Βασικές Έννοιες. Ποιοτικές Κατηγορίες Ελαιολάδου. Ο ρ ό λ ο ς τ ο υ Υ π ο υ ρ γ ε ί ο υ Α ν ά π τ υ ξ η ς. 1. Παρθένα Ελαιόλαδα.

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Βασικές Έννοιες. Ποιοτικές Κατηγορίες Ελαιολάδου. Ο ρ ό λ ο ς τ ο υ Υ π ο υ ρ γ ε ί ο υ Α ν ά π τ υ ξ η ς. 1. Παρθένα Ελαιόλαδα."

Transcript

1 Ο ρ ό λ ο ς τ ο υ Υ π ο υ ρ γ ε ί ο υ Α ν ά π τ υ ξ η ς Το Υπουργείο Ανάπτυξης Γενική Γραμματεία Εμπορίου, στο πλαίσιο ανακήρυξης του 2006 ως «Έτος Ελαιολάδου και Ελιάς», σχεδίασε και υλοποιεί ένα ευρύ πρόγραμμα δράσεων, συνολικού ποσού ύψους 2 εκατ. ευρώ περίπου, με στόχο την ενίσχυση της εμπορικής αξίας του παρθένου ελαιολάδου. Το πρόγραμμα αυτό περιλαμβάνει, κατά κύριο λόγο, ενέργειες προβολής του εξαιρετικού παρθένου ελαιολάδου, καθώς και περαιτέρω ενίσχυσης των μηχανισμών διασφάλισης της ποιότητάς του. Οι δράσεις, οι οποίες συμπεριλαμβάνονται στο πρόγραμμα είναι οι εξής: Ίδρυση τριών ολοκληρωμένων εργαστηρίων χημικής και οργανοληπτικής ανάλυσης ελαιολάδου, σε τρεις ελαιοπαραγωγικές περιοχές της χώρας, την Πελοπόννησο, την Κρήτη και τη Λέσβο. Η δράση υλοποιείται σε συνεργασία με το ΕΘ.Ι.ΑΓ.Ε. Διοργάνωση διαγωνισμού για το σχεδιασμό συσκευασίας ελαιολάδου, με χρηματικά έπαθλα και προβολή στα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης. Στόχος του διαγωνισμού είναι να ενισχυθεί η εικόνα και η εμπορική αξία του ελαιολάδου ως επώνυμου προϊόντος ποιότητας. Δημιουργία και προώθηση προς τους καταναλωτές, εμπόρους και τυποποιητές ελαιολάδου ενημερωτικών οδηγών, με χρήσιμες πληροφορίες για το προϊόν. Διοργάνωση ενημερωτικών ημερίδων. Πέραν των δράσεων αυτών, που υλοποιούνται στο πλαίσιο του εορτασμού του 2006 ως έτους ελαιολάδου, το ΥΠΑΝ παίζει στρατηγικό ρόλο στην ανάπτυξη του κλάδου μακροπρόθεσμα. Ειδικότερα: Μέσω της Γενικής Γραμματείας Βιομηχανίας θεσπίζει κίνητρα για την εφαρμογή Συστημάτων Διασφάλισης Ποιότητας στις επιχειρήσεις, μέσω προγραμμάτων ενίσχυσης των σχετικών επενδύσεων. Μέσω του ΕΦΕΤ, που εποπτεύεται από τη Γενική Γραμματεία Καταναλωτή, ασκεί έλεγχο στην αγορά για την ποιότητα και την ασφάλεια, τόσο των διαδικασιών της παραγωγής, όσο και του τελικού προϊόντος. Επίσης, η Γενική Γραμματεία Καταναλωτή διαθέτει και αξιοποιεί το μοναδικό στη χώρα, πιστοποιημένο από το Διεθνές Ελαιοκομικό Συμβούλιο, εργαστήριο ανάλυσης ελαιολάδου. Βασικές Έννοιες Ποιότητα Ως ποιότητα θεωρείται «το σύνολο των χαρακτηριστικών μιας υπηρεσίας ή ενός προϊόντος, που ικανοποιούν εκφρασμένες ή συνεπαγόμενες ανάγκες». Διασφάλιση Ποιότητας Αφορά όλες τις σχεδιασμένες και συστηματικές δραστηριότητες, οι οποίες εφαρμόζονται στο πλαίσιο ενός δομημένου και τεκμηριωμένου Συστήματος Ποιότητας. Στόχος είναι να αποδεικνύεται, όταν αυτό απαιτείται, ότι μια επιχείρηση ικανοποιεί συγκεκριμένες απαιτήσεις για ποιοτικά και ασφαλή προϊόντα. Η παροχή όλης της σχετικής πληροφόρησης προάγει και την εμπιστοσύνη του καταναλωτή στα προϊόντα μίας επιχείρησης. Σύστημα Διασφάλισης Ποιότητας Αφορά στην οργανωτική δομή, τις διαδικασίες, τις διεργασίες και τα μέσα που απαιτούνται για την υλοποίηση ενός ολοκληρωμένου «εργαλείου» που προστατεύει την ασφάλεια και την ποιότητα των προϊόντων. Ποιοτικές Κατηγορίες Ελαιολάδου Σύμφωνα με το Παράρτημα Ι του Κοινοτικού Κανονισμού 865/04 «σχετικά με την Κοινή Οργάνωση Αγοράς Ελαιολάδου και Επιτραπέζιων Ελιών» οι ποιοτικές κατηγορίες των ελαιολάδων και των πυρηνελαίων επιτρέπεται να διακινούνται και να πωλούνται ενδοκοινοτικά, εφόσον περιγράφονται και ορίζονται ως εξής: 1. Παρθένα Ελαιόλαδα Έλαια που λαμβάνονται από τον ελαιόκαρπο μόνο με μηχανικές μεθόδους ή άλλες φυσικές επεξεργασίες, με συνθήκες που δεν προκαλούν αλλοίωση του ελαίου και τα οποία δεν έχουν υποστεί καμία άλλη επεξεργασία πλην της πλύσης, της μετάγγισης, της φυγοκέντρισης και της διήθησης. Εξαιρούνται τα έλαια που λαμβάνονται με διαλύτες, με βοηθητικές ύλες παραλαβής που έχουν χημική ή βιοχημική δράση, ή με μεθόδους επανεστεροποίησης ή πρόσμειξης με έλαια άλλης φύσης. Τα έλαια αυτά κατατάσσονται και ταξινομούνται αναλυτικά με τις ακόλουθες ονομασίες: α) Εξαιρετικό Παρθένο Ελαιόλαδο Το ελαιόλαδο, του οποίου η περιεκτικότητα σε ελεύθερα λιπαρά οξέα (οξύτητα), δεν υπερβαίνει τα 0,8 g ανά 100 g (0,8%) και τα άλλα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του είναι σύμφωνα με τα προβλεπόμενα για την κατηγορία αυτή. β) Παρθένο Ελαιόλαδο Το ελαιόλαδο η οξύτητα του οποίου δεν υπερβαίνει το 2,0% και τα άλλα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του είναι σύμφωνα με τα προβλεπόμενα για την κατηγορία αυτή. γ) Ελαιόλαδο Λαμπάντε Το ελαιόλαδο του οποίου η οξύτητα είναι μεγαλύτερη του 2,0% και τα άλλα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του είναι σύμφωνα με τα προβλεπόμενα για την κατηγορία αυτή.

2 2. Εξευγενισμένο Ελαιόλαδο Το ελαιόλαδο που λαμβάνεται από τον εξευγενισμό παρθένων ελαιολάδων, η οξύτητα του οποίου δεν υπερβαίνει το 0,3 % και τα άλλα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του είναι σύμφωνα με τα προβλεπόμενα για την κατηγορία αυτή. 3. Ελαιόλαδο-αποτελούμενο από εξευγενισμένα ελαιόλαδα και παρθένα ελαιόλαδα. Το έλαιο που λαμβάνεται από ανάμειξη εξευγενισμένου ελαιολάδου και παρθένων ελαιολάδων, εκτός από το ελαιόλαδο λαμπάντε, η οξύτητα του οποίου δεν υπερβαίνει το 1,0% και τα άλλα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του είναι σύμφωνα με τα προβλεπόμενα για την κατηγορία αυτή. 4. Ακατέργαστο Πυρηνέλαιο Το έλαιο που λαμβάνεται από τους πυρήνες της ελιάς, κατόπιν επεξεργασίας με διαλύτες ή με φυσικά μέσα ή το έλαιο που αντιστοιχεί (με εξαίρεση ορισμένα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά) σε ελαιόλαδο λαμπάντε. 5. Εξευγενισμένο Πυρηνέλαιο Το έλαιο που λαμβάνεται από τον εξευγενισμό του ακατέργαστου πυρηνελαίου, η οξύτητα του οποίου δεν υπερβαίνει το 0,3% και τα άλλα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του είναι σύμφωνα με τα προβλεπόμενα για την κατηγορία αυτή. 6. Πυρηνέλαιο Το έλαιο που λαμβάνεται από ανάμειξη εξευγενισμένου πυρηνελαίου και παρθένων ελαιολάδων, εκτός από το ελαιόλαδο λαμπάντε, η οξύτητα του οποίου δεν υπερβαίνει το 1,0% και τα άλλα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά τουείναι σύμφωνα με τα προβλεπόμενα για την κατηγορία αυτή. Σήμανση του Ελαιολάδου στο στάδιο του λιανικού εμπορίου Οι περιγραφές στη σήμανση και οι ορισμοί του ελαιολάδου είναι υποχρεωτικοί, χρησιμοποιούνται δε εκτός από το ενδοκοινοτικό εμπόριο και στο εμπόριο με τις τρίτες χώρες, εφ όσον είναι συμβατές με τους διεθνείς υποχρεωτικούς κανόνες (Εμπορικό Πρότυπο Διεθνούς Συμβουλίου Ελαιολάδου ΔΣΕ, Codex Alimentarius). Σύμφωνα με το άρθρο 4 2 και το παράρτημα I του Κανονισμού 865/04, στο στάδιο του λιανικού εμπορίου επιτρέπεται να διατίθενται μόνο τα ελαιόλαδα των παρακάτω ποιοτικών κατηγοριών: - Εξαιρετικό Παρθένο Ελαιόλαδο - Παρθένο Ελαιόλαδο - Ελαιόλαδο αποτελούμενο από εξευγενισμένα ελαιόλαδα και παρθένα ελαιόλαδα. - Πυρηνέλαιο. Ως λιανικό εμπόριο, όπου διακινείται το ελαιόλαδο, θεωρούνται τα διάφορα σημεία πώλησης όπως καταστήματα τροφίμων, εστιατόρια, ταβέρνες, νοσοκομεία, στρατός, φοιτητικές εστίες, καντίνες, catering και διάφορα άλλα σημεία μαζικής εστίασης. Τα ελαιόλαδα που διατίθενται στο ελληνικό λιανεμπόριο πρέπει να πληρούν μια σειρά από κανόνες και κριτήρια σε ότι αφορά τη συσκευασία και τη σήμανσή τους. Ειδικότερα: 1) Συσκευασία Ελαιολάδου Οι συσκευασίες που επιτρέπεται να διακινούνται, μέσω του λιανεμπορίου, δεν πρέπει να ξεπερνούν σε όγκο τα πέντε (5) λίτρα και πρέπει να είναι κατάλληλες για τρόφιμα. Το πώμα της συσκευασίας πρέπει να παρέχει την ασφάλεια του απαραβίαστου και να καταστρέφεται μετά την πρώτη χρήση. 2) Σήμανση ελαιολάδων Η σήμανση του ελαιολάδου στο στάδιο του λιανικού εμπορίου πρέπει να είναι ευκρινής και ανεξίτηλη και να περιλαμβάνει μια σειρά από υποχρεωτικές και άλλες, κατ επιλογήν του τυποποιητή, προαιρετικές ενδείξεις. 2.1 Υποχρεωτικές ενδείξεις Οι υποχρεωτικές ενδείξεις που πρέπει να αναγράφονται στη σήμανση των ελαιολάδων τα οποία διακινούνται στο στάδιο του λιανικού εμπορίου είναι οι κάτωθι: 2

3 Ονομασία Πώλησης - Εξαιρετικό Παρθένο Ελαιόλαδο - Παρθένο Ελαιόλαδο - Ελαιόλαδο αποτελούμενο από εξευγενισμένα ελαιόλαδα και παρθένα ελαιόλαδα - Πυρηνέλαιο Συμπληρωματικές Πληροφορίες - Για το Εξαιρετικό Παρθένο Ελαιόλαδο «Ελαιόλαδο ανωτέρας κατηγορίας που παράγεται απ ευθείας από ελιές και μόνο με μηχανικές μεθόδους» - Για το Παρθένο Ελαιόλαδο «Ελαιόλαδο που παράγεται απ ευθείας από ελιές και μόνο με μηχανικές μεθόδους» - Για το Ελαιόλαδο αποτελούμενο από εξευγενισμένα ελαιόλαδα και παρθένα ελαιόλαδα «Έλαιο που περιέχει αποκλειστικά ελαιόλαδα που έχουν υποστεί επεξεργασία εξευγενισμού και έλαια που έχουν παραχθεί απευθείας από ελιές» - Για το Πυρηνέλαιο «Έλαιο που περιέχει αποκλειστικά έλαια που προέρχονται από την επεξεργασία του προϊόντος που ελήφθη μετά την εξαγωγή του ελαιολάδου και έλαια που έχουν παραχθεί απ ευθείας από τις ελιές» ή «Έλαιο που περιέχει αποκλειστικά έλαια που προέρχονται από επεξεργασία πυρήνων ελιάς και ελαίων που παράγονται απευθείας από ελιές» Οι συμπληρωματικές πληροφορίες πρέπει να αναγράφονται με χαρακτήρες της αυτής γραμματοσειράς και ιδίου μεγέθους και χρώματος μεταξύ τους. Το μέγεθος των γραφικών χαρακτήρων δεν πρέπει να είναι μικρότερο του 50% σε σχέση με το μέγεθος της γραμματοσειράς της ονομασίας πώλησης Καθαρή Ποσότητα Εκφρασμένη σε μονάδες όγκου (ml, λίτρα) Όνομα ή εμπορική επωνυμία και διεύθυνση του παρασκευαστή ή του τυποποιητή ή ενός πωλητή εγκατεστημένου στο εσωτερικό της Κοινότητας την ημέρα, εκτός από το μήνα και το έτος, η παρτίδα (ένδειξη L) μπορεί να μην αναγράφεται. Εάν όμως δεν αναφέρεται η ημέρα, τότε η αναγραφή της παρτίδας (Lot No) είναι υποχρεωτική Ιδιαίτερες συνθήκες διατήρησης του προϊόντος. Συνήθως αναγράφεται η φράση «Διατηρείται σε δροσερό και σκιερό μέρος». Από τις ανωτέρω υποχρεωτικές ενδείξεις η ονομασία πώλησης, η καθαρή ποσότητα και η ημερομηνία ελάχιστης διατηρησιμότητας, πρέπει να αναγράφονται στην κύρια πλευρά της σήμανσης επί της συσκευασίας, ενώ οι συμπληρωματικές πληροφορίες, η εμπορική επωνυμία, η παρτίδα και οι συνθήκες διατήρησης, μπορούν να αναγράφονται σε οποιοδήποτε μέρος της σήμανσης. Η αναγραφή των ανωτέρω ενδείξεων γίνεται με χαρακτήρες ευανάγνωστους, ανεξίτηλους και ευδιάκριτους σε σχέση με το μέγεθος της συσκευασίας ή της ετικέτας ώστε να ξεχωρίζουν από το «φόντο» στο οποίο είναι τυπωμένες και πρέπει να διακρίνονται από το σύνολο των άλλων γραπτών ενδείξεων και σχεδίων που μπορεί να υπάρχουν στη σήμανση. Επίσης, για τα προϊόντα που πρόκειται να κυκλοφορήσουν στην ελληνική αγορά, οι σχετικές ενδείξεις πρέπει να αναγράφονται οπωσδήποτε στην ελληνική γλώσσα. 2.2 Προαιρετικές Ενδείξεις Οι προαιρετικές ενδείξεις στη σήμανση του ελαιολάδου αφορούν σε πληροφορίες ή ιδιότητες αναφορικά με το προϊόν και αποσκοπούν στην καλύτερη ενημέρωση του καταναλωτικού κοινού. Εναπόκειται στη διακριτική ευχέρεια του τυποποιητή η αναγραφή ή όχι προαιρετικών ενδείξεων στη σήμανση του προϊόντος. Οι σημαντικότερες προαιρετικές ενδείξεις αναφέρονται στα εξής: Ημερομηνία ελάχιστης διατηρησιμότητας του προϊόντος. Δεδομένου ότι η διατηρησιμότητα του ελαιολάδου είναι μεγαλύτερη από 3 μήνες, αλλά όχι μεγαλύτερη από 18 μήνες, επιβάλλεται η αναγραφή του μήνα και του έτους λήξης της προθεσμίας κατανάλωσής του, ως «ανάλωση κατά προτίμηση πριν από...» Παρτίδα. Σε περίπτωση που ο χρόνος ελάχιστης διατηρησιμότητας περιλαμβάνει και 3

4 2.2.1 Συνθήκες παραγωγής του ελαιολάδου «Πρώτη πίεση εν ψυχρώ» «First cold pressing» Αναγράφεται μόνο για τα εξαιρετικά παρθένα ή τα παρθένα ελαιόλαδα που λαμβάνονται σε θερμοκρασία μικρότερη από 27 0 C, κατά την πρώτη μηχανική πίεση του ελαιοπολτού με παραδοσιακό σύστημα, σε υδραυλικά πιεστήρια (παραδοσιακά ελαιοτριβεία) «Εξαγωγή εν ψυχρώ» «Cold Extraction» Αναγράφεται μόνο για τα εξαιρετικά παρθένα και τα παρθένα ελαιόλαδα που λαμβάνονται σε θερμοκρασία μικρότερη από 27 0 C, από τα σύγχρονα φυγοκεντρικά ελαιοτριβεία Οργανοληπτικά Χαρακτηριστικά Οι ενδείξεις των οργανοληπτικών χαρακτηριστικών Panel Test (άρωμα, γεύση, κλπ), μπορούν να αναγράφονται μόνο αν βασίζονται σε αποτελέσματα που πιστοποιούνται μέσω της προβλεπόμενης μεθόδου του Καν. (ΕΟΚ) 2568/91. (Αφορά μόνο τα Εξαιρετικά Παρθένα και τα Παρθένα Ελαιόλαδα). Η δυνατότητα αναγραφής της ένδειξης αυτής αρχίζει από την 1η Ιουλίου Οξύτητα, κλπ. Η αναγραφή της οξύτητας (ή της ανώτατης οξύτητας) επιτρέπεται μόνο αν συνοδεύεται από τις ενδείξεις του δείκτη υπεροξειδίων, της περιεκτικότητας σε κεριά και της απορρόφησης στο υπεριώδες φως (Κ), στο ίδιο πεδίο και με χαρακτήρες του αυτού μεγέθους. Διευκρινίζεται ότι οι μέγιστες οξύτητες για τις επί μέρους ποιοτικές κατηγορίες ελαιολάδου, ισχύουν ως εξής: - Εξαιρετικό Παρθένο Ελαιόλαδο Max 0,8% σε ελαϊκό οξύ - Παρθένο Ελαιόλαδο Max 2,0% σε ελαϊκό οξύ - Ελαιόλαδο - αποτελούμενο Max 1,0% σε ελαϊκό οξύ - Πυρηνέλαιο Max 1,0% σε ελαϊκό οξύ Εμπορική Ονομασία (Trade Mark-Brand Name) Η αναγραφή εμπορικής ονομασίας στη συσκευασία του ελαιολάδου είναι προαιρετική. Χρησιμοποιείται όμως κατά κανόνα για την προστασία των συμφερόντων των επιχειρήσεων Θρεπτική Αξία Ένδειξη «Χωρίς Χοληστερόλη» Εφόσον η επιχείρηση επιλέξει να αναγράψει την ένδειξη αυτή, τότε υποχρεωτικά την συμπεριλαμβάνει στον πίνακα της θρεπτικής αξίας Αναγράφεται τέλος, μόνον ό,τι μπορεί να τεκμηριωθεί και να αποδειχτεί, εφόσον ζητηθεί από τις αρμόδιες αρχές. Ανακεφαλαιώνοντας θα πρέπει να υπογραμμισθεί ότι: η αναγραφή προαιρετικών ενδείξεων συνεπάγεται την υποχρέωση της απόδειξης ή της τεκμηρίωσης, γι αυτό εφιστάται η προσοχή στη δυνατότητα τήρησης των υποχρεώσεων αυτών, πριν από την απόφαση αναγραφής προαιρετικών ενδείξεων στη συσκευασία του ελαιολάδου. η σήμανση του ελαιολάδου δεν πρέπει να περιλαμβάνει εικόνες, παραστάσεις ή στοιχεία, τα οποία είναι ικανά να παραπλανήσουν το καταναλωτικό κοινό, είτε με την απόδοση σ αυτό ιδιοτήτων που δεν έχει, είτε με την απόδοση ιδιαίτερων χαρακτηριστικών που είναι κοινά σ όλα τα ομοειδή προϊόντα. 2.3 Αναγραφή της καταγωγής (προέλευσης) των ελαιολάδων Η αναγραφή της καταγωγής (προέλευσης) στη σήμανση του προϊόντος αποτελεί επίσης προαιρετική ένδειξη και αφορά μόνο τις κατηγορίες Εξαιρετικό Παρθένο και Παρθένο Ελαιόλαδο. Στην περίπτωση εισαγωγής από τρίτη χώρα η περιγραφή της καταγωγής καθορίζεται σύμφωνα με τον Καν. (ΕΟΚ) 2913/92. Στην περίπτωση μειγμάτων εξαιρετικών παρθένων ελαιολάδων ή παρθένων ελαιολάδων, των οποίων ποσοστό άνω του 75% προέρχεται από το ίδιο Κράτος Μέλος ή από την Ευρωπαϊκή Κοινότητα, η υπερισχύουσα καταγωγή μπορεί να αναφέρεται, ακολουθούμενη από ένδειξη που αναφέρει το ελάχιστο ποσοστό, μεγαλύτερο ή ίσο του 75%, το οποίο προέρχεται πραγματικά από την εν λόγω υπερισχύουσα καταγωγή. Η δυνατότητα αναγραφής της προέλευσης στη σήμανση του εξαιρετικού παρθένου και του παρθένου ελαιολάδου που κυκλοφορούν στο στάδιο του λιανικού εμπορίου προϋποθέτει τη χορήγηση έγκρισης από το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων (ΥΠΑΑΤ). Η δε αίτηση για αναγνώριση, με τα σχετικά δικαιολογητικά, κατατίθεται στις Διευθύνσεις Αγροτικής Ανάπτυξης των Νομαρχιών. 2.4 Μείγματα ελαιολάδου με σπορέλαια, μαργαρίνες κλπ. Στην περίπτωση που ένα προϊόν αποτελείται από μείγμα άλλων φυτικών ελαίων (σπορελαίων) και ελαιολάδου, η ονομασία πώλησης στη σήμανσή του πρέπει να αναφέρει: «Μείγμα φυτικών ελαίων (ή τα συγκεκριμένα, ονόματα των φυτικών ελαίων που χρησιμοποίηθηκαν) και ελαιολάδου» ακολουθούμενη αμέσως μετά από την ένδειξη του ποσοστού του ελαιολάδου στο μείγμα. 4

5 Κίνδυνοι που απειλούν το Ελαιόλαδο Ως κίνδυνος ορίζεται η κατάσταση ή ο παράγοντας που μπορεί να καταστήσει το ελαιόλαδο ακατάλληλο προς βρώση ή να προκαλέσει αρνητική επίπτωση στην υγεία του καταναλωτή. Δύο είναι οι κατηγορίες κινδύνων που μπορούν να επηρεάσουν, να υποβαθμίσουν ή και να αλλοιώσουν το ελαιόλαδο. Α) Οι Χημικοί κίνδυνοι, μεταξύ των οποίων ιδιαίτερη σπουδαιότητα έχουν: 1. Τα υπολείμματα των γεωργικών φαρμάκων που οφείλονται στην μη εφαρμογή των κανόνων ορθής γεωργικής πρακτικής κατά την καλλιέργεια της ελιάς. 2. Οι πτητικοί αλογονωμένοι διαλύτες (τετραχλωροαιθυλένιο, FREON, τριχλωροαιθάνιο και τριχλωροαιθυλένιο), που ενδέχεται να προέρχονται από πυροσβεστήρες, κλιματιστικά συστήματα, ψυκτικούς θαλάμους ή υπερχλωριωμένα νερά. 3. Τα βαρέα μέταλλα, των οποίων η παρουσία στα έλαια οφείλεται στην επαφή τους με μεταλλικά μέρη των μηχανημάτων ελαιοποίησης, δεξαμενές, δοχεία αποθήκευσης και μεταφοράς ή της επιμόλυνσής τους κατά το στάδιο της παραγωγής. 4. Οι πολυκυκλικοί αρωματικοί υδρογονάνθρακες (ΠΑΥ), η παρουσία των οποίων είναι συχνή (κυρίως στα πυρηνέλαια) και σχετίζεται με τον τρόπο παραγωγής τους (συνήθως κατά την ξήρανση του ελαιοπυρήνα). 5. Οι περιβαλλοντικοί ρυπαντές, που είναι κυρίως οι διοξίνες, τα πολυχλωριωμένα διφαινύλια (PCBs) και οι αρωματικοί υδρογονάνθρακες, (βενζόλιο, τολουόλιο, αιθυλοβενζόλιο, ξυλόλιο, κλπ.). 6. Επικίνδυνες ουσίες, που για διάφορους λόγους (χρήση ακατάλληλων υλικών) μεταναστεύουν στα έλαια από τα υλικά συσκευασίας με τα οποία έρχονται σε επαφή, μπορεί να επιμολύνουν το ελαιόλαδο με ξένες ουσίες, όπως πλαστικοποιητές, μονομερές VC (βινυλοχλωρίδιο) προερχόμενο από φιάλες PVC κ.ά. Β) Οι Φυσικοί κίνδυνοι, που αφορούν κυρίως στην παρουσία ξένων σωμάτων όπως θραύσματα γυαλιού, κομμάτια πλαστικών και μετάλλων, τρίχες, σκόνη, χώματα, ακαθαρσίες, κλπ. 5

6 Ασφάλεια και υγιεινή των τροφίμων Η Ευρωπαϊκή Ένωση, προκειμένου να διασφαλίσει ότι τα προϊόντα που παράγονται ή διακινούνται στα Κράτη-Μέλη της είναι υγιεινά και ασφαλή για τους καταναλωτές, λαμβάνει μέτρα υποχρεωτικής εφαρμογής για τις επιχειρήσεις τροφίμων και θεσπίζει διαδικασίες για τις Αρχές Ελέγχου κάθε Κράτους - Μέλους. Η ασφάλεια των τροφίμων στηρίζεται σε 2 άξονες: 1. στις μελέτες HACCP (Hazard Analysis Critical Control Point Ανάλυση Κινδύνων Κρίσιμα Σημεία Ελέγχου) και 2. στους Οδηγούς Ορθής Υγιεινής Πρακτικής. Τι είναι το HACCP Μέθοδος που οδηγεί σ ένα σύστημα διασφάλισης της παραγωγής υγιεινών προϊόντων, μέσω του εντοπισμού και της εξάλειψης ενδεχόμενων κινδύνων, που μπορεί να προέρχονται από πρώτες ή βοηθητικές ύλες, τις διαδικασίες, τα διάφορα στάδια κατεργασίας κατά την παρασκευή, αποθήκευση ή χρήση των τροφίμων. Η εφαρμογή του είναι υποχρεωτική. Ο τυποποιητής ελαιολάδου οφείλει να εντοπίσει τους πιθανούς μικροβιολογικούς, χημικούς και φυσικούς κινδύνους σε κάθε στάδιο της παραγωγικής διαδικασίας, να εφαρμόσει προληπτικά μέτρα, που θα αποτρέψουν την εμφάνισή τους και να εγκαταστήσει τους αναγκαίους μηχανισμούς ελέγχου. Η εφαρμογή ενός συστήματος HACCP, εκτός από την εγγύηση για την ασφάλεια του τροφίμου, συμβάλλει στη διευκόλυνση της διαδικασίας ελέγχου από τις αρμόδιες κρατικές αρχές αλλά και στην αύξηση της εμπιστοσύνης του καταναλωτή στον τομέα της ασφάλειας της παγκόσμιας αγοράς τροφίμων. Το σύστημα HACCP, βασίζεται σε 7 βασικές αρχές: Αρχή 1: Προσδιορισμός και ανάλυση (αναγνώριση) των κινδύνων (Hazard Analysis) και καθορισμός των απαραίτητων προληπτικών μέτρων για τον έλεγχό τους. Διαδικασία συλλογής και αξιολόγησης στοιχείων περί των κινδύνων και των συνθηκών που ευνοούν την εμφάνισή τους. Σκοπός η καταγραφή των κινδύνων που είναι κρίσιμοι για την ασφάλεια του τροφίμου και στην συνέχεια η αντιμετώπισή τους μέσα από το πλάνο του HACCP. Αρχή 2: Προσδιορισμός των κρίσιμων σημείων ελέγχου (Critical Control Points) Τα Κρίσιμα Σημεία Ελέγχου (C.C.P.) είναι τα σημεία της παραγωγικής διαδικασίας, στα οποία μπορεί να εφαρμοστεί έλεγχος απαραίτητος για την πρόληψη ή εξάλειψη ή τη μείωση σε αποδεκτά επίπεδα ενός κινδύνου για την ασφάλεια των τροφίμων. Ο προσδιορισμός ενός Κρίσιμου Σημείου Ελέγχου απαιτεί μια λογική προσέγγιση. Aρχή 3: Καθιέρωση κρίσιμων ορίων για κάθε κρίσιμο σημείο ελέγχου. Τα κρίσιμα όρια αναφέρονται σε καθοριζόμενα όρια μιας παρατήρησης, μέτρησης ή παραμέτρου και αποτελούν τα «απόλυτα όρια αποδοχής» για το κάθε κρίσιμο σημείο. Το κρίσιμο όριο είναι η τιμή / κριτήριο το οποίο διαχωρίζει το αποδεκτό από το μη αποδεκτό. Αρχή 4: Σύστημα παρακολούθησης για κάθε κρίσιμο σημείο ελέγχου. Δημιουργείται ένα ολοκληρωμένο σύστημα ελέγχου, στο οποίο καθορίζονται σαφώς οι απαιτήσεις εποπτείας, ελέγχου και καταγραφής για τη διατήρηση των κρίσιμων σημείων ελέγχου εντός των Κρισίμων Ορίων. Αρχή 5: Καθιέρωση των διορθωτικών ενεργειών για κάθε κρίσιμο σημείο ελέγχου. Καθορίζονται οι διαδικασίες για την ανάληψη διορθωτικών ενεργειών σε περιπτώσεις κατά τις οποίες διαπιστώνονται αποκλίσεις και κατανέμονται οι αρμοδιότητες για την εφαρμογή τους. Στις διορθωτικές ενέργειες περιέχονται τόσο αυτές που αφορούν στην επαναφορά της διεργασίας εντός των αποδεκτών ορίων, όσο και αυτές που αφορούν στη διαχείριση των παραχθέντων προϊόντων στο χρόνο κατά τον οποίο η διαδικασία ήταν εκτός ελέγχου. Αρχή 6: Καθιέρωση διαδικασιών επαλήθευσης και επικύρωσης του συστήματος HACCP. Πρέπει να αναπτυχθούν όλες οι αναγκαίες διαδικασίες επαλήθευσης για τη σωστή συντήρηση του συστήματος HACCP και τη διασφάλιση της ομαλής και αποτελεσματικής του λειτουργίας. Αρχή 7: Καθιέρωση της τεκμηρίωσης της λειτουργίας του συστήματος HACCP. Είναι επιβεβλημένο, να ενημερώνονται και να τηρούνται αρχεία μέσω των οποίων θα πιστοποιείται η σωστή εφαρμογή του συστήματος HACCP, θα ελέγχεται η εκτέλεση των διορθωτικών ενεργειών (στις περιπτώσεις απόκλισης) και κατά τον τρόπο αυτό θα αποδεικνύεται στις ελεγκτικές αρχές, η παραγωγή ασφαλών προϊόντων. 6

7 Τι είναι οι Οδηγοί Ορθής Υγιεινής Πρακτικής Οι Οδηγοί Ορθής Υγιεινής είναι εγχειρίδια στα οποία περιγράφονται οι κίνδυνοι που απειλούν τα τρόφιμα καθώς και οι κανόνες που πρέπει να εφαρμόζουν οι τυποποιητικές επιχειρήσεις ελαιολάδου, όπως όλες οι επιχειρήσεις τροφίμων, για να διασφαλίσουν την υγιεινή των προϊόντων τους. Οι Κανόνες Ορθής Υγιεινής Πρακτικής περιλαμβάνουν ορισμένους Ειδικούς Κανόνες και τους Γενικούς Κανόνες που πρέπει να ακολουθεί κάθε επιχείρηση τροφίμων ώστε να προστατεύεται και να διασφαλίζεται η υγιεινή παραγωγή των τροφίμων, να διευκολύνεται ο καθαρισμός και η απολύμανση του κτιρίου και να διασφαλίζεται η υγεία των εργαζομένων. Οι Γενικοί Κανόνες Ορθής Υγιεινής Πρακτικής, μπορούν να ταξινομηθούν σε επιμέρους κεφάλαια, τα οποία περιλαμβάνουν: 1. Τις εξωτερικές κτιριακές εγκαταστάσεις 2. Τις εσωτερικές κτιριακές εγκαταστάσεις - Σχεδιασμός και κατασκευή χώρων του εργοστασίου - Δάπεδα - Τοίχοι - Οροφή - Πόρτες παράθυρα - Συντήρηση των εγκαταστάσεων 3. Τις εγκαταστάσεις προσωπικού - Τουαλέτες - Εγκαταστάσεις πλυσίματος χεριών, νιπτήρες - Αποδυτήρια 4. Τις βοηθητικές εγκαταστάσεις - Φωτισμός - Εξαερισμός - Νερό - Ατμός - Πάγος - Αποχετευτικό σύστημα 5. Τον εξοπλισμό - Εγκατάσταση του εξοπλισμού - Συντήρηση του εξοπλισμού 6. Το προσωπικό - Υγεία του προσωπικού - Εκπαίδευση του προσωπικού - Ενδυμασία του προσωπικού - Συμπεριφορά του προσωπικού Οι Ειδικοί Κανόνες Ορθής Υγιεινής Πρακτικής περιλαμβάνουν: 1. Την παραλαβή και αποθήκευση των πρώτων και βοηθητικών υλών και των υλικών συσκευασίας. 2. Την επεξεργασία. 3. Τη μεταφορά και την αποθήκευση. ISO Ο Διεθνής φορέας δημιουργίας προτύπων ποιότητας (International Organization for Standardization- ISO) στον οποίο συμμετέχουν εκατοντάδες Εθνικοί Οργανισμοί Τυποποίησης από αντίστοιχες χώρες (Ελλάδα: ΕΛΟΤ). Αρμοδιότητες και λειτουργία Αρμοδιότητα του ISO είναι η προώθηση και ανάπτυξη της τυποποίησης και των συναφών δραστηριοτήτων σε όλους τους τομείς (εκτός ηλεκτρισμού και ηλεκτρονικών). Γιατί μια επιχείρηση εφαρμόζει ένα σύστημα Διασφάλισης Ποιότητας; Για να προλαμβάνει και εντοπίζει προβλήματα που παρουσιάζονται συχνά στην ποιότητα των προϊόντων, να εξαλείφει τους πιθανούς κινδύνους διασφαλίζοντας τις υποχρεωτικές ή συμφωνηθείσες απαιτήσεις ή υποσχέσεις. Για να αποδεικνύει τεκμηριωμένα σε καταναλωτές και φορείς ότι υπάρχει ένα σύστημα ποιότητας που εφαρμόζεται σταθερά και είναι αποτελεσματικό σε όλο το φάσμα της παραγωγικής διαδικασίας, από την αρχική σύλληψη της ιδέας για την υλοποίηση του προϊόντος έως και τη διάθεση και χρήση του από τον τελικό καταναλωτή. 7

8 Ποιά είναι τα οφέλη μίας επιχείρησης που πιστοποιείται κατά ISO 1. Βελτίωση της ποιότητας. 2. Έγκαιρη διάγνωση σφαλμάτων ποιότητας, με αποτέλεσμα τη μείωση των ελαττωματικών προϊόντων. 3. Αύξηση της παραγωγικότητας. 4. Ανταγωνιστικό πλεονέκτημα για το marketing της αγοράς. 5. Διαβατήριο για την εσωτερική αλλά και διεθνή αγορά. 6. Απόκτηση του πιο σημαντικού και μακράς διαρκείας πιστοποιητικού, «ενός ικανοποιημένου πελάτη», που σέβεται το όνομα της εταιρίας καθώς και την προσήλωσή της στην ποιότητα. Η εισαγωγή σύγχρονων και ολοκληρωμένων τεχνικών Διαχείρισης της Ολικής Ποιότητας σε όλο το φάσμα της δραστηριότητας μιας επιχείρησης, οδηγεί στην ουσιαστική ενίσχυση της παρουσίας της σε μια εξαιρετικά ανταγωνιστική και ραγδαία εξελισσόμενη διεθνή αγορά. Ποιά είναι τα αναγκαία βήματα για την πιστοποίηση μίας επιχείρησης κατά ISO 1. Απόφαση της Διοίκησης. 2. Δημιουργία ομάδας εργασίας. 3. Εξέταση της υπάρχουσας κατάστασης σε σχέση με το ISO. 4. Επισήμανση διαφορών και εκπόνηση προγράμματος ενεργειών. 5. Αναθεώρηση ή δημιουργία νέων διαδικασιών. 6. Δημιουργία Εγχειριδίου Διασφάλισης Ποιότητας. 7. Επιλογή Φορέα Πιστοποίησης. 8. Υποβολή του Εγχειριδίου στο Φορέα Πιστοποίησης για έγκριση. 9. Αξιολόγηση της εφαρμογής. 10. Πιστοποίηση. Ιχνηλασιμότητα Η εφαρμογή συστήματος ιχνηλασιμότητας διασφαλίζει την ανίχνευση στοιχείων της προέλευσης και της διαδικασίας παραγωγής - διάθεσης του ελαιολάδου. Ειδικότερα διασφαλίζει ότι η παρτίδα ενός προϊόντος και η πορεία της μπορούν να αναγνωριστούν και να ανιχνευθούν σε ολόκληρη την παραγωγική αλυσίδα, από την προέλευση των πρώτων υλών, την παραγωγική διαδικασία, μέχρι τη διανομή και τοποθέτηση του προϊόντος στο λιανικό εμπόριο. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί υποχρεώνοντας όλους τους εμπλεκόμενους φορείς της παραγωγικής διαδικασίας να διασφαλίζουν την ανίχνευση κάθε παρτίδας, σε όλα τα στάδια της παραγωγικής αλυσίδας. Από 1/1/2005 όλες οι επιχειρήσεις τροφίμων είναι υποχρεωμένες να διαθέτουν τέτοια συστήματα (άρθρο 18 Καν. (ΕΚ) 178/2002), ώστε να μπορούν να παρακολουθούν και να συνδέουν όλες τις πληροφορίες που αφορούν τους προμηθευτές τους, αλλά και αυτούς στους οποίους έχουν διοχετεύσει τα προϊόντα. 8

9 Επιλογή πρώτων υλών (ελαιόλαδο, βοηθητικές ύλες, υλικά συσκευασίας) Οι ακατάλληλες αλλά και μη επαρκώς προδιαγραμμένες πρώτες ύλες είναι συνήθως η κύρια αιτία δημιουργίας σοβαρών προβλημάτων στα προϊόντα, στα τρόφιμα και ιδιαίτερα στο ελαιόλαδο. Πρωταρχικό μέλημα της επιχείρησης θα πρέπει να είναι η προμήθεια ασφαλών πρώτων υλών, υλικών συσκευασίας και βοηθητικών υλών με καταγραμμένες και συμφωνημένες προδιαγραφές, γεγονός που απαιτεί: α) πολύ καλή γνώση του ελαιολάδου, ώστε να τεθούν τα κατάλληλα όρια στις ποιοτικές παραμέτρους που θα συμφωνηθούν με τους προμηθευτές, β) συνεργασία με φερέγγυους και επαγγελματίες προμηθευτές, οι οποίοι πρέπει να επιλέγονται και να εγκρίνονται με αυστηρά κριτήρια και να επιθεωρούνται καθ όλη την περίοδο συνεργασίας, γ) διασταύρωση και επαλήθευση των αναλύσεων των πρώτων υλών ή των διαφόρων υλικών των προμηθευτών σε τακτά χρονικά διαστήματα. Η αξιολόγηση όλων των προμηθευτών είναι ουσιαστική και στηρίζεται σε ένα συνδυασμό, κατά το δυνατόν, αντικειμενικών κριτηρίων τα οποία λαμβάνουν υπόψη τους την άποψη όλων των εμπλεκομένων τμημάτων (προμήθειες, διασφάλιση ποιότητας, παραγωγή κλπ ). Ειδικότερα τα κριτήρια αυτά είναι: - Η συνέπεια ως προς την παράδοση Η συνέπεια ως προς την παράδοση υπολογίζεται με βάση το ποσοστό καθυστέρησης παραδόσεων, με το οποίο ο προμηθευτής αξιολογείται ως προς την συνέπεια του. - Η ανταπόκριση & η επικοινωνία Ο προμηθευτής αξιολογείται συνήθως σε ετήσια βάση, ανάλογα με την ανταπόκριση που επέδειξε σε άμεσα αιτήματα παράδοσης καθώς και στο βαθμό που η επικοινωνία μαζί του ήταν άριστη. - Η ποιότητα Αξιολογείται επίσης τουλάχιστον ετησίως, ανάλογα με την ποιότητα των πρώτων υλών και γενικά των υλικών που προμήθευσε. Η ποιότητα των προμηθευομένων υλικών προσδιορίζεται μέσω του ποσοστού μη συμμορφούμενων υλικών και σύμφωνα με το ποσοστό του δείκτη αυτού, ο προμηθευτής κατατάσσεται αντίστοιχα. - Η καταλληλότητα των πρώτων υλών (είτε υλικών) με τις διεργασίες ή τη συμβατότητα των υλικών με τον μηχανολογικό εξοπλισμό και τις λειτουργίες της επιχείρησης. Διενεργείται ετήσια αξιολόγηση για κάθε προμηθευτή ανάλογα με την καταλληλότητα και σταθερότητα της πρώτης ύλης ή την συμβατότητα των υλικών που προμηθεύει, ως προς τις διεργασίες και την μηχανολογική υποδομή της εταιρίας, καταλληλότητα που εξασφαλίζει την απροβλημάτιστη λειτουργία τους. Η ετήσια τελική αξιολόγηση για κάθε προμηθευτή απεικονίζεται μέσω του ειδικού δείκτη αξιολόγησης προμηθευτή και υπολογίζεται ως μία συνάρτηση των επιμέρους κριτηρίων. Ανάλογα με το αποτέλεσμα του δείκτη αξιολόγησης τελικά οι προμηθευτές κατατάσσονται στις εξής κατηγορίες: ΔΕΙΚΤΗΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ Α ΒΑΘΜΙΔΑ Β ΒΑΘΜΙΔΑ Γ ΒΑΘΜΙΔΑ Δ ΒΑΘΜΙΔΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΑΡΙΣΤΟΣ ΚΑΛΟΣ ΜΕΤΡΙΟΣ (ΥΠΟ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗ) ΜΗ ΑΠΟΔΕΚΤΟΣ Για την απρόσκοπτη λειτουργία της τυποποιητικής επιχείρησης, η βασικότερη αρχή αποφυγής προβλημάτων είναι: Κανενός είδους πρώτη ή βοηθητική ύλη, καθώς και υλικό συσκευασίας δεν εισέρχεται στην τυποποιητική μονάδα χωρίς την συνοδεία εγγράφων που να διασφαλίζουν την ακριβή ποσοτική και ποιοτική του ταυτότητα, καθώς και την απόλυτη συμφωνία του με τις προδιαγραφές. Το πλέον κρίσιμο σημείο όπου θα πρέπει τα πάντα να ελέγχονται, είναι το στάδιο της παραλαβής των πρώτων υλών και των υλικών. Λεπτομερής έλεγχος θα πρέπει να εφαρμόζεται και στα μεταφορικά μέσα όπως βυτία, δεξαμενές και γενικά περιέκτες που πρέπει να χαρακτηρίζονται για χρήση αποκλειστικά για τρόφιμα και να συνοδεύονται από έγγραφα που αναφέρουν τα προηγούμενα φορτία, καθώς και παραστατικά καθαρισμού με απορρυπαντικά κατάλληλα για τρόφιμα. 9

10 Ποιοτικοί δείκτες και χαρακτηριστικά του ελαιολάδου Η γνησιότητα και η ποιότητα των ελαιολάδων προσδιορίζονται με βάση τα φυσικοχημικά και οργανοληπτικά χαρακτηριστικά τους, όπως αυτά προβλέπονται στον Καν (ΕΟΚ) 2568/91. Προκειμένου τα χαρακτηριστικά αυτά να ελέγχονται με ενιαίο τρόπο, ο ίδιος κανονισμός καθορίζει και τις μεθόδους χημικής ανάλυσης και οργανοληπτικής αξιολόγησης. Η ποιότητα του ελαιολάδου υποβαθμίζεται σημαντικά ακόμη και κατά το στάδιο ανάπτυξης του καρπού κατά την επαφή του με παράσιτα, μικροοργανισμούς, υγρασία, οξυγόνο, έντονο φως, θερμοκρασία, και προσδιορίζεται με την οργανοληπτική αξιολόγηση (panel test) και με τη μέτρηση ορισμένων φυσικοχημικών παραμέτρων, όπως οξύτητα, αριθμός υπεροξειδίων, συντελεστές απορρόφησης Κ270/Κ232/ΔΚ κ.λ.π. Οι υπόλοιπες παράμετροι ελέγχου προσδιορίζονται προκειμένου να συλλεχθούν πληροφορίες σχετικές με την γνησιότητα του ελαιολάδου, δηλαδή μέσω αυτών ανιχνεύεται η παρουσία σπορελαίων ή άλλων ξένων ελαίων στο υπό εξέταση ελαιόλαδο (στιγμασταδιένια, ΔECN 42, κηροί, σύσταση λιπαρών οξέων, trans λιπαρά, κορεσμένα λιπαρά οξέα στη θέση 2, στερόλες, σύσταση στερολών κ.λ.π.). Τέλος, προσδιορίζοντας ορισμένες παραμέτρους όπως τους αλογονούχους πτητικούς διαλύτες, τα μέταλλα, τους πολυκυκλικούς αρωματικούς υδρογονάνθρακες, κ.λ.π. εμφανίζεται και πιθανή περιβαλλοντική μόλυνση του ελαιολάδου ή πυρηνελαίου. Τα χαρακτηριστικά των ελαιολάδων αναλυτικότερα, καθώς και οι πληροφορίες ορισμένων χρήσιμων παραμέτρων, περιλαμβάνονται στο Παράρτημα Ι του Καν (ΕΟΚ) 2568/91 και έχουν ως εξής: Χαρακτηριστικά του Ελαιολάδου ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΟ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΚΑΘΕ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΟΥ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΠΟΥ ΔΙΝΕΙ ΤΟ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΟ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΟ Υψηλή οξύτητα συνήθως σημαίνει ότι το ελαιόλαδο προέρχεται από ταλαιπωρημένο ελαιόκαρπο ή ακατάλληλες συνθήκες ελαιοποίησης Τα υψηλά υπεροξείδια υποδηλώνουν ότι το ελαιόλαδο έχει υποστεί οξειδωτικές ή άλλες αλλοιώσεις ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ 1. ΟΞΥΤΗΤΑ Λιπαρά οξέα που βρίσκονται σε ελεύθερη κατάσταση κυρίως λόγω υδρόλυσης Η οξύτητα υποδηλώνει υδρόλυση, οξείδωση ή ενζυματική δράση που υπέστη το ελαιόλαδο 2. ΥΠΕΡΟΞΕΙΔΙΑ που δημιουργούνται από δράση του οξυγόνου στο ελαιόλαδο Τα υψηλά υπεροξείδια συνδέονται με μείωση της διάρκειας ζωής του ελαιολάδου 3. ΚΗΡΟΙ (εστέρες λιπαρών οξέων) Ένδειξη παρουσίας πυρηνελαίου Με την πάροδο του χρόνου αυξάνει η αρχική περιεκτικότητά τους στα υψηλής οξύτητας μειονεκτικά παρθένα ελαιόλαδα Ανιχνεύεται με μέθοδο που βασίζεται σε ενζυματική δράση Εντοπίζεται με ευαίσθητη μέθοδο ανίχνευσης εξευγενισμένων ελαίων σε παρθένο ελαιόλαδο 4. ΚΟΡΕΣΜΕΝΑ ΛΙΠΑΡΑ ΟΞΕΑ ΣΤΗ ΘΕΣΗ 2 (λιπαρά οξέα τριγλυκεριδίων) Παρουσία εστερεοποιημένων «συνθετικών» ελαίων 5. ΣΤΙΓΜΑΣΤΑΔΙΕΝΙΑ (στυρένεια) Ένδειξη παρουσίας ραφινέ ελαίων σε παρθένα ελαιόλαδα 6. ΔECN 42 Διαφορά θεωρητικής και πειραματικής περιεκτικότητας τριγλυκεριδίων, με ισοδύναμο αριθμό ατόμων άνθρακα 42 Συντελεστές απορρόφησης υπεριώδους σε μήκος κύματος 232nm Ένδειξη παρουσίας σπορελαίων 7. Κ 232 Δείκτης αρχικών σταδίων οξείδωσης Ανιχνεύεται με φασματομετρική μέθοδο ελέγχου 10

11 ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΟ 8. Κ ΔΚ 10. ΟΡΓΑΝΟΛΗΠΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ (PANEL TEST) 11. ΜΥΡΙΣΤΙΚΟ, ΛΙΝΟΛΕΝΙΚΟ, ΑΡΑΧΙΔΙΚΟ, ΕΙΚΟΣΕΝΙΚΟ, ΒΕΧΕΝΙΚΟ, ΛΙΓΝΟΚΗΡΙΚΟ ΟΞΥ 12. Trans ΙΣΟΜΕΡΗ ΛΙΠΑΡΑ ΟΞΕΑ 13. ΧΟΛΗΣΤΕΡΟΛΗ 14. ΒΡΑΣΙΚΑΣΤΕΡΟΛΗ 15. ΚΑΜΠΕΣΤΕΡΟΛΗ 16. ΣΤΙΓΜΑΣΤΕΡΟΛΗ 17. ΣΥΝΟΛΙΚΗ β-σιτοστερολη 18. δ7- ΣΤΙΓΜΑΣΤΕΝΟΛΗ 19. ΣΥΝΟΛΙΚΕΣ ΣΤΕΡΟΛΕΣ 20. ΕΡΥΘΡΟΔΙΟΛΗ ΚΑΙ ΟΥΒΑΟΛΗ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΚΑΘΕ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΟΥ Συντελεστής απορρόφησης υπεριώδους σε μήκος κύματος 270nm Μαθηματική σχέση υπολογισμού συντελεστών απορρόφησης υπεριώδους ακτινοβολίας Στατιστική μέθοδος προσδιορισμού οργανοληπτικών χαρακτηριστικών (λιπαρά οξέα) (λιπαρά οξέα) (στερόλη) (στερόλη) (στερόλη) (στερόλη) (στερόλη) Χημική ένωση (στερόλη) Ποσότητα (mg) στερολών σε 1 κιλό ελαίου (τριτερπενικές διαλκοόλες) ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΠΟΥ ΔΙΝΕΙ ΤΟ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΟ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΟ Δείκτης προχωρημένου σταδίου οξείδωσης Περιεκτικότητες μεγαλύτερες των ποσοστών των επιτρεπτών ορίων, υποδηλώνουν αντίστοιχα την παρουσία κάποιου σπορελαίου. Ένδειξη παρουσίας ραφινέ ελαίων σε παρθένα ελαιόλαδα Πιθανή ένδειξη παρουσίας ζωικού λίπους Πιθανή ένδειξη παρουσίας σπορελαίου Πιθανή ένδειξη παρουσίας σπορελαίων Πιθανή ένδειξη παρουσίας σπορελαίων Πιθανή ένδειξη παρουσίας σπορελαίων Πιθανή ένδειξη παρουσίας σπορελαίων Πιθανή ένδειξη παρουσίας σπορελαίων ή και πυρηνελαίων Πιθανή ένδειξη παρουσίας πυρηνελαίου ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ Δεδομένου ότι ορισμένα ραφινέ σπορέλαια παρουσιάζουν υψηλές τιμές Κ270, η παράμετρος αυτή είναι δυνατόν να πληροφορεί και για πιθανή νοθεία με σπορέλαια ή και εξευγενισμένα ελαιόλαδα Δεδομένου ότι τα ραφινέ σπορέλαια έχουν υψηλές τιμές ΔΚ, η παράμετρος αυτή δίνει επιπλέον πληροφορίες για τυχόν νοθεία με σπορέλαια Επίσης ένδειξη δραστικών συνθηκών επεξεργασίας Συνήθως κραμβελαίου Ορισμένα ελαιόλαδα και πυρηνέλαια παρουσιάζουν από την φύση τους αποκλίσεις από τα όρια του κανονισμού Ορισμένα ελαιόλαδα και πυρηνέλαια παρουσιάζουν από την φύση τους μικρές αποκλίσεις από τα όρια του κανονισμού Ορισμένα ελαιόλαδα παρουσιάζουν αποκλίσεις από τα όρια του κανονισμού 21. ΑΛΟΓΟΝΩΜΕΝΟΙ ΔΙΑΛΥΤΕΣ (φρέον, τριχλωροαιθάνιο, τριχλωροαιθυλένιο, τετραχλωροαιθυλένιο ) Επιμόλυνση του ελαιολάδου με διάφορες τοξικές ουσίες Η μόλυνση μπορεί να οφείλεται στο υπερχλωριωμένο νερό, σε δοχεία από τοξικές ουσίες που χρησιμοποιήθηκαν για αποθήκευση ελαιολάδων, στη χρήση ακατάλληλων χημικών κατά τον καθορισμό ελαιουργικών μηχανημάτων κ.λ.π. 11

12 Οργανοληπτική αξιολόγηση παρθένων ελαιολάδων Τα παρθένα ελαιόλαδα σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα κατατάσσονται στις διάφορες κατηγορίες με βάση, εκτός των άλλων φυσικοχημικών παραμέτρων τους και με την διεθνώς θεσμοθετημένη μέθοδο της οργανοληπτικής αξιολόγησης. Κριτήρια Κατάταξης, σύμφωνα με τη μέθοδο αυτή, είναι η παρουσία ή μη του φρουτώδους, και η ένταση του επικρατέστερου ελαττώματος του προϊόντος (του ταγγού, της μούργας, κ.λ.π.), τα οποία πιστοποιεί ομάδα ειδικά επιλεγμένων και εκπαιδευθέντων δοκιμαστών. Θετικές οργανοληπτικές ιδιότητες θεωρούνται ή χαρακτηρίζονται οι εξής: 1. Φρουτώδες (fruity) Συνδυασμός γευστικών - οσφραντικών αισθήσεων (flavour), χαρακτηριστικός των ελαιολάδων που προέρχονται από υγιή και φρέσκο καρπό, ο οποίος έχει συλλεχθεί με όλους τους κανόνες υγιεινής, στο βέλτιστο στάδιο ωρίμανσης. Το φρουτώδες γίνεται αντιληπτό απευθείας από τη μύτη, αλλά και κατά τη γευστική του δοκιμή και εξαρτάται κυρίως από την ποικιλία της ελιάς. 2. Πικρό (Bitter) Χαρακτηριστική γεύση ελαιολάδου που προέρχεται από πράσινες ελιές ή από ελιές που μόλις αρχίζει να αλλάζει το χρώμα τους. Μπορεί να είναι ευχάριστη ή όχι, ανάλογα με την ένταση. Πάντως σε καμία περίπτωση δεν πρέπει να θεωρείται ελάττωμα. 3. Πικάντικο (Pungent) Έντονη κιναισθητική αίσθηση, χαρακτηριστική των ελαιολάδων που παράγονται στην αρχή της ελαιοκομικής περιόδου, κυρίως από πράσινες ελιές που είναι ακόμη ανώριμες. Το πικάντικο θεωρείται προτέρημα και σε καμία περίπτωση ελάττωμα. Αρνητικές οργανοληπτικές ιδιότητες Παρθένα ελαιόλαδα τα οποία προέρχονται από ελιές που δεν ελαιοποιήθηκαν άμεσα, αποθηκεύτηκαν σε ακατάλληλους χώρους, είτε παρελήφθησαν με ακατάλληλες τεχνικές (υψηλές θερμοκρασίες, ακάθαρτο σύστημα ελαιοποίησης, κ.λ.π.), αλλά και ελαιόλαδα των οποίων έχει λήξει η διάρκεια ζωής τους, δίνουν δυσάρεστες γεύσεις και μυρωδιά όπως η μούχλα, η μούργα, το μεταλλικό, το ταγγό, κ.λ.π. 12

13 ΣΗΜΕΙΑ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ Σημεία Ελέγχου 1. Προμήθεια πρώτων και βοηθητικών υλών και υλικών συσκευασίας 2. Μεταφορά πρώτων και βοηθητικών υλών και υλικών συσκευασίας 3. Παραλαβή πρώτων και βοηθητικών υλών και υλικών συσκευασίας 4. Εκφόρτωση και αποθήκευση 5. Προετοιμασία ελαίων Ανάμειξη/ ομογενοποίηση/ φιλτράρισμα/ διαύγαση/ στίλβωση 6. Συσκευασία 7. Αποθήκευση τελικών προϊόντων 8. Αποστολή / Διανομή τελικών προϊόντων Κίνδυνος Προληπτικά μέτρα ελέγχου Παρακολούθηση Να περιέχουν επικίνδυνες χημικές ουσίες ή ξένα σώματα Επιμόλυνση με επικίνδυνες χημικές ουσίες Παραλαβή προϊόντων που δεν πληρούν τις καθορισμένες προδιαγραφές ποιότητας & ασφάλειας Επιμόλυνση με επικίνδυνες χημικές ουσίες ή ξένα αντικείμενα Επιμόλυνση με επικίνδυνες χημικές ουσίες ή ξένα αντικείμενα Επιμόλυνση με επικίνδυνες χημικές ουσίες ή ξένα αντικείμενα Επιμόλυνση με επικίνδυνες χημικές ουσίες ή ξένα αντικείμενα Επιμόλυνση με επικίνδυνες χημικές ουσίες ή ξένα αντικείμενα Επιμόλυνση με επικίνδυνες χημικές ουσίες ή ξένα αντικείμενα Καθορισμός προδιαγραφών ασφάλειας κατά την προμήθεια Επιλογή αξιόπιστων προμηθευτών Αξιολόγηση και έγκριση προμηθευτή Απαίτηση για προσκόμιση πιστοποιητικού ποιότητας των πρώτων και βοηθητικών υλών και των υλικών συσκευασίας από τον προμηθευτή Χρήση μεταφορικών μέσων κατάλληλων για τρόφιμα Διαχωρισμός χώρων /εγκαταστάσεων με βάση το είδος του υλικού Καθαρισμός μεταφορικών μέσων Καταγραφή κωδικών παρτίδων παραλαμβανομένων πρώτων και βοηθητικών υλών και υλικών συσκευασίας (ιχνηλασιμότητα) Έλεγχος των πιστοποιητικών ασφάλειας των προϊόντων Έλεγχος συνθηκών μεταφοράς / παραλαβής ανάλογα με το προϊόν Επιβεβαίωση του απαραβίαστου και της επισήμανσης των πρωτογενών συσκευασιών κατά την παραλαβή Φίλτρα στις αντλίες εκφόρτωσης Κλειστοί εύκαμπτοι σωλήνες Έλεγχος φίλτρων μετά την εκφόρτωση Εκπαίδευση προσωπικού Πρόγραμμα και οδηγίες καθαρισμού Κλειστά κυκλώματα Προστατευτικές στολές προσωπικού Πρόγραμμα εντομοκτονίας-μυοκτονίας Φίλτρα στους αεραγωγούς Σήτες στα παράθυρα Πλαστικές κουρτινολωρίδες στις πόρτες Χρήση ποντικοπαγίδων Σήμανση και ελεγχόμενη πρόσβαση σε χώρους αποθήκευσης τοξικών χημικών Συντήρηση εξοπλισμού Εκπαίδευση προσωπικού Καθαρισμός Κλειστά κυκλώματα Προστατευτικές στολές προσωπικού Πρόγραμμα εντομοκτονίας-μυοκτονίας Φίλτρα στους αεραγωγούς Σήτες στα παράθυρα Πλαστικές κουρτινολωρίδες στις πόρτες Χρήση ποντικοπαγίδων Σήμανση και ελεγχόμενη πρόσβαση σε χώρους αποθήκευσης τοξικών χημικών Εφαρμογή της πολιτικής ασφαλούς διαχείρισης γυάλινων περιεκτών Έλεγχος καταλληλότητας συμπιεστών διαμόρφωσης πλαστικών φιαλών (oil-free compressors) Εξασφάλιση του απαραβίαστου των πρωτογενών συσκευασιών Εξαφάλιση του απαραβίαστου των πρωτογενών συσκευασιών Επιθεώρηση προμηθευτών Δειγματοληπτικές αναλύσεις επιμολυντών σε ετήσια βάση Καταγραφή προηγούμενων φορτίων Παραστατικά έγγραφα καθαρισμού Επιθεώρηση εφαρμογής Επιθεώρηση εφαρμογής Έλεγχος αρχείων Επιθεώρηση εφαρμογής Έλεγχος αρχείων Επιθεώρηση εφαρμογής Έλεγχος αρχείων Επιθεώρηση εφαρμογής Έλεγχος αρχείων Έλεγχος ιχνηλασιμότητας προϊόντος Επιθεώρηση εφαρμογής Επιθεώρηση εφαρμογής 13

14 Ισχύουσα Νομοθεσία Εθνική και Κοινοτική Νομοθεσία για το Ελαιόλαδο Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 2568/91 της Επιτροπής της 11ης Ιουλίου 1991 σχετικά με τον προσδιορισμό των χαρακτηριστικών των ελαιολάδων και των πυρηνελαίων καθώς και με τις μεθόδους προσδιορισμού, όπως ισχύει με τις μέχρι σήμερα τροποποιήσεις και συγκεκριμένα το παράρτημα Ι αυτού, με τα «χαρακτηριστικά των ελαιολάδων». Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1019/2002 της Επιτροπής της 13ης Ιουνίου 2002, για τις προδιαγραφές εμπορίας του ελαιολάδου. Κανονισμός (EK) αριθ. 865/04 του Συμβουλίου της 29ης Απριλίου 2004 σχετικά με την κοινή οργάνωση της αγοράς ελαιολάδου και επιτραπέζιων ελιών και την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 827/68. Υπουργική Απόφαση του Υπουργού Γεωργίας (ΥΑ) / (ΦΕΚ τ. Β 285/ ) «Διαδικασία έγκρισης για την αναγραφή της προέλευσης του ελαιολάδου» Κώδικας Τροφίμων, Ποτών και Αντικειμένων Κοινής Χρήσης. Απόφαση 300/70 του Γενικού Χημείου του Κράτους και του Ανωτάτου Χημικού Συμβουλίου. Ρυθμίζει στο κεφάλαιο VIII τα σχετικά με τα «εδώδιμα λίπη και έλαια» και στα άρθρα τα σχετικά με τα ελαιόλαδα. Συγκεκριμένα κατά άρθρο ρυθμίζονται τα επόμενα: Άρθρο 70: Χαρακτηρισμός και γενικοί όροι επεξεργασίας και διαθέσεως εις την κατανάλωσιν Άρθρο 71: Ελαιόλαδο Άρθρο 72: Έλαιο από ελαιοπυρήνες- Πυρηνέλαιο Σημ. Δεν έχουν υπάρξει μετά το 1998 τροποποιήσεις του ΚΤΠ ώστε να εναρμονισθούν τα άρθρα 71 και 72 με τα παραρτήματα του ισχύοντος κανονισμού (ΕΟΚ) 2568/91. Διεθνής νομοθεσία Διεθνές Ελαιοκομικό Συμβούλιο (Δ.Σ.Ε.) Στο Διεθνές Εμπόριο (σε τρίτες- εκτός Ε. Ε χώρες) εφαρμόζεται το Εμπορικό Πρότυπο του Διεθνούς Ελαιοκομικού Συμβουλίου για τα ελαιόλαδα και τα πυρηνέλαια (RESOLUTION No RES-3/89- IV/03) όπως δημοσιεύεται στο έγγραφο COI/T15/NC no 3/Rev.1 της 5/12/2003. Το εμπορικό πρότυπο του ΔΣΕ έχει προσαρμοσθεί σε βασικά σημεία με την κοινοτική νομοθεσία όπως στη μέγιστη οξύτητα (0,8) για το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο. Όμως έχει ορισμένες διαφορές όπως π.χ η ονομασία «ελαιόλαδο» (olive oil) αντί του «ελαιόλαδοαποτελούμενο από εξευγενισμένα ελαιόλαδα και παρθένα ελαιόλαδα». Γενική - Οριζόντια Νομοθεσία Οδηγία 75/106/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 19ης Δεκεμβρίου 1974 περί προσεγγίσεως των νομοθεσιών των Κρατών μελών των αναφερόμενων στην προσυσκευασία κατ όγκο ορισμένων προσυσκευασμένων υγρών. Η εναρμόνιση έγινε με την Υπουργική Απόφαση Αρ. Φ (Φ.Ε.Κ. 784/Β / ). Οδηγία 82/711/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 18ης Οκτωβρίου 1982 για τον καθορισμό των βασικών κανόνων που είναι αναγκαίοι για τον έλεγχο της μετανάστευσης των συστατικών των υλικών και αντικειμένων από πλαστική ύλη που προορίζονται να έρθουν σε επαφή με τρόφιμα. Η εναρμόνιση έγινε με το Άρθρο 26 του Κώδικα Τροφίμων και Ποτών «Πλαστικά υλικά και αντικείμενα που προορίζονται να έλθουν σε επαφή με τα τρόφιμα». Οδηγία 85/7 ΕΟΚ του Συμβουλίου της 19ης Δεκεμβρίου 1984, για την τροποποίηση μιας πρώτης σειράς οδηγιών για την προσέγγιση των νομοθεσιών των κρατών μελών των σχετικών με τα τρόφιμα, όσον αφορά την παρέμβαση της Μόνιμης Επιτροπής Τροφίμων. Οδηγία 89/109/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 21ης Δεκεμβρίου 1988, για την προσέγγιση των νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με τα υλικά και αντικείμενα που προορίζονται να έρθουν σε επαφή με τα τρόφιμα. Η εναρμόνιση έγινε με το Άρθρο 21 του Κώδικα Τροφίμων και Ποτών «Γενικοί όροι χρήσης-επισήμανση». Οδηγία 90/128/ΕΟΚ της Επιτροπής της 23ης Φεβρουαρίου 1990, σχετικά με τα πλαστικά υλικά και αντικείμενα που προορίζονται να έρθουν σε επαφή με τρόφιμα. Η εναρμόνιση έγινε με το Άρθρο 26 του Κώδικα Τροφίμων και Ποτών «Πλαστικά υλικά και αντικείμενα που προορίζονται να έλθουν σε επαφή με τα τρόφιμα». Οδηγία 92/59/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 29ης Ιουνίου 1992, για τη γενική ασφάλεια των προϊόντων. Η εναρμόνιση προς την Οδηγία έγινε με την Υπουργική Απόφαση Αρ. Φ1-503 (ΦΕΚ 98/Β /1996) «Γενική Ασφάλεια των Προϊόντων Εναρμόνιση με την Οδηγία του Συμβουλίου 92/59/ΕΟΚ της 29ης Ιουνίου 1992». 14

15 Οδηγία 93/43/ΕΚ του Συμβουλίου της περί υγιεινής των τροφίμων. Η εναρμόνιση προς την Οδηγία έγινε με την Κ.Υ.Α. 487 (ΦΕΚ 1219/Β / ). Οδηγία 2000/13/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 20ής Μαρτίου 2000 για προσέγγιση των νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με την επισήμανση, την παρουσίαση και τη διαφήμιση των τροφίμων. Οδηγία 2001/22/ΕΚ της Επιτροπής της 8ης Μαρτίου 2001 για την καθιέρωση τρόπων δειγματοληψίας και μεθόδων ανάλυσης για τον επίσημο έλεγχο των συγκεντρώσεων μολύβδου, καδμίου, υδραργύρου και 3-MCPD στα τρόφιμα. Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 466/2001 της Επιτροπής της 8ης Μαρτίου 2001 για τον καθορισμό μέγιστων τιμών ανοχής για ορισμένες προσμείξεις στα τρόφιμα. Κανονισμός 178/2002 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 28ης Ιανουαρίου 2002 για τον καθορισμό των γενικών αρχών και απαιτήσεων της νομοθεσίας για τα τρόφιμα, για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των Τροφίμων και τον καθορισμό διαδικασιών σε θέματα ασφάλειας τροφίμων. Κανονισμός 852/2004 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 29ης Απριλίου 2004 για την υγιεινή των τροφίμων. Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 510/2006 του Συμβουλίου της 20ής Μαρτίου 2006 για την προστασία των γεωγραφικών ενδείξεων και των ονομασιών προέλευσης των γεωργικών προϊόντων και των τροφίμων. Αρμόδιες αρχές για τον Ποιοτικό Έλεγχο ΕΦΕΤ Ο Ενιαίος Φορέας Ελέγχου Τροφίμων ιδρύθηκε το 1999, αποτελεί Νομικό Πρόσωπο Δημοσίου Δικαίου και τελεί υπό την εποπτεία του Υπουργείου Ανάπτυξης. Αρμοδιότητα του Ε.Φ.Ε.Τ. είναι: η προστασία του καταναλωτή με τη διασφάλιση της εισαγωγής, παραγωγής και διακίνησης υγιών τροφίμων η πιστοποίηση της ποιότητας και ποιοτική αναβάθμιση των τροφίμων η αποτροπή φαινομένων νοθείας η μέριμνα για την αποτροπή της παραπλάνησης η προστασία των οικονομικών συμφερόντων του καταναλωτή. Κεντρική Υπηρεσία Διεύθυνση: Kηφισίας 124 & Ιατρίδου 2, Αμπελόκηποι Ταχ. Κώδικας: Τηλ. Κέντρο: Fax: ΓΕΝΙΚΟ ΧΗΜΕΙΟ ΚΡΑΤΟΥΣ Το Γενικό Χημείο του Κράτους ανήκει στο Υπουργείο Οικονομίας και Οικονομικών και διενεργεί όλες τις χημικές αναλύσεις του ελαιολάδου (πέραν των άλλων προϊόντων, υλικών και τροφίμων). Αναγνωρισμένα εργαστήρια από το Διεθνές Ελαιοκομικό Συμβούλιο 1. ΧΗΜΙΚΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Γενική Γραμματεία Καταναλωτή - Διεύθυνση Τεχνικού Ελέγχου Πλατεία Κάνιγγος 20, Αθήνα (Υπεύθυνη χημικών αναλύσεων: Ε. Χριστοπούλου) Τηλ.: Fax: ΓΕΝΙΚΟ ΧΗΜΕΙΟ ΚΡΑΤΟΥΣ Υπουργείο Οικονομίας και Οικονομικών Α. Τσόχα 16, Αθήνα (Υπεύθυνη χημικών αναλύσεων: Π. Παναγιωτοπούλου) Τηλ.: Fax:

16 3. ΕΤΑΤ Εταιρεία Έρευνας και Τεχνολογικής Ανάπτυξης Τροφίμων Λεωφόρος Βουλιαγμένης 80, Αθήνα (Διευθύντρια: Ιωάννα Πετροχείλου) Τηλ.: Fax: OLITECN ΕΠΕ Θησέως 330 / ισόγειο Καλλιθέα Αθήνα (Υπεύθυνος χημικών αναλύσεων: Παν. Κωνσταντίνου) Τηλ: Fax: OMICRON Γιαννιτσών 95/ 1ος όροφος Περιστέρι- Αθήνα (Υπεύθυνος χημικών αναλύσεων: Εμμ. Σαλιβαράς) Τηλ.: Fax: Αναγνωρισμένα από το Δ.Σ.Ε. Εταιρικά Χημικά Εργαστήρια 1. ΜΙΝΕΡΒΑ Α.Ε. Τατοΐου 165 & Οδυσσέως Μεταμόρφωση Αττικής (Υπεύθυνος χημικών αναλύσεων: Βασίλης Καμβύσης) Τηλ: , Fax: Αναγνωρισμένες από το Δ.Σ.Ε. Ομάδες Δοκιμαστών (Panel Test) 1. ΧΗΜΙΚΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Γενική Γραμματεία Καταναλωτή - Διεύθυνση Τεχνικού Ελέγχου Πλατεία Κάνιγγος 20, Αθήνα (Υπεύθυνη οργανοληπτικής ομάδας: Μ. Λαζαράκη) Τηλ.: Fax: Ευθύνη των επιχειρήσεων Ο νέος κανονισμός 178/2002 που καθορίζει τις γενικές αρχές της νομοθεσίας τροφίμων, καθιερώνει την Ευρωπαϊκή Αρχή Ασφάλειας Τροφίμων (EFSA) και θεσπίζει τις διαδικασίες για την ασφάλεια τροφίμων με στόχο την προστασία της ανθρώπινης υγείας και των συμφερόντων των καταναλωτών (ισχύει από 1/1/05) και ο 852/2004 που αφορά στην υγιεινή των τροφίμων (εφαρμόζεται από 1/1/06), βασίζονται στην αρχή της ευθύνης από τις επιχειρήσεις τροφίμων. Οι επιχειρήσεις τροφίμων θα πρέπει να συμμορφώνονται προς τους παραπάνω κανονισμούς. Ειδικότερα, ο υπεύθυνος μίας επιχείρησης τροφίμων, εφ όσον κρίνει ή έχει λόγους να πιστεύει ότι ένα τρόφιμο που έχει εισαγάγει, παραγάγει, μεταποιήσει, παρασκευάσει ή διανείμει δεν συμμορφώνεται με τις απαιτήσεις για την ασφάλεια των τροφίμων, οφείλει: Να ξεκινήσει αμέσως διαδικασίες απόσυρσης ή ανάκλησης, εφόσον το τρόφιμο απομακρύνθηκε από τον άμεσο έλεγχό του. Να ενημερώσει και να συνεργαστεί με τις αρχές. Να ενημερώσει τους καταναλωτές με ακρίβεια και αποτελεσματικότητα για τους λόγους απόσυρσης, εφ όσον το προϊόν ενδέχεται να έχει φθάσει στους καταναλωτές. Να ανακαλεί από τους καταναλωτές προϊόντα που τους έχει ήδη προμηθεύσει, όταν τα υπόλοιπα μέτρα δεν επαρκούν για την επίτευξη υψηλού επιπέδου προστασίας της υγείας. Επισημαίνεται ιδιαιτέρως η υποχρέωση άμεσης ενημέρωσης των αρμοδίων αρχών και η συνεργασία με αυτές σχετικά με τα μέτρα που λαμβάνονται για την αποφυγή ή τη μείωση των κινδύνων που προκαλεί το τρόφιμο. Με την έκδοση εφαρμοστικών μέτρων των κανονισμών θα ρυθμιστούν θέματα όπως η υποχρέωση καταχώρησης επιχειρήσεων και η ενημέρωση καταλόγου υπευθύνων επιχειρήσεων, οι διαδικασίες υποβολής αίτησης για την έγκριση των εγκαταστάσεων και ο ορισμός φορέα συνδέσμου. Σύντομα θα υπάρξει επαναπροσδιορισμός του κυρωτικού συστήματος (θα υφίστανται κυρώσεις όσοι δεν συμμορφώνονται στις απαιτήσεις των Κανονισμών), επικαιροποίηση των ήδη εκδοθέντων Οδηγών Υγιεινής και πρόβλεψη έκδοσης Οδηγών Ορθής Πρακτικής και κατάργηση των υφιστάμενων κανόνων υγιεινής. 16

foodstandard ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗ ΤΟΥ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ

foodstandard ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗ ΤΟΥ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗ ΤΟΥ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ Ελαιόλαδο Νοµοθεσία - Ελαιόλαδο - Καν. (ΕΚ) αριθ. 1019/2002, για τις προδιαγραφές εµπορίας του ελαιολάδου. (όπως αυτός έχει τροποποιηθεί και ισχύει,

Διαβάστε περισσότερα

ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΛΙΑΣ, ΥΠΟΤΡΟΠΙΚΩΝ ΦΥΤΩΝ ΚΑΙ ΑΜΠΕΛΟΥ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ

ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΛΙΑΣ, ΥΠΟΤΡΟΠΙΚΩΝ ΦΥΤΩΝ ΚΑΙ ΑΜΠΕΛΟΥ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΛΙΑΣ, ΥΠΟΤΡΟΠΙΚΩΝ ΦΥΤΩΝ ΚΑΙ ΑΜΠΕΛΟΥ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ Β. Βανδέρα Χημικός Msc, Τεχνικός Υπεύθυνος Εργαστηρίου Ελαιολάδου Μυτιλήνης ΑΝΑΛΥΣΕΙΣ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΙΑΙΟΣ ΦΟΡΕΑΣ ΕΛΕΓΧΟΥ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΗΦΙΣΙΑΣ 124 & ΙΑΤΡΙΔΟΥ 2, ΤΗΛ: FAX:

ΕΝΙΑΙΟΣ ΦΟΡΕΑΣ ΕΛΕΓΧΟΥ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΗΦΙΣΙΑΣ 124 & ΙΑΤΡΙΔΟΥ 2, ΤΗΛ: FAX: Δρ. Κωνσταντίνος Μπαρμπέρης Δρ. Βασιλική Αβραμοπούλου Δρ. Λεωνίδας Παλίλης Διεύθυνση Εργαστηριακών Ελέγχων ΕΝΙΑΙΟΣ ΦΟΡΕΑΣ ΕΛΕΓΧΟΥ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΗΦΙΣΙΑΣ 124 & ΙΑΤΡΙΔΟΥ 2, 115 26 ΤΗΛ: +30 213 2145800 FAX: +30

Διαβάστε περισσότερα

Λευκωσία, 6/5/2014. Γιώργος Οικονόμου Γ. Διευθυντής ΣΕΒΙΤΕΛ

Λευκωσία, 6/5/2014. Γιώργος Οικονόμου Γ. Διευθυντής ΣΕΒΙΤΕΛ Λευκωσία, 6/5/2014 Γιώργος Οικονόμου Γ. Διευθυντής ΣΕΒΙΤΕΛ Η ιστορία της ελιάς, η καλλιέργειά της, ο καρπός & ο χυμός της το ελαιόλαδο, συνδέθηκαν άρρηκτα με τους λαούς της Μεσογείου. Η ελιά αγαπάει τη

Διαβάστε περισσότερα

Κανονισμός ΕΟΚ 2568/1991, Ε.Ε., όπως τροποποιήθηκε τελευταία από τον Κανονισμό Ε.Κ. 177/1994.

Κανονισμός ΕΟΚ 2568/1991, Ε.Ε., όπως τροποποιήθηκε τελευταία από τον Κανονισμό Ε.Κ. 177/1994. Άρθρο71 (1) Ελαιόλαδο 1. «Ελαιόλαδο» χαρακτηρίζεται το έλαιο που λαμβάνεται από τους καρπούς της ελαίας της Ευρωπαϊκής (OLEA EUROPEA) με μέσα αποκλειστικά μηχανικά και μεθόδους ή επεξεργασίες οπωσδήποτε

Διαβάστε περισσότερα

29-12-05. Αθήνα, Αριθ. πρωτ.: 4245/Α ΓΡΑΦΕΙΟ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΥ. Ως Πίνακας Διανομής ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ. Νέοι Κανονισμοί Τροφίμων

29-12-05. Αθήνα, Αριθ. πρωτ.: 4245/Α ΓΡΑΦΕΙΟ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΥ. Ως Πίνακας Διανομής ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ. Νέοι Κανονισμοί Τροφίμων ΓΡΑΦΕΙΟ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΥ Αθήνα, Αριθ. πρωτ.: 29-12-05 4245/Α ΠΡΟΣ: Ως Πίνακας Διανομής ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ Θέμα: Νέοι Κανονισμοί Τροφίμων Εδώ και μερικά χρόνια η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εργάζεται πάνω στην εναρμόνιση της

Διαβάστε περισσότερα

Ελαιόλαδο και Καταναλωτής

Ελαιόλαδο και Καταναλωτής Ελαιόλαδο και Καταναλωτής ΕΘΙΑΓΕ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΛΙΑΣ ΚΑΙ ΥΠΟΤΡΟΠΙΚΩΝ ΦΥΤΩΝ ΧΑΝΙΩΝ INTERNATIONAL OLIVE COUNCIL ΝΟΜΑΡΧΙΑΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ ΧΑΝΙΩΝ PREFECTURE OF CHANIA Το ελαιόλαδο είναι ένας φυσικός χυμός που

Διαβάστε περισσότερα

Ελαιόλαδο. από Φιλοπεριβαλλοντικά Συστήματα Διαχείρισης

Ελαιόλαδο. από Φιλοπεριβαλλοντικά Συστήματα Διαχείρισης Ελαιόλαδο από Φιλοπεριβαλλοντικά Συστήματα Διαχείρισης Γιατί Ελαιόλαδο και γιατί από Φιλοπεριβαλλοντικά Συστήματα Διαχείρισης; Δεν υποβαθμίζει: - το περιβάλλον και τους φυσικούς πόρους - τη βιολογική αξία

Διαβάστε περισσότερα

Χημικές αναλύσεις ποιότητας, γνησιότητας και ασφάλειας του ελαιολάδου

Χημικές αναλύσεις ποιότητας, γνησιότητας και ασφάλειας του ελαιολάδου Χημικές αναλύσεις ποιότητας, γνησιότητας και ασφάλειας του ελαιολάδου Μ. Ταμπακόπουλος Χημικός ΜSc, Τεχνικός Υπεύθυνος Εργαστηρίου Τεχνολογίας Τροφίμων Χανιά, 5 Νοεμβρίου 2015 Yψηλή διατροφική αξία ένα

Διαβάστε περισσότερα

Πρώτες ύλες. Πιθανοί κίνδυνοι σε όλα τα στάδια της παραγωγής. Καθορισµός πιθανότητας επιβίωσης µικροοργανισµών. Εκτίµηση επικινδυνότητας

Πρώτες ύλες. Πιθανοί κίνδυνοι σε όλα τα στάδια της παραγωγής. Καθορισµός πιθανότητας επιβίωσης µικροοργανισµών. Εκτίµηση επικινδυνότητας 1 ΑΡΧΕΣ ΤΗΣ HACCP Αρχή 1η: Προσδιορισµός των πιθανών κινδύνων που σχετίζονται µε την παραγωγή τροφίµων σε όλα τα στάδια, από την ανάπτυξη και τη συγκοµιδή των πρώτων υλών, την παραγωγική διαδικασία, την

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση 4η. Έλεγχος αλλοίωσης - νοθείας στο ελαιόλαδο. Πανεπιστήμιο Πατρών Τμήμα ΔΕΑΠΤ Εργαστήριο Ασφάλειας Τροφίμων

Άσκηση 4η. Έλεγχος αλλοίωσης - νοθείας στο ελαιόλαδο. Πανεπιστήμιο Πατρών Τμήμα ΔΕΑΠΤ Εργαστήριο Ασφάλειας Τροφίμων Άσκηση 4η Έλεγχος αλλοίωσης - νοθείας στο ελαιόλαδο Πανεπιστήμιο Πατρών Τμήμα ΔΕΑΠΤ Εργαστήριο Ασφάλειας Τροφίμων Νοθεία στα τρόφιμα Ορισμός Προσθήκη στα τρόφιμα ουσιών που: Απαγορεύεται η χρήση τους ή

Διαβάστε περισσότερα

Έλεγχος και Νοθεία του Ελαιολάδου στην Κυπριακή Αγορά

Έλεγχος και Νοθεία του Ελαιολάδου στην Κυπριακή Αγορά Έλεγχος και Νοθεία του Ελαιολάδου στην Κυπριακή Αγορά Στέλιος Γιαννόπουλος, Μάρω Χριστοδουλίδου, και Πόπη Καναρη Γενικό Χημείο του Κράτους, Κύπρου Email: stelgian@cytanet.com.cy ΧΗΜΙΚΕΣ ΑΝΑΛΥΣΕΙΣ ΣΤΑ ΕΛΑΙΟΛΑΔΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΟΡΓΑΝΟΛΗΠΤΙΚΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΠΑΡΘΕΝΟΥ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ ΣΥΝΑΡΤΗΣΕΙ ΤΟΥ ΧΡΟΝΟΥ

ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΟΡΓΑΝΟΛΗΠΤΙΚΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΠΑΡΘΕΝΟΥ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ ΣΥΝΑΡΤΗΣΕΙ ΤΟΥ ΧΡΟΝΟΥ ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΟΡΓΑΝΟΛΗΠΤΙΚΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΠΑΡΘΕΝΟΥ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ ΣΥΝΑΡΤΗΣΕΙ ΤΟΥ ΧΡΟΝΟΥ Έφη Χριστοπούλου Χημικός εμπειρογνώμονας της Ε.Ε και του Δ.Σ.Ε., γευσιγνώστρια παρθένου ελαιολάδου, αναγνωρισμένη εκπαιδεύτρια

Διαβάστε περισσότερα

Άρθρο 72 (1)(3) Έλαιο από ελαιοπυρήνες Πυρηνέλαιο

Άρθρο 72 (1)(3) Έλαιο από ελαιοπυρήνες Πυρηνέλαιο Άρθρο 72 (1)(3) Έλαιο από ελαιοπυρήνες Πυρηνέλαιο 1. Οι ονομασίες και οι ορισμοί του πυρηνελαίου που προβλέπονται στο Παράρτημα Ι (*) του παρόντος άρθρου είναι υποχρεωτικές για τη διάθεση στο εμπόριο αυτών

Διαβάστε περισσότερα

Απόσυρση Ανάκληση Προϊόντων Τροφίμων Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής Τεχνολογίας Τροφίμων

Απόσυρση Ανάκληση Προϊόντων Τροφίμων Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής Τεχνολογίας Τροφίμων Απόσυρση Ανάκληση Προϊόντων Τροφίμων Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής Τεχνολογίας Τροφίμων Επιχειρείται να δοθεί το υφιστάμενο καθεστώς ανάκλησης απόσυρσης των προϊόντων τροφίμων με βάση

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 3: : Ασφάλεια Βιολογικών Τροφίμων

Ενότητα 3: : Ασφάλεια Βιολογικών Τροφίμων Ενότητα 3: : Ασφάλεια Βιολογικών Τροφίμων Διάλεξη 3.6 : Εφαρμογή συστημάτων HACCP και ISO στην παραγωγή βιολογικών προϊόντων Εργαστήριο Πληροφορικής Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών http://infolab.aua.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΑ ΤΡΟΦΙΜΑ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΜΠ. Σχολή Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ

ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΑ ΤΡΟΦΙΜΑ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΜΠ. Σχολή Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΑ ΤΡΟΦΙΜΑ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΜΠ Εργαστήριο Χημείας και Τεχνολογίας Τροφίμων Σχολή Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ Π. Ταούκης, Αν. Καθ. ΕΜΠ Κ. Τζιά, Καθ. ΕΜΠ, Β. Ωραιοπούλου, Καθ. ΕΜΠ Ποιότητα

Διαβάστε περισσότερα

(EE L 155 της , σ. 27) αριθ. σελίδα ημερομηνία M1 Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1964/2002 της Επιτροπής της 4ης Νοεμβρίου L

(EE L 155 της , σ. 27) αριθ. σελίδα ημερομηνία M1 Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1964/2002 της Επιτροπής της 4ης Νοεμβρίου L 2002R1019 EL 11.07.2010 009.001 1 Το έγγραφο αυτό συνιστά βοήθημα τεκμηρίωσης και δεν δεσμεύει τα κοινοτικά όργανα B ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΚ) αριθ. 1019/2002 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 13ης Ιουνίου 2002 για τις προδιαγραφές

Διαβάστε περισσότερα

Συσκευασία & Εξαγωγές

Συσκευασία & Εξαγωγές Συσκευασία & Εξαγωγές Μανώλης Δανιήλ Διευθυντής ΟΠΕ 19/7/2013 1 19/7/2013 2 19/7/2013 3 19/7/2013 4 19/7/2013 5 19/7/2013 6 19/7/2013 7 19/7/2013 8 19/7/2013 9 19/7/2013 10 19/7/2013 11 Τι πρέπει να κάνει

Διαβάστε περισσότερα

ΕΜΦΙΑΛΩΜΕΝΑ ΝΕΡΑ ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΝΩΡΙΖΕΙ Ο ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗΣ ----

ΕΜΦΙΑΛΩΜΕΝΑ ΝΕΡΑ ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΝΩΡΙΖΕΙ Ο ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗΣ ---- ΕΜΦΙΑΛΩΜΕΝΑ ΝΕΡΑ ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΝΩΡΙΖΕΙ Ο ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗΣ ---- Α. ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΕΜΦΙΑΛΩΜΕΝΩΝ ΝΕΡΩΝ 1. ΕΠΙΤΡΑΠΕΖΙΑ 2. ΦΥΣΙΚΑ ΜΕΤΑΛΛΙΚΑ 3. ΝΕΡΑ ΠΗΓΗΣ Α.1. ΕΠΙΤΡΑΠΕΖΙΑ ΝΕΡΑ Ορισµός χαρακτηριστικά: Είναι πόσιµο νερό,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΕΝΑ ΠΟΙΟΤΙΚΟ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟ. Βασίλειος Καμβύσης Χημικός, Πρόεδρος Συμβουλευτικής Επιτροπής Χημικών Εμπειρογνωμόνων ΣΕΒΙΤΕΛ

ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΕΝΑ ΠΟΙΟΤΙΚΟ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟ. Βασίλειος Καμβύσης Χημικός, Πρόεδρος Συμβουλευτικής Επιτροπής Χημικών Εμπειρογνωμόνων ΣΕΒΙΤΕΛ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΕΝΑ ΠΟΙΟΤΙΚΟ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟ Βασίλειος Καμβύσης Χημικός, Πρόεδρος Συμβουλευτικής Επιτροπής Χημικών Εμπειρογνωμόνων ΣΕΒΙΤΕΛ Τι προσέχουμε στο χωράφι Καλλιεργούμε, λιπαίνουμε, ποτίζουμε, κλαδεύουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΑΕΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΚΑΙΡΟΠΟΙΗΣΗ ΓΝΩΣΕΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΑΕΙ (ΠΕΓΑ)

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΑΕΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΚΑΙΡΟΠΟΙΗΣΗ ΓΝΩΣΕΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΑΕΙ (ΠΕΓΑ) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΑΕΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΚΑΙΡΟΠΟΙΗΣΗ ΓΝΩΣΕΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΑΕΙ (ΠΕΓΑ) «Οι σύγχρονες τεχνικές βιο-ανάλυσης στην υγεία, τη γεωργία, το περιβάλλον και τη διατροφή» Ιχνηλασιμότητα και Ταυτοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝ ISO Εµβαλωµατής Αντώνης ΑΕ

ΕΝ ISO Εµβαλωµατής Αντώνης ΑΕ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΑΡΧΩΝ HACCP ΚΑΙ ΤΩΝ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΤΥΠΟΥ EΛΟΤ ΕΝ ISO 22000 ΣΤΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ ΕΜΦΙΑΛΩΣΗΣ ΝΕΡΟΥ Εµβαλωµατής Αντώνης Υπεύθυνος ιαχείρισης Ποιότητας-ΣΟΥΡΩΤΗ ΑΕ Μήτρακας Μανασσής Επίκουρος καθηγητής

Διαβάστε περισσότερα

Από την ασφάλεια στη διατροφική αξία των τροφίμων:

Από την ασφάλεια στη διατροφική αξία των τροφίμων: Από την ασφάλεια στη διατροφική αξία των τροφίμων: η εμπειρία του ΕΦΕΤ Αντώνης Ζαμπέλας Πρόεδρος Ενιαίου Φορέα Ελέγχου Τροφίμων (ΕΦΕΤ) Αναπληρωτής Καθηγητής Διατροφής του Ανθρώπου Τμήμα Επιστήμης και Τεχνολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Έκδοση στην Ελληνική γλώσσα του ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 22000 Αθήνα, 2006-02-20

Έκδοση στην Ελληνική γλώσσα του ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 22000 Αθήνα, 2006-02-20 Έκδοση στην Ελληνική γλώσσα του ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 22000 Αθήνα, 2006-02-20 1. Νέο διεθνές πρότυπο για τα συστήματα διαχείρισης της ασφάλειας τροφίμων Το νέο πρότυπο ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 22000 «Συστήματα διαχείρισης της

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. β. Η μόλυνση των φυτικών προϊόντων από γεωργικά φάρμακα μπορεί να είτε άμεση είτε έμμεση. ΣΩΣΤΟ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. β. Η μόλυνση των φυτικών προϊόντων από γεωργικά φάρμακα μπορεί να είτε άμεση είτε έμμεση. ΣΩΣΤΟ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Α ) & ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΤΕΤΑΡΤΗ 15/04/2015 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΥΓΙΕΙΝΗ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΕΞΙ (6) ΘΕΜΑ Α ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α1. Να γράψετε

Διαβάστε περισσότερα

❷ Η εµφάνιση και τα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά των τροφίµων. ❸ Η θρεπτική αξία των τροφίµων. ❻ Η προσαρµογή στο νέο προφίλ των τροφίµων

❷ Η εµφάνιση και τα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά των τροφίµων. ❸ Η θρεπτική αξία των τροφίµων. ❻ Η προσαρµογή στο νέο προφίλ των τροφίµων Ποιότητα Ορισµός Η έννοια της ποιότητας όπως αυτή ορίζεται από τον ιεθνή Οργανισµό Τυποποίησης (ISO) αναφέρεται στο σύνολο των ιδιοτήτων και των χαρακτηριστικών ενός προϊόντος τα οποία του προσδίδουν τη

Διαβάστε περισσότερα

Πειραιας 16/02/16 Αρ.πρωτ. 2329

Πειραιας 16/02/16 Αρ.πρωτ. 2329 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ Διοίκηση 2ης Υγειονομικής Περιφέρειας Πειραιώς & Αιγαίου ΓΕΝΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΕΙΡΑΙΑ ===================== Πειραιας 16/02/16

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΑΙ ΔΗΜΟΣΙΑ ΥΓΕΙΑ

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΑΙ ΔΗΜΟΣΙΑ ΥΓΕΙΑ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΑΙ ΔΗΜΟΣΙΑ ΥΓΕΙΑ ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΕΥΘ. ΚΑΡΑΟΥΛΗ Πολ. Μηχανικός ΕΜΠ, ΜSc Υγιεινολόγος Μηχ. EPFL, Lausanne ΜSc Υγιεινής & Ασφάλειας Εργασίας RWTH- Aachen Πρ/μένη Δ/νσης Δημόσιας Υγείας Υπ. Υγείας

Διαβάστε περισσότερα

Επίσηµη Εφηµερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

Επίσηµη Εφηµερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης 13.11.2003 L 295/57 ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΚ) αριθ. 1989/2003 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 6ης Νοεµβρίου 2003 για τροποποίηση του κανονισµού (ΕΟΚ) αριθ. 2568/91 σχετικάµε τον προσδιορισµό των χαρακτηριστικών των ελαιολάδων

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ HACCP & ISO 22000:2005

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ HACCP & ISO 22000:2005 ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ HACCP & ISO 22000:2005 ΕΞΩΤΕΡΙΚΑ ΟΦΕΛΗ Τεκμηριώνει στις αρχές τη συμμόρφωση με την εθνική και κοινοτική νομοθεσία Ελαχιστοποιεί το ρίσκο - Μειώνει τον κινδύνο αποζημιώσεων

Διαβάστε περισσότερα

44423000-1 40000009 ΤΕΜ 6 ΑΝΙΘΟΣ 605 GR 44423000-1 40000002 TEM 7 ΣΚΟΡΔΑ 03121100-6 40000016 ΤΕΜ 8 ΚΑΡΟΤΑ ΝΩΠΑ 03221112-4 40000004 ΚΙΛΟ

44423000-1 40000009 ΤΕΜ 6 ΑΝΙΘΟΣ 605 GR 44423000-1 40000002 TEM 7 ΣΚΟΡΔΑ 03121100-6 40000016 ΤΕΜ 8 ΚΑΡΟΤΑ ΝΩΠΑ 03221112-4 40000004 ΚΙΛΟ ΟΜΑΔΑ 1 Η ΝΩΠΑ ΟΠΩΡΟΛΑΧΑΝΙΚΑ CPV SAP ΜΟΝΑΔΑ ΜΕΤΡΗΣΗΣ 1 ΑΓΓΟΥΡΙΑ 03221270-9 40000001 ΤΕΜ 2 ΜΑΡΟΥΛΙ 03221310-2 40000329 ΤΕΜ 3 ΒΕΡΥΚΟΚΑ 03222331-2 40000024 ΚΙΛΟ 4 ΠΑΤΖΑΡΙΑ 03221110-0 40000444 ΚΙΛΟ 5 ΜΑΙΝΤΑΝΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων

Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 14.6.2002 L 155/27 ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΚ) αριθ. 1019/2002 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 13ης Ιουνίου 2002 για τις προδιαγραφές εµπορίας του ελαιολάδου Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ, Έχοντας υπόψη: τη συνθήκη για την

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΕΞΕΥΓΕΝΙΣΜΟΥ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ ΚΑΙ ΠΥΡΗΝΕΛΑΙΟΥ ΟΔΗΓΟΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΝΟ 7

ΟΔΗΓΟΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΕΞΕΥΓΕΝΙΣΜΟΥ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ ΚΑΙ ΠΥΡΗΝΕΛΑΙΟΥ ΟΔΗΓΟΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΝΟ 7 ΟΔΗΓΟΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΕΞΕΥΓΕΝΙΣΜΟΥ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ ΚΑΙ ΠΥΡΗΝΕΛΑΙΟΥ ΟΔΗΓΟΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΝΟ 7 ΑΘΗΝΑ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2003 Το παρόν εγχειρίδιο αξιολογήθηκε και επικυρώθηκε από το ΔΣ του ΕΦΕΤ

Διαβάστε περισσότερα

Ευάγγελος Ζήκος -Γεωπόνος M. Sc ΑΝΕΠΙΘΥΜΗΤΕΣ ΑΛΛΟΙΩΣΕΙΣ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ

Ευάγγελος Ζήκος -Γεωπόνος M. Sc ΑΝΕΠΙΘΥΜΗΤΕΣ ΑΛΛΟΙΩΣΕΙΣ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ Ευάγγελος Ζήκος -Γεωπόνος M. Sc ΑΝΕΠΙΘΥΜΗΤΕΣ ΑΛΛΟΙΩΣΕΙΣ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ Οι κύριες αλλοιώσεις του ελαιολάδου είναι : Η υδρόλυση Η οξείδωση Η υδρόλυση συμβαίνει κυρίως στο χρόνο πριν από την παραλαβή του ελαιολάδου

Διαβάστε περισσότερα

To Σύστημα HACCP & τα Ξενοδοχεία. Δρ Ε. ΕΥΜΟΡΦΟΠΟΥΛΟΣ

To Σύστημα HACCP & τα Ξενοδοχεία. Δρ Ε. ΕΥΜΟΡΦΟΠΟΥΛΟΣ To Σύστημα HACCP & τα Ξενοδοχεία Δρ Ε. ΕΥΜΟΡΦΟΠΟΥΛΟΣ Τι είναι HACCP; Hazard = Κίνδυνος Analysis = Ανάλυση Critical = Κρίσιμο Το ΑΚΚΣΕ είναι ένα εργαλείο που προσπαθεί να διασφαλίσει την υγιεινή και την

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΗΛΙΑΚΩΝ ΣΥΛΛΕΚΤΩΝ ΚΑΙ ΟΙΚΙΑΚΩΝ ΗΛΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΘΕΡΜΑΝΣΗΣ ΝΕΡΟΥ

ΕΙΔΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΗΛΙΑΚΩΝ ΣΥΛΛΕΚΤΩΝ ΚΑΙ ΟΙΚΙΑΚΩΝ ΗΛΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΘΕΡΜΑΝΣΗΣ ΝΕΡΟΥ ΕΙΔΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΗΛΙΑΚΩΝ ΣΥΛΛΕΚΤΩΝ ΚΑΙ ΟΙΚΙΑΚΩΝ ΗΛΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΘΕΡΜΑΝΣΗΣ ΝΕΡΟΥ Υπεύθυνος Έκδοσης : Υ.Δ.Π. Υπεύθυνος Έγκρισης : Δ.Σ. 1/9 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Κεφάλαιο 1 ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ 1.1

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΙΡΑΙΩΣ 226, ΤΑΥΡΟΣ 177 78, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ. 210-3469606, ΦΑΞ 210-3469906, A. ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗ

ΠΕΙΡΑΙΩΣ 226, ΤΑΥΡΟΣ 177 78, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ. 210-3469606, ΦΑΞ 210-3469906, A. ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗ ΠΕΙΡΑΙΩΣ 226, ΤΑΥΡΟΣ 177 78, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ. 210-3469606, ΦΑΞ 210-3469906, A. ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗ 1. Τυποποίηση και Συσκευασία Η τυποποίηση, σε συνδυασμό με την αρχή της αμοιβαίας αναγνώρισης μεταξύ όλων των εμπλεκόμενων

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΧΡΗΣΗΣ ΣΗΜΑΤΩΝ. Άρθρο 1 Αντικείμενο

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΧΡΗΣΗΣ ΣΗΜΑΤΩΝ. Άρθρο 1 Αντικείμενο ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΧΡΗΣΗΣ ΣΗΜΑΤΩΝ Άρθρο 1 Αντικείμενο Ο παρών Κανονισμός αναφέρεται στη χρήση σημάτων τα οποία χορηγεί η a Cert A.E. σε επιχειρήσεις για την επισήμανση και τη διαφήμιση των πιστοποιημένων προϊόντων

Διαβάστε περισσότερα

Επίσηµη Εφηµερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

Επίσηµη Εφηµερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης 23.10.2015 L 278/5 ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΕ) 2015/1905 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 22ας Οκτωβρίου 2015 για την τροποποίηση του παραρτήματος II του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 183/2005 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου

Διαβάστε περισσότερα

Επιτροπή σύνταξης τεχνικών προδιαγραφών

Επιτροπή σύνταξης τεχνικών προδιαγραφών ΘΕΜΑ «Προμήθεια τυριών με ανάθεση κατόπιν συλλογής προσφορών» Σας ενημερώνουμε ότι το ΤΖΑΝΕΙΟ Γενικό Νοσοκομείο Πειραιά θα προβεί στην προμήθεια των παρακάτω ειδών. α/α Κωδικός Είδος Ποσότητα 1 ΤΓ058 ΤΥΡΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ

ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ 1 Ποιότητα και Ποιοτικός Έλεγχος Ο όρος «ποιότητα» συχνά χρησιµοποιείται χωρίς την πραγµατική της έννοια. ηλαδή δεν προσδιορίζεται αν το προϊόν στο οποίο αναφέρεται

Διαβάστε περισσότερα

Φιλίππου Εμμανουήλ, 18/6/2014 9:03 πμ. 18/6/2014 9:03 πμ. Φιλίππου Εμμανουήλ, 18/6/2014 9:03 πμ. 18/6/2014 9:03 πμ

Φιλίππου Εμμανουήλ, 18/6/2014 9:03 πμ. 18/6/2014 9:03 πμ. Φιλίππου Εμμανουήλ, 18/6/2014 9:03 πμ. 18/6/2014 9:03 πμ 1 Αρχή 1η: Ανάλυση των πιθανών κινδύνων Αναλυτικός προσδιορισμός των πιθανών κίνδυνων που σχετίζονται με όλα τα στάδια της παραγωγικής διαδικασίας των τροφίμων από την αρχή μέχρι την ολοκλήρωση της-συγκομιδή

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΟΦΟΓΝΩΣΙΑ. Υπεύθυνος Καθηγητής: Παπαμιχάλης Αναστάσιος

ΤΡΟΦΟΓΝΩΣΙΑ. Υπεύθυνος Καθηγητής: Παπαμιχάλης Αναστάσιος ΤΡΟΦΟΓΝΩΣΙΑ Υπεύθυνος Καθηγητής: Παπαμιχάλης Αναστάσιος Τα λίπη και έλαια αποτελούν σπουδαία πηγή ενέργειας για τον άνθρωπο. Η παρουσία των λιπαρών στις τροφές συντελεί στην αύξηση της ικανότητας κορεσμού

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΕ) αριθ. 29/2012 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 13ης Ιανουαρίου 2012 για τα πρότυπα εμπορίας του ελαιολάδου

ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΕ) αριθ. 29/2012 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 13ης Ιανουαρίου 2012 για τα πρότυπα εμπορίας του ελαιολάδου L 12/14 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης 14.1.2012 ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΕ) αριθ. 29/2012 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 13ης Ιανουαρίου 2012 για τα πρότυπα εμπορίας του ελαιολάδου (κωδικοποιημένο κείμενο)

Διαβάστε περισσότερα

(Μη νομοθετικές πράξεις) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ

(Μη νομοθετικές πράξεις) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ 16.3.2012 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 77/1 II (Μη νομοθετικές πράξεις) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΕ) αριθ. 225/2012 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 15ης Μαρτίου 2012 για την τροποποίηση του παραρτήματος II

Διαβάστε περισσότερα

GLOBALGAP (EUREPGAP)

GLOBALGAP (EUREPGAP) GLOBALGAP (EUREPGAP) Το Διεθνές Σχήμα Πιστοποίησης Κώδικας Ορθής Γεωργικής Πρακτικής GLOBALGAP, λειτουργεί ως αντικειμενικό εργαλείο αξιολόγησης του βαθμού συμμόρφωσης με τις σχετικές απαιτήσεις για όλες

Διαβάστε περισσότερα

Ευρωπαϊκή Νομοθεσία. Υγιεινή & Ασφάλεια Τροφίμων

Ευρωπαϊκή Νομοθεσία. Υγιεινή & Ασφάλεια Τροφίμων Ευρωπαϊκή Νομοθεσία Υγιεινή & Ασφάλεια Τροφίμων Κανονισμός 178/2002 Περιεχόμενο Γενικές Αρχές Ασφάλειας Τροφίμων και Ζωοτροφών Ίδρυση Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των Τροφίμων Τι Αφορά Όλαταστάδιατηςπαραγωγής,

Διαβάστε περισσότερα

«Παραγωγή ασφαλών και υγιεινών προϊόντων»

«Παραγωγή ασφαλών και υγιεινών προϊόντων» 2η Διεθνής Έκθεση Τροφίμων & Ποτών FOOD EXPO GREECE Γαλακτοκομία Τυροκομία: η επόμενη 10ετία Κυριακή 15 Μαρτίου 2015 «Παραγωγή ασφαλών και υγιεινών προϊόντων» ΠΕΞΑΡΑ Ε.-ΚΤΗΝΙΑΤΡΟΣ,M.Sc. Π.Δ.Α-Τμήμα Ελέγχου

Διαβάστε περισσότερα

Πρόληψη. Ψωνίζοντας με ασφάλεια. αγοράζω τελευταία τα προϊόντα ψυγείου και τα κατεψυγμένα, προσέχω τις αναγραφόμενες ημερομηνίες λήξης

Πρόληψη. Ψωνίζοντας με ασφάλεια. αγοράζω τελευταία τα προϊόντα ψυγείου και τα κατεψυγμένα, προσέχω τις αναγραφόμενες ημερομηνίες λήξης Πρόληψη 1 Πρόληψη Ψωνίζοντας με ασφάλεια αγοράζω τελευταία τα προϊόντα ψυγείου και τα κατεψυγμένα, προσέχω τις αναγραφόμενες ημερομηνίες λήξης προσέχω τις συσκευασίες να μην χτυπηθούν ή καταστραφούν Δεν

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Φορέας ελέγχου - ΕΦΕΤ

Εισαγωγή. Φορέας ελέγχου - ΕΦΕΤ Εισαγωγή Το κυματοειδές χαρτόνι ως υλικό έχει ποικίλες εφαρμογές στον κλάδο της συσκευασίας και της μεταφοράς των τροφίμων. Τα κύρια προτερήματά του είναι το χαμηλό κόστος, η διαθεσιμότητά του, η εύκολη

Διαβάστε περισσότερα

Πρόσκληση ενδιαφέροντος για την προμήθεια Τυριών στο Νοσοκομείο μας

Πρόσκληση ενδιαφέροντος για την προμήθεια Τυριών στο Νοσοκομείο μας ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ Διοίκηση 2ης Υγειονομικής Περιφέρειας Πειραιώς & Αιγαίου ΓΕΝΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΕΙΡΑΙΑ ===================== Πειραιάς: 12-10-15

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟ ΙΑΓΡΑΦΕΣ

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟ ΙΑΓΡΑΦΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟ ΙΑΓΡΑΦΕΣ Η παρούσα µελέτη αφορά την προµήθεια νωπού χοιρινού κρέατος το οποίο θα χορηγηθεί σε άπορους δηµότες κατά τις ηµέρες των εορτών του Χριστουγέννων 2015 και την προµήθεια αρνίσιου κρέατος

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ & ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΥΤΟΜΑΤΟΙ ΠΩΛΗΤΕΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ & ΠΟΤΩΝ

ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ & ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΥΤΟΜΑΤΟΙ ΠΩΛΗΤΕΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ & ΠΟΤΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ & ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΥΤΟΜΑΤΟΙ ΠΩΛΗΤΕΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ & ΠΟΤΩΝ Οδηγίες για την αδειοδότηση & τη λειτουργία ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2012

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ, ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ, ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Α Π Ο Φ Α Σ Η ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΑΠΟΝΟΜΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΣΗΜΑΤΟΣ ΣΤΟ ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΟ ΠΑΡΘΕΝΟ ΚΑΙ ΠΑΡΘΕΝΟ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟ. Ο Ι Υ Π Ο Υ Ρ Γ Ο Ι ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ, ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Έχοντας υπ όψη:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΓΙΑ ΤΟ ΥΠΟ ΚΑΤΑΘΕΣΗ ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ «ΝΟΜΟΣ ΓΙΑ ΤΑ ΓΕΩΡΓΙΚΑ ΦΑΡΜΑΚΑ» Το εθνικό

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΑΔΑ 5Η. Όνομα Μονάδας Μέτρησης. τεμάχιο. Παστεριωμένο γάλα λίτρα ΓΑΛΑ ΝΩΠΟ(ΔΟΧΕΙΟ 10 LT)

ΟΜΑΔΑ 5Η. Όνομα Μονάδας Μέτρησης. τεμάχιο. Παστεριωμένο γάλα λίτρα ΓΑΛΑ ΝΩΠΟ(ΔΟΧΕΙΟ 10 LT) ΟΜΑΔΑ 5Η ΓΑΛΑΚΤΟΚΟΜΙΚΑ ΕΙΔΗ Α/Α 1 Κατηγορία Ειδών (CPV) Γιαούρτι (15551300-8) SAP 40001012 Όνομα Μονάδας Μέτρησης τεμάχιο Σχόλια ΓΙΑΟΥΡΤΙ 200 ΓΡ. 2 Παστεριωμένο γάλα (15511100-4) 40000991 τεμάχιο ΓΑΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

Το υπό έκδοση διεθνές πρότυπο πιστοποίησης ISO 22000 «Συστήµατα διαχείρισης

Το υπό έκδοση διεθνές πρότυπο πιστοποίησης ISO 22000 «Συστήµατα διαχείρισης «Νέο διεθνές πρότυπο πιστοποίησης για τα συστήµατα διαχείρισης της ασφάλειας τροφίµων και ανταπόκριση στις σύγχρονες ανάγκες των επιχειρήσεων στην παγκόσµια αλυσίδα τροφίµων» Ιωάννης Χ. Σαριδάκης Συντονιστής

Διαβάστε περισσότερα

Ιχνηλασιµότητα στις επιχειρήσεις τροφίµων- ISO 22005

Ιχνηλασιµότητα στις επιχειρήσεις τροφίµων- ISO 22005 Ιχνηλασιµότητα στις επιχειρήσεις τροφίµων- ISO 22005 Μαλισιόβα Ε., Παντελιά Μ. και Μεθενίτου Γ. Ινστιτούτο Υγιεινής Τροφίµων Αθηνών Ιχνηλασιµότητα στις επιχειρήσεις τροφίµων- ISO 22005 Εισαγωγή Νοµικό

Διαβάστε περισσότερα

Δ Ι Α Κ Η Ρ Υ Ξ Η Αρ. 3/2015

Δ Ι Α Κ Η Ρ Υ Ξ Η Αρ. 3/2015 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗ 2 ης ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ & ΑΙΓΑΙΟΥ Ε.Α.Ν.Π. «ΜΕΤΑΞΑ» ΜΠΟΤΑΣΗ 51-18537 ΠΕΙΡΑΙΑΣ Τηλ: 213 2079100 ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΤΜΗΜΑ ΠΡΟΜΗΘΕΙΩΝ Πληρ:ΜΠΟΤΣΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Ε.Π.Κ.Π.

ΕΘΝΙΚΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Ε.Π.Κ.Π. ΕΘΝΙΚΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Ε.Π.Κ.Π. ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΑΥΤΟΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΚΑΛΛΥΝΤΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ / ΜΟΝΑΔΑΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ 1 Επωνυμία: 2 Διεύθυνση: 3 Τηλέφωνο: 4 Φαξ: 5 Υπεύθυνος

Διαβάστε περισσότερα

Οι παρούσες οδηγίες εφαρμόζονται στις επιχειρήσεις ή στους μεμονωμένους ιδιώτες οι οποίοι εκμεταλλεύονται αυτόματους πωλητές τροφίμων ή ροφημάτων

Οι παρούσες οδηγίες εφαρμόζονται στις επιχειρήσεις ή στους μεμονωμένους ιδιώτες οι οποίοι εκμεταλλεύονται αυτόματους πωλητές τροφίμων ή ροφημάτων Περιεχόμενα ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Ο : ΕΙΣΑΓΩΓΗ... 2 1.1Πεδίο εφαρμογής Ορισμοί επιχειρήσεων... 2 1.2. Σκοπός... 2 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Ο : ΑΔΕΙΟΔΟΤΗΣΗ... 2 2.1. Διαδικασία αδειοδότησης (ως προς την Υγειονομική Υπηρεσία)...

Διαβάστε περισσότερα

GMP είναι συντόμευση της αγγλικής ονομασίας Good Manufacture Practice, που σημαίνει Κανόνες Ορθής Βιομηχανικής Πρακτικής

GMP είναι συντόμευση της αγγλικής ονομασίας Good Manufacture Practice, που σημαίνει Κανόνες Ορθής Βιομηχανικής Πρακτικής GMP και HACCP Με προσεκτικά επιλεγμένους παραγωγούς/προμηθευτές, οι ίδιοι με πολύχρονη εμπειρία στον τομέα των φαρμακευτικών προϊόντων και των καλλυντικών, εμείς η ESSENS μπορούμε να περηφανευτούμε για

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΟΛΟΓΙΑ ΕΥΡΩΠΑΙΚΩΝ ΚΑΝΟΝΙΣΜΩΝ ΠΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΟ ΝΕΟ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ.

ΟΡΟΛΟΓΙΑ ΕΥΡΩΠΑΙΚΩΝ ΚΑΝΟΝΙΣΜΩΝ ΠΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΟ ΝΕΟ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ. ΟΡΟΛΟΓΙΑ ΕΥΡΩΠΑΙΚΩΝ ΚΑΝΟΝΙΣΜΩΝ ΠΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΟ ΝΕΟ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ. Ανάλυση Κινδύνων και Κρίσιμα Σημεία Ελέγχου (HACCP): Ένα σύστημα πάγιων διαδικασιών βάση συγκεκριμένων αρχών (7αρχών HACCP)

Διαβάστε περισσότερα

«Εισαγωγή στα Συστήµατα ιαχείρισης: Ποιότητα Περιβάλλον Ασφάλεια Τροφίµων»

«Εισαγωγή στα Συστήµατα ιαχείρισης: Ποιότητα Περιβάλλον Ασφάλεια Τροφίµων» «Εισαγωγή στα Συστήµατα ιαχείρισης: Ποιότητα Περιβάλλον Ασφάλεια Τροφίµων» ρ. Ευάγγελος Ευµορφόπουλος, Επιθεωρητής του ΕΦΕΤ, Επιστηµονικός Συνεργάτης του ΤΕΙ Αθηνών Σε ένα ανταγωνιστικό παγκόσµιο περιβάλλον,

Διαβάστε περισσότερα

Ασφάλεια & Έλεγχος Τροφίμων: Οι Νέοι Κανονισμοί. Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής

Ασφάλεια & Έλεγχος Τροφίμων: Οι Νέοι Κανονισμοί. Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής Ασφάλεια & Έλεγχος Τροφίμων: Οι Νέοι Κανονισμοί Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής Οι Νέοι Κανονισμοί 178/2003 από 01/01/2005 Ιχνηλασιμότητα 852/2004 από 01/01/2006 αντικαθιστά την 93/43/ΕΟΚ

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 3: : Ασφάλεια Βιολογικών Τροφίμων

Ενότητα 3: : Ασφάλεια Βιολογικών Τροφίμων Ενότητα 3: : Ασφάλεια Βιολογικών Τροφίμων Διάλεξη 3.2 : Ποιοτικός έλεγχος & ασφάλεια στην αλυσίδα παραγωγής βιολογικών προϊόντων Εργαστήριο Πληροφορικής Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών http://infolab.aua.gr

Διαβάστε περισσότερα

Το έγγραφο αυτό συνιστά βοήθημα τεκμηρίωσης και δεν δεσμεύει τα κοινοτικά όργανα

Το έγγραφο αυτό συνιστά βοήθημα τεκμηρίωσης και δεν δεσμεύει τα κοινοτικά όργανα 2006R2023 EL 17.04.2008 001.001 1 Το έγγραφο αυτό συνιστά βοήθημα τεκμηρίωσης και δεν δεσμεύει τα κοινοτικά όργανα B ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΚ) αριθ. 2023/2006 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 22ας Δεκεμβρίου 2006 σχετικά με την

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 3: : Ασφάλεια Βιολογικών Τροφίμων

Ενότητα 3: : Ασφάλεια Βιολογικών Τροφίμων Ενότητα 3: : Ασφάλεια Βιολογικών Τροφίμων Διάλεξη 3.2 : Νομοθεσία για τον έλεγχο της παραγωγής βιολογικών τροφίμων Εργαστήριο Πληροφορικής Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών http://infolab.aua.gr Εισαγωγή Η

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ISO 22000:2005 ΤΗΣ ΝΤΑΣΙΟΣ Α.Ε.Β.Ε.

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ISO 22000:2005 ΤΗΣ ΝΤΑΣΙΟΣ Α.Ε.Β.Ε. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ISO 22000:2005 ΤΗΣ ΝΤΑΣΙΟΣ Α.Ε.Β.Ε. Σύμφωνα με το πρότυπο ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 22000:2005, η ασφάλεια τροφίμων συνδέεται άμεσα με την ύπαρξη βλαπτικών παραγόντων, των κινδύνων, στα τρόφιμα.

Διαβάστε περισσότερα

Επίσηµη Εφηµερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

Επίσηµη Εφηµερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης 6.2.2003 L 31/3 ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΚ) αριθ. 223/2003 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 5ης Φεβρουαρίου 2003 για τις απαιτήσεις στον τοµέα της επισήµανσης τις συναφείς µε τον βιολογικό τρόπο παραγωγής για τις ζωοτροφές, τις

Διαβάστε περισσότερα

Ποιοτικά Χαρακτηριστικά Ελαιολάδου. Μαρία Τασιούλα-Μάργαρη. Τμήμα Χημείας Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Ποιοτικά Χαρακτηριστικά Ελαιολάδου. Μαρία Τασιούλα-Μάργαρη. Τμήμα Χημείας Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ Ποιοτικά Χαρακτηριστικά Ελαιολάδου Μαρία Τασιούλα-Μάργαρη Τμήμα Χημείας Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων ΧΡΗΣΗ ΒΙΟΦΑΙΝΟΛΩΝ ΑΠΟ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΛΙΑΣ-ΕΛΙΕΣ, ΕΛΑΙΟΛΑΔΟ, ΑΠΟΝΕΡΑ ΕΛΑΙΟΤΡΙΒΕΙΟY

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ, ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΚΑΙ Ο ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ

Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ, ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΚΑΙ Ο ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ Αριθ. 82 / 2016 Κατάργηση της υπ αριθ. 1901/85 απόφασης του Ανώτατου Χημικού Συμβουλίου (ΦΕΚ 49/Β/19.02.1986), τροποποίηση του άρθρου 80 «Είδη γάλακτος» του Κώδικα Τροφίμων και Ποτών (ΚΤΠ) (ΦΕΚ 788/Β/31.12.1987),

Διαβάστε περισσότερα

Aσφάλεια και ποιότητα δύο βασικοί πυλώνες της στρατηγικής ανάπτυξης του αγροδιατροφικού τομέα

Aσφάλεια και ποιότητα δύο βασικοί πυλώνες της στρατηγικής ανάπτυξης του αγροδιατροφικού τομέα ΓΕΩΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΑΣ ΗΜΕΡΙΔΑ: «ΣΥΓΧΡΟΝΑ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ» ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ - 7 ΜΑΡΤΙΟΥ 2009 Aσφάλεια και ποιότητα δύο βασικοί πυλώνες της στρατηγικής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ISO

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ISO ISO 22000:2005 Α.Βανταράκης, Επικ. Καθηγητής Υγιεινής ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ISO 22000:2005. Σύμφωνα με το πρότυπο ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 22000:2005, η ασφάλεια τροφίμων συνδέεται άμεσα με την ύπαρξη βλαπτικών παραγόντων,

Διαβάστε περισσότερα

Μαθησιακοί στόχοι Μάθημα 1: Το Σύστημα HACCP

Μαθησιακοί στόχοι Μάθημα 1: Το Σύστημα HACCP Μαθησιακοί στόχοι Εκμάθηση των βασικών αρχών της μικροβιολογικής υγιεινής στη βιομηχανία παρασκευής τροφίμων, φαρμάκων και καλλυντικών. Στοιχεία των αρμοδίων αρχών που εποπτεύουν όλο το εύρος των διαδικασιών

Διαβάστε περισσότερα

Κεραµικά &µέταλλα σε επαφή. Η κατάσταση στην Ελλάδα

Κεραµικά &µέταλλα σε επαφή. Η κατάσταση στην Ελλάδα Γενικό Χηµείο του Κράτους, Β Χηµική Υπηρεσία Αθήνας Κεραµικά &µέταλλα σε επαφή µε τρόφιµα: Η κατάσταση στην Ελλάδα ανάη Θεοφίλου, Προϊσταµένη Τµήµατος Μετάλλων & Ανόργανων Υλών Το Γ.Χ.Κ. πραγµατοποιεί

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΗ ΓΙΑ ΑΛΕΥΡΙ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΧΡΗΣΕΙΣ

ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΗ ΓΙΑ ΑΛΕΥΡΙ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΧΡΗΣΕΙΣ - 1 - ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΗ ΓΙΑ ΑΛΕΥΡΙ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΧΡΗΣΕΙΣ 1. Εισαγωγή 1.1 Σκοπός Η προδιαγραφή αυτή αποσκοπεί στον καθορισμό των απαιτήσεων για την προμήθεια αλεύρου σίτου για όλες τις χρήσεις για τις

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΘΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΣΤΗ ΔΙΑΧΕΡΙΣΗ ΤΩΝ ΦΑΡΜΑΚΩΝ

ΟΡΘΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΣΤΗ ΔΙΑΧΕΡΙΣΗ ΤΩΝ ΦΑΡΜΑΚΩΝ HELLAS PHARM 21 ΜΑΡΤΙΟΥ 2015 ΟΡΘΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΣΤΗ ΔΙΑΧΕΡΙΣΗ ΤΩΝ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΠΑΝΤΕΛΊΑ ΓΚΟΥΡΑ ΧΗΜΙΚΌς MBA TQM Δ/ΝΣΗ ΕΛΕΓΧΟΥ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ & ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ Αποστολή του ΕΟΦ Η προώθηση και κατοχύρωση της δημόσιας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΣ 1) Τι είναι τα προϊόντα βιολογικής γεωργίας; 2) Ποια είναι η νομοθεσία για τα προϊόντα βιολογικής γεωργίας;

ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΣ 1) Τι είναι τα προϊόντα βιολογικής γεωργίας; 2) Ποια είναι η νομοθεσία για τα προϊόντα βιολογικής γεωργίας; ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2008. ΧΡΗΣΙΜΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΣ. ΠΗΓΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ : ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ & ΕΠΙΒΛΕΨΗΣ ΓΕΩΡΓΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ. (ΟΠΕΓΕΠ)- ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΓΕΩΡΓΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ. ΠΡΟΪΟΝΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΡΟΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗ ΣΥΜΠΡΑΞΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΚΡΗΤΗΣ

ΑΓΡΟΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗ ΣΥΜΠΡΑΞΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΚΡΗΤΗΣ ΑΓΡΟΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗ ΣΥΜΠΡΑΞΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΚΡΗΤΗΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ Μη εδώδιμα φυτικά προϊόντα 1 από 18 Περιεχόμενα Εισαγωγή...3 Νομιμότητα της επιχείρησης...3 Διοίκηση και Οργάνωση...4 Πιστοποιήσεις...5 Επάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

Εθνική Στρατηγική για τον Ελαιοκομικό τομέα

Εθνική Στρατηγική για τον Ελαιοκομικό τομέα Εθνική Στρατηγική για τον Ελαιοκομικό τομέα Σύνοψη Λαμβάνοντας υπόψη: αφενός την διαχρονική, οικονομική, κοινωνική και περιβαλλοντική σημασία που έχει ο τομέας της ελαιοκαλλιέργειας για την Ελλάδα γενικότερα

Διαβάστε περισσότερα

Διακρίνονται σε: λίπη (είναι στερεά σε συνήθεις θερμοκρασίες) έλαια (είναι υγρά)

Διακρίνονται σε: λίπη (είναι στερεά σε συνήθεις θερμοκρασίες) έλαια (είναι υγρά) ΕΛΑΙΟΛΑΔΟ & ΔΙΑΤΡΟΦΗ Λίπη και έλαια: Βασική κατηγορία θρεπτικών υλών που αποτελούν σημαντική πηγή ενέργειας. Είναι ενώσεις που προκύπτουν από την αντίδραση οργανικών οξέων με γλυκερίνη και λέγονται γλυκερίδια

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΚΑΤΕΨΥΓΜΕΝΩΝ ΑΛΙΕΥΜΑΤΩΝ

ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΚΑΤΕΨΥΓΜΕΝΩΝ ΑΛΙΕΥΜΑΤΩΝ ΟΜΑΔΑ 2 Η ΚΑΤΕΨΥΓΜΕΝΑ ΤΡΟΦΙΜΑ Α/Α Κατηγορία Ειδών (CPV) SAP Μονάδας Μέτρησης Σχόλια 40000953 ΚΑΤΕΨΥΓΜΕΝΕΣ ΑΓΚΙΝΑΡΕΣ 1 Κατεψυγμένα λαχανικά (15331170-9) 40000245 40000249 κιλό ΚΑΤΕΨΥΓΜΕΝΟΣ ΑΡΑΚΑΣ ΚΑΤΕΨΥΓΜΕΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

PARATUS EUROPE Memo Σεπτέμβριος 15

PARATUS EUROPE Memo Σεπτέμβριος 15 PARATUS EUROPE Memo Σεπτέμβριος 15 Μάθετε τα πάντα για το Ελαιόλαδο, σε ένα εκπαιδευτικό πρόγραμμα από επαγγελματίες για επαγγελματίες! Το μόνο που οδηγεί σε επαγγελματική πιστοποίηση! Εκπαιδευτικά Προγράμματα

Διαβάστε περισσότερα

2ο Διεθνές Συνέδριο για τη Διαχείριση και την Εμπορία Αγροτικών Προϊόντων Χερσόνησος Ηρακλείου, 25-27 Σεπτεμβρίου 2008

2ο Διεθνές Συνέδριο για τη Διαχείριση και την Εμπορία Αγροτικών Προϊόντων Χερσόνησος Ηρακλείου, 25-27 Σεπτεμβρίου 2008 2ο Διεθνές Συνέδριο για τη Διαχείριση και την Εμπορία Αγροτικών Προϊόντων Χερσόνησος Ηρακλείου, 25-27 Σεπτεμβρίου 2008 Δρ. Δ. Καρδάση, Δρ. Γ. Μπαλκάμος Ενιαίος Φορέας Ελέγχου Τροφίμων, Δνση Εργαστηριακών

Διαβάστε περισσότερα

Άρθρο 73 (1) Σπορέλαια. Α. Γενικές διατάξεις

Άρθρο 73 (1) Σπορέλαια. Α. Γενικές διατάξεις Άρθρο 73 (1) Σπορέλαια Α. Γενικές διατάξεις 1. «Φυτικά έλαια (σπορέλαια) και λίπη» χαρακτηρίζονται τα βρώσιμα έλαια και λίπη που λαμβάνονται από την σύνθλιψη των ελαιούχων καρπών και σπερμάτων ή την εκχύλισή

Διαβάστε περισσότερα

Επισήμανσης ελαιολάδου

Επισήμανσης ελαιολάδου Κανόνες Εμπορίας & Επισήμανσης ελαιολάδου 2012 Δ/ΝΣΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ & ΕΓΚΡΙΣΕΩΝ Κηφισίας 124 & Ιατρίδου 2 11526- Αθήνα Ιστοσελίδα: www.efet.gr ΕΝΙΑΙΟΣ ΦΟΡΕΑΣ ΕΛΕΓΧΟΥ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ & ΕΓΚΡΙΣΕΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα, Αριθ. Πρωτ.: 17784

Αθήνα, Αριθ. Πρωτ.: 17784 Ν.Π.Δ.Δ. Δ/ΝΣΗ ΕΛΕΓΧΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Ταχ. Δ/νση: Κηφισίας 14 & Ιατρίδου Ταχ. Κώδικας: 1156 Πληρ. : Β. Γκατζιός Α. Βαραγγούλη Α. Βακαλόπουλος Τηλ. : 10 6971543 Φαξ : 10 697169 e-mail : @efet. Αθήνα, 11-1-009

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΟΤ Α.Ε. ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ / ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΩΝ

ΕΛΟΤ Α.Ε. ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ / ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΩΝ ΕΛΟΤ Α.Ε. ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ / ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΩΝ ΕΙ ΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΚΑΙ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΞΟΠΛΙΣΜΩΝ ΠΑΙΧΝΙ ΟΤΟΠΩΝ (Παιδότοποι εσωτερικού χώρου & Παιδικές χαρές) Έκδοση/ Τροποποίηση : 01/00 Συντάχθηκε

Διαβάστε περισσότερα

«Διαχείριση Ποιότητας»

«Διαχείριση Ποιότητας» ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΑΣ ΕΙΔΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗΣ, ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΕΕΕ-ΤΠΔΠ Ενημερωτική Εκδήλωση «Διαχείριση Ποιότητας» Αθήνα, 4 Απριλίου 2012 Τεχνικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗΣ, ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ. Εισηγήτρια: Γκαβέλα Σταματία Δρ. Χημικός Μηχανικός ΕΜΠ

ΕΙΔΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗΣ, ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ. Εισηγήτρια: Γκαβέλα Σταματία Δρ. Χημικός Μηχανικός ΕΜΠ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΤΕΕ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΑΣ ΕΕΕ ΤΠΔΠ ΕΙΔΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗΣ, ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Θέμα εισήγησης: «ΕΛΟΤ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ, ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ, ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 4.7.2016 COM(2016) 438 final ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ, ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ σχετικά με την εφαρμογή του

Διαβάστε περισσότερα

PARATUS EUROPE Memo Φεβρουάριος 13

PARATUS EUROPE Memo Φεβρουάριος 13 PARATUS EUROPE Memo Φεβρουάριος 13 Μάθετε για το Ελαιόλαδο από τους Ειδικούς! Πιστοποιηθείτε ως Olive Oil Enthusiast ή Pro Olive Oil Expert! Εκπαιδευτικά Προγράμματα Ελαιολάδου, πιστοποιημένα από τον Διαπιστευμένο

Διαβάστε περισσότερα

Συσκευασία Τροφίμων. Διάρθρωση διαλέξεων

Συσκευασία Τροφίμων. Διάρθρωση διαλέξεων Συσκευασία Τροφίμων Εισαγωγή Αθανάσιος Αλεξόπουλος, Επίκουρος Καθηγητής Υγιεινής Τροφίμων Διάρθρωση διαλέξεων Εισαγωγή Πλαστική συσκευασία Μεταλλική συσκευασία Γυάλινη συσκευασία Χάρτινη συσκευασία Ασηπτική

Διαβάστε περισσότερα

ΣΗΜΑΝΣΗ CE 2013 ΔΟΜΙΚΑ ΥΛΙΚΑ ΣΑΝ ΙΑΤΡΙΚΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ

ΣΗΜΑΝΣΗ CE 2013 ΔΟΜΙΚΑ ΥΛΙΚΑ ΣΑΝ ΙΑΤΡΙΚΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΣΗΜΑΝΣΗ CE 2013 ΔΟΜΙΚΑ ΥΛΙΚΑ ΣΑΝ ΙΑΤΡΙΚΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ Από τον Ιούλιο 2013 αλλάζουν για τους κατασκευαστές μερικά βασικά σημεία για τη σήμανση CE των δομικών υλικών σύμφωνα με τον κανονισμό 305/2011 ΕΕ που

Διαβάστε περισσότερα

ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ ΒΙΡΓΙΝΙΟΣ Μηχανολόγος Μηχανικός Παραγωγής Στέλεχος Διεύθυνσης Διαπίστευσης Φορέων

ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ ΒΙΡΓΙΝΙΟΣ Μηχανολόγος Μηχανικός Παραγωγής Στέλεχος Διεύθυνσης Διαπίστευσης Φορέων ΕΘΝΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΔΙΑΠΙΣΤΕΥΣΗΣ ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ ΒΙΡΓΙΝΙΟΣ Μηχανολόγος Μηχανικός Παραγωγής Στέλεχος Διεύθυνσης Διαπίστευσης Φορέων Το Εθνικό Σύστημα Διαπίστευσης A.E., με τον διακριτικό τίτλο E.ΣY.Δ., ιδρύθηκε με

Διαβάστε περισσότερα

Χαρακτηριστικά παρθένου ελαιολάδου

Χαρακτηριστικά παρθένου ελαιολάδου Χαρακτηριστικά παρθένου ελαιολάδου για καλύτερη εξαγωγική πορεία Έφη Χριστοπούλου Χημικός εμπειρογνώμονας της Κοινότητας, γευσιγνώστρια παρθένου ελαιολάδου, αναγνωρισμένη εκπαιδεύτρια από το Διεθνές Συμβούλιο

Διαβάστε περισσότερα

GMP και HACCP. Οι κυριότεροι κίνδυνοι μη - πιστοποιημένων επιχειρήσεων είναι:

GMP και HACCP. Οι κυριότεροι κίνδυνοι μη - πιστοποιημένων επιχειρήσεων είναι: GMP και HACCP Μέσα απο προσεχτικά επιλεγμένους προμηθευτές με πολλά χρόνια εμπειρία στην φαρμακευτική αγορά και την αγορά καλλυντικών, όλα τα προϊόντα Essens μπορούν να παρουσιάσουν την καταγωγή τους από

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΧΡΗΣΗΣ ΣΗΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΤΙΚΩΝ

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΧΡΗΣΗΣ ΣΗΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΤΙΚΩΝ Q-CERT ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΧΡΗΣΗΣ ΣΗΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΤΙΚΩΝ ΕΛΕΓΧΟΣ ΚΑΙ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΒΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ Q-CERT 16/03/2011 1. Σκοπός ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΧΡΗΣΗΣ ΣΗΜΑΤΩΝ & ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΤΙΚΩΝ 1.1 Ο παρών κανονισμός περιγράφει

Διαβάστε περισσότερα