Επιστήμη του Χορού Τόμος 5, Science of Dance Volume 5, 2010

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Επιστήμη του Χορού Τόμος 5, Science of Dance Volume 5, 2010"

Transcript

1 Επιστήμη του Χορού Τόμος 5, 2010 Science of Dance Volume 5, 2010 Ηλεκτρονικό Περιοδικό Electronic Journal ISSN Το Τοπικό Χορευτικό Ρεπερτόριο Παράγοντας Διαφοροποίησης των Καρδιοαναπνευστικών Ανταποκρίσεων Ατόμων Μέσης Ηλικίας Α. Πίτση, Η. Σμήλιος, Β. Σερμπέζης, Δ. Γουλιμάρης, Σ. Τοκμακίδης Τ.Ε.Φ.Α.Α., Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης Εισαγωγή Θεμελιώδες συστατικό του Ελληνικού παραδοσιακού χορού αποτελεί το τρίπτυχο κίνηση, μουσική, λόγος. Η κίνηση, με τον όρο «κινητική φόρμα του χορού», χαρακτηρίζεται πολύπλοκη λόγω της έμφασης που δίνει η Ελληνική παράδοση, κυρίως σε πολυάριθμους συνδυασμούς κινήσεων των κάτω άκρων, όπως μονές ή διπλές αναπηδήσεις, δυναμικές στηρίξεις σε όλο το πέλμα ή στο μισό, σκιρτήματα, γλιστρήματα, μονές ή διπλές αιωρήσεις, βαθιά καθίσματα, στροφές (Ζωγράφου, 1999). Πολλές φορές ο συνδυασμός όλων αυτών των κινήσεων με κινήσεις των άνω άκρων, κυρίως σε χορούς όπου ο χώρος χρησιμοποιείται με περισσότερη ελευθερία, ενισχύει ακόμη περισσότερο τον παραπάνω χαρακτηρισμό. Η επιλογή συγκεκριμένων από τις εν δυνάμει κινήσεις του ανθρώπινου σώματος που προαναφέρθηκαν, προσαρμοσμένες στην ανάλογη μουσική, οριοθετεί την τοπική μουσικοχορευτική ταυτότητα, η οποία είναι αποτέλεσμα ενός συγκεκριμένου και ιδιαίτερου τρόπου οργάνωσης της μουσικής με την κίνηση σε κάθε περιοχή (Τυροβολά, 1998). Αυτή η μοναδική και ιδιαίτερη τοπική μουσικοχορευτική έκφραση, που επιτυγχάνεται με τη χρήση του σώματος ως εργαλείο και της μουσικής ως μέσο, δημιουργεί ποικίλα συναισθήματα τόσο στο χορευτή, εξαιτίας της συναισθηματικής διέγερσης που βιώνει ερμηνεύοντας ένα χορό, όσο και στο θεατή, ως ενεργού μέλους της χορευτικής διαδικασίας, δημιουργώντας την

2 Α. Πίτση και συν. Επιστήμη του Χορού, 5, αίσθηση ότι την ώρα του χορού ο οργανισμός κάθε χορευτή καταπονείται ελάχιστα ή και καθόλου. Η ενέργεια όμως είναι απαραίτητη προϋπόθεση για την εκτέλεση του Ελληνικού παραδοσιακού χορού, όπως άλλωστε για κάθε φυσική δραστηριότητα. Σύμφωνα με τις αρχές της φυσιολογίας της άσκησης, κατά την κινητική δραστηριοποίηση του ατόμου ενεργοποιείται το νευρομυϊκό σύστημα και αυξάνεται ο μεταβολισμός. Ταυτόχρονα ενεργοποιείται και το καρδιοαναπνευστικό σύστημα, προκειμένου ο οργανισμός να προσλάβει το απαραίτητο οξυγόνο για την παραγωγή της απαιτούμενης ενέργειας (McArdle, Katch & Katch, 2001). Αναμφίβολα ο οργανισμός του ανθρώπου επιβαρύνεται προκειμένου να ανταποκριθεί στις εκάστοτε ενεργειακές απαιτήσεις. Ποιος λοιπόν θα μπορούσε να είναι ο βαθμός επιβάρυνσης του καρδιοαναπνευστικού συστήματος; Πόσο αυτός διαφοροποιείται όταν επηρεάζεται από τα χαρακτηριστικά της μουσικοχορευτικής ταυτότητας, τα ιδιαίτερα δηλαδή υφολογικά γνωρίσματα κάθε περιοχής; Πόσο, για παράδειγμα, ο ρυθμός, η ρυθμική αγωγή, ο τρόπος ερμηνείας, η ένταση της συμμετοχής των χορευτών, η θέση και η στάση του σώματός τους, η χρήση του χώρου, στοιχεία που, ως γνωστόν, διαφοροποιούνται σημαντικά από τόπο σε τόπο, αποτελούν παράγοντες διαφοροποίησης των φυσιολογικών ανταποκρίσεων του οργανισμού όσον αφορά στην καρδιακή συχνότητα και την κατανάλωση οξυγόνου; Έχει βρεθεί ότι κατά την εκτέλεση των χορών Καλαματιανός, Τσάμικος, Ζωναράδικος, Μπάλλος και Πεντοζάλης από άντρες ηλικίας ετών, προκλήθηκε αύξηση της καρδιακής τους συχνότητας ( παλμοί το λεπτό), σημαντικός δείκτης της επιβάρυνσης-έντασης μιας κινητικής δραστηριότητας, η οποία αντιστοιχούσε στο 63-86% της μέγιστης καρδιακής συχνότητας και στο 38-56% της μέγιστης πρόσληψης οξυγόνου και διέφερε μεταξύ των πέντε χορών (Ζωγράφου και Χρυσόβουλος, 1989). Επίσης σε μελέτη που πραγματοποιήθηκε με στόχο μια πιο τεκμηριωμένη, κυρίως ως προς τον τρόπο υπολογισμού, άποψη της επιβάρυνσης ενός αρκετά μεγαλύτερου αριθμού ελληνικών παραδοσιακών χορών, απεδείχθη ότι ένα σύνολο 24 ελληνικών παραδοσιακών χορών που εξετάσθηκαν, εμφανίζονται σημαντικά διαφοροποιημένοι ως προς την ανταπόκριση των παραμέτρων καρδιακή συχνότητα και πρόσληψη οξυγόνου ατόμων μέσης ηλικίας. Πιο συγκεκριμένα κάποιοι από αυτούς χαρακτηρίζονται χαμηλής επιβάρυνσης (30-43% VO2max, 55-63% HRmax), κάποιοι άλλοι μέτριας (46-59% VO2max, % HRmax), και αρκετοί από αυτούς υψηλής (61-75%VO2max,

3 Α. Πίτση και συν. Επιστήμη του Χορού, 5, % HRmax), χωρίς η συγκεκριμένη διαφοροποίηση να παρατηρείται και ανάμεσα στους άντρες και τις γυναίκες της μελέτης. Με βάση τα παραπάνω αποτελέσματα οι ελληνικοί παραδοσιακοί χοροί προτείνονται από τους ερευνητές ως εναλλακτική μορφή αερόβιας άσκησης (Πίτση, Σμήλιος, Τοκμακίδης, Σερμπέζης, Γουλιμάρης, 2008). Ωστόσο η προσπάθεια διερεύνησης της επιβάρυνσης που προκαλούν οι ελληνικοί χοροί και στις δύο παραπάνω μελέτες, εστιάζεται στην εξέταση κάθε χορού μεμονωμένα και όχι σε σύνολα βάσει του τόπου από τον οποίο προέρχονται. Θεωρείται ενδεχομένως εξαιρετικά ενδιαφέρον να διερευνηθεί η διαφοροποίηση μεταξύ των περιοχών ως προς τον παράγοντα καρδιοαναπνευστική επιβάρυνση, εξαιτίας κυρίως της κινητικής ιδιαιτερότητας και ποικιλομορφίας που παρατηρείται από περιοχή σε περιοχή της Ελλάδας. Θα πρέπει επίσης να ληφθεί υπόψη το γεγονός της όλο και μεγαλύτερης συμμετοχής ατόμων μέσης ηλικίας σε τμήματα εκμάθησης ελληνικών χορών. Η ανάγκη κοινωνικής αλληλεπίδρασης, ευχαρίστησης, διασκέδασης, συντροφικότητας, είναι οι βασικοί λόγοι που ωθούν τα άτομα στην ενασχόλησή τους με αυτό το είδος δραστηριότητας (Μαυροβουνιώτης και Αργυριάδου, 2008). Σε πιο πρόσφατη μελέτη (Filippou, Goulimaris, Michaltsi, Genti, 2010) διερεύνησης των κινήτρων συμμετοχής αλλοδαπών ενηλίκων σε τμήματα εκμάθησης ελληνικών χορών, βρέθηκε ότι αυτά είναι η απόρριψη πλήξης, οι κοινωνικές σχέσεις-παρέα, η γνώση του τοπικού πολιτισμού, η βελτίωση των χορευτικών δεξιοτήτων, η υγεία, η απόκτηση νέων εμπειριών. Παρόμοια μελέτη με Έλληνες ενήλικες χορευτές καταλήγει στο ότι στα παραπάνω κίνητρα συμμετοχής συμπεριλαμβάνεται επιπλέον και η δημοφιλία (Filippou, Goulimaris, Baxevanos, Genti, 2009). Πρέπει ακόμη να τονιστεί ότι όσο αυξάνεται η ηλικία οι άνθρωποι από τη μία αποκτούν σώματα λιγότερο ευέλικτα και από την άλλη απέχουν από τις κοινωνικές απολαύσεις, επειδή πιστεύουν ότι ανήκουν περισσότερο ή αποκλειστικά στους νέους. Το φαινόμενο αυτό της διπλής ακινητοποίησης, που χαρακτηρίζει τα άτομα με την πάροδο της ηλικίας, αποτρέπεται με την παρακολούθηση τμημάτων παραδοσιακού χορού, σύμφωνα με συμπεράσματα μελέτης (Bottomley, 1992). Οι περισσότερες έρευνες συγκλίνουν στην ευεργετική επίδραση του χορού γενικά στην υγεία των ατόμων καθώς συμβάλλει όχι μόνο στη βελτίωση του επιπέδου της φυσικής τους κατάστασης, αλλά βοηθάει σε γενικές γραμμές στον περιορισμό τόσο της εμφάνισης όσο και της ανάπτυξης προβλημάτων υγείας. Αυτό είναι ιδιαίτερα

4 Α. Πίτση και συν. Επιστήμη του Χορού, 5, σημαντικό όχι μόνο για τα άτομα που έχουν εμφανίσει προβλήματα υγείας, αλλά και για τα υγιή. Ο χορός αποτελεί, συνεπώς, μέσο πρόληψης διαταραχών υγείας (Μαυροβουνιώτης και Αργυριάδου, 2008) Για τους παραπάνω λόγους είναι σκόπιμο να εξεταστεί αν, παράλληλα με τους διάφορους κοινωνικούς παράγοντες, εξαιτίας των οποίων τα άτομα ασχολούνται με τον παραδοσιακό χορό, συντρέχουν ενδεχομένως και βιολογικοί λόγοι. Πράγματι, ο προσδιορισμός της ενέργειας που απαιτείται για την εκτέλεση κάθε χορού θα μας βοηθήσει να διαπιστώσουμε αν ο παραδοσιακός χορός, βάσει των υποδείξεων αναγνωρισμένων και επίσημα αντιπροσωπευτικών οργανισμών (ACSM, 2006), πληροί τις προϋποθέσεις ποιότητας μιας μορφής άσκησης ικανής για βελτίωση και διατήρηση σε υψηλό επίπεδο της λειτουργίας του καρδιοαναπνευστικού συστήματος. Λαμβάνοντας υπόψη τα παραπάνω, σκοπός της μελέτης ήταν να προσδιοριστεί o βαθμός επιβάρυνσης του καρδιοαναπνευστικού συστήματος ατόμων μέσης ηλικίας, όταν εκτελούν ελληνικούς παραδοσιακούς χορούς από συγκεκριμένη γεωγραφική περιοχή της Ελλάδας. Η μελέτη κρίνεται σημαντική, διότι γνωρίζοντας τη φυσιολογική επιβάρυνση του καρδιοαναπνευστικού συστήματος κατά την εκτέλεση ελληνικών χορών, βάσει του τόπου προέλευσής τους, θα καταστεί ορθότερος (αρχή έντασηςδιάρκειας-συχνότητας) ο σχεδιασμός προγραμμάτων άσκησης με περιεχόμενο τον ελληνικό παραδοσιακό χορό. Επίσης θα υπάρχει η δυνατότητα δομής ποικίλων προγραμμάτων άσκησης με παραδοσιακό χορό, διότι χοροί ίδιου βαθμού επιβάρυνσης αλλά διαφορετικής προέλευσης θα μπορούσαν να συμβάλλουν στη διατήρηση της συμμετοχής και του ενδιαφέροντος των ασκούμενων ανδρών και γυναικών, από πλευράς τόσο κινητικών όσο και συναισθηματικών-ψυχολογικών εμπειριών. Μεθοδολογία Δείγμα Στην έρευνα συμμετείχαν εθελοντικά οκτώ (8) άντρες και οκτώ (8) γυναίκες, μέλη της ομάδας ενηλίκων χορευτών του Μορφωτικού Ομίλου Κομοτηνής, ηλικίας ετών, και χορευτικής εμπειρίας 5-6 ετών, η οποία αποτέλεσε και τη βάση για την ομοιόμορφη εκτέλεση των χορών κάθε περιοχής από όλους τους συμμετέχοντες. Τα φυσιολογικά και μορφολογικά χαρακτηριστικά του δείγματος παρουσιάζονται στον Πίνακα 1.

5 Α. Πίτση και συν. Επιστήμη του Χορού, 5, Πειραματικός σχεδιασμός Για να διερευνηθεί ο βαθμός επιβάρυνσης του καρδιοαναπνευστικού συστήματος μεσήλικων ανδρών και γυναικών κατά την εκτέλεση παραδοσιακών χορών από διαφορετικές περιοχές, επιλέχθηκαν η Θράκη, η Ήπειρος, η Θεσσαλία, το Αιγαίο, η Μακεδονία, η Πελοπόννησος, ο Πόντος και η Κρήτη. Από κάθε Πίνακας 1. Φυσιολογικά και μορφολογικά χαρακτηριστικά (Χ±SD) του δείγματος. Χαρακτηριστικά Γυναίκες (n=8) Άντρες (n=8) Σύνολο (n=16) Ηλικία (έτη) 45,13 ± 3,44 46,5 ± 4,44 54,81 ± 3,9 Ύψος (cm) 160,38 ± 4,03 177,75 ± 4,98* 169,06 ± 9,98 Βάρος (kg) 65,06 ± 7,36 86,81 ± 12,73* 75,94 ± 15,07 Δείκτης Σωματικής Μάζας 25,32 ± 2,95 27,51 ± 4,14 26,41 ± 3,65 Μέγιστη Καρδιακή Συχνότητα (beats/min) Μέγιστη πρόσληψη οξυγόνου (L/min) Μέγιστη πρόσληψη οξυγόνου (ml/kg/min) 181 ± 7,29 183,75 ± 10,29 182,38 ± 8,73 2,1 ± 0,21 3,28 ± 0,38* 2,69 ± 0,68 32,53 ± 4,73 38,28 ± 5,37* 35,4 ± 5,72 περιοχή επιλέχθηκαν τρεις από τους δημοφιλέστερους χορούς, οι οποίοι ήταν και αντιπροσωπευτικοί των χορευτικών ρυθμών που επικρατούν σε κάθε μία (Πίνακας 2.). Ο μέσος όρος της καρδιακής συχνότητας και της κατανάλωσης οξυγόνου μετά την εκτέλεση καθενός από τους τρεις χορούς κάθε περιοχής, ήταν το κριτήριο αξιολόγησης της επιβάρυνσης που προκαλούν οι χοροί κάθε περιοχής και υπολογίστηκε ως ποσοστό της μέγιστης καρδιακής συχνότητας και της μέγιστης πρόσληψης οξυγόνου του κάθε δοκιμαζόμενου, οι οποίες μετρήθηκαν στο εργαστήριο.

6 Α. Πίτση και συν. Επιστήμη του Χορού, 5, Πειραματική διαδικασία Αρχικά, κάθε δοκιμαζόμενος προσήλθε στο εργαστήριο Φυσικής Αγωγής και Άθλησης του ΤΕΦΑΑ του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης όπου υποβλήθηκε στη διαδικασία προσδιορισμού της μέγιστης πρόσληψης οξυγόνου. Σε δεύτερο στάδιο υποβλήθηκε στη διαδικασία προσδιορισμού της καρδιακής συχνότητας και της πρόσληψης οξυγόνου κατά την εκτέλεση κάθε χορού, με την υπόδειξη στον καθένα να εκτελεί μόνο τη βασική χορευτική φόρμα, χωρίς παραλλαγές ή αυτοσχεδιασμούς, καθώς και με την προτροπή για ενεργό και δυναμική συμμετοχή όλων. Αυτό επιτεύχθηκε και με τη συμμετοχή ενός έμπειρου ατόμου (ερευνήτρια) που συνόδευε κάθε δοκιμαζόμενο σε κάθε χορό. Μετρήσεις Μέτρηση της μέγιστης πρόσληψης οξυγόνου Για τον προσδιορισμό της μέγιστης πρόσληψης οξυγόνου των ατόμων του δείγματος, ακολουθήθηκε ένα πρωτόκολλο με τρέξιμο προοδευτικά αυξανόμενης επιβάρυνσης κάθε 3 λεπτά στον εργοδιάδρομο, ως το σημείο εξάντλησης Ταυτόχρονα γινόταν συλλογή και ανάλυση των εκπνεόμενων αερίων (οξυγόνου-διοξειδίου του άνθρακα) με τη χρήση αυτόματου αναλυτή αερίων (Oxycon Champion, Minjnhardt, Netherlands), καθώς και μέτρηση της καρδιακής συχνότητας με τη χρήση τηλεμετρικού καρδιοσυχνόμετρου (Polar Electro, Finland). Ως μέγιστες τιμές της πρόσληψης οξυγόνου ελήφθησαν εκείνες κατά τις οποίες σε κάθε δοκιμαζόμενο ικανοποιήθηκαν τουλάχιστον τρία από τέσσερα βασικά κριτήρια, τα οποία ήταν: 1) η προσωπική αίσθηση της εξάντλησης, 2) το αναπνευστικό πηλίκο ³ 1.1, 3) η καρδιακή συχνότητα ³ από το 95% της προβλεπόμενης από τον τύπο: 220 την ηλικία και 4) μια αύξηση της πρόσληψης οξυγόνου από το προτελευταίο στο τελευταίο στάδιο μικρότερη από 3 ml/kg/min.

7 Α. Πίτση και συν. Επιστήμη του Χορού, 5, Πίνακας 2. Οι οκτώ επιλεγμένες γεωγραφικές περιοχές με τους αντιπροσωπευτικούς τους χορούς, τα μουσικά μέτρα, τις εσωτερικές υποδιαιρέσεις και τη ρυθμική τους ανάλυση. ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΧΟΡΟΙ ΚΑΙ ΜΟΥΣΙΚΑ ΜΕΤΡΑ ΤΩΝ ΜΕΛΩΔΙΩΝ ΤΟΥΣ ΘΡΑΚΗ Μπαϊτούσκα 5/8 (2+3) Ζωναράδικος 6/8 (3+3) Συρτός Συγκαθιστός 9/8 ( ) ΗΠΕΙΡΟΣ Πωγωνίσιος 4/4 ( ) Ζαγορίσιος 5/4 (3+2) Μπεράτι 8/4 (3+2+3) ΘΕΣΣΑΛΙΑ Στα τρία 4/4 ( ) Μπεράτι 7/8 (3+2+2) Αηδόνι-Τασιά 8/4 (3+2+3) ΑΙΓΑΙΟ Συρτομπάλλος 2/4 (1+1) Ικαριώτικος 2/4 (1+1) Ζερβός Καρπάθου 2/4 Κ. ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ Γκάιντα 4/4( ) Τρεχάτος-Ράικος 7/16 (3+4) Έντεκα 9/8 ( ) ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ Καλαματιανός 7/8 (3+2+2) Τσάμικος 3/4 (1+1+1) Τσακώνικος 5/4 (3+2) ΠΟΝΤΟΣ Κότσαρι 2/4 (1+1) Τικ 5/8 (3+2) Διπάτ 9/8 ( ) ΚΡΗΤΗ Πεντοζάλης 2/4 (1+1) Συρτός Χανιώτικος 2/4 (1+1) Σούστα 2/4 (1+1)

8 Α. Πίτση και συν. Επιστήμη του Χορού, 5, Μέτρηση της κατανάλωσης οξυγόνου και της καρδιακής συχνότητας κατά την εκτέλεση των χορών Οι χοροί χωρίστηκαν σε τρεις ομάδες των οκτώ χορών και οι δοκιμαζόμενοι εκτέλεσαν κάθε ομάδα σε τρεις διαφορετικές επισκέψεις στο εργαστήριο Φυσικής Αγωγής και Άθλησης του ΤΕΦΑΑ του Δ.Π.Θ. Η σειρά των χορών σε κάθε ομάδα ήταν τυχαία και διαφορετική για κάθε άτομο. Ο κάθε χορός εκτελέστηκε χωριστά, είχε διάρκεια τεσσάρων λεπτών, ενώ μεταξύ των χορών μεσολαβούσε 5-λεπτο διάλειμμα. Σε κάθε δοκιμαζόμενο προσαρμόστηκε τηλεμετρικό καρδιοσυχνόμετρο (Polar Electro, Finland) για τη μέτρηση της καρδιακής συχνότητας, ενώ αμέσως μετά το τέλος κάθε χορού, μέσα σε διάστημα 4 δευτερολέπτων και για 3 συνεχόμενα λεπτά, μετρήθηκε το προσλαμβανόμενο οξυγόνο με τη χρήση αυτόματου αναλυτή αερίων (Oxycon Champion, Minjnhardt, Netherlands). Μετά, κάθε δοκιμαζόμενος καθόταν επί 2 λεπτά σε πλήρη ηρεμία έτσι ώστε η καρδιακή του συχνότητα να επανέλθει εντελώς στα επίπεδα ηρεμίας. Ως τιμή καρδιακής συχνότητας για κάθε χορό ελήφθη ο μέσος όρος των τιμών της καρδιακής συχνότητας κάθε δοκιμαζόμενου, στο τελευταίο λεπτό κάθε χορού (4 ο λεπτό), όπου σημειώθηκε και η φάση της σταθεροποίησης. (3 ο -4 ο λεπτό). Ως τιμή κατανάλωσης οξυγόνου για κάθε χορό υπολογίστηκε ο μέσος όρος των τιμών του οξυγόνου που σημειώθηκαν σε κάθε αναπνοή στα πρώτα 15 δευτερόλεπτα αμέσως μετά το τέλος κάθε χορού. Στατιστική ανάλυση Για την επεξεργασία των δεδομένων χρησιμοποιήθηκε η στατιστική ανάλυση διακύμανσης δύο παραγόντων (2C8, φύλο και περιοχές) με επαναλαμβανόμενο τον δεύτερο παράγοντα (Two-way ANOVA repeated measures), για να βρεθούν οι διαφορές ανάμεσα στα δύο φύλα (γυναίκες-άντρες) και ανάμεσα στις περιοχές και να εξεταστεί η αλληλεπίδρασή τους στις μεταβλητές που μετρήθηκαν (οξυγόνο-καρδιακή συχνότητα). Για τον προσδιορισμό των επιμέρους διαφορών χρησιμοποιήθηκε το Tukey post-hoc test, ενώ ως επίπεδο σημαντικότητας ορίστηκε το p<0,05. Επιπλέον χρησιμοποιήθηκε το στατιστικό μοντέλο Cluster Analysis με στόχο την ταξινόμηση των περιοχών σε ομάδες, με βάση την ένταση του συνόλου των τριών αντιπροσωπευτικών τους χορών ως ποσοστού της μέγιστης πρόσληψης οξυγόνου και ως ποσοστού της μέγιστης καρδιακής συχνότητας.

9 Α. Πίτση και συν. Επιστήμη του Χορού, 5, Αποτελέσματα Καρδιακή Συχνότητα (HR) Οι χοροί με βάση την περιοχή από την οποία προέρχονται παρουσίασαν μια ποικιλία στην καρδιακή συχνότητα, η οποία κυμάνθηκε κατά μέσο όρο από 112 έως 142 παλμούς το λεπτό, τιμές που εμφανίστηκαν στους χορούς της Ηπείρου και της Κρήτης αντίστοιχα. (Πίνακας 3). Ωστόσο, η προαναφερθείσα διακύμανση της καρδιακής συχνότητας εμφανίστηκε σημαντικά διαφορετική μόνο από περιοχή σε περιοχή (p<0,05), κι όχι ανάμεσα στα δύο φύλα (p>0,05). Πίνακας 3. Μέσες τιμές και τυπικές αποκλίσεις (X±SD) της καρδιακής συχνότητας (beats/min) κατά την εκτέλεση των αντιπροσωπευτικών χορών κάθε περιοχής συνολικά. Περιοχές Γυναίκες Άντρες Σύνολο ΘΡΑΚΗ 133,29 ± 7,57 130,17 ± 12,05 131,73 ± 9,86 α ΗΠΕΙΡΟΣ 111,21 ± 9,16 114,08 ± 13,21 112,65 ± 11,08 α,β ΘΕΣΣΑΛΙΑ 116,21 ± 10,97 116,21 ± 11,66 116,21 ± 10,94 α,β ΑΙΓΑΙΟ 136,58 ± 11,12 131,04 ± 10,22 133,81 ± 10,71 α Κ. ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ 135,75 ± 6,47 132,21 ± 13,74 133,98 ± 10,53 α ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ 119,17 ± 8,01 115,08 ± 17,37 117,13 ± 13,23 α,β ΠΟΝΤΟΣ 119,58 ± 7,89 119,38 ± 14,65 119,48 ± 11,37 α,β ΚΡΗΤΗ 144,04 ± 4,75 140,46 ± 15,53 142,25 ± 11,25 α p<0,05 από την Κρήτη β p<0,05 από Θράκη, Αιγαίο, Μακεδονία Προσδιορισμός της έντασης με βάση τη μέγιστη καρδιακή συχνότητα (%HR max ) Η ένταση των χορών κάθε περιοχής, με βάση τη μέγιστη καρδιακή συχνότητα (%HR max ), διαμορφώθηκε από το 61 έως το 78%, παρουσιάζοντας σημαντική διακύμανση από περιοχή σε περιοχή (Πίνακας 4. p<0,05). Αντίθετα, οι άντρες με τις

10 Α. Πίτση και συν. Επιστήμη του Χορού, 5, γυναίκες εκτέλεσαν τους χορούς με το ίδιο ποσοστό της μέγιστης καρδιακής συχνότητας, χωρίς σημαντικές διαφορές μεταξύ τους (p>0,05). Με βάση την ένταση ως Πίνακας 4. Μέσες τιμές και τυπικές αποκλίσεις (X±SD) της έντασης των αντιπροσωπευτικών χορών κάθε περιοχής συνολικά, ως ποσοστό της μέγιστης καρδιακής συχνότητας. Περιοχές Γυναίκες Άντρες Σύνολο ΘΡΑΚΗ 73,78 ± 5,71 71,14 ± 7,07 72,46 ± 6,35 α ΗΠΕΙΡΟΣ 61,50 ± 5,48 62,37 ± 7,88 61,94 ± 6,57 α,β ΘΕΣΣΑΛΙΑ 64,37 ± 7,57 63,59 ± 7,45 63,98 ± 7,27 α,β ΑΙΓΑΙΟ 75,54 ± 6,53 71,65 ± 6,53 73,60 ± 6,62 α Κ. ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ 75,14 ± 5,31 72,31 ± 8,49 73,73 ± 7,00 α ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ 66,01 ± 6,21 62,98 ± 10,70 64,50 ± 8,59 α,β ΠΟΝΤΟΣ 66,18 ± 5,59 65,35 ± 9,27 65,77 ± 7,41 α,β ΚΡΗΤΗ 79,68 ± 3,76 76,75 ± 8,63 78,21 ± 6,60 α p<0,05 από την Κρήτη β p<0,05 από Θράκη, Αιγαίο, Μακεδονία ποσοστό της μέγιστης καρδιακής συχνότητας που διαμορφώθηκε σε κάθε περιοχή, προκύπτει ότι οι χοροί της Θράκης, του Αιγαίου, της Μακεδονίας και της Κρήτης εμφανίζονται εντονότεροι συγκριτικά με τις περιοχές της Ηπείρου, της Θεσσαλίας, της Πελοποννήσου και του Πόντου. Κατανάλωση οξυγόνου (VO 2 ) H κατανάλωση οξυγόνου ανάμεσα στις οκτώ (8) περιοχές κυμάνθηκε κατά μέσο όρο από 13 έως 22 ml/kg/min, σημειώνοντας τη χαμηλότερη τιμή στην Ήπειρο και την υψηλότερη στην Κρήτη. Αναλυτικά οι μέσες τιμές κάθε περιοχής παρουσιάζονται στον

11 Α. Πίτση και συν. Επιστήμη του Χορού, 5, Πίνακα 5. Από την ανάλυση προέκυψε ότι μόνο οι περιοχές διαφέρουν σημαντικά ως προς την κατανάλωση οξυγόνου (p<0,05). Τα δύο φύλα φάνηκε ότι κατανάλωσαν την Πίνακας 5. Μέσες τιμές και τυπικές αποκλίσεις (Χ±SD) της κατανάλωσης οξυγόνου (ml/kg/min) των χορών κάθε περιοχής συνολικά. ΠΕΡΙΟΧΕΣ Γυναίκες Άντρες Σύνολο ΘΡΑΚΗ 20,14 ± 4,19 21,97 ± 3,20 21,05 ± 3,72 α,β,γ,δ ΗΠΕΙΡΟΣ 12,45 ± 2,88 15,45 ± 2,68 13,95 ± 3,72 ΘΕΣΣΑΛΙΑ 14,29 ± 3,39 15,52 ± 1,32 14,90 ± 2,56 ΑΙΓΑΙΟ 21,37 ± 3,12 22,36 ± 1,78 21,89 ± 2,45 α,β,γ,δ Κ. ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ 21,43 ± 3,27 22,36 ± 2,14 21,89 ± 2,71 α,β,γ,δ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ 14,95 ± 2,39 15,51 ± 2,41 15,23 ± 2,33 ΠΟΝΤΟΣ 15,60 ± 2,94 16,08 ± 2,41 15,84 ± 2,61 α ΚΡΗΤΗ 22,08 ± 3,59 22,64 ± 2,58 22,36 ± 3,04 α,β,γ,δ α p<0,05 από την Ήπειρο β p<0,05 από τη Θεσσαλία γ p<0,05 από την Πελοπόννησο δ p<0,05 από την Πόντο ίδια ποσότητα οξυγόνου κατά την εκτέλεση των χορών της κάθε περιοχής (p>0,05), εκτός από την Ήπειρο όπου οι άντρες διέφεραν σημαντικά από τις γυναίκες (p<0,05). Προσδιορισμός της έντασης με βάση τη μέγιστη πρόσληψη οξυγόνου (%VO 2max ) Η ένταση των χορών ανάμεσα στις οκτώ (8) περιοχές διαφοροποιείται σημαντικά (p<0,05) με ένα εύρος τιμών από το 40 έως το 64% της μέγιστης πρόσληψης οξυγόνου, εμφανίζοντας τη χαμηλότερη τιμή στην περιοχή της Ηπείρου και την υψηλότερη στην περιοχή της Κρήτης (Πίνακας 6.). Ωστόσο οι τιμές αυτές δε φάνηκε να διαφέρουν ανάμεσα σε άντρες και γυναίκες σε καμία από τις περιοχές (p>0,05). Με βάση την

12 Α. Πίτση και συν. Επιστήμη του Χορού, 5, ένταση ως ποσοστό της μέγιστης πρόσληψης οξυγόνου που διαμορφώθηκε σε κάθε περιοχή, προκύπτει ότι οι χοροί της Θράκης, του Αιγαίου, της Κεντρικής Πίνακας 6. Μέσες τιμές και τυπικές αποκλίσεις (Χ±SD) της έντασης των χορών κάθε περιοχής συνολικά ως ποσοστό της μέγιστης πρόσληψης οξυγόνου. ΠΕΡΙΟΧΕΣ Γυναίκες Άντρες Σύνολο ΘΡΑΚΗ 62,86 ± 14,18 58,70 ± 13,07 60,78 ± 13,35 α,β,γ,δ ΗΠΕΙΡΟΣ 38,81 ± 9,41 41,43 ± 10,41 40,12 ± 9,68 ΘΕΣΣΑΛΙΑ 45,24 ± 13,94 41,37 ± 7,27 43,31 ± 10,92 ΑΙΓΑΙΟ 66,81 ± 13,30 56,63 ± 8,78 61,72 ± 12,09 α,β,γ,δ Κ. ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ 67,19 ± 14,12 59,64 ± 10,92 63,41 ± 12,80 α,β,γ,δ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ 46,81 ± 9,96 41,35 ± 9,09 44,08 ± 9,63 ΠΟΝΤΟΣ 48,76 ± 10,34 42,91 ± 9,18 45,84 ± 9,92 α ΚΡΗΤΗ 69,11 ± 14,27 60,19 ± 10,41 64,65 ± 12,92 α,β,γ,δ α p<0,05 από την Ήπειρο β p<0,05 από τη Θεσσαλία γ p<0,05 από την Πελοπόννησο δ p<0,05 από την Πόντο Μακεδονίας και της Κρήτης εμφανίζονται εντονότεροι συγκριτικά με τους χορούς της Ηπείρου, της Θεσσαλίας, της Πελοποννήσου και του Πόντου. Ομαδοποίηση των περιοχών με βάση την επιβάρυνση που προκαλούν οι αντιπροσωπευτικοί τους χοροί Από την ανάλυση των χορών κατά περιοχή προέκυψε ότι οι οκτώ (8) περιοχές με βάση την ένταση των αντιπροσωπευτικών τους χορών, τόσο ως ποσοστό της μέγιστης καρδιακής συχνότητας όσο και ως ποσοστό της μέγιστης πρόσληψης οξυγόνου, χωρίζονται σε δύο ομάδες. Στην ομάδα που περιλαμβάνει τις περιοχές με μέτριους (40-

13 Α. Πίτση και συν. Επιστήμη του Χορού, 5, %VO 2max ), (61-65% HR max ) χορούς και στην ομάδα περιοχών με έντονους (60-64% VO 2max ), (72-78% HR max ) χορούς (Πίνακας 7). Πίνακας 7. Ομαδοποίηση των οκτώ περιοχών βάσει της επιβάρυνσης των αντιπροσωπευτικών τους χορών, ως ποσοστό της μέγιστης πρόσληψης οξυγόνου (%VO 2max ) και της μέγιστης καρδιακής συχνότητας (%ΚΣ max ). Μέτριες 40-45% της VO 2max : 60-64% της ΚΣ max : ΗΠΕΙΡΟΣ ΘΕΣΣΑΛΙΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ ΠΟΝΤΟΣ Έντονες 61-65% της VO 2max 72-78% της ΚΣ max ΘΡΑΚΗ ΑΙΓΑΙΟ Κ. ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ ΚΡΗΤΗ Συζήτηση - Συμπεράσματα Επιβάρυνση που προκαλούν οι χοροί ανάλογα με την περιοχή προέλευσής τους Στην προσπάθεια σύγκρισης του βαθμού επιβάρυνσης του οργανισμού κατά την εκτέλεση των χορών, διαπιστώθηκαν σημαντικές διαφορές μεταξύ των οκτώ περιοχών Έτσι η Ήπειρος εμφανίστηκε να προκαλεί τη χαμηλότερη επιβάρυνση, σε αντίθεση με την Κρήτη που προκαλεί τη μεγαλύτερη, σύμφωνα με τα ποσά ενέργειας που απαιτούνται για την εκτέλεση των αντιπροσωπευτικών τους χορών (Ήπειρος 40% VO 2max, 61% HR max και Κρήτη 64%VO 2max, 78% HR max ). Βέβαια οι τρεις μόνο χοροί από κάθε περιοχή ενδεχομένως να είναι λίγοι ώστε να γενικευθούν τα συμπεράσματα για το σύνολο των χορών της κάθε περιοχής. Εντούτοις όμως οι συγκεκριμένοι χοροί αντιπροσωπεύουν τις ιδιαίτερες ρυθμοκινητικές δομές κάθε περιοχής (Πραντσίδης, 2005). Στην Ήπειρο για παράδειγμα επιλέχθηκαν ο Πωγωνίσιος χορός με δίσημο (2/4) ρυθμό, ο Ζαγορίσιος με πεντάσημο (5/4) και ο χορός Μπεράτι με οκτάσημο (8/4) ρυθμό, διότι οι συγκεκριμένες ρυθμικές και κινητικές φόρμες συναντώνται σε γενικές

14 Α. Πίτση και συν. Επιστήμη του Χορού, 5, γραμμές σε όλη την Ήπειρο, με τις κατά τόπους βέβαια προσθήκες, παραλλαγές και προσαρμογές (Δήμας, 1993). Δεν επιλέχθηκε για παράδειγμα ο χορός Φυσσούνι με εννιάσημο (9/8) ρυθμό, γιατί για την Ήπειρο ο συγκεκριμένος ρυθμός θεωρείται ξενόφερτος (Τυροβολά,1998). Ανάλογος ήταν ο τρόπος επιλογής των χορών και από τις υπόλοιπες περιοχές. Οι διαφορές που εντοπίστηκαν ανάμεσα στις περιοχές προφανώς οφείλονται στους ποικίλους παράγοντες διαμόρφωσης κάθε τοπικού μουσικοχορευτικού ρεπερτορίου. Φυσικοί εδαφολογικοί και ιστορικοί παράγοντες φαίνεται να πρωταγωνιστούν. Ενδεικτικά αναφέρουμε: α) την αναγκαιότητα της μετανάστευσης, που επικράτησε κυρίως στην Ήπειρο, β) τις επιδράσεις που δέχτηκε η Θεσσαλία από Μακεδονία, Ήπειρο, Ρούμελη, ακόμα και από μελωδίες και ρυθμούς των νησιών μας 8, γ) την ιστορική παράδοση της Πελοποννήσου, δ) την ειδική γεωγραφική θέση και ιστορία του Πόντου, όπως και τη χρήση ειδικών μουσικών οργάνων από τους Πόντιους, ε) το γειτόνεμα της Μακεδονίας ταυτόχρονα με στεριά, θάλασσα αλλά και με λαούς των Βαλκανίων, στ) τη συνύπαρξη πολιτιστικών στοιχείων από Ανατολή και Δύση στο Αιγαίο, ζ) τη θέση της Κρήτης ανάμεσα σε Ευρώπη, Ασία και Αφρική. Οι παραπάνω παράγοντες φαίνεται ότι προκάλεσαν μια σειρά ανακατατάξεων, όπως η μετακίνηση πληθυσμών και η επαφή τους με άλλους λαούς, με αποτέλεσμα τις πολλαπλές και διαφορετικές πολιτισμικές προσμίξεις και αλληλεπιδράσεις σε κάθε περιοχή, που αντικατοπτρίζονται μεταξύ άλλων στη μουσική και το χορό. Επομένως οι παραπάνω λόγοι καθιέρωσαν ίσως τους αργούς, ως επί το πλείστον, ρυθμούς στην Ήπειρο και τη Θεσσαλία, τους ελεύθερους καθιστικούς ρυθμούς στην Πελοπόννησο, εκτός από τους σχετικά αργούς χορευτικούς ρυθμούς του Τσάμικου και του Καλαματιανού. Επίσης τους πολυποίκιλους, αργούς και γρήγορους ρυθμούς (4/4, 5/8, 6/8, 7/16, 9/8 κ.λ.π.) στη Θράκη, αλλά και τους γρήγορους και πολύπλοκους ρυθμούς στον Πόντο, με πανομοιότυπη εκτέλεση των κινήσεων από όλους τους χορευτές. Την πλούσια ποικιλία των σύνθετων ρυθμών (4/4, 2/4, 7/16, 9/8 κ.λ.π.) με ποικίλες ρυθμικές αγωγές, και των διαφορετικών μουσικών οργάνων στη Μακεδονία. Τους δίσημους (2/4) κυρίως ρυθμούς του Αιγαίου, που αποδίδονται σχετικά γρήγορα και πολλές φορές από ζευγάρι χορευτών, και τέλος, επίσης τους δίσημους (2/4) κυρίως ρυθμούς στην Κρήτη που αποδίδονται με πολύ γρήγορες και πηδηχτές χαρακτηριστικές κινήσεις.

15 Α. Πίτση και συν. Επιστήμη του Χορού, 5, Σε όλα τα παραπάνω ρυθμολογικά χαρακτηριστικά έχει βασιστεί η ιδιαίτερη δημιουργία-κατασκευή και δεξιοτεχνία των χορών κάθε περιοχής, με αποτέλεσμα κάθε μία να παρουσιάζεται αρκετά διαφορετική από την άλλη, προκαλώντας ταυτόχρονα και διαφορετική επιβάρυνση στο βιολογικό δυναμικό των ατόμων στην προσπάθειά τους να χορέψουν. Ειδικότερα παρατηρήθηκε ότι οι χοροί της Κεντρικής Μακεδονίας διαφέρουν σημαντικά στην κατανάλωση οξυγόνου από τους χορούς της Ηπείρου, της Θεσσαλίας, της Πελοποννήσου και του Πόντου. Η προοδευτικά αυξανόμενη ρυθμική αγωγή αλλά και τα πηδηχτά βήματα των χορών, που έχουν σαν αποτέλεσμα τη στιγμιαία αλλά επαναλαμβανόμενη αιώρηση όλου του σώματος, προκαλούν ενδεχομένως τη διαφορά, συγκριτικά με τη σταθερή και αργή πολλές φορές ρυθμική αγωγή που αποδίδεται με συρτά και αργά βήματα στους χορούς των υπόλοιπων περιοχών. Θα περίμενε βέβαια κανείς να μην υπάρχει διαφορά μεταξύ Κεντρικής Μακεδονίας και Πόντου, αφού και οι ποντιακοί χοροί στην πλειονότητά τους χαρακτηρίζονται από αρκετά έως πολύ γρήγορη ρυθμική αγωγή. Ωστόσο στην παρούσα μελέτη, από το σύνολο των ποντιακών χορών, επιλέχθηκαν τόσο το Διπάτ όσο και το Τικ, χοροί με αργή και μέτρια ρυθμική αγωγή αντίστοιχα, ως οι δημοφιλέστεροι σε κάθε περίσταση γλεντιού των Ποντίων και όχι μόνο, αλλά και ως χοροί που διακρίνονται για το μέτριο βαθμό δυσκολίας τους, συγκριτικά με άλλους ποντιακούς χορούς (Σερενίτσα, Λετσίνα, Κοτς κ.λ.π.), κατά την εκμάθησή τους. Παρόμοιες διαφορές παρατηρήθηκαν και ως προς την καρδιακή συχνότητα μεταξύ της Κεντρικής Μακεδονίας και των προαναφερθέντων περιοχών. Εδώ όμως προστίθεται επιπλέον διαφορά της Κεντρικής Μακεδονίας με την Κρήτη. Η σημαντική επιβάρυνση που προκαλούν οι χοροί της Κρήτης οφείλεται στις γρήγορες ρυθμικές αγωγές και τα μικρά και πηδηχτά βήματα. Τα στοιχεία αυτά, όταν συνδυάζονται και με την τοποθέτηση των χεριών στο ύψος των ώμων και πιο πάνω, που ως γνωστόν συμβάλλει στην αύξηση της καρδιακής συχνότητας (De Angelis, Vinciguerra, Gasparri, Pacitti,1998), (Hanssens & Vanfraechem 1989), (McArdle, Katch, Katch, 2001), ενδεχομένως να τοποθετούν την Κρήτη στην υψηλότερη θέση μεταξύ των οκτώ περιοχών. Η κατάταξη των περιοχών με βάση την κατανάλωση οξυγόνου και την καρδιακή συχνότητα κατά την εκτέλεση των αντίστοιχων χορών, δημιούργησε δύο ομάδες. Οι

16 Α. Πίτση και συν. Επιστήμη του Χορού, 5, περιοχές που χαρακτηρίζονται από χορούς, κατά μέσο όρο μέτριας έντασης και εκείνες που χαρακτηρίζονται από χορούς κατά μέσο όρο υψηλής έντασης (Πίνακας 7). Συνοψίζοντας, από τα αποτελέσματα της παρούσας μελέτης διαφαίνεται ότι, οι οκτώ εξετασθείσες περιοχές παρουσιάζονται σημαντικά διαφοροποιημένες ως προς τις φυσιολογικές ανταποκρίσεις που προκαλούν οι αντιπροσωπευτικοί τους χοροί στο καρδιοαναπνευστικό σύστημα ανδρών και γυναικών μέσης ηλικίας. Ικανοποιητικός χαρακτηρίζεται ο βαθμός της επιβάρυνσης (61-65%VO 2max, 72-78%HR max ) που προκαλούν οι χοροί της Θράκης, του Αιγαίου, της Κ. Μακεδονίας και της Κρήτης για τη βελτίωση της καρδιοαναπνευστικής λειτουργίας, ενώ ήπια η επιβάρυνση (40-45%VO 2max, 60-64%HR max ) που προκαλείται από τους χορούς της Ηπείρου, της Θεσσαλίας, του Πόντου και της Πελοποννήσου. Ο συγκεκριμένος διαχωρισμός συντελεί ουσιαστικά στην ορθότερη δομή προγραμμάτων άσκησης με Ελληνικό παραδοσιακό χορό, διότι παρέχει τη δυνατότητα αυξομείωσης της έντασης των προγραμμάτων με τη χρήση ποικιλίας ερεθισμάτων (χοροί-περιοχές), στοχεύοντας από τη μία στη διατήρηση των αρχών της προπόνησης και από την άλλη στη διατήρηση του ενδιαφέροντος των ασκουμένων-χορευτών. Βιβλιογραφία ACSM (2006). American College of Sports Medicine. Guidelines for exercise testing and prescription, 7 th end. Williams & Wilkins. Philadelphia. U.S.A. Bottomley G. (1992). Η μετανάστευση, τα γηρατειά και η γλώσσα του χορού. Εθνογραφικά 8, σελ Πελοποννησιακό Λαογραφικό Ίδρυμα, Ναύπλιο. Δήμας Η. (1993). Η Χορευτική Παράδοση της Ηπείρου. Αθήνα. De Angelis, M., Vinciguerra, G., Gasparri, A., Pacitti, C. (1998). Oxygen uptake, heart rate and blood lactate concentration during a normal training session of an aerobic dance class. European Journal of Applied Physiology, 18, Filippou, F., Goulimaris, D., Baxevanos, St., Genti, M. (2010). Adult Attendance In Greek Traditional Dancing Classes. Exercise and Quality of Life, 4 (d), Filippou, F., Goulimaris, D., Michaltsi, M., Genti, M. (2010). Dance and cultural tourism: The effect of demographic characteristics on foreign people's attendance in Greek traditional dancing courses. Studies in Physical Culture and Tourism 17, 1,

17 Α. Πίτση και συν. Επιστήμη του Χορού, 5, Ζωγράφου Μ. (1999). Ο Χορός στην Ελληνική Παράδοση. Αθήνα. Ζωγράφου Μ., Χρυσόβουλος Γ. (1989). Βιολογικές απαιτήσεις Ελληνικών παραδοσιακών χορών. Φυσική Αγωγή και Αθλητισμός, 26, 3-9. Hanssens C., Vanfraechem J.H.P. (1989). Cardiorespiratory responses to Ballroom competition dances. In C. Brack & I. Wuyts (Eds.) Dance Research. Peeters Press Louvain, Pp Μαυροβουνιώτης, Φ. Αργυριάδου, Ε., (2008), Χορός, Ηλικιωμένα Άτομα και Ψυχοσωματική Υγεία. Αναζητήσεις στη Φυσική Αγωγή & τον Αθλητισμό 6 (2), McArdle, D., W., Katch, I., F., Katch, L., V. (2001). Φυσιολογία της Άσκησης. Ιατρικές Εκδόσεις Π.Χ. Πασχαλίδης σελ.745. Πίτση, Α., Σμήλιος, Η., Τοκμακίδης, Σ., Σερμπέζης, Β., Γουλιμάρης, Δ., (2008). Καρδιακή Συχνότητα και Πρόσληψη Οξυγόνου Ατόμων Μέσης Ηλικίας κατά την Εκτέλεση Ελληνικών Παραδοσιακών Χορών. Αναζητήσεις στη Φυσική Αγωγή & τον Αθλητισμό 6 (3), Πραντσίδης Γ. (2005). Ο χορός στην Ελληνική Παράδοση και η Διδασκαλία του. Εκδοτική Αιγινίου, Αιγίνιο. Τυροβολά Β. (1998). Ελληνικοί Παραδοσιακοί Χορευτικοί Ρυθμοί. Εκδόσεις Gutenberg, Αθήνα.

Καρδιακή Συχνότητα και Πρόσληψη Οξυγόνου Ατόμων Μέσης Ηλικίας κατά την Εκτέλεση Ελληνικών Παραδοσιακών Χορών

Καρδιακή Συχνότητα και Πρόσληψη Οξυγόνου Ατόμων Μέσης Ηλικίας κατά την Εκτέλεση Ελληνικών Παραδοσιακών Χορών Ερευνητική Αναζητήσεις στη Φυσική Αγωγή & τον Αθλητισμό τόμος 6 (3), 329 339 Δημοσιεύτηκε: 31 Δεκεμβρίου 2008 Inquiries in Sport & Physical Education Volume 6 (3), 329-339 Released: December 31, 2008 www.hape.gr/emag.asp

Διαβάστε περισσότερα

Στη Μινωική Κρήτη απεικονίζονται χοροί με μορφή λιτανείας ή πομπής.οι αρχαίοι Έλληνες προκειμένου να μιλήσουν για το χορό, χρησιμοποιούσαν

Στη Μινωική Κρήτη απεικονίζονται χοροί με μορφή λιτανείας ή πομπής.οι αρχαίοι Έλληνες προκειμένου να μιλήσουν για το χορό, χρησιμοποιούσαν ΧΟΡΟΣ Τι είναι ο χορός; Ο χορός είναι μορφή καλλιτεχνικής και αθλητικής έκφρασης η οποία γενικά αναφέρεται στην κίνηση του σώματος, συνήθως ρυθμική και σύμφωνη με τη μουσική. Είναι ένας τρόπος επικοινωνίας

Διαβάστε περισσότερα

ΦΑΤΟΥΡΟΣ Γ. ΙΩΑΝΝΗΣ, Ph.D. Created with Print2PDF. To remove this line, buy a license at: http://www.binarynow.com/

ΦΑΤΟΥΡΟΣ Γ. ΙΩΑΝΝΗΣ, Ph.D. Created with Print2PDF. To remove this line, buy a license at: http://www.binarynow.com/ FITNESS: ΑΣΚΗΣΗ ΓΙΑ ΤΟΝ ΜΕΣΟ ΑΣΚΟΥΜΕΝΟ ΑΡΧΕΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΑΤΟΜΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΑΣΚΗΣΗΣ ΦΑΤΟΥΡΟΣ Γ. ΙΩΑΝΝΗΣ, Ph.D. ΣΚΟΠΟΣ ΤΗΣ ΔΙΑΛΕΞΗΣ ΣΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΔΙΑΛΕΞΗ ΑΝΑΛΥΕΤΑΙ Η ΕΝΝΟΙΑ ΚΑΙ Ο ΟΡΙΣΜΟΣ ΤΟΥ FITNESS ΕΝΩ

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση. Καρδιοαναπνευστικές ανταποκρίσεις και προσαρμογές

Άσκηση. Καρδιοαναπνευστικές ανταποκρίσεις και προσαρμογές Άσκηση Καρδιοαναπνευστικές ανταποκρίσεις και προσαρμογές Ηλίας Σμήλιος, Επίκουρος Καθηγητής Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης Σχολή Επιστήμης Φυσικής Αγωγής & Αθλητισμού ΕΝΕΡΓΕΙΑ Μεταβολικές οδοί παραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

(Β. Κλεισούρας, 2004)

(Β. Κλεισούρας, 2004) Όρια Αθλητικής Απόδοσης Γενετικά προκαθορισμένα όρια Κοσμάς Χριστούλας Αν. Καθηγητής Τ.Ε.Φ.Α.Α. Α.Π.Θ. Άμεσες προσαρμογές / αντιδράσεις Πρόσκαιρες φυσιολογικές αποκρίσεις ή απαντήσεις ή αντιδράσεις στη

Διαβάστε περισσότερα

Ο Χορός στα Προγράμματα Σπουδών της Φυσικής Αγωγής. Δρ. Απόστολος Ντάνης Σχολικός Σύμβουλος Φυσικής Αγωγής

Ο Χορός στα Προγράμματα Σπουδών της Φυσικής Αγωγής. Δρ. Απόστολος Ντάνης Σχολικός Σύμβουλος Φυσικής Αγωγής Ο Χορός στα Προγράμματα Σπουδών της Φυσικής Αγωγής Δρ. Απόστολος Ντάνης Σχολικός Σύμβουλος Φυσικής Αγωγής Ο ρόλος του χορού στην εκπαίδευση Ο χορός είναι κίνηση φυσική δραστηριότητα. Συνεπώς είναι θεματικό

Διαβάστε περισσότερα

Σημαντική η ικανότητα κατανάλωσης υψηλής ποσότητας οξυγόνου (VO 2 max)

Σημαντική η ικανότητα κατανάλωσης υψηλής ποσότητας οξυγόνου (VO 2 max) Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης Σχολή Επιστήμης Φυσικής Αγωγής & Αθλητισμού Αερόβια Διαλειμματική Άσκηση: Προπονητικές μεταβλητές και φυσιολογικές αποκρίσεις Ηλίας Σμήλιος Επίκουρος Καθηγητής Ελληνική

Διαβάστε περισσότερα

Τρισέλιδο άρθρο στα πρακτικά του 19 ου ιεθνούς Συνεδρίου Φυσικής Αγωγής & Αθλητισµού, Κοµοτηνή (2011), στο περιοδικό «Άθληση & Κοινωνία»

Τρισέλιδο άρθρο στα πρακτικά του 19 ου ιεθνούς Συνεδρίου Φυσικής Αγωγής & Αθλητισµού, Κοµοτηνή (2011), στο περιοδικό «Άθληση & Κοινωνία» Τρισέλιδο άρθρο στα πρακτικά του 19 ου ιεθνούς Συνεδρίου Φυσικής Αγωγής & Αθλητισµού, Κοµοτηνή (2011), στο περιοδικό «Άθληση & Κοινωνία» Η ΕΠΙ ΡΑΣΗ ΙΑΦΟΡΕΤΙΚΗΣ ΙΑΡΚΕΙΑΣ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΑΘΗΤΙΚΗΣ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Δημογραφία. Ενότητα 11.1: Παράδειγμα - Περιφερειακές διαφοροποιήσεις και ανισότητες του προσδόκιμου ζωής στη γέννηση

Δημογραφία. Ενότητα 11.1: Παράδειγμα - Περιφερειακές διαφοροποιήσεις και ανισότητες του προσδόκιμου ζωής στη γέννηση ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Δημογραφία Ενότητα 11.1: Παράδειγμα - Περιφερειακές διαφοροποιήσεις και ανισότητες του προσδόκιμου ζωής στη γέννηση Μιχάλης Αγοραστάκης Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας, Πολεοδομίας &

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβολή αριθμού μαθητών από την Β' Λυκείου ( ) στην Γ' Λυκείου (το )

Μεταβολή αριθμού μαθητών από την Β' Λυκείου ( ) στην Γ' Λυκείου (το ) Μεταβολή αριθμού μαθητών από την Β' Λυκείου (1998-99) στην Γ' Λυκείου (το 1999-2000) Σε μια προσπάθεια συστηματικότερου προσδιορισμού του φαινομένου της "κίνησης" των μαθητών εξετάζουμε την διαφορά η οποία

Διαβάστε περισσότερα

Η. Ζαχαρόγιαννης, Επίκουρος καθηγητής ΤΕΦΑΑ, Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών ΚΑΡΔΙΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗ ΑΝΤΟΧΗ & ΑΠΟΔΟΣΗ ΣΤΟΝ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟ (ΠΡΟΠΟΝΗΣΗ)

Η. Ζαχαρόγιαννης, Επίκουρος καθηγητής ΤΕΦΑΑ, Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών ΚΑΡΔΙΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗ ΑΝΤΟΧΗ & ΑΠΟΔΟΣΗ ΣΤΟΝ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟ (ΠΡΟΠΟΝΗΣΗ) Η. Ζαχαρόγιαννης, Επίκουρος καθηγητής ΤΕΦΑΑ, Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών ΚΑΡΔΙΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗ ΑΝΤΟΧΗ & ΑΠΟΔΟΣΗ ΣΤΟΝ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟ (ΠΡΟΠΟΝΗΣΗ) ΑΝΤΟΧΗ ΟΡΙΣΜΟΣ: Ικανότητα διατήρησης κάποιου έργου για όσο το

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΑΘΛΗΤΩΝ ΜΚ 913

ΕΡΓΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΑΘΛΗΤΩΝ ΜΚ 913 MINISTRY OF NATIONAL EDUCATION AND RELIGIOUS AFFAIRS MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING EUROPEAN COMMUNITY Co financing European Social Fund (E.S.F.)

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιακοί κτύποι στους εφήβους

Καρδιακοί κτύποι στους εφήβους Καρδιακοί κτύποι στους εφήβους Σαμαρά Β., Γιαταγαντζίδης Α., Δώνης Α., Ισαακίδου Σ., Κοντού Ε., Κουγιουμτζίδης Ν., Μαρτάκου Α., Μεχανετζίδου Μ., Μπαλτζόπουλος Α., Νούλης Β., Πάδη Μ., Παπαϊωαννίδης Γ.,

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Νο 2. Περιεχόµενα Εργαστηρίου Νο 2. Αξιολόγηση της αερόβιας και αναερόβιας ικανότητας

Εργαστήριο Νο 2. Περιεχόµενα Εργαστηρίου Νο 2. Αξιολόγηση της αερόβιας και αναερόβιας ικανότητας Δηµοκρίτειο Πανεπιστήµιο Θράκης Τµήµα Επιστήµης Φυσικής Αγωγής & Αθλητισµού ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΟΥΔΩΝ ΜΑΘΗΜΑ N48 ΕΡΓΑΤΗΡΙΟ ΑΞΙΟΛΟΓΗΗ ΤΗ ΑΘΛΗΤΙΗ ΑΠΟΔΟΗ ΘΕΜΑΤΙΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: Εργαστηριακά Μαθήµατα Εργοφυσιολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΕΡΟΥΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΕΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ. Βασίλης Γιωργαλλάς Καθηγητής Φυσικής Αγωγής

ΕΠΙΜΕΡΟΥΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΕΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ. Βασίλης Γιωργαλλάς Καθηγητής Φυσικής Αγωγής ΕΠΙΜΕΡΟΥΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΕΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ Βασίλης Γιωργαλλάς Καθηγητής Φυσικής Αγωγής Αντοχή Δύναμη Επιμέρους ικανότητες Φυσικής Κατάστασης Ευκαμψία Ευλυγισία Ταχύτητα Αντοχή Αντοχή είναι η ικανότητα του

Διαβάστε περισσότερα

KM 950: Αεροβικός χορός- οργάνωση - μεθοδολογία Διάλεξη 11η : Προπονητική. και aerobic (αεροβικός χορός) I

KM 950: Αεροβικός χορός- οργάνωση - μεθοδολογία Διάλεξη 11η : Προπονητική. και aerobic (αεροβικός χορός) I ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ KM 950: Αεροβικός χορός- οργάνωση - μεθοδολογία

Διαβάστε περισσότερα

Φυσιολογία της Άσκησης

Φυσιολογία της Άσκησης Φυσιολογία της Άσκησης Αερόβια ικανότητα Μέγιστη Πρόσληψη Οξυγόνου (VO 2 max) Βασίλειος Σπ. Τράνακας MSc Διαιτολόγος Διατροφολόγος Καθηγητής Φυσικής Αγωγής & Αθλητισμού, Επιστημονικός συν. Α.Τ.Ε.Ι. Κρήτης

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση στις αναπτυξιακές ηλικίες

Άσκηση στις αναπτυξιακές ηλικίες ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Άσκηση στις αναπτυξιακές ηλικίες Ενότητα 2: Η επίδραση της άσκησης στην υγεία Γεροδήμος Βασίλειος, Καρατράντου Κωνσταντίνα Τμήμα Επιστήμης Φυσικής Αγωγής και Αθλητισμού 1 Άδειες

Διαβάστε περισσότερα

4.2 Μελέτη Επίδρασης Επεξηγηματικών Μεταβλητών

4.2 Μελέτη Επίδρασης Επεξηγηματικών Μεταβλητών 4.2 Μελέτη Επίδρασης Επεξηγηματικών Μεταβλητών Στο προηγούμενο κεφάλαιο (4.1) παρουσιάστηκαν τα βασικά αποτελέσματα της έρευνάς μας σχετικά με την άποψη, στάση και αντίληψη των μαθητών γύρω από θέματα

Διαβάστε περισσότερα

Φυσική δραστηριότητα. Μάνου Βασιλική, Ph.D Διδάσκουσα στο ΤΕΦΑΑ Τρικάλων

Φυσική δραστηριότητα. Μάνου Βασιλική, Ph.D Διδάσκουσα στο ΤΕΦΑΑ Τρικάλων Φυσική δραστηριότητα Μάνου Βασιλική, Ph.D Διδάσκουσα στο ΤΕΦΑΑ Τρικάλων Δεδομένα έρευνας Το 24% περίπου των παιδιών δεν συμμετέχει σε καμία οργανωμένη φυσική δραστηριότητα. Μόλις το 4% δεν συμμετέχει σε

Διαβάστε περισσότερα

Συντάχθηκε απο τον/την Παναγιώτης Θεoδωρόπουλος Δευτέρα, 31 Αύγουστος :22 - Τελευταία Ενημέρωση Παρασκευή, 13 Ιούνιος :48

Συντάχθηκε απο τον/την Παναγιώτης Θεoδωρόπουλος Δευτέρα, 31 Αύγουστος :22 - Τελευταία Ενημέρωση Παρασκευή, 13 Ιούνιος :48 Τα οφέλη για την υγεία που κερδίζονται μέσω της αερόβιας άσκησης έχουν αποδειχτεί. Η έρευνα έχει δείξει ότι συστηματική και μέτριας έντασης φυσική δραστηριότητα, έχει ευεργετική επίδραση στην υγεία και

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Τμήμα Επιστήμης Φυσικής Αγωγής & Αθλητισμού. ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ & ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ Γ Εξάμηνο

Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Τμήμα Επιστήμης Φυσικής Αγωγής & Αθλητισμού. ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ & ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ Γ Εξάμηνο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Τμήμα Επιστήμης Φυσικής Αγωγής & Αθλητισμού ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ & ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ Γ Εξάμηνο Διδάσκοντες Χατζηγεωργιάδης Αντώνης / Zουρμπάνος Νίκος ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ & ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ Μορφή

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος µαθήµατος: Εισαγωγή στον παραδοσιακό χορό (N 135) ιάλεξη: Η ιδακτική του Ελληνικού Παραδοσιακού Χορού

Τίτλος µαθήµατος: Εισαγωγή στον παραδοσιακό χορό (N 135) ιάλεξη: Η ιδακτική του Ελληνικού Παραδοσιακού Χορού Τίτλος µαθήµατος: Εισαγωγή στον παραδοσιακό χορό (N 135) ιάλεξη: Η ιδακτική του Ελληνικού Παραδοσιακού Χορού Μέθοδοι και στρατηγικές διδασκαλίας τρισδιάστατη ενότητα (κίνηση, µουσική, λόγος) σύστηµα επικοινωνίας,

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασμός, εφαρμογή και καθοδήγηση προγραμμάτων άσκησης

Σχεδιασμός, εφαρμογή και καθοδήγηση προγραμμάτων άσκησης ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Σχεδιασμός, εφαρμογή και καθοδήγηση προγραμμάτων άσκησης Ενότητα 7: Προγραμματισμός προπόνησης ανάπτυξης φυσικής κατάστασης Γεροδήμος Βασίλειος, Καρατράντου Κωνσταντίνα Τμήμα Επιστήμης

Διαβάστε περισσότερα

Αντοχή. Γρίβας Γεράσιμος

Αντοχή. Γρίβας Γεράσιμος Αντοχή Γρίβας Γεράσιμος Αντοχή είναι η ικανότητα: α. αντίστασης στην κόπωση και β. γρήγορης ανάληψης. Η ικανότητα αντοχής χαρακτηρίζεται από: Ø Τη σωματική, πνευματική και ψυχική ικανότητα του ατόμου να

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΝΤΟΧΗ ΣΤΟ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟ ΜΗΤΡΟΤΑΣΙΟΣ ΜΙΧΑΛΗΣ UEFA B

Η ΑΝΤΟΧΗ ΣΤΟ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟ ΜΗΤΡΟΤΑΣΙΟΣ ΜΙΧΑΛΗΣ UEFA B Η ΑΝΤΟΧΗ ΣΤΟ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟ ΜΗΤΡΟΤΑΣΙΟΣ ΜΙΧΑΛΗΣ UEFA B ΟΡΙΣΜΟΣ Γενικά με τον όρο αντοχή εννοούμε την φυσική (σωματική) και ψυχική ανθεκτικότητα του παίκτη στην κόπωση σε επιβαρύνσεις μεγάλης διάρκειας και

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασμός, εφαρμογή και καθοδήγηση προγραμμάτων άσκησης

Σχεδιασμός, εφαρμογή και καθοδήγηση προγραμμάτων άσκησης ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Σχεδιασμός, εφαρμογή και καθοδήγηση προγραμμάτων άσκησης Ενότητα 4: Σχεδιασμός, εφαρμογή και καθοδήγηση προπόνησης δύναμης Εισήγηση 2: Σχεδιασμός προγραμμάτων δύναμης Γεροδήμος Βασίλειος,

Διαβάστε περισσότερα

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958 ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ ΠΡΟΟΔΟΥ ΛΑΝΘΑΣΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΥΠΟΓΛΥΚΑΙΜΙΑ ΕΙΝΑΙ Η ΜΕΓΑΛΗ ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΣΑΚΧΑΡΩΝ-ΠΡΟΤΕΙΝΕΤΑΙ ΑΣΚΗΣΗ ΣΕ ΑΛΜΥΡΟ ΝΕΡΟ ΥΠΟΓΛΥΚΑΙΜΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ ΑΣΚΗΣΗ ΣΤΟΝ ΣΔ -ΜΕΙΩΣΗ ΥΠΕΡΒΟΛΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΑΘΛΗΤΩΝ ΜΚ 913

ΕΡΓΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΑΘΛΗΤΩΝ ΜΚ 913 MINISTRY OF NATIONAL EDUCATION AND RELIGIOUS AFFAIRS MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING EUROPEAN COMMUNITY Co financing European Social Fund (E.S.F.)

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑ ΟΣΙΑΚΟΙ ΧΟΡΟΙ. Ερευνητική Εργασία Α Τετραμήνου 4ο Γενικό Λύκειο Λαμίας Τμήμα: Α 6 Σχ. Έτος :

ΠΑΡΑ ΟΣΙΑΚΟΙ ΧΟΡΟΙ. Ερευνητική Εργασία Α Τετραμήνου 4ο Γενικό Λύκειο Λαμίας Τμήμα: Α 6 Σχ. Έτος : ΠΑΡΑ ΟΣΙΑΚΟΙ ΧΟΡΟΙ Ερευνητική Εργασία Α Τετραμήνου 4ο Γενικό Λύκειο Λαμίας Τμήμα: Α 6 Σχ. Έτος : 2016-2017 ΣΚΟΠΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Σκοπός της εργασίας είναι η ευαισθητοποίηση των νέων για τους παραδοσιακούς χορούς

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΠΟΝΗΤΙΚΗ ΚΑΙ ΑΕΡΟΒΙΑ ΑΣΚΗΣΗ (ΜΕ ΙΔΙΑΙΤΕΡΗ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟ AEROBIC) Σπύρος Κέλλης Καθηγητής προπονητικής Τ.Ε.Φ.Α.Α.-Α.Π.Θ kellis@phed.auth.

ΠΡΟΠΟΝΗΤΙΚΗ ΚΑΙ ΑΕΡΟΒΙΑ ΑΣΚΗΣΗ (ΜΕ ΙΔΙΑΙΤΕΡΗ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟ AEROBIC) Σπύρος Κέλλης Καθηγητής προπονητικής Τ.Ε.Φ.Α.Α.-Α.Π.Θ kellis@phed.auth. ΠΡΟΠΟΝΗΤΙΚΗ ΚΑΙ ΑΕΡΟΒΙΑ ΑΣΚΗΣΗ (ΜΕ ΙΔΙΑΙΤΕΡΗ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟ AEROBIC) Σπύρος Κέλλης Καθηγητής προπονητικής Τ.Ε.Φ.Α.Α.-Α.Π.Θ kellis@phed.auth.gr Βασικές έννοιες που χρησιμοποιούνται στο πλαίσιο της άσκησης με

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΠ 40. Εθνοπολιτισμικές ταυτότητες και χορευτικά ρεπερτόρια του Βορειοελλαδικού χώρου.

ΕΛΠ 40. Εθνοπολιτισμικές ταυτότητες και χορευτικά ρεπερτόρια του Βορειοελλαδικού χώρου. ΕΛΠ 40 Εθνοπολιτισμικές ταυτότητες και χορευτικά ρεπερτόρια του Βορειοελλαδικού χώρου. Διαμόρφωση κεφαλαίων εργασίας: 1. Μουσική και χορός: απαραίτητα στοιχέια κουλτούρας 2. Βορειοελλαδικός χώρος και πληθυσιακές

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ. Ανάλυση Αθλημάτων. κωδ. μαθήματος Ν314. Τίτλος 5ης Διάλεξης. Εισήγηση: Χατζηνικολάου Α.,Επίκουρος Καθηγητής

ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ. Ανάλυση Αθλημάτων. κωδ. μαθήματος Ν314. Τίτλος 5ης Διάλεξης. Εισήγηση: Χατζηνικολάου Α.,Επίκουρος Καθηγητής ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ κωδ. μαθήματος Ν314 Τίτλος 5ης Διάλεξης Ανάλυση Αθλημάτων Εισήγηση: Χατζηνικολάου Α.,Επίκουρος Καθηγητής ΚΑΛΑΘΟΣΦΑΙΡΙΣΗ Ο αγώνας χωρίζεται σε 4 περιόδους των 10 λεπτών, μεταξύ της

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση στις αναπτυξιακές ηλικίες

Άσκηση στις αναπτυξιακές ηλικίες ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Άσκηση στις αναπτυξιακές ηλικίες Ενότητα 4: Σχεδιασμός, εφαρμογή και καθοδήγηση προπόνησης δύναμης Εισήγηση 2: Σχεδιασμός προγραμμάτων δύναμης Γεροδήμος Βασίλειος, Καρατράντου Κωνσταντίνα

Διαβάστε περισσότερα

sep4u.gr Δείκτες εκροών στην εκπαίδευση

sep4u.gr Δείκτες εκροών στην εκπαίδευση 3.2 Δείκτες εκροών στην εκπαίδευση Στην ενότητα αυτή θα αναφερθούμε συνολικά στα παραγόμενα αποτελέσματα (εκροές) μέσα από την επεξεργασία συγκεκριμένων δεικτών εκροών. Οι δείκτες διακρίνονται σε τρεις

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασμός προγραμμάτων άσκησης με στόχο την προαγωγή της υγείας. 4. Άσκηση και καρδιοπάθειες Άσκηση και υπέρταση. 150

Σχεδιασμός προγραμμάτων άσκησης με στόχο την προαγωγή της υγείας. 4. Άσκηση και καρδιοπάθειες Άσκηση και υπέρταση. 150 Τρίκαλα 2013 Περιεχόμενα Πρόλογος 3 Κεφάλαιο 1 Σχεδιασμός προγραμμάτων άσκησης με στόχο την προαγωγή της υγείας 4 Κεφάλαιο 2 Άσκηση και καρδιοπάθειες 112 Κεφάλαιο 3 Άσκηση και υπέρταση 150 Κεφάλαιο 4 Άσκηση

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΟΠΟΝΗΣΗ ΤΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΑΝΤΟΧΗΣ ΑΝΤΟΧΗ

Η ΠΡΟΠΟΝΗΣΗ ΤΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΑΝΤΟΧΗΣ ΑΝΤΟΧΗ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΠΑΝ. ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΟΠΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΣΕΓΑΣ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Η ΠΡΟΠΟΝΗΣΗ ΤΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΑΝΤΟΧΗΣ ΣΕ ΟΤΙ ΑΦΟΡΑ ΤΗΝ ΑΕΡΟΒΙΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΕΡΟΒΙΑ ΑΝΤΟΧΗ ΣΤΙΣ ΗΛΙΚΙΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση στις αναπτυξιακές ηλικίες

Άσκηση στις αναπτυξιακές ηλικίες ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Άσκηση στις αναπτυξιακές ηλικίες Ενότητα 10: Προγραμματισμός προπόνησης ανάπτυξης φυσικής κατάστασης Γεροδήμος Βασίλειος, Καρατράντου Κωνσταντίνα Τμήμα Επιστήμης Φυσικής Αγωγής και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗN ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ ΚΛΑΣΙΚΟΥ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΔΡΟΜΟΙ

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗN ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ ΚΛΑΣΙΚΟΥ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΔΡΟΜΟΙ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗN ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ ΚΛΑΣΙΚΟΥ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΔΡΟΜΟΙ ΣΚΟΠΟΣ Αξιόπιστη και τεκμηριωμένη γνώση σε θέμα (περιοχή) ανάλογη με το επιστημονικό ενδιαφέρον του φοιτητή. Εκμάθηση της διαδικασίας απόκτησης τεκμηριωμένης

Διαβάστε περισσότερα

Α. Τηλεοπτικές συνήθειες-τρόπος χρήσης των Μ.Μ.Ε.

Α. Τηλεοπτικές συνήθειες-τρόπος χρήσης των Μ.Μ.Ε. 38 ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ Ένας από τους βασικούς στόχους της παρούσας έρευνας ήταν η εύρεση εκείνων των χαρακτηριστικών των εφήβων τα οποία πιθανόν συνδέονται με τις μελλοντικές επαγγελματικές τους επιλογές. Ως

Διαβάστε περισσότερα

Κινητική Μάθηση σε Δεξιότητες Αναψυχής»

Κινητική Μάθηση σε Δεξιότητες Αναψυχής» ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ MK 0966 «Εφαρμοσμένη Κινητική Μάθηση σε

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασμός, εφαρμογή και καθοδήγηση προγραμμάτων άσκησης

Σχεδιασμός, εφαρμογή και καθοδήγηση προγραμμάτων άσκησης ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Σχεδιασμός, εφαρμογή και καθοδήγηση προγραμμάτων άσκησης Ενότητα 1: Η επίδραση της άσκησης στην υγεία Γεροδήμος Βασίλειος, Καρατράντου Κωνσταντίνα Τμήμα Επιστήμης Φυσικής Αγωγής

Διαβάστε περισσότερα

3 ο Πανεπιστημιακό Φεστιβάλ Παραδοσιακών Xορών από τον φοιτητικό χορευτικό σύλλογο ΟΡΦΕΑ Πανεπιστημίου Αιγαίου

3 ο Πανεπιστημιακό Φεστιβάλ Παραδοσιακών Xορών από τον φοιτητικό χορευτικό σύλλογο ΟΡΦΕΑ Πανεπιστημίου Αιγαίου Μετά τη μεγάλη επιτυχία του 1 ου και του 2 ου Πανεπιστημιακού Φεστιβάλ Παραδοσιακών Χορών που οργάνωσε ο Φ.Χ.Σ. ΟΡΦΕΑΣ στη Μυτιλήνη, ο εξαιρετικά δραστήριος σύλλογος συνεχίζει την προσπάθειά του για καθιέρωση

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΕΡΟΒΙΑ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ΓΑΛΑΚΤΙΚΟ ΟΞΥ ΚΑΙ ΑΣΚΗΣΗ ΑΝΑΕΡΟΒΙΟ ΚΑΤΩΦΛΙ

ΑΝΑΕΡΟΒΙΑ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ΓΑΛΑΚΤΙΚΟ ΟΞΥ ΚΑΙ ΑΣΚΗΣΗ ΑΝΑΕΡΟΒΙΟ ΚΑΤΩΦΛΙ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & AΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΡΓΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΓΟΜΕΤΡΙΑΣ ΑΝΑΕΡΟΒΙΑ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ΓΑΛΑΚΤΙΚΟ ΟΞΥ ΚΑΙ ΑΣΚΗΣΗ ΑΝΑΕΡΟΒΙΟ ΚΑΤΩΦΛΙ Θωμάς Μεταξάς, PhD

Διαβάστε περισσότερα

Το κάπνισμα στην Ελλάδα

Το κάπνισμα στην Ελλάδα Εθνική Μελέτη Νοσηρότητας και Παραγόντων Κινδύνου (Ε.ΜΕ.ΝΟ.) Το κάπνισμα στην Ελλάδα Καρακατσάνη Άννα Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Πνευμονολογίας Β Πνευμονολογική Κλινική ΕΚΠΑ ΠΓΝ«ΑΤΤΙΚΟΝ» Ε.ΜΕ.ΝΟ Είναι η πρώτη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΑ ΧΡΗΣΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΝΟΙΚΟΚΥΡΙΑ, ΕΤΟΥΣ 2007 ΠΑΙΔΙΑ ΚΑΙ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ

ΕΡΕΥΝΑ ΧΡΗΣΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΝΟΙΚΟΚΥΡΙΑ, ΕΤΟΥΣ 2007 ΠΑΙΔΙΑ ΚΑΙ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΘΝΙΚΗΣ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔOΣ Πειραιάς, 4.2.8 Δ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ ΕΡΕΥΝΑ ΧΡΗΣΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΝΟΙΚΟΚΥΡΙΑ, ΕΤΟΥΣ 7 ΠΑΙΔΙΑ ΚΑΙ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Στυλιανή Ανή Χρόνη, Ph.D. Λέκτορας ΤΕΦΑΑ, ΠΘ, Τρίκαλα

Στυλιανή Ανή Χρόνη, Ph.D. Λέκτορας ΤΕΦΑΑ, ΠΘ, Τρίκαλα ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΟ ΓΥΝΑΙΚΕΙΟ ΦΥΛΟ ΣΤΟΝ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟ Στυλιανή Ανή Χρόνη, Ph.D. Λέκτορας ΤΕΦΑΑ, ΠΘ, Τρίκαλα ΕΠΕΑΕΚ: ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΘΕΜΑΤΑ ΦΥΛΟΥ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

1. Σκοπός της έρευνας

1. Σκοπός της έρευνας Στατιστική ανάλυση και ερμηνεία των αποτελεσμάτων των εξετάσεων πιστοποίησης ελληνομάθειας 1. Σκοπός της έρευνας Ο σκοπός αυτής της έρευνας είναι κυριότατα πρακτικός. Η εξέταση των δεκτικών/αντιληπτικών

Διαβάστε περισσότερα

η πληρότητα των ξενοδοχείων στο σύνολο της χώρας την ίδια περίοδο, καθώς αυτό αποτελεί μια σημαντική ένδειξη του συνολικού τζίρου των τουριστικών

η πληρότητα των ξενοδοχείων στο σύνολο της χώρας την ίδια περίοδο, καθώς αυτό αποτελεί μια σημαντική ένδειξη του συνολικού τζίρου των τουριστικών ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ 2005-2008 Η Ελλάδα είναι ένας από τους δημοφιλέστερους τουριστικούς προορισμούς παγκοσμίως, ένας πόλος έλξης για χιλιάδες επισκέπτες κάθε χρόνο. Ο τουριστικός τομέας αποτελεί, αδιαμφισβήτητα,

Διαβάστε περισσότερα

Δεύτερη Συνάντηση ΜΑΘΗΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΟΜΑΔΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Κάππας Σπυρίδων

Δεύτερη Συνάντηση ΜΑΘΗΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΟΜΑΔΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Κάππας Σπυρίδων Δεύτερη Συνάντηση ΜΑΘΗΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΟΜΑΔΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ Κάππας Σπυρίδων ΟΜΑΔΑ είναι μια συνάθροιση ατόμων στην οποία το καθένα έχει συνείδηση της παρουσίας των άλλων, ενώ ταυτόχρονα βιώνει κάποια μορφή εξάρτησης

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασμός, εφαρμογή και καθοδήγηση προγραμμάτων άσκησης

Σχεδιασμός, εφαρμογή και καθοδήγηση προγραμμάτων άσκησης ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Σχεδιασμός, εφαρμογή και καθοδήγηση προγραμμάτων άσκησης Ενότητα 4: Σχεδιασμός, εφαρμογή και καθοδήγηση προπόνησης δύναμης Εισήγηση 1: Μυϊκή δύναμη Γεροδήμος Βασίλειος, Καρατράντου

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΣΧΕΔΙΟ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΧΕΔΙΟ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΜΟΝΑΔΑ : A ΑΡΣΑΚΕΙΟ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΨΥΧΙΚΟΥ Ο ΤΙΤΛΟΣ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: Σχ. Έτος: 2013-2014 ΑΡΩΜΑ ΧΟΡΩΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΜΙΚΡΑ ΑΣΙΑ-ΜΝΗΜΕΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΛΗΣΜΟΝΗΜΕΝΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΕΠΕΑΕΚ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ & ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ Αναμόρφωση Προγράμματος Προπτυχιακών Σπουδών του Τ.Ε.Φ.Α.Α. Π.Θ. - Αυτεπιστασία ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ Συγχρηματοδότηση Ευρωπαϊκό Κοινωνικό

Διαβάστε περισσότερα

Διερεύνηση των Ανισοτήτων στη Χρήση Υπηρεσιών Υγείας την Εποχή του Μνημονίου

Διερεύνηση των Ανισοτήτων στη Χρήση Υπηρεσιών Υγείας την Εποχή του Μνημονίου Διερεύνηση των Ανισοτήτων στη Χρήση Υπηρεσιών Υγείας την Εποχή του Μνημονίου Δ. Ζάβρας, B.Sc., M.Sc., Ph.D. 13/12/2016 1 Παράγοντες που Επιδρούν στη Χρήση Υπηρεσιών Υγείας Η χρήση υπηρεσιών υγείας είναι

Διαβάστε περισσότερα

Κακοποίηση Ζώων Συντροφιάς

Κακοποίηση Ζώων Συντροφιάς Κακοποίηση Ζώων Συντροφιάς VPRC VPRC Δ.1 Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ VPRC- - Εμπιστευτικό Proastiakos.net 17993 // Δ.2 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η VPRC, με την ευαισθησία που τη διακρίνει σε θέματα που αφορούν στα ζώα συντροφιάς,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΟΜΕΤΡΙΑ. Διάλεξη 6 η. Βασίλειος Σπ. Τράνακας MSc Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Καθ. Φυσικής Αγωγής & Αθλητισμού

ΕΡΓΟΜΕΤΡΙΑ. Διάλεξη 6 η. Βασίλειος Σπ. Τράνακας MSc Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Καθ. Φυσικής Αγωγής & Αθλητισμού 1 ΕΡΓΟΜΕΤΡΙΑ Διάλεξη 6 η Βασίλειος Σπ. Τράνακας MSc Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Καθ. Φυσικής Αγωγής & Αθλητισμού Κυκλοεργόμετρο 2 Μέτρηση έργου εύκολη, ακριβής και ανεξάρτητη σωματικού βάρους Συντελεστής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΟΜΕΤΡΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΑΓΩΝΙΣΜΑΤΩΝ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ

ΕΡΓΟΜΕΤΡΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΑΓΩΝΙΣΜΑΤΩΝ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ ΕΡΓΟΜΕΤΡΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΑΓΩΝΙΣΜΑΤΩΝ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ Εκτίμηση ανθρώπινης απόδοσης Η. Ζαχαρόγιαννης κ.φ.α. M.Sc. Ph.D. Φυσιολογία άσκησης ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣ-ΕΠΙΔΟΣΗΣ. ΠΡΟΠΟΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑ. ΕΠΙΠΕΔΟ ΑΡΧΙΚΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση σε Κλινικούς Πληθυσμούς ΜΚ1118

Άσκηση σε Κλινικούς Πληθυσμούς ΜΚ1118 Άσκηση σε Κλινικούς Πληθυσμούς ΜΚ1118 Διάλεξη 6: Οστεοπόρωση, οστεοπενία και Άσκηση Υπεύθυνος Μαθήματος: ΑΘ. ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, PhD Διδάσκοντες: Α. Καλτσάτου,PhD 2016-2017 Διάλεξη6 ΤΕΦΑΑ, ΠΘ ΣΎΝΔΕΣΗ ΜΕ ΤΑ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

Δημιουργικό Παιχνίδι ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΤΩΝ ΠΑΙΧΝΙΔΙΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ Φ.Α. Διάλεξη 3η

Δημιουργικό Παιχνίδι ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΤΩΝ ΠΑΙΧΝΙΔΙΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ Φ.Α. Διάλεξη 3η Δημιουργικό Παιχνίδι ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΤΩΝ ΠΑΙΧΝΙΔΙΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ Φ.Α. Διάλεξη 3η Σκοποί της παρουσίασης Εξέταση των προϋποθέσεων καταλληλότητας των παιχνιδιών σε σχέση με τα προγράμματα Φ.Α. Εισαγωγή στα

Διαβάστε περισσότερα

Μελετώντας την υπάρχουσα ελληνική και ξένη βιβλιογραφία διαπιστώνεται η έλλειψη βιβλιογραφικών αναφορών για τον Ικαριώτικο χορό.

Μελετώντας την υπάρχουσα ελληνική και ξένη βιβλιογραφία διαπιστώνεται η έλλειψη βιβλιογραφικών αναφορών για τον Ικαριώτικο χορό. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στην Ελλάδα ο χορός γενικά αποτελούσε και αποτελεί σημαντικό μέσο επικοινωνίας των ατόμων και αναπόσπαστο στοιχείο της κοινωνικής δράσης. Αυτό ισχύει και για τον Ικαριώτικο που είναι ο αντιπροσωπευτικός

Διαβάστε περισσότερα

Διαλειμματικό ή συνεχόμενο τρέξιμο για τη βελτίωση της απόδοσης στην αντοχή;

Διαλειμματικό ή συνεχόμενο τρέξιμο για τη βελτίωση της απόδοσης στην αντοχή; Διαλειμματικό ή συνεχόμενο τρέξιμο για τη βελτίωση της απόδοσης στην αντοχή; Ορισμός διαλειμματικής προπόνησης + + + Τρέξιμο Επαναφορά Τρέξιμο Επαναφορά ΑΝΤΟΧΗ ΟΡΙΣΜΟΣ: Ικανότητα διατήρησης κάποιου έργου

Διαβάστε περισσότερα

Ρυθµός Κίνηση Χορός Ενοποίηση µουσικοκινητικής αγωγής - χορού. ρ. Απόστολος Ντάνης Σχολικός Σύµβουλος Φ.Α.

Ρυθµός Κίνηση Χορός Ενοποίηση µουσικοκινητικής αγωγής - χορού. ρ. Απόστολος Ντάνης Σχολικός Σύµβουλος Φ.Α. Ρυθµός Κίνηση Χορός Ενοποίηση µουσικοκινητικής αγωγής - χορού στα δηµοτικά σχολεία µε Ε.Α.Ε.Π. ρ. Απόστολος Ντάνης Σχολικός Σύµβουλος Φ.Α. Η θεµατική ενότητα «ρυθµός-κίνηση-χορός» στη σχολική Φυσική Αγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση του προβλήματος

Παρουσίαση του προβλήματος Εισαγωγή Κατά τον Martin (2013) ο φίλαθλος χρησιμοποιεί το άθλημα που παρακολουθεί και συγκεκριμένα την ομάδα ή τον αθλητή ως μέσο απόδρασης από τη καθημερινότητα, ως μέσο διασκέδασης, αίσθηση του επιτεύγματος,

Διαβάστε περισσότερα

και εφηβική ηλικία Πήδουλας Γεώργιος M.sc Γυμναστής Φυσικής κατάστασης ποδοσφαίρου

και εφηβική ηλικία Πήδουλας Γεώργιος M.sc Γυμναστής Φυσικής κατάστασης ποδοσφαίρου Η Αερόβια προπόνηση στην παιδική και εφηβική ηλικία Πήδουλας Γεώργιος M.sc Γυμναστής Φυσικής κατάστασης ποδοσφαίρου Εισαγωγή Αντοχή είναι η ικανότητα αντίστασης του παιδικού οργανισμού στην κόπωση. Στην

Διαβάστε περισσότερα

14 Δυσκολίες μάθησης για την ανάπτυξη των παιδιών, αλλά και της εκπαιδευτικής πραγματικότητας. Έχουν προταθεί διάφορες θεωρίες και αιτιολογίες για τις

14 Δυσκολίες μάθησης για την ανάπτυξη των παιδιών, αλλά και της εκπαιδευτικής πραγματικότητας. Έχουν προταθεί διάφορες θεωρίες και αιτιολογίες για τις ΠΡΟΛΟΓΟΣ Οι δυσκολίες μάθησης των παιδιών συνεχίζουν να απασχολούν όλους όσοι ασχολούνται με την ανάπτυξη των παιδιών και με την εκπαίδευση. Τους εκπαιδευτικούς, οι οποίοι, μέσα στην τάξη τους, βρίσκονται

Διαβάστε περισσότερα

Επιλογή Προμηθευτή Ιατρικής Περίθαλψης στην Εποχή του Μνημονίου

Επιλογή Προμηθευτή Ιατρικής Περίθαλψης στην Εποχή του Μνημονίου Επιλογή Προμηθευτή Ιατρικής Περίθαλψης στην Εποχή του Μνημονίου Δ. Ζάβρας, B.Sc., M.Sc., Ph.D. 14/12/2016 1 Η επιλογή προμηθευτή ιατρικής περίθαλψης προσδιορίζεται κυρίως από κοινωνικοοικονομικούς παράγοντες

Διαβάστε περισσότερα

Φαμίσης Κωνσταντίνος Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα

Φαμίσης Κωνσταντίνος Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΙΣΗΣ ΜΚ 0501, Διάλεξη 9η ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΠΡΟΠΟΝΗΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΦΗΒΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ 14-16 ΕΤΩΝ (1 η διάλεξη) Φαμίσης

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασμός και Διεξαγωγή Πειραμάτων

Σχεδιασμός και Διεξαγωγή Πειραμάτων Σχεδιασμός και Διεξαγωγή Πειραμάτων Πρώτο στάδιο: λειτουργικοί ορισμοί της ανεξάρτητης και της εξαρτημένης μεταβλητής Επιλογή της ανεξάρτητης μεταβλητής Επιλέγουμε μια ανεξάρτητη μεταβλητή (ΑΜ), την οποία

Διαβάστε περισσότερα

Ζήση Βασιλική, PhD 1

Ζήση Βασιλική, PhD 1 ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΑΣΚΗΣΗ ΣΤΗΝ ΤΡΙΤΗ ΗΛΙΚΙΑ για τους ηλικιωμένους Τα προγράμματα άσκησης θα πρέπει να απευθύνονται σε όλους τους ηλικιωμένους και όχι μόνο

Διαβάστε περισσότερα

710 -Μάθηση - Απόδοση. Κινητικής Συμπεριφοράς: Προετοιμασία

710 -Μάθηση - Απόδοση. Κινητικής Συμπεριφοράς: Προετοιμασία 710 -Μάθηση - Απόδοση Διάλεξη 5η Ποιοτική αξιολόγηση της Κινητικής Συμπεριφοράς: Προετοιμασία Περιεχόμενο ενοτήτων Ποιοτική αξιολόγηση Ορισμός και στάδια που περιλαμβάνονται Περιεχόμενο: στοιχεία που τη

Διαβάστε περισσότερα

ή ί Ά ή ς ί ς ί ς ής www.vgerodimos.gr

ή ί Ά ή ς ί ς ί ς ής www.vgerodimos.gr ή ί Ά ή ς ί ς ί ς ής www.vgerodimos.gr ς ί ς ί ς ί αύξηση διαφόρων χρόνιων παθήσεων σε παιδιά όπως: ς ί ς, του σακχαρώδους διαβήτη, της υπέρτασης. ί ή ά Ά ς ές ώ ς ί ώ ές ές ώ ς ά ί Ά ί Η άσκηση είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΔΙΑΚΟΙ ΚΤΥΠΟΙ ΣΤΟΥΣ ΕΦΗΒΟΥΣ

ΚΑΡΔΙΑΚΟΙ ΚΤΥΠΟΙ ΣΤΟΥΣ ΕΦΗΒΟΥΣ Πρότυπο Πειραματικό Σχολείο Πανεπιστημίου Μακεδονίας ΚΑΡΔΙΑΚΟΙ ΚΤΥΠΟΙ ΣΤΟΥΣ ΕΦΗΒΟΥΣ ΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΑΣ ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ 11 χρόνια λειτουργίας Βρίσκεται στην περιοχή της

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ & ΔΙΕΘΝΕΣ ΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΕΤΟΥΣ

ΕΘΝΙΚΟ & ΔΙΕΘΝΕΣ ΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΕΤΟΥΣ ΕΘΝΙΚΟ & ΔΙΕΘΝΕΣ ΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΕΤΟΥΣ 2014 1 Α ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ: Αθήνα Πειραιάς Νησιά Αιγαίου Εύβοια Β ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ: Μακεδονία Θράκη Γ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ: Πελοπόννησος Νησιά Ιονίου Αιτωλοακαρνανία Ήπειρος Ευρυτανία

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΡΙΣΗ ΤΟΥ ΜΕΣΟΥ ΟΡΟΥ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑΣ ΜΑΘΗΤΩΝ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΙΔΟΣ ΤΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ

ΣΥΓΚΡΙΣΗ ΤΟΥ ΜΕΣΟΥ ΟΡΟΥ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑΣ ΜΑΘΗΤΩΝ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΙΔΟΣ ΤΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΜΕΛΕΤΗ ΤΟΥ ΜΕΣΟΥ ΟΡΟΥ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑΣ ΜΑΘΗΤΩΝ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΩΣ ΠΡΟΣ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ Σε προηγούμενη ενότητα μελετήσαμε την απόδοση των εξετασθέντων μαθητών (μέσω του μέσου όρου βαθμολογίας τους). Τα

Διαβάστε περισσότερα

«Καρδιοαναπνευστική δοκιμασία Κοπώσεως»

«Καρδιοαναπνευστική δοκιμασία Κοπώσεως» «Καρδιοαναπνευστική δοκιμασία Κοπώσεως» Δημόπουλος Σταύρος, Παθολόγος-Εντατικολόγος, Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής Παν/μίου Αθηνών, Εργαστήριο Εργοσπιρομετρίας και Αποκατάστασης, ΕΚΠΑ 2 ο Επιμορφωτικό Σεμινάριο

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009)

Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009) Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009) 1. Ταυτότητα της Έρευνας Το πρόβλημα του λειτουργικού αναλφαβητισμού στην Κύπρο στις ηλικίες των 12 με 15 χρόνων

Διαβάστε περισσότερα

Στατιστικός έλεγχος υποθέσεων (Μέρος 3 ο ) 10/3/2017

Στατιστικός έλεγχος υποθέσεων (Μέρος 3 ο ) 10/3/2017 Στατιστικός έλεγχος υποθέσεων (Μέρος 3 ο ) 10/3/017 Στατιστικός έλεγχος υποθέσεων σε επίπεδο σημαντικότητας α για τη διακύμανση σ ενός κανονικού πληθυσμού με ένα τυχαίο δείγμα μεγέθους n Η 0 : σ = σ 0

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 1η Εισαγωγή Στην Ειδική Φυσική Αγωγή: Ορισμοί, Έννοιες

Διάλεξη 1η Εισαγωγή Στην Ειδική Φυσική Αγωγή: Ορισμοί, Έννοιες ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ Διάλεξη 1η Εισαγωγή Στην Ειδική Φυσική Αγωγή: Ορισμοί, Έννοιες Κοκαρίδας Δημήτριος Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα Ορισμός Υγείας

Διαβάστε περισσότερα

ιερεύνηση εκπαιδευτικών αναγκών ατόμων με αναπηρία που διαβιούν σε ιδρύματα και σε δομές κοινωνικής φροντίδας

ιερεύνηση εκπαιδευτικών αναγκών ατόμων με αναπηρία που διαβιούν σε ιδρύματα και σε δομές κοινωνικής φροντίδας ιερεύνηση εκπαιδευτικών αναγκών ατόμων με αναπηρία που διαβιούν σε ιδρύματα και σε δομές κοινωνικής φροντίδας Στόχος της μελέτης Η μελέτη υλοποιείται από το Κέντρο Ευρωπαϊκού Συνταγματικού ικαίου Ίδρυμα

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα Τουριστικού Προϊόντος Κρήτης, Αξιολόγηση ποιότητας τουριστικών υπηρεσιών

Έρευνα Τουριστικού Προϊόντος Κρήτης, Αξιολόγηση ποιότητας τουριστικών υπηρεσιών Έρευνα Τουριστικού Προϊόντος Κρήτης, Αξιολόγηση ποιότητας τουριστικών υπηρεσιών Παναγιώτης Μανωλιτζάς Εργαστήριο σχεδιασμού & Ανάπτυξης συστημάτων Υποστήριξης Αποφάσεων Πολυτεχνείο Κρήτης ΔΟΜΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Γραφείο Επαγγελματικού Προσανατολισμού και Πληροφόρησης Νέων Δήμου Ρεθύμνης

Γραφείο Επαγγελματικού Προσανατολισμού και Πληροφόρησης Νέων Δήμου Ρεθύμνης Γραφείο Επαγγελματικού Προσανατολισμού και Πληροφόρησης Νέων Δήμου Ρεθύμνης ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σκοπός του παρόντος είναι να παρουσιάσει τον τρόπο δημιουργία και λειτουργίας Γραφείου Επαγγελματικού Προσανατολισμού

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Έργου: «Ταυτότητα Χρηστών Internet στην Ελλάδα»

Τίτλος Έργου: «Ταυτότητα Χρηστών Internet στην Ελλάδα» Τίτλος Έργου: «Ταυτότητα Χρηστών Internet στην Ελλάδα» Μάρτιος 2007 «Ταυτότητα Χρηστών Internet στην Ελλάδα» Μάρτιος 2007 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Ταυτότητα Έρευνας...4 2. ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΝΑ ΦΥΛΟ...8 2.1. Χρήση Η/Υ και

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιαγγειακές Παθήσεις και Άσκηση: Πρόληψη και Αποκατάσταση

Καρδιαγγειακές Παθήσεις και Άσκηση: Πρόληψη και Αποκατάσταση Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών: Άσκηση και Υγεία ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - Τ.Ε.Φ.Α.Α., ΚΑΡΥΕΣ 42100, ΤΡΙΚΑΛΑ Μάθημα: MB05 Άσκηση, Πρόληψη και Αποκατάσταση Καρδιοπαθειών Διάλεξη 11η Καρδιαγγειακές Παθήσεις

Διαβάστε περισσότερα

T-tests One Way Anova

T-tests One Way Anova William S. Gosset Student s t Sir Ronald Fisher T-tests One Way Anova ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ Νίκος Ζουρμπάνος Ρούσσος, Π.Λ., & Τσαούσης, Γ. (2002). Στατιστική εφαρμοσμένη στις κοινωνικές επιστήμες. Αθήνα: Ελληνικά

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση και Υπέρταση Συγγραφική ομάδα:

Άσκηση και Υπέρταση Συγγραφική ομάδα: Συμμαχία για την υγεία - Άσκηση Άσκηση και Υπέρταση Συγγραφική ομάδα: Δίπλα Κωνσταντίνα, Λέκτορας ΤΕΦΑΑ Σερρών, Α.Π.Θ. Ζαφειρίδης Ανδρέας, Επίκουρος Καθηγητής ΤΕΦΑΑ Σερρών, Α.Π.Θ. Βογιατζής Ιωάννης, Αναπληρηρωτής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΑ ΕΡΓΑΤΙΚΟΥ ΥΝΑΜΙΚΟΥ τρίµηνο 2003

ΕΡΕΥΝΑ ΕΡΓΑΤΙΚΟΥ ΥΝΑΜΙΚΟΥ τρίµηνο 2003 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΘΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑ ΟΣ ΕΡΕΥΝΑ ΕΡΓΑΤΙΚΟΥ ΥΝΑΜΙΚΟΥ τρίµηνο 2003 Αθήνα, 22 Απριλίου 2004 Από τη Γενική Γραµµατεία της Εθνικής Στατιστικής Υπηρεσίας ανακοινώνονται

Διαβάστε περισσότερα

Κινητική Μάθηση σε Δεξιότητες Αναψυχής» εκπαίδευσης

Κινητική Μάθηση σε Δεξιότητες Αναψυχής» εκπαίδευσης ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ MK 0966 «Εφαρμοσμένη Κινητική Μάθηση σε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Ονοματεπώνυμα Σπουδαστριών: Μποτονάκη Ειρήνη (5422), Καραλή Μαρία (5601) Μάθημα: Β06Σ03 Στατιστική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΟΜΕΤΡΙΑ. Διάλεξη 5 η. Βασίλειος Σπ. Τράνακας MSc Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Καθ. Φυσικής Αγωγής & Αθλητισμού

ΕΡΓΟΜΕΤΡΙΑ. Διάλεξη 5 η. Βασίλειος Σπ. Τράνακας MSc Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Καθ. Φυσικής Αγωγής & Αθλητισμού 1 ΕΡΓΟΜΕΤΡΙΑ Διάλεξη 5 η Βασίλειος Σπ. Τράνακας MSc Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Καθ. Φυσικής Αγωγής & Αθλητισμού Μέγιστη Πρόσληψη Οξυγόνου (VO 2 max) 2 Ορισμός Η μέγιστη δυνατή ποσότητα οξυγόνου που καταναλώνει

Διαβάστε περισσότερα

Πίνακας 2: Η ιάρθρωση της Απασχόλησης κατά Τµήµα στα Ελληνικά Ξενοδοχεία Ποσοστό απασ χολο

Πίνακας 2: Η ιάρθρωση της Απασχόλησης κατά Τµήµα στα Ελληνικά Ξενοδοχεία Ποσοστό απασ χολο Σ Υ Ν Ο Ψ Η Αντικείµενο της µελέτης είναι η ανάλυση της διάρθρωσης της απασχόλησης στα ελληνικά ξενοδοχεία. Η παρούσα µελέτη αποτελεί την τρίτη και τελευταία µελέτη που στηρίζεται σε δύο δειγµατοληψίες

Διαβάστε περισσότερα

Δείκτες υγείας αντιπροσωπευτικού δείγματος του πληθυσμού στην Ελλάδα

Δείκτες υγείας αντιπροσωπευτικού δείγματος του πληθυσμού στην Ελλάδα Δείκτες υγείας αντιπροσωπευτικού δείγματος του πληθυσμού στην Ελλάδα Αποτελέσματα σωματομετρικών μετρήσεων Ελένη Πέππα, Διατροφολόγος Επιστημονική Συνεργάτις Ελληνικού Ιδρύματος Υγείας 1 ΒΑΣΙΚΕΣ ΣΩΜΑΤΟΜΕΤΡΙΚΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ & ΑΣΚΗΣΗ

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ & ΑΣΚΗΣΗ Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958 Υπεύθυνη Μαθήματος: Χ. Καρατζαφέρη Διδάσκοντες: Χ. Καρατζαφέρη, Γ. Σακκάς,Α. Καλτσάτου 2013-2014 Διάλεξη 4 ΤΕΦΑΑ, ΠΘ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ & ΑΣΚΗΣΗ 1 Στις 2 Απριλίου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΟΜΕΤΡΙΑ. Διάλεξη 4 η. Βασίλειος Σπ. Τράνακας MSc Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Καθ. Φυσικής Αγωγής & Αθλητισμού

ΕΡΓΟΜΕΤΡΙΑ. Διάλεξη 4 η. Βασίλειος Σπ. Τράνακας MSc Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Καθ. Φυσικής Αγωγής & Αθλητισμού 1 ΕΡΓΟΜΕΤΡΙΑ Διάλεξη 4 η Βασίλειος Σπ. Τράνακας MSc Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Καθ. Φυσικής Αγωγής & Αθλητισμού Άσκηση και συστήματα ενέργειας 2 Συστήματα παραγωγής ενέργειας (ΑΤΡ) : Σύστημα ATP- CP (άμεσο

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ. Διάλεξη 8 Εφαρμογές της στατιστικής στην έρευνα - Ι. Υπεύθυνος Καθηγητής Χατζηγεωργιάδης Αντώνης

ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ. Διάλεξη 8 Εφαρμογές της στατιστικής στην έρευνα - Ι. Υπεύθυνος Καθηγητής Χατζηγεωργιάδης Αντώνης ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ Διάλεξη 8 Εφαρμογές της στατιστικής στην έρευνα - Ι Υπεύθυνος Καθηγητής Χατζηγεωργιάδης Αντώνης 1 Μέρη της Έρευνας Περιγραφική στατιστική Πολυδιάστατη στατιστική Σχέσεις μεταξύ μεταβλητών

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΝΕΩΝ ΟΔΗΓΩΝ ΣΕ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΚΑΝΟΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗΣ ΣΕ ΑΣΤΙΚΗ ΟΔΟ. Δανάη Βουτσινά

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΝΕΩΝ ΟΔΗΓΩΝ ΣΕ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΚΑΝΟΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗΣ ΣΕ ΑΣΤΙΚΗ ΟΔΟ. Δανάη Βουτσινά Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Σχολή Πολιτικών Μηχανικών Τομέας Μεταφορών και Συγκοινωνιακής Υποδομής ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΝΕΩΝ ΟΔΗΓΩΝ ΣΕ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΚΑΝΟΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗΣ ΣΕ ΑΣΤΙΚΗ ΟΔΟ Δανάη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ & ΔΙΕΘΝΕΣ ΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΕΤΟΥΣ

ΕΘΝΙΚΟ & ΔΙΕΘΝΕΣ ΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΕΤΟΥΣ ΕΘΝΙΚΟ & ΔΙΕΘΝΕΣ ΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΕΤΟΥΣ 2015 1 Α ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ: Αθήνα Πειραιάς Νησιά Αιγαίου Εύβοια Β ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ: Μακεδονία Θράκη Γ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ: Πελοπόννησος Νησιά Ιονίου Αιτωλοακαρνανία Ήπειρος Ευρυτανία

Διαβάστε περισσότερα

Στον πίνακα 2 εμφανίζονται οι αριθμοί των υποψηφίων που υπέβαλαν αίτηση συμμετοχής και των απόντων ανά επίπεδο και εξεταστικό κέντρο.

Στον πίνακα 2 εμφανίζονται οι αριθμοί των υποψηφίων που υπέβαλαν αίτηση συμμετοχής και των απόντων ανά επίπεδο και εξεταστικό κέντρο. Στατιστική ανάλυση και ερμηνεία αποτελεσμάτων των εξετάσεων 22-24. Β μέρος 4 Σ ΤΑΤΙΣΤΙΚΗ A ΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ E ΡΜΗΝΕΙΑ A ΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΤΩΝ E ΞΕΤΑΣΕΩΝ Μ ΑΪΟΥ 24 4.1 Γενικα Οι εξετάσεις για την πιστοποίηση ελληνομάθειας

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΚΛΙΜΑΤΙΚΩΝ ΑΛΛΑΓΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΝΗΣΙ ΤΗΣ ΝΑΞΟΥ

ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΚΛΙΜΑΤΙΚΩΝ ΑΛΛΑΓΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΝΗΣΙ ΤΗΣ ΝΑΞΟΥ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΚΛΙΜΑΤΙΚΩΝ ΑΛΛΑΓΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΝΗΣΙ ΤΗΣ ΝΑΞΟΥ ΜΑΜΜΑΣ ΚΩΝ/ΝΟΣ ΑΜ:331/2003032 ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2010 Ευχαριστίες Σε αυτό το σημείο θα ήθελα να ευχαριστήσω όλους όσους με βοήθησαν να δημιουργήσω την παρούσα

Διαβάστε περισσότερα

Ποιος πάει πού; Πόσο μένει; Πόσα ξοδεύει; Ανάλυση εισερχόμενου τουρισμού ανά Περιφέρεια και ανά Αγορά

Ποιος πάει πού; Πόσο μένει; Πόσα ξοδεύει; Ανάλυση εισερχόμενου τουρισμού ανά Περιφέρεια και ανά Αγορά Ποιος πάει πού; Πόσο μένει; Πόσα ξοδεύει; Ανάλυση εισερχόμενου τουρισμού ανά Περιφέρεια και ανά Αγορά Ευαγγελία Λάμπρου Ερευνήτρια Στατιστικολόγος Άρης Ίκκος, ISHC Επιστημονικός Διευθυντής ΙΝΣΕΤΕ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η αξιολόγηση και η χρησιμότητα μιας νέας δοκιμασίας νοητικού λεξικού σε άτομα με ήπια νοητική διαταραχή (MCI)

Η αξιολόγηση και η χρησιμότητα μιας νέας δοκιμασίας νοητικού λεξικού σε άτομα με ήπια νοητική διαταραχή (MCI) Η αξιολόγηση και η χρησιμότητα μιας νέας δοκιμασίας νοητικού λεξικού σε άτομα με ήπια νοητική διαταραχή (MCI) Νεοφυτίδου, Ε., Κουντή, Φ., Πόπτση, Ε. & Τσολάκη, Μ. & Κασάπη, Ε. Εισαγωγή Στην ελληνική βιβλιογραφία

Διαβάστε περισσότερα