Ν Ι Κ Ο Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Κ Ο Ι Ν Ω Ν Ι Κ Ω Ν Ε Ρ Ε Υ Ν Ω Ν ( E K K E ) Κρατίνου 9 & Αθηνάς, 10552 Αθήνα, τηλ.

Διαβάστε περισσότερα

Οι Δήμοι στο κατώφλι της νέας προγραμματικής περιόδου. Ράλλης Γκέκας, Διευθύνων Σύμβουλος ΕΕΤΑΑ Φεβρουάριος 2014

Οι Δήμοι στο κατώφλι της νέας προγραμματικής περιόδου. Ράλλης Γκέκας, Διευθύνων Σύμβουλος ΕΕΤΑΑ Φεβρουάριος 2014 Οι Δήμοι στο κατώφλι της νέας προγραμματικής περιόδου Ράλλης Γκέκας, Διευθύνων Σύμβουλος ΕΕΤΑΑ Φεβρουάριος 2014 Περιεχόμενα Παρουσίασης Η Στρατηγική «Ευρώπη 2020» Οι Δήμοι στη νέα προγραμματική περίοδο

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία Αναπληρώτριας Υπουργού Ράνιας Αντωνοπούλου. στην εκδήλωση για την Κοινωνική Οικονομία στον Κεραμεικό

Ομιλία Αναπληρώτριας Υπουργού Ράνιας Αντωνοπούλου. στην εκδήλωση για την Κοινωνική Οικονομία στον Κεραμεικό ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ EΡΓΑΣΙΑΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ Δελτίο Τύπου Αθήνα, 17-12-2015 Ομιλία Αναπληρώτριας Υπουργού Ράνιας Αντωνοπούλου στην εκδήλωση για την Κοινωνική Οικονομία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ CSR 2009

ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ CSR 2009 ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ CSR 2009 Στην Ελλάδα η έρευνα για την «Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη και την Υπεύθυνη Κατανάλωση» σχεδιάστηκε και υλοποιήθηκε για 5 η φορά

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΕΝΑΡΞΗ ΤΗΣ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗΣ

ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΕΝΑΡΞΗ ΤΗΣ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗΣ ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΕΝΑΡΞΗ ΤΗΣ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗΣ Καλημέρα σας. Αξιότιμοι Αγαπητοί συνάδελφοι και φίλοι Με μεγάλη χαρά το Ελληνικό Δίκτυο του Οικουμενικού Συμφώνου του ΟΗΕ υποδέχεται σήμερα, στην Πρώτη Περιφερειακή

Διαβάστε περισσότερα

Νεοεµφανιζόµενα φαινόµενα στη χρήση ναρκωτικών

Νεοεµφανιζόµενα φαινόµενα στη χρήση ναρκωτικών Νεοεµφανιζόµενα φαινόµενα στη χρήση ναρκωτικών Ένα ευρωπαϊκό εγχειρίδιο σχετικά µε τη λειτουργία έγκαιρης πληροφόρησης για τα νεοεµφανιζόµενα φαινόµενα στη Συνοπτικη Παρουσιαση Στην εργασία αυτή παρουσιάζονται

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.)

ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.) ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.) ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ (Π.Ι.Ε.)

Διαβάστε περισσότερα

Η Έννοια της Εταιρικής Σχέσης & τα νέα Χρηματοδοτικά Εργαλεία της Τοπικής Αυτοδιοίκησης

Η Έννοια της Εταιρικής Σχέσης & τα νέα Χρηματοδοτικά Εργαλεία της Τοπικής Αυτοδιοίκησης Η Έννοια της Εταιρικής Σχέσης & τα νέα Χρηματοδοτικά Εργαλεία της Τοπικής Αυτοδιοίκησης Δρ. Ράλλης Γκέκας Επιστημονικός Συνεργάτης ΚΕΔΕ Πρόγραμμα Επιμόρφωσης Δημάρχων & Δημοτικών Συμβούλων Πρόγραμμα Επιμόρφωσης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΥ ΑΞΙΟΛΟΓΗΤΗ Α. Σ

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΥ ΑΞΙΟΛΟΓΗΤΗ Α. Σ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΣ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΝΕΥΡΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΑΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΑΧΕΠΑ, ΑΠΘ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΙΟ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΜΕ ΤΗ ΛΗΞΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΣΤΗ ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΟΕΚ ΟΛΛΑΝΔΙΑΣ. 24-25 Μαϊου 2008, Χόρινχεμ

ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΣΤΗ ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΟΕΚ ΟΛΛΑΝΔΙΑΣ. 24-25 Μαϊου 2008, Χόρινχεμ ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΣΤΗ ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΟΕΚ ΟΛΛΑΝΔΙΑΣ 24-25 Μαϊου 2008, Χόρινχεμ Αξιότιμε κύριε πρόεδρε, Κυρίες και κύριοι, Θέλω κατ αρχάς να σας ευχαριστήσω θερμά για την ευγενική

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το Σύντομη περιγραφή Το Ελληνικό Παιδικό Μουσείο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΑΛΑΣΣΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΛΙΕΙΑ «Η θάλασσα κοινό μας σπίτι»

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΑΛΑΣΣΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΛΙΕΙΑ «Η θάλασσα κοινό μας σπίτι» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ LIFE «Μεσογειακή φώκια και Αλιεία: Αντιμετωπίζοντας τη σχέση ανταγωνισμού και αλληλεπίδρασης στις ελληνικές θάλασσες» ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΑΛΑΣΣΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΛΙΕΙΑ «Η θάλασσα

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός Αυτοαξιολόγησης EFQM Ο ΗΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑΣ ΑΥΤΟΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ EFQM ΣΤΙΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ

Οδηγός Αυτοαξιολόγησης EFQM Ο ΗΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑΣ ΑΥΤΟΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ EFQM ΣΤΙΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ Ο ΗΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑΣ ΑΥΤΟΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ EFQM ΣΤΙΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ... 3 2. Η ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ EFQM ΚΑΙ ΤΟ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΑΥΤΟΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ... 4 3. Η ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΣΤΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

Γνώσεις για την εγκεφαλική παράλυση

Γνώσεις για την εγκεφαλική παράλυση Οδηγός Εκπαιδευτή Ενότητα κατάρτισης Γνώσεις για την εγκεφαλική παράλυση Επιμέλεια Miguel Santos Συγγραφείς Karina Riiskjaer Raun Mette Kliim-Due Betina Rasmussen Peder Esben Bilde Kirsten Caesar Petersen

Διαβάστε περισσότερα

Το Κυπριακό Σηµείο Επαφήσ «Ευρώπη για τουσ Πολίτεσ» συγχρηµατοδοτείται από το Υπουργείο Παιδείασ και Πολιτισµού τησ Κυπριακήσ ηµοκρατίασ (50%) και από την Ευρωπα)κή Επιτροπή (50%) 27 χώρες 495 εκατοµµύρια

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΣ 2015-2020

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΣ 2015-2020 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΣ 2015-2020 Εισαγωγή Η παρούσα παρουσίαση της στρατηγικής για την ανάπτυξη της επιχειρηματικότητας και την υποστήριξη της τοπικής οικονομίας του Δήμου

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΣΜΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΙΠΕ 2009-2010

ΔΕΣΜΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΙΠΕ 2009-2010 ΔΕΣΜΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΙΠΕ 2009-2010 Αριθμός πρωτοκόλλου έργου: ΚΟΙΝΩ/0609/ΒΙΕ/13 Τίτλος έργου: Η ολιστική προσέγγιση του προβλήματος της αναποτελεσματικής αντιμετώπισης του φαινομένου των οδικών ατυχημάτων

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων]

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] 1. Είστε ικανοποιημένος/η από το Πρόγραμμα; Μ. Ο. απαντήσεων: 4,7 Ικανοποιήθηκαν σε απόλυτο

Διαβάστε περισσότερα

ευπωπαϊκό ππόηυπο Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου Της Σχολικής Μονάδας Έκθεση Συστηματικής Διερεύνησης

ευπωπαϊκό ππόηυπο Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου Της Σχολικής Μονάδας Έκθεση Συστηματικής Διερεύνησης ΤΠΟΤΡΓΔΙΟ ΠΑΙΓΔΙΑ ΓΙΑ ΒΙΟΤ ΜΑΘΗΗ ΚΑΙ ΘΡΗΚΔΤΜΑΣΩΝ ΚΔΝΣΡΟ ΔΚΠΑΙΓΔΤΣΙΚΗ ΔΡΔΤΝΑ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου Της Σχολικής Μονάδας ευπωπαϊκό ππόηυπο Κλίμα & Σχέσεις στο Σχολείο Σχέσεις μεταξύ Σχολείου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 2 ο

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 2 ο ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Κεφάλαιο 2 ο Η Επιστήμη της Διοίκησης των Επιχειρήσεων 2.1. Εισαγωγικές έννοιες Ο επιστημονικός κλάδος

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου

Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου Ένα πρόβλημα που μας αφορά όλους Το φαινόμενο της φτώχειας παραμένει κυρίαρχο στις σύγχρονες κοινωνίες

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδιο Ετήσιας Έκθεσης Αυτοαξιoλόγησης Υλοποίηση, Παρακολούθηση και

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα MOFI. ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ & ΑΛΙΕΙΑ Αντιμετωπίζοντας τη σχέση αλληλεπίδρασης στις ελληνικές θάλασσες

Πρόγραμμα MOFI. ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ & ΑΛΙΕΙΑ Αντιμετωπίζοντας τη σχέση αλληλεπίδρασης στις ελληνικές θάλασσες Πρόγραμμα MOFI ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ & ΑΛΙΕΙΑ Αντιμετωπίζοντας τη σχέση αλληλεπίδρασης στις ελληνικές θάλασσες Συμμετέχοντες WWF Ελλάς Ινστιτούτο Αλιευτικής Έρευνας Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Μαγνησίας Το αντικείμενο

Διαβάστε περισσότερα

White Paper on European Cities

White Paper on European Cities White Paper on European Cities Μάρτιος 2015 Αντώνης Αγγελάκης, Σύμβουλος Ανοιχτής Καινοτομίας antonios.aggelakis@gmail.com Προοίμιο Το παρόν White Paper στοχεύει στην παρουσίαση δράσεων, καλών πρακτικών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. 4.1 Τρόποι Προσέλκυσης Νέων...21 4.2 Προτάσεις Πολιτικής των Νέων...22 ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ...24 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ...26 ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΦΟΡΕΩΝ...

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. 4.1 Τρόποι Προσέλκυσης Νέων...21 4.2 Προτάσεις Πολιτικής των Νέων...22 ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ...24 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ...26 ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΦΟΡΕΩΝ... Cities for Peace and Democracy in Europe Ε Ρ Ε ΤΟΠΙΚΗ ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΠΡΟΩΘΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΦΩΝΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ Υ Ν Α με την υποστήριξη Ιανουάριος 2007 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ ΓΡΑΦΗΜΑΤΩΝ...3 ΕΙΣΑΓΩΓΗ...4 ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ...6

Διαβάστε περισσότερα

Απελευθερώστε τη δυναμική της επιχείρησής σας

Απελευθερώστε τη δυναμική της επιχείρησής σας Απελευθερώστε τη δυναμική της επιχείρησής σας Εφαρμοσμένες ΛΥΣΕΙΣ για Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις Συμβουλευτικές Υπηρεσίες Εκπαιδευτικά Σεμινάρια Ανάπτυξη Πωλήσεων Ανδρόμαχος Δημητροκάλλης, MBA Management

Διαβάστε περισσότερα

1. ΘΕΣΗ ΜΕΣΑ ΣΤΗΝ ΟΡΓΑΝΩΣΗ:

1. ΘΕΣΗ ΜΕΣΑ ΣΤΗΝ ΟΡΓΑΝΩΣΗ: JOB DESCRIPTION PROJECT MANAGER Πρόγραμμα: EMPLOYABILITY Έκδοση: 1 η 1. ΘΕΣΗ ΜΕΣΑ ΣΤΗΝ ΟΡΓΑΝΩΣΗ: Ιεραρχικά και λειτουργικά αναφέρεται στο Διευθυντή Προγραμμάτων και τον Γενικό Διευθυντή τόσο για τη στρατηγική

Διαβάστε περισσότερα

«Συντονισμός του Σχεδιασμού και της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών»

«Συντονισμός του Σχεδιασμού και της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών» Πέμπτη 4 Δεκεμβρίου 2014 «Συντονισμός του Σχεδιασμού και της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών» Αποτελεσματική Παρακολούθηση και Αξιολόγηση της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών Νίκος Παπαδάτος, Μέλος & τ. Πρόεδρος

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το ΕΠΜ_2014 Εκπαιδευτικό Έργο «Το Κινητό Μουσείο»

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ

ΕΚΘΕΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ ΕΚΘΕΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ Η έκθεση ακαδημαϊκών ενδιαφερόντων συνοδεύει σχεδόν πάντα την αίτηση για την είσοδο σε οποιοδήποτε πρόγραμμα μεταπτυχιακών σπουδών. Την έκθεση ακαδημαϊκών ενδιαφερόντων

Διαβάστε περισσότερα

Ο στόχος αυτός είναι σε άμεση συνάρτηση με τη στρατηγική της Λισαβόνας, και συγκεκριμένα την ενίσχυση της οικονομικής και κοινωνικής συνοχής μέσω:

Ο στόχος αυτός είναι σε άμεση συνάρτηση με τη στρατηγική της Λισαβόνας, και συγκεκριμένα την ενίσχυση της οικονομικής και κοινωνικής συνοχής μέσω: ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ Δελτίο Τύπου Ομιλία Γενικού Γραμματέα Διαχείρισης Κοινοτικών & Άλλων Πόρων Του Υπουργείου Απασχόλησης και Κοινωνικής Προστασίας Κυρίου Κωνσταντίνου

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση Συνάντηση Εργασίας ρ Χριστίνα Θεοχάρη Περιβαλλοντολόγος Μηχανικός Γραµµατέας Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΓΣΕΕ 7 Ιουνίου 2006 1 1. Η Κοινωνική εταιρική ευθύνη

Διαβάστε περισσότερα

Οργανωσιακή μάθηση. Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν

Οργανωσιακή μάθηση. Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν Οργανωσιακή μάθηση Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν 1 Μάθηση είναι: Η δραστηριοποίηση και κατεύθυνση δυνάμεων για την όσο το δυνα-τόν καλύτερη προσαρμογή στο φυσικό και ιστορικό περιβάλλον. Η απόκτηση

Διαβάστε περισσότερα

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010 Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών Δημοτικής, Προδημοτικής και Ειδικής Εκπαίδευσης για τα νέα Αναλυτικά Προγράμματα (21-22 Δεκεμβρίου 2010 και 7 Ιανουαρίου 2011) Δ Φάση Επιμόρφωσης Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

Διαβάστε περισσότερα

Q-Cities Δίκτυο Πόλεων για την Ποιότητα, «Δραστηριότητα & Προοπτική»

Q-Cities Δίκτυο Πόλεων για την Ποιότητα, «Δραστηριότητα & Προοπτική» Q-Cities Δίκτυο Πόλεων για την Ποιότητα, «Δραστηριότητα & Προοπτική» Δρ. Μιχάλης Χρηστάκης Γενικός Γραμματέας Δήμου Αμαρουσίου Πρόεδρος Πανελλήνιας Ένωσης Γενικών Γραμματέων Τοπικής Αυτοδιοίκησης «Κλεισθένης»

Διαβάστε περισσότερα

INRES. Συνεργασία νησιωτικών περιφερειών για τη μεγιστοποίηση των περιβαλλοντικών και οικονομικών ωφελειών από την έρευνα στις ΑΠΕ

INRES. Συνεργασία νησιωτικών περιφερειών για τη μεγιστοποίηση των περιβαλλοντικών και οικονομικών ωφελειών από την έρευνα στις ΑΠΕ Regions of Knowledge FP7 229947 INRES Συνεργασία νησιωτικών περιφερειών για τη μεγιστοποίηση των περιβαλλοντικών και οικονομικών ωφελειών από την έρευνα στις ΑΠΕ Αρτέμης Σαϊτάκης Διευθυντής Επιστημονικό

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ «ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΙΣ ΚΤΙΡΙΑΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ»

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ «ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΙΣ ΚΤΙΡΙΑΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ» ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ «ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΙΣ ΚΤΙΡΙΑΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ» ΔΗΜΑΡΧΕΙΟ ΣΠΑΤΩΝ ΑΡΤΕΜΙΔΑΣ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2015 Θέμα: «Η ανάγκη για έναν ολοκληρωμένο Ενεργειακό Σχεδιασμό στο

Διαβάστε περισσότερα

Ένα Εκπαιδευτικό Πλαίσιο Σχεδιασμού Ανοικτής και Εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης

Ένα Εκπαιδευτικό Πλαίσιο Σχεδιασμού Ανοικτής και Εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης Ένα Εκπαιδευτικό Πλαίσιο Σχεδιασμού Ανοικτής και Εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης Χαρούλα Αγγελή cangeli@ucy.ac.cy Τμήμα Επιστημών της Αγωγής 1 Το περιβάλλον της συνεργασίας Συνεργασία μεταξύ πανεπιστημιακών

Διαβάστε περισσότερα

Δημοσιότητα & Πληροφόρηση

Δημοσιότητα & Πληροφόρηση Πρόγραμμα GR02: Ολοκληρωμένη Διαχείριση Εσωτερικών & Θαλασσίων Υδάτων Δημοσιότητα & Πληροφόρηση Δήμητρα Κουμπάρου, Δρ. Περιβαλλοντολόγος, στέλεχος της Επιτελικής Δομής ΕΣΠΑ ΥΠΕΚΑ (πρώην Ε.Υ.Σ.ΠΕ.Δ.) Μονάδα

Διαβάστε περισσότερα

Συνεργαζόμαστε για μια

Συνεργαζόμαστε για μια NEWSLETTER 2 ο Ειδικό Αφιέρωμα Συνεργαζόμαστε για μια ανοιχτή, πολυπολιτισμική κοινωνία ΣΥΜΒΟΥΛΙΑ ΕΝΤΑΞΗΣ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ Με μεγάλη επιτυχία και ουσιαστικά αποτελέσματα ολοκληρώθηκε το Έργο 4.1.β/12: «Ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΗΓΕΣΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΕΣΤΙΑΣΗ ΣΕ ΠΕΛΑΤΗ & ΑΓΟΡΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΩΝ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΗΓΕΣΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΕΣΤΙΑΣΗ ΣΕ ΠΕΛΑΤΗ & ΑΓΟΡΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΩΝ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΗΓΕΣΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΕΣΤΙΑΣΗ ΣΕ ΠΕΛΑΤΗ & ΑΓΟΡΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΩΝ ΠΡΩΤΕΣ ΥΛΕΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ ΜΗΧΑΝΕΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΧΡΗΜΑΤΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

Π Ρ Ω Τ Ο Κ Ο Λ Λ Ο Σ Υ Ν Ε Ρ ΓΑ Σ Ι Α Σ

Π Ρ Ω Τ Ο Κ Ο Λ Λ Ο Σ Υ Ν Ε Ρ ΓΑ Σ Ι Α Σ Π Ρ Ω Τ Ο Κ Ο Λ Λ Ο Σ Υ Ν Ε Ρ ΓΑ Σ Ι Α Σ τ ο υ Υ π ο υ ρ γ ε ί ο υ Ο ι κ ο ν ο μ ί α ς, Υ π ο δ ο μ ώ ν, Ν α υ τ ι λ ί α ς κ α ι Το υ ρ ι σ μ ο ύ μ ε τ η ν Αν ε ξά ρ τ η τ η Α ρ χ ή «Σ υ ν ή γ ο ρ ο ς

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη κοινωνικών δεξιοτήτων σε παιδιά με νοητική ανεπάρκεια μέσα από το παιχνίδι με τους συνομηλίκους τους: ένα πιλοτικό πρόγραμμα παρέμβασης

Ανάπτυξη κοινωνικών δεξιοτήτων σε παιδιά με νοητική ανεπάρκεια μέσα από το παιχνίδι με τους συνομηλίκους τους: ένα πιλοτικό πρόγραμμα παρέμβασης Ανάπτυξη κοινωνικών δεξιοτήτων σε παιδιά με νοητική ανεπάρκεια μέσα από το παιχνίδι με τους συνομηλίκους τους: ένα πιλοτικό πρόγραμμα παρέμβασης Γ. Μπάρμπας Ε. Γκιργκινούδη θεωρητικό πλαίσιο βασικός πυρήνας

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγική για τη Διεθνοποίηση του Πανεπιστημίου Κύπρου

Στρατηγική για τη Διεθνοποίηση του Πανεπιστημίου Κύπρου Στρατηγική για τη Διεθνοποίηση του Πανεπιστημίου Κύπρου 1. Σύνοψη Σύμφωνα με το στρατηγικό σχεδιασμό της Πρυτανείας για τα έτη 2010-2020, το Πανεπιστήμιο Κύπρου έχει θέσει αριθμό προτεραιοτήτων ως τη βάση

Διαβάστε περισσότερα

Β. Διευθύντρια: Παντελίτσα Θεοχαρίδου, Εκπαιδευτικοί: Σπυρούλα Χρυσοστόμου, Χρυσάνθη Μελετίου, Σύλβια Κυριάκου, Δόξα Καιμακλιώτη (αντικαταστάτρια)

Β. Διευθύντρια: Παντελίτσα Θεοχαρίδου, Εκπαιδευτικοί: Σπυρούλα Χρυσοστόμου, Χρυσάνθη Μελετίου, Σύλβια Κυριάκου, Δόξα Καιμακλιώτη (αντικαταστάτρια) Β. Διευθύντρια: Παντελίτσα Θεοχαρίδου, Εκπαιδευτικοί: Σπυρούλα Χρυσοστόμου, Χρυσάνθη Μελετίου, Σύλβια Κυριάκου, Δόξα Καιμακλιώτη (αντικαταστάτρια) Υπεύθυνη συντονίστρια λειτουργός του Π.Ι.Κ. Χρυσάνθη Μελετίου

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ. Ηγεσία

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ. Ηγεσία ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ Ηγεσία Διδάσκουσα: Αφροδίτη Δαλακούρα ΔΙΟΙΚΗΣΗ: ΟΙ ΡΟΛΟΙ ΤΟΥ ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΥ ΗΓΕΤΗΣ MANAGER COACH 1 Κλασική-μηχανιστική αντίληψη Το παλιό μοντέλο διοίκησης: οικονομικές-υλικές

Διαβάστε περισσότερα

Του κ. Κωνσταντίνου Γαγλία Γενικού Διευθυντή του BIC Αττικής

Του κ. Κωνσταντίνου Γαγλία Γενικού Διευθυντή του BIC Αττικής Του κ. Κωνσταντίνου Γαγλία Γενικού Διευθυντή του BIC Αττικής ΒΑΣΙΚΟΙ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΤΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΩΝ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑΣ ΕΠΙΤΥΧΗΜΕΝΩΝ CLUSTERS Με σκοπό τον εντοπισμό των βασικών παραγόντων επιτυχίας

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση της εκστρατείας ενημέρωσης, ευαισθητοποίησης, εκπαίδευσης στο πλαίσιο του έργου LIFE+PURE

Αξιολόγηση της εκστρατείας ενημέρωσης, ευαισθητοποίησης, εκπαίδευσης στο πλαίσιο του έργου LIFE+PURE Αξιολόγηση της εκστρατείας ενημέρωσης, ευαισθητοποίησης, εκπαίδευσης στο πλαίσιο του έργου LIFE+PURE Περιεχόμενα Περιεχόμενα Διαγραμμάτων...2 Εισαγωγή...3 Το δείγμα της έρευνας...3 Τα εργαλεία ενημέρωσης...4

Διαβάστε περισσότερα

Εισήγηση της ΓΓΠΠ Αγγέλας Αβούρη στην ενημερωτική συνάντηση για τη δημιουργία Οργανισμού Τουριστικής Ανάπτυξης (23-11-06)

Εισήγηση της ΓΓΠΠ Αγγέλας Αβούρη στην ενημερωτική συνάντηση για τη δημιουργία Οργανισμού Τουριστικής Ανάπτυξης (23-11-06) Εισήγηση της ΓΓΠΠ Αγγέλας Αβούρη στην ενημερωτική συνάντηση για τη δημιουργία Οργανισμού Τουριστικής Ανάπτυξης (23-11-06) Η χώρα μας είναι ένας από τους πλέον δημοφιλείς τουριστικούς προορισμούς παγκοσμίως.

Διαβάστε περισσότερα

2.0 ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ

2.0 ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ 2.0 ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 2.1 ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ...62 2.2 ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΕΣ...63 2.3 ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΩΝ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ...64 2.4 ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ...64 2.5 ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ...64

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα «Η ενεργειακή αποδοτικότητα στην Τοπική Αυτοδιοίκηση: Μια ευκαιρία για οικονομική ανάπτυξη»

Ημερίδα «Η ενεργειακή αποδοτικότητα στην Τοπική Αυτοδιοίκηση: Μια ευκαιρία για οικονομική ανάπτυξη» Ημερίδα «Η ενεργειακή αποδοτικότητα στην Τοπική Αυτοδιοίκηση: Μια ευκαιρία για οικονομική ανάπτυξη» Δημαρχείο Θεσσαλονίκης 13 Μαρτίου 2014 Θέμα: «Η ανάγκη για οριζόντια τεχνική υποστήριξη των Ελληνικών

Διαβάστε περισσότερα

2007 δράσης 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2007 δράσης 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 Εφαρµογή Μεθοδολογίας Υλοποίησης Η µεθοδολογία που χρησιµοποιήθηκε είναι η µεθοδολογία του ερευνητικού προγράµµατος Ο ΥΣΣΕΑΣ. Με βάση αυτό σχεδιάστηκαν τέσσερις τηλεδιασκέψεις. Τα στάδια υλοποίησης των

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ - ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ 1ης ΣΥΝΕ ΡΙΑΣΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ Ε.Π. ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ 2014-2020

ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ - ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ 1ης ΣΥΝΕ ΡΙΑΣΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ Ε.Π. ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ 2014-2020 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ - ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ 1ης ΣΥΝΕ ΡΙΑΣΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ Ε.Π. ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ 2014-2020 Ερµούπολη, 25 Ιουνίου 2015 Σύγκληση Επιτροπής Παρακολούθησης

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΑΡΧΗΣ

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΑΡΧΗΣ ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΑΡΧΗΣ Μετά από το γεμάτο ψεύδη και ανακρίβειες δελτίο τύπου συνδυασμού της μειοψηφίας στις 19 Ιουνίου, θεωρούμε ότι πρέπει να ενημερώσουμε τον λαό της Ελευσίνας και της Μαγούλας

Διαβάστε περισσότερα

Χαιρετισμός του Προέδρου του ΕΤΕΚ, Στέλιου Αχνιώτη στην ημερίδα «ΥΔΡΟΓΟΝΑΝΘΡΑΚΕΣ και Προσδοκίες - ΠΩΣ ΔΙΑΣΦΑΛΙΖΟΝΤΑΙ;».

Χαιρετισμός του Προέδρου του ΕΤΕΚ, Στέλιου Αχνιώτη στην ημερίδα «ΥΔΡΟΓΟΝΑΝΘΡΑΚΕΣ και Προσδοκίες - ΠΩΣ ΔΙΑΣΦΑΛΙΖΟΝΤΑΙ;». Χαιρετισμός του Προέδρου του ΕΤΕΚ, Στέλιου Αχνιώτη στην ημερίδα «ΥΔΡΟΓΟΝΑΝΘΡΑΚΕΣ και Προσδοκίες - ΠΩΣ ΔΙΑΣΦΑΛΙΖΟΝΤΑΙ;». 25 Ιουνίου 2014 Venue Centre, Columbia Plaza, Λεμεσός Έντιμε Υπουργέ Ενέργειας, Εμπορίου,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΤΗΣ ΑΛΑΜΠΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΟΙΚΤΗ ΠΡΟΣΒΑΣΗ

ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΤΗΣ ΑΛΑΜΠΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΟΙΚΤΗ ΠΡΟΣΒΑΣΗ ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΤΗΣ ΑΛΑΜΠΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΟΙΚΤΗ ΠΡΟΣΒΑΣΗ Συστάσεις για πολιτικές για την ανάπτυξη της Ανοικτής Πρόσβασης στη Νότια Ευρώπη Σχέδιο δράσης για την ανάπτυξη της Ανοικτής Πρόσβασης στη Νότια Ευρώπη ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ

Διαβάστε περισσότερα

Συμβούλια Ένταξης Μεταναστών: ένας νέος θεσμός ένταξης των μεταναστών στις τοπικές κοινωνίες

Συμβούλια Ένταξης Μεταναστών: ένας νέος θεσμός ένταξης των μεταναστών στις τοπικές κοινωνίες Συμβούλια Ένταξης Μεταναστών: ένας νέος θεσμός ένταξης των μεταναστών στις τοπικές κοινωνίες Απόστολος Λιναρδής Ερευνητής Εθνικού Κέντρου Κοινωνικών Ερευνών Πρόγραμμα: «Διαδράσεις Πολιτισμού» Προτεραιότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΕ ΤΟΝ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΕ ΤΟΝ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ EΡΓΑΣΙΑΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ Δελτίο Τύπου 26 Οκτωβρίου 2015 ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΕ ΤΟΝ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ Ο Αντιπρόεδρος

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΑ ΣΧΟΛΕΙΑ ΚΑΙ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΑ ΣΧΟΛΕΙΑ ΚΑΙ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Τι είναι Οικολογικά Σχολεία Εγγραφή Εφαρμογή του Προγράμματος Αίτηση Αυτοαξιολόγησης Βράβευση Η Περιβαλλοντική Επισκόπηση των Οικολογικών Σχολείων ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΑ ΣΧΟΛΕΙΑ ΚΑΙ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΕΔΡΙΟ. Πολιτική Διασφάλισης Ποιότητας στην Επαγγελματική Εκπαίδευση & Κατάρτιση: Ο ρόλος των παρόχων κατάρτισης και των εκπαιδευτών

ΣΥΝΕΔΡΙΟ. Πολιτική Διασφάλισης Ποιότητας στην Επαγγελματική Εκπαίδευση & Κατάρτιση: Ο ρόλος των παρόχων κατάρτισης και των εκπαιδευτών ΣΥΝΕΔΡΙΟ Πολιτική Διασφάλισης Ποιότητας στην Επαγγελματική Εκπαίδευση & Κατάρτιση: Ο ρόλος των παρόχων κατάρτισης και των εκπαιδευτών Πνευματικό Κέντρο Δήμου Αθηναίων (Ακαδημίας 50) Τρίτη 23 Σεπτεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα