ΧΡΟΝΙΑ ΛΕΜΦΟΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΛΕΥΧΑΙΜΙΑ

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΧΡΟΝΙΑ ΛΕΜΦΟΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΛΕΥΧΑΙΜΙΑ"

Transcript

1 ΧΡΟΝΙΑ ΛΕΜΦΟΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΛΕΥΧΑΙΜΙΑ 1 ΧΡΟΝΙΑ ΛΕΜΦΟΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΛΕΥΧΑΙΜΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ Έκδοση του IΔPYMAΤΟΣ EΛΛHNIKHΣ AIMATOΛOΓIKHΣ ETAIPEIAΣ Οκτώβριος 2016

2 ΧΡΟΝΙΑ ΛΕΜΦΟΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΛΕΥΧΑΙΜΙΑ 1 Πρόλογος Το Ίδρυμα της Ελληνικής Αιματολογικής Εταιρείας με ιδιαίτερη χαρά ανέλαβε την επιμέλεια και έκδοση του παρόντος φυλλαδίου. Με τον τρόπο αυτό θεωρούμε ότι συμβάλουμε στην εκπλήρωση των σκοπών του Ιδρύματος, μεταξύ των οποίων είναι και η μέριμνα των ασθενών με αιματολογικά νοσήματα. Θεσσαλονίκη, Οκτώβριος 2016 Ο Πρόεδρος του Ιδρύματος της Ε.Α.Ε. Iωάννης Φ. Kλωνιζάκης Ομότιμος Καθηγητής Παθολογίας - Αιματολογίας Ιατρικής Σχολής Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης Επιμέλεια: Άννα Βαρδή Αιματολόγος, Αιματολογική Κλινική Μ.Μ.Μ.Ο. Γ.Ν.Θ. «Γ. Παπανικολάου»

3 2 ΧΡΟΝΙΑ ΛΕΜΦΟΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΛΕΥΧΑΙΜΙΑ 3 Τι είναι η χρόνια λεμφοκυτταρική λευχαιμία? Γενικές Πληροφορίες Η χρόνια λεμφοκυτταρική λευχαιμία (ΧΛΛ) είναι ένα είδος καρκίνου του αιμοποιητικού συστήματος. Σε αυτή την πάθηση παράγεται αυξημένος αριθμός συγκεκριμένων κυττάρων του αίματος, των λεμφοκυττάρων. Φυσιολογικά, τα λεμφοκύτταρα παράγονται στο μυελό των οστών, κυκλοφορούν στο αίμα και μεταναστεύουν στους λεμφαδένες όλου του σώματος. Κύριος ρόλος τους είναι η καταπολέμηση των λοιμώξεων. Υπάρχουν διάφορες κατηγορίες λεμφοκυττάρων με ειδικές λειτουργίες, από τις οποίες οι πιο σημαντικές είναι τα Β και τα Τ λεμφοκύτταρα. Στη ΧΛΛ πάσχουν τα Β λεμφοκύτταρα, που είναι τα λεμφοκύτταρα τα οποία παράγουν αντισώματα (ειδικές πρωτεΐνες που χρησιμεύουν στην άμυνα του οργανισμού). Σε αυτή την πάθηση λοιπόν τα Β λεμφοκύτταρα αφενός πολλαπλασιάζονται περισσότερο από το φυσιολογικό, αφετέρου επιβιώνουν για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα, με αποτέλεσμα να συσσωρεύονται πρακτικά σε όλους τους λεμφικούς ιστούς [μυελός των οστών, αίμα, λεμφαδένες, σπλήνας, ήπαρ (συκώτι)]. Ωστόσο, η ΧΛΛ δεν είναι ίδια με τις οξείες λευχαιμίες, όπου ο πολλαπλασιασμός των προβληματικών κυττάρων γίνεται με πολύ ταχείς ρυθμούς. Στις οξείες λευχαιμίες δημιουργούνται άμεσα συμπτώματα, επειδή καταστέλλεται η παραγωγή όλων των υπολοίπων φυσιολογικών κυττάρων του αίματος. Αντίθετα, στη ΧΛΛ η προοδευτική συσσώρευση των λεμφοκυττάρων συμβαίνει συνήθως αργά, και ο ασθενής μπορεί για μεγάλο διάστημα (χρόνια) να μην έχει κανένα απολύτως σύμπτωμα. Ακόμη και όταν οι εντοπίσεις των λεμφοκυτταρικών αθροίσεων αφορούν πολλούς λεμφαδένες και όργανα, αυτό δεν ισοδυναμεί με «μεταστάσεις», όπως αυτή η έννοια χρησιμοποιείται στους καρκίνους των συμπαγών οργάνων (καρκίνοι πνεύμονα, ήπατος, εντέρου κ.λ.π.), γιατί ούτως ή άλλως οι καρκίνοι του αιμοποιητικού συστήματος αφορούν κατά κανόνα όλο το σώμα, μιας και το αίμα κυκλοφορεί παντού. Ο καθορισμός του σταδίου της νόσου για τη ΧΛΛ γίνεται με βάση ένα ειδικό σύστημα αξιολόγησης, και η απόφαση για την έναρξη θεραπείας επηρεάζεται κατά βάση από την ύπαρξη συμπτωμάτων, όπως θα αναφερθεί εκτενέστερα στη συνέχεια. Άρα, η ΧΛΛ ονομάζεται: «Λευχαιμία», επειδή κάποιο είδος κυττάρων του αίματος πολλαπλασιάζεται και αυξάνει σε αριθμό «Λεμφοκυτταρική», επειδή το είδος των κυττάρων που αυξάνει σε αριθμό είναι τα λεμφοκύτταρα, και «Χρόνια», επειδή κατά κανόνα εξελίσσεται αργά και μπορεί να περάσουν χρόνια μέχρι να εμφανιστούν συμπτώματα

4 4 ΧΡΟΝΙΑ ΛΕΜΦΟΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΛΕΥΧΑΙΜΙΑ 5 Ποιοι είναι οι παράγοντες κινδύνου για την εμφάνιση της ΧΛΛ; Ως παράγοντα κινδύνου για την ανάπτυξη κάποιας κακοήθειας θεωρούμε κάτι που αυξάνει την πιθανότητα ενός ατόμου να αναπτύξει τη συγκεκριμένη κακοήθεια. Για παράδειγμα, το κάπνισμα αποτελεί παράγοντα κινδύνου για τον καρκίνο του πνεύμονα. Ωστόσο, το να έχει κανείς κάποιον (ή και πολλούς) παράγοντες κινδύνου για μια πάθηση, δε σημαίνει ότι θα εμφανίσει οπωσδήποτε την πάθηση. Αντίστροφα, μπορεί η πάθηση να εμφανιστεί σε κάποιον που δεν είχε κανέναν από τους γνωστούς παράγοντες κινδύνου. Όσο αφορά τη ΧΛΛ, υπάρχουν λίγοι γνωστοί παράγοντες κινδύνου: Το άρρεν φύλο - οι άντρες έχουν αυξημένη πιθανότητα να αναπτύξουν ΧΛΛ σε σχέση με τις γυναίκες Η καυκάσια φυλή - οι Αμερικανοί και οι Ευρωπαίοι έχουν περισσότερες πιθανότητες να αναπτύξουν ΧΛΛ από τους Ασιάτες ή τους Αφρικανούς Η ηλικία - η ΧΛΛ είναι πάθηση που εμφανίζεται συνήθως σε προχωρημένη ηλικία (μέση ηλικία εμφάνισης περίπου 70 έτη) Το οικογενειακό ιστορικό - οι συγγενείς 1ου βαθμού ασθενών με ΧΛΛ (γονείς, αδέλφια, παιδιά) έχουν διπλάσιο κίνδυνο να αναπτύξουν ΧΛΛ Πώς διαγιγνώσκεται η ΧΛΛ? Η ΧΛΛ αργεί συνήθως να εκδηλώσει συμπτώματα που γίνονται αντιληπτά από τον ασθενή. Τις περισσότερες φορές η αφορμή για να διαγνωστεί η πάθηση δίνεται από μια γενική εξέταση αίματος που κάνει κάποιος τυχαία ως check-up, στην οποία προκύπτει αυξημένος αριθμός λεμφοκυττάρων (>4000/ μl), οπότε και παραπέμπεται σε ειδικό αιματολόγο για διερεύνηση. Λιγότερο συχνά, αφορμή για τη διάγνωση είναι η ανώδυνη διόγκωση λεμφαδένων, κι ακόμη πιο σπάνια γενικά συμπτώματα όπως κόπωση, ιδρώτες, πυρετός, ανεξήγητη απώλεια βάρους. Σε κάθε περίπτωση, όταν ο αιματολόγος δει αυξημένο αριθμό λεμφοκυττάρων στη γενική αίματος, θα προχωρήσει ως εξής: Θα ζητήσει το ατομικό και οικογενειακό ιστορικό του ατόμου, δηλαδή θα ρωτήσει πληροφορίες που έχουν να κάνουν με την υγεία του ίδιου του ατόμου, αλλά και της ευρύτερης οικογένειάς του. Μπορεί. να ζητήσει παλιότερες γενικές αίματος (αν υπάρχουν). Θα εξετάσει το άτομο κλινικά, που σημαίνει ότι θα ψηλαφήσει τους λεμφαδένες σε τράχηλο, μασχάλες, βουβωνικές περιοχές, θα εξετάσει την κοιλιά και θα ακροαστεί πνεύμονες και καρδιά. Θα ζητήσει συγκεκριμένες εξετάσεις αίματος ή/και απεικονιστικές εξετάσεις, π.χ. ακτινογραφία θώρακος. Η εξέταση που στις περισσότερες περιπτώσεις οριστικοποιεί τη διάγνωση της ΧΛΛ είναι ο ανοσοφαινότυπος των λεμφοκυττάρων με μια τεχνική που ονομάζεται κυτταρομετρία ροής. Πρόκειται για μια ειδική εξέταση αίματος με την οποία μελετώνται συγκεκριμένες πρωτεΐνες στην επιφάνεια των κυττάρων, και με αυτό τον τρόπο διαπιστώνεται η ταυτότητά τους. Στην προκειμένη περίπτωση η εξέταση αποκαλύπτει ότι στο αίμα κυκλοφορούν αυξημένα Β λεμφοκυττάρα με χαρακτηριστικά της ΧΛΛ. Τυπικά, για τη διάγνωση της ΧΛΛ απαιτείται η ανίχνευση >5000 τέτοιων κυττάρων/μl. Μερικές φορές μπορεί να υπάρχουν λιγότερα τέτοια κύτταρα, αλλά να συνυπάρχουν διογκωμένοι λεμφαδένες ή/και σπλήνας.

5 6 ΧΡΟΝΙΑ ΛΕΜΦΟΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΛΕΥΧΑΙΜΙΑ 7 Σε αυτές τις περιπτώσεις εφόσον είναι εφικτό γίνεται βιοψία λεμφαδένα, η οποία κατά κανόνα θέτει τη διάγνωση του λεμφώματος από μικρά λεμφοκύτταρα. Πρόκειται για μια πάθηση ανάλογη της ΧΛΛ, απλά η νόσος εντοπίζεται κατά κύριο λόγο στους λεμφαδένες. Σε περίπτωση που υπάρχουν λιγότερα από 5000 κύτταρα ΧΛΛ/μL στο αίμα και δε συνυπάρχουν διογκωμένοι λεμφαδένες ή σπλήνας, μιλάμε για μονοκλωνική Β λεμφοκυττάρωση, μια προκαρκινική κατάσταση η οποία μπορεί να εξελιχθεί σε ΧΛΛ με την πάροδο του χρόνου. Ποια είναι τα στάδια της ΧΛΛ; Η σταδιοποίηση της νόσου γίνεται αμέσως μετά τη διάγνωση και σκοπό έχει να καθορίσει πόσο προχωρημένη είναι η νόσος για προγνωστικούς λόγους. Ειδικά για τη ΧΛΛ, υπάρχουν δύο συστήματα σταδιοποίησης, εξίσου καθιερωμένα και ευρέως χρησιμοποιούμενα, το σύστημα κατά Binet και το σύστημα κατά Rai. Και τα δύο αξιολογούν αποκλειστικά ευρήματα από τη γενική αίματος και την κλινική εξέταση, δηλαδή την παρουσία ή όχι αναιμίας (χαμηλού αιματοκρίτη), θρομβοπενίας (χαμηλών αιμοπεταλίων), διογκωμένων λεμφαδένων, ήπατος ή/και σπλήνα. Σύστημα σταδιοποίησης κατά Binet Στάδιο A B C Κλινικά Χαρακτηριστικά Αιμοσφαιρίνη στη γενική αίματος 10g/dl Αιμοπετάλια στη γενική αίματος < 3 διογκωμένες περιοχές* Αιμοσφαιρίνη στη γενική αίματος 10g/dl Αιμοπετάλια στη γενική αίματος διογκωμένες περιοχές* Αιμοσφαιρίνη στη γενική αίματος < 10g/dl ή Αιμοπετάλια στη γενική αίματος < Σύστημα σταδιοποίησης κατά Rai *Οι διογκωμένες περιοχές μπορεί να σημαίνουν διογκωμένους λεμφαδένες στο λαιμό, στις μασχάλες, στις βουβωνικές περιοχές, ή διογκωμένο ήπαρ ή διογκωμένο σπλήνα κατά την κλινική εξέταση με ψηλάφηση (και όχι όπως προκύπτει από απεικονιστικές εξετάσεις, π.χ. υπέρηχο, ακτινογραφίες ή αξονικές και μαγνητικές τομογραφίες) Στάδιο Κλινικά Χαρακτηριστικά 0 Μόνο αυξημένα λεμφοκύτταρα στη γενική αίματος I Αυξημένα λεμφοκύτταρα στη γενική αίματος και διογκωμένοι λεμφαδένες II Αυξημένα λεμφοκύτταρα στη γενική αίματος και διογκωμένο ήπαρ ή σπλήνας III Αιμοσφαιρίνη στη γενική αίματος < 11g/dl IV Αιμοπετάλια στη γενική αίματος < Το στάδιο της ΧΛΛ είναι ένας από τους παράγοντες που επηρεάζουν την πρόγνωση της νόσου, δηλαδή το πόσο γρήγορα θα εξελιχθεί και πόσο σύντομα θα χρειαστεί θεραπεία. Όσο πιο πρώιμο είναι το στάδιο (π.χ. Α κατά Binet ή 0 κατά Rai), τόσο καλύτερη η πρόγνωση.

6 8 ΧΡΟΝΙΑ ΛΕΜΦΟΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΛΕΥΧΑΙΜΙΑ 9 Μπορεί κανείς να προλάβει την εμφάνιση της ΧΛΛ; Ακόμη κι αν κανείς γνωρίζει ότι έχει αυξημένο κίνδυνο να αναπτύξει ΧΛΛ, π.χ. αν είναι συγγενής 1ου βαθμού με κάποιον που πάσχει από ΧΛΛ, δε μπορεί να κάνει κάτι για να προλάβει ή να αποτρέψει την εμφάνιση της νόσου. Συχνά οι ενδιαφερόμενοι ρωτούν για τη διατροφή, όμως δεν υπάρχουν τροφές που να λειτουργούν προληπτικά για τη νόσο, τουλάχιστον απ ό,τι γνωρίζουμε μέχρι τώρα. Αξίζει να σημειωθεί πως η μονοκλωνική Β λεμφοκυττάρωση, η κατάσταση εκείνη που όπως αναφέρθηκε παραπάνω θεωρείται ότι προηγείται χρονικά της ΧΛΛ, ανιχνεύεται σε μεγάλο ποσοστό του γενικού πληθυσμού. Με ευαίσθητες μεθόδους ανίχνευσης έχει βρεθεί ότι ένας στους 10 από εμάς μπορεί να έχει μονοκλωνική Β λεμφοκυττάρωση, και αυτό το ποσοστό αυξάνεται ακόμη περισσότερο όσο μεγαλώνει η ηλικία. Πρόκειται λοιπόν για κάτι πολύ συχνό, ωστόσο για κάθε χρόνο που περνάει μόλις 1-2% των ατόμων που έχουν μονοκλωνική Β λεμφοκυττάρωση θα εκδηλώσει ΧΛΛ που απαιτεί θεραπεία. Συνεπώς, το μεγαλύτερο ποσοστό των ατόμων με μονοκλωνική Β λεμφοκυττάρωση δε θα χρειαστεί να ασχοληθεί στο διάστημα της ζωής του με τη ΧΛΛ. Μοναδικός προγνωστικός παράγοντας για τη μετάπτωση της μονοκλωνικής Β λεμφοκυττάρωσης σε ΧΛΛ που απαιτεί θεραπεία είναι ο αριθμός των παθολογικών Β λεμφοκυττάρων που κυκλοφορούν στο αίμα του ατόμου. Όσο πιο πολλά, τόσο μεγαλύτερη η πιθανότητα να εκδηλώσει το άτομο ΧΛΛ. Ακόμη και στις περιπτώσεις με αρκετά αυξημένο αριθμό παθολογικών λεμφοκυττάρων δεν υπάρχει κάτι που θα μπορούσε να γίνει προληπτικά προκειμένου να εμποδίσει τυχόν εξέλιξη σε ΧΛΛ. Για όλους αυτούς τους λόγους, σε καμιά χώρα σήμερα δε συστήνεται έλεγχος του πληθυσμού στα πλαίσια ρουτίνας προκειμένου να διαπιστωθεί προδιάθεση για ΧΛΛ. Εξάλλου, είναι σημαντικό να ξέρουμε πως η έναρξη θεραπείας στη ΧΛΛ γίνεται μόνο όταν εμφανιστούν συμπτώματα από τη νόσο. Κατά συνέπεια, δεν έχει νόημα η διαπίστωση της πάθησης όσο Πότε η ΧΛΛ χρειάζεται θεραπεία; Όπως αναφέρθηκε παραπάνω, η θεραπεία στη ΧΛΛ δεν αρχίζει αναγκαστικά αμέσως μόλις διαγνωστεί, αλλά μόνο όταν υπάρχουν συμπτώματα εξαιτίας της νόσου. Συγκεκριμένα, η ΧΛΛ χρειάζεται θεραπεία μόνο όταν: Το στάδιο της πάθησης είναι III ή IV κατά Rai ή C κατά Binet, με άλλα λόγια όταν έχουμε αναιμία (χαμηλή αιμοσφαιρίνη, <10g/dL) ή θρομβοπενία (χαμηλά αιμοπετάλια, < ). Αν προϋπήρχε αναιμία ή θρομβοπενία για άλλους λόγους, τότε αξιολογείται τυχόν επιδείνωσή τους. το δυνατόν νωρίτερα, όπως συμβαίνει με άλλους καρκίνους, π.χ. τον καρκίνο του εντέρου ή του πνεύμονα, γιατί η θεραπεία στην περίπτωση της ΧΛΛ θα ξεκινήσει μόνο όταν η νόσος προχωρήσει αρκετά ώστε να εμφανιστούν προβλήματα. Παρακάτω θα περιγραφεί αναλυτικότερα η προσέγγιση που ακολουθείται για τη θεραπεία της ΧΛΛ. Μεγάλη αύξηση του μεγέθους του σπλήνα (>6 εκ. κατά την ψηλάφηση από το γιατρό) ή και μικρότερη αύξηση στην περίπτωση που αυτή προκαλεί συμπτώματα (δυσφορία στην κοιλιά, δυσπεψία, βάρος) Μεγάλη διόγκωση λεμφαδένων (> 10 εκ. κατά την ψηλάφηση από το γιατρό) ή και μικρότερη αύξηση στην περίπτωση που αυτή προκαλεί συμπτώματα (π.χ. από πίεση γειτονικών οργάνων) Γρήγορη αύξηση των λεμφοκυττάρων στη γενική αίματος (>50% σε 2 μήνες ή

7 10 ΧΡΟΝΙΑ ΛΕΜΦΟΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΛΕΥΧΑΙΜΙΑ 11 διπλασιασμός τους σε λιγότερο από 6 μήνες, εκτός αν ο αρχικός αριθμός τους είναι <30.000). Η ΧΛΛ μπορεί μερικές φορές να προκαλέσει με άγνωστο μηχανισμό την παραγωγή αντισωμάτων που καταστρέφουν φυσιολογικά κύτταρα του αίματος, π.χ. α) ερυθρά αιμοσφαίρια, με αποτέλεσμα να πέφτει ο αιματοκρίτης (αναιμία) ή β) αιμοπετάλια, με αποτέλεσμα να μη λειτουργεί καλά η πήξη του αίματος και να υπάρχει αυξημένος κίνδυνος αιμορραγίας (θρομβοπενία). Σε αυτή την περίπτωση η αναιμία και η θρομβοπενία λέγονται αυτοάνοσες, γιατί οφείλονται σε αντισώματα που παράγει ο ίδιος ο οργανισμός. Όταν η ΧΛΛ προκαλεί αυτοάνοση αναιμία ή/και θρομβοπενία, που δεν ανταποκρίνονται στις κλασικές θεραπείες, π.χ. με κορτιζόνη, τότε ο ασθενής θα πρέπει να πάρει θεραπεία για την ίδια τη ΧΛΛ. Ένα ή περισσότερα από τα παρακάτω (οι γιατροί τα ονομάζουν Β- συμπτώματα): Μεγάλη απώλεια βάρους ( 10% του βάρους σώματος τους τελευταίους 6 μήνες) που δεν οφείλεται σε δίαιτα Μεγάλη κόπωση που δεν προϋπήρχε (αδυναμία για εργασία, πολλές ώρες στο κρεβάτι ή καθιστός/ή) Πυρετός > 38 0 C για 2 εβδομάδες χωρίς να έχει βρεθεί κάποια αιτία (λοίμωξη) Νυχτερινοί ιδρώτες για διάστημα > 1 μήνα, χωρίς να συνυπάρχει κάποια λοίμωξη (έντονοι ιδρώτες που μουσκεύουν τα ρούχα ή και το κρεβάτι) Πάντως, ο απόλυτος αριθμός των λεμφοκυττάρων σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να αποτελέσει από μόνος του λόγο για να ξεκινήσει κανείς θεραπεία. Μετά τη διάγνωση, τι εξετάσεις πρέπει να γίνουν και πότε; Μέχρι στιγμής έχουν βρεθεί διάφοροι παράγοντες που έχουν προγνωστική αξία στη ΧΛΛ, μπορεί δηλαδή να χρησιμοποιηθούν για να προσπαθήσει κανείς να προβλέψει το πόσο γρήγορα θα εξελιχθεί το νόσημα. Ωστόσο, δεν υπάρχει κανένα ενιαίο σύστημα που να ενσωματώνει όλους αυτούς τους προγνωστικούς παράγοντες, και γι αυτό το λόγο δεν χρησιμοποιούνται όλοι στην καθημερινή κλινική πράξη. Αυτό που συστήνεται σήμερα είναι οι εξής εξετάσεις: 1. Μυελόγραμμα +/- οστεομυελική βιοψία 2. Κλασικός καρυότυπος και εξέταση με μέθοδο FISH για τις βλάβες del13q, del11q, τρισωμία 12 και del17p 3. Μεταλλάξεις του γονιδίου TP53 Αυτές οι εξετάσεις συστήνονται όχι στη φάση της διάγνωσης, αλλά όταν και εφόσον χρειαστεί θεραπεία για την πάθηση. Η οστεομυελική βιοψία είναι μια εξέταση με την οποία ο γιατρός παίρνει ένα μικρό κομμάτι οστού από τη λεκάνη. Δε γίνεται σε συνθήκες χειρουργείου, αλλά με τοπική αναισθησία. Αρχικά λοιπόν χρησιμοποιείται μια λεπτή βελόνα με την οποία χορηγείται η τοπική αναισθησία (ξυλοκαΐνη, όπως κάνουν οι οδοντίατροι όταν βγάζουν κάποιο δόντι), και στη συνέχεια στο ίδιο σημείο εισάγεται μια μεγαλύτερη βελόνα, με την οποία ο γιατρός αποσπά ένα μικρό κύλινδρο οστού (Εικόνα 1). Ταυτόχρονα, μέσω της ίδιας βελόνας, αναρροφάται και μυελός των οστών για να τον δούμε αργότερα στο μικροσκόπιο (μυελόγραμμα). Συνολικά η διαδικασία δεν είναι ιδιαίτερα επώδυνη, και διαρκεί γύρω στα 5 λεπτά. Αν δε γίνει οστεομυελική βιοψία, το μυελόγραμμα και ο καρυότυπος γίνονται και πάλι με αναρρόφηση μυελού με τοπική αναισθησία μέσα από βελόνη, ωστόσο σε αυτή την περίπτωση συνήθως προτιμάται ως θέση το οστό του στέρνου. Η εξέταση για κλασικό καρυότυπο και FISH γίνεται με απλή αιμοληψία, και σκοπό έχει να μελετήσει τυχόν βλάβες σε χρωμοσώματα (ο μεν καρυότυπος εξετάζει το σύνολο των χρωμοσωμάτων, η δε εξέταση FISH εξετάζει στοχευμένα τις

8 12 ΧΡΟΝΙΑ ΛΕΜΦΟΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΛΕΥΧΑΙΜΙΑ 13 χρωμοσωμικές βλάβες del13q, del11q, τρισωμία 12 και del17p). H βλάβη 13q συνδέεται με καλύτερη πρόγνωση, ενώ η βλάβη del17p με χειρότερη πρόγνωση. Ειδικά η βλάβη del17p σχετίζεται με ανθεκτικότητα στην κλασική θεραπεία (βλέπε παρακάτω), και μπορεί να επηρεάσει την απόφαση του γιατρού για το τι είδους θεραπεία θα χορηγήσει στον ασθενή. Ανθεκτικότητα στη θεραπεία σημαίνει είτε ότι η πάθηση δεν απαντά, είτε η διάρκεια της απάντησης είναι μικρή. Η εξέταση των μεταλλάξεων του γονιδίου TP53 γίνεται επίσης με απλή αιμοληψία, πραγματοποιείται εφόσον η εξέταση για del17p βγει φυσιολογική και έχει την ίδια προγνωστική σημασία. Αν δηλαδή υπάρχουν μεταλλάξεις του γονιδίου TP53, μπορούμε να προβλέψουμε ανθεκτικότητα στην κλασική θεραπεία, και αυτό το γεγονός μπορεί να επηρεάσει την απόφαση του γιατρού για το τι είδους θεραπεία θα χορηγήσει. Τα αποτελέσματα των παραπάνω εξετάσεων μπορεί να αλλάζουν καθώς περνά ο καιρός, γι αυτό το λόγο πρέπει να επαναλαμβάνονται (ιδίως ο καρυότυπος, η εξέταση FISH και η μελέτη των μεταλλάξεων του γονιδίου TP53) κάθε φορά που ο ασθενής πρόκειται να υποβληθεί σε κάποιο είδος θεραπείας. Πώς θεραπεύεται η ΧΛΛ; Χημειοθεραπευτικά φάρμακα (χημειοθεραπεία) Τα πιο συχνά χημειοθεραπευτικά φάρμακα που χρησιμοποιούνται στη θεραπεία της ΧΛΛ είναι η χλωραμβουκίλη (χάπι), η φλουνταραμπίνη (χάπι ή ενδοφλέβια χορήγηση), η κυκλοφωσφαμίδη (χάπι ή ενδοφλέβια χορήγηση), η πεντοστατίνη (ενδοφλέβια χορήγηση) και η μπενταμουστίνη (ενδοφλέβια χορήγηση). Αυτά τα φάρμακα έχουν την ιδιότητα να καταστρέφουν τα κύτταρα που πολλαπλασιάζονται γρήγορα. Ο ταχύς πολλαπλασιασμός χαρακτηρίζει κατεξοχήν τα καρκινικά κύτταρα, ωστόσο μπορεί παράλληλα να επηρεάζονται και φυσιολογικά κύτταρα. Μονοκλωνικά αντισώματα (ανοσοθεραπεία) Τα μονοκλωνικά φάρμακα είναι ουσίες που έχουν κατασκευαστεί έτσι ώστε να συνδέονται ειδικά με συγκεκριμένα κύτταρα και να προκαλούν την καταστροφή τους. Στην περίπτωση της ΧΛΛ τα μονοκλωνικά αντισώματα που χρησιμοποιούνται στοχεύουν τα Β λεμφοκύτταρα. Πρόκειται για τα εξής τρία: (1) Rituximab (Mabthera ), (2) Ofatumumab (Arzerra ), και (3) Οbinutuzumab (Gazyvaro ). Συνήθως, το καθένα από αυτά χρησιμοποιείται σε συνδυασμό με ένα ή περισσότερα χημειοθεραπευτικά φάρμακα. Οι συνηθέστερες παρενέργειές τους συμβαίνουν κατά τη διάρκεια της ενδοφλέβιας χορήγησης και αφορούν αντιδράσεις τύπου αλλεργίας. Αν συμβούν, αντιμετωπίζονται με τη χορήγηση κορτιζόνης και αντιισταμινικών φαρμάκων, και στις περισσότερες περιπτώσεις υποχωρούν άμεσα. Τέτοιου τύπου αντιδράσεις συμβαίνουν συχνότερα και πιο έντονα την πρώτη φορά που ο ασθενής παίρνει

9 14 ΧΡΟΝΙΑ ΛΕΜΦΟΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΛΕΥΧΑΙΜΙΑ 15 το φάρμακο, και, εφόσον υποχωρήσουν εύκολα, δεν αποτελούν λόγο να μην χορηγηθεί ξανά. Ωστόσο, προκειμένου να αποφευχθούν τέτοιου τύπου αντιδράσεις, τα μονοκλωνικά αντισώματα χορηγούνται με αργό ρυθμό, και αυτό σημαίνει πως ο ασθενής θα χρειαστεί να παραμείνει στα εξωτερικά ιατρεία ξαπλωμένος στο κρεβάτι για 3-5 ώρες, ακόμη κι αν δεν παρουσιάζει κάποια παρενέργεια. Συνδυασμοί Καθένα από τα μονοκλωνικά αντισώματα μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε συνδυασμό με οποιοδήποτε από τα χημειοθεραπευτικά φάρμακα που προαναφέρθηκαν. Σε ασθενείς με καλή φυσική κατάσταση και χωρίς άλλα σοβαρά προβλήματα υγείας, οι συνδυασμοί που προτιμώνται είναι: (i) Mabthera - φλουνταραμπίνη- κυκλοφωσφαμίδη, και (ii) Μabthera - μπενταμουστίνη. Συχνή παρενέργεια αυτών των συνδυασμών είναι η πτώση των λευκών αιμοσφαιρίων, δηλαδή των κυττάρων του αίματος που μας προφυλάσσουν από λοιμώξεις, μετά από κάθε κύκλο θεραπείας. Έτσι, αυτές οι θεραπείες συχνά επιπλέκονται με πυρετό, και τότε ο ασθενής μπορεί να χρειαστεί νοσηλεία στο νοσοκομείο. Για ασθενείς προχωρημένης ηλικίας προτιμώνται πιο ήπιοι συνδυασμοί, π.χ. κάποιο μονοκλωνικό αντίσωμα μαζί με χλωραμβουκίλη, που σπάνια συνοδεύονται από σημαντικές παρενέργειες. Αναστολείς σηματοδότησης Πρόκειται για φάρμακα που πρόσφατα δοκιμάστηκαν σε κλινικές μελέτες και εγκρίθηκαν για χορήγηση σε ασθενείς με ΧΛΛ λόγω της μεγάλης τους αποτελεσματικότητας: (1) η φαρμακευτική ουσία ibrutinib (Ιmbruvica ), που χορηγείται ως χάπι χωρίς να συνδυάζεται με κάποιο άλλο φάρμακο, και (2) η φαρμακευτική ουσία idelalisib (Zydelig ), που χορηγείται επίσης ως χάπι σε συνδυασμό με Mabthera. Και τα δύο συγκεκριμένα φάρμακα φαίνεται να έχουν πλεονέκτημα σε σχέση με τις υπόλοιπες θεραπείες για τους ασθενείς που έχουν del17p ή μεταλλάξεις του γονιδίου TP53, γι αυτό και χρησιμοποιούνται πλέον ως πρώτη επιλογή θεραπείας σε αυτούς τους ασθενείς. Όσο αφορά τις παρενέργειές τους, το ibrutinib έχει συσχετιστεί με αιμορραγικές επιπλοκές, γιατί φαίνεται πως έχει αντιπηκτική δράση όπως αυτή της ασπιρίνης, ενώ το idelalisib έχει συσχετιστεί με λοιμώξεις και διάρροιες, που μπορεί να οδηγήσουν ακόμη και σε διακοπή του. Αλλογενής μεταμόσχευση αρχέγονων αιμοποιητικών κυττάρων - τι είναι και πότε προτείνεται; Η αλλογενής μεταμόσχευση αρχέγονων αιμοποιητικών κυττάρων είναι ίσως η μοναδική θεραπεία που μπορεί να θεραπεύσει πλήρως τη ΧΛΛ. Πρόκειται για μια διαδικασία κατά την οποία ο ασθενής αρχικά λαμβάνει χημειοθεραπεία (που έχει ως στόχο αφενός να σκοτώσει τα νεοπλασματικά κύτταρα, κυρίως όμως να εξαφανίσει το αιμοποιητικό σύστημα του ασθενή, να «αδειάσει» το μυελό των οστών). Έτσι στη συνέχεια χορηγείται μόσχευμα από κάποιον συμβατό δότη, είτε συγγενή είτε εθελοντή, που θα βρει χώρο να «φωλιάσει» και να αναπτυχθεί, δίνοντας γένεση σ ένα καινούριο αιμοποιητικό σύστημα. Η αλλογενής μεταμόσχευση δεν είναι μια απλή διαδικασία. Συνοδεύεται από πολλούς κινδύνους και επιπλοκές που μπορεί να οδηγήσουν ακόμη και στο θάνατο. Γι αυτό το λόγο δε συστήνεται σε όλους τους ασθενείς, αλλά μόνο σε λίγες επιλεγμένες περιπτώσεις. Αυτή τη στιγμή, η αλλογενής μεταμόσχευση

10 16 ΧΡΟΝΙΑ ΛΕΜΦΟΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΛΕΥΧΑΙΜΙΑ 17 προτείνεται σε ασθενείς σχετικά μικρής ηλικίας (<60-65 ετών, χωρίς άλλα σημαντικά προβλήματα υγείας) που πάσχουν από ΧΛΛ κακής πρόγνωσης, αφού πρώτα τους χορηγηθεί κάποιος από τους αναστολείς σηματοδότησης (ibrutinib, idelalisib, βλέπε παραπάνω) και εφόσον διαθέτουν κατάλληλο δότη. Η κακή πρόγνωση σε αυτή την περίπτωση σημαίνει ότι η νόσος αποδείχτηκε ανθεκτική στη θεραπεία [δεν εξαφανίστηκε μετά από θεραπεία με φλουνταραμπίνη ή υποτροπίασε σε σύντομο χρονικό διάστημα (<2 έτη) μετά από συνδυασμό Mabthera με φλουνταραμπίνη και κυκλοφωσφαμίδη] ή/και υπάρχει βλάβη del17p/μεταλλάξεις του γονιδίου TP53. Ωστόσο, η αποτελεσματικότητα των νέων φαρμάκων που κυκλοφορούν (αναστολείς σηματοδότησης, βλέπε παραπάνω) ή αναμένεται να κυκλοφορήσουν σύντομα (βλέπε παρακάτω) πιθανώς να αλλάξει τις διεθνείς συστάσεις για το πότε θα πρέπει να διενεργείται αλλογενής μεταμόσχευση. Τι καινούριο υπάρχει για τη θεραπεία της ΧΛΛ; Υπάρχει πλειάδα νέων φαρμάκων που δοκιμάζονται αυτή τη στιγμή σε κλινικές μελέτες με υποσχόμενα αποτελέσματα. Ένα παράδειγμα φαρμάκου που αναμένεται να εγκριθεί σύντομα για χορήγηση σε ασθενείς με ΧΛΛ είναι η φαρμακευτική ουσία venetoclax. Αυτό το φάρμακο έχει ήδη εγκριθεί στην Αμερική, και φαίνεται πως έχει πολύ καλή αποτελεσματικότητα ακόμη και σε ασθενείς που έχουν βλάβη del17p ή μεταλλάξεις του γονιδίου TP53. Συμμετοχή σε κλινικές μελέτες Οι κλινικές μελέτες είναι έρευνες οι οποίες έχουν σχεδιαστεί προσεκτικά προκειμένου να ελέγξουν την αποτελεσματικότητα νέων φαρμακευτικών ουσιών που προορίζονται για τη θεραπεία διαφόρων νοσημάτων. Διεξάγονται σε επιλεγμένα κέντρα (νοσοκομεία), τα οποία παρακολουθούν συνήθως μεγάλο αριθμό ασθενών που πάσχουν από το συγκεκριμένο νόσημα. Σε ορισμένες περιπτώσεις αποτελούν μια ευκαιρία για δωρεάν πρόσβαση σε νέες, αποτελεσματικές θεραπείες. Συμβουλευτείτε το γιατρό σας για να μάθετε αν θα μπορούσατε να επωφεληθείτε από μια κλινική μελέτη και αν είστε κατάλληλος για να συμμετάσχετε σε αυτή.

11 18 ΧΡΟΝΙΑ ΛΕΜΦΟΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΛΕΥΧΑΙΜΙΑ 19 Άλλες πηγές ενημέρωσης για τη ΧΛΛ Σημειώσεις Μπορείτε να επισκεφτείτε τους ιστότοπους: cll-treatment-pdq detailedguide/leukemia-chronic-lymphocytic-what-is-cll chronic-lymphocytic-leukemia?src1=20032&src2= chronic-lymphocytic-leukaemia-cll chronic-lymphocytic-leukemia-cll-in-adults-beyond-the-basics Σημείωση Οι πληροφορίες που περιέχονται σε αυτό το ενημερωτικό δεν αποτελούν ιατρική συμβουλή και δεν έχουν σκοπό να υποκαταστήσουν την εμπειρία και κρίση του/της θεράποντα/θεράπουσας γιατρού. Αντιθέτως, αποσκοπούν στο να βοηθήσουν τους ασθενείς που πάσχουν από ΧΛΛ και το συγγενικό τους περιβάλλον να συζητήσουν με το/τη θεράποντα γιατρό και να αποφασίσουν μαζί για το πώς θα αντιμετωπίσουν την πάθηση. Ο/Η θεράπων/θεράπουσα γιατρός μπορεί να έχει συγκεκριμένους λόγους να προτείνει κάτι διαφορετικό από το γενικό πλάνο θεραπείας που αναφέρεται σε αυτό το φυλλάδιο. Μη διστάσετε να συζητήσετε μαζί του/της για τις θεραπευτικές σας επιλογές.

12 ΧΡΟΝΙΑ ΛΕΜΦΟΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΛΕΥΧΑΙΜΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ Οκτώβριος 2016 Έκδοση Ιδρύματος Ελληνικής Αιματολογικής Εταιρείας

13 Τσιμισκή Θεσσαλονίκη Τηλ Fax:

ΠΟΛΛΑΠΛΟΥΝ ΜΥΕΛΩΜΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ. Έκδοση του IΔPYMAΤΟΣ EΛΛHNIKHΣ AIMATOΛOΓIKHΣ ETAIPEIAΣ. Οκτώβριος 2016.

ΠΟΛΛΑΠΛΟΥΝ ΜΥΕΛΩΜΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ. Έκδοση του IΔPYMAΤΟΣ EΛΛHNIKHΣ AIMATOΛOΓIKHΣ ETAIPEIAΣ. Οκτώβριος 2016. ΠΟΛΛΑΠΛΟΥΝ ΜΥΕΛΩΜΑ 1 ΠΟΛΛΑΠΛΟΥΝ ΜΥΕΛΩΜΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ Έκδοση του IΔPYMAΤΟΣ EΛΛHNIKHΣ AIMATOΛOΓIKHΣ ETAIPEIAΣ Οκτώβριος 2016 2η Έκδοση ΠΟΛΛΑΠΛΟΥΝ ΜΥΕΛΩΜΑ 1 Πρόλογος Το Ίδρυμα της

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΛΑΣΤΙΚΗ ΑΝΑΙΜΙΑ 1 ΑΠΛΑΣΤΙΚΗ ΑΝΑΙΜΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ. Έκδοση του IΔPYMAΤΟΣ EΛΛHNIKHΣ AIMATOΛOΓIKHΣ ETAIPEIAΣ

ΑΠΛΑΣΤΙΚΗ ΑΝΑΙΜΙΑ 1 ΑΠΛΑΣΤΙΚΗ ΑΝΑΙΜΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ. Έκδοση του IΔPYMAΤΟΣ EΛΛHNIKHΣ AIMATOΛOΓIKHΣ ETAIPEIAΣ ΑΠΛΑΣΤΙΚΗ ΑΝΑΙΜΙΑ 1 ΑΠΛΑΣΤΙΚΗ ΑΝΑΙΜΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ Έκδοση του IΔPYMAΤΟΣ EΛΛHNIKHΣ AIMATOΛOΓIKHΣ ETAIPEIAΣ Οκτώβριος 2016 ΑΠΛΑΣΤΙΚΗ ΑΝΑΙΜΙΑ 1 Πρόλογος Το Ίδρυμα της Ελληνικής Αιματολογικής

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΥΧΑΙΜΙΑ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ

ΛΕΥΧΑΙΜΙΑ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΛΕΥΧΑΙΜΙΑ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ 1 ΛΕΥΧΑΙΜΙΑ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ Έκδοση του IΔPYMAΤΟΣ EΛΛHNIKHΣ AIMATOΛOΓIKHΣ ETAIPEIAΣ Οκτώβριος 2016 2η Έκδοση ΛΕΥΧΑΙΜΙΑ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ 1 Πρόλογος Το Ίδρυμα

Διαβάστε περισσότερα

Οξεία μυελογενής λευχαιμία

Οξεία μυελογενής λευχαιμία Οξεία μυελογενής λευχαιμία Γενικά στοιχεία Ταξινόμηση και τύποι Ενδείξεις και συμπτώματα Αίτια πρόκλησης Διάγνωση Παρουσίαση και επαναστόχευση από Βικιπαίδεια Οξεία μυελογενής λευχαιμία : Ζήσου Ιωάννης

Διαβάστε περισσότερα

Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος: το πρότυπο των αυτόάνοσων ρευματικών νοσημάτων

Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος: το πρότυπο των αυτόάνοσων ρευματικών νοσημάτων Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος: το πρότυπο των αυτόάνοσων ρευματικών νοσημάτων Φ.Ν. Σκοπούλη Καθηγήτρια τον Χαροκόπειου Πανεπιστημίου Αθηνών συστηματικός ερυθηματώδης λύκος θεωρείται η κορωνίδα των αυτοάνοσων

Διαβάστε περισσότερα

Λεμφοϋπερπλαστικά νοσήματα με έκφραση στο αίμα. Χρόνια Λεμφογενής Λευχαιμία και άλλες λεμφοκυτταρώσεις

Λεμφοϋπερπλαστικά νοσήματα με έκφραση στο αίμα. Χρόνια Λεμφογενής Λευχαιμία και άλλες λεμφοκυτταρώσεις Λεμφοϋπερπλαστικά νοσήματα με έκφραση στο αίμα Χρόνια Λεμφογενής Λευχαιμία και άλλες λεμφοκυτταρώσεις Διαγνωστική προσέγγιση και διαφορική διάγνωση λεμφοκυττάρωσης Ορισμός λεμφοκυττάρωσης: Aπόλυτη λεμφοκυττάρωση:

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως έχω λέμφωμα; Πώς θα το καταλάβω;

Μήπως έχω λέμφωμα; Πώς θα το καταλάβω; Πώς θα το καταλάβω; Το λέμφωμα είναι δυνητικά ιάσιμη νόσος Μήπως έχω λέμφωμα; Η έγκαιρη διάγνωση, σώζει ζωές Ο οδηγός αυτός έχει γραφτεί για να σας εφοδιάσει με πληροφορίες και συμβουλές, ώστε να αξιολογήσετε

Διαβάστε περισσότερα

Λεμφοϋπερπλαστικά νοσήματα με έκφραση στο αίμα. Χρόνια Λεμφογενής Λευχαιμία και άλλες λεμφοκυτταρώσεις

Λεμφοϋπερπλαστικά νοσήματα με έκφραση στο αίμα. Χρόνια Λεμφογενής Λευχαιμία και άλλες λεμφοκυτταρώσεις Λεμφοϋπερπλαστικά νοσήματα με έκφραση στο αίμα Χρόνια Λεμφογενής Λευχαιμία και άλλες λεμφοκυτταρώσεις Διαγνωστική προσέγγιση και διαφορική διάγνωση λεμφοκυττάρωσης Ορισμός λεμφοκυττάρωσης: Aπόλυτη λεμφοκυττάρωση:

Διαβάστε περισσότερα

Γνωρίζετε για το αίμα σας

Γνωρίζετε για το αίμα σας Σκοπός του φυλλαδίου δεν είναι να αντικαταστήσει τις συμβουλές του γιατρού σας, ο οποίος σας εξέτασε και διέγνωσε την πάθησή σας. Μη διστάσετε να ρωτήσετε το γιατρό ή νοσηλευτή σας για ο,τιδήποτε που τυγχάνει

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΠΩΣ ΕΧΩ ΛΕΜΦΩΜΑ; ΠΩΣ ΘΑ ΤΟ ΚΑΤΑΛΑΒΩ;

ΜΗΠΩΣ ΕΧΩ ΛΕΜΦΩΜΑ; ΠΩΣ ΘΑ ΤΟ ΚΑΤΑΛΑΒΩ; ΜΗΠΩΣ ΕΧΩ ΛΕΜΦΩΜΑ; ΠΩΣ ΘΑ ΤΟ ΚΑΤΑΛΑΒΩ; Με την επιστημονική συνεργασία της Αιματολογικής Μονάδας, Γ Πανεπιστημιακή Παθολογική Κλινική, Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών Με την ευγενική χορηγία της Roche

Διαβάστε περισσότερα

Μια ενημέρωση για ασθενείς και παρόχους φροντίδας

Μια ενημέρωση για ασθενείς και παρόχους φροντίδας Μια ενημέρωση για ασθενείς και παρόχους φροντίδας Τι είναι το FoundationOne ; Το FoundationOne είναι μια εξέταση που ανιχνεύει γενωμικές μεταβολές (π.χ. μεταλλάξεις) που είναι γνωστό ότι σχετίζονται με

Διαβάστε περισσότερα

Συνέντευξη με τον Παθολόγο - Ογκολόγο, Στυλιανό Γιασσά

Συνέντευξη με τον Παθολόγο - Ογκολόγο, Στυλιανό Γιασσά Συνέντευξη με τον Παθολόγο - Ογκολόγο, Στυλιανό Γιασσά Ο καρκίνος του παχέος εντέρου ορθού αποτελεί το δεύτερο πιο συχνό καρκίνο σε γυναίκες και άνδρες και αντιπροσωπεύει το 13% όλων των καρκίνων. Στην

Διαβάστε περισσότερα

Λεμφοϋπερπλαστικά νοσήματα με έκφραση στο αίμα. Χρόνια Λεμφογενής Λευχαιμία και άλλες λεμφοκυτταρώσεις

Λεμφοϋπερπλαστικά νοσήματα με έκφραση στο αίμα. Χρόνια Λεμφογενής Λευχαιμία και άλλες λεμφοκυτταρώσεις Λεμφοϋπερπλαστικά νοσήματα με έκφραση στο αίμα Χρόνια Λεμφογενής Λευχαιμία και άλλες λεμφοκυτταρώσεις Διαγνωστική προσέγγιση και διαφορική διάγνωση λεμφοκυττάρωσης Ορισμός λεμφοκυττάρωσης: > 4000 /mm 3

Διαβάστε περισσότερα

Οικογενησ Μεσογειακοσ Πυρετοσ

Οικογενησ Μεσογειακοσ Πυρετοσ www.printo.it/pediatric-rheumatology/gr/intro Οικογενησ Μεσογειακοσ Πυρετοσ Έκδοση από 2016 2. ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΙΑ 2.1 Πως μπαίνει η διάγνωση; Γενικά ακολουθείται η παρακάτω προσέγγιση: Κλινική υποψία:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ

ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΩΝ ΕΛΛΑΔΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ ΑΘΗΝΑ 2008 ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΣ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΣΤΗΝ ΙΑΤΡΙΚΗ

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΣ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΣΤΗΝ ΙΑΤΡΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΣ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΣΤΗΝ ΙΑΤΡΙΚΗ Καθώς η επιστημονική γνώση και κατανόηση αναπτύσσονται, ο μελλοντικός σχεδιασμός βιοτεχνολογικών προϊόντων περιορίζεται μόνο από τη φαντασία μας Βιοτεχνολογία

Διαβάστε περισσότερα

Ασθενής άρρεν 67 ετών προσήλθε λόγω ρινορραγίας από 4ημέρου, ενός επεισοδίου μέλαινας κένωσης προ 8ώρου, με συνοδό αδυναμία και καταβολή.

Ασθενής άρρεν 67 ετών προσήλθε λόγω ρινορραγίας από 4ημέρου, ενός επεισοδίου μέλαινας κένωσης προ 8ώρου, με συνοδό αδυναμία και καταβολή. Ασθενής άρρεν 67 ετών προσήλθε λόγω ρινορραγίας από 4ημέρου, ενός επεισοδίου μέλαινας κένωσης προ 8ώρου, με συνοδό αδυναμία και καταβολή. ΑΤΟΜΙΚΟ ΑΝΑΜΝΗΣΤΙΚΟ Μικροκυτταρικός καρκίνος πνεύμονα από έτους(λόγω

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΡΟΣΤΑΤΗ Είναι συχνός ο καρκίνος του προστάτη; Ποιοί παράγοντες κινδύνου σχετίζονται με τον καρκίνο του προστάτη ;

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΡΟΣΤΑΤΗ Είναι συχνός ο καρκίνος του προστάτη; Ποιοί παράγοντες κινδύνου σχετίζονται με τον καρκίνο του προστάτη ; ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΡΟΣΤΑΤΗ Είναι συχνός ο καρκίνος του προστάτη; Πρόκειται για το συχνότερο καρκίνο και τη δεύτερη αιτία θανάτου από καρκίνο στους άνδρες. Η συχνότητά του αυξάνει με την αύξηση της ηλικίας και το

Διαβάστε περισσότερα

Γνωρίζετε για τις μεταγγίσεις των ερυθρών αιμοσφαιρίων

Γνωρίζετε για τις μεταγγίσεις των ερυθρών αιμοσφαιρίων Σκοπός του φυλλαδίου δεν είναι να αντικαταστήσει τις συμβουλές του γιατρού σας, ο οποίος σας εξέτασε και διέγνωσε την πάθησή σας. Μη διστάσετε να ρωτήσετε το γιατρό ή νοσηλευτή σας για ο,τιδήποτε που τυγχάνει

Διαβάστε περισσότερα

Με ποια συμπτώματα μπορεί να εκδηλώνεται η κοιλιοκάκη;

Με ποια συμπτώματα μπορεί να εκδηλώνεται η κοιλιοκάκη; ΚΟΙΛΙΟΚΑΚΗ Σαββίδου Αβρόρα Η κοιλιοκάκη είναι η δυσανεξία (κάτι που ο οργανισμός δεν ανέχεται) στη γλουτένη, πρωτεΐνη που υπάρχει στο σιτάρι, το κριθάρι, τη βρώμη και τη σίκαλη. Η αντίδραση του οργανισμού

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΦΑΛΟΠΛΑΚΟΥΝΤΙΑΚΟ ΑΙΜΑ ΚΑΙ ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΑΙΜΟΠΟΙΗΤΙΚΩΝ ΚΥΤΤΑΡΩΝ

ΟΜΦΑΛΟΠΛΑΚΟΥΝΤΙΑΚΟ ΑΙΜΑ ΚΑΙ ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΑΙΜΟΠΟΙΗΤΙΚΩΝ ΚΥΤΤΑΡΩΝ ΟΜΦΑΛΟΠΛΑΚΟΥΝΤΙΑΚΟ ΑΙΜΑ ΚΑΙ ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΑΙΜΟΠΟΙΗΤΙΚΩΝ ΚΥΤΤΑΡΩΝ 1 ΟΜΦΑΛΟΠΛΑΚΟΥΝΤΙΑΚΟ ΑΙΜΑ ΚΑΙ ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΑΙΜΟΠΟΙΗΤΙΚΩΝ ΚΥΤΤΑΡΩΝ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ Έκδοση του IΔPYMAΤΟΣ EΛΛHNIKHΣ AIMATOΛOΓIKHΣ

Διαβάστε περισσότερα

Σύνοψη της προσέγγισης ασθενούς με πανκυτταροπενία. Ιατρικό Τμήμα Πανεπιστημίου Πατρών Απαρτιωμένη διδασκαλία στην Αιματολογία Αργύρης Συμεωνίδης

Σύνοψη της προσέγγισης ασθενούς με πανκυτταροπενία. Ιατρικό Τμήμα Πανεπιστημίου Πατρών Απαρτιωμένη διδασκαλία στην Αιματολογία Αργύρης Συμεωνίδης Σύνοψη της προσέγγισης ασθενούς με πανκυτταροπενία Ιατρικό Τμήμα Πανεπιστημίου Πατρών Απαρτιωμένη διδασκαλία στην Αιματολογία Αργύρης Συμεωνίδης Αρχική κλινική προσέγγιση Συμπτωματικός ή μη συμπτωματικός

Διαβάστε περισσότερα

ΜΥΕΛΟΔΥΣΠΛΑΣΤΙΚΑ ΣΥΝΔΡΟΜΑ

ΜΥΕΛΟΔΥΣΠΛΑΣΤΙΚΑ ΣΥΝΔΡΟΜΑ ΜΥΕΛΟΔΥΣΠΛΑΣΤΙΚΑ ΣΥΝΔΡΟΜΑ 1 ΜΥΕΛΟΔΥΣΠΛΑΣΤΙΚΑ ΣΥΝΔΡΟΜΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ Έκδοση του IΔPYMAΤΟΣ EΛΛHNIKHΣ AIMATOΛOΓIKHΣ ETAIPEIAΣ Οκτώβριος 2016 2η Έκδοση ΜΥΕΛΟΔΥΣΠΛΑΣΤΙΚΑ ΣΥΝΔΡΟΜΑ 1

Διαβάστε περισσότερα

Χρόνιες Ασθένειες. Το όρια κάλυψης για την θεραπεία χρόνιων παθήσεων

Χρόνιες Ασθένειες. Το όρια κάλυψης για την θεραπεία χρόνιων παθήσεων Χρόνιες Ασθένειες Το όρια κάλυψης για την θεραπεία χρόνιων παθήσεων Χρόνιες Ασθένειες Όπως συμβαίνει με κάθε ετησίως ανανεούμενο ασφαλιστήριο συμβόλαιο, έτσι και το ασφαλιστήριο υγείας είναι σχεδιασμένο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΗΘΕΙΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ

ΣΥΝΗΘΕΙΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ Οι όζοι του θυρεοειδούς είναι συχνοί και αποτελούν το συχνότερο ενδοκρινολογικό πρόβλημα σε πολλές χώρες. Οι πιθανότητες ότι κάποιος θα ανακαλύψει έναν τουλάχιστον όζο θυρεοειδούς είναι 1 στις 10 ενώ σε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ

ΕΘΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ ΕΘΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ ΑΘΗΝΑ 2015 ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ Τι είναι και πόσο συχνός είναι ο καρκίνος του παχέος εντέρου;

Διαβάστε περισσότερα

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή ιατρικής για το μάθημα του καρκίνου του όρχη βασικές γνώσεις :

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή ιατρικής για το μάθημα του καρκίνου του όρχη βασικές γνώσεις : Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή ιατρικής για το μάθημα του καρκίνου του όρχη βασικές γνώσεις : Οι όρχεις αποτελούν κομμάτι του αναπαραγωγικού συστήματος (παραγωγή σπερματοζωάριων) του άνδρα αλλά

Διαβάστε περισσότερα

Ρευματικός Πυρετός και Μεταστρεπτοκοκκική Αντιδραστική Αρθρίτιδα

Ρευματικός Πυρετός και Μεταστρεπτοκοκκική Αντιδραστική Αρθρίτιδα www.printo.it/pediatric-rheumatology/gr/intro Ρευματικός Πυρετός και Μεταστρεπτοκοκκική Αντιδραστική Αρθρίτιδα Έκδοση από 2016 2. Διάγνωση και θεραπεία 2.1 Πώς μπαίνει η διάγνωση; Τα κλινικά ευρήματα και

Διαβάστε περισσότερα

Δειγματοληψία Χοριακών Λαχνών (CVS) ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ. Μονάδα Πρόληψης Μεσογειακής Αναιμίας και άλλων Αιμοσφαιρινοπαθειών

Δειγματοληψία Χοριακών Λαχνών (CVS) ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ. Μονάδα Πρόληψης Μεσογειακής Αναιμίας και άλλων Αιμοσφαιρινοπαθειών Δειγματοληψία Χοριακών Λαχνών (CVS) ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ Μονάδα Πρόληψης Μεσογειακής Αναιμίας και άλλων Αιμοσφαιρινοπαθειών ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΛ: 2310892819

Διαβάστε περισσότερα

Οικογενησ Μεσογειακοσ Πυρετοσ

Οικογενησ Μεσογειακοσ Πυρετοσ www.printo.it/pediatric-rheumatology/gr/intro Οικογενησ Μεσογειακοσ Πυρετοσ Έκδοση από 2016 1. ΤΙ ΕΙΝΑΙ Ο ΟΙΚΟΓΕΝΗΣ ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΟΣ ΠΥΡΕΤΟΣ 1.1 Τι είναι; Ο Οικογενής Μεσογειακός Πυρετός (ΟΜΠ) είναι ένα γενετικά

Διαβάστε περισσότερα

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη.

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη. Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη. Καρκίνος του προστάτη Επιδημιολογία: Αποτελεί τον συχνότερα διαγνωσμένο καρκίνο στον άνδρα. 186.320

Διαβάστε περισσότερα

Το μελάνωμα μπορεί επίσης να δώσει μεταστάσεις και μέσω του αίματος (αιματογενής διασπορά).

Το μελάνωμα μπορεί επίσης να δώσει μεταστάσεις και μέσω του αίματος (αιματογενής διασπορά). Γράφει: Κωνσταντίνος Βέρρος, Δερματολόγος - Αφροδισιολόγος Ο καρκίνος που αναπτύσσεται από τα μελανοκύτταρα (βλ. Καρκίνοι του δέρματος ), λέγεται μελάνωμα (άλλες ονομασίες: δερματικό μελάνωμα, κακόηθες

Διαβάστε περισσότερα

Εντοπίζεται συνήθως τυχαία διότι δεν εκδηλώνεται με πόνο. Εξαίρεση αποτελούν κάποιες πολύ σπάνιες προχωρημένες περιπτώσεις.

Εντοπίζεται συνήθως τυχαία διότι δεν εκδηλώνεται με πόνο. Εξαίρεση αποτελούν κάποιες πολύ σπάνιες προχωρημένες περιπτώσεις. 8SELIDO ENTIPO AGALIAZO.indd 1 Εισαγωγή Το έντυπο που κρατάτε στα χέρια σας έχει γραφτεί για να ρίξει φως στα σημαντικά σημεία για τον καρκίνου του θυρεοειδούς ο οποίος αποτελεί έναν από τους πιο σπάνιους

Διαβάστε περισσότερα

Εικόνες ζωής. Στάση πρόληψης.

Εικόνες ζωής. Στάση πρόληψης. Εικόνες ζωής. Στάση πρόληψης. Αν είστε 55-70 ετών ελάτε και εσείς για ΔΩΡΕΑΝ προληπτικές εξετάσεις για τον καρκίνο παχέος εντέρου, από 1-31 Μαρτίου σε Αθήνα-Πειραιά, Θεσσαλονίκη, Πάτρα και Ηράκλειο. Πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΚΟΗΘΗ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ

ΚΑΚΟΗΘΗ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΚΑΚΟΗΘΗ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ Επιβλέπουσα Α.ΤΕΙ.Θ Ε. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΥ Μέλη Επιτροπής Λαβδανίτη Μαρία Μινασίδου Ευγενία Αλεξιάδη Αθηνά Γεωργάκη Ελένη Αλεξάνδρειο Τεχνολογικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΧΩ ΛΕΜΦΩΜΑ ΚΑΙ ΣΥΝΕΧΙΖΩ ΤΗ ΖΩΗ ΜΟΥ!

ΕΧΩ ΛΕΜΦΩΜΑ ΚΑΙ ΣΥΝΕΧΙΖΩ ΤΗ ΖΩΗ ΜΟΥ! ΕΧΩ ΛΕΜΦΩΜΑ ΚΑΙ ΣΥΝΕΧΙΖΩ ΤΗ ΖΩΗ ΜΟΥ! Με την επιστημονική συνεργασία της Αιματολογικής Μονάδας, Γ Πανεπιστημιακή Παθολογική Κλινική, Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών Με την ευγενική χορηγία της Roche

Διαβάστε περισσότερα

Νόρα Βύνιου Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Αιματολογίας ΜΥΕΛΟΫΠΕΡΠΛΑΣΤΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ

Νόρα Βύνιου Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Αιματολογίας ΜΥΕΛΟΫΠΕΡΠΛΑΣΤΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ Νόρα Βύνιου Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Αιματολογίας ΜΥΕΛΟΫΠΕΡΠΛΑΣΤΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ Μυελοϋπερπλαστικά νοσήματα (MΥΝ) Χρόνια Μυελογενής Λευχαιμία (ΧΜΛ), BCR-ABL1 + Χρόνια Ουδετεροφιλική Λευχαιμία (ΧΟΛ)

Διαβάστε περισσότερα

Οι σκοποί της Εταιρείας μας είναι επιστημονικοί και κοινωνικοί και αφορούν στην:

Οι σκοποί της Εταιρείας μας είναι επιστημονικοί και κοινωνικοί και αφορούν στην: Ο καρκίνος του μαστού αποτελεί τη συχνότερη νεοπλασματική νόσο που προσβάλλει τις γυναίκες, με αρνητικές επιπτώσεις όχι μόνο για την ίδια την ασθενή, αλλά και για το οικογενειακό και φιλικό της περιβάλλον.

Διαβάστε περισσότερα

Στις απορίες μας απαντά ο κος Θεμιστοκλής Σ. Ευκαρπίδης, Γενικός Χειρουργός

Στις απορίες μας απαντά ο κος Θεμιστοκλής Σ. Ευκαρπίδης, Γενικός Χειρουργός Στις απορίες μας απαντά ο κος Θεμιστοκλής Σ. Ευκαρπίδης, Γενικός Χειρουργός Όταν μιλάμε για σκωληκοειδίτιδα αναφερόμαστε στη φλεγμονή της σκωληκοειδούς απόφυσης του τυφλού που οφείλεται σε απόφραξη του

Διαβάστε περισσότερα

ΑΜΝΙΟΠΑΡΑΚΕΝΤΗΣΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ. Μονάδα Πρόληψης Μεσογειακής Αναιμίας και άλλων Αιμοσφαιρινοπαθειών

ΑΜΝΙΟΠΑΡΑΚΕΝΤΗΣΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ. Μονάδα Πρόληψης Μεσογειακής Αναιμίας και άλλων Αιμοσφαιρινοπαθειών ΑΜΝΙΟΠΑΡΑΚΕΝΤΗΣΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ Μονάδα Πρόληψης Μεσογειακής Αναιμίας και άλλων Αιμοσφαιρινοπαθειών ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΛ: 2310892819 e-mail: hmesogiaki@ippokratio.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΓΕΙΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΤΗΣ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΓΕΙΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΤΗΣ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ Κάθε χρόνο περίπου 200.000 νέοι ασθενείς διαγιγνώσκονται με Ανεύρυσμα Κοιλιακής Αορτής. Είναι γνωστό επίσης, ότι η ρήξη του Ανευρύσματος Κοιλιακής Αορτής οδηγεί σε ποσοστό τουλάχιστον

Διαβάστε περισσότερα

Επιστηµονικό Πρόγραµµα

Επιστηµονικό Πρόγραµµα Επιστηµονικό Πρόγραµµα Υπεύθυνοι διοργάνωσης κ.κ.: Π. Παναγιωτίδης Αναπληρωτής Καθηγητής Αιματολογίας Ιατρικής Σχολής Ε.Κ.Π.Α., Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική Γ.Ν.Α. «Λαϊκό» Κ. Σταματόπουλος Αιματολόγος,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΛΑΠΑΡΟΣΚΟΠΗΣΗΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΛΑΠΑΡΟΣΚΟΠΗΣΗΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΛΑΠΑΡΟΣΚΟΠΗΣΗΣ Πρόκειται για μία χειρουργική επέμβαση μικρής βαρύτητας, όταν είναι απλά διαγνωστική, η οποία επιτρέπει την άμεση εξέταση και τον πλήρη έλεγχο των εσωτερικών γεννητικών οργάνων της

Διαβάστε περισσότερα

Συνδρομο Περιοδικου Πυρετου Με Τραχηλικη Λεμφαδενιτιδα, Φαρυγγοαμυγδαλιτιδα Και Αφθωδη Στοματιτιδα (PFAPA)

Συνδρομο Περιοδικου Πυρετου Με Τραχηλικη Λεμφαδενιτιδα, Φαρυγγοαμυγδαλιτιδα Και Αφθωδη Στοματιτιδα (PFAPA) www.printo.it/pediatric-rheumatology/gr/intro Συνδρομο Περιοδικου Πυρετου Με Τραχηλικη Λεμφαδενιτιδα, Φαρυγγοαμυγδαλιτιδα Και Αφθωδη Στοματιτιδα (PFAPA) Έκδοση από 2016 1. ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ PFAPA 1.1 Τι είναι;

Διαβάστε περισσότερα

www.cirse.org Επεμβατική Ογκολογία Ενημέρωση Ασθενών Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική

www.cirse.org Επεμβατική Ογκολογία Ενημέρωση Ασθενών Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική Επεμβατική Ογκολογία Ενημέρωση Ασθενών Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική www.cirse.org Cardiovascular and Interventional Radiological Society of Europe Cardiovascular and Interventional

Διαβάστε περισσότερα

Όλα όσα χρειάζεται να γνωρίζεις

Όλα όσα χρειάζεται να γνωρίζεις Όλα όσα χρειάζεται να γνωρίζεις Επιστημονική Επιμέλεια: Χρήστος Μαρκόπουλος, Αναπλ. Καθηγητής Χειρουργικής, Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών για τον καρκίνο του μαστού Δεδομένα για τον καρκίνο του μαστού

Διαβάστε περισσότερα

Αλλογενής Μεταµόσχευση Αρχέγονων Αιµοποιητικών Κυττάρων:βασικές αρχές, ενδείξεις και διαδικασία. Επιλεγόµενο Μάθηµα Αιµατολογίας

Αλλογενής Μεταµόσχευση Αρχέγονων Αιµοποιητικών Κυττάρων:βασικές αρχές, ενδείξεις και διαδικασία. Επιλεγόµενο Μάθηµα Αιµατολογίας Αλλογενής Μεταµόσχευση Αρχέγονων Αιµοποιητικών Κυττάρων:βασικές αρχές, ενδείξεις και διαδικασία Επιλεγόµενο Μάθηµα Αιµατολογίας Βασικές αρχές Η µεταµόσχευση αρχέγονων αιµοποιητικών κυττάρων αποτελεί σηµαντική

Διαβάστε περισσότερα

Έχω λέμφωμα και συνεχίζω να ζω τη ζωή μου!

Έχω λέμφωμα και συνεχίζω να ζω τη ζωή μου! Έχω λέμφωμα και συνεχίζω να ζω τη ζωή μου! Το λέμφωμα είναι δυνητικά ιάσιμη νόσος Με την επιστημονική συνεργασία του Αιματολογικού Τμήματος, Γ Πανεπιστημιακής Παθολογικής Κλινικής, Γ.Ν.Α. ΣΩΤΗΡΙΑ, Ιατρικής

Διαβάστε περισσότερα

Δωρεά Αρχέγονων Αιμοποιητικών Κυττάρων Γεργιανάκη Ειρήνη

Δωρεά Αρχέγονων Αιμοποιητικών Κυττάρων Γεργιανάκη Ειρήνη Δωρεά Αρχέγονων Αιμοποιητικών Κυττάρων Γεργιανάκη Ειρήνη Δωρεά Ομφαλικού Αίματος Τι είναι το ομφαλoπλακουντιακό αίμα; «Ομφαλοπλακουντιακό» ονομάζουμε το αίμα που μπορεί να ληφθεί από τον ομφάλιο λώρο και

Διαβάστε περισσότερα

Διορθική βιοψία του προστάτη - Ο Δρόμος για την Θεραπεία Πέμπτη, 01 Μάρτιος :45

Διορθική βιοψία του προστάτη - Ο Δρόμος για την Θεραπεία Πέμπτη, 01 Μάρτιος :45 Γράφουν: Μενέλαος Καλογερής, Διευθυντής Απεικονιστικού Τμήματος Ιατρικού Π.Φαλήρου και Ιωάννης Κανδηλιώτης, Ακτινοδιαγνώστης-Συνεργάτης Ιατρικού Π.Φαλήρου Ο προστάτης είναι ένας αδένας που διαθέτουν οι

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ νεφρά νεφρών Η υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση) είναι ένα από τα δύο κύρια αίτια χρόνιας νεφρικής νόσου παγκοσμίως (το άλλο είναι ο διαβήτης). Επίσης, τα νεφρά έχουν βασικό ρόλο στη

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟ του ΠΡΟΣΤΑΤΗ. Πως να προλάβετε τον ΔΙΑΓΝΩΣΗ Η ΕΓΚΑΙΡΗ ΣΩΖΕΙ ΖΩΕΣ. Επιστημονική Επιμέλεια Ελληνική Ουρολογική Εταιρία

ΚΑΡΚΙΝΟ του ΠΡΟΣΤΑΤΗ. Πως να προλάβετε τον ΔΙΑΓΝΩΣΗ Η ΕΓΚΑΙΡΗ ΣΩΖΕΙ ΖΩΕΣ. Επιστημονική Επιμέλεια Ελληνική Ουρολογική Εταιρία Η ΕΓΚΑΙΡΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΣΩΖΕΙ ΖΩΕΣ Πως να προλάβετε τον ΚΑΡΚΙΝΟ του ΠΡΟΣΤΑΤΗ με ΤΗΝ ΕΥΓΕΝΙΚΗ Χορηγία Επιστημονική Επιμέλεια Ελληνική Ουρολογική Εταιρία με ΤΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ «Αυτές οι πληροφορίες προορίζονται για

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιακή Ανεπάρκεια. Πώς δουλεύει φυσιολογικά η καρδιά

Καρδιακή Ανεπάρκεια. Πώς δουλεύει φυσιολογικά η καρδιά Καρδιακή Ανεπάρκεια Απόστολος Καραβίδας Πρόεδρος Ομάδας Εργασίας Καρδιακής Ανεπάρκειας Διευθυντής Καρδιολογικού Τμήματος, Γενικό Κρατικό Νοσοκομείο Αθήνας Η καρδιακή ανεπάρκεια είναι μια σοβαρή καρδιολογική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΤΥΠΟ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΣΥΓΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΚΑΤΟΠΙΝ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ

ΕΝΤΥΠΟ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΣΥΓΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΚΑΤΟΠΙΝ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΕΝΤΥΠΟ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΣΥΓΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΚΑΤΟΠΙΝ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ Τίτλος Μελέτης: Ιδιοπαθής φλεγμονώδης νόσος του εντέρου και προκαρκινικές αλλοιώσεις /καρκίνος του τραχήλου της μήτρας. Παρακαλώ διαβάστε προσεκτικά αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Θαλασσαιμία. Πληροφορίες για τα αίτια και τη θεραπεία. leben-mit-transfusionen.de. Griechisch. Βιβλιάριο. Όνομα: Διεύθυν

Θαλασσαιμία. Πληροφορίες για τα αίτια και τη θεραπεία. leben-mit-transfusionen.de. Griechisch. Βιβλιάριο. Όνομα: Διεύθυν Θαλασσαιμία Griechisch Πληροφορίες για τα αίτια και τη θεραπεία κτης ριο έκτα ιά λ ιβ β Με Βιβλιάριο κης για κτης ανάγ έκτα Όνομα: Ημε γένν ρομηνία Διεύθυν Σε πε ησης: ασθενείς! ανάγκης σαιμία με θαλασ

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Ελένη Αναστασίου, Υπεύθυνη Διαβητολογικού Κέντρου Κύησης του Α' Ενδοκρινολογικού Τμήματος» του Νοσοκομείου «Αλεξάνδρα»

Γράφει: Ελένη Αναστασίου, Υπεύθυνη Διαβητολογικού Κέντρου Κύησης του Α' Ενδοκρινολογικού Τμήματος» του Νοσοκομείου «Αλεξάνδρα» Γράφει: Ελένη Αναστασίου, Υπεύθυνη Διαβητολογικού Κέντρου Κύησης του Α' Ενδοκρινολογικού Τμήματος» του Νοσοκομείου «Αλεξάνδρα» Παρακάτω θα αναφερθούμε χωριστά στις επιπτώσεις και την αντιμετώπιση (α) του

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Γνώσεις, στάσεις και ποιότητα ζωής σε ασθενείς με λέμφωμα Οι ασθενείς που πάσχουν από λέμφωμα στην Ελλάδα εμφανίζονται ελλιπώς ενημερωμένοι σχετικά με ζητήματα που αφορούν στην

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΜΦΩΜΑ ΗΟDGKIN. Αλεξάνδρα Κουράκλη-Συμεωνίδου Απαρτιωμένη διδασκαλία 2015

ΛΕΜΦΩΜΑ ΗΟDGKIN. Αλεξάνδρα Κουράκλη-Συμεωνίδου Απαρτιωμένη διδασκαλία 2015 ΛΕΜΦΩΜΑ ΗΟDGKIN Αλεξάνδρα Κουράκλη-Συμεωνίδου Απαρτιωμένη διδασκαλία 2015 ΛΕΜΦΩΜΑ ΗΟDGKIN Επιδημιολογία - Αιτιοπαθογένεια Δικόρυφη καμπύλη εμφάνισης κορυφές: 15-40 έτη, >60 έτη : = Μικρή υπεροχή (1.5-2.0/1)

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως έχω Σκληρόδερµα;

Μήπως έχω Σκληρόδερµα; Μήπως έχω Σκληρόδερµα; Για να πληροφορηθώ µýëïò ôçò Σπάνιος ναι... Μόνος όχι Η Πανελλήνια Ένωση Σπανίων Παθήσεων (Π.Ε.Σ.ΠΑ) είναι ο μόνος φορέας, μη κερδοσκοπικό σωματείο, συλλόγων ασθενών σπανίων παθήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Μπρούζου Κάτια- Ουρανία Πιστιόλα Χρυσούλα. Μάθημα επιλογής Λευχαιμίες

Μπρούζου Κάτια- Ουρανία Πιστιόλα Χρυσούλα. Μάθημα επιλογής Λευχαιμίες Μπρούζου Κάτια- Ουρανία Πιστιόλα Χρυσούλα Μάθημα επιλογής Λευχαιμίες ΧΛΛ Η συχνότερη Λευχαιμία Μονοκλωνικά Β κύτταρα > 5x10 9 /L τυχαία εξέταση αίματοςà Λεμφοκυττάρωση! Διογκωμένοι LN αναιμία ηπατοσπληνομεγαλία

Διαβάστε περισσότερα

Kλινικές ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΕ ΒΑΣΙΚΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ

Kλινικές ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΕ ΒΑΣΙΚΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ Kλινικές Mελέτες ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΕ ΒΑΣΙΚΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ 1Τι είναι οι κλινικές μελέτες είναι σημαντικές; > Μη διστάσετε να ρωτήσετε το γιατρό σας για οποιαδήποτε και άλλη γιατί πληροφορία ή διευκρίνηση χρειάζεστε

Διαβάστε περισσότερα

Οι ασφαλισμένοι ΕΟΠΥΥ αποζημιώνονται, μόνο εφόσον έχει προηγηθεί η έγκριση του ελεγκτή ιατρού ΕΟΠΥΥ για την αποστολή του δείγματος στο εξωτερικό.

Οι ασφαλισμένοι ΕΟΠΥΥ αποζημιώνονται, μόνο εφόσον έχει προηγηθεί η έγκριση του ελεγκτή ιατρού ΕΟΠΥΥ για την αποστολή του δείγματος στο εξωτερικό. 2.α. ΟNCOTYPE Σε γυναίκες με καρκίνο του μαστού αρχικού σταδίου (με θετικούς ορμονοϋποδοχείς και αρνητικούς μασχαλιαίους λεμφαδένες) παρέχεται η τεχνική της αλυσιδωτής αντίδρασης της αντίστροφης μεταγραφάσης

Διαβάστε περισσότερα

Νεογνικές και παιδιατρικές μεταγγίσεις. Ελισάβετ Γεωργίου Αιματολόγος, Επίμ. Β Αιματολογικό Τμήμα Γ. Ν. Παπαγεωργίου

Νεογνικές και παιδιατρικές μεταγγίσεις. Ελισάβετ Γεωργίου Αιματολόγος, Επίμ. Β Αιματολογικό Τμήμα Γ. Ν. Παπαγεωργίου Νεογνικές και παιδιατρικές μεταγγίσεις Ελισάβετ Γεωργίου Αιματολόγος, Επίμ. Β Αιματολογικό Τμήμα Γ. Ν. Παπαγεωργίου Μεταγγίσεις σε νεογνά και παιδιά Μεταγγίσεις στον νεογνικό πληθυσμό Μεταγγίσεις στον

Διαβάστε περισσότερα

Εάν απαντήσατε "ναι" σε 3 ή περισσότερες ερωτήσεις, συμβουλευτείτε το έντυπο αυτό, το οποίο περιέχει πληροφορίες που μπορούν να σας βοηθήσουν.

Εάν απαντήσατε ναι σε 3 ή περισσότερες ερωτήσεις, συμβουλευτείτε το έντυπο αυτό, το οποίο περιέχει πληροφορίες που μπορούν να σας βοηθήσουν. Βήχετε μερικές φορές τις περισσότερες μέρες; Έχετε συχνά πτύελα (φλέματα) όταν βήχετε; Είστε άνω των 40 ετών; Αναπνέετε με δυσκολία σε σύγκριση με τους συνομήλικους σας; Καπνίζετε ή είστε πρώην καπνιστής/καπνίστρια;

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Μιλτιάδης Μαρκάτος, Πνευμονολόγος

Γράφει: Μιλτιάδης Μαρκάτος, Πνευμονολόγος Γράφει: Μιλτιάδης Μαρκάτος, Πνευμονολόγος Πάνω από ένα αιώνα πριν, ο J. Hutchinson, ένας χειρουργός-δερματολόγος, αναγνώρισε την πρώτη περίπτωση σαρκοείδωσης, στο Λονδίνο. Στα χρόνια πριν και μετά την

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΥΧΑΙΜΙΕΣ ΕΙΣAΓΩΓΙΚΗ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ

ΛΕΥΧΑΙΜΙΕΣ ΕΙΣAΓΩΓΙΚΗ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΛΕΥΧΑΙΜΙΕΣ ΕΙΣAΓΩΓΙΚΗ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ 2 διδάσκοντες Υπεύθυνος Μαθήματος: Ευάγγελος Μπριασούλης Διδάσκοντες: Ευάγγελος Μπριασούλης Ελένη Καψάλη Ελευθερία Χατζημιχαήλ Γιώργος Βαρθολομάτος Αγγελική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Αθήνα 8 Μαρτίου 2011 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Ένας στους δυο θανάτους, ασθενών με Χρόνια Νεφρική Νόσο, οφείλεται σε καρδιαγγειακό επεισόδιο και όχι στη νόσο αυτή καθ αυτή!!! Αυτό ανέφερε

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα Βιολογίας: Βλαστοκύτταρα και η χρήση τους στη θεραπεία ασθενειών. Ζωή Σελά

Μάθημα Βιολογίας: Βλαστοκύτταρα και η χρήση τους στη θεραπεία ασθενειών. Ζωή Σελά Μάθημα Βιολογίας: Βλαστοκύτταρα και η χρήση τους στη θεραπεία ασθενειών Ζωή Σελά Τα βλαστοκύτταρα είναι ένα νέο θεραπευτικό εργαλείο στην Ιατρική διαφορετικό από τα φάρμακα που μέχρι σήμερα είχαμε συνηθίσει.

Διαβάστε περισσότερα

Η ζωη µου. µε την ψωριαση. Eνημερωτικό φυλλάδιο για τη νόσο της ψωρίασης

Η ζωη µου. µε την ψωριαση. Eνημερωτικό φυλλάδιο για τη νόσο της ψωρίασης Πανελλήνιος Σύλλογος Ασθενών με Ψωρίαση και Ψωριασική Αρθρίτιδα Αριστοτέλους 21, Θεσσαλονίκη, τηλ 21315 553 780, email:epidermia.greece@gmail.com www.epidermia.gr Επιστημονική Επιμέλεια Ελληνική Δερματολογική

Διαβάστε περισσότερα

Ο καρκίνος του τραχήλου χης μήτρας είναι ο δεύτερος σε συχνότητα καρκίνος στον γυναικείο πληθυσμό κάτω των 45 ετών.

Ο καρκίνος του τραχήλου χης μήτρας είναι ο δεύτερος σε συχνότητα καρκίνος στον γυναικείο πληθυσμό κάτω των 45 ετών. Ο καρκίνος του τραχήλου χης μήτρας είναι ο δεύτερος σε συχνότητα καρκίνος στον γυναικείο πληθυσμό κάτω των 45 ετών. Με ιη συμβολή του τεστ ΠΑΠ, ο καρκίνος του τραχήλου έπαψε να είναι η πρώτη αιτία θανάτου

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι ο HPV; Μετάδοση Η μετάδοση του HPV μπορεί να γίνει με τους παρακάτω τρόπους:

Τι είναι ο HPV; Μετάδοση Η μετάδοση του HPV μπορεί να γίνει με τους παρακάτω τρόπους: Τι είναι ο HPV; Ο HPV (Human Pappiloma Virus) είναι ο ιός των ανθρωπίνων θηλωμάτων. Είναι μια από τις πιο συχνές σεξουαλικώς μεταδιδόμενες μολύνσεις στον άνθρωπο. Ο HPV είναι ο πιο συχνά σεξουαλικά μεταδιδόμενος

Διαβάστε περισσότερα

Το συχνότερο χρόνιο νόσημα της παιδικής ηλικίας.

Το συχνότερο χρόνιο νόσημα της παιδικής ηλικίας. ΤΟ ΠΑΙΔΙΚΟ ΑΣΘΜΑ Το συχνότερο χρόνιο νόσημα της παιδικής ηλικίας. Αν από το τρέξιμο, τη γυμναστική ή άλλη εργασία, δυσκολεύεται η αναπνοή, αυτό λέγεται άσθμα. Αρεταίος Καππαδόκης, 100 μχ Οι γυναίκες ήταν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΩΣ ΕΝΑΣ ΓΙΑΤΡΟΣ ΘΑ ΙΑΓΝΩΣΕΙ ΜΙΑ ΣΥΓΓΕΝΗ ΚΑΡ ΙΟΠΑΘΕΙΑ

ΠΩΣ ΕΝΑΣ ΓΙΑΤΡΟΣ ΘΑ ΙΑΓΝΩΣΕΙ ΜΙΑ ΣΥΓΓΕΝΗ ΚΑΡ ΙΟΠΑΘΕΙΑ 2 ΠΩΣ ΕΝΑΣ ΓΙΑΤΡΟΣ ΘΑ ΙΑΓΝΩΣΕΙ ΜΙΑ ΣΥΓΓΕΝΗ ΚΑΡ ΙΟΠΑΘΕΙΑ Κατά κανόνα, η διάγνωση µιας συγγενούς καρδιοπάθειας γίνεται στη βρεφική ηλικία, αν και αρκετές περιπτώσεις µπορούν να διαγνωσθούν σε οποιαδήποτε

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα IV. Επιστημονικά πορίσματα

Παράρτημα IV. Επιστημονικά πορίσματα Παράρτημα IV Επιστημονικά πορίσματα 1 Επιστημονικά πορίσματα Στις 10 Μαρτίου 2016, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πληροφορήθηκε ότι η Ανεξάρτητη Ομάδα Παρακολούθησης Δεδομένων Ασφαλείας παρατήρησε σε τρεις κλινικές

Διαβάστε περισσότερα

Υποστηρίζοντας τα παιδιά με γενετικά νοσήματα - Ο Δρόμος για την Θεραπεία Πέμπτη, 16 Ιούνιος :58

Υποστηρίζοντας τα παιδιά με γενετικά νοσήματα - Ο Δρόμος για την Θεραπεία Πέμπτη, 16 Ιούνιος :58 Από: K-Life (Καθημερινή) Τα γενετικά νοσήματα είναι ιδιαίτερα σπάνιες ασθένειες που οφείλονται σε μεταλλάξεις γονιδίων. Τα παιδιά που πάσχουν από αυτά χρειάζονται φροντίδα, ψυχολογική στήριξη αλλά και

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια είναι η προοδευτική, μη αναστρέψιμη μείωση της νεφρικής λειτουργίας, η οποία προκαλείται από βλάβη του νεφρού ποικίλης αιτιολογίας. Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ

ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΚΕ 0918 «Βιοχημική Αξιολόγηση Αθλητών»

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ 2011-2015 ΕΘΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΣΥΜΠΤΩΜΑΤΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ ΤΟΥ ΤΡΑΧΗΛΟΥ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ

ΕΘΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ 2011-2015 ΕΘΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΣΥΜΠΤΩΜΑΤΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ ΤΟΥ ΤΡΑΧΗΛΟΥ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ ΕΘΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ 2011-2015 ΕΘΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΣΥΜΠΤΩΜΑΤΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ ΤΟΥ ΤΡΑΧΗΛΟΥ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ 500.000 νέα κρούσµατα καρκίνου του τραχήλου διαγιγνώσκονται ετησίως. 250.000

Διαβάστε περισσότερα

Το Adcetris χρησιμοποιείται επίσης για τη θεραπεία ενηλίκων με δύο ακόμη μορφές λεμφώματος:

Το Adcetris χρησιμοποιείται επίσης για τη θεραπεία ενηλίκων με δύο ακόμη μορφές λεμφώματος: EMA/780089/2017 EMEA/H/C/002455 Περίληψη EPAR για το κοινό μπρεντουξιμάβη βεδοτίνη Το παρόν έγγραφο αποτελεί σύνοψη της Ευρωπαϊκής Δημόσιας Έκθεσης Αξιολόγησης (EPAR) του. Επεξηγεί τον τρόπο με τον οποίο

Διαβάστε περισσότερα

Αυτοάνοση (Ιδιοπαθής) Θρομβοπενική Πορφύρα

Αυτοάνοση (Ιδιοπαθής) Θρομβοπενική Πορφύρα Αυτοάνοση (Ιδιοπαθής) Θρομβοπενική Πορφύρα 1 Αυτοάνοση (Ιδιοπαθής) Θρομβοπενική Πορφύρα ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ Έκδοση του IΔPYMAΤΟΣ EΛΛHNIKHΣ AIMATOΛOΓIKHΣ ETAIPEIAΣ Οκτώβριος 2016 2η Έκδοση

Διαβάστε περισσότερα

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΕΡΑΤΕΑΣ ΕΤΟΣ ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΛΛΑΞΕΙΣ

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΕΡΑΤΕΑΣ ΕΤΟΣ ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΛΛΑΞΕΙΣ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΕΡΑΤΕΑΣ ΕΤΟΣ 2012-2013 ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΛΛΑΞΕΙΣ Τι είναι ο καρκίνος ; Ο Καρκίνος είναι ένα από τα σοβαρότερα προβλήματα υγείας που παρατηρούνται σήμερα στις αναπτυγμένες χώρες. Οι στατιστικές

Διαβάστε περισσότερα

ΜΥΘΟΙ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ ΤΟΥ ΠΝΕΥΜΟΝΑ

ΜΥΘΟΙ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ ΤΟΥ ΠΝΕΥΜΟΝΑ ΜΥΘΟΙ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ ΤΟΥ ΠΝΕΥΜΟΝΑ Ο καρκίνος αποτελεί μια ασθένεια που το άκουσμά του και μόνο προκύπτει τρόμος και πανικός. Όπως όλες οι μορφές καρκίνου του πνεύμονα τρομάζει τους

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΕΠΙΚΤΗΤΗΣ ΑΝΟΣΟΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ (AIDS)

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΕΠΙΚΤΗΤΗΣ ΑΝΟΣΟΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ (AIDS) ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΕΠΙΚΤΗΤΗΣ ΑΝΟΣΟΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ (AIDS) Στα τέλη της δεκαετίας του 1970 εμφανίστηκε μία από τις σοβαρότερες ασθένειες ανεπάρκειας του ανοσοβιολογικού συστήματος Ανοσοβιολογική ανεπάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορικό 1. ξηρό επίμονο βήχα δύσπνοια με την ελαφρά κόπωση κνησμό διεύρυνση του μεσοθωρακίου σημαντικού βαθμού

Ιστορικό 1. ξηρό επίμονο βήχα δύσπνοια με την ελαφρά κόπωση κνησμό διεύρυνση του μεσοθωρακίου σημαντικού βαθμού Ιστορικό 1. Γυναίκα ηλικίας 30 ετών παραπονείται για ξηρό επίμονο βήχα από μηνός, που επιδεινώνεται με την κατάκλιση, ενώ από εβδομάδος είναι επίμονος και στην όρθια θέση. Τις τελευταίες ημέρες έχει προστεθεί

Διαβάστε περισσότερα

ΣΗΜΕΡΑ ΕΙΝΑΙ Η ΜΕΡΑ ΠΟΥ ΑΝΤΙΣΤΕΚΟΜΑΙ ΣΤΗΝ ΙΠΙ

ΣΗΜΕΡΑ ΕΙΝΑΙ Η ΜΕΡΑ ΠΟΥ ΑΝΤΙΣΤΕΚΟΜΑΙ ΣΤΗΝ ΙΠΙ ΣΗΜΕΡΑ ΕΙΝΑΙ Η ΜΕΡΑ ΠΟΥ ΑΝΤΙΣΤΕΚΟΜΑΙ ΣΤΗΝ ΙΠΙ Για τους ασθενείς που διαγνώστηκαν με ΙΠΙ: Ένας οδηγός που θα σας βοηθήσει να συζητήσετε την πάθησή σας και τις διαθέσιμες επιλογές διαχείρισης με τον γιατρό

Διαβάστε περισσότερα

Χρόνια μυελογενής λευχαιμία

Χρόνια μυελογενής λευχαιμία Χρόνια μυελογενής λευχαιμία 1-2 νέα περιστατικά /έτος, διάμεση ηλικία περίπου 60 ετών. Χαρακτηρίζεται από μεγάλη άνοδο των λευκών αιμοσφαιρίων, σπληνομεγαλία και πιθανόν υψηλές τιμές αιμοπεταλίων. Η νόσος

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Δημήτριος Μιχ. Γιάλβαλης, MD.MSc, Γενικός Χειρουργός-Χειρουργός Ενδοκρινών Αδένων

Γράφει: Δημήτριος Μιχ. Γιάλβαλης, MD.MSc, Γενικός Χειρουργός-Χειρουργός Ενδοκρινών Αδένων Γράφει: Δημήτριος Μιχ. Γιάλβαλης, MD.MSc, Γενικός Χειρουργός-Χειρουργός Ενδοκρινών Αδένων Τι είναι οι χολόλιθοι; Οι χολόλιθοι (πέτρες στη χολή) είναι κρύσταλλοι κυρίως χοληστερόλης που δημιουργούνται στη

Διαβάστε περισσότερα

Προγεννητικός Μοριακός Καρυότυπος. Η τεχνολογία αιχμής στη διάθεσή σας για πιο υγιή μωρά

Προγεννητικός Μοριακός Καρυότυπος. Η τεχνολογία αιχμής στη διάθεσή σας για πιο υγιή μωρά Προγεννητικός Μοριακός Καρυότυπος Η τεχνολογία αιχμής στη διάθεσή σας για πιο υγιή μωρά Η νέα εποχή στον Προγεννητικό Έλεγχο: Μοριακός Καρυότυπος - array CGH - Συγκριτικός γενωμικός υβριδισμός με μικροσυστοιχίες

Διαβάστε περισσότερα

Αρχές μοριακής παθολογίας. Α. Αρμακόλας Αν. Καθηγητής Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ

Αρχές μοριακής παθολογίας. Α. Αρμακόλας Αν. Καθηγητής Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ Αρχές μοριακής παθολογίας Α. Αρμακόλας Αν. Καθηγητής Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ Μοριακή Παθολογία Ανερχόμενος κλάδος της Παθολογίας Επικεντρώνεται στην μελέτη και τη διάγνωση νοσημάτων Στον καθορισμό και την πιστοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

Η πρώιμη διάγνωση σώζει. Ο ειδικός θεραπεύει

Η πρώιμη διάγνωση σώζει. Ο ειδικός θεραπεύει Κλείσε ένα ραντεβού ζωής Αφιέρωσε 10 λεπτά στον εαυτό σου για μια μαστογραφία Όσα θα θέλατε να μάθετε για τον καρκίνο του μαστού Η πρώιμη διάγνωση σώζει. Ο ειδικός θεραπεύει Τι είναι ο καρκίνος του μαστού;

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΠΙΕΣΗ (Α.Π.)

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΠΙΕΣΗ (Α.Π.) ΥΠΕΡΤΑΣΗ Η καρδιά προωθεί το αίμα στον οργανισμό μέσω των αρτηριών, με αποτέλεσμα οι αρτηρίες να βρίσκονται υπό πίεση. Η πίεση αυξάνει όταν είμαστε αναστατωμένοι, όταν τρομάζουμε, όταν καταβάλουμε κάποια

Διαβάστε περισσότερα

Τα αποτελέσματά μας δεν αποτελούν ελεγχόμενη μελέτη ή κλινική δοκιμή, αλλά στοιχεία μητρώου των ασθενών μας.

Τα αποτελέσματά μας δεν αποτελούν ελεγχόμενη μελέτη ή κλινική δοκιμή, αλλά στοιχεία μητρώου των ασθενών μας. CUMMULATINE SUCCESS SCORE % ΙΣΧΙΟ CUMMULATINE SUCCESS RATE % YΛΙΚΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟΥ ΑΣΘΕΝΕΙΣ 42 ΑΝΔΡΕΣ 16 ΓΥΝΑΙΚΕΣ 26 ΗΛΙΚΙΑ 63.1 (42-92) ΥΨΟΣ 171 (162-191) Δ.Μ.Σ 36 (22-47) Το ποσοστό των ασθενών που αναφέρουν

Διαβάστε περισσότερα

Πού οφείλεται η νόσος και ποιοι παράγοντες την πυροδοτούν:

Πού οφείλεται η νόσος και ποιοι παράγοντες την πυροδοτούν: 1 Τι είναι η Κίρρωση του Ήπατος: Η κίρρωση του ήπατος είναι μία χρόνια πάθηση του ήπατος κατά την οποία παρατηρείται καταστροφή του ιστού του ήπατος και αλλαγή της αρχιτεκτονικής του, γεγονός που οδηγεί

Διαβάστε περισσότερα

ΔΩΣΤΕ ΤΕΛΟΣ ΣΤΗΝ ΤΑΛΑΙΠΩΡΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΛΛΕΡΓΙΑ

ΔΩΣΤΕ ΤΕΛΟΣ ΣΤΗΝ ΤΑΛΑΙΠΩΡΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΛΛΕΡΓΙΑ ΔΩΣΤΕ ΤΕΛΟΣ ΣΤΗΝ ΤΑΛΑΙΠΩΡΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΛΛΕΡΓΙΑ Αλλεργία και άσθμα; Αν πάσχετε από αυτές τις παθήσεις, θα υποφέρετε για όλη σας τη ζωή ; ΟΙ ΜΕΛΕΤΕΣ ΤΗΣ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑΣ ΔΕΚΑΕΤΙΑΣ ΛΕΝΕ ΟΧΙ. Η Ελληνική Εταιρεία Αλλεργιολογίας,

Διαβάστε περισσότερα

Τι ονομάζουμε προστάτη και πoιός ο ρόλος του.

Τι ονομάζουμε προστάτη και πoιός ο ρόλος του. : Τι ονομάζουμε προστάτη και πoιός ο ρόλος του. Ο προστάτης είναι ένας μικρός αδένας των αρσενικών θηλαστικών, περιλαμβανομένων και των ανδρών, που βρίσκεται κάτω από την ουροδόχο κύστη και περιβάλλει

Διαβάστε περισσότερα

Ανεπαρκεια Της Μεβαλονικης Κινασης (MKD) (Ή Υπερ-Igd Σύνδρομο)

Ανεπαρκεια Της Μεβαλονικης Κινασης (MKD) (Ή Υπερ-Igd Σύνδρομο) www.printo.it/pediatric-rheumatology/cy/intro Ανεπαρκεια Της Μεβαλονικης Κινασης (MKD) (Ή Υπερ-Igd Σύνδρομο) Έκδοση από 2016 1. ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ MKD 1.1 Τι είναι; Η ανεπάρκεια της μεβαλονικής κινάσης είναι

Διαβάστε περισσότερα

Επομένως είναι πολύ σημαντικό για εμάς να αποκτήσουμε όσο το δυνατόν περισσότερες γνώσεις πάνω σε αυτή τη νόσο.

Επομένως είναι πολύ σημαντικό για εμάς να αποκτήσουμε όσο το δυνατόν περισσότερες γνώσεις πάνω σε αυτή τη νόσο. Έντυπο πληροφόρησης και συγκατάθεσης ασθενών για συμμετοχή στη μελέτη μητρώου της Αυτοσωματικής Υπολειπόμενης Πολυκυστικής Νόσου Νεφρών (Autosomal Recessive Polycystic Kidney Disease, ARPKD) Mελέτη ARegPKD

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση περιστατικού : Σοβαρού βαθμού αναιμία σε ασθενή 18 ετών

Παρουσίαση περιστατικού : Σοβαρού βαθμού αναιμία σε ασθενή 18 ετών Παρουσίαση περιστατικού : Σοβαρού βαθμού αναιμία σε ασθενή 18 ετών Αιματολογική Κλινική Λεμφωμάτων Μ.Μ.Μ.Ο. Γ.Ν.Α Ευαγγελισμός Απρίλιος 2018 Κουνατίδης ημήτρης Αιτία προσέλευσης Νεαρή ενήλικας 18 ετών

Διαβάστε περισσότερα

Εμβόλιο Ιλαράς-Ερυθράς-Παρωτίτιδας (MMR)

Εμβόλιο Ιλαράς-Ερυθράς-Παρωτίτιδας (MMR) Εμβόλιο Ιλαράς-Ερυθράς-Παρωτίτιδας (MMR) ΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ ΝΑ ΓΝΩΡΙΖΕΤΕ Είστε σίγουροι ότι είστε προστατευμένοι από την ιλαρά, την ερυθρά και την παρωτίτιδα; ΕΝΗΜΕΡΩΣΟΥ! ΕΜΒΟΛΙΑΣΟΥ! ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΣΟΥ! ΕΜΒΟΛΙΟ MMR

Διαβάστε περισσότερα