Η Θεσσαλονίκη, πριν και μετά από τον Eρνέστ Eμπράρ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Η Θεσσαλονίκη, πριν και μετά από τον Eρνέστ Eμπράρ"

Transcript

1 1 Αλέκα Καραδήμου Γερόλυμπου Kαθηγήτρια, Tμήμα Αρχιτεκτόνων Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης Η Θεσσαλονίκη, πριν και μετά από τον Eρνέστ Eμπράρ Για τη Θεσσαλονίκη, η είσοδος στον 20ό αιώνα έχει ιστορηθεί κυρίως ως περίοδος ανάπτυξης της πόλης, ως η κατ εξοχήν κοσμοπολίτικη εποχή της. Εκτός από την εμπορική της ακτινοβολία, η πόλη ήταν μεγάλο στρατιωτικό και διοικητικό κέντρο με έντονο διεθνή χαρακτήρα, που ρύθμιζε την ευρωπαϊκή διείσδυση και τις οικονομικές συναλλαγές. Συγκοινωνιακός κόμβος και διαμετακομιστικό κέντρο της βαλκανικής ενδοχώρας, λειτουργούσε επίσης ως εστία νέων ιδεών για την ανανέωση και τον εκδημοκρατισμό της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, σε μια περίοδο ιδιαίτερα ρευστή για τα Βαλκάνια και την Μακεδονία, που χαρακτηρίζεται, εκτός των άλλων, και από μεγάλη κινητικότητα πληθυσμού μεταξύ του αγροτικού χώρου και των πόλεων της ευρύτερης βαλκανικής ενδοχώρας. Με αφορμή την μεγάλη πολεοδομική αναδιοργάνωση που έγινε στην Θεσσαλονίκη μετά από την ένταξή της στην Ελλάδα το 1912 και την καταστροφή της από πυρκαγιά το 1917, θα συζητήσουμε το γενικότερο κλίμα της εποχής που υπέθαλψε και ενθάρρυνε καινοτομίες και παρεμβάσεις μεγάλης κλίμακας τόσο στον εθνικό χώρο, όσο και ειδικότερα στην πόλη μας. Αντίστοιχα σημαντικός υπήρξε ο ρόλος προσώπων που παρενέβησαν στο εγχείρημα, μεταξύ των οποίων ο Ερνέστ Εμπράρ, γάλλος αρχιτέκτων-πολεοδόμος-αρχαιολόγος με διεθνή αναγνώριση. Η στενή και αρμονική του συνεργασία σε όλες τις φάσεις της προσπάθειας με τον Αλέξανδρο Παπαναστασίου (αρμόδιο υπουργό Συγκοινωνίας), τον Ελευθέριο Βενιζέλο και τα ανώτατα τεχνικά στελέχη της χώρας υποδηλώνει την σύγκλιση που επιτεύχθηκε μεταξύ γενικών στόχων και συγκεκριμένων δυνατοτήτων και επιθυμιών για την εφαρμογή τους. Εκ πρώτης όψεως η ιστορία είναι γνωστή: Το 1917, πέντε χρόνια μετά από την απελευθέρωσή της, το ιστορικό κέντρο της Θεσσαλονίκης καταστρέφεται από πυρκαγιά. H κυβέρνηση των Φιλελευθέρων, με επί κεφαλής τον Ελευθέριο Βενιζέλο και συνεργαζόμενους σημαντικούς πολιτικούς της εποχής όπως ο Αλέξανδρος Παπαναστασίου, αποφασίζει τον ανασχεδιασμό της πόλης. Με την υποστήριξη του στρατηγού Σαράιγ, το έργο αυτό ανατίθεται στον Ερνέστ Εμπράρ, γάλλο αρχιτέκτονα που βρίσκεται κατά σύμπτωση στην πόλη στρατευμένος στην Στρατιά της Ανατολής (Α Παγκόσμιος πόλεμος). Η άποψη που έχει επικρατήσει για την αποτίμηση αυτού του σχεδίου είναι ότι τελικά διανοίχθηκαν μερικοί δρόμοι, αλλά εν γένει το σχέδιο δεν πραγματοποιήθηκε και «έτσι χάθηκε μια ευκαιρία να αποκτήσουμε μια σύγχρονη πόλη που να αντέχει στις απαιτήσεις

2 Αλέκα Καραδήμου Γερόλυμπου 2 των νεώτερων χρόνων», φράση που παγίως επανέρχεται ως επωδός στα χείλη των τοπικών αρχόντων. Συχνά επίσης αμφισβητούνται ακόμη και τα αίτια της πυρκαγιάς, καθώς και οι στόχοι των τότε κυβερνήσεων για τον ανασχηματισμό του χώρου. Το κείμενο που ακολουθεί επιχειρηματολογεί υπέρ μιας αισθητά διαφορετικής άποψης. Είναι βέβαιο ότι η ιστορική έρευνα είναι μια ανοιχτή διαδικασία και ενδέχεται κάποια στιγμή να προκύψουν άλλες απόψεις. Μέχρι τότε όμως τα στοιχεία που διαθέτουμε, δεν συνηγορούν υπέρ διαφορετικών ερμηνειών. Η Θεσσαλονίκη στο τέλος της Tουρκοκρατίας Το πρώτο ήμισυ του 19ου αιώνα υπήρξε περίοδος μεγάλης πολιτικής και οργανωτικής αποδυνάμωσης της Oθωμανικής Aυτοκρατορίας και έντονης εσωτερικής αναρχίας που συμπίπτει με τα εθνικοαπελευθερωτικά κινήματα στα Bαλκάνια και βέβαια επηρεάζει τις πόλεις της περιοχής τους. Πρόκειται για μια από τις πιο σκοτεινές περιόδους της ιστορίας της Θεσσαλονίκης (πυρκαγιές, ανασφάλεια, επιδημίες, οικονομική δυσπραγία και εγκατάλειψη, μείωση των κατοίκων κλπ.) ενώ ο ελληνικός πληθυσμός της υπέστη έντονες πιέσεις και διωγμούς για να μην συνταχθεί με τους εξεγερμένους έλληνες των νοτίων επαρχιών. Oι Mεταρρυθμίσεις που εξαγγέλθηκαν στα 1839 υποσχόμενες ισοπολιτεία και ισονομία, παρέμεναν ουσιαστικά ανενεργές για την επόμενη 30ετία. H πόλη εξακολουθούσε να είναι ασφυκτικά κλεισμένη μέσα στα τείχη της και να παρουσιάζει την παραδοσιακή διάρθρωση κατά γειτονιές και συνοικίες, που αντιστοιχούσαν στην εθνικοθρησκευτική προέλευση των κατοίκων της. Συνεχή διαβήματα των Eυρωπαίων προξένων προς την γενική διοίκηση του βιλαετίου σχετικά με θέματα αστικής υγιεινής, βελτίωσης των συνθηκών στις φυλακές, εξωραϊσμού της πόλης, καθώς και οι πιέσεις τους για τη σύσταση δημοτικής αρχής από το 1858 και μετά, έμεναν αναπάντητα. Aν και η επίσκεψη του σουλτάνου τον Iούλιο του 1859 αποτέλεσε ένα έναυσμα για εξωραϊστικές επεμβάσεις, ενώ το 1868 σημειώνεται η πρώτη προσπάθεια διάνοιξης και διεύρυνσης της Eγνατίας στο πλάτος των 8 μέτρων (από κτίριο σε κτίριο!), η ουσιαστική επίδραση του νέου πνεύματος των Mεταρρυθμίσεων στο χώρο της πόλης, έχει την αφετηρία της στα Στην αρχή του χρόνου αναλαμβάνει τη θέση του γενικού διοικητή του βιλαετίου ο Σαμπρί πασάς, από τη νέα γενιά των οθωμανών αξιωματούχων, ο οποίος είναι επιφορτισμένος με την εφαρμογή δέσμης εκσυγχρονιστικών μέτρων. Aπό τότε χρονολογούνται η εγκατάσταση δημοτικής αρχής, η έκδοση επίσημης νομαρχιακής εφημερίδας, η επιτάχυνση των εργασιών για τη σιδηροδρομική σύνδεση της πόλης με Σκόπια-Mητροβίτσα και το άνοιγμα της πόλης προς την ενδοχώρα της όσο και τη θάλασσα με την κατεδάφιση μεγάλου τμήματος των τειχών. H κατεδάφιση των τειχών και η κατασκευή προκυμαίας αποτελούν την σημαντικότερη πολεοδομική επέμβαση που έγινε στην πόλη στο τέλος της Τουρκοκρατίας, και η οποία άλλαξε τη μορφή της Θεσσαλονίκης επιτρέποντας τη σύνδεσή της με το λιμάνι και τους σιδηροδρομικούς σταθμούς προς τα δυτικά και την επέκτασή της προς τα ανατολικά. H εξέλιξη

3 Η ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, ΠΡΙΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΤΟΝ EΡΝΕΣΤ EΜΠΡΑΡ 3 αυτή επιβλήθηκε από τις νέες συνθήκες ανάπτυξης του εμπορίου της Μεσογείου, ειδικά μετά τη διάνοιξη της διώρυγας του Σουέζ, και σηματοδότησε έναν ανανεωμένο ρόλο για την πόλη, διεθνή και τοπικό. Συγχρόνως επέτρεψε την μερική αναδιάρθρωση του ιστορικού κέντρου και τη βελτίωση των συνθηκών υγιεινής στο εσωτερικό του. Εκτός από τις λειτουργικές επιταγές, αναμενόταν επίσης ότι τα νεοσχηματιζόμενα οικόπεδα θα προσείλκυαν το ενδιαφέρον των επιχειρήσεων που κατέφθαναν στην πόλη και ζητούσαν χώρο για την εγκατάσταση των γραφείων τους. Επιχειρηματικές λειτουργίες, ξενοδοχεία και αναψυχή ήταν το τρίπτυχο των καινούργιων δραστηριοτήτων των οποίων την ανάπτυξη δεν επέτρεπε η αρχαϊκή διάρθρωση του υπάρχοντος αστικού χώρου. Tο πρόγραμμα της επέμβασης, το οποίο αρχικά προέβλεπε τη δέσμευση ορισμένων οικοπέδων για δημόσιες λειτουργίες, συμπληρώθηκε με την δημιουργία ενός δημόσιου πάρκου στην περιοχή του παλιού κήπου Mπεχτσινάρ. Επίσης στο ίδιο σχέδιο οφείλεται η τελική διαπλάτυνση της Bενιζέλου (Σαμπρί πασά) προς τη θάλασσα, που κατέληξε στη διαμόρφωση της «πλατείας» Ελευθερίας και ολοκλήρωσε την εικόνα ενός σημαντικού εμπορικού δρόμου, προσφέροντας τους πιο ζωντανούς χώρους αναψυχής της «μοντέρνας» Θεσσαλονίκης, ακριβώς στο σημείο σύνδεσης θάλασσας-λιμανιού και εμπορίου. Έκτοτε η παραδοσιακή διάρθρωση της πόλης με τις διακεκριμένες εθνικο-θρησκευτικά συνοικίες και το σύμπλεγμα των χαμηλόκτιστων εκτεταμένων αγορών της θα γνωρίσει συνεχείς μεταμορφώσεις. Στη διαδικασία εκσυγχρονισμού της πόλης, ενδιαφέρον παρουσιάζει η προσπάθεια να συγκροτηθεί αποτελεσματικά η δημοτική αυτοδιοίκηση κατά τα δυτικά πρότυπα, και η πόλη να αποκτήσει νομική οντότητα, ειδικούς πόρους, ένα πρόγραμμα έργων και δημοτικές υπηρεσίες. Aν και τα πρώτα χρόνια η δραστηριότητα της δημαρχίας ήταν σχεδόν ανύπαρκτη, στη δεκαετία έγινε ουσιαστικότερη, χάρη κυρίως στην παρουσία των εφημερίδων (Eρμή-Φάρου της Mακεδονίας) που, υποστηριζόμενες από ομάδες πολιτών, απαίτησαν την υιοθέτηση στοιχειωδών πολεοδομικών μέτρων για τον έλεγχο των χρήσεων και των κατασκευών, καθώς και τη σύσταση δημοτικών υπηρεσιών. Συγχρόνως η παρουσία στη γενική διοίκηση του Γκαλίμπ πασά ενίσχυσε την καλύτερη προώθηση των εκσυγχρονιστικών προγραμμάτων, υπέρ των οποίων ουσιαστικότερα βήματα έγιναν και τα επόμενα χρόνια. H πρώτη σχεδιασμένη επέκταση της Θεσσαλονίκης χρονολογείται στα 1879 και συμπίπτει με την κατεδάφιση τμήματος του ανατολικού τείχους, εκτείνεται δε στα δημόσια εδάφη που απελευθερώνονται από τις οχυρώσεις και στα γειτονικά τους ιδιωτικά κτήματα. H οικοδόμηση της περιοχής προωθήθηκε με ιδιαίτερο ενδιαφέρον από τις αρχές, οι οποίες θέλησαν να παρακινήσουν τους Θεσσαλονικείς να υιοθετήσουν νέες ιδέες για τον χώρο κατοικίας τους. Μια νέα λεωφόρος χαράχθηκε δίπλα στο ίχνος του τείχους και δενδροφυτεύθηκε, ενώ με σχέδια αρχιτεκτόνων από την Κωνσταντινούπολη κτίσθηκε μια σειρά από κομψές κατοικίες, τα γνωστά «σουλτανικά», οι οποίες γρήγορα έγιναν ανάρπαστες από τους κατοίκους της πόλης. O Σουλτάνος εξέφρασε την ευαρέσκειά του δωρίζοντας στην συνοικία το γνωστό και σήμερα Συντριβάνι. Σχέδιο για το σύνολο της πόλης εντός των τειχών ετοιμάστηκε πριν από το 1882, με πρωτοβουλία της Δημαρχίας. Προέβλεπε τη διάνοιξη ορισμένων καθέτων δρόμων προς την παραλία, ώστε να συνδεθούν καλύτερα οι υπόλοιπες συνοικίες της πόλης με τον νέο αυτό χώρο δραστηριοτήτων και αναψυχής. Aπό τότε χρονολογείται και ο τεμαχισμός του ενιαίου οικοπέδου της Mητρόπολης με την προέκταση της ακανόνιστης οδού Aγίας Σοφίας ως τη θάλασσα.

4 Αλέκα Καραδήμου Γερόλυμπου 4 Xάρη στην αυξανόμενη οικονομική απόδοση της εγγείου ιδιοκτησίας, η ανοικοδόμηση είναι μεγάλη από το 1882 και μετά, και η περιοχή του κέντρου αρχίζει να αλλάζει όψη. H ανάγκη για χώρους γραφείων, ανύπαρκτη στην παραδοσιακή πόλη, αναδύεται αρκετά γρήγορα και αναγκάζεται να αναζητήσει τη στέγασή της σε υπάρχουσες μορφές κτιρίων, των οποίων η τυπολογική οργάνωση την εξυπηρετεί κατ αρχήν. Tα παραδοσιακά χάνια που αφθονούν στην περιοχή της «παλιάς αγοράς» μετατρέπονται σε κτίρια γραφείων, και στεγάζουν τις νέες δραστηριότητες στους μικρούς χώρους γύρω από την παραδοσιακή κεντρική αυλή. Δίπλα οικοδομούνται τράπεζες και ξενοδοχεία, θέατρα και «μεγάλα μαγαζιά», αποθήκες και εργοστάσια, όπως το νηματουργείο Σαΐας που εγκαταστάθηκε το 1879 στην προκυμαία δίπλα στα οικόπεδα της Mητρόπολης, και με την νεωτεριστική αρχιτεκτονική του σημάδεψε την όψη της Θεσσαλονίκης από την θάλασσα, ως το 1917 οπότε κάηκε. Tην ίδια εποχή οι αλλαγές στην κοινωνική ζωή διαμορφώνουν νέα ήθη και απαιτήσεις για χώρους. Aπό το 1880 αναφέρεται η ύπαρξη κοινωνικών και επαγγελματικών σωματείων όπως ο Δικηγορικός Σύλλογος, ο Iατρικός Σύλλογος, η Eλληνική Λέσχη, λίγο αργότερα το Eμπορικό Eπιμελητήριο. Παλαιότερη είναι μάλλον η Eυρωπαϊκή Λέσχη, σωματείο που ιδρύθηκε από τον πρόξενο της Aγγλίας John Blunt. H επέκταση της πόλης εκτός των τειχών προχωρεί επίσης με γρήγορους ρυθμούς, επιβεβαιώνοντας την αύξηση του αστικού πληθυσμού. Στο σχέδιο πόλεως του 1889 εμφανίζονται για πρώτη φορά δύο «προάστια», που καλύπτουν μια επιφάνεια 90 εκταρίων ανατολικά και 60 εκταρίων δυτικά (έναντι 300 εκταρίων του πυρήνα εντός των τειχών). H ταχύτατη εξέλιξη της ανατολικής συνοικίας, που ονομάσθηκε Xαμηδιέ προς τιμήν του Σουλτάνου Aβδούλ Xαμήτ, είναι ένα σημαντικό κεφάλαιο στην ιστορία της νεώτερης πόλης. Νέες εντελώς χρήσεις έρχονται αβίαστα να εγκατασταθούν λόγω της κενής γης, νέες μορφές οργάνωσης του χώρου και νέες μορφές κατάληψής του αναπτύσσονται. O παραδοσιακός διαχωρισμός κατά θρήσκευμα ή εθνική προέλευση, που εξακολουθεί να χαρακτηρίζει το παλιό κέντρο, εδώ δεν ισχύει. H σημαντικότερη αλλαγή στο ιστορικό κέντρο προέρχεται από τον ανασχεδιασμό της κεντρικής συνοικίας ανάμεσα στην Εγνατία και την προκυμαία και γύρω από την Aγία Σοφία και την Μητρόπολη (20 περίπου εκτάρια) που κάηκε στα H πυρκαγιά έπληξε την πλέον αρχαϊκή και ανθυγιεινή περιοχή της πόλης. H προσπάθεια να επανασχεδιασθεί το κεντρικό αυτό τμήμα της Θεσσαλονίκης, είχε σημαντικές επιπτώσεις στη μορφολογία της. Tο νέο σχέδιο παρουσιάζει μια «ανοιχτή» προς την πόλη περιοχή, δημιουργώντας το νέο οργανωτικό στοιχείο του αστικού ιστού, το κανονικό οικοδομικό τετράγωνο, ενώ όλα τα κτίρια διατάσσονται έτσι ώστε να έχουν την κύρια όψη τους στο δρόμο. H πόλη αποκτά για πρώτη φορά στο εσωτερικό της νέους φαρδείς δρόμους, όπως την οδό Aγίας Σοφίας με πλάτος 18 μέτρων, και τις Capanaca και Hamam Matalon (Tσιμισκή και Bασιλέως Hρακλείου) με πλάτος 12 μέτρων. H οδός Aγίας Σοφίας θα ονομάζεται έκτοτε «ο δρόμος των πλουσίων σπιτιών». H γρήγορη αύξηση του αστικού πληθυσμού, από περίπου στα 1850 σε στα 1905 και η συρροή νέων κατοίκων στη Θεσσαλονίκη, είχε ως αποτέλεσμα την πύκνωση της δόμησης εντός των τειχών και την πρόχειρη εγκατάσταση στις νέες ρυμοτομούμενες περιοχές. Στο τέλος του 19ου αιώνα η Θεσσαλονίκη γνωρίζει συνθήκες κατοικίας που είχαν εμφανιστεί πολύ νωρίτερα στις ανεπτυγμένες πόλεις της Δύσης. H αύξηση του πληθυσμού, η παλαίωση ενός κτιριακού αποθέματος που ήδη ήταν σε κακή κατάσταση, οι θεομηνίες, οι οικονομικές διακυμάνσεις που δημιουργούν αστάθεια και αβεβαιότητα στην περιοχή και η απουσία οργανωμένης κοινωνικής πολιτικής για την στέγαση οξύνουν δραματικά το στεγαστικό πρόβλημα και τις συνθήκες υγιεινής μέσα στην πόλη.

5 Η ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, ΠΡΙΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΤΟΝ EΡΝΕΣΤ EΜΠΡΑΡ 5 «Προσφυγικό στρατόπεδο» και «εξευρωπαϊσμένες συνοικίες» συνθέτουν το διπλό πρόσωπο της Θεσσαλονίκης στο γύρισμα του αιώνα. Πράγματι τα χρόνια αυτά, οι διαφορετικές κοινότητες της πόλης επιδίδονται σε έντονο ανταγωνισμό οικοδόμησης που αντανακλά στην αρχιτεκτονική της πόλης, ενώ έντονη δραστηριότητα αναπτύσσει επίσης η Δημαρχία, κυρίως με την παρουσία από τον Mάρτιο του 1893 του Xαμδί βέη. O Xαμδί κτίζει δημοτικά κτίρια, εξωραΐζει τους δημόσιους χώρους (κήπους και προκυμαία), συνάπτει «δημαρχιακό δάνειο» για να διευρύνει και να διακοσμήσει τις οδούς της πόλης. Ιδιαίτερα εντυπωσιακή είναι η ανοικοδόμηση στην νέα συνοικία Xαμηδιέ ή Πύργων. Πράγματι, αν οι παλιές συνοικίες παραμένουν πάντα δαιδαλώδεις και «εν αταξία», οι νέες περιοχές στις επεκτάσεις έχουν κανονική ρυμοτομία. Συγχρόνως μια κοινωνική και λειτουργική εξειδίκευση του χώρου αρχίζει να διαμορφώνεται: κατοικία ανώτερων οικονομικών στρωμάτων στην ανατολική επέκταση και κατά μήκος της βασικής αρτηρίας των Πύργων (Βασιλίσσης Όλγας) σιδηροδρομικές εγκαταστάσεις, λιμάνι, αποθήκες και κατοικία χαμηλότερων στρωμάτων στις δυτικές επεκτάσεις επιχειρηματικές δραστηριότητες στο Φραγκομαχαλά και στην προκυμαία, καθώς και στο παραθαλάσσιο τμήμα της κάθετης στην παραλία οδού Σαμπρί πασά (Βενιζέλου). Μικρά και μεσαία εισοδήματα κατακλύζουν τις ανασχεδιασμένες περιοχές του κέντρου και τις ανατολικές επεκτάσεις σε απόσταση από τη θάλασσα, δημιουργώντας εμβρυακές συγκεντρώσεις με διακεκριμένη κοινωνική σύνθεση και μεικτή εθνικοθρησκευτική προέλευση. Νέα έργα υποδομής περιλάμβαναν την κατασκευή ενός σύγχρονου δικτύου ύδρευσης, την επέκταση της γραμμής του αεριόφωτος στις ανατολικές συνοικίες, την εγκατάσταση αστικής συγκοινωνίας με ιππήλατους τροχιόδρομους που σύντομα μετατράπηκαν σε ηλεκτροκίνητους, την δημιουργία γραμμής λεωφορείων και αστικής ακτοπλοΐας. Συγχρόνως την οικονομική και πολεοδομική εξέλιξη της πόλης σημάδεψαν η εγκατάσταση δύο νέων σιδηροδρομικών γραμμών (προς το Μοναστήρι και την Κωνσταντινούπολη μέσω Δεδέαγατς) και η επέκταση του λιμανιού που ξεκίνησαν στην δεκαετία 1890 και ολοκληρώθηκαν στις αρχές του 20ού αιώνα. H διαπλάτυνση της παραλιακής οδού, η οικοδόμηση του εντυπωσιακού κτιρίου του τελωνείου από τον πολιτικό μηχανικό Eλί Mοδιάνο στα 1910, οι νέες αποθήκες και τα σιλό, υπογράμμιζαν την συνέχεια του πατροπαράδοτου ρόλου της Θεσσαλονίκης ως κέντρου του διαμετακομιστικού εμπορίου. H Θεσσαλονίκη προβάλλεται στα 1912 ως «η πιο σύγχρονη πόλη της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας». Αλλά ο εκσυγχρονισμός της παραμένει ατελής. H πόλη εξακολουθεί να αντανακλά στο χώρο της την πολυθρησκευτική πληθυσμιακή της σύνθεση και να λειτουργεί γύρω από διαφορετικά κέντρα εξουσίας, ένα από τα οποία είναι και η οθωμανική δημόσια διοίκηση. Oταν τον Οκτώβριο του 1912 η Θεσσαλονίκη γίνεται ελληνική, οι ελληνικές αρχές αποφασίζουν αμέσως να παρέμβουν ώστε να επιταχύνουν την μεταμόρφωσή της προς τα δυτικά πρότυπα του νεοελληνικού κράτους Πυρκαγιά, νέος σχεδιασμός και ανοικοδόμηση της πόλης H πρώτη ελληνική διοίκηση της Θεσσαλονίκης ασχολείται αμέσως με την πολεοδομική αναδιάρθρωση της πόλης, παρά τα σοβαρότατα πολιτικά, στρατιωτικά και οικονομικά προ-

6 Αλέκα Καραδήμου Γερόλυμπου 6 βλήματα που αντιμετωπίζει. Από τις αρχές του 1913 και χωρίς χρονοτριβή, ο επίσημος εκπρόσωπος της ελληνικής κυβέρνησης K. Pακτιβάν συνιστά επιτροπή για την εκπόνηση νέου σχεδίου, με εισηγητή τον αρχιτέκτονα A. Zάχο. Στην Eπιτροπή Eξωραϊσμού, όπως αυτή ονομάστηκε, συμμετείχαν ο Π. Pούμπος, ο ζωγράφος και αρχιτέκτων K. Mαλέας και ο μηχανικός του δήμου Γ. Mενεξές, με πρόεδρο τον Περικλή Aργυρόπουλο. Στις προτάσεις της Eπιτροπής Eξωραϊσμού περιλαμβάνονταν η διάνοιξη της Eγνατίας σε συνολικό πλάτος 24 μέτρων, με πεζοδρόμια 5 μέτρων δενδροφυτευμένα ομοίως η διαπλάτυνση, σε 24 μέτρα, της κάθετης προς τη θάλασσα σημερινής οδού Bενιζέλου που συνέδεε το λιμάνι με το Διοικητήριο και ήταν, όπως γνωρίζουμε ήδη, σε πολλά της σημεία σκεπαστή. Tαυτόχρονα, σε σύμπνοια με την Aρχαιολογική Yπηρεσία, προτάθηκαν η διατήρηση του βυζαντινού τείχους και η διάνοιξη πλατειών μπροστά από πολλά μνημεία της πόλης, όπως την Aψίδα του Γαλερίου και όλες τις σημαντικές εκκλησίες, παράλληλα με την επιβολή ειδικών δεσμεύσεων στις όψεις των γειτονικών ιδιωτικών κτιρίων. Επίσης δραστήρια παρέμβαση έγινε υπέρ της διατήρησης του Λευκού Πύργου, όταν εκδηλώθηκαν σκέψεις για την κατεδάφισή του. Αξίζει εδώ να προστεθεί ότι σε μια μεταγενέστερη συνέντευξή του στις εφημερίδες, ο Aρ. Zάχος υποστήριξε ότι το 1913 ο Λευκός Πύργος γλύτωσε την κατεδάφιση μόνο εξ αιτίας της μεγάλης δαπάνης που απαιτούσε το έργο! H Επιτροπή Εξωραϊσμού εργάσθηκε μέχρι τα μέσα του 1914, αλλά στη συνέχεια διέκοψε την εργασία της λόγω του πολέμου. Οι προτάσεις της αγνοήθηκαν καθώς, με την έλευση της Στρατιάς της Ανατολής, η πόλη υποχρεώθηκε να βιώσει κάτω από έκτακτες συνθήκες και μετατράπηκε ουσιαστικά σε στρατόπεδο και πόλη αναψυχής για στρατιώτες. Σε όλο το διάστημα του «μεγάλου πολέμου», η Θεσσαλονίκη λειτουργεί ως πέρασμα προσφύγων, στρατιωτικών και κάθε λογής τυχοδιωκτών και συνωμοτών, ενώ διογκώνονται οι λειτουργίες του εμπορίου, της ψυχαγωγίας και της παροχής πάσης φύσεως υπηρεσιών προς το στρατό και τους πολυάριθμους επισκέπτες. H πυρκαγιά του 1917, πέντε χρόνια μετά από την απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης και πέντε χρόνια πριν από την Μικρασιατική καταστροφή και την ανταλλαγή των πληθυσμών, αποτελεί ένα ορόσημο στην ιστορία της πόλης. Ταυτόχρονα με την αλλαγή του εθνικού της χαρακτήρα και ρόλου, και την αλλαγή ενός μεγάλου τμήματος του πληθυσμού της, η Θεσσαλονίκη άλλαξε επίσης ως προς την χωρική της υπόσταση. H πυρκαγιά, που εκδηλώθηκε το απόγεμα της 5ης (18ης) Αυγούστου στην βορειοδυτική πλευρά της πόλης, κατέκαυσε σε τριάντα δύο ώρες 120 εκτάρια του σημαντικότερου τμήματος του κέντρου, εξαφάνισε οριστικά την «ανατολίτικη» όψη και την παραδοσιακή διάρθρωση της Θεσσαλονίκης που συνέχιζαν να επιβιώνουν παρά τις εκσυγχρονιστικές προσπάθειες στο γύρισμα του αιώνα. H καταστροφή έπληξε αδιάκριτα συνοικίες που είχαν εξωραϊστεί τα τελευταία χρόνια του 19ου αιώνα, τις παραδοσιακές αγορές και έναν μεγάλο αριθμό από περιοχές κατοικίας, δημιουργώντας άστεγους, τα τρία τέταρτα των οποίων ήταν εβραίοι. Οικονομικές λειτουργίες, διοικητικές υπηρεσίες, χώροι αναψυχής και τα σημαντικότερα πνευματικά και θρησκευτικά κτίσματα των εθνικοθρησκευτικών κοινοτήτων μαζί με τα αρχεία τους έγιναν παρανάλωμα του πυρός κτίσματα, μεταξύ των οποίων μεγάλος αριθμός συναγωγών και η αρχιραββινεία, τζαμιά και χριστιανικοί ναοί, όπως η Aγία Θεοδώρα, ο Aγιος Nικόλαος ο Tρανός και ο ναός του πολιούχου της πόλης Aγίου Δημητρίου καταστράφηκαν ολοσχερώς. Στις πολυάριθμες εκθέσεις των αρμοδίων υπηρεσιών και στις αναφορές των κοινοτήτων και διαφό-

7 Η ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, ΠΡΙΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΤΟΝ EΡΝΕΣΤ EΜΠΡΑΡ 7 ρων ιδιωτών δεν αναφέρονται ανθρώπινα θύματα. Eίναι ωστόσο σίγουρο ότι υπήρξαν, τόσο μεταξύ των σωστικών συνεργείων, όσο και μεταξύ πυροπαθών που έψαχναν απεγνωσμένα τα ερείπια στις μέρες που ακολούθησαν. Ως αίτια για την ταχύτατη και ανελέητη εξάπλωση της φωτιάς έχουν αναφερθεί: η ανομβρία λόγω του καλοκαιριού, ο βορειοδυτικός άνεμος που φυσούσε (ο Bαρδάρης της Θεσσαλονίκης), η λειψυδρία στην πόλη, που οφειλόταν στις μεγάλες ανάγκες για νερό των συμμαχικών στρατοπέδων, η απουσία οργανωμένης πυροπροστασίας, η ίδια η ρυμοτομία και τα οικοδομικά υλικά και τέλος ο «ζήλος» των συμμαχικών στρατευμάτων που συμμετείχαν στην κατάσβεση. Όπως φαίνεται, στην προσπάθειά τους να δημιουργήσουν αντιπυρικές ζώνες, οι στρατιώτες ανατίναζαν ολόκληρα οικοδομικά τετράγωνα, τα οποία μετατρέπονταν αμέσως σε νέες εστίες φωτιάς. H Θεσσαλονίκη την εποχή αυτή είναι έδρα της Γενικής Διοίκησης Mακεδονίας και τελεί ουσιαστικά υπό κατάληψη από την στρατιά της Aνατολής. O πληθυσμός των που είχε καταγραφεί το 1913, έχει αυξηθεί σημαντικά από τις στρατιές προσφύγων που περνούν από την πόλη. Βέβαια οι δημοσιευμένες καταγραφές για κατοίκους το 1917 προξενούν απορία, και δεν μπορούν να ληφθούν σοβαρά υπ όψιν. Επίσης δεν φέρεται ως βάσιμη η φήμη ότι η πυρκαγιά υπήρξε ουσιαστικά ηθελημένη. H αδυναμία διατύπωσης πειστικών επιχειρημάτων για τα κίνητρα του εμπρησμού και η απόλυτη απουσία οποιασδήποτε σχετικής υποψίας σε γραπτά και ιδιωτικές αλληλογραφίες διακεκριμένων Θεσσαλονικέων της εποχής δεν αφήνουν περιθώρια για συζήτηση ενός θέματος, που άλλωστε μπορεί πάντα να επανεξετασθεί, εφ όσον υπάρξουν νεώτερα στοιχεία. Αμέσως μετά την καταστροφή, εντύπωση προκαλούν η αποφασιστικότητα και ο ρηξικέλευθος τρόπος με τον οποίο η ελληνική κυβέρνηση αντιμετώπισε το πολυδιάστατο πρόβλημα της ανοικοδόμησης της πόλης. H πρωτοφανής σπουδή με την οποία η κυβέρνηση των Φιλελευθέρων προχώρησε στον πλήρη ανασχεδιασμό της κεντρικής περιοχής, χωρίς να λάβει υπ όψιν της τα σχέδια της Επιτροπής Εξωραϊσμού, υπογραμμίζει την διάθεση των ιθυνόντων να παρέμβουν με καταλυτικό τρόπο στο νέο γίγνεσθαι της πόλης. Υιοθετώντας τις πλέον πρόσφατες ιδέες και μεθόδους της σύγχρονης πολεοδομίας, και αποφασίζοντας να αγνοήσει το προϋπάρχον καθεστώς ιδιοκτησίας και τις παραδοσιακές χρήσεις της γης, η πολιτεία θέλησε να χρησιμοποιήσει την ανοικοδόμηση ως μοχλό για τον κοινωνικό, οικονομικό και χωρικό εκσυγχρονισμό της πόλης, να ασκήσει μεταρρυθμιστική πολιτική και να υπογραμμίσει την πολιτική της παρουσία στην Θεσσαλονίκη, προσελκύοντας συγχρόνως το διεθνές ενδιαφέρον σ ένα φιλόδοξο εγχείρημα. Θέτοντας σε εφαρμογή τις αποφάσεις της, η κυβέρνηση του E. Βενιζέλου συγκρότησε μια επιτροπή, στην οποία κλήθηκαν να συμμετάσχουν ο γάλλος αρχιτέκτονας και αρχαιολόγος Eρνέστ Eμπράρ, ο άγγλος αρχιτέκτονας τοπίου Tόμας Mώσον, ο γάλλος λοχαγός του μηχανικού Zοζέφ Πλεϋμπέρ, οι αρχιτέκτονες Aριστοτέλης Zάχος και Kωνσταντίνος Kιτσίκης, ο ειδικός λιμενολόγος Άγγελος Γκίνης και ο δήμαρχος της πόλης Kωνσταντίνος Aγγελάκης. Συγχρόνως μια επιτροπή νομομαθών, υπό την καθοδήγηση του τότε αρμόδιου υπουργού για την πολεοδομία Aλέξανδρου Παπαναστασίου, ανέλαβε να μελετήσει το αναγκαίο νομικό πλαίσιο που θα επέτρεπε την εφαρμογή του σχεδίου σύμφωνα με τους ευρύτερους κοινωνικούς στόχους που είχαν διατυπωθεί. Μια τρίτη επιτροπή οικονομικών εμπειρογνωμόνων και τοπογράφων ανέλαβε να καταγράψει τις ζημίες, να καταρτίσει λεπτομερές κτηματολόγιο και να αξιολογήσει την αξία της δημόσιας και ιδιωτικής γης στην περιοχή που επρόκειτο να ανασχεδιαστεί.

8 Αλέκα Καραδήμου Γερόλυμπου 8 Tο σχέδιο που εκπόνησε για τη Θεσσαλονίκη η Διεθνής Επιτροπή Σχεδιασμού υπό την καθοδήγηση του Eρνέστ Eμπράρ αποτελεί μια ενδιαφέρουσα μεταφορά των κυρίαρχων σχεδιαστικών απόψεων της εποχής στις τοπικές γεωγραφικές και ιστορικές ιδιομορφίες. Εισάγει στη Θεσσαλονίκη τις κλασικές χαράξεις (άξονες, διαγωνίους, μνημεία-εστιακά σημεία ), ένα ιεραρχημένο οδικό δίκτυο, τη συγκέντρωση των δημοσίων υπηρεσιών και τη δημιουργία ενός «πολιτικού» κέντρου για την πόλη, την ορθολογική οργάνωση και χωροθέτηση των χώρων παραγωγής και κατανάλωσης, την επιλεκτική ανάδειξη των μνημείων, τη διατήρηση ορισμένων «γραφικών» συνοικιών H παραδοσιακή εικόνα της Θεσσαλονίκης ξεθωριάζει και αντικαθίσταται μ έναν χώρο «μοντέρνο», ομοιογενή, και χωρίς τις προηγούμενες ιδιαιτερότητες. Tο σχέδιο προτείνει νέες επεκτάσεις, ώστε η πόλη να επαρκεί για κατοίκους και να καλύπτει συνολικά εκτάρια. Προσδιορίζονται και οριοθετούνται οι βιομηχανικές ζώνες, οι εργατικοί οικισμοί, οι περιοχές κατοικίας και αναψυχής. Βασικό οργανωτικό στοιχείο του ιστού της αποτελεί το γεωμετρικό οικοδομικό τετράγωνο, που αντικαθιστά τις ακανόνιστες και λαβυρινθώδεις συνοικίες. H καρδιά του κέντρου διαμορφώνεται με δύο πλατείες συνδεόμενες με μια λεωφόρο κάθετη προς τη θάλασσα, που αφήνει ελεύθερη στο εσωτερικό της πόλης τη θέα προς τον Όλυμπο. H «πολιτική» πλατεία, δίπλα στο χώρο όπου αργότερα ανασκάφηκε η αρχαία αγορά, θα συγκέντρωνε το δημαρχείο, το δικαστικό μέγαρο και τα κτίρια των δημοσίων υπηρεσιών. H δεύτερη πλατεία, η σημερινή Aριστοτέλους, τόπος λιανικού εμπορίου και αναψυχής, υπογράμμιζε, σύμφωνα με το πρότυπο της Piazzetta της Bενετίας, το άνοιγμα της πόλης προς τη θάλασσα. Για τα κτίρια που βρίσκονταν στις δύο πλατείες και στον συνδετικό άξονα επιβλήθηκε το λεγόμενο «νεοβυζαντινό» στυλ, ώστε σε συνδυασμό με τα δημόσια κτίρια, να λειτουργήσουν ως ένα μνημειακό σύνολο για την πόλη. Για να γίνει ελκυστικότερο το νέο σχέδιο και ν αποκτήσει η πόλη τους ελεύθερους χώρους που δεν υπήρχαν στο παρελθόν, ο Eμπράρ χρησιμοποίησε τα μνημεία της πόλης (κυρίως τα βυζαντινά, αλλά και τα λιγοστά οθωμανικά που είχαν σωθεί από την φωτιά) ως εστιακά σημεία ενός δικτύου δημοσίων χώρων (πλατειών, πεζοδρόμων, δενδροφυτευμένων αρτηριών). Στην ίδια λογική οφείλεται η νέα χάραξη που συνδέει την Pοτόντα με την Aψίδα του Γαλερίου, και στη συνέχεια, περνώντας από την πλατεία Nαυαρίνου, κατεβαίνει ως τη θάλασσα, συνδυάζοντας τον αρχαιολογικό περίπατο και στοιχεία του τοπίου της πόλης (λόφους, θάλασσα) με μια πολυσύχναστη περιοχή εργασίας και κατοικίας. Πολλές ακόμη καλοσχεδιασμένες πλατείες πλαισίωναν μνημεία και δημόσια κτίρια, όπως τον Λευκό Πύργο, την Aχειροποίητο, το Διοικητήριο, το Σιντριβάνι και το Bαρδάρι, καθώς και τα μέγαρα των Συντεχνιών, του Ταχυδρομείου και του Χρηματιστηρίου που δεν κατασκευάσθηκαν ποτέ. H Επιτροπή Σχεδιασμού της Θεσσαλονίκης δεν περιορίστηκε στη σύνταξη πολεοδομικών σχεδίων, αλλά προχώρησε και σε πολλές επί μέρους προτάσεις, που αφορούσαν ιδιαίτερες πτυχές της ανοικοδόμησης της πόλης. Σχέδια εκπονήθηκαν για το υπό ίδρυση Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, για τους εργατικούς συνοικισμούς, για τις βιομηχανικές περιοχές και το λιμάνι. Σημαντική υπήρξε η συμβολή της Επιτροπής σε πρότυπα σχέδια για τον νέο τύπο συλλογικής κατοικίας, την πολυκατοικία με διαμερίσματα, την οποία επέβαλαν οι αντιλήψεις για ένα «σύγχρονο» πυκνοδομημένο αστικό χώρο. Από την εποχή αυτή πρωτοεμφανίζεται, και στη συνέχεια επικρατεί, η οριζόντια ιδιοκτησία εντάσσοντας συγχρόνως την ανέγερση πολυωρόφων κτιρίων για γραφεία και κατοικίες στην οικονομία της αγοράς.

9 Η ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, ΠΡΙΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΤΟΝ EΡΝΕΣΤ EΜΠΡΑΡ 9 Αν το νέο σχέδιο της Θεσσαλονίκης είναι γνωστό στις γενικές του γραμμές, εφ όσον σε μεγάλο βαθμό εφαρμόστηκε τουλάχιστον ως προς τις δύο του διαστάσεις, εντελώς αγνοήθηκε από τους ιστορικούς η νομοθεσία που υποστήριξε την εφαρμογή του σχεδίου. Πέρα από το ειδικότερο ενδιαφέρον που παρουσιάζει για την αναμόρφωση της Θεσσαλονίκης, η νομοθεσία αυτή αποτελεί μια πολύτιμη μαρτυρία για τις απόψεις που αναπτύσσονται στην δεκαετία σχετικά με τις δυνατότητες των αστικών χώρων να συνεισφέρουν στον επιχειρούμενο οικονομικό, κοινωνικό και ιδεολογικό μετασχηματισμό του ελληνικού κράτους. Σύμφωνα με τους εισηγητές των νομικών κειμένων, η ελληνική πόλη δεν είναι σε θέση να υποστηρίξει ή έστω να υποδεχθεί και να πλαισιώσει τον ζητούμενο εκσυγχρονισμό της οικονομίας και της κοινωνίας, που θέτει ως στόχους του την εκβιομηχάνιση της χώρας, την ανάπτυξη νέων δραστηριοτήτων του τριτογενούς τομέα, τη διαμόρφωση και ικανοποίηση καινούργιων και διαφοροποιημένων συμπεριφορών κατανάλωσης των πολυπληθών νέων αστικών στρωμάτων. Οι στόχοι αυτοί απαιτούν την ορθολογικότερη εκμετάλλευση της αστικής γης, που σημαίνει, ειδικά για τα παραδοσιακά ιστορικά κέντρα, την εκδίωξη των οικονομικών δραστηριοτήτων χαμηλής αποδοτικότητας, την χρησιμοποίηση των νέων τεχνολογικών επιτευγμάτων στον τομέα της οικοδομικής τεχνολογίας (όπως π.χ. το οπλισμένο σκυρόδεμα που επιτρέπει υψηλότερα κτίρια και νέες μορφές συνιδιοκτησίας), την προσαρμογή της παραδοσιακής πόλης στην κυκλοφορία του αυτοκινήτου. Απαιτούν επίσης την υιοθέτηση νέων πολεοδομικών μηχανισμών που επιβάλλουν ζώνες με διαφορετική οικοδομική εκμετάλλευση, ώστε να διαμορφωθούν περιοχές που θα εξειδικευθούν οικονομικά και λειτουργικά. Συγχρόνως τα κείμενα διαπνέονται από την πεποίθηση ότι η συνεχής γεωγραφική και πληθυσμιακή επέκταση της πόλης δεν σημαίνουν απαραίτητα την τεχνολογική και οικονομική της ανάπτυξη και άρα θα πρέπει να υπόκεινται σε συνεχείς ελέγχους. Ακόμη ότι η πολιτεία οφείλει να παρεμβαίνει όχι μόνον ελέγχοντας, αλλά και προγραμματίζοντας εκ των προτέρων την οργάνωση και την εξέλιξη των αστικών χώρων. Κατά συνέπεια η αύξηση στις αξίες του αστικού εδάφους που παρατηρείται στις αναπτυσσόμενες πόλεις, εφ όσον ελέγχεται από την πολιτεία, δεν οφείλεται στους ιδιοκτήτες της γης και άρα δεν αποδίδεται αυτόματα σε αυτούς. Αντίθετα έχει μια κοινωνική προέλευση και επομένως, ένα αίσθημα κοινωνικής δικαιοσύνης επιβάλλεται να επιστρέφεται η αύξηση αυτή (εν μέρει αν όχι συνολικά) στο κοινωνικό σύνολο και να αναδιανέμεται μεταξύ των κοινωνικά ασθενέστερων στρωμάτων. Έτσι η εκσυγχρονιστική διάσταση συνοδεύεται από στοιχεία μεταρρυθμιστικής πολιτικής, που απουσίαζαν από την μέχρι τότε ισχύουσα πολεοδομική νομοθεσία του 19ου αιώνα, και πρωτοεισάγονται στην ελληνική πολεοδομία μέσω της νέας νομοθεσίας για την ανοικοδόμηση της Θεσσαλονίκης. Πιο συγκεκριμένα η νομοθεσία αυτή: - Αντιμετωπίζει την πόλη ως οργανική ενότητα και όχι ως άθροισμα ιδιοκτησιών, επομένως κατευθύνει την κρατική παρέμβαση προς την συνολική αναδιάρθρωση του αστικού χώρου και όχι την περιστασιακή ή σημειακή του διόρθωση. - Χρησιμοποιεί τον πολεοδομικό σχεδιασμό για να υποκινήσει την αύξηση των αξιών της γης και συγχρόνως να ανακατανείμει την ιδιοποίηση της υπεραξίας. - Αντιλαμβάνεται τα κοινωνικοοικονομικά προβλήματα και τις συγκρούσεις που αναφύονται σε μια παραδοσιακή πόλη κατά τον εκσυγχρονισμό και τη μετάβασή της σε νέο επίπεδο ανάπτυξης της κεφαλαιοκρατικής οικονομίας, και επιχειρεί να τα διαχειριστεί επεκτείνοντας τον παρεμβατικό ρόλο του κράτους. Και, ταυτόχρονα, δηλώνει την εμπιστοσύνη των εισηγητών

10 Αλέκα Καραδήμου Γερόλυμπου 10 του στην δυνατότητα αρμονικής συνύπαρξης ιδιωτικού και δημοσίου συμφέροντος μέσα σ ένα πλαίσιο εύστοχων ρυθμίσεων. Οι σημαντικές αυτές καινοτομίες διατυπώθηκαν με σαφήνεια στον Nόμο 1394/1918, σύμφωνα με τον οποίο η εφαρμογή του νέου σχεδίου της πόλης προϋποθέτει: - Πλήρη απαλλοτρίωση της γης της πυρίκαυστης ζώνης στο ιστορικό κέντρο. - Σύσταση μιας κτηματικής ομάδας με μέλη της όλους τους παλαιούς ιδιοκτήτες, υπέρ της οποίας γίνεται η απαλλοτρίωση. Οι ιδιοκτήτες γίνονται μέτοχοι της κτηματικής ομάδας ανάλογα με την αξία του κτήματός τους και το δικαίωμά τους πιστοποιείται με την έκδοση ενός κτηματογράφου. Απαγορεύεται απολύτως, εκτός από ορισμένες εξαιρέσεις, η αγοραπωλησία των κτηματογράφων, ώστε να μην αλλάξουν χέρια οι ιδιοκτησίες. - Ελεύθερο σχεδιασμό του κέντρου χωρίς να ληφθούν υπ όψιν τα όρια των ιδιωτικών οικοπέδων. O σχηματισμός των νέων οικοπέδων θα υπακούει σε γενικότερες σχεδιαστικές παραμέτρους, όπως τις: εδαφικές ιδιοτυπίες, την ιεραρχία και το πλάτος των δρόμων, τις προβλεπόμενες χρήσεις της περιοχής και του οικοπέδου, την επιδιωκόμενη αρχιτεκτονική της πόλης. - Απόδοση των νέων οικοπέδων σε παλαιούς ή νέους ιδιοκτήτες μετά από ελεύθερες σε όλους πλειοδοτικές εκποιήσεις (πλειστηριασμούς με έγγραφες προσφορές). Οι ανώτατες τιμές των περισσοτέρων οικοπέδων δεν επιτρέπεται να ξεπερνούν ένα προκαθορισμένο όριο, σε περίπτωση ίσων προσφορών προτιμάται ο παλαιός ιδιοκτήτης και απαγορεύεται σε όλους η απόκτηση πέραν των δύο οικοπέδων, ώστε να αποφευχθεί η συγκέντρωση της γης του κέντρου σε λίγους. - Απόκτηση από την κοινότητα (δήμο και δημόσιο) όλης της αναγκαίας γης για τις συλλογικές εξυπηρετήσεις, σύμφωνα με τις προβλέψεις του σχεδίου, με τιμές που έχουν προκαθοριστεί πριν από την εφαρμογή του σχεδίου. - Διανομή των κερδών της Κτηματικής Ομάδας εξ ίσου μεταξύ των παλαιών ιδιοκτητών και του δήμου, ο οποίος θα τα χρησιμοποιήσει για την εκτέλεση των αναγκαίων έργων υποδομής για την πόλη. - Φορολόγηση της μεταβολής της αξίας των αστικών ακινήτων σε όλες τις μελλοντικές μεταπωλήσεις των. Με τις ρυθμίσεις αυτές γίνεται φανερή η επιθυμία του εισηγητή-κράτους να καθορίσει με λεπτομέρειες τους ρόλους όσων παρεμβαίνουν και διαμορφώνουν την πόλη. Γίνεται επίσης εμφανές το νεωτερικό πνεύμα που επεδείκνυε η κυβέρνηση των Φιλελευθέρων υιοθετώντας απόψεις για την οργάνωση των αστικών χώρων, που είχαν μόλις κωδικοποιηθεί από ομάδες δυτικοευρωπαίων ειδικών ώστε να αντιμετωπισθούν οι τεράστιες καταστροφές που οι πολεμικές επιχειρήσεις είχαν επιφέρει. Ως μαρτυρία της εποχής τους, δείχνουν την τυφλή εμπιστοσύνη που είχαν οι εισηγητές τους στις δυνατότητες της τεχνολογίας και της ορθολογικής οργάνωσης να λειτουργήσουν ως μοχλοί κοινωνικής προόδου. Δείχνουν επίσης τη βεβαιότητα ότι το εγχείρημα θα προσέλκυε όχι μόνον το διεθνές ενδιαφέρον αλλά και την συναίνεση των διαφορετικών κοινωνικών ομάδων της Θεσσαλονίκης. Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται ένας ακόμη στόχος, με ιδιαίτερη σημασία για την ιστορική συγκυρία, που ωστόσο δεν διατυπώθηκε ποτέ ρητά: πρόκειται για την ζητούμενη συγχώνευση

11 Η ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, ΠΡΙΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΤΟΝ EΡΝΕΣΤ EΜΠΡΑΡ 11 και ομογενοποίηση μιας πολυθρησκευτικής κοινωνίας με ποικίλες πολιτιστικές καταβολές, οργανωτικές δομές και ευρύτερες διασυνδέσεις και στόχους, και την πληθυσμιακή και οικονομική ενίσχυση της ελληνικής παρουσίας στην πόλη. Eίναι πάντως ενδιαφέρον και αξίζει να σημειωθεί ότι το αποτέλεσμα του σχεδιασμού της Θεσσαλονίκης ταυτίζεται σε μεγάλο βαθμό με το σχέδιο που εκπόνησαν οι ειδικοί για το κέντρο της πόλης. Αντίθετα οι περίπλοκοι μηχανισμοί που μόλις αναφέρθηκαν για τον τρόπο με τον οποίο η νέα Θεσσαλονίκη θα περιερχόταν ξανά στους κατοίκους της δεν υιοθετήθηκαν. Όπως έχει αποδείξει η σχετική έρευνα, όταν τον Νοέμβριο 1920 οι Φιλελεύθεροι ηττώνται στις εκλογές, η εφαρμογή του νέου σχεδίου δεν έχει προχωρήσει εξ αιτίας έντονων αντιδράσεων που υποκινούνται από ομάδες μεγάλων οικονομικών συμφερόντων της πόλης. H ταυτόχρονη αδυναμία των χαμηλών και μεσαίων στρωμάτων να εκφράσουν τις απόψεις τους και η προβολή αιτημάτων και διεκδικήσεων διαφορετικού περιεχομένου από τις εργατικές οργανώσεις της πόλης αφήνουν ελεύθερο το πεδίο δράσης στους ισχυρούς κεφαλαιούχους που εμφανίζονται ως εκφραστές του συνόλου των κατοίκων. Έτσι η υπαναχώρηση που πραγματοποιείται κάτω από την πίεση των ισχυροτέρων οικονομικών παραγόντων αφορά κυρίως τα μεταρρυθμιστικά χαρακτηριστικά της αρχικής αντίληψης για τον επανασχεδιασμό της πόλης και πολύ λιγότερο τη μορφή του σχεδίου, για τις προσαρμογές του οποίου θα μπορούσε να υποστηριχθεί ότι διακρίνονται εν πολλοίς από έναν αναγκαίο για τις περιστάσεις πραγματισμό. Πιο συγκεκριμένα, η κυβέρνηση του Λαϊκού κόμματος του Δημητρίου Γούναρη και με εισήγηση του Παναγή Tσαλδάρη, που είχε αντικαταστήσει τον Aλέξανδρο Παπαναστασίου, αντικατέστησε τον νόμο του 1918 με τον Νόμο 2633/1921. Σύμφωνα με την νέα νομοθεσία: - Επιτρέπεται η ελεύθερη διάθεση των κτηματογράφων, με άμεσο αποτέλεσμα τη λειτουργία μιας παράλληλης αγοράς παλαιών τίτλων που ανταγωνίζεται τις εκποιήσεις των νέων οικοπέδων ενισχύοντας την κερδοσκοπία πάνω στη γη. - Αλλάζει η διαδικασία των εκποιήσεων. Με το πρόσχημα της ενίσχυσης των Θεσσαλονικέων επιβάλλεται η αποκλειστική παρουσία κατόχων κτηματογράφων (όχι παλαιών ιδιοκτητών), αλλά οι τιμές αφήνονται να διαμορφωθούν ελεύθερα, χωρίς ανώτατα όρια, σε ανοιχτές δημοπρασίες. - Τα κέρδη από τις εκποιήσεις χρησιμοποιούνται για να χρηματοδοτήσουν τις αγορές των προνομιακών οικοπέδων της πόλης (3ος τομέας, εμπορική περιοχή), όπου εκδηλώνεται ο μεγαλύτερος ανταγωνισμός, ο οποίος και απορροφά τα κεφάλαια που θα επενδύονταν στην ανοικοδόμηση των κτιρίων. Οι δημοπρασίες διήρκεσαν τέσσερα χρόνια ( ) και υπήρξαν ιδιαίτερα κερδοφόρες. H έρευνα στο αρχείο των εκποιήσεων αποκαλύπτει ότι μόνον το 56% των κτηματογράφων (επί του συνόλου της αξίας τους) κατατέθηκε στις αγορές νέων οικοπέδων, χωρίς να είναι γνωστό πόσα από αυτά χρησιμοποιήθηκαν από τους αρχικούς ιδιοκτήτες. Από το υπόλοιπο 44%, το 18,5% εξαργυρώθηκε και το 25,5% παρέμεινε αναξιοποίητο από τους κατόχους του οι οποίοι έτσι έχασαν κάθε δικαίωμα στην παλιά ιδιοκτησία τους. Μπορεί λοιπόν να υποστηριχθεί ότι τόσο η ίδια η καταστροφή της πόλης και η πενταετής περίπου καθυστέρηση ως την εκκίνηση της ανοικοδόμησής της, όσο και οι μηχανισμοί αναδιανομής του χώρου, όπως τελικά λειτούργησαν, είχαν ως αποτέλεσμα τη μεταφορά των κερδών της επιχείρησης επανασχεδιασμού υπέρ των νέων ιδιοκτητών που αγόρασαν τα πιο προνομιακά οικόπεδα. Χαμένοι είναι

12 Αλέκα Καραδήμου Γερόλυμπου 12 όλοι όσοι δεν άντεξαν οικονομικά να περιμένουν, ή αποκλείστηκαν από την αρχή από τους πλειστηριασμούς: μικροϊδιοκτήτες, μικροτεχνίτες και μικρέμποροι (από κάθε εθνικοθρησκευτική προέλευση) που πούλησαν ή εξαργύρωσαν με υποτιμημένες δραχμές το κτηματόγραφό τους και εξοστρακίσθηκαν από τον χώρο του κέντρου για να εγκατασταθεί σε αυτόν η νέα οικονομικά ιεραρχημένη κοινωνία της πόλης. Αν τα μεταρρυθμιστικά χαρακτηριστικά εξαλείφθηκαν και η αγορά των νέων οικοπέδων λειτούργησε κερδοσκοπικά, ορισμένοι από τους στόχους του εκσυγχρονισμού επιτεύχθηκαν απολύτως: - Tο ιστορικό κέντρο μπορεί πλέον να προσελκύσει και να υποδεχθεί τις αυξημένες δραστηριότητες του τριτογενούς τομέα, να παράσχει χώρους λιανικού εμπορίου πολυτελείας και αναψυχής υψηλών προδιαγραφών, να επιτρέψει την εγκατάσταση κατοικίας για ανώτερα και μεσαία εισοδήματα. - Εκσυγχρονίζονται τα δίκτυα κυκλοφορίας και υποδομής. Επεκτείνεται το λιμάνι, αναδιοργανώνονται οι σιδηροδρομικοί σταθμοί, εγκαθίστανται αστικές υποδομές, διανοίγεται ένα σύγχρονο δίκτυο δρόμων που μπορεί να εξυπηρετήσει την αυξανόμενη κίνηση τροχοφόρων. - Bελτιώνεται η εξυπηρέτηση των παραγωγικών δραστηριοτήτων με την εξειδίκευση χώρων για βιομηχανικές εγκαταστάσεις, αποθήκες, χονδρεμπόριο κλπ. - Aναδιοργανώνονται και διαφυλάσσονται (στοιχειωδώς βέβαια) οι αξίες της γης με ρυθμίσεις για ορισμένες βασικές χρήσεις και με την ανάπτυξη οικοδομικών κανονισμών και υπηρεσιών ελέγχου. - Επιβάλλεται η χρήση του μπετόν στις οικοδομές και νέα αυξημένα ύψη στα κτίρια της πόλης, εντείνοντας την εκμετάλλευση της γης και εισάγοντες νέες συμπεριφορές συλλογικής κατοικίας. Σημαντικές επίσης είναι οι επιπτώσεις του ανασχεδιασμού στην κοινωνική διάρθρωση του αστικού χώρου και εκφράζονται με την διάλυση της παλιάς πολυπυρηνικής δομής της, την χωρική αποδέσμευση των κατοίκων ως προς την κοινοτική και θρησκευτική τους ταυτότητα, την διύλιση των οικονομικών και μη δραστηριοτήτων ανάλογα με την αποδοτικότητά τους (και αντίστοιχα την παραμονή ή μεταφορά τους εκτός του κέντρου), με την προώθηση του «αστικού τρόπου» ζωής σε όλα τα επίπεδα. Όπως ήδη αναφέρθηκε, μια από τις σημαντικότερες ιδέες του νέου σχεδίου της Θεσσαλονίκης ήταν η πρόταση για τη δημιουργία ενός «πολιτικού κέντρου» με μνημειακό χαρακτήρα, που έλειπε από την πόλη και προοριζόταν να αποτελέσει την καρδιά του ιστορικού κέντρου. Η αρχική ιδέα ήταν Δημαρχείο, Δικαστικό Μέγαρο και κτίρια για τις δημόσιες υπηρεσίες να τοποθετηθούν συμμετρικά ως προς μια μεγαλόπρεπη Αψίδα διαμορφώνοντας μια «πολιτική πλατεία». Δίπλα τους η βυζαντινή εκκλησία της Παναγίας των Χαλκέων και το οθωμανικό λουτρό Mπέη Xαμάμ υπογράμμιζαν το πολυπολιτισμικό παρελθόν της πόλης. Προς την Άνω Πόλη το μνημειακό σύνολο περιλάμβανε την βασιλική του Aγίου Δημητρίου, θρησκευτικό κέντρο των Θεσσαλονικέων και με κλιμακωτούς κήπους έφθανε ως τον βυζαντινό ναό του Προφήτη Hλία. Προς την κάτω πόλη, μια λεωφόρος οδηγούσε σε μια δεύτερη πλατεία με χαρακτήρα εμπορικό και αναψυχής. H πλατεία Aριστοτέλους, την οποία ο Eμπράρ συνέκρινε ως προς τη θέση της με τη piazzetta της Bενετίας, σχεδιάσθηκε ανοιχτή προς τη θάλασσα και προσφέρει μια από τις ωραιότερες θέες στον κόσμο, τη σιλουέτα του Oλύμπου.

13 Η ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, ΠΡΙΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΤΟΝ EΡΝΕΣΤ EΜΠΡΑΡ 13 Κατά την εφαρμογή του σχεδίου ο άξονας αυτός απέκτησε αρκετά διαφορετικό χαρακτήρα, που όμως δεν είναι αρνητικός για την πόλη. Όταν τέθηκε το ζήτημα της ανέγερσης του Δικαστικού μεγάρου, η ανασκαφική έρευνα που προηγήθηκε διαπίστωσε την παρουσία της αρχαίας αγοράς της πόλης. Ένα εντυπωσιακό αρχαίο «πολιτικό κέντρο» κατέλαβε δικαιωματικά τη θέση στην οποία οι πολεοδόμοι του 1917 είχαν προβλέψει ένα σύγχρονο. Tο δικαστικό μέγαρο κτίσθηκε σε άλλη θέση, ενώ το Δημαρχείο αναμένει ακόμη την ολοκλήρωση του νέου κτιρίου του. Παράλληλα οι οικονομικές δυσκολίες δεν επέτρεψαν τη συνέχιση του άξονα πέραν της οδού Kασσάνδρου, ώς τον πανέμορφο βυζαντινό ναό του Προφήτη Hλία, ο οποίος «πνίγηκε» μέσα σε φθηνές πολυκατοικίες. Αντίθετα από την Εγνατία και μέχρι την θάλασσα κτίρια με επιβεβλημένο «νεοβυζαντινό» στυλ στεγάζουν κεντρικές λειτουργίες της πόλης εμπόριο, γραφεία, κατοικία υψηλών εισοδημάτων, αναψυχή και ακριβά ξενοδοχεία δίνοντας έναν ιδιαίτερο χαρακτήρα στην περιοχή. Μια ακόμη εξαιρετική ιδέα του σχεδίου που υλοποιήθηκε ήταν ο άξονας του μικρεμπορίου, που τέμνει καθέτως τον άξονα της Αριστοτέλους. Kαταστήματα τροφίμων αλλά και εργαστήρια, ταβέρνες, ποτοπωλεία και μαγαζάκια λαϊκής κατανάλωσης, σε μια πολύχρωμη και βουερή αταξία, στεγάζονται με πανιά, λαμαρίνες και ξύλα, δημιουργώντας πίσω από τις «ευγενείς» όψεις της λεωφόρου, μια ατμόσφαιρα παραδοσιακού πανηγυριού. Το σχέδιο επέβαλε κι εδώ ενιαίες προσόψεις με δίλοβα παράθυρα, σε μια προσπάθεια να δημιουργήσει ένα ακόμη αρχιτεκτονικό σύνολο. Πρόκειται για μια ευρηματική πολεοδομική επίλυση στην οποία χώροι για τις καθημερινές και ταπεινές αλλά ζωτικές ανάγκες της πόλης, συναντώνται με τον κεντρικό μνημειακό της άξονα. Και σ αυτήν την περίπτωση βέβαια, οι σημερινοί αρμόδιοι εμφανίζονται ανίκανοι να αποτρέψουν την μετατροπή μεγάλου αριθμού κτιρίων σε θορυβώδη φαγάδικα που διώχνουν βαθμιαία τις άλλες χρήσεις αλλοιώνοντας τον χαρακτήρα της περιοχής. Αξίζει επίσης να αναφέρουμε την επέκταση του λιμανιού της πόλης προς τα δυτικά και όχι προς τον Λευκό Πύργο. Η πρόβλεψη αυτή είχε ιδιαίτερη σημασία διότι επέτρεψε την αξιοποίηση προβληματικών εδαφών για τη λιμενική λειτουργία, ενώ άφησε ελεύθερο το ιστορικό κέντρο να ανοιχθεί προς την θάλασσα. Σε αντίθεση με την πρώιμη και διορατική αυτή επιλογή, μόνο στο τέλος του 20ού αιώνα και μετά από εξαιρετικά πολυέξοδες πολεοδομικές επεμβάσεις κατάφεραν άλλες παραθαλάσσιες πόλεις της Μεσογείου όπως η Βαρκελώνη, η Μασσαλία, ή η Τζένοβα, να απελευθερώσουν το θαλάσσιο μέτωπό τους από τις λιμενικές εγκαταστάσεις. Ιδιαίτερη συνεισφορά του σχεδίου αποτελεί η δημιουργία μιας περιμετρικής πράσινης ζώνης γύρω από την πόλη, που εισέδυε στα όρια του ιστορικού κέντρου και «χώριζε» την πόλη σε τρία μέρη. Όπως είδαμε, αυτό υλοποιήθηκε μόνον εν μέρει, χαρίζοντας στην Θεσσαλονίκη το δάσος του Σέιχ σου, και το συγκρότημα του Πάρκου Λευκού Πύργου με τους χώρους της Πανεπιστημιούπολης και της Έκθεσης, ανατολικά των τειχών. Μια αντίστοιχη διαμόρφωση γύρω από το δυτικό τείχος δεν ακολουθήθηκε στην περιοχή της πλατείας Βαρδαρίου. Σε όλη τη διάρκεια του μεσοπολέμου η μορφή της Θεσσαλονίκης αλλάζει ταχύτατα. Μεταξύ 1921 και 1924, και ενώ καταφθάνουν οι πρόσφυγες, γίνονται οι πωλήσεις των νέων οικοπέδων και αρχίζει η ανοικοδόμηση του κέντρου. Την ίδια περίοδο, η πόλη χάνει σε μεγάλο βαθμό τον σύνθετο πολιτισμικό της χαρακτήρα, καθώς εγκαταλείπεται υποχρεωτικά από τους μουσουλμάνους κατοίκους της, αλλά και σταδιακά από ένα σημαντικό αριθμό εβραίων που μεταναστεύουν στην Δυτική Ευρώπη και στην Παλαιστίνη. Πράγματι, αν και πρόσφυγες εγκαταστάθηκαν την ίδια εποχή στην πόλη, ο πληθυσμός της Θεσσαλονίκης μεταξύ 1920 και

14 Αλέκα Καραδήμου Γερόλυμπου αυξήθηκε μόνον κατά Εκτός από τις αναχωρήσεις που αναφέρθηκαν, μια ιδιαίτερα μεγάλη θνησιμότητα σημειώθηκε στην πόλη από το 1921 ως το Αλλά η «πρωτεύουσα των προσφύγων», όπως έχει εύστοχα ονομασθεί από τον Γιώργο Ιωάννου, δεν δυσκολεύεται να αναπροσανατολίσει το δυναμισμό της παρά τις γενικότερες αντίξοες συνθήκες, που συντίθενται από την απώλεια της παραδοσιακής ενδοχώρας της πόλης, την οικονομική κρίση του 1930 και την ευρύτερη πολιτική αστάθεια που επικρατεί στην Ελλάδα. Έτσι τα συνήθως λεγόμενα σχετικά με «την χαμένη ευκαιρία» που υπήρξε η ανοικοδόμηση ώστε ν αποκτήσουμε μια μοντέρνα πόλη, είναι μάλλον υποκριτικά ή μαρτυρούν άγνοια για τις σημαντικές αλλαγές που επέφερε η ανοικοδόμηση της Θεσσαλονίκης, σε διάστημα ελάχιστων ετών και μέσα σε συνθήκες εξαιρετικά αντίξοες για εγχειρήματα τόσο μεγάλης εμβέλειας. Eίναι δεδομένο εξ άλλου ότι οι εξελίξεις στο μεσοπόλεμο, αλλά κυρίως οι μεταπολεμικές επιλογές της πολιτείας για την οικοδόμηση ακύρωσαν πολλές επιδιώξεις των πολεοδόμων της Θεσσαλονίκης: O έλεγχος της αστικής ανάπτυξης εγκαταλείφθηκε σε μεγάλο βαθμό μπροστά στις άμεσες ανάγκες της μαζικής εγκατάστασης προσφύγων. Παράλληλα η μεγάλη μείωση των σχέσεων με τα Βαλκανικά κράτη συρρίκνωσε την ενδοχώρα της Θεσσαλονίκης και υποβάθμισε τον οικονομικό της ρόλο. Ενώ μετά τον Β Παγκόσμιο πόλεμο η κατακόρυφη αύξηση των συντελεστών δόμησης έπληξε καίρια και εξακολουθεί να πλήττει κάθε προσπάθεια σχεδιασμού της πόλης. Η ευκαιρία λοιπόν δεν χάθηκε τότε, αλλά πολύ αργότερα, και εξακολουθεί να χάνεται καθημερινά, καθώς μειώνεται συνεχώς και δραματικά ο δημόσιος χώρος της πόλης. Ωστόσο οι εξωγενείς συνθήκες δεν αρκούν για να εξηγήσουν την εξάλειψη του κοινωνικού χαρακτήρα της πολεοδομικής επέμβασης. H μεταρρύθμιση του Aλέξανδρου Παπαναστασίου ανατράπηκε μέσα από την ίδια την λογική της. Υπήρξε το όραμα μιας εξαιρετικά περιορισμένης μειοψηφίας, χωρίς να υποστηριχθεί από γενικότερα αιτήματα και διεκδικήσεις. Οι συνεχείς και ευρύτατες ανακατατάξεις γεωπολιτικές, οικονομικές, κοινωνικές και η συνακόλουθη κοινωνική ρευστότητα δεν ευνοούσαν την διαμόρφωση κοινωνικών στρωμάτων που θα μπορούσαν να υιοθετήσουν αυτές τις κατ εξοχήν σοσιαλδημοκρατικές ιδέες. H μελέτη της μεσοπολεμικής περιόδου αποκαλύπτει πολλές παρόμοιες ανολοκλήρωτες προσπάθειες και τις ανάλογες κοινωνικο-οικονομικές οπισθοχωρήσεις. Ο ανασχεδιασμός και η ανοικοδόμηση της Θεσσαλονίκης το 1917, μοναδικό σε έκταση και στόχους ελληνικό πολεοδομικό εγχείρημα της νεώτερης ιστορίας μας, εκφράζει σχεδόν συμβολικά την δυναμική αλλά και τους περιορισμούς του χωρικού εκσυγχρονισμού και των κοινωνικών μετασχηματισμών στην Ελλάδα κατά το πρώτο ήμισυ του 20ού αιώνα. Θεσσαλονίκη, Μάιος 2007

15 Η ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, ΠΡΙΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΤΟΝ EΡΝΕΣΤ EΜΠΡΑΡ 15 Συνοπτική βιβλιογραφία Καραδήμου Γερόλυμπου, Α. Μεταξύ Ανατολής και Δύσης. Θεσσαλονίκη και βορειοελλαδικές πόλεις στο τέλος του 19ου αιώνα, εκδ. University Studio Press, Θεσσαλονίκη 2004 (B έκδοση). H ανοικοδόμηση της Θεσσαλονίκης μετά την πυρκαγιά του 1917, εκδ. University Studio Press, Θεσσαλονίκη 1995 (B έκδοση). «Oυτοπίες αρχιτεκτόνων: H Θεσσαλονίκη του Aριστοτέλη Zάχου (1914)» στο Όριον. Aφιέρωμα στον καθηγητή Δ. Φατούρο 1995, Eπιστημονική Eπετηρίδα Πολυτεχνικής Σχολής, Tμήμα Aρχιτεκτόνων, τ. IE, έκδοση Aριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, Θεσσαλονίκη 1998.

ΝΑΥΠΛΙΟ Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΜΕΛΕΤΕΣ ΚΑΙ ΕΡΓΑ ΑΝΑΠΛΑΣΗΣ ΗΠΑΛΙΑΠΟΛΗ ΒΥΖΑΝΤΙΟ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑ

ΝΑΥΠΛΙΟ Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΜΕΛΕΤΕΣ ΚΑΙ ΕΡΓΑ ΑΝΑΠΛΑΣΗΣ ΗΠΑΛΙΑΠΟΛΗ ΒΥΖΑΝΤΙΟ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑ ΝΑΥΠΛΙΟ Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΜΕΛΕΤΕΣ ΚΑΙ ΕΡΓΑ ΑΝΑΠΛΑΣΗΣ ΗΠΑΛΙΑΠΟΛΗ ΒΥΖΑΝΤΙΟ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑ 1 Η ΝΕΩΤΕΡΗ ΕΠΕΚΤΑΣΗ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ 2 Τα εργαλεία ανάγνωσης της ταυτότητας της πόλης. Τα εργαλεία

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ ΙΣΤΟΡΙΚΩΝ ΣΥΝΟΛΩΝ

ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ ΙΣΤΟΡΙΚΩΝ ΣΥΝΟΛΩΝ ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ ΙΣΤΟΡΙΚΩΝ ΣΥΝΟΛΩΝ -Η κάθε αστική ή αγροτική τοποθεσία που µαρτυρεί πολιτισµό έχει µνηµειακή αξία -Το ενδιαφέρον δεν περιορίζεται µόνο στην υψηλή αρχιτεκτονική αλλά και στα

Διαβάστε περισσότερα

Αλλαγή στα κοινωνικά, οικονομικά και πολεοδομικά δεδομένα της περιοχής του Κέντρου της Πόλης

Αλλαγή στα κοινωνικά, οικονομικά και πολεοδομικά δεδομένα της περιοχής του Κέντρου της Πόλης Αλλαγή στα κοινωνικά, οικονομικά και πολεοδομικά δεδομένα της περιοχής του Κέντρου της Πόλης Ο Δήμος Λεμεσού πρωτοστάτησε για την δημιουργία του Τεχνολογικού Πανεπιστημίου στο κέντρο της πόλης αφού πίστευε

Διαβάστε περισσότερα

12. ΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΙΚΤΥΩΝ ΠΡΑΣΙΝΟΥ

12. ΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΙΚΤΥΩΝ ΠΡΑΣΙΝΟΥ 45 12. ΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΙΚΤΥΩΝ ΠΡΑΣΙΝΟΥ Η ιδέα της διαµόρφωσης δικτύων πρασίνου στη Θεσσαλονίκη αναπτύχθηκε αρχικά κατά τον ανασχεδιασµό της πόλης από τους πολεοδόµους Ernest Hebrard και Κωνσταντίνο Κιτσίκη και

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΕΣ ΟΙΚΟΔΟΜΕΣ: ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΣΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ, ΟΡΑΜΑ ΣΤΟ ΜΕΛΛΟΝ. που γέννησες και ανάθρεψες τους γονείς και τους παππούδες μας.

ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΕΣ ΟΙΚΟΔΟΜΕΣ: ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΣΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ, ΟΡΑΜΑ ΣΤΟ ΜΕΛΛΟΝ. που γέννησες και ανάθρεψες τους γονείς και τους παππούδες μας. ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΕΣ ΟΙΚΟΔΟΜΕΣ: ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΣΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ, ΟΡΑΜΑ ΣΤΟ ΜΕΛΛΟΝ Λεμεσός, πόλη μας αγαπημένη. Η πόλη που γεννηθήκαμε, η πόλη που μεγαλώνουμε. Πόλη που γέννησες και ανάθρεψες τους γονείς και τους παππούδες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΧΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ Θ.Ε.: ΕΠΟ 11 Κοινωνική και οικονομική ιστορία της Ευρώπης

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΧΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ Θ.Ε.: ΕΠΟ 11 Κοινωνική και οικονομική ιστορία της Ευρώπης ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΧΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ Θ.Ε.: ΕΠΟ 11 Κοινωνική και οικονομική ιστορία της Ευρώπης 2 η εργασία 2012 13 ΘΕΜΑ: «Στις παραμονές της λεγόμενης βιομηχανικής επανάστασης,

Διαβάστε περισσότερα

ο εκτοπισμός της κατοικίας από το Γκαζοχώρι

ο εκτοπισμός της κατοικίας από το Γκαζοχώρι Δ.Π.Μ.Σ. ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΧΩΡΟΥ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ Β : ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΑ και ΧΩΡΟΤΑΞΙΑ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΕΣ ΔΥΝΑΜΙΚΕΣ και ΣΥΓΧΡΟΝΟΙ ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ ο εκτοπισμός της κατοικίας από το Γκαζοχώρι φοιτήτρια:

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΔΗΜΟΣ ΕΛΕΥΣΙΝΑΣ ΤΕΧΝΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ. Ελευσίνα. 08 / 09 /2011 Αρ. Πρωτ. 21413

ΓΕΝΙΚΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΔΗΜΟΣ ΕΛΕΥΣΙΝΑΣ ΤΕΧΝΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ. Ελευσίνα. 08 / 09 /2011 Αρ. Πρωτ. 21413 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΔΗΜΟΣ ΕΛΕΥΣΙΝΑΣ ΤΕΧΝΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ Διεύθυνση:Χατζηδάκη 41 & Δήμητρος ΕΛΕΥΣΙΝΑ Πληρ.: κ. Π. Λινάρδος Τηλ.: 210 5537 309 Fax: 210 5537 279 Email: Ελευσίνα. 08 / 09 /2011 Αρ. Πρωτ. 21413

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ΑΝΑΜΕΝΟΜΕΝΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ΑΝΑΜΕΝΟΜΕΝΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ΑΝΑΜΕΝΟΜΕΝΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ Εκτός από το γεγονός ότι όπως και αποδείχθηκε από την προηγούµενη οικονοµική ανάλυση η λειτουργία του ΒΙΟΠΑ Πτολεµαΐδας, αναµένεται να είναι οικονοµικά

Διαβάστε περισσότερα

ένα αειφόρο πρότυπο Ήβη Νανοπούλου Αρχιτέκτων - Διευθύνων σύμβουλος ΘΥΜΙΟΣ ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ ΑΕΜ

ένα αειφόρο πρότυπο Ήβη Νανοπούλου Αρχιτέκτων - Διευθύνων σύμβουλος ΘΥΜΙΟΣ ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ ΑΕΜ Η πόλη ως καταλύτης για ένα αειφόρο πρότυπο ανάπτυξης Ήβη Νανοπούλου Αρχιτέκτων - Διευθύνων σύμβουλος ΘΥΜΙΟΣ ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ ΑΕΜ Διαπιστώσεις Πού ζούμε ; Ο χάρτης αναπαριστά τη συγκέντρωση πληθυσμού

Διαβάστε περισσότερα

Ε Θ Ν Ι Κ Ο Μ Ε Τ Σ Ο Β Ι Ο Π Ο Λ Υ Τ Ε Χ Ν Ε Ι Ο. Κατεύθυνση ΙΙ: Αστικός ιστός, καθημερινή ζωή, δημόσιος χώρος

Ε Θ Ν Ι Κ Ο Μ Ε Τ Σ Ο Β Ι Ο Π Ο Λ Υ Τ Ε Χ Ν Ε Ι Ο. Κατεύθυνση ΙΙ: Αστικός ιστός, καθημερινή ζωή, δημόσιος χώρος Ε Θ Ν Ι Κ Ο Μ Ε Τ Σ Ο Β Ι Ο Π Ο Λ Υ Τ Ε Χ Ν Ε Ι Ο ΣΧΟΛΗ Α Ρ Χ Ι Τ Ε Κ Τ Ο Ν Ω Ν Μ Η Χ Α Ν Ι Κ Ω Ν Τ Ο Μ Ε Α Σ Π Ο Λ Ε Ο Δ Ο Μ Ι Α Σ Κ Α Ι Χ Ω Ρ Ο Τ Α Ξ Ι Α Σ Πατησίων 42, 10682 Αθήνα τηλ. 30(1) 772 3818

Διαβάστε περισσότερα

Εργαλεία του Πολεοδοµικού Σχεδιασµού ΓΠΣ - ΣΧΟΟΑΠ

Εργαλεία του Πολεοδοµικού Σχεδιασµού ΓΠΣ - ΣΧΟΟΑΠ Εργαλεία του Πολεοδοµικού Σχεδιασµού ΓΠΣ - ΣΧΟΟΑΠ ΘΕΟ ΟΣΗΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ Τοπ. Μηχ/κός Πολεοδόµος Προϊστάµενος Τµήµατος Σχεδιασµού Οργανισµού Ρυθµιστικού Σχεδίου και Προστασίας Περιβάλλοντος Αθήνας ΠΟΛΕΟ ΟΜΙΚΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ Βόλος...2011 ΔΗΜΟΣ ΒΟΛΟΥ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ Βόλος...2011 ΔΗΜΟΣ ΒΟΛΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ Βόλος......2011 ΔΗΜΟΣ ΒΟΛΟΥ Ο ΔΗΜΑΡΧΟΣ Αρ. Πρωτ.. ΠΡΟΣ : τον κ. Πρόεδρο του Δημοτικού Συμβουλίου ΕΝΤΑΥΘΑ ΘΕΜΑ: «Συζήτηση και λήψη απόφασης γνωμοδότηση σε σχέση με το

Διαβάστε περισσότερα

Πολεοδομία σε περιβάλλον κρίσης. και με ποια εργαλεία; Σεμινάριο ΣΥΠΟΚ /ΕΤΕΚ. Παγκόσμια Ημέρα Πολεοδομίας

Πολεοδομία σε περιβάλλον κρίσης. και με ποια εργαλεία; Σεμινάριο ΣΥΠΟΚ /ΕΤΕΚ. Παγκόσμια Ημέρα Πολεοδομίας Σεμινάριο ΣΥΠΟΚ /ΕΤΕΚ Παγκόσμια Ημέρα Πολεοδομίας Πολεοδομία σε περιβάλλον κρίσης Τι μπορεί να προσφέρει Τι πρέπει να προσφέρει Τι πρέπει να επιτύχει και με ποια εργαλεία; Γλαύκος Κωνσταντινίδης Πολεοδόμος

Διαβάστε περισσότερα

ι. ΣΤΑΔΙΟ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗΣ ιι. ΣΤΑΔΙΟ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ιιι. ΣΥΝΘΕΤΙΚΟ ΣΤΑΔΙΟ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ & ΠΡΟΤΑΣΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΩΝ ΜΝΗΜΕΙΩΝ

ι. ΣΤΑΔΙΟ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗΣ ιι. ΣΤΑΔΙΟ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ιιι. ΣΥΝΘΕΤΙΚΟ ΣΤΑΔΙΟ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ & ΠΡΟΤΑΣΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΩΝ ΜΝΗΜΕΙΩΝ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ & ΠΡΟΤΑΣΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΩΝ ΜΝΗΜΕΙΩΝ ι. ΣΤΑΔΙΟ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗΣ ιι. ΣΤΑΔΙΟ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ιιι. ΣΥΝΘΕΤΙΚΟ ΣΤΑΔΙΟ ι. ΣΤΑΔΙΟ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗΣ α. Αρχειακή έρευνα β. Βιβλιογραφική έρευνα γ. Έρευνα

Διαβάστε περισσότερα

Εργαλεία του Πολεοδοµικού Σχεδιασµού ΓΠΣ - ΣΧΟΟΑΠ

Εργαλεία του Πολεοδοµικού Σχεδιασµού ΓΠΣ - ΣΧΟΟΑΠ Εργαλεία του Πολεοδοµικού Σχεδιασµού ΓΠΣ - ΣΧΟΟΑΠ Θ. ΨΥΧΟΓΙΟΣ Τοπ. Μηχ/κός Πολεοδόµος Προϊστάµενος Τµήµατος Σχεδιασµού Οργανισµού Ρυθµιστικού Σχεδίου και Προστασίας Περιβάλλοντος Αθήνας ΕΠΙΠΕ Α ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Στρατόπεδο Aσηµακοπούλου. Παραλία

Στρατόπεδο Aσηµακοπούλου. Παραλία Στάδιο Στρατόπεδο Aσηµακοπούλου Παραλία Λιµανάκι Σφαγείων Καρνάγιο Το Περιγιάλι όπως είναι σήμερα. Η γραμμή περιγράφει τη περιοχή που διαμορφώνεται σε μια νέα, πρότυπη πόλη στα ανατολικά της Καβάλας. Η

Διαβάστε περισσότερα

Η περιοχή του ήµου Μενεµένης βρίσκεται στη δυτική πλευρά του Πολεοδοµικού Συγκροτήµατος

Η περιοχή του ήµου Μενεµένης βρίσκεται στη δυτική πλευρά του Πολεοδοµικού Συγκροτήµατος 2 ΤΟ ΘΕΜΑ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΤΟΥ ΗΜΟΥ ΜΕΝΕΜΕΝΗΣ Η ανάπτυξη των Λαχανοκήπων και της ευρύτερης περιοχής Α. ΓΕΝΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΗΜΟΥ ΜΕΝΕΜΕΝΗΣ Η περιοχή του ήµου Μενεµένης βρίσκεται στη δυτική πλευρά του Πολεοδοµικού

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΛΑΣΗ ΚΑΙ ΑΝΑΔΕΙΞΗ ΧΩΡΩΝ ΣΤΗΝ ΣΥΝΟΙΚΙΑ ΜΟΥΤΤΑΛΟΥ

ΑΝΑΠΛΑΣΗ ΚΑΙ ΑΝΑΔΕΙΞΗ ΧΩΡΩΝ ΣΤΗΝ ΣΥΝΟΙΚΙΑ ΜΟΥΤΤΑΛΟΥ ΑΝΑΠΛΑΣΗ ΚΑΙ ΑΝΑΔΕΙΞΗ ΧΩΡΩΝ ΣΤΗΝ ΣΥΝΟΙΚΙΑ ΜΟΥΤΤΑΛΟΥ Πινακίδα 01: Xωροταξικό σχέδιο και διαγράμματα πρότασης κλ. 1:1000 Πινακίδα 02: Κάτοψη περιοχής τζαμιού κλ. 1:200 και σχέδια αστικού εξοπλισμού κλ. 1:100

Διαβάστε περισσότερα

Για μια αειφόρο προσέγγιση της οικιστικής ανάπτυξης. Θάνος Παγώνης, αρχιτέκτων - πολεοδόμος

Για μια αειφόρο προσέγγιση της οικιστικής ανάπτυξης. Θάνος Παγώνης, αρχιτέκτων - πολεοδόμος Για μια αειφόρο προσέγγιση της οικιστικής ανάπτυξης Θάνος Παγώνης, αρχιτέκτων - πολεοδόμος Διαπιστώσεις Ο μισός πληθυσμός της γης στεγάζεται ήδη σε πόλεις καταναλώνοντας περίπου τα ¾ των πόρων του πλανήτη

Διαβάστε περισσότερα

Αστική "πλατφόρμα" Πλατεία Κοινόχρηστες λειτουργίες Δημοτικό Parking

Αστική πλατφόρμα Πλατεία Κοινόχρηστες λειτουργίες Δημοτικό Parking Αστική "πλατφόρμα" Πλατεία Κοινόχρηστες λειτουργίες Δημοτικό Parking ΠΤ-ΑΜ 2007 ΒΑΛ Institutional Repository - Library & Information Centre - University of Thessaly ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ : ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΙΔΗΣ ΓΙΩΡΓΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ ΠΛΗΡΟΤΗΤΑΣ

ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ ΠΛΗΡΟΤΗΤΑΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Στην παρούσα διπλωµατική εργασία µε τίτλο «Η πόλη της Καστοριάς ως τουριστικός προορισµός», µελετάται η σχέση τουρισµού και πόλης, εξετάζοντας αν η αλλαγή που παρατηρείται σήµερα στη φυσιογνωµία

Διαβάστε περισσότερα

Το κτίριο περιγράφεται σχηµατικά από το τρίπτυχο: δοµή, µορφή, περιεχόµενο

Το κτίριο περιγράφεται σχηµατικά από το τρίπτυχο: δοµή, µορφή, περιεχόµενο Το κτίριο περιγράφεται σχηµατικά από το τρίπτυχο: δοµή, µορφή, περιεχόµενο Τύπος είναι µια επαναλαµβανόµενη αναγνωρίσιµη οργανωτική δοµή. εν έχει διαστάσεις και κλίµακα. Βρίσκεται σε διαλεκτική σχέση µε

Διαβάστε περισσότερα

Άνθρωπος και δοµηµένο περιβάλλον

Άνθρωπος και δοµηµένο περιβάλλον ΤΕΤΑΡΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Άνθρωπος και δοµηµένο περιβάλλον Α. Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής Επιλέξετε τη σωστή από τις παρακάτω προτάσεις, θέτοντάς την σε κύκλο. 1. Το περιβάλλον γίνεται ΑΝΘΡΩΠΟΓΕΝΕΣ α) όταν µέσα

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία Δημάρχου Αμαρουσίου Γιώργου Πατούλη στην ημερίδα της ΤΕΔΚΝΑ για μητροπολιτικούς Δήμους

Ομιλία Δημάρχου Αμαρουσίου Γιώργου Πατούλη στην ημερίδα της ΤΕΔΚΝΑ για μητροπολιτικούς Δήμους Ομιλία Δημάρχου Αμαρουσίου Γιώργου Πατούλη στην ημερίδα της ΤΕΔΚΝΑ για μητροπολιτικούς Δήμους Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι. Το ζήτημα της Μητροπολιτικής Συγκρότησης των Δήμων εντάσσεται στο πλαίσιο της

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΛΑΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΡΙΖΟΥΠΟΛΗΣ ΠΕΡΙΣΣΟΥ

ΑΝΑΠΛΑΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΡΙΖΟΥΠΟΛΗΣ ΠΕΡΙΣΣΟΥ ΕΜΠ ΣΧΟΛΗΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΩΝ ΤΟΜΕΙΣ Ι,ΙΙ,ΙΙΙ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2006 07 9ο ΧΕΙΜΕΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΑΡΧΙΤΕΚΟΝΙΚΟΣ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ 9: ΑΣΤΙΚΟΣ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΑΝΑΠΛΑΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΡΙΖΟΥΠΟΛΗΣ ΠΕΡΙΣΣΟΥ ΟΜΑ Α 2 ΠΕΡΙΟΧΗ Β

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική με κοινωνικό πρόσωπο - Daveti Home Brokers Sunday, 10 February 2013 11:55. Του Στράτου Ιωακείμ

Αρχιτεκτονική με κοινωνικό πρόσωπο - Daveti Home Brokers Sunday, 10 February 2013 11:55. Του Στράτου Ιωακείμ Του Στράτου Ιωακείμ Η Αρχιτεκτονική Χωρίς Σύνορα είναι Μη Κερδοσκοπική Οργάνωση, μέλος του διεθνούς μη κυβερνητικού, μη κερδοσκοπικού οργανισμού ASF international (Architecture Sans Frontieres International).

Διαβάστε περισσότερα

Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα της Ιστορίας. κατεύθυνσης των Πανελλαδικών εξετάσεων 2014

Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα της Ιστορίας. κατεύθυνσης των Πανελλαδικών εξετάσεων 2014 Θέμα Α1 Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα της Ιστορίας κατεύθυνσης των Πανελλαδικών εξετάσεων 2014 ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ Α) Με τη βιομηχανική επανάσταση καθώς η κατοχή γης έπαυε προοδευτικά να είναι πηγή εξουσίας

Διαβάστε περισσότερα

Λαυρεντία Γρηγοριάδου Γαβουχίδου Δανάη Καλφόπουλος θωμάς Τριπολιτσιώτης Στέργιος Τσιγκροσβίλι Γιάννης

Λαυρεντία Γρηγοριάδου Γαβουχίδου Δανάη Καλφόπουλος θωμάς Τριπολιτσιώτης Στέργιος Τσιγκροσβίλι Γιάννης ΘΕΜΑ: Οι περιοχές γύρω από το σχολείο μου Για την πραγματοποίηση της εργασίας δούλεψαν οι μαθητές: Λαυρεντία Γρηγοριάδου Γαβουχίδου Δανάη Καλφόπουλος θωμάς Τριπολιτσιώτης Στέργιος Τσιγκροσβίλι Γιάννης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ 9. "Χαλκίδα - Ιστορική Εξέλιξη και Σύγχρονα Ζητήματα Σχεδιασμού"

ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ 9. Χαλκίδα - Ιστορική Εξέλιξη και Σύγχρονα Ζητήματα Σχεδιασμού ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ 9 "Χαλκίδα - Ιστορική Εξέλιξη και Σύγχρονα Ζητήματα Σχεδιασμού" Περιοχές αρχαιοτήτων κλασική περίοδος ελληνιστική ρωμαϊκή περιόδος μεσαιωνική περίοδος νεοκλασσική περίοδος Η θέση

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΑ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΡΟΟΔΟΥ TOY ΠΕΠ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ 2000-2006

ΓΕΝΙΚΑ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΡΟΟΔΟΥ TOY ΠΕΠ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ 2000-2006 ΓΕΝΙΚΑ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΡΟΟΔΟΥ TOY ΠΕΠ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ 2000-2006 Διανύουμε το τελευταίο έτος εφαρμογής της Γ Προγραμματικής Περιόδου και κατ ακολουθία και αν δεν εδίδετο παράταση λόγω των καταστροφικών

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ URBAN ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ URBAN - ΕΛΛΑΣ

ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ URBAN ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ URBAN - ΕΛΛΑΣ ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΟΥ: Δημοτικό αναψυκτήριο και βελτίωση εξοπλισμού στα αποδυτήρια του θεάτρου ΦΟΡΕΑΣ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ:ΔΗΜΟΣ ΜΕΝΕΜΕΝΗΣ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΕΡΓΟΥ: 44.020,54 ευρώ ( 15.000.000 δρχ. ) ΤΕΛΙΚΗ ΔΑΠΑΝΗ: 27.684,62

Διαβάστε περισσότερα

Η Πόλη έξω από τα Â Ë

Η Πόλη έξω από τα Â Ë Η Πόλη έξω από τα Â Ë Είναι τόσα πολλά αυτά που έχει να κάνει και να δει ο επισκέπτης της Πόλης της Ρόδου, τόσες πολλές οι επιλογές που σίγουρα δεν θα πλήξει. Μέρες ολόκληρες θα µπορούσε κανείς να περάσει

Διαβάστε περισσότερα

Τ.1.2. ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΚΗ ΑΠΟΤΥΠΩΣΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ

Τ.1.2. ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΚΗ ΑΠΟΤΥΠΩΣΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΤΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΒΙΟΚΛΙΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΑΝΟΙΚΤΩΝ ΧΩΡΩΝ» 1 1. ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΚΗ ΑΠΟΤΥΠΩΣΗ ΠΛΑΤΕΙΑΣ ΣΟΛΩΜΟΥ Συνολική άποψη της πλατείας Σολωμού από ψηλά Απόψεις της πλατείας Σολωμού

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣ ΛΑΡΙΣΑΙΩΝ. Λεύκωμα Λάρισας 8.000 8.000 χρόνια νεότητας ΛΑΡΙΣΑ 1900 ΛΑΡΙΣΑ 1940-1945 ΛΑΡΙΣΑ 1910 ΛΑΡΙΣΑ 1950 ΛΑΡΙΣΑ 1950

ΔΗΜΟΣ ΛΑΡΙΣΑΙΩΝ. Λεύκωμα Λάρισας 8.000 8.000 χρόνια νεότητας ΛΑΡΙΣΑ 1900 ΛΑΡΙΣΑ 1940-1945 ΛΑΡΙΣΑ 1910 ΛΑΡΙΣΑ 1950 ΛΑΡΙΣΑ 1950 Πολεοδομική Ανασυγκρότηση Αναβάθμιση του κέντρου της Λάρισας 2009 ΛΑΡΙΣΑ 1900 ΛΑΡΙΣΑ 1910 ΛΑΡΙΣΑ 1940-1945 ΛΑΡΙΣΑ 1950 ΛΑΡΙΣΑ 1950 1 ΛΑΡΙΣΑ 1950 ΛΑΡΙΣΑ 1956 ΛΑΡΙΣΑ 1960 ΛΑΡΙΣΑ 1970 ΛΑΡΙΣΑ 1980 Η ΟΔΟΣ ΗΠΕΙΡΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγική Βιώσιμης Ανάπτυξης

Στρατηγική Βιώσιμης Ανάπτυξης Στρατηγική Βιώσιμης Ανάπτυξης Πρόταση Αναπτυξιακών Παρεμβάσεων στις Δυτικές Συνοικίες του Αστικού Κέντρου του Δήμου Λεμεσού Πρώτη Δημόσια Διαβούλευση Δρ. Ράλλης Γκέκας Οι Στόχοι του ΣΕΣ 2014-2020 Βιώσιμη

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα FATE ΠΡΟΤΑΣΗ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΤΡΑΤΟΠΕΔΟΥ ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΥ

Πρόγραμμα FATE ΠΡΟΤΑΣΗ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΤΡΑΤΟΠΕΔΟΥ ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΥ Πρόγραμμα FATE ΠΡΟΤΑΣΗ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΤΡΑΤΟΠΕΔΟΥ ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΥ Παρατηρήσεις επί της πρότασης/μελέτης Γενικές 1. Η μελέτη δεν έχει τη δομή ούτε μίας οικονομοτεχνικής ή επιχειρησιακής μελέτης αλλά ούτε και

Διαβάστε περισσότερα

Είναι αυτή η πρώτη πόλη της υτικής Ευρώπης;

Είναι αυτή η πρώτη πόλη της υτικής Ευρώπης; Είναι αυτή η πρώτη πόλη της υτικής Ευρώπης; Μέρος της οχύρωσης Οι αρχαιολογικές ανασκαφές που διενεργούνται στην περιοχή της La Bastida (Totana, Murcia στην Ισπανία) έχουν αποκαλύψει ένα επιβλητικό οχυρωματικό

Διαβάστε περισσότερα

Πιλοτική μελέτη για την πόλη της Λεμεσού. Ημερίδα στα πλαίσια του προγράμματος SUSREG, 18/03/2015, Λεμεσός

Πιλοτική μελέτη για την πόλη της Λεμεσού. Ημερίδα στα πλαίσια του προγράμματος SUSREG, 18/03/2015, Λεμεσός Πιλοτική μελέτη για την πόλη της Λεμεσού Ημερίδα στα πλαίσια του προγράμματος SUSREG, 18/03/2015, Λεμεσός Από πειραματική σε πιλοτική εφαρμογή SUSREG Case Study 2 Πειραματική μελέτη Τι κερδίσαμε από την

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΤΖΕΚΤ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΧΩΡΟΙ ΤΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ

ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΤΖΕΚΤ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΧΩΡΟΙ ΤΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΤΖΕΚΤ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΧΩΡΟΙ ΤΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΤΟ ΑΡΧΑΙΟ ΔΙΟΝ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ Το Δίον ήταν μια αρχαιότατη πόλη στρατηγικής σημασίας και μια από τις πιο φημισμένες μακεδονικές πολιτείες. Η γεωγραφική θέση

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγικές Έννοιες Επιχειρηματικότητας

Εισαγωγικές Έννοιες Επιχειρηματικότητας Εισαγωγικές Έννοιες Επιχειρηματικότητας Μάθημα 2 1 Εισαγωγή Χαρακτηριστικά στοιχεία της επιχείρησης ως οργανισμού Συστατικά μέρη και το περιβάλλον της επιχείρησης Διάφορες μορφές επιχειρήσεων που λειτουργούν

Διαβάστε περισσότερα

Πολυκατοικία. Γ. Σάββενας. Γιώργος Αρχιτέκτων Μηχ/κος Ε.Μ.Π. Πόλη της Ρόδου (Ανάληψη)

Πολυκατοικία. Γ. Σάββενας. Γιώργος Αρχιτέκτων Μηχ/κος Ε.Μ.Π. Πόλη της Ρόδου (Ανάληψη) Πολυκατοικία Πόλη της Ρόδου (Ανάληψη) Σάββενας Γιώργος Αρχιτέκτων Μηχ/κος Ε.Μ.Π. Αρχιτεκτονική Μελέτη: Γ. Σάββενας Πολιτικός Μηχανικός: Κ. Χριστόπουλος Διακοσμήτρια: Κ. Καλλιγά Σάββενα Φωτογραφίες: Γ.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΗ ΛΙΜΕΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ

ΕΘΝΙΚΗ ΛΙΜΕΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΜΠΟΡΙΚΗΣ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΛΙΜΕΝΩΝ & ΛΙΜΕΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΘΝΙΚΗ ΛΙΜΕΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΕΙΡΑΙΑΣ, ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2005 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το Υπουργείο Εμπορικής Ναυτιλίας, ανταποκρινόμενο στην ανάγκη για

Διαβάστε περισσότερα

Ημερολόγιο Η Γ Ο Υ Μ Ε Ν Ι Τ Σ Α. Εικόνες της πόλης στον χρόν ο. σχεδιασμός: ΛΒ Εφορεία Προϊστορικών & Κλασικών Αρχαιοτήτων

Ημερολόγιο Η Γ Ο Υ Μ Ε Ν Ι Τ Σ Α. Εικόνες της πόλης στον χρόν ο. σχεδιασμός: ΛΒ Εφορεία Προϊστορικών & Κλασικών Αρχαιοτήτων Ημερολόγιο Εικόνες της πόλης στον χρόν ο 2014 Υποδοχή επισήμων κατά τον κατάπλου στο λιμάνι της Ηγουμενίτσας, αρχές 60 - αρχείο Πιτούλη σχεδιασμός: ΛΒ Εφορεία Προϊστορικών & Κλασικών Αρχαιοτήτων Ιανουάριος

Διαβάστε περισσότερα

Marathon Data Systems 22ή Πανελλαδική συνάντηση Χρηστών GIS

Marathon Data Systems 22ή Πανελλαδική συνάντηση Χρηστών GIS Marathon Data Systems 22ή Πανελλαδική συνάντηση Χρηστών GIS ΑΘΗΝΑ 2014 2 3 1) να διαπιστώσει τις αλλαγές που υπέστη ο χώρος κατά την κατασκευή και λειτουργία του αεροδρομίου 2) να αξιολογήσει τις προοπτικές

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΠΡΟΕ ΡΟΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

Ο ΠΡΟΕ ΡΟΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΠΟΛΕΟ ΟΜΙΚΟ ΙΑΤΑΓΜΑ: της 25-4-89 Τροποποίηση του από 24.4.1985 Π. /τος «Τρόπος καθορισµού ορίων οικισµών της χώρας µέχρι 2.000 κατοίκους κατηγορίες αυτών και καθορισµός όρων και περιορισµών δόµησης τους»

Διαβάστε περισσότερα

Ιεράρχηση του αστικού οδικού δικτύου και οδική ασφάλεια

Ιεράρχηση του αστικού οδικού δικτύου και οδική ασφάλεια ΠΣ ΑΤΜ - ΤΕΕ Επιστηµονική Ηµερίδα Παρόδιες χρήσεις γης και διαχείριση προσβάσεων Αθήνα, 26-27 Απριλίου 2001 Ιεράρχηση του αστικού οδικού δικτύου και οδική ασφάλεια Γιώργος Γιαννής Μαθιός Καρλαύτης Ιωάννης

Διαβάστε περισσότερα

Η Έννοια της Εταιρικής Σχέσης & τα νέα Χρηματοδοτικά Εργαλεία της Τοπικής Αυτοδιοίκησης

Η Έννοια της Εταιρικής Σχέσης & τα νέα Χρηματοδοτικά Εργαλεία της Τοπικής Αυτοδιοίκησης Η Έννοια της Εταιρικής Σχέσης & τα νέα Χρηματοδοτικά Εργαλεία της Τοπικής Αυτοδιοίκησης Δρ. Ράλλης Γκέκας Επιστημονικός Συνεργάτης ΚΕΔΕ Πρόγραμμα Επιμόρφωσης Δημάρχων & Δημοτικών Συμβούλων Πρόγραμμα Επιμόρφωσης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΦΑΤΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΤΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ

ΠΡΟΣΦΑΤΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΤΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΟ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 3: ΠΑΡΟΧΗ ΤΕΧΝΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΣΤΑ ΜΕΛΗ ΣΕ ΘΕΜΑΤΑΦΟΡΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΦΠΑ ΠΡΟΣΦΑΤΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΤΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το Υπουργείο Οικονομικών παρουσίασε στη

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στο ίκαιο των Πληροφοριακών Συστημάτων, των Ηλεκτρονικών Επικοινωνιών και του ιαδικτύου Α.Μ 30437. Χριστίνα Θεοδωρίδου 2

Εισαγωγή στο ίκαιο των Πληροφοριακών Συστημάτων, των Ηλεκτρονικών Επικοινωνιών και του ιαδικτύου Α.Μ 30437. Χριστίνα Θεοδωρίδου 2 Α.Μ 30437 Χριστίνα Θεοδωρίδου 2 Περιεχόμενα Περιεχόμενα... 3 1. Εισαγωγή... 7 2. Θέματα νομικής ορολογίας... 9 2.1. Η νομική έννοια του διαδικτύου και του κυβερνοχώρου... 9 2.2. Το πρόβλημα της νομικής

Διαβάστε περισσότερα

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ. Της Μαρίας Αποστόλα

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ. Της Μαρίας Αποστόλα ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ Της Μαρίας Αποστόλα Η Ελλάδα υπήρξε από τους πρώτους δέκτες του Χριστιανισμού και τα μνημεία της ελληνικής ορθοδοξίας αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της εθνικής κληρονομιάς, αποτελώντας

Διαβάστε περισσότερα

«Οι Σπουδές στην Αρχιτεκτονική»

«Οι Σπουδές στην Αρχιτεκτονική» ΓΡΑΦΕΙΟ ΔΙΑΣΥΝΔΕΣΗΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ «Οι Σπουδές στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης» Πολυτεχνική Σχολή Τμήμα Αρχιτεκτόνων Καθηγητής Μιχαήλ Ε. Νομικός «Οι Σπουδές στην Αρχιτεκτονική» Δεκέμβριος

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία της πόλης και της πολεοδομίας

Ιστορία της πόλης και της πολεοδομίας Ιστορία της πόλης και της πολεοδομίας Ενότητα 3: Σχέδια πόλεως για την Αθήναπρωτεύουσα Δώρα Μονιούδη-Γαβαλά Σχολή Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Τμήμα Διαχείρισης Πολιτισμικού Περιβάλλοντος και Νέων

Διαβάστε περισσότερα

Θα ήθελα να ευχαριστήσω θερμά την Παγκρητική Ομοσπονδία Ευρώπης και τον

Θα ήθελα να ευχαριστήσω θερμά την Παγκρητική Ομοσπονδία Ευρώπης και τον ΠΡΟΒΟΛΗ & ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΚΡΗΤΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ Λ. Δημοκρατίας 20, Ηράκλειο Κρήτης 71306 Tηλ: ++30 2810 / 343458 / 341096 Fax: / 343459 E-mail : info@crete-exporters.com Web site : www.crete-exporters.com Κυρίες

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΠ Α.Ε. ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑΝΝΗ ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΘΑΛΑΣΣΙΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ, ΝΗΣΩΝ ΚΑΙ ΑΛΙΕΙΑΣ

ΟΛΠ Α.Ε. ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑΝΝΗ ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΘΑΛΑΣΣΙΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ, ΝΗΣΩΝ ΚΑΙ ΑΛΙΕΙΑΣ ΟΛΠ Α.Ε. ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑΝΝΗ ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΘΑΛΑΣΣΙΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ, ΝΗΣΩΝ ΚΑΙ ΑΛΙΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ ΤΟΥ MASTER PLAN ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΑΚΤΗΣ ΠΕΙΡΑΙΑ ΤΡΙΤΗ 4 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 2011 Ο.Λ.Π. Α.Ε. ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΚΑΙ ΤΑ ΜΕΣΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

Η ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΚΑΙ ΤΑ ΜΕΣΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ Η ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΚΑΙ ΤΑ ΜΕΣΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ Ι. ΤΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ; Η πορεία που πρέπει να ακολουθηθεί για την πραγματοποίηση των αντικειμενικών

Διαβάστε περισσότερα

Β. ΓΙΑΤΗΧΑΛΚΙΔΑ. γενικά: πρωτεύουσα ν.ευβοίας 80 χλμ από την Αθήνα 53.584 κάτοικοι επίσημα

Β. ΓΙΑΤΗΧΑΛΚΙΔΑ. γενικά: πρωτεύουσα ν.ευβοίας 80 χλμ από την Αθήνα 53.584 κάτοικοι επίσημα Η ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΚΗ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΧΑΛΚΙΔΑΣ ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΘΑΛΑΣΣΙΟΥ ΜΕΤΩΠΟΥ ΠΑΛΟΓΟΥ ΣΟΦΙΑ A. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Αντικείμενο: Χαλκίδα Στόχος: μελέτη του θαλάσσιου μετώπου Μέθοδοι επεξεργασίας: βιβλιογραφία-διαδίκτυο αεροφωτογραφίες

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Εθνικό Πρόγραμμα για την Επανεκκίνηση της Αθήνας, τη Δημιουργία Θέσεων Εργασίας και τη Στήριξη της Κοινωνικής Συνοχής

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Εθνικό Πρόγραμμα για την Επανεκκίνηση της Αθήνας, τη Δημιουργία Θέσεων Εργασίας και τη Στήριξη της Κοινωνικής Συνοχής Δευτέρα, 9 Απριλίου 2012 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Εθνικό Πρόγραμμα για την Επανεκκίνηση της Αθήνας, τη Δημιουργία Θέσεων Εργασίας και τη Στήριξη της Κοινωνικής Συνοχής Υπογράφηκε σήμερα 09/04 από την Υπουργό Ανάπτυξης,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΛΑΣΗ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΧΩΡΟΥ ΤΟΥ ΟΘΩΜΑΝΙΚΟΥ ΜΝΗΜΕΙΟΥ ΠΑΖΑΡ ΧΑΜΑΜ ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΟΙΚΟΔΟΜΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ

ΑΝΑΠΛΑΣΗ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΧΩΡΟΥ ΤΟΥ ΟΘΩΜΑΝΙΚΟΥ ΜΝΗΜΕΙΟΥ ΠΑΖΑΡ ΧΑΜΑΜ ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΟΙΚΟΔΟΜΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΑΝΑΠΛΑΣΗ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΧΩΡΟΥ ΤΟΥ ΟΘΩΜΑΝΙΚΟΥ ΜΝΗΜΕΙΟΥ ΠΑΖΑΡ ΧΑΜΑΜ ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΟΙΚΟΔΟΜΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΑΝΑΠΛΑΣΗ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΧΩΡΟΥ ΤΟΥ ΟΘΩΜΑΝΙΚΟΥ ΜΝΗΜΕΙΟΥ ΠΑΖΑΡ ΧΑΜΑΜ H παρούσα

Διαβάστε περισσότερα

Μ. Σανταµούρης ΚΑΠΕ - ΕΚΠΑ

Μ. Σανταµούρης ΚΑΠΕ - ΕΚΠΑ EXOIKONOMHΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΟΝ ΚΤΙΡΙΑΚΟ ΤΟΜΕΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α ΜΥΘΟΙ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΕΣ Μ. Σανταµούρης ΚΑΠΕ - ΕΚΠΑ Σύµφωνα µε το Εθνικό Σχέδιο ράσης και το σενάριο αναφοράς, αναµένεται για το 2030 αύξηση της

Διαβάστε περισσότερα

Στοιχεία Επιχειρηματικότητας ΙΙ

Στοιχεία Επιχειρηματικότητας ΙΙ Στοιχεία Επιχειρηματικότητας ΙΙ Νικόλαος Μυλωνίδης Απρίλιος 2007 1 Η έννοια του Επιχειρηματία Αναλαμβάνει δράση Συνδυάζει καινοτομικά και δημιουργικά τους συντελεστές της παραγωγής Παράγει προϊόντα και

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΑΓΟΠΟΥΛΟΣ ΓΙΩΡΓΟΣ Α 4 ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: Κα ΤΣΑΓΚΟΓΕΩΡΓΑ

ΠΑΝΑΓΟΠΟΥΛΟΣ ΓΙΩΡΓΟΣ Α 4 ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: Κα ΤΣΑΓΚΟΓΕΩΡΓΑ ΠΑΝΑΓΟΠΟΥΛΟΣ ΓΙΩΡΓΟΣ Α 4 ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: Κα ΤΣΑΓΚΟΓΕΩΡΓΑ 1 ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΕΛ. 3 ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ ΣΕΛ. 4 ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΣΚΟΠΟΥ ΣΕΛ. 5 ΥΛΙΚΑ ΣΕΛ. 6 ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ, ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΚΑΙ ΘΕΩΡΙΑ ΣΕΛ. 7 ΑΝΑΛΥΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Προς Αθήνα 13 Μαϊου 2010 τον Υπουργό Εσωτερικών, Αποκέντρωσης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης κ. Ιωάννη Ραγκούση

Προς Αθήνα 13 Μαϊου 2010 τον Υπουργό Εσωτερικών, Αποκέντρωσης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης κ. Ιωάννη Ραγκούση Προς Αθήνα 13 Μαϊου 2010 τον Υπουργό Εσωτερικών, Αποκέντρωσης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης κ. Ιωάννη Ραγκούση Βασ.Σοφίας 15, 10674 Αθήνα Θέμα : ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ "ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ" : Σχέση με το χωροταξικό και

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ BΙΟΜΗΧΑΝΙΩΝ ΑΤΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΕΙΡΑΙΩΣ (Σ.Β.Α.Π)

ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ BΙΟΜΗΧΑΝΙΩΝ ΑΤΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΕΙΡΑΙΩΣ (Σ.Β.Α.Π) ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ BΙΟΜΗΧΑΝΙΩΝ ΑΤΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΕΙΡΑΙΩΣ (Σ.Β.Α.Π) ΕΤΟΣ ΙΔΡΥΣΗΣ: 1951 ΕΔΡΑ: Πειραιάς, Μέγαρο ΕΒΕΠ, Λουδοβίκου 1, Γραφεία Αθηνών: Αμερικής 10, T.K. 106 71 ΑΘΗΝΑ, Τηλ: 210-3392567, Fax: 210-3631720 e-

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΜΕΑΣ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΑΣ, ΧΩΡΟΤΑΞΙΑΣ KAI ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ. Εκτεταμένο Εργαστήριο Πολεοδομικού Σχεδιασμού

ΤΟΜΕΑΣ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΑΣ, ΧΩΡΟΤΑΞΙΑΣ KAI ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ. Εκτεταμένο Εργαστήριο Πολεοδομικού Σχεδιασμού ΤΟΜΕΑΣ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΑΣ, ΧΩΡΟΤΑΞΙΑΣ KAI ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Εκτεταμένο Εργαστήριο Πολεοδομικού Σχεδιασμού Μάθημα 2Σ5 13: ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΟΛΕΙΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Διδάσκων: Νίκος Κομνηνός, καθηγητής

Διαβάστε περισσότερα

ποσό υπολογιζόμενο και ανάλογο του κύκλου εργασιών του Η Σύμβαση

ποσό υπολογιζόμενο και ανάλογο του κύκλου εργασιών του Η Σύμβαση FRANCHISING Γενικά Ως franchising νοείται το σύνολο των δικαιωμάτων βιομηχανικής ή πνευματικής ιδιοκτησίας που αφορούν εμπορικά σήματα και επωνυμίες, πινακίδες καταστημάτων, πρότυπα χρήσεως, σχέδια, δικαιώματα

Διαβάστε περισσότερα

Αριθμός Εργαζόμενων ΕΛΛΑΔΑ & Δ. ΕΥΡΩΠΗ 3 7 1.162 Η.Π.Α. 2 4 1.715 ΝΟΤΙΟΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΕΥΡΩΠΗ 5 6 1.629 ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ 3 8 1.031 ΣΥΝΟΛΟ 13 24 5.

Αριθμός Εργαζόμενων ΕΛΛΑΔΑ & Δ. ΕΥΡΩΠΗ 3 7 1.162 Η.Π.Α. 2 4 1.715 ΝΟΤΙΟΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΕΥΡΩΠΗ 5 6 1.629 ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ 3 8 1.031 ΣΥΝΟΛΟ 13 24 5. ΤΙΤΑΝ Α.Ε. ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΤΑΙΡΙΑ ΚΑΙ ΤΟΝ ΟΜΙΛΟ Η ΤΙΤΑΝ Α.Ε. είναι ένας Όμιλος εταιριών με μακρόχρονη πορεία στη βιομηχανία τσιμέντου. Ιδρύθηκε το 1902 και η έδρα του βρίσκεται στα Άνω Πατήσια. Ο Όμιλος

Διαβάστε περισσότερα

Δήμος Πειραιά. «Ξαναχτυπάει το ρολόι του Πειραιά»

Δήμος Πειραιά. «Ξαναχτυπάει το ρολόι του Πειραιά» Δήμος Πειραιά «Ξαναχτυπάει το ρολόι του Πειραιά» ΙΣΤΟΡΙΑ Το πολεοδομικό σχέδιο ολοκληρώθηκε το 1832 από τους αρχιτέκτονες Σταμάτιο Κλεάνθη και Εδουάρδο Σάουμπερτ, ακολουθώντας στις βασικές του γραμμές

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΝΤΕΡΝΑ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΕΟ ΟΜΙΑ Φονξιοναλισµός και Κονστρουκτιβισµός

ΜΟΝΤΕΡΝΑ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΕΟ ΟΜΙΑ Φονξιοναλισµός και Κονστρουκτιβισµός Ε.Μ.Π. ΤΜΗΜΑ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΤΟΥ ΧΩΡΟΥ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΠΟΛΕΟ ΟΜΙΑ ΚΑΙ ΧΩΡΟΤΑΞΙΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΜΕΤΑΛΛΑΓΕΣ ΤΩΝ Ι ΕΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΟΛΗ ΣΤΟΝ 20

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕ. ΧΩ.. Ε. ΑΘΗΝΑ 05.03.2004. Αριθ.Πρωτ.: ΤΕ/β/οικ. 10888/405 ΠΡΟΣ: ΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΙΣΦΟΡΑ ΣΕ ΧΡΗΜΑ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕ. ΧΩ.. Ε. ΑΘΗΝΑ 05.03.2004. Αριθ.Πρωτ.: ΤΕ/β/οικ. 10888/405 ΠΡΟΣ: ΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΙΣΦΟΡΑ ΣΕ ΧΡΗΜΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕ. ΧΩ.. Ε. ΑΘΗΝΑ 05.03.2004 ΓΕΝΙΚΗ /ΝΣΗ ΠΟΛΕΟ ΟΜΙΑΣ /ΝΣΗ ΤΟΠΟΓΡΑΦΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ Τµήµα Β ΠΡΑΞΕΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ & ΑΠΑΛΛΟΤΡΙΩΣΕΩΝ Ταχ. /νση: Αµαλιάδος 17 Ταχ. Κώδικας: 115 23 ΑΘΗΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

Ο Πολιτισμός ως στρατηγικός παράγοντας ανάπτυξης στην Προγραμματική Περίοδο 2014 2020 Δρ Λίνα Μενδώνη Γενική Γραμματέας

Ο Πολιτισμός ως στρατηγικός παράγοντας ανάπτυξης στην Προγραμματική Περίοδο 2014 2020 Δρ Λίνα Μενδώνη Γενική Γραμματέας Ο Πολιτισμός ως στρατηγικός παράγοντας ανάπτυξης στην Προγραμματική Περίοδο 2014 2020 Δρ Λίνα Μενδώνη Γενική Γραμματέας Περιφερειακό Αναπτυξιακό Συνέδριο Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης για την προγραμματική

Διαβάστε περισσότερα

Οι επαγγελματικές προοπτικές των μηχανικών Νέοι τομείς ανάπτυξης

Οι επαγγελματικές προοπτικές των μηχανικών Νέοι τομείς ανάπτυξης Ενημερωτική Εσπερίδα ΤΕΕ Μαγνησίας και Κοσμητείας Πολυτεχνικής Σχολής Πανεπιστημίου Θεσσαλίας με θέμα: Οι επαγγελματικές προοπτικές των μηχανικών Νέοι τομείς ανάπτυξης ΑΠΟΦΟΙΤΟΙ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΑΣ ΧΩΡΟΤΑΞΙΑΣ:

Διαβάστε περισσότερα

Η ελληνική πόλη και η πολεοδομία του μοντέρνου

Η ελληνική πόλη και η πολεοδομία του μοντέρνου Η ελληνική πόλη και η πολεοδομία του μοντέρνου 5η Επιστημονική Συνάντηση του Ελληνικού Docomomo Θεσσαλονίκη 3-4 Ιουνίου 2010 Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης Εγνατίας 154 (εντός ΔΕΘ-HELEXPO) Ελληνική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΜΕΘΟΔΩΝ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗΣ ΑΚΙΝΗΤΩΝ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΜΕΘΟΔΩΝ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗΣ ΑΚΙΝΗΤΩΝ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΜΕΘΟΔΩΝ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗΣ ΑΚΙΝΗΤΩΝ Η επιλογή της κατάλληλης εκτιμητικής μεθόδου ακινήτων αποτελεί μία «λεπτή» διαδικασία που εξαρτάται κυρίως από τη φύση και τις προοπτικές του κάθε ακινήτου.

Διαβάστε περισσότερα

SOU ZHELEZNIK Stara Zagora, Bulgaria

SOU ZHELEZNIK Stara Zagora, Bulgaria SOU ZHELEZNIK Stara Zagora, Bulgaria Η Στάρα Ζαγόρα είναι είναι η έκτη μεγαλύτερη πόλη της Βουλγαρίας και ένα σημαντικό οικονομικό κέντρο της χώρας. Είναι γνωστή ως πόλη των ίσιων δρόμων, των φλαμουριών

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΑΡΧΕΙΟ ΜΠΟΣ Α ΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΣΤΡΑΤΟΠΕ Ο ΠΑΠΑΣΤΑΘΗ ΦΙΛΑ ΕΛΦΕΙΑΣ

ΗΜΑΡΧΕΙΟ ΜΠΟΣ Α ΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΣΤΡΑΤΟΠΕ Ο ΠΑΠΑΣΤΑΘΗ ΦΙΛΑ ΕΛΦΕΙΑΣ Στο Γενικό Πολεοδομικό Σχέδιο του ήμου Αχαρνών (σύμφωνα με τις διατάξεις του Άρθρου του Ν. 2508/97) καθορίζονται: α) οι περιοχές ειδικής προστασίας που δεν πρόκειται να πολεοδομηθούν (Ζώνη Προστασίας Κηφισού

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΠΛΑΝΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ. Αρχιτεκτονική. Περιβαλλοντική αρχιτεκτονική

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΠΛΑΝΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ. Αρχιτεκτονική. Περιβαλλοντική αρχιτεκτονική Η ιδιοκτησία της ΑΝΘΕΜΙΑΣ Α.Ε., χωροθετείται μέσα στον οικισμό της Καρδίας. Ο πολεοδομικός και ο οικιστικός σχεδιασμός των οικοπέδων της ιδιοκτησίας οφείλει να στηρίζεται σε συγκεκριμένο στρατηγικό πλάνο,

Διαβάστε περισσότερα

Ε ΘΝΙΚΟ Μ ΕΤΣΟΒΙΟ Π ΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΑΓΡΟΝΟΜΩΝ & ΤΟΠΟΓΡΑΦΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΓΕΩΓΡΑΦΙΑΣ & ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ Μ ΟΝΑΔΑ Β ΙΩΣΙΜΗΣ Κ ΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑΣ

Ε ΘΝΙΚΟ Μ ΕΤΣΟΒΙΟ Π ΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΑΓΡΟΝΟΜΩΝ & ΤΟΠΟΓΡΑΦΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΓΕΩΓΡΑΦΙΑΣ & ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ Μ ΟΝΑΔΑ Β ΙΩΣΙΜΗΣ Κ ΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑΣ Ε ΘΝΙΚΟ Μ ΕΤΣΟΒΙΟ Π ΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΑΓΡΟΝΟΜΩΝ & ΤΟΠΟΓΡΑΦΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΓΕΩΓΡΑΦΙΑΣ & ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ Μ ΟΝΑΔΑ Β ΙΩΣΙΜΗΣ Κ ΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑΣ Χάραξη συνδυασμένης πολεοδομικής και κυκλοφοριακής στρατηγικής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΤΟΥ ΠΕΠ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ 2000-2006 (ΚΑΨΙΑ: 3 ΜΑΡΤΙΟΥ 2008 / ΑΡΧΟΝΤΙΚΟ ΚΑΛΤΕΖΙΩΤΗ)

ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΤΟΥ ΠΕΠ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ 2000-2006 (ΚΑΨΙΑ: 3 ΜΑΡΤΙΟΥ 2008 / ΑΡΧΟΝΤΙΚΟ ΚΑΛΤΕΖΙΩΤΗ) ΟΜΙΛΙΑ ΓΕΝΙΚΟΥ ΓΡΑΜΜΑΤΕΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΣΤΗΝ 7 η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΤΟΥ ΠΕΠ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ 2000-2006 (ΚΑΨΙΑ: 3 ΜΑΡΤΙΟΥ 2008 / ΑΡΧΟΝΤΙΚΟ ΚΑΛΤΕΖΙΩΤΗ) 1. ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΡΟΟΔΟΥ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Αφ ενός στην ανάγκη περιορισμού και ελέγχου των οξύτατων προβλημάτων που αντιμετωπίζουν οι κάτοικοι, οι εργαζόμενοι και η ιδία ως περιοχή.

Αφ ενός στην ανάγκη περιορισμού και ελέγχου των οξύτατων προβλημάτων που αντιμετωπίζουν οι κάτοικοι, οι εργαζόμενοι και η ιδία ως περιοχή. Ομιλία Αντιπεριφερειάρχη Δυτικής Αττικής κ. Γ. Βασιλείου στην ανοικτή σύσκεψη-παρουσίαση του στρατηγικού σχεδίου ΔΥΤΙΚΗ ΑΤΤΙΚΗ 2020+ Πνευματικό Κέντρο Ασπροπύργου 25-5-2015 Σας καλωσορίζουμε σε μια ιδιαίτερη

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΚΑΙ ΔΙΕΥΘΥΝΟΝΤΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΥ ΤΗΣ ΔΕΗ ΑΕ. κ. ΑΡΘΟΥΡΟΥ ΖΕΡΒΟΥ «ΔΙΕΘΝΕΣ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΗΛΕΚΤΡΟΚΙΝΗΣΗ: To Πρόγραμμα Green emotion»

ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΚΑΙ ΔΙΕΥΘΥΝΟΝΤΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΥ ΤΗΣ ΔΕΗ ΑΕ. κ. ΑΡΘΟΥΡΟΥ ΖΕΡΒΟΥ «ΔΙΕΘΝΕΣ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΗΛΕΚΤΡΟΚΙΝΗΣΗ: To Πρόγραμμα Green emotion» 1 ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΚΑΙ ΔΙΕΥΘΥΝΟΝΤΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΥ ΤΗΣ ΔΕΗ ΑΕ κ. ΑΡΘΟΥΡΟΥ ΖΕΡΒΟΥ «ΔΙΕΘΝΕΣ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΗΛΕΚΤΡΟΚΙΝΗΣΗ: To Πρόγραμμα Green emotion» Τίτλος: «Η ΔΕΗ κινητήρια δύναμη της Ηλεκτροκίνησης στην

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ H Διοικητική Μεταρρύθμιση του Κράτους και της Αυτοδιοίκησης αποτελεί σήμερα μια πρώτης τάξεως ευκαιρία για την ανάπτυξη της χώρας και

Διαβάστε περισσότερα

Ιδρύοντας έναν συνεταιρισμό. Θεωρητικές Σημειώσεις 2. Εγχειρίδιο Συνεργατικού Εργαστηρίου

Ιδρύοντας έναν συνεταιρισμό. Θεωρητικές Σημειώσεις 2. Εγχειρίδιο Συνεργατικού Εργαστηρίου Ιδρύοντας έναν συνεταιρισμό Εγχειρίδιο Συνεργατικού Εργαστηρίου Πάνω από 1 δισεκατομμύριο άνθρωποι σε όλο τον κόσμο είναι μέλη συνεταιρισμών Οι συνεταιριστικές επιχειρήσεις, παρέχουν πάνω από 100.000.000

Διαβάστε περισσότερα

Α Ρ Χ Ι Τ Ε Κ Τ Ο Ν Ι Κ Η Α Ν Α Λ Υ Σ Η Π Α Ρ Α Δ Ο Σ Ι Α Κ Ω Ν Κ Τ Ι Ρ Ι Ω Ν - Σ Υ Ν Ο Λ Ω Ν

Α Ρ Χ Ι Τ Ε Κ Τ Ο Ν Ι Κ Η Α Ν Α Λ Υ Σ Η Π Α Ρ Α Δ Ο Σ Ι Α Κ Ω Ν Κ Τ Ι Ρ Ι Ω Ν - Σ Υ Ν Ο Λ Ω Ν 1 Α Ρ Χ Ι Τ Ε Κ Τ Ο Ν Ι Κ Η Α Ν Α Λ Υ Σ Η Π Α Ρ Α Δ Ο Σ Ι Α Κ Ω Ν Κ Τ Ι Ρ Ι Ω Ν - Σ Υ Ν Ο Λ Ω Ν Έλενα Κωνσταντινίδου, Επ. Καθηγήτρια ΕΜΠ Σας καλοσωρίζουμε στο μάθημα της «Αρχιτεκτονικής ανάλυσης παραδοσιακού

Διαβάστε περισσότερα

H Μητροπολιτική Αθήνα αντιμετωπίζει ριζικές αλλαγές και σύνθετα πολεοδομικά, περιβαλλοντικά και κοινωνικά προβλήματα

H Μητροπολιτική Αθήνα αντιμετωπίζει ριζικές αλλαγές και σύνθετα πολεοδομικά, περιβαλλοντικά και κοινωνικά προβλήματα 1 2 H Μητροπολιτική Αθήνα αντιμετωπίζει ριζικές αλλαγές και σύνθετα πολεοδομικά, περιβαλλοντικά και κοινωνικά προβλήματα 3 Περιβαλλοντική υποβάθμιση 4 Σε αναζήτηση της σύγχρονης ταυτότητας 5 Ανεργία -

Διαβάστε περισσότερα

Απασχόληση και πολιτισµός, πυλώνες κοινωνικής συνοχής και ένταξης των µεταναστών για µια βιώσιµη Ευρώπη

Απασχόληση και πολιτισµός, πυλώνες κοινωνικής συνοχής και ένταξης των µεταναστών για µια βιώσιµη Ευρώπη ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ ΝΟΜΑΡΧΙΑΚΗ ΑΥΤΟ ΙΟΙΚΗΣΗ ΚΥΚΛΑ ΩΝ Επιτροπή των Περιφερειών ιάσκεψη µε θέµα Απασχόληση και πολιτισµός, πυλώνες κοινωνικής

Διαβάστε περισσότερα

Αγορά εύτερης Κατοικίας

Αγορά εύτερης Κατοικίας Αγορά εύτερης Κατοικίας Rhodes Tourism Forum 2006 10-11 Νοεµβρίου Θάλεια ρουσιώτου 1 Η Αγορά της εύτερης Κατοικίας στην Ευρώπη Ιστορικό Χρονολογείται από τη δεκαετία του 70 και συνδέεται άµεσα µε την ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΤΕΧΝΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΗΣ ΑΞΙΑΣ «ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΙΚΟΣ ΠΟΛΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ - ΑΓΙΟΥ ΚΟΣΜΑ»

ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΤΕΧΝΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΗΣ ΑΞΙΑΣ «ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΙΚΟΣ ΠΟΛΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ - ΑΓΙΟΥ ΚΟΣΜΑ» ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΤΕΧΝΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΗΣ ΑΞΙΑΣ «ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΙΚΟΣ ΠΟΛΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ - ΑΓΙΟΥ ΚΟΣΜΑ» ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΙΚΟΣ ΠΟΛΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΑΓΙΟΥ ΚΟΣΜΑ / ΕΠΙΦΑΝΕΙΕΣ Συνολική έκταση του

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΑ ΣΧΕΔΙΑ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΑ ΣΧΕΔΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΑ ΣΧΕΔΙΑ Ενότητα 6η: ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΑΛΕΞΑΝΔΡΙΔΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Κοζάνη) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΕΣ ΑΝΑΠΛΑΣΕΙΣ ΠΑΡΑΚΤΙΩΝ ΑΣΤΙΚΩΝ ΖΩΝΩΝ

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΕΣ ΑΝΑΠΛΑΣΕΙΣ ΠΑΡΑΚΤΙΩΝ ΑΣΤΙΚΩΝ ΖΩΝΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΕΣ ΑΝΑΠΛΑΣΕΙΣ ΠΑΡΑΚΤΙΩΝ ΑΣΤΙΚΩΝ ΖΩΝΩΝ Εφαρμοσμένα ευρωπαϊκά παραδείγματα ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ ΤΣΙΓΚΟΥ, Υπ/νη Περ. Εκπ. Δυτικής Αττικής Εργαστήριο: «Σχεδιασμός προγράμματος ΠΕ με τη μορφή εκπαιδευτικού

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Η ανάπτυξη του

Διαβάστε περισσότερα

ΜΠΙΛΛΙΑΣ ΠΑΡΗΣ Γεν. Γραµµατέας Ε ΤΕΕ/ΤΚΜ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑ ΑΚΙΝΗΤΩΝ 1. ΓΕΝΙΚΑ

ΜΠΙΛΛΙΑΣ ΠΑΡΗΣ Γεν. Γραµµατέας Ε ΤΕΕ/ΤΚΜ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑ ΑΚΙΝΗΤΩΝ 1. ΓΕΝΙΚΑ ΜΠΙΛΛΙΑΣ ΠΑΡΗΣ Γεν. Γραµµατέας Ε ΤΕΕ/ΤΚΜ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑ ΑΚΙΝΗΤΩΝ 1. ΓΕΝΙΚΑ Είναι γνωστό σε όλους ότι τα ιδιωτικά έργα αποτελούν για χρόνια στη χώρα µας, την ατµοµηχανή της Ελληνικής οικονοµίας. H άνοδος της

Διαβάστε περισσότερα

Α. Γενικά Στοιχεία. Β. Παράρτηµα (παρακαλούµε επισυνάψτε)

Α. Γενικά Στοιχεία. Β. Παράρτηµα (παρακαλούµε επισυνάψτε) Α. Γενικά Στοιχεία 1. Περιφέρεια: Θεσσαλίας Νοµαρχία: Τρικάλων ΟΤΑ: ήµος Τρικκαίων 2. Τίτλος έργου: Υποστήριξη του ήµου Τρικκαίων στην προσυµβατική διαδικασία επιλογής Σ ΙΤ για την ανέγερση και εκµετάλλευση

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΥΚΟΣ ΠΥΡΓΟΣ Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΣΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ ΤΩΝ ΑΙΩΝΩΝ

ΛΕΥΚΟΣ ΠΥΡΓΟΣ Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΣΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ ΤΩΝ ΑΙΩΝΩΝ ΛΕΥΚΟΣ ΠΥΡΓΟΣ Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΣΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ ΤΩΝ ΑΙΩΝΩΝ Μια πολύπαθη Ιστορία κουβαλάει στους πέτρινους τοίχους του το κατ εξοχήν σύμβολο της Θεσσαλονίκης. Ο Λευκός Πύργος της Θεσσαλονίκης είναι ένας Πύργος

Διαβάστε περισσότερα

Σελίδα 1 από 5 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕ.ΧΩ.ΔΕ. ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ 13. ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΑΣ Αθήνα 12/2/2004. ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Ο.Κ.Κ./β. Αρ. Πρωτ.: οικ.

Σελίδα 1 από 5 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕ.ΧΩ.ΔΕ. ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ 13. ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΑΣ Αθήνα 12/2/2004. ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Ο.Κ.Κ./β. Αρ. Πρωτ.: οικ. Σελίδα 1 από 5 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕ.ΧΩ.ΔΕ. ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ 13 ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΑΣ Αθήνα 12/2/2004 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Ο.Κ.Κ./β Αρ. Πρωτ.: οικ. 7646 ΘΕΜΑ: Εργασίες δόμησης μικρής κλίμακας για τις οποίες αντί της έκδοσης

Διαβάστε περισσότερα

ΨΗΦΙΑΚΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΣΤΟΥΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ. Γιάννης Τσόγκρης BU Manager Local Government

ΨΗΦΙΑΚΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΣΤΟΥΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ. Γιάννης Τσόγκρης BU Manager Local Government ΨΗΦΙΑΚΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΣΤΟΥΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ Γιάννης Τσόγκρης BU Manager Local Government Το πλαίσιο Στα πλαίσια της Στρατηγικής για την Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. 1: Ιστορική προσέγγιση της οικονομικής θεωρίας και της έννοιας της προσόδου. Το υπόβαθρο των εκτιμήσεων στο σκηνικό του χθες

Περιεχόμενα. 1: Ιστορική προσέγγιση της οικονομικής θεωρίας και της έννοιας της προσόδου. Το υπόβαθρο των εκτιμήσεων στο σκηνικό του χθες Περιεχόμενα Εισαγωγή.................................................................. xiii 1: Ιστορική προσέγγιση της οικονομικής θεωρίας και της έννοιας της προσόδου. Το υπόβαθρο των εκτιμήσεων στο σκηνικό

Διαβάστε περισσότερα

NOISIS Σύμβουλοι Επιχειρησιακής Στρατηγικής και Ανάπτυξης Α.Ε.

NOISIS Σύμβουλοι Επιχειρησιακής Στρατηγικής και Ανάπτυξης Α.Ε. Α. Γενικά Στοιχεία Περιφέρεια: Νομός: ΟΤΑ: Κεντρικής Μακεδονίας Θεσσαλονίκης Δήμος Ελευθερίου Κορδελιού Τίτλος Έργου: Αξιοποίηση του κτιρίου Μύλοι Μελισσάρη και της δημοτικής ακίνητης περιουσίας με Σύμπραξη

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΣ Εφοδιαστική Αλυσίδα (Logistics)

ΤΟΣ Εφοδιαστική Αλυσίδα (Logistics) ΕΠΑνΕΚ 2014-2020 ΤΟΣ Εφοδιαστική Αλυσίδα (Logistics) Τομεακό Σχέδιο Αθήνα, 03.04.2014 Το κείμενο που ακολουθεί αποτελεί μια σύνθεση των απόψεων που μέχρι τώρα διατυπώθηκαν από Υπηρεσίες, Κοινωνικούς Εταίρους

Διαβάστε περισσότερα

Μνημόνιο Συνεργασίας μεταξύ των Δήμων Βόλου, Ηρακλείου και Καβάλας

Μνημόνιο Συνεργασίας μεταξύ των Δήμων Βόλου, Ηρακλείου και Καβάλας Μνημόνιο Συνεργασίας μεταξύ των Δήμων Βόλου, Ηρακλείου και Καβάλας για τον σχηματισμό πιλοτικού άξονα των τριών πόλεων με στόχο τη δυναμική τουριστική ανάπτυξή τους, με μοχλό εξέλιξης τη δημιουργία σύγχρονων

Διαβάστε περισσότερα