ΑΚΟΥΣΤΙΚΗ ΟΡΓΑΝΟΛΟΓΙΑ II εκδοχή 1.0

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΑΚΟΥΣΤΙΚΗ ΟΡΓΑΝΟΛΟΓΙΑ II εκδοχή 1.0"

Transcript

1 Χάλκινα πνευστά Στα όργανα της οικογένειας των χάλκινων πνευστών η παλµική κίνηση της αέριας στήλης του σωλήνα προκαλείται από την ελαστικότητα των χειλιών του εκτελεστή που τοποθετούνται µέσα σε κωνικό περιστόµιο και διακόπτουν περιοδικά τη ροή του αέρα της εκπνοής (τα χείλη λειτουργούν ως διπλή γλωσσίδα). Το σχήµα και το µέγεθος του περιστοµίου διαφέρουν από όργανο σε όργανο. Οι βασικές κατηγορίες είναι (εικόνα 42): α) κοίλο-ρηχό, το οποίο το οποίο δίνει λαµπρό ήχο πλούσιο σε αρµονικούς β) κοίλο-βαθύ, το οποίο δίνει απαλότερο ήχο και γ) κωνικό, το οποίο δίνει ιδιαίτερα απαλό και γλυκό ήχο ΕΙΚΟΝΑ 42 Πέρα από το τύπο του περιστοµίου ενός οργάνου, καθοριστικό ρόλο στο ηχόχρωµα παίζουν η σχέση (αναλογία) διαµετρήµατος και µήκους του σωλήνα, η διατοµή του σωλήνα (κυλινδρικός ή κωνικός), το σχήµα της καµπάνας και το κράµα του µετάλλου από το οποίο είναι κατασκευασµένο. Κατηγοριοποίηση των χάλκινων πνευστών µπορεί να γίνει ανάλογα µε το είδος του σωλήνα, ο οποίος µπορεί να είναι: α) κυλινδρικός σωλήνας απότοµα διευρυνόµενη καµπάνα (τροµπέτα, κόρνο) β) κωνικός σωλήνας: η διάµετρος του σωλήνα αυξάνεται λιγότερο αισθητή διεύρυνση καµπάνας (τούµπα). Στην εικόνα 43 φαίνονται οι αναλογίες των «ξεδιπλωµένων» σωλήνων ορισµένων αντιπροσωπευτικών χάλκινων πνευστών. ΕΙΚΟΝΑ 43 24

2 Στα χάλκινα, όπως συµβαίνει και στα ξύλινα πνευστά, το µήκος του σωλήνα είναι αυτό που καθορίζει τον βαθύτερο (βασικό) φθόγγο που µπορεί να παραχθεί. 2 Μέσω της αλλαγής πίεσης των χειλιών και του αέρα ο εκτελεστής µπορεί να παίξει κάθε αρµονικό µόνο του. Σε αντίθεση µε ξύλινα πνευστά, τα χάλκινα δεν έχουν πλευρικές οπές. Για να επιτευχθεί η αλλαγή τονικού ύψους (πέρα από τους φθόγγους που µπορούν να παραχθούν µέσω της αρµονικής στήλης) γίνεται χρήση πρόσθετων τµηµάτων σωλήνα τα οποία µελώνουν κάθε φορά το µήκος του σωλήνα και συνεπώς µεταβάλλουν την αρµονική στήλη. Η προσθήκη τµηµάτων σωλήνα µπορεί να γίνει µέσω της χρήσης α) ενός κινητού (ολκωτού) τµήµατος (π.χ. τροµπόνι) β) βαλβίδων (π.χ. κόρνο, τροµπέτα). Οι βαλβίδες χρησιµοποιήθηκαν για πρώτη φορά στις αρχές του 19 ου αιώνα. Σήµερα χρησιµοποιούνται δύο είδη βαλβίδων: η περιστροφική (rotary) και η παλινδροµική (έµβολο, piston) (εικόνα 44). ΕΙΚΟΝΑ 44 Συνήθως χρησιµοποιούνται τρεις βαλβίδες. Η πρώτη βαλβίδα (όπως κοιτά ο εκτελεστής) προσθέτει µήκος σωλήνα τόσο όσο το 1/8 του βασικού µήκους και κατεβάζει την τονικότητα κατά ένα τόνο. Η δεύτερη προσθέτει µήκος σωλήνα τόσο όσο το 1/15 του βασικού µήκους και κατεβάζει την τονικότητα κατά ένα ηµιτόνιο. Η τρίτη προσθέτει µήκος σωλήνα τόσο όσο το 1/5 του βασικού µήκους και κατεβάζει την τονικότητα κατά µία τρίτη µικρή. Ο συνδυασµός τους µπορεί να κατεβάσει το όργανο µέχρι και 6 ηµιτόνια. Σε ορισµένα όργανα (ολόκληρα) χρησιµοποιείται και µια τέταρτη βαλβίδα η οποία κατεβάζει την τονικότητα του οργάνου µία τέταρτη (5 ηµιτόνια), έτσι ώστε να µπορεί το όργανο να κατέβει συνολικά 11 ηµιτόνια και να µπορεί να αποδώσει όλες τους χρωµατικούς φθόγγους ανάµεσα στο δεύτερο και τον πρώτο αρµονικό (π.χ. µπάσα τούµπα). 2 Σε ορισµένα όργανα, ιδιαίτερα αυτά µε στενό σωλήνα, ο πρώτος αρµονικός (και µερικές φορές και ο δεύτερος) δεν µπορούν να παραχθούν. Σε αυτή την περίπτωση τα όργανα αυτά ονοµάζονται µισά. Όταν παράγονται όλες οι αρµονικές τα όργανα ονοµάζονται ολόκληρα. 25

3 Τροµπέτα [ 15] Η τροµπέτα είναι ένα είδος σάλπιγγας στην οποία έχουν προστεθεί έµβολα ή περιστροφικές βαλβίδες. Η σάλπιγγα ήταν ένας ευθύς σωλήνας, αρχικά ξύλινος (µπαµπού) και µεταγενέστερα µεταλλικός. Από το 13 ο αιώνα, τόσο για πρακτικούς λόγους όσο και για να προστατευθούν οι µακρείς σωλήνες από το στράβωµα, άρχισαν να κατασκευάζονται οι σάλπιγγες σε σχήµα S, ενώ από τον 15 ο αιώνα άρχισαν να παίρνουν τη σηµερινή τους µορφή της ευθύγραµµης περιέλιξης (εικόνα 45). ΕΙΚΟΝΑ 45 Η σάλπιγγα έχει βαθύ, κοίλο περιστόµιο και στενό, κυλινδρικό (στο µεγαλύτερο µέρος του) σωλήνα. Καθώς η σάλπιγγα δεν έχει οπές οι µόνοι φθόγγοι που µπορούν να αποδοθούν είναι αυτοί που περιέχονται στη στήλη των φυσικών αρµονικών. Κατά τη διάρκεια του 17 ου αιώνα, οι εκτελεστές ανέπτυξαν µια δύσκολη τεχνική στις ψηλές περιοχές της έκτασης του οργάνου χρησιµοποιώντας τους οξύτερους φθόγγους της αρµονικής στήλης (από τον όγδοο αρµονικό και πάνω) που δε δηµιουργούν µεγάλα διαστήµατα για να παίξουν µελωδίες. Τόσο η τεχνική αυτή όσο και η ψηλή περιοχή του οργάνου ονοµάστηκαν κλαρίνο (clarino). Προκειµένου να µπορούν να αποδοθούν όλοι φθόγγοι της χρωµατικής κλίµακας, το 19 ο αιώνα, επινοήθηκε ο µηχανισµός βαλβίδων ο οποίος είχε ως αποτέλεσµα την τροµπέτα όπως την γνωρίζουµε σήµερα (εικόνα 46). ΕΙΚΟΝΑ 46 Όπως συµβαίνει γενικότερα µε τα πνευστά όργανα, η τροµπέτα κατασκευάζεται σε διάφορα µεγέθη. Το µήκος του σωλήνα (όταν δεν είναι σε χρήση καµία βαλβίδα) καθορίζει την αρµονική σειρά που παράγεται και ανάλογα παίρνει το όνοµά του το όργανο. 3 ιάφορα είδη τροµπέτας, ρετζίστρα και αντιστοιχία γραφής και πραγµατικού τονικού ύψους φαίνονται στις εικόνες 47, 48 και 49. ΕΙΚΟΝΑ 47 3 Ορισµένες τροµπέτες, πέρα από τις τρεις βασικές βαλβίδες, διαθέτουν και µια βαλβίδα µετατροπής η οποία επιφέρει τη µόνιµη αλλαγή τονικότητας του οργάνου. 26

4 ΕΙΚΟΝΑ 48 ΕΙΚΟΝΑ 49 Η κορνέτα και το φλύγκελχορν που φαίνονται στην εικόνα 47 είναι συγγενικά όργανα της τροµπέτας, τα οποία όµως δεν κατάγονται από τη σάλπιγγα αλλά από το ταχυδροµικό κέρας. Ο σωλήνας τους όµως, σε αντίθεση µε αυτόν της τροµπέτας, είναι κατά κύριο λόγο κωνικός και γι αυτό το λόγο ο ήχος τους είναι πιο µουντός από αυτόν της τροµπέτας. Λόγω του στενού σωλήνα της τροµπέτας, ο πρώτος αρµονικός δεν µπορεί να παιχτεί. Στην εικόνα που ακολουθεί (50) βλέπουµε τους αρµονικούς που παράγονται από µία τροµπέτα σε ντο όταν (Α) δε γίνεται χρήση βαλβίδων (παρατηρούµε ότι ο πρώτος αρµονικός δεν υπάρχει), (Β) µε τη χρήση µίας βαλβίδας και (Γ) µε το συνδυασµό βαλβίδων. Παρατηρούµε ορισµένοι φθόγγοι µπορούν να παραχθούν µε διαφορετικό 27

5 τρόπο (π.χ. η 3 η βαλβίδα και ο συνδυασµός 1 ης και 2 ης δίνουν την ίδια αρµονική στήλη καθώς και στις δύο περιπτώσεις έχουµε κατέβασµα του οργάνου κατά µια τρίτη µικρή ή ο δεύτερος φθόγγος (σολ) χωρίς τη χρήση βαλβίδων µε τον τρίτο φθόγγο του συνδυασµού 1 ης και 3 ης βαλβίδας). Ίδιοι φθόγγοι που παράγονται µε διαφορετικό τρόπο διαφέρουν στο ηχόχρωµα. ΕΙΚΟΝΑ Τροµπόνι (ολκωτή σάλπιγγα) [ 16] Το τροµπόνι (εικόνα 51) προέρχεται και αυτό (όπως και η τροµπέτα) από τη σάλπιγγα. Η ονοµασία του προέρχεται από το ιταλικό trombone που σηµαίνει µεγάλη τρόµπα (τροµπέτα) και, από τη στιγµή που έχουµε να κάνουµε µε µεγάλο µήκος σωλήνα, παίζει σε χαµηλές περιοχές (έκταση και ρετζίστρα στην εικόνα 52). Το τροµπόνι δεν έχει βαλβίδες (µε εξαίρεση την περίπτωση ύπαρξης µιας βαλβίδας µετατροπής η οποία όµως επιφέρει µόνιµη αλλαγή στην τονικότητα του οργάνου) και η αυξοµείωση του µήκους του σωλήνα επιτυγχάνεται µέσω ενός κινητού (ολκωτού) τµήµατος σωλήνα. Το κινητό µέρος του σωλήνα έχει σχήµα U και µετατοπίζεται µπρος-πίσω µε το χέρι. ΕΙΚΟΝΑ 51 ΕΙΚΟΝΑ 52 28

6 Όταν το κινητό τµήµα του σωλήνα βρίσκεται σπρωγµένο προς τα µέσα τότε ακούγεται ο βασικός φθόγγος του οργάνου και ανάλογα µε την πίεση των χειλιών µπορεί να παραχθεί η αρµονική στήλη που αντιστοιχεί σε αυτό το µήκος σωλήνα. Τραβώντας το κινητό τµήµα προς τα έξω µεγαλώνει το µήκος του σωλήνα και γίνεται αλλαγή τονικού ύψους, είτε µε συνεχή ολισθαίνοντα ήχο, είτε σε έξι συγκεκριµένες θέσεις που αντιστοιχούν σε ηµιτόνια (εικόνα 53). Οι έξι αυτές θέσεις είναι ανάλογες µε τις βαλβίδες και τους συνδυασµούς τους. ΕΙΚΟΝΑ 53 Υπάρχουν διαφόρων ειδών τροµπόνια (εικόνα 54), καθώς επίσης και τροµπόνι µε κλειδιά το οποίο αντί για ολκό έχει βαλβίδες σαν αυτές της τροµπέτας, το οποίο όµως δεν επικράτησε και χρησιµοποιείται µόνο από τις µπάντες. Το τροµπόνι δεν είναι όργανο µεταφοράς δηλαδή οι φθόγγοι που ακούγονται αντιστοιχούν σε αυτούς που γράφονται. ΕΙΚΟΝΑ 54 29

7 (Γαλλικό) κόρνο [ 17] Το φυσικό κόρνο (κόρνο χωρίς βαλβίδες) έκανε την εµφάνισή του στα τέλη του 17 ου αιώνα και προήλθε από το κυνηγετικό κέρας. Η προσθήκη βαλβίδων έγινε στις αρχές του 19 ου αιώνα και είχε ως αποτέλεσµα τη δηµιουργία του κόρνου όπως το γνωρίζουµε σήµερα. Το κόρνο που χρησιµοποιείται περισσότερο σήµερα είναι το λεγόµενο διπλό κόρνο το οποίο έχει ενσωµατωµένη βαλβίδα µετατροπής και είναι ένας συνδυασµός κόρνου σε σιb και φα. Έχει µακρύ, κωνικό σωλήνα κυλινδρικά περιελιγµένο, κωνικό επιστόµιο και φαρδιά καµπάνα και ο ήχος του είναι ζεστός, πλούσιος αλλά και κάπως σκοτεινός (εικόνες 55 56). ΕΙΚΟΝΑ 55 ΕΙΚΟΝΑ 56 Το κόρνο κρατιέται µε την καµπάνα προς τα κάτω. Το δεξί χέρι τοποθετείται µέσα στην καµπάνα υποστηρίζοντας το όργανο ενώ το αριστερό χρησιµοποιείται για τον έλεγχο των βαλβίδων οι οποίες είναι περιστροφικές. Το δεξί χέρι ανάλογα µε τη θέση και τη στάση που έχει µέσα στην καµπάνα µπορεί να επηρεάσει το ηχόχρωµα του οργάνου. Επιπλέον µπορεί να επηρεάσει και την οξύτητα των φθόγγων που παράγονται, καθώς όσο πιο µέσα τοποθετείται τόσο µικραίνει το ωφέλιµο µήκος του σωλήνα. Το κόρνο είναι όργανο µεταφοράς και συνήθως γράφεται χωρίς οπλισµό Τούµπα [ 18] Η τούµπα (εικόνα 57) είναι το κατεξοχήν µπάσο όργανο από την οικογένεια των χάλκινων πνευστών. Είναι το νεότερο µέλος της οικογένειας και επινοήθηκε στη Γερµανία γύρω στο 1835 για να χρησιµοποιηθεί ως µπάσο όργανο στις στρατιωτικές µπάντες. Έχει φαρδιά κωνική διάµετρο και κρατιέται µε την καµπάνα προς τα πάνω. 30

8 ΕΙΚΟΝΑ 57 Η τούµπα ατασκευάζεται σε διάφορα µεγέθη (οι εκτάσεις τους φαίνονται στην εικόνα 58). Πέρα από τις τρεις καθιερωµένες βαλβίδες, τα µπάσα όργανα είναι εφοδιασµένα και µε µια τέταρτη βαλβίδα η οποία κατεβάζει την τονικότητα του οργάνου µία τέταρτη (5 ηµιτόνια), έτσι ώστε να µπορεί το όργανο να κατέβει συνολικά 11 ηµιτόνια και να µπορεί να αποδώσει όλες τους χρωµατικούς φθόγγους ανάµεσα στο δεύτερο και τον πρώτο αρµονικό. Υπάρχει περίπτωση να υπάρχουν και πρόσθετες βαλβίδες, οι οποίες διορθώνουν το κούρδισµα του οργάνου. ΕΙΚΟΝΑ 58 31

9 Σουρντίνες (σιγαστήρες, mutes) χάλκινων πνευστών Οι σουρντίνες είναι κατασκευές που τοποθετούνται µέσα στις καµπάνες των χάλκινων πνευστών µε σκοπό τη µείωση της έντασης και την αλλοίωση του ηχοχρώµατος, καθώς αλλάζουν τα χαρακτηριστικά εκποµπής της καµπάνας. Υπάρχουν διάφορα είδη σουρντίνας (εικόνα 59) που το καθένα επιδρά διαφορετικά στο ηχόχρωµα του οργάνου. ΕΙΚΟΝΑ υναµικές περιοχές και κατευθυντικότητα χάλκινων πνευστών Η παρακάτω εικόνα (60) απεικονίζει τη δυναµική περιοχή ορισµένων χάλκινων πνευστών υπολογισµένη σε στάθµες ακουστικής πίεσης στην απόσταση του ενός µέτρου. Κοινό χαρακτηριστικό τους οι µεγαλύτερες εντάσεις στις ψηλές περιοχές. Οι απεικονίσεις των δυναµικών περιοχών της τροµπέτας, του τροµπονιού και της τούµπας είναι παρόµοιες, µε το µεγαλύτερο δυναµικό εύρος να υπάρχει στις χαµηλές περιοχές και το τροµπόνι να παρουσιάζει µια πιο πληθωρική περιοχή. Στο κόρνο το δυναµικό εύρος παρουσιάζει µια σχετική σταθερότητα, αλλά υπάρχουν σηµαντικές διαφοροποιήσεις στις εντάσεις στα άκρα της έκτασης του οργάνου: η χαµηλότερη ένταση της ψηλής περιοχής του οργάνου ξεπερνά τη δυνατότερη ένταση στη χαµηλή περιοχή. ΕΙΚΟΝΑ 60 32

10 Τα κατευθυντικά χαρακτηριστικά των χάλκινων πνευστών δεν είναι ιδιαίτερα πολύπλοκα, καθώς ο ήχος εκπέµπεται αποκλειστικά από την καµπάνα του οργάνου. Στην εικόνα 61 έχουµε ένα διάγραµµα της κατευθυντικότητας των χάλκινων πνευστών κατά µήκος του άξονα της καµπάνας (Benade, 1985). ΕΙΚΟΝΑ Άσκαυλοι Αερόφωνα όργανα µε βασικό χαρακτηριστικό έναν ή περισσότερους αυλούς µε γλωσσίδα που είναι συνδεδεµένοι µε έναν ασκό-αεροθάλαµο. Με την πίεση του ασκού ο αέρας βρίσκει διέξοδο από τους αυλούς, προκαλούνται παλµικές κινήσεις στις γλωσσίδες και δηµιουργείται ταλάντωση στις αέριες στήλες των αυλών. Υπάρχουν διάφοροι τύποι άσκαυλου που βρίσκονται σε χρήση. Από αυτούς θα παρουσιαστούν οι δύο βασικοί τύποι που είναι διαδεδοµένοι στον ελληνικό χώρο: η τσαµπούνα και η γκάιντα Τσαµπούνα [ 19] Η τσαµπούνα (εικόνα 62), σχεδόν πάντα, φτιάχνεται από αυτόν που την παίζει. Αποτελείται από τρία βασικά µέρη: το ασκί, το επιστόµιο και τη χοάνη. Για το ασκί χρησιµοποιείται δέρµα κατσίκας ή, σπανιότερα, προβάτου. Από το δέρµα, το οποίο πρέπει να είναι ολόκληρο κόβεται το πίσω µέρος (πόδια, ουρά). Στη συνέχεια δένεται ο λαιµός και το πίσω µέρος ώστε να µένουν µόνο τα ανοίγµατα των µπροστινών ποδιών. Στο ένα άνοιγµα τοποθετείται το επιστόµιο και στο άλλο η χοάνη. Το επιστόµιο φτιάχνεται από καλάµι, ξύλο ή κόκαλο και είναι το µέρος στο οποίο φυσάει ο εκτελεστής για να γεµίσει µε αέρα τον ασκό. Στη µία άκρη του επιστοµίου (αυτή που είναι µέσα στο ασκί) δένεται ένα κοµµάτι δέρµατος, το οποίο λειτουργεί ως βαλβίδα και εµποδίζει την έξοδο του αέρα από το ασκί (εικόνα 63). Στις περιπτώσεις που δεν υπάρχει µια τέτοια βαλβίδα στο επιστόµιο, ο εκτελεστής κλείνει το άνοιγµα του επιστοµίου µε τη γλώσσα ή το µάγουλό του. 33

11 Ο ασκός τοποθετείται συνήθως κάτω από την αριστερή µασχάλη και πιέζεται µε ολόκληρο το µπράτσο. Ο αέρας που είναι εγκλωβισµένος µέσα στο ασκό βρίσκει διέξοδο από τη χοάνη. Η χοάνη είναι µια αυλακωτή βάση µέσα στην οποία είναι τοποθετηµένοι δύο καλαµένιοι αυλοί µε µονό γλωσσίδι (εικόνα 63). Οι αυλοί έχουν και οι δύο πλευρικές οπές και λειτουργούν όπως ακριβώς τα ξύλινα πνευστά όργανα. Ο ένας χρησιµοποιείται για να παίζει τη µελωδία και ο άλλος έχει συνοδευτικό ρόλο. Γίνεται εύκολα αντιληπτό από τη λειτουργία της τσαµπούνας ότι οι δύο αυλοί παίζουν πάντα µαζί. ΕΙΚΟΝΑ 62 ΕΙΚΟΝΑ 63 Η τσαµπούνα συναντάται κυρίως στη νησιωτική Ελλάδα µε διάφορα ονόµατα όπως ασκοµαντούρα, τσαµούντα, τουλούµι κ.ά Γκάιντα [ 20] Ο συγκεκριµένος τύπος άσκαυλου παίζεται στην ηπειρωτική Ελλάδα κυρίως στη Μακεδονία και τη Θράκη. Η ουσιαστική διαφορά της γκάιντας (εικόνα 64) µε την τσαµπούνα είναι ότι οι δύο αυλοί που διαθέτει δεν είναι τοποθετηµένοι µαζί αλλά χωριστά (ο κάθε αυλός τοποθετείται στα ανοίγµατα των ποδιών του δέρµατος και το επιστόµιο στο άνοιγµα του λαιµού. Επιπλέον, από τους δύο αυλούς µόνο ο ένας έχει οπές (αυλός µελωδίας) και ο άλλος µπορεί να παίξει µόνο ένα φθόγγο, το ίσο. 34

12 ΕΙΚΟΝΑ Αερόφωνα µε ελεύθερες γλωσσίδες Παράγουν τον ήχο µε µεταλλικές γλωσσίδες, οι οποίες δονούνται ελεύθερα. Χωρίζονται σε δύο κατηγορίες: αυτά µε πληκτρολόγιο και αυτά χωρίς Φυσαρµόνικα [ 21] Η φυσαρµόνικα είναι ένα λεπτό µακρόστενο κουτί µε οδηγούς αέρα στους οποίους υπάρχουν ελεύθερες µεταλλικές γλωσσίδες. Κάθε οδηγός έχει, συνήθως, δύο γλωσσίδες, οι οποίες παράγουν διαφορετικούς φθόγγους. Η µία τίθεται σε παλµική κίνηση φυσώντας, ενώ η άλλη ρουφώντας. Καθώς οι οδηγοί είναι µικροί και βρίσκονται ο ένας πλάι στον άλλο, οι συγχορδίες παίζονται πολύ εύκολα. Για το παίξιµο µεµονωµένων φθόγγων οι οδηγοί που δεν χρειάζονται καλύπτονται από τη γλώσσα. Στις διατονικές φυσαρµόνικες υπάρχουν µόνο οι διατονικοί φθόγγοι µιας τονικότητας. Έτσι, µπορούµε να έχουµε φυσαρµόνικα σε ντο µείζονα, σε σολ κ.ο.κ. Η διάταξη των φθόγγων σε µια φυσαρµόνικα σε ντο µείζονα, καθώς και η βασική τεχνική παιξίµατος, φαίνονται στην εικόνα 65. ΕΙΚΟΝΑ 65 Πέρα από τη διατονική φυσαρµόνικα υπάρχει και η χρωµατική, η οποία επιτρέπει µέσω της χρήσης ενός µοχλού την αντικατάσταση γλωσσίδων που παράγουν διατονικούς φθόγγους µε άλλες που παράγουν χρωµατικούς. 35

13 6.2. Μελόντικα Η µελόντικα (εικόνα 66) κρατιέται όπως το φλάουτο µε ράµφος. Μέσω του επιστοµίου ο αέρας διοχετεύεται στις µεταλλικές γλωσσίδες. Η επιλογή των γλωσσίδων γίνεται µέσω ενός µικρού πληκτρολογίου. Είναι ένα νέο όργανο (εµφανίστηκε γύρω στο 1950) εύκολο στη χρήση του και εποµένως κατάλληλο για την εκµάθηση µουσικής και κατασκευάζεται σε διάφορα µεγέθη. ΕΙΚΟΝΑ Ακορντεόν [ 22] Το ακορντεόν (εικόνα 67) είναι στην ουσία µια µεγάλη φυσαρµόνικα µε φυσούνα. Οι µεταλλικές γλωσσίδες είναι στηριγµένες σε βάσεις, µε κάθε βάση να έχει δύο γλωσσίδες, τη µία απέναντι από την άλλη, οι οποίες παράγουν τον ίδιο µουσικό φθόγγο. Με τη βοήθεια δύο µεµβρανών που λειτουργούν ως βαλβίδες πάλλεται πότε η µία και πότε η άλλη γλωσσίδα. ΕΙΚΟΝΑ 67 36

14 Η δεξιά πλευρά του οργάνου έχει πληκτρολόγιο (φα 3 -λα 5 ) και διάφορα κουµπιά ρετζίστρων που διαφοροποιούν τον παραγόµενο ήχο. Η αριστερή (µπάσα) πλευρά δεν έχει το συνηθισµένο πληκτρολόγιο αλλά κουµπιά των οποίων ο αριθµός, ανάλογα µε το µοντέλο, µπορεί να φτάσει έως 120. Τα κουµπιά αυτά είναι οργανωµένα σε σειρές ώστε κάθε φορά να τίθεται σε λειτουργία συγκεκριµένος συνδυασµός γλωσσίδων. Η πρώτη και η δεύτερη σειρά παράγουν µονούς φθόγγους, η τρίτη και η τέταρτη συγχορδίες µείζονες και ελάσσονες αντίστοιχα, η πέµπτη συγχορδίες µεθ εβδόµης και η έκτη συγχορδίες έβδοµης ελαττωµένης. Η διάταξη των µπάσων φαίνεται στην εικόνα 68. ΕΙΚΟΝΑ 68 37

15 7. Εκκλησιαστικό όργανο [ 23] Το εκκλησιαστικό όργανο (εικόνα 69) είναι ένα από τα πιο σύνθετα µουσικά όργανα. Αποτελείται από α) τους αυλούς β) το µηχανισµό παροχής αέρα γ) τα πληκτρολόγια. ΕΙΚΟΝΑ 69 Οι αυλοί χωρίζονται σε δύο βασικές κατηγορίες: σε απλούς, οι οποίοι παράγουν ήχο όπως το φλάουτο µε ράµφος και σε αυλούς γλωσσίδας, οι οποίοι παράγουν ήχο µε την ταλάντωση µιας µεταλλικής γλωσσίδας. Επιπλέον, υπάρχουν ανοικτοί και κλειστοί αυλοί, υπάρχουν διαφοροποιήσεις στο υλικό κατασκευής τους (ξύλο, µέταλλο), στο σχήµα (κωνικοί, κυλινδρικοί) ή τις αναλογίες (εικόνα 70). ΕΙΚΟΝΑ 70 Τα διαφορετικά είδη αυλών είναι σε ταξινοµηµένα σε σειρές και οι αυλοί κάθε σειράς είναι διαβαθµισµένοι ανάλογα µε το µήκος τους. Κάθε σειρά αυλών (registro) παράγει το δικό της ηχόχρωµα, το οποίο καθορίζεται από το είδος του αυλού. 4 Από µοχλούς που βρίσκονται στο µέρος των πληκτρολογίων καθορίζεται το ρετζίστρο στο οποίο διοχετεύεται ο αέρας. Ο αριθµός των πληκτρολογίων ποικίλει 4 Το εκκλησιαστικό όργανο του Μεγάρου Μουσικής διαθέτει 6080 αυλούς ταξινοµηµένους σε 76 ρετζίστρα. 38

16 ανάλογα µε το µέγεθος του οργάνου. Τα µεγάλα εκκλησιαστικά όργανα διαθέτουν περισσότερα από ένα πληκτρολόγια καθώς επίσης και µια σειρά πλήκτρων ποδιού. Για την παροχή αέρα παλαιότερα χρησιµοποιούνταν φυσερά, τα οποία κινούσαν βοηθοί (calcanti). Σήµερα χρησιµοποιείται ηλεκτρική παροχή αέρα, ο οποίος διοχετεύεται σε αεροθαλάµους στους οποίους είναι στηριγµένοι οι αυλοί. Όταν πατηθεί ένα πλήκτρο, ανοίγει η βαλβίδα παροχής αέρα ενός ή περισσοτέρων αυλών (ανάλογα µε το/τα ρετζίστρο/α που έχει/έχουν ενεργοποιηθεί) και παράγεται ήχος. Πρόγονος του εκκλησιαστικού οργάνου είναι η ύδραυλις που επινοήθηκε τον 3 ο αιώνα π.χ. από τον Κτησίβιο (στην ύδραυλι η πίεση του αέρα που διοχετευόταν στους αυλούς ρυθµιζόταν από ένα υδραυλικό σύστηµα). Το σύγχρονο εκκλησιαστικό όργανο είναι το µουσικό όργανο µε τη µεγαλύτερη µουσική έκταση η οποία φτάνει περίπου τις εννέα οκτάβες. Μικρότερα είδη εκκλησιαστικού οργάνου που διαθέτουν ένα πληκτρολόγιο είναι το πορτατίφ (µικρό φορητό όργανο) και το ποζιτίφ (µικρό µη φορητό όργανο). 39

Κεφάλαιο 13. Τα αερόφωνα με επιστόμιο

Κεφάλαιο 13. Τα αερόφωνα με επιστόμιο Κεφάλαιο 13 Τα αερόφωνα με επιστόμιο Τρόπος λειτουργίας Αξιοποιούνται οι ψηλότερες συχνότητες της αρμονικής σειράς Η τεχνική του υπερφυσήματος ανάγεται σε βασικό (ή και αποκλειστικό) τρόπο παραγωγής ήχου

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΣΑΙΟΥ ΜΕΓΕΘΟΥΣ ΜΕ 4 ΧΟΡΔΕΣ. ΟΤΑΝ ΜΕ ΠΡΩΤΟΕΦΙΑΞΑΝ ΕΙΧΑ 2 ΜΕΓΕΘΗ, ΑΛΛΑ ΠΕΡΙΠΟΥ ΤΟ 1800 ΤΟ ΜΕΓΕΘΟΣ ΜΟΥ ΣΤΑΘΕΡΟΠΟΙΗΘΗΚΕ.

ΜΕΣΑΙΟΥ ΜΕΓΕΘΟΥΣ ΜΕ 4 ΧΟΡΔΕΣ. ΟΤΑΝ ΜΕ ΠΡΩΤΟΕΦΙΑΞΑΝ ΕΙΧΑ 2 ΜΕΓΕΘΗ, ΑΛΛΑ ΠΕΡΙΠΟΥ ΤΟ 1800 ΤΟ ΜΕΓΕΘΟΣ ΜΟΥ ΣΤΑΘΕΡΟΠΟΙΗΘΗΚΕ. Εικόνα 1 ΒΙΟΛΙ ΕΙΜΑΙ ΕΝΑ ΕΓΧΟΡΔΟ ΜΕ 4 ΧΟΡΔΕΣ. ΤΑ ΚΛΕΙΔΙΑ ΣΤΟ «ΚΕΦΑΛΙ» ΜΟΥ ΤΑ Ι ΓΙΑ ΝΑ ΚΟΥΡΔΙΖΟΥΝ ΤΙΣ ΧΟΡΔΕΣ ΜΟΥ. ΠΑΡΑΓΩ ΗΧΟ ΟΤΑΝ ΟΙ ΧΟΡΔΕΣ ΜΟΥ ΠΙΕΖΟΝΤΑΙ ΚΑΙ ΟΤΑΝ ΤΟ ΔΟΞΑΡΙ ΤΙΣ ΧΑΪΔΕΥΕΙ. ΕΦΕΥΡΕΘΗΚΑ ΓΥΡΩ

Διαβάστε περισσότερα

Χάλκινα Πνευστά. Δρ. Χρυσούλα Αλεξανδράκη ΤΕΙ Κρήτης Σχολή Εφαρμοσμένων Επιστημών Τμήμα Μηχανικών Μουσικής Τεχνολογίας και Ακουστικής

Χάλκινα Πνευστά. Δρ. Χρυσούλα Αλεξανδράκη ΤΕΙ Κρήτης Σχολή Εφαρμοσμένων Επιστημών Τμήμα Μηχανικών Μουσικής Τεχνολογίας και Ακουστικής Χάλκινα Πνευστά Δρ. Χρυσούλα Αλεξανδράκη ΤΕΙ Κρήτης Σχολή Εφαρμοσμένων Επιστημών Τμήμα Μηχανικών Μουσικής Τεχνολογίας και Ακουστικής Τα Βασικά Όργανα Τρομπέτα Τρομπόνι Τούμπα Κόρνο Flugelhorn Γαλλικό Κόρνο

Διαβάστε περισσότερα

α) στην ταλάντωση της αέριας στήλης ενός ηχητικού σωλήνα (π.χ. τροµπέτα, φλάουτο) β) στην ελεύθερη ροή του αέρα (π.χ. φυσαρµόνικα).

α) στην ταλάντωση της αέριας στήλης ενός ηχητικού σωλήνα (π.χ. τροµπέτα, φλάουτο) β) στην ελεύθερη ροή του αέρα (π.χ. φυσαρµόνικα). Α. AΕΡΟΦΩΝΑ Αερόφωνα ονοµάζονται τα µουσικά όργανα στα οποία χρησιµοποιείται ο αέρας για την παραγωγή του ήχου. Η ακουστική λειτουργία για την παραγωγή του ήχου στηρίζεται α) στην ταλάντωση της αέριας

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 12. Η Φυσική της Μουσικής Τ.Ε.Ι. Ιονίων Νήσων. Ξύλινα Πνευστά Όργανα: Μονής γλωττίδας Διπλής γλωττίδας (Γλωττίδα αέρα)

Διάλεξη 12. Η Φυσική της Μουσικής Τ.Ε.Ι. Ιονίων Νήσων. Ξύλινα Πνευστά Όργανα: Μονής γλωττίδας Διπλής γλωττίδας (Γλωττίδα αέρα) Η Φυσική της Μουσικής Τ.Ε.Ι. Ιονίων Νήσων Διάλεξη 12 Ξύλινα Πνευστά Όργανα: Μονής γλωττίδας Διπλής γλωττίδας (Γλωττίδα αέρα) Ξύλινα Πνευστά Όργανα Τα ξύλινα πνευστά αποτελούν τη μια από τις δύο ομάδες

Διαβάστε περισσότερα

Κουρδίσµατα (περίληψη)

Κουρδίσµατα (περίληψη) Κουρδίσµατα (περίληψη) Ι. Αρµονική στήλη Κάθε νότα που παράγεται µε φυσικά µέσα είναι ένα πολύ σύνθετο φαινόµενο. Ως προς το τονικό ύψος, συνιστώσες του ("αρµονικοί") είναι η συχνότητα που ακούµε ("θεµελιώδης")

Διαβάστε περισσότερα

Το βιολί είναι έγχορδο μουσικό όργανο που παίζεται με δοξάρι. Έχει 4 χορδές διαφορετικού τονικού ύψους (σολ, ρε, λα, μι), που χορδίζονται κατά

Το βιολί είναι έγχορδο μουσικό όργανο που παίζεται με δοξάρι. Έχει 4 χορδές διαφορετικού τονικού ύψους (σολ, ρε, λα, μι), που χορδίζονται κατά Το βιολί είναι έγχορδο μουσικό όργανο που παίζεται με δοξάρι. Έχει 4 χορδές διαφορετικού τονικού ύψους (σολ, ρε, λα, μι), που χορδίζονται κατά διαστήματα πέμπτης και η μουσική του έκταση περιλαμβάνει 44

Διαβάστε περισσότερα

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ Ι ΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ Ι

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ Ι ΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ Ι ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ Ι ΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ Ι ΓΕΩΡΓΙΑ ΠΑΡΠΑΡΟΥΣΗ 1. ΜΕΤΡΑ ΕΙ Η ΜΕΤΡΩΝ απλά µέτρα: 2/4, 2/8, 3/4, 3/8 2/4 q q \ e e e e \ x x x x x x x x \ εµβατήριο 2/8

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη μουσική. Μουσικοκινητική Αγωγή. Α εξάμηνο Θεωρία 3. ΝΟΤΕΣ. 1. Μουσική 2. Μελωδία 3. Νότες 4. Ρυθμός

Εισαγωγή στη μουσική. Μουσικοκινητική Αγωγή. Α εξάμηνο Θεωρία 3. ΝΟΤΕΣ. 1. Μουσική 2. Μελωδία 3. Νότες 4. Ρυθμός Μουσικοκινητική Αγωγή Α εξάμηνο Θεωρία Μίχα Παρασκευή, PhD Μουσικολόγος, Μουσικοπαιδαγωγός 1 Μουσικοκινητική Αγωγή (Θ) ΜΙΧΑ Παρασκευή 1 Εισαγωγή στη μουσική 1. Μουσική 2. Μελωδία 3. Νότες 4. Ρυθμός 2 Μουσικοκινητική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΓΡΑΦΗΣ

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΓΡΑΦΗΣ Απόστολος Σιόντας ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΓΡΑΦΗΣ Η τονικότητα ΝΤΟ µείζων Πειραµατικό Μουσικό Γυµνάσιο Παλλήνης Παλλήνη 2010 Πρόλογος Καθώς θεωρούµε ότι είναι απαραίτητη η γνώση του περιεχοµένου του µουσικού

Διαβάστε περισσότερα

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ 1 Οι ήχοι που χρησιμοποιούμε στη μουσική λέγονται νότες ή φθόγγοι και έχουν επτά ονόματα : ντο - ρε - μι - φα - σολ - λα - σι. Η σειρά αυτή επαναλαμβάνεται πολλές φορές

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ

ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΗΧΟΥ & ΜΟΥΣΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΣΤΗΝ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΜΟΥΣΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ (ΠΝΕΥΣΤΑ) ΚΟΥΤΡΟΥΜΑΝΗ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ

Διαβάστε περισσότερα

Μουσικά Όργανα των Αρχαίων Ελλήνων (Μέρος β )

Μουσικά Όργανα των Αρχαίων Ελλήνων (Μέρος β ) Μουσικά Όργανα των Αρχαίων Ελλήνων (Μέρος β ) ΕΜΠΝΕΥΣΤΑ - ΠΝΕΥΣΤΑ Ο αυλός δίαυλος ή διπλός αυλός Η σάλπιγγα Το κέρας (κεράτινη σάλπιγγα ) Η σύριγξ (σύριγγα του Πάνα, φλογέρα του βοσκού). ΑΥΛΟΣ Το ποιο

Διαβάστε περισσότερα

Επεξεργασία Ηχου και Μουσικής (ΤΗΛ313) Φροντιστήριο

Επεξεργασία Ηχου και Μουσικής (ΤΗΛ313) Φροντιστήριο Επεξεργασία Ηχου και Μουσικής (ΤΗΛ313) Εισαγωγή στη Θεωρία Μουσικής (Μέρος 1ο) Φροντιστήριο 03/03/2010 (Εισαγωγή στη Θεωρία Μουσικής (Μέρος 1ο)) Επεξεργασία Ηχου και Μουσικής (ΤΗΛ313) 03/03/2010 1 / 32

Διαβάστε περισσότερα

& percussion. Boomwhackers. Π ο τ έ έ ν α κ ρ ο υ σ τ ό δ ε ν ε ί χ ε τ έ τ ο ι ε ς δ υ ν α τ ό τ η τ ε ς

& percussion. Boomwhackers. Π ο τ έ έ ν α κ ρ ο υ σ τ ό δ ε ν ε ί χ ε τ έ τ ο ι ε ς δ υ ν α τ ό τ η τ ε ς & percussion Boomwhackers Π ο τ έ έ ν α κ ρ ο υ σ τ ό δ ε ν ε ί χ ε τ έ τ ο ι ε ς δ υ ν α τ ό τ η τ ε ς & percussion Βαλτετσίου 15, 10680 Αθήνα Τ: 210 3645147, F: 210 3645149 Ζακύνθου 7, 31100 Λευκάδα

Διαβάστε περισσότερα

Η Συμφωνία. Εκτεταμένη οργανική σύνθεση που αναπτύσσεται κατά την Κλασική εποχή (18 ος αιώνας).

Η Συμφωνία. Εκτεταμένη οργανική σύνθεση που αναπτύσσεται κατά την Κλασική εποχή (18 ος αιώνας). Γιοχάνες Μπραµς [Johannes Brahms] (1833-1897) Γερµανός συνθέτης Συµφωνία αρ. 2, σε Ρε µείζονα Η συγκεκριµένη Συµφωνία γράφτηκε το 1877 κατά την επίσκεψη του συνθέτη στην περιοχή Pörtschach am Wörthersee,

Διαβάστε περισσότερα

ΝΤΟΚΑ ΛΑΜΠΡΙΝΗ 06/055

ΝΤΟΚΑ ΛΑΜΠΡΙΝΗ 06/055 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ (ΤΕΙ) ΑΘΗΝΑΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ KAI ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΟΝΟΜΙΑΣ KAI ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ Περιγραφή εκθεμάτων του Μουσείου Ελληνικών Λαϊκών Μουσικών Οργάνων σύμφωνα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9ο. Ενώ µεταξύ του ΜΙ και του ΦΑ. Η διαφορά αυτή υπάρχει γιατί η απόσταση µερικών φθόγγων από άλλων είναι διαφορετική.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9ο. Ενώ µεταξύ του ΜΙ και του ΦΑ. Η διαφορά αυτή υπάρχει γιατί η απόσταση µερικών φθόγγων από άλλων είναι διαφορετική. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9ο 7 α) τόνοι - ηµιτόνια Αν παρατηρήσουµε τις νότες στο πιάνο θα προσέξουµε ότι µεταξύ µερικών ΙΑ ΟΧΙΚΩΝ (συνεχόµενων) φθόγγων έχουµε µαύρα πλήκτρα και άλλων όχι. λ.χ. Μεταξύ του ΝΤΟ και του ΡΕ,

Διαβάστε περισσότερα

Θεωρία Μουσικής. Β εξάμηνο Θεωρία. Μίχα Παρασκευή, PhD Μουσικολόγος, Μουσικοπαιδαγωγός. Βιογραφικό

Θεωρία Μουσικής. Β εξάμηνο Θεωρία. Μίχα Παρασκευή, PhD Μουσικολόγος, Μουσικοπαιδαγωγός. Βιογραφικό Θεωρία Μουσικής Β εξάμηνο Θεωρία Μίχα Παρασκευή, PhD Μουσικολόγος, Μουσικοπαιδαγωγός 1 Θεωρία Μουσικής (Θ) - ΜΙΧΑ Παρασκευή 1 Μουσικολόγος, Μουσικοπαιδαγωγός Βιογραφικό Πτυχιούχος μουσικολογίας και κάτοχος

Διαβάστε περισσότερα

Ανοιχτή δοκιμή της Συμφωνικής Ορχήστρας Κύπρου

Ανοιχτή δοκιμή της Συμφωνικής Ορχήστρας Κύπρου Ανοιχτή δοκιμή της Συμφωνικής Ορχήστρας Κύπρου 10 Φεβρουαρίου 2016 Γενικός στόχος των ανοιχτών δοκιμών: Οι μαθητές/τριες με την ακρόαση της δοκιμής θα γνωρίσουν τον τρόπο με τον οποίο προετοιμάζει μια

Διαβάστε περισσότερα

Μουσικές Νότες και Κλίμακες Κλίμακες και Ηχοχρώματα (συγκερασμός) Η Πυθαγόρεια Κλίμακα Ισο συγκερασμένη Κλίμακα Ανορθόδοξες Κλίμακες

Μουσικές Νότες και Κλίμακες Κλίμακες και Ηχοχρώματα (συγκερασμός) Η Πυθαγόρεια Κλίμακα Ισο συγκερασμένη Κλίμακα Ανορθόδοξες Κλίμακες Η Φυσική της Μουσικής Τ.Ε.Ι. Ιονίων Νήσων Διάλεξη 10 Μουσικές Νότες και Κλίμακες Κλίμακες και Ηχοχρώματα (συγκερασμός) Η Πυθαγόρεια Κλίμακα Ισο συγκερασμένη Κλίμακα Ανορθόδοξες Κλίμακες Επανάληψη της Διάλεξης

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟ ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟ ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟ ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΕΝΟΤΗΤΑ: Μελωδία Ντο Μείζων (2) ΣΧΟΛΕΙΟ/ΤΑΞΗ: ΑΡ. ΜΑΘΗΤΩΝ: ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: ΠΕΡΙΟΔΟΣ: ΣΤΟΧΟΙ και ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ: Οι μαθητές να: ο ΑΚΡΟΑΣΗΣ: Επίπεδο 1 Επίπεδο 2 Διακρίνουν τη Ακούσουν

Διαβάστε περισσότερα

Ο Ήχος. Υπεύθυνος Καθηγητής: Παζούλης Παναγιώτης

Ο Ήχος. Υπεύθυνος Καθηγητής: Παζούλης Παναγιώτης ιαθεµατική Εργασία µε Θέµα: Οι Φυσικές Επιστήµες στην Καθηµερινή µας Ζωή Ο Ήχος Τµήµα: β1 Γυµνασίου Υπεύθυνος Καθηγητής: Παζούλης Παναγιώτης Συντακτική Οµάδα: Γεώργιος Ελευθεριάδης Ο Ήχος Έχει σχέση ο

Διαβάστε περισσότερα

[ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΡΜΟΝΙΑ]

[ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΡΜΟΝΙΑ] 2013 Μουσικό Γυμνάσιο / Λύκειο Ιλίου Ευαγγελία Λουκάκη [ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΡΜΟΝΙΑ] Σημειώσεις για τις ανάγκες διδασκαλίας του μαθήματος της Αρμονίας. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΡΜΟΝΙΑ Στην Αρµονία συναντώνται συνηχήσεις-συγχορδίες

Διαβάστε περισσότερα

Κοντσέρτο για Βιολί σε Μι ελάσσονα, έργο 64

Κοντσέρτο για Βιολί σε Μι ελάσσονα, έργο 64 Φέλιξ Μέντελσον (1809-1847) Κοντσέρτο για Βιολί σε Μι ελάσσονα, έργο 64 Η ορχηστρική μουσική του πρώιμου ρομαντικού συνθέτη Φέλιξ Μέντελσον περιλαμβάνει πέντε συμφωνίες, τις συναυλιακές εισαγωγές Όνειρο

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΑ ΕΡΓΑΣΙΩΝ Α. ΜΟΥΣΙΚΕΣ ΚΛΙΜΑΚΕΣ-ΕΥΡΩΠΑΪΚΕΣ ΚΛΙΜΑΚΕΣ- ΜΕΙΖΟΝΑ ΚΛΙΜΑΚΑ ΤΟΥ ΝΤΟ ΑΣΚΗΣΗ ΠΡΩΤΗ Ονομ/πώνυμο:

ΦΥΛΛΑ ΕΡΓΑΣΙΩΝ Α. ΜΟΥΣΙΚΕΣ ΚΛΙΜΑΚΕΣ-ΕΥΡΩΠΑΪΚΕΣ ΚΛΙΜΑΚΕΣ- ΜΕΙΖΟΝΑ ΚΛΙΜΑΚΑ ΤΟΥ ΝΤΟ ΑΣΚΗΣΗ ΠΡΩΤΗ Ονομ/πώνυμο: 1 ΦΥΛΛΑ ΕΡΓΑΣΙΩΝ Α. ΜΟΥΣΙΚΕΣ ΚΛΙΜΑΚΕΣ-ΕΥΡΩΠΑΪΚΕΣ ΚΛΙΜΑΚΕΣ- ΜΕΙΖΟΝΑ ΚΛΙΜΑΚΑ ΤΟΥ ΝΤΟ ΑΣΚΗΣΗ ΠΡΩΤΗ Ονομ/πώνυμο: 1) Να διαβάσετε προσεκτικά και τις δύο σελίδες της θεωρίας. 2) Να μάθετε απέξω τα εξής: α) Την

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΜΟΝΟ ΓΙΑ ΠΡΟΣΒΑΣΗ. ιάρκεια εξέτασης: πέντε (5) ώρες

ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΜΟΝΟ ΓΙΑ ΠΡΟΣΒΑΣΗ. ιάρκεια εξέτασης: πέντε (5) ώρες ΕΞΕΤΑΣΤΕΑ ΥΛΗ ΜΑΘΗΜΑ: ΥΠΑΓΟΡΕΥΣΗ ΜΟΥΣΙΚΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟΥ - ΑΡΜΟΝΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΜΟΝΟ ΓΙΑ ΠΡΟΣΒΑΣΗ ιάρκεια εξέτασης: πέντε (5) ώρες (Α) ΑΡΜΟΝΙΑ ιάρκεια εξέτασης: Τρεις (3) ώρες και τριάντα (30) λεπτά ίνονται στους

Διαβάστε περισσότερα

Λ. βαν Μπετόβεν ( ) Συμφωνία αρ. 6, σε Φα Μείζονα, Op. 68 (Ποιμενική) 3 η και 4 η κίνηση. Γενικοί Στόχοι:

Λ. βαν Μπετόβεν ( ) Συμφωνία αρ. 6, σε Φα Μείζονα, Op. 68 (Ποιμενική) 3 η και 4 η κίνηση. Γενικοί Στόχοι: Λ. βαν Μπετόβεν (1770-1827) Συμφωνία αρ. 6, σε Φα Μείζονα, Op. 68 (Ποιμενική) 3 η και 4 η κίνηση Γενικοί Στόχοι: Πέρασμα από τον Κλασικισμό στο Ρομαντισμό. Σύγκριση Προγραμματικής και Απόλυτης Μουσικής.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟ ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΑΡΜΟΝΙΑ (ΟΣΤΙΝΑΤΟ 1) ΣΧΟΛΕΙΟ/ΤΑΞΗ: A AΡ. ΜΑΘΗΤΩΝ:

ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟ ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΑΡΜΟΝΙΑ (ΟΣΤΙΝΑΤΟ 1) ΣΧΟΛΕΙΟ/ΤΑΞΗ: A AΡ. ΜΑΘΗΤΩΝ: ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟ ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΑΡΜΟΝΙΑ (ΟΣΤΙΝΑΤΟ 1) ΣΧΟΛΕΙΟ/ΤΑΞΗ: A AΡ. ΜΑΘΗΤΩΝ: ΣΚΟΠΟΣ: ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: ΠΕΡΙΟΔΟΣ: ΣΤΟΧΟΙ:ΝΑ ΑΝΑΓΝΩΡΙΖΟΥΝ ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΕΝΟΡΧΗΣΤΡΩΣΗ ΚΑΙ ΤΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ

Διαβάστε περισσότερα

Ιωσήφ Βαλέτ. Σημειώσεις Αρμονίας 2012-13. Οι ξένοι φθόγγοι. Ι. Βαλέτ, Σημειώσεις Αρμονίας 2012-13

Ιωσήφ Βαλέτ. Σημειώσεις Αρμονίας 2012-13. Οι ξένοι φθόγγοι. Ι. Βαλέτ, Σημειώσεις Αρμονίας 2012-13 1 2 Ιωσήφ Βαλέτ Σημειώσεις Αρμονίας 2012-13 Οι ξένοι φθόγγοι 3 4 4δμητη ή 5δμητη αρμονία (συνηχήσεις από διαδοχικές 4 ες ή 5 ες ) καθώς δεν ανήκει στο στυλ που εξετάζουμε. 1. Καθυστερήσεις 1.1 Καθυστερήσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2. Ενότητα 2.4 ΥΔΡΑΥΛΙΚΟΙ ΑΥΤΟΜΑΤΙΣΜΟΙ ΣΤΟΧΟΙ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2. Ενότητα 2.4 ΥΔΡΑΥΛΙΚΟΙ ΑΥΤΟΜΑΤΙΣΜΟΙ ΣΤΟΧΟΙ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Ενότητα 2.4 ΥΔΡΑΥΛΙΚΟΙ ΑΥΤΟΜΑΤΙΣΜΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Μετά την ολοκλήρωση της ενότητας αυτής θα μπορείτε: Να περιγράφετε την αρχή λειτουργίας ενός υδραυλικού αυτοματισμού. Να εξηγείτε τη λειτουργία ενός

Διαβάστε περισσότερα

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ MIDI

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ MIDI ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ MIDI Τί είναι το MIDI; Το MIDI (Musical Instrument Digital Interface) είναι ένα πρωτόκολλο επικοινωνίας μεταξύ 2 ή περισσοτέρων ηλεκτρονικών μουσικών οργάνων. Μέσω του πρωτοκόλλου αυτού

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία ΠΩΣ Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΕΠΗΡΕΑΣΕ ΤΗΝ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΟΥ ΜΟΥΣΙΚΟΥ ΟΡΓΑΝΟΥ ΤΗΣ ΚΙΘΑΡΑΣ. 7ο Λύκειο Καλλιθέας Σκαρλάτος Βασίλης Α4

Τεχνολογία ΠΩΣ Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΕΠΗΡΕΑΣΕ ΤΗΝ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΟΥ ΜΟΥΣΙΚΟΥ ΟΡΓΑΝΟΥ ΤΗΣ ΚΙΘΑΡΑΣ. 7ο Λύκειο Καλλιθέας Σκαρλάτος Βασίλης Α4 Τεχνολογία ΠΩΣ Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΕΠΗΡΕΑΣΕ ΤΗΝ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΟΥ ΜΟΥΣΙΚΟΥ ΟΡΓΑΝΟΥ ΤΗΣ ΚΙΘΑΡΑΣ 7ο Λύκειο Καλλιθέας Σκαρλάτος Βασίλης Α4 Από τα παλιά χρόνια η κιθάρα χρησιμοποιούνταν ως μέσο ψυχαγωγίας

Διαβάστε περισσότερα

Απευθείας Εναρμόνιση - Πώς να χρησιμοποιήσετε το παρόν βιβλίο

Απευθείας Εναρμόνιση - Πώς να χρησιμοποιήσετε το παρόν βιβλίο Απευθείας Εναρμόνιση - Πώς να χρησιμοποιήσετε το παρόν βιβλίο Γενικές Πληροφορίες 1. Τι είναι το μάθημα της Απευθείας Εναρμόνισης στο πιάνο: Αφορά την απευθείας εκτέλεση στο πιάνο, μιας δοσμένης μελωδικής

Διαβάστε περισσότερα

Μέτρο 6. Μέτρο 9. Αναλυτική προσέγγιση στο έργο του Θόδωρου Αντωνίου: Two Cadenza-like Inventiones for Solo Viola.

Μέτρο 6. Μέτρο 9. Αναλυτική προσέγγιση στο έργο του Θόδωρου Αντωνίου: Two Cadenza-like Inventiones for Solo Viola. Αναλυτική προσέγγιση στο έργο του Θόδωρου Αντωνίου: Two Cadenza-like Inventiones for Solo Viola Ανδρέας Γεωργοτάς Στόχος της ανά χείρας μελέτης είναι μια προσέγγιση στο T W O C A D E N Z A L I K E I N

Διαβάστε περισσότερα

Τετράδια κιθάρας Θεωρία της μουσικής. Τετράδια κιθάρας. Μείζονες κλίμακες (με υφέσεις και διέσεις) Επιμέλεια: Ευγένιος Αστέρις

Τετράδια κιθάρας Θεωρία της μουσικής. Τετράδια κιθάρας. Μείζονες κλίμακες (με υφέσεις και διέσεις) Επιμέλεια: Ευγένιος Αστέρις Τετράδια κιθάρας Μείζονες κλίμακες (με υφέσεις και διέσεις) Επιμέλεια: Ευγένιος Αστέρις Επικοινωνία : evgeniosasteris@pathfinder.gr 1 Περιεχόμενα Κλίμακες... 3 Μείζονες κλίμακες... 3 Η κλίμακα Ντο μείζονα...

Διαβάστε περισσότερα

Ηεπιστήμημέσααπόταμάτιατουπαιδιού... Ιδέες και πειράματα για τον «Ήχο»

Ηεπιστήμημέσααπόταμάτιατουπαιδιού... Ιδέες και πειράματα για τον «Ήχο» Ηεπιστήμημέσααπόταμάτιατουπαιδιού... Ιδέες και πειράματα για τον «Ήχο» Οήχος«ταξιδεύει» με κύματα. Μπορούμε να αναπαραστήσουμε τα πυκνώματα και τα αραιώματα των κυμάτων με ένα πλαστικό παιχνίδιελατήριο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΑΚΟΥΣΤΙΚΗΣ

ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΑΚΟΥΣΤΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΑΚΟΥΣΤΙΚΗΣ Πτυχιακή εργασία µε θέµα : ΣΥΝΘΕΣΗ ΜΟΥΣΙΚΟΥ ΕΡΓΟΥ ΓΙΑ ΣΥΜΦΩΝΙΚΗ ΟΡΧΗΣΤΡΑ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ MIDI ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ( SEQUENCER

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ 1. ΣΥΓΧΟΡ ΙΕΣ: (α) Εύρεση και ορθή σύνδεση συγχορδιών (10) (β) Ορθές νότες συγχορδιών ορθοί διπλασιασµοί ( 6) (γ) Αναγνώριση και χρήση δεσπόζουσας µε εβδόµη ( 2) (δ) Αναγνώριση

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 12ο. œ œ œ œ œ œ œ œ ΙΑΣΤΗΜΑΤΑ. ιάστηµα λέγεται η απόσταση µεταξύ δύο φθόγγων. Η 1η νότα λέγεται ΒΑΣΗ και η 2η ΚΟΡΥΦΗ.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 12ο. œ œ œ œ œ œ œ œ ΙΑΣΤΗΜΑΤΑ. ιάστηµα λέγεται η απόσταση µεταξύ δύο φθόγγων. Η 1η νότα λέγεται ΒΑΣΗ και η 2η ΚΟΡΥΦΗ. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 12ο 1 ΙΑΣΤΗΜΑΤΑ ιάστηµα λέγεται η απόσταση µεταξύ δύο φθόγγων Η 1η νότα λέγεται ΒΑΣΗ και η 2η ΚΟΡΥΦΗ διάστηµα 1ης 1 1 διάστηµα 2ας 1 2 διάστηµα 3ης 1 3 1 2 3 διάστηµα 4ης 1 4 1 2 3 4 διάστηµα

Διαβάστε περισσότερα

Μουσική Πληροφορική. Δ. Πολίτης, Τμήμα Πληροφορικής ΑΠΘ, 2015

Μουσική Πληροφορική. Δ. Πολίτης, Τμήμα Πληροφορικής ΑΠΘ, 2015 Μουσική Πληροφορική Δ. Πολίτης, Τμήμα Πληροφορικής ΑΠΘ, 2015 Άδεια Χρήσης 2 Άδεια Χρήσης 3 Άδεια Χρήσης 4 Ήχος Κλίμακες Β & Γ Δ. Πολίτης 2 ο Μάθημα Περιεχόμενα Μέρος Α : Ανατομία και φυσιολογία του αυτιού

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στα χαρακτηριστικά των μικροφώνων

Εισαγωγή στα χαρακτηριστικά των μικροφώνων ΕΙΔΗ ΜΙΚΡΟΦΩΝΩΝ Επιμέλεια: Νίκος Σκιαδάς ΠΕ 17.13 Μουσικής Τεχνολογίας Το μικρόφωνο πήρε την ονομασία του από τον Ντέιβιντ Χιουζ, ο οποίος επινόησε μια διάταξη μεταφοράς ήχου που ήταν τόσο ευαίσθητη, που

Διαβάστε περισσότερα

Μουσική παιδεία και μουσικά όργανα στην Αρχαία Ελλάδα

Μουσική παιδεία και μουσικά όργανα στην Αρχαία Ελλάδα Μουσική παιδεία και μουσικά όργανα στην Αρχαία Ελλάδα Νικόλαος Μπρας Κατασκευαστής μουσικών οργάνων την Αρχαία Ελλάδα η μουσική μεσουράνησε νωρίτερα από τις άλλες καλές τέχνες, στην αποκαλούμενη αρχαϊκή

Διαβάστε περισσότερα

Η Συμφωνία. Εκτεταμένη οργανική σύνθεση που αναπτύσσεται κατά την Κλασική εποχή (18 ος αιώνας).

Η Συμφωνία. Εκτεταμένη οργανική σύνθεση που αναπτύσσεται κατά την Κλασική εποχή (18 ος αιώνας). Ζωρζ Μπιζέ [George Bizet] (1836-1875) Γάλλος συνθέτης Συµφωνία αρ. 1, σε Ντο µείζονα Η µία και µοναδική συµφωνία του γάλλου συνθέτη του 19 ου αιώνα Ζωρζ Μπιζέ, ήταν ένα από τα πρώτα του έργα και γράφτηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΣΟΛΩΝ ΜΙΧΑΗΛΙ ΗΣ «Ελληνική Σουίτα» για βιολοντσέλο και πιάνο 2 ο µέρος-andantino

ΣΟΛΩΝ ΜΙΧΑΗΛΙ ΗΣ «Ελληνική Σουίτα» για βιολοντσέλο και πιάνο 2 ο µέρος-andantino 1 Ελένη Κυπριανού Καθηγήτρια Μουσικής ΣΟΛΩΝ ΜΙΧΑΗΛΙ ΗΣ «Ελληνική Σουίτα» για βιολοντσέλο και πιάνο 2 ο µέρος-andantino Γενικά για το έργο H «Ελληνική σουίτα» για βιολοντσέλο και πιάνο γράφτηκε το 1966.

Διαβάστε περισσότερα

Τα αλφαριθμητικά αποτελούνται από γράμματα, λέξεις ή άλλους χαρακτήρες (π.χ. μήλο, Ιούλιος 2009, You win!).

Τα αλφαριθμητικά αποτελούνται από γράμματα, λέξεις ή άλλους χαρακτήρες (π.χ. μήλο, Ιούλιος 2009, You win!). ΑΛΦΑΡΙΘΜΗΤΙΚΑ Τα αλφαριθμητικά αποτελούνται από γράμματα, λέξεις ή άλλους χαρακτήρες (π.χ. μήλο, Ιούλιος 2009, You win!). Αποθηκεύονται σε μεταβλητές ή σε λίστες (όπως ή ). Μπορείτε να ενώσετε δυο αλφαριθμητικά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Γνωριμία με την ΑΚΟΥΣΤΙΚΗ 1 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ: ΘΕΩΡΙΑ 5. 1 ος ΘΕΜΑΤΙΚΟΣ ΑΞΟΝΑΣ: ΤΑΛΑΝΤΩΣΕΙΣ 7 Προσδοκώμενα αποτελέσματα 8

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Γνωριμία με την ΑΚΟΥΣΤΙΚΗ 1 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ: ΘΕΩΡΙΑ 5. 1 ος ΘΕΜΑΤΙΚΟΣ ΑΞΟΝΑΣ: ΤΑΛΑΝΤΩΣΕΙΣ 7 Προσδοκώμενα αποτελέσματα 8 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Γνωριμία με την ΑΚΟΥΣΤΙΚΗ 1 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ: ΘΕΩΡΙΑ 5 1 ος ΘΕΜΑΤΙΚΟΣ ΑΞΟΝΑΣ: ΤΑΛΑΝΤΩΣΕΙΣ 7 Προσδοκώμενα αποτελέσματα 8 1.1. Περιοδική κίνηση Περιοδικά φαινόμενα 9 1.2. Ταλάντωση - Ταλαντούμενα

Διαβάστε περισσότερα

1 η ΤΑΞΗ. Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο 1 ο. 1ο ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΣΥΓΧΟΡ ΙΩΝ Για να σχηµατίσουµε µία συγχορδία χρειαζόµαστε τρεις νότες.

1 η ΤΑΞΗ. Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο 1 ο. 1ο ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΣΥΓΧΟΡ ΙΩΝ Για να σχηµατίσουµε µία συγχορδία χρειαζόµαστε τρεις νότες. Θ Ε Ω Ρ Ι Α Α Ρ Μ Ο Ν Ι Α Σ 1 η ΤΑΞΗ Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο 1 ο 1ο ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΣΥΓΧΟΡ ΙΩΝ Για να σχηµατίσουµε µία συγχορδία χρειαζόµαστε τρεις νότες. Μία σαν ΒΑΣΗ, µία σαν ΜΕΣΗ και µία σαν ΚΟΡΥΦΗ Έχουµε τρία

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΡΟΣ Α. Την «Μουσική Αρµονία» θα µπορούσαµε να την δούµε κ έτσι?

ΜΕΡΟΣ Α. Την «Μουσική Αρµονία» θα µπορούσαµε να την δούµε κ έτσι? 1 Την «Μουσική Αρµονία» θα µπορούσαµε να την δούµε κ έτσι? Σήµερα η βιβλιογραφία της Αρµονίας είναι πλουσιότατη, σε πολλά επίπεδα σπουδής και σε πλήθος γλωσσών. Έτσι δεν θα πρότεινα µία από τα ίδια που

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 17ο. κλειδιά

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 17ο. κλειδιά ΚΕΦΑΛΑΙΟ 17ο 5 κλειδιά Όπως είπαµε στο κεφάλαιο 1ο υπάρχουν τρία κλειδιά σε επτά διαφορετικές θέσεις. Εδώ θα ασχοληθούµε µε τα άλλα δύο κλειδιά και τις άλλες έξη διαφορετικές θέσεις ς. 1) ΚΛΕΙ Ι ΤΟΥ ΦΑ

Διαβάστε περισσότερα

Για να ικανοποιηθούν οι σημερινές απαιτήσεις αναπτύχθηκε ένα

Για να ικανοποιηθούν οι σημερινές απαιτήσεις αναπτύχθηκε ένα Συστήματα Ψεκασμού Για να ικανοποιηθούν οι σημερινές απαιτήσεις αναπτύχθηκε ένα σύστημα συνεχούς ψεκασμού βενζίνης, στο οποίο η ποσότητα της βενζίνης που ψεκάζεται βρίσκεται σε άμεση σχέση με την ποσότητα

Διαβάστε περισσότερα

«Βασιλιάς των Ξωτικών» ( Erlkonig ) Κατηγορία: Lied Στίχοι: Goethe Μουσική: Schubert

«Βασιλιάς των Ξωτικών» ( Erlkonig ) Κατηγορία: Lied Στίχοι: Goethe Μουσική: Schubert 1 «Βασιλιάς των Ξωτικών» ( Erlkonig ) Κατηγορία: Lied Στίχοι: Goethe Μουσική: Schubert Το τραγούδι αυτό θεωρείται ένα από τα αριστουργήµατα (ίσως και το πιο σπουδαίο) του Γερµανικού lied, και ανήκει στην

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΡΟΑΣΗ: «ΨΑΠΦΑ» για κρουστά σόλο, 1975

ΑΚΡΟΑΣΗ: «ΨΑΠΦΑ» για κρουστά σόλο, 1975 ΑΚΡΟΑΣΗ: «ΨΑΠΦΑ» για κρουστά σόλο, 1975 Η πρεμιέρα του έργου έγινε το Μάιο του 1976 στο Φεστιβάλ Μπαχ στο Λονδίνο, και όπως ο συνθέτης είχε δηλώσει η «Ψάπφα» ήταν μια «καθαρά ρυθμική σύνθεση» Ο Ξενάκης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΓΡΑΦΗΣ. Η συγχορδία ΝΤΟ µείζων. Ευθεία κατάσταση α αναστροφή β αναστροφή. Απόστολος Σιόντας

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΓΡΑΦΗΣ. Η συγχορδία ΝΤΟ µείζων. Ευθεία κατάσταση α αναστροφή β αναστροφή. Απόστολος Σιόντας ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΓΡΑΦΗΣ Η συγχορδία ΝΤΟ µείζων Ευθεία κατάσταση α αναστροφή β αναστροφή Απόστολος Σιόντας Πειραµατικό Μουσικό Γυµνάσιο Παλλήνης Παλλήνη 2009 Πρόλογος Θεωρώντας απαραίτητη την γνώση του περιεχοµένου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΙ ΑΥΤΟΜΑΤΙΣΜΟΙ

ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΙ ΑΥΤΟΜΑΤΙΣΜΟΙ Ενότητα 2.3 Κεφάλαιο 2 ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΙ ΑΥΤΟΜΑΤΙΣΜΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Μετά την ολοκλήρωση της ενότητας αυτής θα μπορείτε: Να αναφέρετε την αρχή λειτουργίας των πνευματικών αυτοματισμών. Να περιγράφετε τα δομικά στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία της Κατερίνας Λαµπροπούλου

Εργασία της Κατερίνας Λαµπροπούλου Εργασία της Κατερίνας Λαµπροπούλου Στην Αρχαία Ελλάδα η µουσική ήταν απόλυτα συνυφασµένη µε την καθηµερινότητα όλων των ανθρώπων, και σαν µια σύνθετη καλλιτεχνική και πνευµατική έκφραση είχε ιδιαίτερη

Διαβάστε περισσότερα

ΡΟΜΟΙ. Η βασική νότα και η βασική συγχορδία είναι κάθε φορά η πρώτη, αυτή που εµφανίζεται µε έντονο γράµµα.

ΡΟΜΟΙ. Η βασική νότα και η βασική συγχορδία είναι κάθε φορά η πρώτη, αυτή που εµφανίζεται µε έντονο γράµµα. ΡΟΜΟΙ Όσοι έχουν κάνει µαθήµατα µουσικής σε κάποιο ωδείο, πολύ γρήγορα θα έχουν ακούσει για τις κλιµακες µατζόρε και µινόρε. Πάνω σε αυτές στηρίζεται ολόκληρο σχεδόν το οικοδόµηµα της κλασικής µουσικής

Διαβάστε περισσότερα

Τετράδια κιθάρας. Ασκήσεις για εξάσκηση και ζέσταμα. Επιμέλεια: Ευγένιος Αστέρις. Επικοινωνία : evgeniosasteris@pathfinder.gr

Τετράδια κιθάρας. Ασκήσεις για εξάσκηση και ζέσταμα. Επιμέλεια: Ευγένιος Αστέρις. Επικοινωνία : evgeniosasteris@pathfinder.gr Τετράδια κιθάρας Επιμέλεια: Ευγένιος Αστέρις Επικοινωνία : evgeniosasteris@pathfinder.gr 1 Περιεχόμενα Πρόλογος...3 Ασκήσεις χωρίς την κιθάρα...4 Ασκήσεις έκτασης δαχτύλων...5 1-2-3-4 (Απλοποιημένη Εκδοχή)...5

Διαβάστε περισσότερα

Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης Τµήµα Μουσικών Σπουδών Ενορχήστρωση Ι Μαρωνίδης ηµήτρης. Ενορχήστρωση Ι Μάθηµα 9ο + 10o

Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης Τµήµα Μουσικών Σπουδών Ενορχήστρωση Ι Μαρωνίδης ηµήτρης. Ενορχήστρωση Ι Μάθηµα 9ο + 10o Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης Τµήµα Μουσικών Σπουδών Ενορχήστρωση Ι Μαρωνίδης ηµήτρης Ενορχήστρωση Ι Μάθηµα 9ο + 10o Ανακεφαλαίωση Συνοπτικοί κανόνες για την κλασσική ενορχήστρωση Ρόλος των ομάδων

Διαβάστε περισσότερα

Σχήμα 2.1α. Πτυσσόμενη και περιελισσόμενη μετρητική ταινία

Σχήμα 2.1α. Πτυσσόμενη και περιελισσόμενη μετρητική ταινία 2. ΟΡΓΑΝΑ ΜΕΤΡΗΣΗΣ ΧΑΡΑΞΗΣ 2.1 Μετρητικές ταινίες Οι μετρητικές ταινίες, πτυσσόμενες (αρθρωτές) ή περιελισσόμενες σε θήκη, είναι κατασκευασμένες από χάλυβα ή άλλο ελαφρύ κράμα και έχουν χαραγμένες υποδιαιρέσεις

Διαβάστε περισσότερα

Επεξεργασία Ηχου και Μουσικής (ΤΗΛ313) Φροντιστήριο

Επεξεργασία Ηχου και Μουσικής (ΤΗΛ313) Φροντιστήριο Επεξεργασία Ηχου και Μουσικής (ΤΗΛ313) Εισαγωγή στη Θεωρία Μουσικής (Μέρος 2ο) Φροντιστήριο 17/03/2010 (Εισαγωγή στη Θεωρία Μουσικής (Μέρος 2ο)) Επεξεργασία Ηχου και Μουσικής (ΤΗΛ313) 17/03/2010 1 / 27

Διαβάστε περισσότερα

Λ. βαν. Μπετόβεν (1770-1827) Συμφωνία αρ. 6, σε Φα Μείζονα, Op. 68 (Ποιμενική) 3 η και 4 η κίνηση. Γενικοί Στόχοι:

Λ. βαν. Μπετόβεν (1770-1827) Συμφωνία αρ. 6, σε Φα Μείζονα, Op. 68 (Ποιμενική) 3 η και 4 η κίνηση. Γενικοί Στόχοι: Λ. βαν. Μπετόβεν (1770-1827) Συμφωνία αρ. 6, σε Φα Μείζονα, Op. 68 (Ποιμενική) 3 η και 4 η κίνηση Γενικοί Στόχοι: Πέρασμα από τον Κλασικισμό στο Ρομαντισμό Σύγκριση Προγραμματικής και Απόλυτης Μουσικής

Διαβάστε περισσότερα

«ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΙ ΜΟΥΣΙΚΗ»

«ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΙ ΜΟΥΣΙΚΗ» ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΗ ΜΟΥΣΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: «ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΙ ΜΟΥΣΙΚΗ» Δράσεις που υλοποιήθηκαν με την Ε2 Τάξη του 3 ου Δημοτικού Σχολείου Διαβατών Ιανουάριος Ιούνιος 2013 Συντελεστές προγράμματος Οι μαθητές/ριες

Διαβάστε περισσότερα

ΣΚΟΠΟΙ Η αισθητοποίηση του φαινοµένου του ηχητικού συντονισµού Η κατανόηση της αρχής λειτουργίας των πνευστών οργάνων ΥΛΙΚΑ-ΟΡΓΑΝΑ

ΣΚΟΠΟΙ Η αισθητοποίηση του φαινοµένου του ηχητικού συντονισµού Η κατανόηση της αρχής λειτουργίας των πνευστών οργάνων ΥΛΙΚΑ-ΟΡΓΑΝΑ ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΑΣΙΜΩΝ ΚΥΜΑΤΩΝ ΣΕ ΣΩΛΗΝΑ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΤΑΧΥΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΗΧΟΥ ΣΤΟΝ ΑΕΡΑ ΣΚΟΠΟΙ Η αισθητοποίηση του φαινοµένου του ηχητικού συντονισµού Η κατανόηση της αρχής λειτουργίας των πνευστών οργάνων ΥΛΙΚΑ-ΟΡΓΑΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

Μουσικοκινητική αγωγή

Μουσικοκινητική αγωγή Μουσικοκινητική Αγωγή Α εξάμηνο Θεωρία Μίχα Παρασκευή, PhD Μουσικολόγος, Μουσικοπαιδαγωγός 1 Μουσικοκινητική Αγωγή (Θ) - ΜΙΧΑ Παρασκευή 1 Μουσικοκινητική αγωγή Η μουσικότητα των ήχων και της ανθρώπινης

Διαβάστε περισσότερα

Μια εκπαιδευτική διαδικασία Νικόλας Τσαφταρίδης ΕΕΔΙΠ, Α βαθµίδας Πανεπιστηµίου Αθηνών, Τµήµα Εκπαίδευσης και Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία

Μια εκπαιδευτική διαδικασία Νικόλας Τσαφταρίδης ΕΕΔΙΠ, Α βαθµίδας Πανεπιστηµίου Αθηνών, Τµήµα Εκπαίδευσης και Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία ΜΟΥΣΙΚΑ ΟΡΓΑΝΑ ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ ΥΛΙΚΩΝ και ΗΧΟΣ Μια εκπαιδευτική διαδικασία Νικόλας Τσαφταρίδης ΕΕΔΙΠ, Α βαθµίδας Πανεπιστηµίου Αθηνών, Τµήµα Εκπαίδευσης και Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία Χαρακτηριστικά του

Διαβάστε περισσότερα

Ύψος Συχνότητα Ένταση Χροιά. Ο ήχος Ο ήχος είναι μια μορφή ενέργειας. Ιδιότητες του ήχου. Χαρακτηριστικά φωνής

Ύψος Συχνότητα Ένταση Χροιά. Ο ήχος Ο ήχος είναι μια μορφή ενέργειας. Ιδιότητες του ήχου. Χαρακτηριστικά φωνής Ο ήχος Ο ήχος είναι μια μορφή ενέργειας Είναι οι παλμικές δονήσεις που δημιουργούνται από ένα οποιοδήποτε σώμα, όταν τεθεί σε κίνηση, σε κραδασμό Την κίνηση σε ένα σώμα που βρίσκεται σε αδράνεια, μπορεί

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΟΥΣΙΚΗ ΑΚΟΥΣΤΙΚΗ Gottfried Schubert 0.11.2010

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΟΥΣΙΚΗ ΑΚΟΥΣΤΙΚΗ Gottfried Schubert 0.11.2010 ΚΥΚΛΟΣ ΔΙΑΛΕΞΕΩΝ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΑΚΟΥΣΤΙΚΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΟΥΣΙΚΗ ΑΚΟΥΣΤΙΚΗ Gottfried Schubert 0.11.2010 1 of 45 2 of 45 Η μουσική ακουστική ασχολείται με την παραγωγή και αντίληψη της μουσικής. Τμήματα της μουσικής

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 13ο. µείζονες κλίµακες

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 13ο. µείζονες κλίµακες ΚΕΦΑΛΑΙΟ 13ο 9 µείζονες κλίµακες Kλίµακα ή σκάλα ονοµάζεται µία σειρά από τους επτά φθόγγους της µουσικής που σαν 1ο και τελευταίο φθόγγο έχει την ίδια νότα αλλά σε διαφορετικό ύψος. Τοποθετούµε τους φθόγγους

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως είσαι μουσικός;

Μήπως είσαι μουσικός; Μήπως είσαι μουσικός; Υποδειγματικό Σενάριο Γνωστικό αντικείμενο: Μουσική Δημιουργός: ΣΤΑΥΡΟΣ ΚΑΤΗΡΤΖΟΓΛΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ Σημείωση Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

Κλινική χρήση των ήχων

Κλινική χρήση των ήχων Κλινική χρήση των ήχων Ήχοι και ακουστότητα Κύματα υπερήχων Ακουστικά κύματα, Ήχοι, Είδη ήχων Ήχους υπό την ευρεία έννοια καλούμε κάθε κύμα πίεσης που υπάρχει και διαδίδεται στο εσωτερικό των σωμάτων.

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα τριακοστή πρώτη

Ενότητα τριακοστή πρώτη Ενότητα τριακοστή πρώτη Σήμερα θα γνωρίσουμε τις συγχορδίες! Η συγχορδία είναι μια ομάδα τριών νοτών που παίζονται ταυτόχρονα και έχουν κάποια αρμονική σχέση μεταξύ τους. Θυμήσου τις διφωνίες που ήταν

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 9. Η Φυσική της Μουσικής Τ.Ε.Ι. Ιονίων Νήσων. Αντίληψη συνδυασμών τόνων Μορφές ακοής Συνήχηση & παραφωνία Θεωρίες αντίληψης ύψους

Διάλεξη 9. Η Φυσική της Μουσικής Τ.Ε.Ι. Ιονίων Νήσων. Αντίληψη συνδυασμών τόνων Μορφές ακοής Συνήχηση & παραφωνία Θεωρίες αντίληψης ύψους Η Φυσική της Μουσικής Τ.Ε.Ι. Ιονίων Νήσων Διάλεξη 9 Αντίληψη συνδυασμών τόνων Μορφές ακοής Συνήχηση & παραφωνία Θεωρίες αντίληψης ύψους Ανασκόπηση της Διάλεξης 8 Εξετάσαμε την αντίληψη του ύψους ενός καθαρού

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνική νησιώτικη μουσική

Ελληνική νησιώτικη μουσική Ελληνική νησιώτικη μουσική Περιεχόμενα : Γενικά Ρυθμός Χοροί Σποράδες Κυκλάδες Δωδεκάνησα Ρόδος, Κάσος, Κάρπαθος Επτάνησα Μουσικά Όργανα Λύρα Λαούτο Βιολί Μπουζούκι Ασκομαντούρα Γενικά : Νησιώτικα, είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ. Όπως η εκκλησιαστική, έτσι και η δημοτική μουσική είναι μονοφωνική και τροπική και δεν ακολουθεί τη δυτική τονική αρμονία.

ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ. Όπως η εκκλησιαστική, έτσι και η δημοτική μουσική είναι μονοφωνική και τροπική και δεν ακολουθεί τη δυτική τονική αρμονία. Το δημοτικό τραγούδι αποτελεί μια σημαντική έκφραση της λαϊκής δημιουργίας. Ως λογοτεχνικό είδος αντλεί το υλικό του από την προφορική λογοτεχνική παράδοση. Στις παραδοσιακές κοινωνίες (στην εποχή της

Διαβάστε περισσότερα

Τετράδια Κιθάρας. Χρήση του PowerTab

Τετράδια Κιθάρας. Χρήση του PowerTab Τετράδια Κιθάρας Extra ενότητα Χρήση του PowerTab Ευγένιος Αστέρις 1 Περιεχόμενα Πρόλογος... 3 Εγκατάσταση του Power Tab... 4 Εισαγωγή ενός αρχείου midi στο Power Tab... 5 Μελέτη με το Power Tab... 9 Εξήγηση

Διαβάστε περισσότερα

ΓΝΩΡΙΜΙΑ ΜΕ ΤΟΝ ΠΑΛΜΟΓΡΑΦΟ

ΓΝΩΡΙΜΙΑ ΜΕ ΤΟΝ ΠΑΛΜΟΓΡΑΦΟ Εργαστηριακό Κέντρο Φυσικών Επιστηµών Αγίων Αναργύρων 17/1/07 Υπεύθυνος Εργ. Κέντρου: Καλλίνικος Χαρακόπουλος Επιµέλεια - παρουσίαση : ΘΕΟΧΑΡΟΠΟΥΛΟΣ Ι., ΜΑΚΕ ΩΝ Γ., ΝΙΚΑΣ Θ. Α- ΓΕΝΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΓΝΩΡΙΜΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΑΣΙΜΩΝ ΚΥΜΑΤΩΝ ΣΕ ΗΧΗΤΙΚΟ ΣΩΛΗΝΑ ( KUNDT ) ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΤΑΧΥΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΗΧΟΥ ΣΤΟΝ ΑΕΡΑ

ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΑΣΙΜΩΝ ΚΥΜΑΤΩΝ ΣΕ ΗΧΗΤΙΚΟ ΣΩΛΗΝΑ ( KUNDT ) ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΤΑΧΥΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΗΧΟΥ ΣΤΟΝ ΑΕΡΑ ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΑΣΙΜΩΝ ΚΥΜΑΤΩΝ ΣΕ ΗΧΗΤΙΚΟ ΣΩΛΗΝΑ ( KUNDT ) ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΤΑΧΥΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΗΧΟΥ ΣΤΟΝ ΑΕΡΑ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ... ΣΤΟΧΟΙ 1. Η εξοικείωση με τη χρήση απλών πειραματικών διατάξεων (γεννήτρια ακουστικών

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 19ο. œ œ bœ. œ œ œ. œ œ œ œ œ œ œ œ. œ nœ. & œ. # œ œ # œ œ # œ œ. υπάρχουν όπως είπαµε διαστήµατα:

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 19ο. œ œ bœ. œ œ œ. œ œ œ œ œ œ œ œ. œ nœ. & œ. # œ œ # œ œ # œ œ. υπάρχουν όπως είπαµε διαστήµατα: 4 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 19ο υπάρχουν όπως είπαµε διαστήµατα: ΧΡΩΜΑΤΙΚΑ ΙΑΤΟΝΙΚΑ ΜΙΚΡΑ ΜΕΓΑΛΑ ΚΑΘΑΡΑ ΕΛΑΤΤΩΜΕΝΑ ΙΣ ΕΛΑΤΤΩΜΕΝΑ ΑΥΞΗΜΕΝΑ ΙΣ ΑΥΞΗΜΕΝΑ ΜΕΛΩ ΙΚΑ ΑΡΜΟΝΙΚΑ ΧΡΩΜΑΤΙΚΑ δηµιουργούνται από ίδιες νότες. # # ΙΑΤΟΝΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕΚ ΑΙΓΕΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΒΟΗΘΟΣ ΒΡΕΦΟΝΗΠΙΟΚΟΜΩΝ Γ ΕΞΑΜΗΝΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΝΙΚΟΛΕΤΤΑ ΚΟΥΚΟΥΛΟΠΟΥΛΟΥ

ΙΕΚ ΑΙΓΕΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΒΟΗΘΟΣ ΒΡΕΦΟΝΗΠΙΟΚΟΜΩΝ Γ ΕΞΑΜΗΝΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΝΙΚΟΛΕΤΤΑ ΚΟΥΚΟΥΛΟΠΟΥΛΟΥ ΙΕΚ ΑΙΓΕΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΒΟΗΘΟΣ ΒΡΕΦΟΝΗΠΙΟΚΟΜΩΝ Γ ΕΞΑΜΗΝΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΝΙΚΟΛΕΤΤΑ ΚΟΥΚΟΥΛΟΠΟΥΛΟΥ 1 Τα βασικά στη φλογέρα Ιστορικές πληροφορίες Η φλογέρα έχει μια πλούσια και μακρά ιστορία που εκτείνεται σε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ

ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ Πλεονεκτήματα 1. Εύκολη & οικονομική χρήση 2. Διαθεσιμότητα ατμοσφαιρικού αέρα 3. Δεν εκρήγνυνται 4. Δεν μολύνουν 5. Ικανότητα ανάπτυξης μεγάλων δυνάμεων 6. Διαθεσιμότητα & χαμηλό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Η ΑΡΜΟΝΙΚΑ: ένα άγνωστο όργανο του ρεμπέτικου

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Η ΑΡΜΟΝΙΚΑ: ένα άγνωστο όργανο του ρεμπέτικου ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ της φοιτήτριας ΑΝΔΡΟΥΛΑΚΗ ΓΡΗΓΟΡΙΑΣ-ΜΑΡΙΑΣ (Α.Μ. 44/06) με θέμα: Η ΑΡΜΟΝΙΚΑ: ένα άγνωστο όργανο του ρεμπέτικου Επιβλέποντες

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2006 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΦΥΣΙΚΗ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2006 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΦΥΣΙΚΗ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 006 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ ο Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό καθεµιάς από τις παρακάτω ερωτήσεις - 4 και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή

Διαβάστε περισσότερα

5. ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΕΞΑΡΤΗΜΑΤΑ Ι (ΑΝΤΙΣΤΑΤΕΣ )

5. ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΕΞΑΡΤΗΜΑΤΑ Ι (ΑΝΤΙΣΤΑΤΕΣ ) 5. ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΕΞΑΡΤΗΜΑΤΑ Ι (ΑΝΤΙΣΤΑΤΕΣ ) Μεταβλητοί αντιστάτες Η τιμή της αντίστασης των μεταβλητών αντιστατών σε αντίθεση με αυτή των σταθερών, δε διατηρείται σταθερή αλλά μεταβάλλεται, είτε μηχανικά

Διαβάστε περισσότερα

Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Μέση Εκπαίδευση Σεμινάρια Μουσικής Σεπτεμβρίου 2016 Σημειώσεις από το Εργαστήριο της Μαργαρίτας Ηλία

Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Μέση Εκπαίδευση Σεμινάρια Μουσικής Σεπτεμβρίου 2016 Σημειώσεις από το Εργαστήριο της Μαργαρίτας Ηλία 1 Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Μέση Εκπαίδευση Σεμινάρια Μουσικής Σεπτεμβρίου 2016 Σημειώσεις από το Εργαστήριο της Μαργαρίτας Ηλία www.margaritaelia.com margaritaelia@gmail.com Βασικές αρχές τεχνικής

Διαβάστε περισσότερα

Αναπαραγωγή και stop/pause έτοιμων ηχητικών clips

Αναπαραγωγή και stop/pause έτοιμων ηχητικών clips Αναπαραγωγή και stop/pause έτοιμων ηχητικών clips Το scratch διαθέτει αρκετά μεγάλη ποικιλία έτοιμων ενσωματωμένων ηχητικών clips τα οποία θα βρείτε πολύ ενδιαφέροντα και θα σας βάλουν σε πειρασμό να πειραματιστείτε

Διαβάστε περισσότερα

«The Queen s Gigue» του Τόμας Ρόμπινσον, (Thomas Robinson )

«The Queen s Gigue» του Τόμας Ρόμπινσον, (Thomas Robinson ) «The Queen s Gigue» του Τόμας Ρόμπινσον, (Thomas Robinson 1560-1609) Ο Τόμας Ρόμπινσον ήταν Άγγλος συνθέτης και μουσικοδιδάσκαλος της περιόδου της Αναγέννησης. Έγραψε μουσικά έργα και δίδαξε τραγούδι,

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ 1 ο. Φροντιστήριο «ΕΠΙΛΟΓΗ» Ιατροπούλου 12 & σιδ. Σταθμού - Καλαμάτα τηλ.: & 96390

ΘΕΜΑ 1 ο. Φροντιστήριο «ΕΠΙΛΟΓΗ» Ιατροπούλου 12 & σιδ. Σταθμού - Καλαμάτα τηλ.: & 96390 ΘΕΜΑ 1 ο ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΜΠΤΗ 1 ΙΟΥΝΙΟΥ 006 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΦΥΣΙΚΗ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΑΙ ΤΩΝ ΔΥΟ ΚΥΚΛΩΝ) Να γράψετε στο τετράδιό σας τον

Διαβάστε περισσότερα

ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΙ Λύσεις ασκήσεων στην ενότητα

ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΙ Λύσεις ασκήσεων στην ενότητα ΠΝΥΜΑΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΙ Λύσεις ασκήσεων στην ενότητα. Να αναφέρετε τους τέσσερις τρόπους και τα μειονεκτήματα του κάθε τρόπου, με τους οποίους μπορεί να επιτευχθεί ο αυτόματος έλεγχος σε πνευματικά κυκλώματα.

Διαβάστε περισσότερα

Έκθεση μουσικών οργάνων

Έκθεση μουσικών οργάνων ΣΜΗΜΑ ΛΑΪΚΗ & ΠΑΡΑΔΟΙΑΚΗ ΜΟΤΙΚΗ Έκθεση μουσικών οργάνων ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΕΚΘΕΣΗΣ Κάτοψη κτηρίου έκθεσης τμήμα λαϊκής και παραδοσιακής μουσικής 2 τα πλαίσια του προγράμματος «Καινοτομία & Επιχειρηματικότητα»

Διαβάστε περισσότερα

1. Κύριες συγχορδίες Ι,ΙV,V

1. Κύριες συγχορδίες Ι,ΙV,V 1. Κύριες συγχορδίες Ι,ΙV,V Χρησιμοποιούνται σε ευθεία κατάσταση ( 5 3), α αναστροφή ( 6 ) και β αναστροφή ( 6 4). Διπλασιάζουμε την 1 η και την 5 η. Ποτέ την 3 η. (εκτός αν έρχεται από αντίθετη κίνηση,

Διαβάστε περισσότερα

L.V. BEETHOVEN. Eroica. Allegro con brio. Analysis by E. Sisiki, E. Ratsou, P. Ladas

L.V. BEETHOVEN. Eroica. Allegro con brio. Analysis by E. Sisiki, E. Ratsou, P. Ladas L.V. BEETHOVEN Eroica Allegro con brio Analysis by E. Sisiki, E. Ratsou, P. Ladas Έναρξη με tutti. Ακολουθούν μόνο έγχορδα. Sf που οδηγούν σε ff / χρήση διπλών ξύλινων πνευστών Το ίδιο μελωδικό σχήμα σε

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣ. 131 ΕΡΓΑΣΙΑ # (α) Ένα µικρό σώµα πηγαινοέρχεται γλιστρώντας στο κατώτερο µέρος ενός κυλινδρικού αυλακιού ακτίνας R. Ποια είναι η περίοδος

ΦΥΣ. 131 ΕΡΓΑΣΙΑ # (α) Ένα µικρό σώµα πηγαινοέρχεται γλιστρώντας στο κατώτερο µέρος ενός κυλινδρικού αυλακιού ακτίνας R. Ποια είναι η περίοδος ΦΥΣ. 131 ΕΡΓΑΣΙΑ # 11 1. (α) Ένα µικρό σώµα πηγαινοέρχεται γλιστρώντας στο κατώτερο µέρος ενός κυλινδρικού αυλακιού ακτίνας R. Ποια είναι η περίοδος των ταλαντώσεων του σώµατος; (το πλάτος των ταλαντώσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ 12 ΙΟΥΝΙΟΥ 2017 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΦΥΣΙΚΗ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ 12 ΙΟΥΝΙΟΥ 2017 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α ΦΥΣΙΚΗ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ 1 ΙΟΥΝΙΟΥ 017 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Στις ερωτήσεις Α1-Α4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη φράση η οποία συµπληρώνει σωστά την

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα μεταβλητής πολλαπλής εισαγωγής. Τα συστήματα μεταβλητής πολλαπλής εισαγωγής παρουσιάζουν τα

Συστήματα μεταβλητής πολλαπλής εισαγωγής. Τα συστήματα μεταβλητής πολλαπλής εισαγωγής παρουσιάζουν τα Συστήματα μεταβλητής πολλαπλής εισαγωγής Τα συστήματα μεταβλητής πολλαπλής εισαγωγής παρουσιάζουν τα τελευταία χρόνια ραγδαία αύξηση στους κινητήρες παραγωγής. Χρησιμοποιούνται ως μέσα βελτίωσης της ροπής

Διαβάστε περισσότερα

14 Εφαρµογές των ολοκληρωµάτων

14 Εφαρµογές των ολοκληρωµάτων 14 Εφαρµογές των ολοκληρωµάτων 14.1 Υπολογισµός εµβαδών µε την µέθοδο των παράλληλων διατοµών Θεωρούµε µια ϕραγµένη επίπεδη επιφάνεια A µε οµαλό σύνορο, δηλαδή που περιγράφεται από µια συνεχή συνάρτηση.

Διαβάστε περισσότερα

ενώ το «β» μέρος είναι ένα «Μοιρολόι», αργό ρυθμικά.

ενώ το «β» μέρος είναι ένα «Μοιρολόι», αργό ρυθμικά. Το δεύτερο μέρος «Β», αντίθετο σε χαρακτήρα από αυτό που προηγήθηκε, κρύβει, μέσα από το έντονο ρυθμικό και χρωματικό του στοιχείο, την αισιοδοξία και την ελπίδα του Κύπριου για ένα καλύτερο «αύριο» για

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ης ΣΕΛΙΔΑΣ. B κύματος. Γνωρίζουμε ότι το σημείο Α έχει μικρότερη φάση από το x x σημείο Β. Συνεπώς το σημείο Γ του

ΑΡΧΗ 1ης ΣΕΛΙΔΑΣ. B κύματος. Γνωρίζουμε ότι το σημείο Α έχει μικρότερη φάση από το x x σημείο Β. Συνεπώς το σημείο Γ του ΑΡΧΗ ης ΣΕΛΙΔΑΣ Προτεινόμενο Τελικό Διαγώνισμα Στη Φυσική Θετικής και Τεχνολογικής Κατεύθυσης Γ Λυκείου Διάρκεια: 3ώρες ΘΕΜΑ A Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ερωτήσεις

Διαβάστε περισσότερα

Γεωργικά Μηχανήματα (Εργαστήριο)

Γεωργικά Μηχανήματα (Εργαστήριο) Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Γεωργικά Μηχανήματα (Εργαστήριο) Ενότητα 2 : Γεωργικός Ελκυστήρας Μέρη του κινητήρα Δρ. Δημήτριος Κατέρης Εργαστήριο 2 ο ΤΕΤΡΑΧΡΟΝΟΣ ΚΙΝΗΤΗΡΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Τετράδια κιθάρας. Συνοδεία τραγουδιών. Οδηγός Ρυθμών. Επιμέλεια: Ευγένιος Αστέρις. Επικοινωνία : evgeniosasteris@pathfinder.gr

Τετράδια κιθάρας. Συνοδεία τραγουδιών. Οδηγός Ρυθμών. Επιμέλεια: Ευγένιος Αστέρις. Επικοινωνία : evgeniosasteris@pathfinder.gr Τετράδια κιθάρας Συνοδεία τραγουδιών Επιμέλεια: Ευγένιος Αστέρις Επικοινωνία : evgeniosasteris@pathfinder.gr Δευτέρα, 1 Φεβρουαρίου 2010 1 Περιεχόμενα Πρόλογος...3 Χρήση...3 Ευχαριστίες...3 Μέρος Α : Αρπέζ

Διαβάστε περισσότερα