Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download ""

Transcript

1 1 ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ: «ΠΡΟΑΝΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ» ΟΜΑ Α ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Γ. Γερολουκά-Κωστοπαναγιώτου, Αναισθησιολόγος- Εντατικολόγος, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Παν. Αθηνών, ιευθύντρια Β Παν. Κλιν. Αναισθησιολογίας, ΠΓΝ «Αττικόν». Κ. Παπαϊωάννου, ιευθύντρια Αναισθησιολογίας, ΠΓΝ Ξάνθης Π. Ματσώτα, Λέκτορας Αναισθησιολoγίας, Ιατρικής Σχολής Παν. Αθηνών, ΠΓΝ ΑΤΤΙΚΟΝ Χ. Μπατιστάκη, Λέκτορας Αναισθησιολoγίας Ιατρικής Σχολής Παν. Αθηνών, ΠΓΝ ΑΤΤΙΚΟΝ Ε. Αρναούτογλου, Επίκουρη Καθηγήτρια Αναισθησιολογίας, Ιατρική Σχολή Παν. Ιωαννίνων, Παν/κό Νοσοκ. Ιωαννίνων Χ. Φακιολά, τ. ιευθύντρια Αναισθησιολογίας Νοσοκ. Μολάων, Ιδιωτική Κλινική ΟΛΥΜΠΙΟΝ, Πατρών Ε. Σουργιαδάκη, Επίκουρη Καθηγήτρια Αναισθησιολογίας, Ιατρική Σχολή Παν. Πατρών, Παν/κό Νοσοκ. Ρίου

2 2 Μέρος 1 ο. Οι ΓΕΝΙΚΕΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΑΝΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ έχουν συνταχθεί λαµβανοµένων υπόψη των εξής: (α) τον ισχύοντα Νόµο περί «προδιαγραφών ασφάλειας στην αναισθησία, ΦΕΚ 1044/1997, (β) των διεθνώς ισχυουσών κατευθυντήριων οδηγιών του National Institute for Clinical Excellence (NICE) του Ηνωµένου Βασιλείου και της American Society of Anesthesiologists-ASA (USA). (γ) των υπαρχουσών δοµών πρωτοβάθµιας περίθαλψης (πρόσβαση των ασθενών σε πρωτοβάθµια περίθαλψη ή οικογενειακό γιατρό) και των κατά γεωγραφική περιοχή υφισταµένων δυνατοτήτων υγειονοµικής κάλυψης. (Ι) Ποιός είναι ο Σκοπός της Προαναισθητικής Αξιολόγησης? Ο σκοπός της προαναισθητικής αξιολόγησης είναι: (α) η βελτιστοποίηση της φυσικής κατάστασης του ασθενούς-εκτίµηση αεραγωγού, (β) η αποφυγή αναβολών της χειρουργικής επέµβασης, (γ) η µείωση της νοσηρότητας από το χειρουργείο µε τη βελτίωση της φυσικής κατάστασης του ασθενούς και την ελάττωση των επιπλοκών, (δ) η αυξηµένη ποιότητα παρεχόµενων υπηρεσιών ταυτόχρονα µε µείωση του κόστους της περιεγχειρητικής φροντίδας και (ε) η γρήγορη επαναφορά του ασθενούς στις φυσιολογικές του δραστηριότητες. Η προαναισθητική αξιολόγηση είναι υποχρεωτική για όλους τους ασθενείς που υποβάλλονται σε οποιασδήποτε µορφής αναισθησία, γενική ή τοποπεριοχική, συµπεριλαµβανοµένων και των ιατρικών πράξεων που γίνονται υπό καταστολή, σε οποιοδήποτε δηµόσιο ή ιδιωτικό νοσοκοµείο ή ιδιωτικό ιατρείο. Ο απαιτούµενος προεγχειρητικός εργαστηριακός έλεγχος αποτελεί πολλές φορές σηµείο αντιπαράθεσης, δεδοµένου ότι η σχέση µεταξύ «κόστους και αποτελεσµατικότητας» δεν έχει πλήρως διασαφηνισθεί. Εντούτοις, είναι τεκµηριωµένο ότι η λήψη ενός λεπτοµερούς ιστορικού και η προσεκτική κλινική εξέταση αποτελούν τον ακρογωνιαίο λίθο της προαναισθητικής εκτίµησης (βλέπε βιβλιογραφικές αναφορές από οδηγίες για τα παιδιά: 1, 2, 3, 17, 47, 48). Γενικώς, εξετάσεις πέραν των βασικών (ΗΚΓ, Α/α θώρακος, γενική αίµατος, πηκτικότητα (ΙΝR, aptt), ουρία, κρεατινίνη και ηλεκτρολύτες (επί νεφρικής δυσλειτουργίας) και ανάλογα µε τον επείγοντα ή µη χαρακτήρα του περιστατικού είναι στην κρίση του αναισθησιολόγου και σε συνεργασία µε το θεράποντα χειρουργό ( to be considered ), σύµφωνα µε το NICE. (ΙΙ) Πού γίνεται? Η Προαναισθητική Αξιολόγηση γίνεται καθηµερινώς ως εξής: (α) Για τους περιπατητικούς ή εξωτερικούς ασθενείς στο Τακτικό Εξωτερικό Αναισθησιολογικό Ιατρείο (ΤΕΑΙ) σε ωράριο καθορισµένο από την Αναισθησιολογική κλινική/τµήµα. (β) Για τους µη δυνάµενους να µετακινηθούν ή τους βαριά πάσχοντες, επί κλίνης στο θάλαµο της Κλινικής που νοσηλεύονται, των ΤΕΠ ή της ΜΕΘ. (γ) Για τους ασθ. Ηµερήσιας Νοσηλείας κατά την ηµέρα του χειρουργείου. (ΙΙΙ) Πότε οι ασθενείς µπαίνουν στο Πρόγραµµα Τακτικού χειρουργείου?

3 3 1. Οι ασθενείς που έχουν κάνει Προαναισθητική Αξιολόγηση στο Τακτικό Εξωτερικό Αναισθησιολογικό Ιατρείο (ΤΕΑΙ): Μπαίνουν στο Πρόγραµµα Τακτικού Χειρουργείου εφόσον έχει αναγραφεί στο Παραπεµπτικό της Προαναισθητικής Εκτίµησης: «ΥΝΑΤΑΙ ΝΑ ΜΠΕΙ ΣΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΑΚΤΙΚΟΥ ΧΕΙΡΟΥΡΓΕΙΟΥ», ενυπογράφως και µε τα στοιχεία του ειδικευµένου αναισθησιολόγου που έκανε την αξιολόγηση και µε την ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗ ότι ενδεχοµένως κάποιες µικροεκκρεµότητες σε ελέγχους ελλιπείς ή που χρήζουν επανάληψης θα πρέπει να διεκπεραιωθούν µέχρι την ηµέρα του Χειρουργείου και θα επανεκτιµηθούν από τον υπεύθυνο αναισθησιολόγο που θα χορηγήσει την αναισθησία (δεν είναι απαραίτητο να είναι ο ίδιος ο αναισθησιολόγος που έκανε την προαναισθητική αξιολόγηση στο ΤΕΑΙ) και ο οποίος για κάθε διευκρίνιση µπορεί να επικοινωνεί προσωπικώς µε εκείνον που έκανε την πρώτη αξιολόγηση ή το θεράποντα χειρουργό. 2. Οι ασθενείς που έχουν κάνει απευθείας εισαγωγή στην Κλινική που θα χειρουργηθούν χωρίς προηγούµενη Προαναισθητική Αξιολόγηση στο ΤΕΑΙ: Μπαίνουν στο Πρόγραµµα Τακτικού Χειρουργηείου µόνον εφόσον: (α) έχει περατωθεί ο προεγχειρητικός κλινικοεργαστηριακός έλεγχος, (β) έχουν συγκεντρωθεί όλα τα αποτελέσµατα των ελέγχων µέσα στον Ιατρικό Φάκελλο του Ασθενούς και (γ) έχει εξασφαλιστεί η απαιτούµενη ποσότητα αίµατος για τις ανάγκες της επέµβασης. 3. Εξωτερικοί ασθενείς που υποβάλλονται σε επεµβάσεις Ηµερήσιας Νοσηλείας προσέρχονται απευθείας την ηµέρα του χειρουργείου τους, µε τις οδηγίες που έχουν λάβει από τους θεράποντες και το Ερωτηµατολόγιο συµπληρωµένο. (ΙV) Πώς γίνεται η Προαναισθητική Αξιολόγηση? 1. Για προγραµµατισµένα περιστατικά µε Νοσηλεία µιας ηµέρας ή Εξωτερικούς Ασθενείς: (α) Η Προαναισθητική Αξιολόγηση γίνεται το πρωϊ της ίδιας ηµέρας της χειρουργικής επέµβασης από τον υπεύθυνο αναισθησιολόγο. (β) Οι ασθενείς φέρουν µαζί τους: (i) το αντίστοιχο Ερωτηµατολόγιο (επισυνάπτεται στη σελίδα 11) που έχουν παραλάβει από τον θεράποντα γιατρό τους συµπληρωµένο από τους ίδιους ή µε τη βοήθεια κάποιου συγγενή τους (επισυνάπτεται) και (ii) τον ακόλουθο έλεγχο: 1. Καρδιογράφηµα και γραπτή γνωµάτευση από καρδιολόγο. Σε περίπτωση που δεν πρόκειται για άτοµα αυξηµένου καρδιολογικού κινδύνου και η κατάσταση του ασθενούς είναι σταθερή, µπορεί να γίνουν δεκτά και από 3µήνου. 2. Αιµατολογικός έλεγχος: Γενική αίµατος, πηκτικότητα, σάκχαρο, ουρία, κρεατινίνη, Κ, Να (να γίνουν εντός του τελευταίου 10ηµέρου πριν τη χειρουργική επέµβαση). 3. Σε νοσήµατα θυρεοειδούς: θυρεοειδικές ορµόνες τελευταίου 3µήνου. 4. Καρδιολογικοί ασθενείς: Αν έχει καρδιακό βηµατοδότη ή απινιδωτή, να φέρει µαζί του την κάρτα µε τα στοιχεία της συσκευής και εξετάσεις ή γνωµατεύσεις πρόσφατου καρδιολογικού ελέγχου. Αν λαµβάνει αντιπηκτικά ή αντιαιµοπεταλιακά φάρµακα να ακολουθήσει µε ακρίβεια τις έγγραφες οδηγίες του θεράποντα γιατρού για την αλλαγή της φαρµακευτικής αγωγής προκειµένου να υποβληθεί στην επέµβαση. Αν έχει υποβληθεί σε καρδιολογική επεµβατική ή καρδιοχειρουργική επέµβαση να

4 4 φέρει απαραίτητα ιατρικό σηµείωµα από το θεράποντα καρδιολόγο ή τον καρδιοχειρουργό του. 2. Για προγραµµατισµένες επεµβάσεις νοσηλείας πλέον της µιας ηµέρας µέσα στο νοσοκοµείο, η Προαναισθητική Αξιολόγηση γίνεται ως εξής: (α) Ασθενείς που ήδη νοσηλεύονται µέσα στο νοσοκοµείο: Τα παραπεµπτικά για Προαναισθητική Αξιολόγηση αποστέλλονται στην Αναισθησιολογική κλινική (γραµµατεία εφόσον υπάρχει ή στον ορισθέντα υπεύθυνο) µετά την εισαγωγή των ασθενών στο νοσοκοµείο και αφού προηγουµένως έχουν συγκεντρωθεί τα αποτελέσµατα των βασικών εργαστηριακών εξετάσεων και οι γνωµατεύσεις ειδικών και βρίσκονται όλα συγκεντρωµένα µέσα στον ιατρικό φάκελλο του ασθενούς. Η Προαναισθητική Αξιολόγηση γίνεται κατά το πρωϊνό ωράριο, µε βάση τη λίστα που έχει αποσταλλεί από την θεράπουσα κλινική προς την Αναισθησιολογική Κλινική/Τµήµα ως εξής: (1) για τους περιπατητικούς ασθενείς, στο πρωινό Τακτικό Εξωτ. Ιατρείο Αναισθησιολογίας κατόπιν τηλεφωνικής κλήσεως του υπεύθυνου αναισθησιολόγου προς την προϊσταµένη της αντίστοιχης κλινικής και (2) για τους µη περιπατητικούς ασθενείς, επί κλίνης στο θάλαµό τους. (β) Ασθενείς που βρίσκονται σε λίστα αναµονής και δεν έχουν εισαχθεί ακόµη στο νοσοκοµείο: Η Προαναισθητική Αξιολόγηση µπορεί να γίνεται στο Τακτικό Εξωτ. Ιατρείο Αναισθησιολογίας. 3. Για τα ΕΠΕΙΓΟΝΤΑ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ (καταστάσεις που απειλούν άµεσα τη ζωή του ασθενούς), αποστέλλεται παραπεµπτικό µε την ένδειξη «ΕΠΕΙΓΟΝ» και επιπλέον, ενηµερώνεται και προφορικώς ο υπεύθυνος/εφηµερεύων αναισθησιολόγος για την αµεσότητα και το χρονικό προσδιορισµό της επέµβασης. Η προαναισθητική αξιολόγηση στην περίπτωση αυτή γίνεται επί κλίνης στο θάλαµο του ασθενούς ή σε βαρύτατα περιστατικά στην Ανάνηψη/ Μονάδα Μετ-Αναισθητικής Φροντίδας (ΜΜΑΦ) όπου µπορεί να γίνεται και η προεγχειρητική βελτιστοποίηση του ασθενούς. EΠΙΣΗΜΑΝΣΕΙΣ: (i) Ο υπεύθυνος αναισθησιολόγος που θα χορηγήσει αναισθησία στους συγκεκριµένους ασθενείς, σύµφωνα µε το πρόγραµµα της Αναισθ/γικής Κλινικής/Τµήµατος, επανεκτιµά τους ασθενείς του κατά την παραµονή της επέµβασης, µε βάση το Πρόγραµµα Τακτικού Χειρουργείου. (ii) ιαβητικοί ινσουλινοεξαρτώµενοι, ασθ. µε σοβαρό καρδιαγγειακό ή αναπνευστικό νόσηµα, αιµοκαθαιρόµενοι νεφροπαθείς, ασθ. µε µεγάλες ανάγκες µετάγγισης αίµατος, πολύωρες επεµβάσεις διάρκειας >3ωρών και µικρά παιδιά µπαίνουν µε προτεραιότητα στο τακτικό Πρόγραµµα Χειρουργείου. (iii) Μεταβολές του Τακτικού Προγράµµατος Χειρουργείων που έχει ήδη κατατεθεί, γίνονται µόνον για απόλυτα σοβαρούς λόγους και κατόπιν έγγραφης και προφορικής ενηµέρωσης του Συντονιστή/ εφηµερεύοντος επικεφαλής αναισθησιολόγου. (iv) Οι ασθενείς που συµπεριλαµβάνονται στο Πρόγραµµα Τακτικών Χειρουργείων της επόµενης ηµέρας, δεν αποµακρύνονται από το θάλαµό τους µέχρι να εξετασθούν από τον υπεύθυνο αναισθησιολόγο, ενώ τα Σάββατα/Κυριακές/αργίες δεν αποµακρύνονται από το νοσοκοµείο άνευ ειδικής αδείας υπογεγραµµένης από τον /ντή ή τον υπεύθυνο

5 5 εφηµερίας της θεράπουσας Κλινικής και κατόπιν ενηµέρωσης του εφηµερεύοντα Αναισθησιολόγου. (V) Ποιός είναι ο υποχρεωτικός εργαστηριακός έλεγχος για µεσαίες και µείζονες χειρ. επεµβάσεις µε νοσηλεία περισσότερο της µιας ηµέρας? 1. ΗΚΓφηµα γνωµατευµένο από Καρδιολόγο. Σε περίπτωση που δεν πρόκειται για άτοµα αυξηµένου καρδιολογικού κινδύνου και η κατάσταση του ασθενούς είναι σταθερή µπορεί να γίνει δεκτό ΗΚΓφηµα και από 3µήνου. 2. Ακτινογραφία θώρακος και επιπλέον, σε ασθ. που υποβάλλονται σε επέµβαση για όγκο τραχήλου ή θυρεοειδούς ή µε προηγηθείσα επέµβαση στον τράχηλο ή µε προφανή δύσκολο αεραγωγό, γίνεται και ακτινογραφία τραχήλου face+profile. 3. Προσδιορισµός οµάδας/παρ. Rhesus και διασταύρωση του απαιτούµενου αίµατος 4. Γενική αίµατος 5. Βασικός έλεγχος πηκτικότητας (PT/INR, APTT, ινωδογόνο) 6. Βασικός Βιοχηµικός έλεγχος αίµατος (σάκχαρο, ουρία, κρεατινίνη, Κ, Να, τρανσαµινάσες, χολερυθρίνη) 7. Ιολογικός έλεγχος για HCV και HBV είναι υποχρεωτικός µόνον σε άτοµα υψηλού κινδύνου (κίρρωση, ηπατίτιδα, τοξικοµανείς, κλπ), ενώ για HIV µόνον κατόπιν συγκατάθεσης του ασθενούς. 8. Ειδικός εργαστηριακός έλεγχος και γνωµάτευση από ειδικό γίνεται ανάλογα µε την περίπτωση* 9. Ασθενείς που έχουν υποβληθεί σε καρδιολογική επεµβατική ή καρδιοχειρουργική επέµβαση να φέρουν µαζί τους απαραίτητα ιατρικό σηµείωµα από το θεράποντα καρδιολόγο ή τον καρδιοχειρουργό τους, που να αναφέρει το είδος και το χρόνο της επέµβασης, καθώς και τον τύπο του υλικού (βαλβίδας, stent, κλπ). *(VI) Πότε ζητάµε γνωµάτευση από ειδικό? (α) Εφόσον πρόκειται για νοσηλευόµενο του νοσοκοµείου, αυτή γίνεται από ειδικευµένο γιατρό του νοσοκοµείου µας της αντίστοιχης ή της πλησιέστερης ειδικότητας (π.χ παθολόγο, εφόσον δεν υπάρχει στο νοσοκοµείο καρδιολόγος, ενδοκρινολόγος, νεφρολόγος ή πνευµονολόγος, κ.λπ.). (β) Εφόσον πρόκειται για εξωτερικό ασθενή ή για ασθενή που πρόκειται να υποβληθεί σε προγραµµατισµένο χειρουργείο ή ιατρική πράξη υπό αναισθησία/καταστολή, ο εργαστηριακός έλεγχος και η γνωµάτευση υπό ειδικού µπορεί να γίνει και από ΘΕΡΆΠΟΝΤΑ ειδικευµένο εξωνοσοκοµειακό γιατρό ή γιατρό του ασφαλιστικού ταµείου του ασθενούς. Στη γνωµάτευση που θα προσκοµίζει ο ασθενής, θα πρέπει υποχρεωτικώς να αναγράφονται ευκρινώς η ηµεροµηνία εξέτασης, τα στοιχεία του γιατρού (ονοµατεπώνυµο, ειδικότητα, θέση και το τηλέφωνο άµεσης επικοινωνίας) και να είναι του τελευταίου τριµήνου. Ασφαλώς, ο υπεύθυνος αναισθησιολόγος µπορεί να ζητήσει επανεκτίµηση του ασθενούς ή επανάληψη εργαστηριακών, κατά την κρίση του. Ειδικότερα:

6 6 ΚΑΡ ΙΟΛΟΓΙΚΗ ΓΝΩΜΑΤΕΥΣΗ Στα πλαίσια του κλινικοεργαστηριακού προεγχειρητικού ελέγχου γίνεται λήψη πλήρους ΗΚΓφήµατος γνωµατευµένου από καρδιολόγο. Ο ασθενής παραπέµπεται προεγχειρητικά από τον υπεύθυνο χειρουργό για Καρδιολογική Εξέταση από Ειδικευµένο Καρδιολόγο στις περιπτώσεις του Πίνακα 1, µε έγγραφο παραπεµπτικό στο οποίο αναγράφεται υποχρεωτικά η αιτιολογία της παραποµπής. Πίνακας 1. Καρδιολογική εξέταση από Ειδικευµένο Καρδιολόγο (γνωµάτευση υπό ειδικού) απαιτείται σε ασθενείς που ανήκουν στις εξής κατηγορίες: 1. Ιστορικό καρδιολογικού νοσήµατος 2. Παθολογικά ευρήµατα στο ΗΚΓφηµα. 3. Αρρύθµιστη Υπέρταση 4. Στοιχεία από το ιστορικό που συνηγορούν για πιθανό καρδιαγγειακό νόσηµα (π.χ. δύσπνοια αδιευκρίνιστης αιτιολογίας, οιδήµατα κάτω άκρων, κλπ) 5. Παιδιά ή νεαρά άτοµα µε ιστορικό αιφνίδιας απώλειας συνειδήσεως ή λιποθυµικού επεισοδίου 6. Αλκοολικοί ή χρήστες τοξικών ουσιών 7. Χρόνια αναπνευστικά νοσήµατα (βαρείς καπνιστές, εµφύσηµα, άσθµα, ΧΑΠ, κυφοσκολίωση). 8. Συγγενείς διαµαρτίες 9. Κακοήθης παχυσαρκία (ΒΜΙ >42) 10. Εγκυµονούσες >4 µήνα 11. Επαγγελµατίες αθλητές (µε πιθανή χρήση αναβολικών) 12. Ασθενείς µε σακχαρώδη διαβήτη ή άλλα µεταβολικά νοσήµατα, νοσήµατα κολλαγόνου, ή µε σοβαρές λοιµώξεις 13. Πολυτραυµατίες ή µε κάκωση θώρακος 14. Καρκινοπαθείς που λαµβάνουν χηµειοθεραπεία 15. Ασθενείς που έχουν λάβει καρδιοτοξικά φάρµακα (π.χ. καρκινοπαθείς υπό χηµειοθεραπεία µε καρδιοτοξικά φάρµακα, όπως η αδριαµυκίνη). 16. Ασθενείς µε µεταµόσχευση οργάνου και χρόνια λήψη ανοσοκατασταλτικών 17. Ιστορικό γνωστής/διαγνωσµένης καρδιαγγειακής νόσου, εµφράγµατος µυοκαρδίου, αγγειακού εγκεφαλικού επεισοδίου, στηθάγχης, µυοκαρδιοπάθειας, πνευµονικής υπέρτασης, βαλβιδοπάθειας, καρδιακής ανεπάρκειας, µε αρρυθµίες, φυσήµατα, λιποθυµικά επεισόδια, συγγενή καρδιαγγειακά νοσήµατα ή νοσήµατα που µπορούν να επιπλέξουν το καρδιαγγειακό σύστηµα. 18. Μετά από καρδιοχειρουργική επέµβαση ή αγγειοπλαστική στεφανιαίων. 19. Όλοι οι ασθενείς που υποβάλλονται σε αγγειοχειρουργική (πλην κιρσών), καρδιοχειρουργική, θωρακοχειρουργική ή νευροχειρουργική επέµβαση ή εκτεταµένη και πολύωρη επέµβαση οποιασδήποτε ειδικότητας. ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΚΑΝΟΥΜΕ ΣΤΙΣ ΕΞΗΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΙΣ? ΚΑΡ ΙΟΠΑΘΕΙΣ (α) Οι ασθενείς µε αγγειοπλαστική, εµφυτευµένο βηµατοδότη ή απινιδωτή πρέπει να φέρουν ιατρικό σηµείωµα µε τα στοιχεία του εµφυτεύµατος (τύπος, ηµερ/νία τοποθέτησης, πρόσφατος έλεγχος καλής λειτουργίας), ενώ οι ασθ. µε καρδιοχειρουργική επέµβαση να φέρουν ενηµερωτικό σηµείωµα από τον

7 7 καρδιοχειρουργό τους µε τον τύπο/χρόνο της επέµβασης, όπου να αναγράφουν ευκρινώς τα στοιχεία (ονοµατεπώνυµο, ειδικότητα και τηλέφωνο άµεσης επικοινωνίας) του θεράποντος γιατρού. (β) Οι ασθενείς που λαµβάνουν αντιαιµοπεταλιακά ή αντιπηκτικά φάρµακα θα πρέπει να έχουν από τον υπεύθυνο καρδιολόγο έγγραφες σαφείς οδηγίες για την περιεγχειρητική ρύθµιση των φαρµάκων. Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται σε ασθενείς µε φαρµακοεκλυτικές ενδοπροθέσεις στεφανιαίων (drug-eluting stents). (γ) Ειδικός Εργαστηριακός Έλεγχος Καρδιαγγειακού: Γίνεται σύµφωνα µε σύσταση του καρδιολόγου (U/S, TEE, Triplex, στεφανιαιογραφία, δοκιµασία κόπωσης, κλπ) ή του καρδιοχειρουργού σε περιπτώσεις καρδιοχειρουργικών περιστατικών. (δ) Προεγχειρητική υπερηχοκαρδιογραφία: είναι χρήσιµη για τον Αναισθησιολόγο στις εξής περιπτώσεις: (1) υποψία σοβαρού βαθµού στένωσης αορτικής ή µιτροειδούς βαλβίδας, (2) σοβαρή αριστερή καρδιακή δυσλειτουργία, (3) αποκλεισµό αριστερού σκέλους, (4) καρδιοµεγαλία (>60% Κ Θ δείκτη) στην α/α θώρακος, (5) ιστορικό καρδιακής ανεπάρκειας, µυοκαρδιοπάθειας ή σοβαρής δύσπνοιας άγνωστης αιτιολογίας, (6) λήψη καρδιοτοξικών φαρµάκων (π.χ. αδριαµυκίνη), (7) επί υπάρξεως φυσήµατος γνωστού από το ιστορικό του ασθενούς. ΑΡΡΥΘΜΙΣΤΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ Ανά 4ωρο µέτρηση της αρτηριακής πίεσης και συνέχιση της αντιϋπερτασικής αγωγής. Αν συµπτωµατικά κατά την εισαγωγή στο νοσοκοµείο διαπιστωθεί ΑΠσυστ >180 mmhg και ΑΠδιαστ >110 mmhg, τότε πρέπει να γίνεται αναβολή της προγραµµατισµένης χειρουργικής επέµβασης και παραποµπή στο Τακτικό Εξωτερικό Ιατρείο Υπέρτασης ή στον οικογενειακό γιατρό για ρύθµιση της ΑΠ, σταθεροποίηση της φαρµακευτικής αγωγής για 2-4 εβδοµάδες και επανεκτίµηση από τον Αναισθησιολόγο στο ΤΕΑΙ. ΑΣΤΑΘΗΣ ή ΣΟΒΑΡΗ ΣΤΗΘΑΓΧΗ*** Όλοι αυτοί οι ασθενείς πρέπει να λαµβάνουν β-αναστολείς ή αναστολείς διαύλων ασβεστίου (βεραπαµίλη, διλτιαζέµη, κλπ) σύµφωνα µε τις οδηγίες του θεράποντα. Για κάθε χειρουργική επέµβαση ρουτίνας, παραπέµπονται προηγουµένως στον Καρδιολόγο. ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΑΝΑΙΜΙΑ Ασθενείς που απαιτούν προεγχειρητική µετάγγιση για διόρθωση αναιµίας, αυτή το ιδανικό είναι να γίνεται τουλάχιστον 48 ώρες πριν από το χειρουργείο. Κάθε αναιµία πριν από το χειρουργείο πρέπει να ερευνάται, εφόσον δεν συνδέεται µε τη χειρουργική πάθηση. Πότε πρέπει να γίνεται η ΠΡΟΕΓΧΕΙΡΗΤΙΚΗ ΚΑΡ ΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗ? (α) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΕΝΑ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΑ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ (β) ΕΠΕΙΓΟΝΤΑ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΑ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ Για τα επείγοντα χειρουργικά περιστατικά στον όροφο, στα ΤΕΠ, στο Χειρουργείο,

8 8 στη ΜΕΘ ή στη Μονάδα Μετ-Αναισθητικής Φροντίδας (Ανάνηψη), αποστέλλεται παραπεµπτικό για Καρδιολογική Εξέταση µε την ένδειξη «ΕΠΕΙΓΟΝ», την αιτιολογία της παραποµπής (Πίνακας 1), την ώρα παραποµπής και ενηµερώνεται προφορικώς ο υπεύθυνος/εφηµερεύων ειδικευµένος Καρδιολόγος. Η γνωµάτευση είναι πάντοτε έγγραφη και ενυπόγραφη από ειδικευµένο Καρδιολόγο. 2. ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΙΚΗ ΓΝΩΜΑΤΕΥΣΗ: Απαιτείται σε ασθενείς που ανήκουν στις εξής κατηγορίες: 1. Ηλικία >70 ετών. 2. Βαρείς καπνιστές 3. Κακοήθης παχυσαρκία (ΒΜΙ >42) 4. Καρδιοθωρακική επέµβαση 5. Βρογχικό άσθµα 6. Χρόνια αποφρακτική πνευµονοπάθεια 7. Σύνδροµο άπνοιας στον ύπνο 8. Άλλη γνωστή/διαγνωσµένη αναπνευστική πάθηση (όπως διάµεσες πνευµονοπάθειες, κυφοσκολίωση, κυστική ίνωση, επαγγελµατικά νοσήµατα των πνευµόνων, φυµατίωση, βρογχεκτασίες, αναπνευστική ανεπάρκεια, συστηµατικά νοσήµατα µε προσβολή του αναπνευστικού). 9. Ασθενείς µε πρόσφατη λοίµωξη αναπνευστικού ή υποτροπιάζουσες λοιµώξεις αναπνευστικού. 10. Με σηµειολογία από το αναπνευστικό (π.χ. ταχύπνοια, δύσπνοια, κυάνωση, ακροαστικά ευρήµατα). 11. Με παθολογικά ευρήµατα στην ακτινογραφία θώρακος. 12. ιάρκεια χειρ. επέµβασης πάνω από 4 ώρες. 13. Σε εργαζόµενους σε περιβάλλον µε βλαπτικές ουσίες για το αναπνευστικό (καθαριστήρια ρούχων, µεταλλεία, χρυσοχοεία, ορυχεία, χώρους εξόρυξης/επεξεργασίας µαρµάρου, αµιάντου, κλπ). 3. ΑΙΜΑΤΟΛΟΓΙΚΗ ΓΝΩΜΑΤΕΥΣΗ Όλοι οι πάσχοντες από γνωστό/διαγνωσµένο αιµατολογικό οξύ ή χρόνιο νόσηµα, αιµορραγία, θροµβοεµβολικό επεισόδιο ή ασθ. µε ύποπτο ιστορικό για παρουσία τέτοιου νοσήµατος (π.χ. ασθ. µε νεοπλασίες, πετέχειες, αιµατώµατα, πνευµονική εµβολή ή εγκεφαλικό επεισόδιο) και έγκυες µε προεκλαµψία ή ασθ. µε παθολογικά ευρήµατα από τη γενική αίµατος ή τον βασικό έλεγχο πηκτικότητας. 4. ΕΝ ΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΚΗ ΓΝΩΜΑΤΕΥΣΗ Eίναι αναγκαία σε ασθ. µε γνωστό/διαγνωσµένο ενδοκρινολογικό νόσηµα και µε ή χωρίς λήψη φαρµάκων, µε χρόνια λήψη κορτικοστεροειδών (µεταµοσχευµένοι, µε νοσήµατα κολλαγόνου, κλπ), µετά από χειρουργική επέµβαση θυρεοειδούς, επινεφριδίων ή υπόφυσης ή µε κλινική σηµειολογία ενδοκρινοπάθειας. Όλοι οι ασθενείς µε φαιοχρωµοκύττωµα ή ΜΕΝ υποβάλλονται σε ενδοκρινολογική εκτίµηση προεγχειρητικά ανεξαρτήτως επέµβασης. Ποιός είναι ο ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΟΣ ΟΡΜΟΝΟΛΟΓΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ? Θυρεοειδής Προσδιορισµός Τ3, Τ4, TSH: γίνεται δεκτός εφόσον έχει γίνει µέχρι και πριν από 3 µήνες (και εφόσον το άτοµο εµφανίζεται κλινικά ευθυρεοειδικό). Σε περιπτώσεις µεταβολής των επιπέδων λευκωµάτων του ορού, κύησης, ή λήψης ορισµένων φαρµάκων (π.χ. κορτικοειδή) επιπλέον να προσδιορίζονται τα ελεύθερα κλάσµατα (ft3, ft4). Αν ο/η ασθενής λαµβάνει υποκατάσταση µε θυροξίνη, σκόπιµο είναι την ηµέρα της αιµοληψίας, η λήψη του φαρµάκου να γίνει κατόπιν αυτής. Εάν έχει γίνει πρόσφατα τροποποίηση της φαρµακευτικής αγωγής υποκατάστασης καλό είναι να υπάρχουν τιµές θυρεοειδικών ορµονών µετά από τη σταθεροποίηση της φαρµακευτικής αγωγής. Επινεφρίδια Προσδιορισµός κορτιζόλης, ACTH ορού.

9 9 Έλεγχος υποφυσιοεπινεφριδιακού άξονα κατά περίπτωση µε σύσταση του ενδοκρινολόγου. ΠΡΟΣΟΧΗ! Αν υπάρχει ανεπάρκεια των επινεφριδίων ή µακρόχρονη λήψη κορτικοειδών για οποιαδήποτε αιτία, θα πρέπει περιεγχειρητικά να αυξηθεί η δόση του χορηγούµενου κορτικοειδούς (είδος και δοσολογία πρέπει να εξατοµικεύονται µετά από συνεννόηση µε την Ενδοκρινολογική Μονάδα της Β Π.Π.Κ). Σακχαρώδης ιαβήτης Επιθυµητά επίπεδα γλυκόζης αίµατος περιεγχειρητικά: mg/dl (στους µη διαβητικούς είναι: mg/dl). Εφόσον η χειρουργική επέµβαση χαρακτηρίζεται ως ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ, αυτή µπορεί να πραγµατοποιηθεί ανεξαρτήτως επιπέδων γλυκόζης, αλλά µετά από κατάλληλη αντιµετώπιση τυχόν συνυπάρχουσας διαταραχής της οξεοβασικής ισορροπίας. 5. ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΓΝΩΜΑΤΕΥΣΗ Σε ασθ. µε παθολογικές τιµές κρεατινίνης ορρού (ενήλικες άρρενες >1.7 και θήλεις>1.6), µετά από παρατεταµένη υπόταση ή καταπληξία, µε µεταµόσχευση νεφρού, υπό εξωνεφρική κάθαρση (αιµοκάθαρση, περιτοναϊκή κάθαρση ή αιµοδιήθηση), έγκυες µε προεκλαµψία ή άτοµα µε ύποπτο ιστορικό για νεφρολογική νόσο (διαταραχές ηλεκτρολυτών, διαβητικοί, νοσήµατα κολλαγόνου, λοίµωξη ουροποιητικού, νεοπλασία νεφρού, κ.λπ.). Προσοχή: (α) Περιεγχειρητικώς, να αποφεύγονται τα νεφροτοξικά φάρµακα (πχ αναλγητικά µη στεροειδή) σε ασθενείς µε επηρεασµένη τη νεφρική λειτουργία. (β) Οι Αιµοκαθαιρόµενοι µπαίνουν σε προγραµµατισµένο χειρουργείο πρωινή ώρα, περίπου 2 ώρες µετά από το τέλος της συνεδρίας αιµοκάθαρσης και αφού προηγουµένως µετρηθεί το κάλιο του αίµατος. Απαιτούν προσεκτική εκτίµηση του ισοζυγίου υγρών τους. 6. ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΚΗ ΓΝΩΜΑΤΕΥΣΗ Aσθενείς µε γνωστό/διαγνωσµένο οξύ ή χρόνιο νευρολογικό νόσηµα, µε ή χωρίς λήψη αντιεπιληπτικών ή αντιπαρκινσονικών κ.λπ. φαρµάκων νευρολογίας, έγκυες µε προεκλαµψία, ασθ. µε ιστορικό κρανιοεγκεφαλικής κάκωσης ή χειρ. επέµβασης στο κεντρικό ή το περιφερικό νευρικό σύστηµα, µε ιστορικό συχνής και έντονης κεφαλαλγίας ή µε παθολογικά ευρήµατα σε εργαστηριακό έλεγχο (CT, MRI, ΗΕΓ). 7. ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ ΓΝΩΜΑΤΕΥΣΗ Ασθενείς µε γνωστό/διαγνωσµένο οξύ ή χρόνιο ψυχιατρικό νόσηµα, υπό ή χωρίς φαρµακευτική αγωγή, µε οργανικό ψυχοσύνδροµο ή σοβαρές διαταραχές συµπεριφοράς. 8. ΑΛΛΕΡΓΙΟΛΟΓΙΚΗ ΓΝΩΜΑΤΕΥΣΗ Σε ασθενείς µε γνωστή σοβαρή φαρµακευτική ή τροφική αλλεργία, µε ιστορικό σοβαρού επεισοδίου: αναφυλαξίας, κνίδωσης, ρινίτιδας ή δερµατικού εξανθήµατος. 9. Ο ΟΝΤΙΑΤΡΙΚΗ ΓΝΩΜΑΤΕΥΣΗ Υποχρεωτικά σε ασθενείς που πρόκειται να υποβληθούν σε καρδιοχειρουργική επέµβαση ή µεταµόσχευση οργάνου. Χρήσιµη είναι σε διαβητικούς ή σε άτοµα οποιασδήποτε ηλικίας µε κινητά ή κατεστραµµένα δόντια. Πηγές ηλεκτρονικής πληροφόρησης:

10 10 Τόπος, ηµεροµηνία /./.. ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΑΝΑΙΣΘΗΤΙΚΗΣ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ Για εξωτερικούς ασθενείς µε νοσηλεία µιας ηµέρας Συµπληρώνεται µε ευθύνη του ασθενούς ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: ΑΜ: ΚΠ: ΗΜΕΡ/ΝΙΑ ΧΕΙΡ/ΚΗΣ ΕΠΕΜΒ. ΕΠΩΝΥΜΟ ΟΝΟΜΑ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ΣΥΝΟ ΟΥ ΤΗΛΕΦΩΝΟ (Αν το ερωτηµατολόγιο συµπληρώθηκε από συνοδό) ΗΛΙΚΙΑ ΥΨΟΣ ΒΑΡΟΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑ. ΕΙ ΟΣ ΧΕΙΡ/ΚΗΣ ΕΠΕΜΒ. ΚΛΙΝΙΚΗ. Έχετε (ή είχατε παλαιότερα) κάποια από τα παρακάτω προβλήµατα; Αν ναι, εξηγείστε στα παρακάτω κενά. ΚΑΡ ΙΟΛΟΓΙΚΟ ΝΟΣΗΜΑ (πότε διαγνώστηκε;) έχετε νοσηλευτεί σε νοσοκοµείο για καρδιολογικό πρόβληµα; έµφραγµα µυοκαρδίου (πότε;) στηθάγχη (πόσο συχνά;) καρδιακή ανεπάρκεια αρρυθµίες φυσήµατα Με πόσα µαξιλάρια κοιµάστε? Πόσα σκαλοπάτια µπορείτε να ανεβείτε µε τα πόδια? ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ( άσθµα, βρογχίτιδα, εµφύσηµα, πνευµονία, δύσπνοια, άλλο) (αν ναι, υπογραµµίστε ανάλογα) έχετε νοσηλευτεί σε νοσοκοµείο για αναπνευστικό πρόβληµα; ΝΑΙ ΟΧΙ ΣΑΚΧΑΡΩ ΗΣ ΙΑΒΗΤΗΣ λαµβάνετε ινσουλίνη; όση & ώρα λαµβάνετε αντιδιαβητικά δισκία; ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΝΕΦΡΩΝ (νεφρολιθίαση, λοίµωξη, νεφρική ανεπάρκεια, άλλο)

11 11 (αν ναι, υπογραµµίστε ανάλογα) αιµοκάθαρση Πότε θα έχετε την τελευταία συνεδρία στον τεχνητό νεφρό πριν την επέµβαση; ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΗΠΑΤΟΣ (ηπατίτιδα, ίκτερος, άλλο) (αν ναι, υπογραµµίστε ανάλογα) ΑΙΜΑΤΟΛΟΓΙΚΕΣ ΙΑΤΑΡΑΧΕΣ Προβλήµατα αιµόστασης (κάνετε εύκολα µελανιές, αιµοφιλία, διαταραχές αιµοπεταλίων, άλλο) αναιµία µεσογειακή αναιµία δρεπανοκυτταρική αναιµία ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ (αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο, σπασµοί, επιληψία, κεφαλαλγία, άλλο) (αν ναι, υπογραµµίστε ανάλογα) ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΘΥΡΕΟΕΙ ΟΥΣ ΝΕΟΠΛΑΣΙΑ / ΚΑΡΚΙΝΟΣ Τύπος Χηµειοθεραπεία έτος Ακτινοθεραπεία έτος Είστε άρρωστος τώρα ή είσασταν πρόσφατα άρρωστος; (κρυολόγηµα, βήχας, πυρετός, ρίγη, γρίππη, άλλο) (αν ναι, υπογραµµίστε ανάλογα) έχετε λάβει ΚΟΡΤΙΚΟΣΤΕΡΟΕΙ Η τους τελευταίους 12 µήνες; (κορτιζόνη, πρεδνιζόνη, δεξαµεθαζόνη) ΆΛΛΑ ΙΑΤΡΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ (παρακαλώ γράψτε και εξηγήστε)

12 12 έχετε τεχνητές οδοντοστοιχίες, µη σταθερά δόντια ή θήκες; δυσκολεύεστε να ανοίξετε το στόµα σας, να καταπιείτε ή να αναπνεύσετε τη νύχτα; ΚΑΠΝΙΣΜΑ Πόσα χρόνια καπνίζετε; Πόσα πακέτα/ηµέρα; Καπνίζατε στο παρελθόν; Αν ναι, πότε διακόψατε; καταναλώνετε ΑΛΚΟΟΛ συχνά; (τουλάχιστον µία φορά την εβδοµάδα) Πόσα ποτήρια/ηµέρα; Κρασί Μπύρα άλλο χρήση ΝΑΡΚΩΤΙΚΩΝ ουσιών Έχετε εσείς ή συγγενής σας µυασθένεια; είχατε εσείς ή συγγενής σας εµφανίσει προηγούµενες επιπλοκές από αναισθητικά φάρµακα; Αν ΝΑΙ ποιές ; είχατε εµφανίσει προηγούµενες επιπλοκές από φάρµακο για τοπική αναισθησία στον Οδοντίατρο; Αν ΝΑΙ ποιές ; Λαµβάνετε ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ; Αν ΝΑΙ, συµπληρώστε τα φάρµακα & δόσεις (συµπεριλαµβάνεται και η ασπιρίνη) Εµφανίσατε ποτέ ΑΛΛΕΡΓΙΑ σε τρόφιµα ή φάρµακα ή αντίδραση σε φάρµακα; Αν ΝΑΙ σε ποιά ; Τι είδους αλλεργική αντίδραση; Έχετε υποβληθεί σε οποιαδήποτε χειρουργική επέµβαση στο παρελθόν; (αν

13 13 ναι, αναφέρετε ποιες χειρουργικές επεµβάσεις και πότε) ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΥΤΟΥ ΠΟΥ ΙΝΕΙ ΤΙΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ Ονοµατεπώνυµο Υπογραφή Ο ΗΓΙΕΣ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΟΛΟΓΟΥ Εντός του τελευταίου 10ηµέρου πριν τη χειρουργική επέµβαση θα πρέπει να έχουν γίνει: 1. Καρδιογράφηµα και γραπτή γνωµάτευση από καρδιολόγο. 2. Αιµατολογικός έλεγχος: Γενική αίµατος, πηκτικότητα, σάκχαρο, ουρία, κρεατινίνη, Κ, Να. 3. Σε νοσήµατα θυρεοειδούς: θυρεοειδικές ορµόνες τελευταίου τριµήνου. 4. Καρδιολογικοί ασθενείς: Αν έχετε καρδιακό βηµατοδότη ή stent, να έχετε µαζί σας την κάρτα µε τα στοιχεία του Βηµατοδότη ή του είδους του stent. ΘΥΜΗΘΕΙΤΕ: ΝΑ ΜΗ ΛΑΒΕΤΕ ΤΡΟΦΗ ή ΥΓΡΑ από το στόµα µέχρι 6 ώρες πριν από τη ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΠΕΜΒΑΣΗ. ΕΦΟΣΟΝ ΒΓΗΤΕ ΑΠΟ ΤΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΤΗΝ Ι ΙΑ ΗΜΕΡΑ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΕΠΕΜΒΑΣΗ, ΝΑ ΜΗΝ Ο ΗΓΗΣΕΤΕ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΟ ή ΙΚΥΚΛΟ. ΝΑ ΣΥΝΟ ΕΥΕΣΤΕ ΑΠΟ ΥΓΙΗ ΕΝΗΛΙΚΑ ΣΥΓΓΕΝΗ κατά την αναχώρησή σας από το Νοσοκοµείο.

14 14 Μέρος 2 ο. ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΑΝΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΩΝ ΠΑΙ ΙΩΝ Η προαναισθητική εκτίµηση έχει σαν στόχο την αξιολόγηση για το κάθε παιδί ξεχωριστά της σχέσης µεταξύ «του κινδύνου που σχετίζεται µε τη χορήγηση αναισθησίας προς το αναµενόµενο όφελος από τη συγκεκριµένη χειρουργική επέµβαση», καθώς και των πιθανών συνεπειών που προκύπτουν από την επιτέλεση ή την αναβολή της επέµβασης (1-8). Η προαναισθητική εκτίµηση βοηθά στην πληρέστερη ενηµέρωση του περιβάλλοντος, στη λήψη της έγγραφης συγκατάθεσης και κυρίως στην καλύτερη προετοιµασία των παιδιών και στο σχεδιασµό του αναισθησιολογικού πλάνου µε στόχο τη βελτιστοποίηση της αναισθησιολογικής διαχείρισης. Η προαναισθητική εκτίµηση περιλαµβάνει τη λήψη του ιατρικού ιστορικού του παιδιού, την κλινική φυσική εξέταση, τον έλεγχο των απαιτούµενων κατά περίπτωση εργαστηριακών ή παρακλινικών εξετάσεων και την πιθανή εκτίµηση των παιδιών από άλλες ειδικότητες. Στόχος των κατωτέρω κατευθυντηρίων οδηγιών είναι η διευκόλυνση του ιατρού και του παιδιού ή των γονέων του στη λήψη αποφάσεων σε θέµατα υγείας, ενώ υφίστανται αναθεώρηση βάσει των νέων δεδοµένων που προκύπτουν από τις εξελίξεις της επιστήµης. Οι κατωτέρω κατευθυντήριες οδηγίες παρέχουν βασικές συστάσεις όσον αφορά την προαναισθητική εκτίµηση των παιδιών και δεν περιορίζουν τη δηµιουργία πρωτοκόλλων λειτουργίας των διαφόρων αναισθησιολογικών τµηµάτων. Ο απαιτούµενος προεγχειρητικός εργαστηριακός έλεγχος στα παιδιά αποτελεί σηµείο διαµάχης και επιστηµονικής έρευνας, δεδοµένου ότι η σχέση µεταξύ «κόστους και αποτελεσµατικότητας» δεν έχει τεκµηριωθεί. Εντούτοις, είναι τεκµηριωµένο ότι η λήψη ενός λεπτοµερούς ιστορικού και η προσεκτική κλινική εξέταση αποτελούν τον ακρογωνιαίο λίθο της προαναισθητικής εκτίµησης των παιδιών (1, 2, 3, 17, 47, 48). Ι. ΛΗΨΗ ΙΑΤΡΙΚΟΥ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ Η λήψη του ιατρικού ιστορικού περιλαµβάνει τη συλλογή πληροφοριών από το παιδί και το περιβάλλον του που αφορούν τα κάτωθι: Περιγεννητικό Ιστορικό Βάρος Σώµατος κατά τη γέννηση Φυσιολογικός οµαλός τοκετός, εργώδης τοκετός µε χρήση εργαλείων ή καισαρική τοµή Τελειόµηνο ή πρόωρο Εβδοµάδες κύησης Περιγεννητική περίοδος (Apgar test, περιγεννητική ασφυξία, χορήγηση οξυγόνου, αναπνευστική δυσχέρεια, ίκτερος, φωτοθεραπεία, νοσηλεία σε Μονάδα Νεογνών ) Προωρότητα Άπνοια, βραδυκαρδία, διασωλήνωση, µηχανική υποστήριξη της αναπνοής (είδος, διάρκεια), βρογχοπνευµονική δυσπλασία, αµφιβληστροειδοπάθεια των προώρων, άλλα προβλήµατα. Κυκλοφορικό σύστηµα Αρρυθµίες Φυσήµατα

15 15 Προκάρδιοι παλµοί Υπέρταση Συγγενείς καρδιοπάθειες Νόσοι του κολλαγόνου Καρδιοτοξικά φάρµακα (αδριαµυκίνη, ) Αναπνευστικό σύστηµα - Αεραγωγός Λαρυγγίτιδα (συχνότητα επεισοδίων, βαρύτητα, αγωγή) Βρογχίτιδα και βρογχικό άσθµα (συχνότητα επεισοδίων, βαρύτητα, αγωγή, κληρονοµικότητα) (9, 10, 11) Πνευµονία Πρόσφατο κρυολόγηµα (συµπτώµατα, χρόνος έναρξης και πορεία) Ωτίτιδες, αµυγδαλίτιδες Υπερτροφικές αδενοειδείς εκβλαστήσεις ή αµυγδαλές Αποφρακτική άπνοια στον ύπνο Ινοκυστική νόσος (12 13) Αναπνευστικός συγκυτιακός ιός Λοιµώδη (φυµατίωση, ) Τραχειοστοµία Λαρυγγοµαλακία υσπλασίες του θώρακα Νόσοι του κολλαγόνου Ενεργητικό κάπνισµα (έφηβοι) Παθητικό κάπνισµα (14) Άλλα Ουρογεννητικό σύστηµα Νεφρική ανεπάρκεια Ουρολοιµώξεις Κυστεοουρική παλινδρόµηση Συγγενείς δυσπλασίες (Μονήρης νεφρός, έκτοπος νεφρός, πεταλοειδής νεφρός, άλλα) Νόσοι του κολλαγόνου Σε έφηβες θα πρέπει να ελέγχεται η ηµεροµηνία τελευταίας έµµηνου ρήσης και η πιθανότητα εγκυµοσύνης Αιµοποιητικό σύστηµα Έλλειψη G6PD Αναιµία ρεπανοκυτταρική αναιµία Μεσογειακή αναιµία ιαταραχές πηκτικότητας Λευχαιµία Λέµφωµα Προηγούµενες µεταγγίσεις (είδος, αριθµός, αναφερόµενες αντιδράσεις) Σιδηροθεραπεία, χορήγηση ερυθροποιητίνης, άλλα Γαστρεντερικό σύστηµα Γαστροοισοφαγική παλινδρόµηση ιάρροια Έµετος ΗΠΑΡ Ίκτερος Ηπατίτιδα Παθήσεις του ήπατος

16 16 Νευρικό σύστηµα Πυρετικοί σπασµοί Επιληψία (έναρξη, αγωγή, πορεία) Υδροκέφαλος Ενδοκράνια αιµορραγία Κεφαλαλγία Ηµικρανία Μυελοδυσπλασία Εγκεφαλική παράλυση Άλλα Μυοσκελετικό σύστηµα Μυοπάθειες Υποτονία Μυϊκή δυστροφία Σκολίωση Αρθρογρύπωση Αρθρίτιδα Κατάγµατα υσπλασίες Άλλα Ενδοκρινείς / Μεταβολικά Νοσήµατα Παχυσαρκία ιαβήτης Νόσοι Θυρεοειδούς Νόσοι επινεφριδίων Συστηµατική λήψη κορτικοειδών Μεταβολικά νοσήµατα Χειρουργικό και Αναισθησιολογικό ιστορικό Προηγούµενες επεµβάσεις Προηγούµενη αναισθησία [είδος, µετεγχειρητική ναυτία και έµετος, συµβάµατα/ επιπλοκές, οικογενειακό ιστορικό προβληµάτων σχετιζόµενων µε την αναισθησία] Ατοµικό ή οικογενειακό ιστορικό κακοήθους υπερπυρεξίας Επιπλέον, πρέπει να ελέγχεται: το ιστορικό αλλεργίας [αίτια (φάρµακα, τροφές, latex, άλλα), βαρύτητα, θεραπευτική αντιµετώπιση, κληρονοµικότητα] φάρµακα, βότανα (15, 16), συµπληρώµατα διατροφής που λαµβάνει το παιδί τα εµβόλια [πλήρης ή όχι εµβολιασµός, πρόσφατος εµβολιασµός] παιδικές ασθένειες [ποια, πότε] προηγούµενες νοσηλείες η νοητική και ψυχική ανάπτυξη του παιδιού [διαταραχές µάθησης, νοητική καθυστέρηση, άγχος, φοβίες, κατάθλιψη, αυτισµός,...] ΙΙ. ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΞΕΤΑΣΗ Καταγράφεται το Βάρος Σώµατος του παιδιού, το ύψος του και υπολογίζεται ο BMI. Απαιτείται λεπτοµερειακή κατά συστήµατα κλινική εξέταση (1, 2, 3). Ελέγχεται: Πρόσωπο [δυσµορφίες, πτώση βλεφάρων, συνδροµικό προσωπείο ] Όραση, ακοή Αεραγωγός (άνοιγµα στόµατος, µακρογλωσσία, Mallampati score)

17 17 Ύπαρξη κινητών οδόντων (µόνιµοι, νεογιλοί) Τράχηλος [Επισκόπηση/ ψηλάφηση, κινητικότητα αυχένα] Αναπνευστικό σύστηµα [παρίσθµια, βράγχος φωνής, εκκρίσεις ορώδεις ή βλεννοπυώδεις, ποιότητα βήχα, επισκόπηση θώρακα, ακρόαση πνευµόνων.] Κυκλοφορικό σύστηµα [καρδιακή συχνότητα, αρτηριακή πίεση, φύσηµα, τόνοι, ρυθµός, κυάνωση, χρόνος τριχοειδικής επαναπλήρωσης ] έρµα [θερµοκρασία, χροιά, αιµαγγειώµατα, ερύθηµα, έκζεµα, πετέχειες, εκχυµώσεις, σπίλοι ] Κοιλιά [επισκόπηση, ψηλάφηση, όρια ήπατος/σπληνός.] Άκρα / σπονδυλική στήλη [κινητικότητα, συµµετρία, δυσπλασίες ] Νευρικό σύστηµα [πάρεση, υποτονία, υπερτονία, υδροκεφαλία.] ΙΙΙ. ΠΡΟΕΓΧΕΙΡΗΤΙΚΟΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟΣ & ΠΑΡΑΚΛΙΝΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ Ο απαιτούµενος προεγχειρητικός εργαστηριακός έλεγχος καθορίζεται από (2, 3, 4, 17): την ηλικία τη φυσική κατάσταση του παιδιού τις συνυπάρχουσες νόσους τη χειρουργική του νόσο τη βαρύτητα της χειρουργικής επέµβασης Συνεπώς, πρέπει να λαµβάνεται υπ όψιν η κατά ASA κατηγοριοποίηση των παιδιατρικών ασθενών και να συνυπολογίζεται και η κατηγοριοποίηση της χειρουργικής βαρύτητας (πίνακας). Κλίµακα Χειρουργικής Βαρύτητας Παράδειγµα Grade 1 (ελάχιστη) Αφαίρεση βλαβών του δέρµατος, είσφρηση όνυχος, ενδαρθρική έγχυση φαρµάκων Grade 2 (ενδιάµεση) Βουβωνοκήλη, αδενοτοµή/αµυγδαλεκτοµή, αρθροσκόπηση γόνατος Grade 3 (µεγάλη) Θυρεοειδεκτοµή, σκωληκοειδεκτοµή, λαπαροσκοπικές επεµβάσεις, οστεοτοµίες Grade 4 (µεγάλη+) Σκολίωση, επεµβάσεις πνευµόνων, κολεκτοµή Νευροχειρουργικές - επεµβάσεις Καρδιοχειρουργικές - επεµβάσεις Αιµοσφαιρίνη /Αιµατοκρίτης Ο έλεγχος της αιµοσφαιρίνης αποτελεί την πιο συχνά αιτούµενη προεγχειρητική εξέταση στα παιδιά. Σε υγιή παιδιά (ASΑ Ι) που θα λάβουν αναισθησία για επεµβάσεις ελάχιστης βαρύτητας (Grade 1) δεν απαιτείται προεγχειρητικός έλεγχος της αιµοσφαιρίνης. Αντίθετα, απαιτείται προσδιορισµός της αιµοσφαιρίνης σε παιδιά µε χρόνιο νόσηµα ή σε παιδιά που θα υποβληθούν σε µέτριες (Grade 2) ή σοβαρές επεµβάσεις (Grade 3) που συνοδεύονται από απώλεια αίµατος (2, 17-20). Επίσης, απαιτείται προεγχειρητικός έλεγχος της αιµοσφαιρίνης στα πρόωρα, διότι

18 18 τιµές Hb<10 g/dl συνδέονται µε αυξηµένη συχνότητα µετεγχειρητικής άπνοιας των προώρων και σε βρέφη µικρότερα των 6 µηνών (διορθωµένη ηλικία= εβδοµάδες κύησης + ηλικία µετά τη γέννηση), διότι η φυσιολογική ελαχιστοποίηση της παραγωγής ερυθροκυττάρων, που συµβαίνει σε αυτή την ηλικία, µπορεί να οδηγήσει σε σοβαρή αναιµία (2). Γενική αίµατος Συνιστάται να γίνεται γενική αίµατος προεγχειρητικά (2, 4): Σε παιδιά που θα υποβληθούν σε επεµβάσεις µεγάλης βαρύτητας (Grade 3ή 3+) Στις νευροχειρουργικές επεµβάσεις Στις καρδιοχειρουργικές επεµβάσεις Σε παιδιά µε κακοήθεια, µε χρόνια νοσήµατα, µε αιµατολογικές νόσους ή που λαµβάνουν φάρµακα που καταστέλλουν το µυελό [χηµειοθεραπεία, βαλπροικό οξύ (21), άλλα]. Επίσης, συνιστάται να εξετάζεται η γενική αίµατος σε παιδιά µε λοίµωξη του ανώτερου αεραγωγού, προκειµένου να προσδιορισθεί ο αριθµός των λευκοκυττάρων. Εάν ο αριθµός των λευκοκυττάρων είναι >10.000/cu mm, τότε πιθανολογείται βακτηριακή λοίµωξη και συνιστάται χορήγηση αντιβιοτικών προεγχειρητικά. Έλεγχος της αιµόστασης Συνιστάται ο έλεγχος της πηκτικότητας (χρόνος προθροµβίνης - INR, χρόνος µερικής θροµβοπλαστίνης, αριθµός αιµοπεταλίων) προεγχειρητικά (2, 4): Σε παιδιά που θα υποβληθούν σε επεµβάσεις µε πολύ µεγάλη αναµενόµενη διεγχειρητική ή µετεγχειρητική απώλεια αίµατος (σκολίωση, γναθοπροσωπικές χειρουργικές επεµβάσεις ) Στις νευροχειρουργικές επεµβάσεις Στις καρδιοχειρουργικές επεµβάσεις Σε επεµβάσεις κατά τις οποίες η σοβαρή αιµορραγία απειλεί τον αεραγωγό (αδενοτοµή, αµυγδαλεκτοµή) Σε παιδιά µε γνωστή αιµατολογική νόσο ή διαταραχή της πηκτικότητας (θροµβοπενία, von Willebrand), µε παθήσεις του ήπατος, µε υπερσπληνισµό Σε παιδιά που λαµβάνουν χηµειοθεραπεία, αντιπηκτικά φάρµακα ή φάρµακα που επιδρούν στην αιµοποίηση όπως το βαλπροικό οξύ (21) Σε παιδιά µε ιστορικό αιµορραγικής διάθεσης (επίσταξη, εκχυµώσεις, πετέχιες, ουλορραγία, ) Όταν πρόκειται να εφαρµοσθούν κεντρικοί νευρικοί αποκλεισµοί Βιοχηµικός έλεγχος Ο προεγχειρητικός βιοχηµικός έλεγχος (ουρία, κρεατινίνη, ιοντόγραµµα, γλυκόζη αίµατος) συνιστάται: Σε παιδιά µε παθήσεις που συνοδεύονται από διαταραχές των ηλεκτρολυτών [νεφρική ανεπάρκεια, νόσοι των επινεφριδίων, σακχαρώδης διαβήτης (22), διάρροιες, έµετοι.] Σε παιδιά µε χειρουργικές παθήσεις που συνοδεύονται από διαταραχές των ηλεκτρολυτών (υπερτροφική πυλωρική στένωση, περιτονίτιδα ) Σε παιδιά που λαµβάνουν παρεντερική διατροφή Σε παιδιά που λαµβάνουν διγοξίνη, διουρητικά, αναστολείς του µετατρεπτικού ενζύµου της αγγειοτενσίνης

19 19 Σε παιδιά που λαµβάνουν χηµειοθεραπεία (αδριαµυκίνη, βινκριστίνη, µπλεοµυκίνη, κισπλατίνη, κορτικοστεροειδή...) Στις επεµβάσεις µεγάλης βαρύτητας (Grade 3 ή Grade 3+) Στις νευροχειρουργικές επεµβάσεις Στις καρδιοχειρουργικές επεµβάσεις Οι προεγχειρητικές Ηπατικές οκιµασίες ενδείκνυνται σε παιδιά: µε νόσο του ήπατος µε ιστορικό ηπατίτιδας που λαµβάνουν ηπατοτοξικά φάρµακα Έλεγχος θυρεοειδικών ορµονών Σε παιδιά µε νόσο του θυρεοειδούς συνιστάται πρόσφατος έλεγχος των θυρεοειδικών ορµονών (2). Γενική ούρων Η γενική ούρων δεν συνιστάται σαν έλεγχος ρουτίνας προεγχειρητικά. Ενδείκνυται: Σε παιδιά µε νεφρική νόσο ή νόσο της ουροδόχου κύστης Σε ουρολογικές επεµβάσεις Στις επεµβάσεις µεγάλης βαρύτητας (Grade 3ή 3+) Στις νευροχειρουργικές επεµβάσεις Στις καρδιοχειρουργικές επεµβάσεις Test κυήσεως To test κυήσεως συνιστάται να γίνεται προεγχειρητικά σε έφηβες που υποβάλλονται σε εκλεκτικές προγραµµατισµένες επεµβάσεις (0,5% -1.2% συχνότητα εγκυµοσύνης προεγχειρητικά σε έφηβες) (23-26). Η συγκατάθεση της εφήβου αποτελεί βασική προϋπόθεση (4). Επίπεδα φαρµάκων Σε παιδιά µε ιστορικό επιληψίας συνιστάται να υπάρχει πρόσφατος (τελευταίου εξάµηνου) προεγχειρητικός έλεγχος των επιπέδων των αντιεπιληπτικών φαρµάκων, ώστε να επιβεβαιώνεται εάν κυµαίνονται σε θεραπευτικά επίπεδα (2). Σε παιδιά µε καρδιαγγειακή νόσο που λαµβάνουν διγοξίνη συνιστάται προεγχειρητικός έλεγχος των επιπέδων της διγοξίνης (2). Ακτινογραφία θώρακος Στα παιδιά δεν ενδείκνυται να γίνονται προεγχειρητικά ακτινογραφίες θώρακος σαν έλεγχος ρουτίνας (2, 27). Το American College of Radiology συνιστά «η προεγχειρητική ακτινογραφία του θώρακα να γίνεται µόνον όταν υπάρχουν συµπτώµατα από την καρδιά ή το αναπνευστικό ή όταν υπάρχει σηµαντική πιθανότητα θωρακικής παθολογίας που θα µπορούσε να επηρεάσει την περιεγχειρητική νοσηρότητα και θνητότητα» (28). Γενικότερα, στα παιδιά ενδείκνυται η προεγχειρητική ακτινογραφία θώρακος σε: Καρδιοθωρακικές επεµβάσεις (4) Σε παιδιά µε ιστορικό χρόνιας εισρόφησης (2) Νόσο του κατώτερου αναπνευστικού (2) Ακτινογραφία της αυχενικής µοίρας της σπονδυλικής στήλης (ΑΜΣΣ) Η προεγχειρητική ακτινογραφία της ΑΜΣΣ ενδείκνυται:

20 20 Σε παιδιά µε αποφρακτικές βλάβες του αεραγωγού (π.χ. αιµαγγειώµατα τραχείας) Η προεγχειρητική ακτινογραφία αυχενικής µοίρας (σε κάµψη/έκταση) ενδείκνυται σε παιδιά µε σύνδροµο Down µόνον όταν από το ιστορικό ή τη φυσική εξέταση υπάρχουν συµπιεστικά συµπτώµατα της ΑΜΣΣ, όπως αδυναµία ή παραισθησία των άνω άκρων. Καρδιολογική εξέταση Συνιστάται ο προεγχειρητικός καρδιολογικός έλεγχος σε παιδιά µε: Συγγενή καρδιοπάθεια Φυσήµατα Αρρυθµίες Σύνδροµα ή µε συγγενείς διαµαρτίες Αποφρακτική άπνοια στον ύπνο (πνευµονική καρδία) (29, 30) Σοβαρού βαθµού σκολίωση (2) Λήψη καρδιοτοξικών φαρµάκων (πχ αδριαµυκίνη) Μυοπάθειες Μεταβολικά νοσήµατα Υποθυρεοειδισµό που συνοδεύεται από βραδυκαρδία (2) Στις καρδιοχειρουργικές επεµβάσεις (4) Πνευµονολογικές δοκιµασίες Ο προεγχειρητικός έλεγχος της αναπνευστικής επάρκειας (FVC, FEV1) ενδείκνυται σε παιδιά µε: σοβαρή πνευµονική νόσο που πρόκειται να υποβληθούν σε επεµβάσεις θώρακος ή κοιλίας βρογχικό άσθµα (κυρίως ελέγχεται η απάντηση στα βρογχοδιασταλτικά µε στόχο τη βελτιστοποίηση της πνευµονικής λειτουργίας) (11, 31) δυσµορφίες θώρακα ή σπονδυλικής στήλης (σκολίωση) κακοήθη παχυσαρκία (32, 33) δρεπανοκυτταρική αναιµία µε εκδηλώσεις από το αναπνευστικό (34, 35) σε παιδιά που πρόκειται να υποβληθούν σε πνευµονεκτοµή Βεβαίως, η επιτέλεση των πνευµονικών δοκιµασιών προϋποθέτει συνεργασία του ασθενή, συνεπώς είναι δύσκολη η εφαρµογή τους σε παιδιά προσχολικής ηλικίας (2). Επίµαχα ζητήµατα κατά την προαναισθητική εκτίµηση των παιδιών Λοίµωξη του αναπνευστικού συστήµατος Σε παιδιά µε πρόσφατη ή ενεργό βακτηριακή λοίµωξη του αναπνευστικού (πυρετός, ευρήµατα από το κατώτερο αναπνευστικό) συνιστάται αναβολή των προγραµµατισµένων εκλεκτικών επεµβάσεων για 4-6 εβδοµάδες, λόγω του αυξηµένου κινδύνου περιεγχειρητικών επιπλοκών από το αναπνευστικό σύστηµα (36-44). Αντίθετα, παιδιά µε εποχιακή ή ιογενή ρινίτιδα, που δεν παρουσιάζουν πυρετό και συµπτώµατα από το κατώτερο αναπνευστικό, µπορούν να λάβουν αναισθησία σε επιλεκτικές καταστάσεις. Επαφίεται στην κρίση του αναισθησιολόγου και στον υπολογισµό της σχέσης «όφελος / κέρδος» για κάθε περίπτωση ξεχωριστά (2, 3). Πρόσφατος Εµβολιασµός Παρόλο που δεν έχει τεκµηριωθεί η επίδραση της αναισθησίας και του χειρουργείου στην αποτελεσµατικότητα και τη νοσηρότητα των εµβολίων, εντούτοις υφίσταται ένας θεωρητικός κίνδυνος, για αυτό και συνιστάται στα παιδιά που πρόκειται να υποβληθούν σε εκλεκτικές προγραµµατισµένες

ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ

ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ Ιούλιος 2009 Το παρόν έγγραφο

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση και θεραπεία Από τα πρωτόκολλα των SOS Ιατρών Επιμέλεια Γεώργιος Θεοχάρης

Αξιολόγηση και θεραπεία Από τα πρωτόκολλα των SOS Ιατρών Επιμέλεια Γεώργιος Θεοχάρης Αξιολόγηση και θεραπεία Από τα πρωτόκολλα των SOS Ιατρών Επιμέλεια Γεώργιος Θεοχάρης Παθολόγος Αξιολόγηση βαρύτητας περιστατικού - Από την βαρύτητα των κλινικών σημείων (αναπνευστική συχνότητα >35, ταχυκαρδία,

Διαβάστε περισσότερα

Κλινικές δραστηριότητες

Κλινικές δραστηριότητες Ο ηλικιωμένος ασθενής στη δευτεροβάθμια περίθαλψη Φλώρα Ζερβού-Βάλβη MPhil Med, Δρ Οδοντ Συντονίστρια Διευθύντρια Οδοντιατρικού Τμήματος Ειδικής Μονάδας ΑΜΕΑ Γενικού Νοσοκομείου «Ασκληπιείο Βούλας» Ποσοστό

Διαβάστε περισσότερα

Θέσεις και αντιθέσεις στη Λαπαροσκοπική Χειρουργική - η Αναισθησιολογική Άποψη Δρ. Ράνια Πατρώνη Δ/ντρια Αναισθησιολογίας ΠΓΝ Πατρών «ο Άγιος Ανδρέας» Λαπαροσκοπική Χειρουργική: Προτερήματα Προτερήματα:

Διαβάστε περισσότερα

MA0211 ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ - ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ

MA0211 ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ - ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ MA0211 ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ - ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ Συντετμημένος Τίτλος: Τίτλος Μαθήματος Πλήρης Τίτλος: Παθολογική Χειρουργική Νοσηλευτική Κωδικός Μαθήματος: MA0211 ΜΑ0212 Επίπεδο Μαθήματος: Προπτυχιακό Τύπος

Διαβάστε περισσότερα

Το θωρακικό άλγος, όχι σπάνιο

Το θωρακικό άλγος, όχι σπάνιο Προσέγγιση του παιδιού με θωρακικό άλγος Steven M. Selbst, MD Pediatr Clin N Am 57 (2010) 1221 1234 Παρουσίαση : Νίκος Α. Καρανταγλής Επιστημονικός Συνεργάτης Γ ΠΔ Α.Π.Θ. 10/01/2011 www.pd3.gr Το θωρακικό

Διαβάστε περισσότερα

Οι τομείς πρακτικής άσκησης περιλαμβάνουν : Α. ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΕΣ Β. ΔΙΟΙΚΗΣΗ Α. ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΕΣ Α.1. ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΣΤΗΝ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ

Οι τομείς πρακτικής άσκησης περιλαμβάνουν : Α. ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΕΣ Β. ΔΙΟΙΚΗΣΗ Α. ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΕΣ Α.1. ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΣΤΗΝ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ Οι τομείς πρακτικής άσκησης περιλαμβάνουν : Α. ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΕΣ Β. ΔΙΟΙΚΗΣΗ Α. ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΕΣ Α.1. ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΣΤΗΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ Η άσκηση σε νοσηλευτικά τμήματα παθολογικής ειδικότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΙΣΧΑΙΜΙΚΩΝ ΑΓΓΕΙΑΚΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ

ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΙΣΧΑΙΜΙΚΩΝ ΑΓΓΕΙΑΚΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΙΣΧΑΙΜΙΚΩΝ ΑΓΓΕΙΑΚΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ Guidelines of American Heart Association/American Stroke Association 2013 EFNS Guidelines 2011 Royal College of Physicians National Clinical Guidelines

Διαβάστε περισσότερα

Ενδείξεις της δοκιμασίας κόπωσης σε παιδιά με χρόνια αναπνευστικά προβλήματα. Θ. Τσιλιγιάννης

Ενδείξεις της δοκιμασίας κόπωσης σε παιδιά με χρόνια αναπνευστικά προβλήματα. Θ. Τσιλιγιάννης Ενδείξεις της δοκιμασίας κόπωσης σε παιδιά με χρόνια αναπνευστικά προβλήματα Θ. Τσιλιγιάννης Παιδίατρος Εξειδικευμένος Παιδοπνευμονολόγος Διευθυντής Παιδοπνευμονολογικού Παιδιατρική Κλινική ΜΗΤΕΡΑ Φυσική

Διαβάστε περισσότερα

1 ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΜΕΤΑΝΑΙΣΘΗΤΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙ ΑΣ ΤΩΝ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ Κασσιανή Θεοδωράκη, Αντεια Παρασκευά, ηµήτρης Βαλσαµίδης, Αργυρώ Φασουλάκη Σκοπός της ύπαρξης κατευθυντηρίων οδηγιών µεταναισθητικής

Διαβάστε περισσότερα

Οξεία βρογχιολίτιδα. Ελπίδα Χατζηαγόρου, Βασιλική Αβραμίδου Α. ΟΡΙΣΜΟΣ Β. ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ

Οξεία βρογχιολίτιδα. Ελπίδα Χατζηαγόρου, Βασιλική Αβραμίδου Α. ΟΡΙΣΜΟΣ Β. ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ Οξεία Ελπίδα Χατζηαγόρου, Βασιλική Αβραμίδου Α. ΟΡΙΣΜΟΣ Οξεία θεωρείται το κλινικό σύνδρομο ιογενούς λοίμωξης του αναπνευστικού που στην τυπική του μορφή χαρακτηρίζεται από: Πρόδρομα συμπτώματα από το

Διαβάστε περισσότερα

Αμυγδαλεκτομή στο Παιδί: Έχει κάτι αλλάξει;

Αμυγδαλεκτομή στο Παιδί: Έχει κάτι αλλάξει; Αμυγδαλεκτομή στο Παιδί: Έχει κάτι αλλάξει; Φαρυγγικός λεμφικός ιστός: Φαρυγγική και Παρίσθμιες Αμυγδαλές Φαρυγγική A. Καδίτης Ειδική Μονάδα Παιδιατρικής Πνευμονολογίας Εργαστήριο Διαταραχών Αναπνοής στον

Διαβάστε περισσότερα

Κακώσεις του Θώρακα ΜΙΧΑΗΛ ISBN 960-372-054-2

Κακώσεις του Θώρακα ΜΙΧΑΗΛ ISBN 960-372-054-2 Κακώσεις του Θώρακα ΜΙΧΑΗΛ ISBN 960-372-054-2 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΘΩΡΑΚΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ - ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ... 1 1.1. Επιδημιολογία... 3 1.2. Μηχανισμοί κάκωσης - Ταξινόμηση... 3 1.3. Διαγνωστική προσέγγιση...

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΔΡΟΜΟ DOWN ΚΑΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ EISENMENGER

ΣΥΝΔΡΟΜΟ DOWN ΚΑΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ EISENMENGER ΣΥΝΔΡΟΜΟ DOWN ΚΑΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ EISENMENGER Ειδική κατηγορία ασθενών µε ειδικά προβλήµατα και διλήµµατα στην αντιµετώπισή τους ΜΑΡΙΑ ΠΑΠΑΦΥΛΑΚΤΟΥ ΩΝΑΣΕΙΟ ΚΑΡΔΙΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ 14 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2013 ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Κύηση και συγγενείς καρδιοπάθειες. Στέλλα Μπρίλη Α! Καρδιολογική Κλινική Πανεπιστηµίου Αθηνών

Κύηση και συγγενείς καρδιοπάθειες. Στέλλα Μπρίλη Α! Καρδιολογική Κλινική Πανεπιστηµίου Αθηνών Κύηση και συγγενείς καρδιοπάθειες Στέλλα Μπρίλη Α! Καρδιολογική Κλινική Πανεπιστηµίου Αθηνών Αιµοδυναµικές αλλαγές κατά την εγκυµοσύνη Όγκος αίµατος 30-50% Μέγιστο 20-24 εβδ Όγκος παλµού Καρδιακή Συχνότητα

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες οδηγίες αντιμετώπισης του άσθματος στα παιδιά.

Κατευθυντήριες οδηγίες αντιμετώπισης του άσθματος στα παιδιά. Κατευθυντήριες οδηγίες αντιμετώπισης του στα παιδιά. Φώτης Β. Κυρβασίλης Επίκουρος Καθηγητής Παιδιατρικής Πνευμονολογίας Γ Παιδιατρική Κλινική Α.Π.Θ www.pd3.gr Η αντιμετώπιση του βρογχικού στα παιδιά κατευθύνεται

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της ΜΕΘ στη δωρεά οργάνων

Ο ρόλος της ΜΕΘ στη δωρεά οργάνων Ο ρόλος της ΜΕΘ στη δωρεά οργάνων Ανδρέας Π. Καραμπίνης Διευθυντής ΜΕΘ Π.Γ.Ν.Α. «Γ. Γεννηματάς» μεταμόσχευση ιστών και οργάνων αποτελεί σήμερα ένα από τα σημαντικότερα επιτεύγματα της σύγχρονης ιατρικής

Διαβάστε περισσότερα

Επίπεδο της συνείδησης

Επίπεδο της συνείδησης Καθηγητής ρ. Λάζαρος Ι. Τσούσκας ΠΡΩΤΕΣ ΒΟΗΘΕΙΕΣ Θεσσαλονίκη 2003: 20-25 Επίπεδο της συνείδησης Η µερική ή ολική απώλεια της συνείδησης του πάσχοντος είναι µια σοβαρή κατάσταση, κατά την οποία διαταράσσεται

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΚΑΤΩΤΕΡΟΥ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ (Υπεύθυνος : M Λαζανάς. 1.Εμπειρική θεραπεία πνευμονίας από την κοινότητα

ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΚΑΤΩΤΕΡΟΥ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ (Υπεύθυνος : M Λαζανάς. 1.Εμπειρική θεραπεία πνευμονίας από την κοινότητα ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΚΑΤΩΤΕΡΟΥ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ (Υπεύθυνος : M Λαζανάς 1.Εμπειρική θεραπεία πνευμονίας από την κοινότητα Η πνευμονία από την κοινότητα είναι η οξεία λοίμωξη του πνευμονικού παρεγχύματος σε ασθενή που

Διαβάστε περισσότερα

ΘΩΡΑΚΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΠΕΙΓΟΝΤΑ ΣΤΟ ΠΛΟΙΟ. Πλωτάρχης (YΙ) Π. Χουντής ΠΝ

ΘΩΡΑΚΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΠΕΙΓΟΝΤΑ ΣΤΟ ΠΛΟΙΟ. Πλωτάρχης (YΙ) Π. Χουντής ΠΝ ΘΩΡΑΚΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΠΕΙΓΟΝΤΑ ΣΤΟ ΠΛΟΙΟ Πλωτάρχης (YΙ) Π. Χουντής ΠΝ ΠΟΛΛΑΠΛΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΘΩΡΑΚΟΣ ΣΕ ΠΟΛΥΤΡΑΥΜΑΤΙΑ ΣΥΧΝΟΤΗΤΑ ΘΝΗΤΟΤΗΤΑ ΚΟΙΛΙΑ 23% 31% ΘΩΡΑΚΑΣ + ΑΚΡΑ 52% 11% ΚΕΦΑΛΙ 41% 26% Ι. ΒΑΡΕΙΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

Τι θεωρείται «παθολογικό» στον ύπνο στα παιδιά

Τι θεωρείται «παθολογικό» στον ύπνο στα παιδιά Τι θεωρείται «παθολογικό» στον ύπνο στα παιδιά What is "abnormal" in pediatric sleep? Συγγραφέας : Leila Kheiradish- Gozal MD Κέντρο :Department of Pediatrics and Comer Children's Hospital, Pritzker School

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες οδηγίες στη διερεύνηση της χρόνιας πνευμονοπάθειας στα παιδιά

Κατευθυντήριες οδηγίες στη διερεύνηση της χρόνιας πνευμονοπάθειας στα παιδιά Κατευθυντήριες οδηγίες στη διερεύνηση της χρόνιας πνευμονοπάθειας στα παιδιά 2012 Ελπίδα Χατζηαγόρου Παιδοπνευµονολογική Μονάδα Ιπποκράτειο Νοσοκοµείο Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης Χρόνια πνευµονοπάθεια

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΗΓΗΤΙΚΟΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΠΑΡΟΧΩΝ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ

ΕΙΣΗΓΗΤΙΚΟΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΠΑΡΟΧΩΝ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ ΚΕΠΑ... ΕΙΣΗΓΗΤΙΚΟΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΠΑΡΟΧΩΝ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ Ονοματεπώνυμο... Όνομα πατέρα... Ημερομηνία Γέννησης... ΑΜ... ΑΜΚΑ... Ασφαλιστικός Φορέας... Ημερομηνία έναρξης της αναπηρίας... Ειδικότητα Προέχουσας Πάθησης

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ νεφρά νεφρών Η υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση) είναι ένα από τα δύο κύρια αίτια χρόνιας νεφρικής νόσου παγκοσμίως (το άλλο είναι ο διαβήτης). Επίσης, τα νεφρά έχουν βασικό ρόλο στη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ STATUS EPILEPTICUS ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ STATUS EPILEPTICUS ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ Διευθυντής : Καθηγητής Ιωάννης Ν. Τσανάκας ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ STATUS EPILEPTICUS ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ Ορισμός Ως status epilepticus ορίζεται επεισόδιο σπασμών διάρκειας άνω των 30 λεπτών ή περισσότερα των δυο επεισόδια

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΓΧΕΙΡΗΤΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΝΤΙΘΡΟΜΒΩΤΙΚΩΝ ΦΑΡΜΑΚΩΝ. Ανδρέας Μ. Λάζαρης ΠΓΝ «Αττικόν»

ΠΕΡΙΕΓΧΕΙΡΗΤΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΝΤΙΘΡΟΜΒΩΤΙΚΩΝ ΦΑΡΜΑΚΩΝ. Ανδρέας Μ. Λάζαρης ΠΓΝ «Αττικόν» ΠΕΡΙΕΓΧΕΙΡΗΤΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΝΤΙΘΡΟΜΒΩΤΙΚΩΝ ΦΑΡΜΑΚΩΝ Ανδρέας Μ. Λάζαρης ΠΓΝ «Αττικόν» Αντιπηκτική θεραπεία Βαλβιδοπάθειες προσθετικές βαλβίδες Κολπική μαρμαρυγή Φλεβική θρόμβωση πνευμονική εμβολή Γενικά

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΙΔΙ Θ ΕΞΑΜΗΝΟ

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΙΔΙ Θ ΕΞΑΜΗΝΟ ΠANEΠIΣTHMIO IΩANNINΩN - IATPIKH ΣXOΛH TOMEAΣ YΓEIAΣ TOY ΠAIΔIOY T.Θ. 1186, 451 10 IΩANNINA, - Tηλ. 2651-007544 - Fax: 2651-007032 Ηλ. ταχυδροµείο: paediatr@cc.uoi.gr - Ιστός: http://users.uoi.gr/paediatr

Διαβάστε περισσότερα

Πνευμονική εμβολή : αντιμετώπιση ενός ύπουλου εχθρού. Βασιλάκη Ανδρονίκη Κατσίκας Αντώνιος Τριανταφύλλου-Κηπουρού Γεωργία

Πνευμονική εμβολή : αντιμετώπιση ενός ύπουλου εχθρού. Βασιλάκη Ανδρονίκη Κατσίκας Αντώνιος Τριανταφύλλου-Κηπουρού Γεωργία Πνευμονική εμβολή : αντιμετώπιση ενός ύπουλου εχθρού Βασιλάκη Ανδρονίκη Κατσίκας Αντώνιος Τριανταφύλλου-Κηπουρού Γεωργία Ιστορικό ασθενούς Γυναίκα, 80 ετών Αδυναμία, δύσπνοια αιφνιδίου έναρξης από τριημέρου

Διαβάστε περισσότερα

MA0341 ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΦΡΟΝΤΙΔΑ

MA0341 ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΦΡΟΝΤΙΔΑ MA0341 ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΦΡΟΝΤΙΔΑ Συντετμημένος Τίτλος: Τίτλος Μαθήματος Πλήρης Τίτλος: Παιδιατρική Νοσηλευτική Φροντίδα Κωδικός Μαθήματος: MA0341 ΜΑ0342 Επίπεδο Μαθήματος: Προπτυχιακό Τύπος Μαθήματος:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΣΥΜΠΑΘΗΤΙΚΗΣ ΑΠΟΝΕΥΡΩΣΗΣ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΑΡΤΗΡΙΩΝ

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΣΥΜΠΑΘΗΤΙΚΗΣ ΑΠΟΝΕΥΡΩΣΗΣ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΑΡΤΗΡΙΩΝ 1 ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΣΥΜΠΑΘΗΤΙΚΗΣ ΑΠΟΝΕΥΡΩΣΗΣ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΑΡΤΗΡΙΩΝ Στο πρωτόκολλο θα συμπεριληφθούν αυστηρά και μόνο ασθενείς με ανθεκτική υπέρταση που ορίζεται ως η αδυναμία ρύθμισης της αρτηριακής πίεσης παρά τη

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΥΠΝΟΥ ΤΟ ΠΑΙΔΙ ΠΟΥ ΡΟΧΑΛΙΖΕΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗΣ ΑΠΝΟΙΑΣ -ΥΠΟΠΝΟΙΑΣ ΣΤΟΝ ΥΠΝΟ (ΣΑΑΥ - OSAS) ΡΟΧΑΛΗΤΟ Ή ΡΕΓΧΩ ΗΣ ΑΝΑΠΝΟΗ Ή ΡΕΓΧΑΣΜΟΣ: Ορισμός

ΜΕΛΕΤΗ ΥΠΝΟΥ ΤΟ ΠΑΙΔΙ ΠΟΥ ΡΟΧΑΛΙΖΕΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗΣ ΑΠΝΟΙΑΣ -ΥΠΟΠΝΟΙΑΣ ΣΤΟΝ ΥΠΝΟ (ΣΑΑΥ - OSAS) ΡΟΧΑΛΗΤΟ Ή ΡΕΓΧΩ ΗΣ ΑΝΑΠΝΟΗ Ή ΡΕΓΧΑΣΜΟΣ: Ορισμός ΜΕΛΕΤΗ ΥΠΝΟΥ ΤΟ ΠΑΙΔΙ ΠΟΥ ΡΟΧΑΛΙΖΕΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗΣ ΑΠΝΟΙΑΣ -ΥΠΟΠΝΟΙΑΣ ΣΤΟΝ ΥΠΝΟ (ΣΑΑΥ - OSAS) ΡΟΧΑΛΗΤΟ Ή ΡΕΓΧΩ ΗΣ ΑΝΑΠΝΟΗ Ή ΡΕΓΧΑΣΜΟΣ: Ορισμός Ένας ήχος ή θορυβώδης αναπνοή (διαταραχή αναπνοής)

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιοαναπνευστική Αναζωογόνηση

Καρδιοαναπνευστική Αναζωογόνηση 1 κ ε φ ά λ α ι ο Καρδιοαναπνευστική Αναζωογόνηση 1.1 Αλγόριθμοι στην Καρδιοαναπνευστική Αναζωογόνηση Το πρώτο διεθνές συνέδριο για τις κατευθυντήριες οδηγίες (Guidelines) για την καρδιοαναπνευστική αναζωογόνωση

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Απόστολος Βούρδας MRCPsych, CCST Παιδοψυχίατρος Ομήρου 53 Νέα Σμύρνη, 17121, τηλ & φαξ: 210 9346168, www.vourdas.com ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΑΙΔΙΟΥ

Δρ. Απόστολος Βούρδας MRCPsych, CCST Παιδοψυχίατρος Ομήρου 53 Νέα Σμύρνη, 17121, τηλ & φαξ: 210 9346168, www.vourdas.com ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΑΙΔΙΟΥ ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΑΙΔΙΟΥ Παρακαλώ συμπληρώστε το παρακάτω έντυπο φόρμα και φέρτε το μαζί σας στην πρώτη συνεδρία σας. Οι πληροφορίες που δίνετε είναι απόλυτα εμπιστευτικές και θα διευκολύνουν ιδιαίτερα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΠΕΠΤΙΚΟΥ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΕΠΙ ΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ( Η.Π.Α ) Νόσοι πεπτικού και ήπατος : 50 εκατοµµύρια επισκέψεις σε : Ιατρούς Νοσοκοµεία Τµήµατα επειγόντων Πιο συχνές διαγνώσεις : Τροφικές γαστρεντερίτιδες

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες περιορισμού της διασποράς του ιού του Η1Ν1

Οδηγίες περιορισμού της διασποράς του ιού του Η1Ν1 E Θ Ν Ι Κ Ο Μ Ε Τ Σ Ο Β Ι Ο Π Ο Λ Υ Τ Ε Χ Ν Ε Ι Ο ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΡΙΜΝΑΣ ΙΑΤΡΙΚΟ ΤΜΗΜΑ Ηρώων Πολυτεχνείου 9, Πολυτεχνειούπολη Ζωγράφου 157-80, τηλ.: 7721568, 7721566 Fax: 7721567 Οδηγίες περιορισμού της διασποράς

Διαβάστε περισσότερα

Συγκοπτικά επεισόδια καρδιαγγειακής αιτιολογίας: διαγνωστική προσπέλαση

Συγκοπτικά επεισόδια καρδιαγγειακής αιτιολογίας: διαγνωστική προσπέλαση There are no translations available. Γιώργος Κολιός Καρδιολόγος Οι ασθενείς με συγκοπή αποτελούν το 2% των επισκέψεων στα τμήματα έκτακτων περιστατικών. Η ετήσια επίπτωση συγκοπτικών επεισοδίων στα ηλικιωμένα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΗΓΗΤΙΚΟΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΠΑΡΟΧΩΝ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ

ΕΙΣΗΓΗΤΙΚΟΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΠΑΡΟΧΩΝ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ ΠΡΟΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΚΕΠΑ... ΕΙΣΗΓΗΤΙΚΟΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΠΑΡΟΧΩΝ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΙΤΟΥΝΤΟΣ Ονοματεπώνυμο... Όνομα πατέρα... Ημερομηνία Γέννησης... ΑΜ:... Ασφαλιστικός Φορέας... ΑΜΚΑ... Διεύθυνση κατοικίας:...αριθμός...τ.κ...

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Πίεση νωτιαίου µυελού Σύνδροµο άνω κοίλης. Δέσποινα Μισαηλίδου Ακτινοθεραπεύτρια Ογκολόγος Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο

ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Πίεση νωτιαίου µυελού Σύνδροµο άνω κοίλης. Δέσποινα Μισαηλίδου Ακτινοθεραπεύτρια Ογκολόγος Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Πίεση νωτιαίου µυελού Σύνδροµο άνω κοίλης Δέσποινα Μισαηλίδου Ακτινοθεραπεύτρια Ογκολόγος Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο ΠΙΕΣΗ ΝΩΤΙΑΙΟΥ ΜΥΕΛΟΥ 12700 ασθενείς/έτος ΗΠΑ 5-10% όλων των

Διαβάστε περισσότερα

Παιδιά και νέοι με χρόνια προβλήματα υγείας και ειδικές ανάγκες. Σύγχρονες ιατρικές θεωρήσεις και ελληνική πραγματικότητα.

Παιδιά και νέοι με χρόνια προβλήματα υγείας και ειδικές ανάγκες. Σύγχρονες ιατρικές θεωρήσεις και ελληνική πραγματικότητα. Παιδιά και νέοι με χρόνια προβλήματα υγείας και ειδικές ανάγκες. Σύγχρονες ιατρικές θεωρήσεις και ελληνική πραγματικότητα. Μαρία Φωτουλάκη Επίκουρη καθηγήτρια Παιδιατρικής-Παιδιατρικής Γαστρεντερολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΚΑΤΕΥΘΗΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΓΝΛσιας

ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΚΑΤΕΥΘΗΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΓΝΛσιας ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΚΑΤΕΥΘΗΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΓΝΛσιας Φροντίδα και χειρισμός ασθενούς με τραχειοστομία: (Ι) Κατευθυντήριες οδηγίες (ΙΙ) Εκπαιδευτικό υλικό (ΙΙΙ) Δείκτες μέτρησης αποτελέσματος

Διαβάστε περισσότερα

9. ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΑ ΜΕΤΑ ΤΟΝ ΤΟΚΕΤΟ (ΡΡΗ)

9. ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΑ ΜΕΤΑ ΤΟΝ ΤΟΚΕΤΟ (ΡΡΗ) ΟΡΙΣΜΟΙ Πρωτοπαθής: εντός 24 ωρών από τον τοκετό. Απώλεια αίματος > 500 ml. Η πιο συχνή μορφή σοβαρής μαιευτικής αιμορραγίας. Δευτεροπαθής: η απώλεια αίματος που εκδηλώνεται μετά από 24 ώρες έως και 12

Διαβάστε περισσότερα

ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΣΕ. Παρουσίαση περιστατικού. ΑΜΕΘ Γ.Ν.Θ. «Γ. Παπανικολάου»

ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΣΕ. Παρουσίαση περιστατικού. ΑΜΕΘ Γ.Ν.Θ. «Γ. Παπανικολάου» ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΣΕ ARDS - ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΜΕ ΝΟ Παρουσίαση περιστατικού ΑΜΕΘ Γ.Ν.Θ. «Γ. Παπανικολάου» Παρουσίαση περιστατικού Από τον απεικονιστικό έλεγχο διαπιστώθηκαν: κατάγµατα λεκάνης και δεξιού άνω

Διαβάστε περισσότερα

Αντιμετώπιση ασθενούς με στεφανιαία και περιφερική αγγειακή νόσο

Αντιμετώπιση ασθενούς με στεφανιαία και περιφερική αγγειακή νόσο Αντιμετώπιση ασθενούς με στεφανιαία και περιφερική αγγειακή νόσο Αθανάσιος Καπετανόπουλος Καπετανόπουλος, FACC, FESC, FSCAI Επεμβατικός Καρδιολόγος, EUROMEDICA, Γενική Κλινική Θεσσαλονίκης Συχνότητα συνδυασμένης

Διαβάστε περισσότερα

Προσωπική Κάρτα Υγείας. Κλινική Κοινωνικής και Οικογενειακής Ιατρικής Κλινική Προληπτικής Ιατρικής και ιατροφής Ιατρική Σχολή, Πανεπιστήµιο Κρήτης

Προσωπική Κάρτα Υγείας. Κλινική Κοινωνικής και Οικογενειακής Ιατρικής Κλινική Προληπτικής Ιατρικής και ιατροφής Ιατρική Σχολή, Πανεπιστήµιο Κρήτης Πανεπιστήµιο των Ορέων Νοµαρχία Ηρακλείου Προσωπική Κάρτα Υγείας Κλινική Κοινωνικής και Οικογενειακής Ιατρικής Κλινική Προληπτικής Ιατρικής και ιατροφής Ιατρική Σχολή, Πανεπιστήµιο Κρήτης Ιατρική Σχολή

Διαβάστε περισσότερα

Α/Α ΘΕΜΑΤΑ ΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ 1 Επαγγελματική εξουθένωση νοσηλευτών που εργάζονται σε

Α/Α ΘΕΜΑΤΑ ΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ 1 Επαγγελματική εξουθένωση νοσηλευτών που εργάζονται σε Α/Α ΘΕΜΑΤΑ ΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ 1 Επαγγελματική εξουθένωση νοσηλευτών που εργάζονται σε Κελέση Μάρθα ψυχιατρικά Νοσοκομεία 2 Η σημασία της θέσης του νοσηλευτή σε κέντρα λήψης αποφάσεων για Κελέση

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ 2013-2014 ΧΕΙΜΕΡΙΝΟ

ΘΕΜΑΤΑ ΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ 2013-2014 ΧΕΙΜΕΡΙΝΟ ΤΕΙ ΑΘΗΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Καθηγητής Γκοβίνα Ο. Μάργαρη Ν. Κουτσοπούλου Β. Καπάδοχος Θ. Κυρίτση Ε. Ευαγγέλου Ε. Θέματα ανά καθηγητή Αξιολόγηση συμπτωμάτων ασθενών με καρκίνο ΘΕΜΑΤΑ ΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΗΨΗ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΑΙ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ. Προληπτικός Ιατρικός Έλεγχος

ΠΡΟΛΗΨΗ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΑΙ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ. Προληπτικός Ιατρικός Έλεγχος ΠΡΟΛΗΨΗ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΑΙ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Προληπτικός Ιατρικός Έλεγχος ρ. Απόστολος Ντάνης Σχολικός Σύµβουλος Φ.Α. Προληπτικός Ιατρικός Έλεγχος στην Α/θµια και Β/θµια Εκπ/ση Επιτελείται

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια είναι η προοδευτική, μη αναστρέψιμη μείωση της νεφρικής λειτουργίας, η οποία προκαλείται από βλάβη του νεφρού ποικίλης αιτιολογίας. Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες οδηγίες για την αλλεργία στο αυγό(bsaci)

Κατευθυντήριες οδηγίες για την αλλεργία στο αυγό(bsaci) Κατευθυντήριες οδηγίες για την αλλεργία στο αυγό(bsaci) Clinical & Experimental Allergy 2010(40):1116-1129 Παρουσίαση : Αντιγόνη Μαυρουδή, Λέκτορας Παιδιατρικής Αλλεργιολογίας, Γ ΠΔ Α.Π.Θ. ΕΙΣΑΓΩΓΗ: ΤΥΠΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΑ Α Α. ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Ιατρική Σχολή 3 η Παιδιατρική Κλινική. Εξετάσεις E έτους, 7 Ιουνίου 2011. Ονοµατεπώνυµο φοιτητή:

ΟΜΑ Α Α. ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Ιατρική Σχολή 3 η Παιδιατρική Κλινική. Εξετάσεις E έτους, 7 Ιουνίου 2011. Ονοµατεπώνυµο φοιτητή: ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Ιατρική Σχολή 3 η Παιδιατρική Κλινική ιευθυντής : Καθηγητής Ιωάννης Ν. Τσανάκας Ι οκράτειο Νοσοκοµείο Κωνσταντινου όλεως 49 Θεσσαλονίκη 54642 Τηλ.: 2310-992982 FAX:

Διαβάστε περισσότερα

11/6/2015 TA KATAΓΜΑΤΑ ΤΗΣ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ. Στοιχεία ανατομίας και φυσιολογίας της σπονδυλικής στήλης και του νωτιαίου μυελού. Εισαγωγικά στοιχεία

11/6/2015 TA KATAΓΜΑΤΑ ΤΗΣ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ. Στοιχεία ανατομίας και φυσιολογίας της σπονδυλικής στήλης και του νωτιαίου μυελού. Εισαγωγικά στοιχεία TA KATAΓΜΑΤΑ ΤΗΣ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ Στοιχεία ανατομίας και φυσιολογίας της σπονδυλικής στήλης και του νωτιαίου μυελού Σπονδυλική στήλη: 7 αυχενικοί, 12 θωρακικοί, 5 οσφυϊκοί, 5 ιεροί και 4-5 κοκκυγικοί

Διαβάστε περισσότερα

ιαγνώσεις που ιαφεύγουν στο ΤΕΠ: Συχνότητα και Σηµασία Π. Αγγουριδάκης 1 ο Πανελλήνιο Συνέδριο Επείγουσας Ιατρικής Αθήνα εκέµβριος 2007

ιαγνώσεις που ιαφεύγουν στο ΤΕΠ: Συχνότητα και Σηµασία Π. Αγγουριδάκης 1 ο Πανελλήνιο Συνέδριο Επείγουσας Ιατρικής Αθήνα εκέµβριος 2007 ιαγνώσεις που ιαφεύγουν στο ΤΕΠ: Συχνότητα και Σηµασία Π. Αγγουριδάκης 1 ο Πανελλήνιο Συνέδριο Επείγουσας Ιατρικής Αθήνα εκέµβριος 2007 Μια αληθινή ιστορία... Ελληνοτουρκικός πόλεµος 1920.. Στρατιωτικό

Διαβάστε περισσότερα

1. Παιδικά ατυχήματα στο χώρο του σχολείου. Πρόληψη και νοσηλευτική. 2. Παιδική παχυσαρκία. Ο ρόλος του κοινοτικού νοσηλευτή στην πρόληψη.

1. Παιδικά ατυχήματα στο χώρο του σχολείου. Πρόληψη και νοσηλευτική. 2. Παιδική παχυσαρκία. Ο ρόλος του κοινοτικού νοσηλευτή στην πρόληψη. Μάρθα Κελέση 1. Παιδικά ατυχήματα στο χώρο του σχολείου. Πρόληψη και νοσηλευτική αντιμετώπιση. 2. Παιδική παχυσαρκία. Ο ρόλος του κοινοτικού νοσηλευτή στην πρόληψη. 3. Ηγετικές ικανότητες προϊσταμένων

Διαβάστε περισσότερα

Πρόσκληση. Αγαπητοί συνάδελφοι,

Πρόσκληση. Αγαπητοί συνάδελφοι, Πρόσκληση Αγαπητοί συνάδελφοι, εδώ είμαστε πάλι. Μετά από 3 χρόνια σιωπής, λόγω των συνθηκών, θα ξανασυναντηθούμε στο 4 ο Πανελλήνιο Συνέδριο για τις Διαταραχές του Ύπνου που θα πραγματοποιηθεί στις 15

Διαβάστε περισσότερα

Το Xarelto είναι φάρμακο που περιέχει τη δραστική ουσία ριβαροξαβάνη. Διατίθεται σε μορφή δισκίων (2,5, 10, 15 και 20 mg).

Το Xarelto είναι φάρμακο που περιέχει τη δραστική ουσία ριβαροξαβάνη. Διατίθεται σε μορφή δισκίων (2,5, 10, 15 και 20 mg). EMA/230698/2013 EMEA/H/C/000944 Περίληψη EPAR για το κοινό ριβαροξαβάνη Το παρόν έγγραφο αποτελεί σύνοψη της Ευρωπαϊκής Δημόσιας Έκθεσης Αξιολόγησης (EPAR) του. Επεξηγεί τον τρόπο με τον οποίο η Επιτροπή

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες οδηγίες για την περιεγχειρητική καρδιαγγειακή εκτίµηση και αντιµετώπιση ασθενών που υποβάλλονται σε µη καρδιοχειρουργική επέµβαση (2007). Φωτεινή Ντάνου, Σοφία Σγουροπούλου, Πολυξένη Στρατήγη.

Διαβάστε περισσότερα

39. ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΑ - ΑΝΑΛΓΗΣΙΑ

39. ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΑ - ΑΝΑΛΓΗΣΙΑ ΠΕΡΙΑΝΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗ 1. Διεξαγωγή λεπτομερούς ιστορικού πριν από κάθε χορήγηση αναισθησίας: Αναισθησιολογικό ιστορικό καθώς και ατομικό αναμνηστικό της μητέρας Πλήρες ιστορικό της τρέχουσας κύησης

Διαβάστε περισσότερα

Παθήσεις Θυρεοειδούς. Καρακώστας Γεώργιος Διευθυντής Καρδιολογικής Κλινικής, Γ.Ν.Κιλκίς

Παθήσεις Θυρεοειδούς. Καρακώστας Γεώργιος Διευθυντής Καρδιολογικής Κλινικής, Γ.Ν.Κιλκίς Παθήσεις Θυρεοειδούς Καρακώστας Γεώργιος Διευθυντής Καρδιολογικής Κλινικής, Γ.Ν.Κιλκίς Η καρδιά είναι ιδιαίτερα ευαίσθητη στη δράση της θυρεοειδικής ορµόνης. Έτσι, η δυσλειτουργία του θυρεοειδούς µπορεί

Διαβάστε περισσότερα

Προεγχειρητική εκτίμηση της λειτουργικής ικανότητας των πνευμόνων. Ιωάννης Στανόπουλος Πνευμονολόγος Εντατικολόγος Επίκουρος Καθηγητής ΑΠΘ

Προεγχειρητική εκτίμηση της λειτουργικής ικανότητας των πνευμόνων. Ιωάννης Στανόπουλος Πνευμονολόγος Εντατικολόγος Επίκουρος Καθηγητής ΑΠΘ Προεγχειρητική εκτίμηση της λειτουργικής ικανότητας των πνευμόνων Ιωάννης Στανόπουλος Πνευμονολόγος Εντατικολόγος Επίκουρος Καθηγητής ΑΠΘ Ιδιαιτερότητες του καρκίνου του πνεύμονος Είναι υπεύθυνος για το

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗ ΣΤΗΝ ΕΠΕΜΒΑΤΙΚΗ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΑ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗ ΣΤΗΝ ΕΠΕΜΒΑΤΙΚΗ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΑ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗ ΣΤΗΝ ΕΠΕΜΒΑΤΙΚΗ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΑ ΑΜΠΡΑΧΙΜ ΣΑΡΑ-ΕΛΕΝΗ & ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΑΤΕΙΘ ΕΙΣΗΓΗΤΡΙΑ: κ. ΚΑΡΑΒΑΣΙΛΕΙΑΔΟΥ ΣΑΒΒΑΤΩ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2009 ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΡΔΙΑΣ Το καρδιαγγειακό

Διαβάστε περισσότερα

ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ. Νικολούδη Μαρία. Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος»

ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ. Νικολούδη Μαρία. Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος» ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ Νικολούδη Μαρία Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος» Ο όρος δυσλιπιδαιμία εκφράζει τις ποσοτικές και ποιοτικές διαταραχές των λιπιδίων του αίματος. Τα λιπίδια όπως η χοληστερόλη και

Διαβάστε περισσότερα

Πεδίο Εφαρμογής. Πρόληψη και Παράγοντες Κινδύνου

Πεδίο Εφαρμογής. Πρόληψη και Παράγοντες Κινδύνου Εξετάσεις λειτουργίας του θυρεοειδούς: διάγνωση και παρακολούθηση των διαταραχών λειτουργίας του θυρεοειδούς σε ενήλικες για την Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας Πεδίο Εφαρμογής Οι παρούσες κατευθυντήριες οδηγίες

Διαβάστε περισσότερα

Μακαρίτη Χ. Παναγιώτα Τσάρτα Ν. Δάφνη. Επιβλέπουσα καθ/τρια: Αβραμίκα Μαρία

Μακαρίτη Χ. Παναγιώτα Τσάρτα Ν. Δάφνη. Επιβλέπουσα καθ/τρια: Αβραμίκα Μαρία Μακαρίτη Χ. Παναγιώτα Τσάρτα Ν. Δάφνη Επιβλέπουσα καθ/τρια: Αβραμίκα Μαρία Σκοπός της παρούσας μελέτης είναι η διερεύνηση της ποιότητας ζωής των ασθενών με αναπνευστικά νοσήματα και ιδιαίτερα με χρόνια

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΑΡ ΙΟΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗ ΟΚΙΜΑΣΙΑ ΚΟΠΩΣΕΩΣ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΑΡ ΙΟΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗ ΟΚΙΜΑΣΙΑ ΚΟΠΩΣΕΩΣ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 13 ΕΙΣΑΓΩΓΗ... 17 ΚΑΡ ΙΟΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗ ΟΚΙΜΑΣΙΑ ΚΟΠΩΣΕΩΣ Ι. ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΚΑΡ ΙΟΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗ ΟΚΙΜΑΣΙΑ ΚΟΠΩΣΕΩΣ...23 1. Περιγραφή της δοκιμασίας... 23 1.1 Προετοιμασία του ασθενή πριν από τη δοκιμασία

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΛΗΣ ΜΠΑΓΚΑΛΑΣ ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΟΣ ΕΝΤΑΤΙΚΟΛΟΓΟΣ ΜΟΝΑΔΑ ΑΝΑΠΝΕΣΤΙΚΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ Γ.Ν.Θ. Γ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ

ΒΑΣΙΛΗΣ ΜΠΑΓΚΑΛΑΣ ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΟΣ ΕΝΤΑΤΙΚΟΛΟΓΟΣ ΜΟΝΑΔΑ ΑΝΑΠΝΕΣΤΙΚΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ Γ.Ν.Θ. Γ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ ΒΑΣΙΛΗΣ ΜΠΑΓΚΑΛΑΣ ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΟΣ ΕΝΤΑΤΙΚΟΛΟΓΟΣ ΜΟΝΑΔΑ ΑΝΑΠΝΕΣΤΙΚΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ Γ.Ν.Θ. Γ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Η Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια είναι μια νόσος που μπορεί να προληφθεί και να θεραπευθεί, και περιλαμβάνει

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΔΙΔΥΜΟ ΥΠΝΙΚΗΣ ΑΠΝΟΙΑΣ ΚΑΙ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ ΣΥΣΧΕΤΙΖΕΤΑΙ ΜΕ ΥΠΟΚΛΙΝΙΚΗ ΑΘΗΡΟΘΡΟΜΒΩΣΗ: ΕΝΑ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ «ΕΥΑΛΩΤΟΥ ΑΣΘΕΝΟΥΣ»

ΤΟ ΔΙΔΥΜΟ ΥΠΝΙΚΗΣ ΑΠΝΟΙΑΣ ΚΑΙ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ ΣΥΣΧΕΤΙΖΕΤΑΙ ΜΕ ΥΠΟΚΛΙΝΙΚΗ ΑΘΗΡΟΘΡΟΜΒΩΣΗ: ΕΝΑ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ «ΕΥΑΛΩΤΟΥ ΑΣΘΕΝΟΥΣ» 11 0 Πανελλήνιο Συνέδριο Υπέρτασης ΤΟ ΔΙΔΥΜΟ ΥΠΝΙΚΗΣ ΑΠΝΟΙΑΣ ΚΑΙ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ ΣΥΣΧΕΤΙΖΕΤΑΙ ΜΕ ΥΠΟΚΛΙΝΙΚΗ ΑΘΗΡΟΘΡΟΜΒΩΣΗ: ΕΝΑ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ «ΕΥΑΛΩΤΟΥ ΑΣΘΕΝΟΥΣ» Α. Κασιακόγιας, Κ. Τσιούφης, Κ. Θωμόπουλος,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ. Λουκία Καλογεράκη ιευθύντρια Β Παθολογικής Κλινικής Γενικού Νοσοκοµείου Χανίων

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ. Λουκία Καλογεράκη ιευθύντρια Β Παθολογικής Κλινικής Γενικού Νοσοκοµείου Χανίων ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ Λουκία Καλογεράκη ιευθύντρια Β Παθολογικής Κλινικής Γενικού Νοσοκοµείου Χανίων Τι είναι αρτηριακή πίεση Κάθε φορά που η καρδιά µας χτυπάει, αντλεί αίµα και το στέλνει στο υπόλοιπο σώµα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΣΤΗ ΝΕΑΡΗ ΗΛΙΚΙΑ

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΣΤΗ ΝΕΑΡΗ ΗΛΙΚΙΑ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΣΤΗ ΝΕΑΡΗ ΗΛΙΚΙΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΡΙΑ ΤΕ, Β ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ Α.Π.Θ. Γ.Ν.Θ. «ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ» ΜSc Εργαστήριο Ιατρικής της Άθλησης Α.Π.Θ. Πτυχιούχος

Διαβάστε περισσότερα

Πού οφείλεται η νόσος και ποιοι παράγοντες την πυροδοτούν:

Πού οφείλεται η νόσος και ποιοι παράγοντες την πυροδοτούν: 1 Τι είναι η Κίρρωση του Ήπατος: Η κίρρωση του ήπατος είναι μία χρόνια πάθηση του ήπατος κατά την οποία παρατηρείται καταστροφή του ιστού του ήπατος και αλλαγή της αρχιτεκτονικής του, γεγονός που οδηγεί

Διαβάστε περισσότερα

Νεογνικές και παιδιατρικές μεταγγίσεις. Ελισάβετ Γεωργίου Αιματολόγος, Επίμ. Β Αιματολογικό Τμήμα Γ. Ν. Παπαγεωργίου

Νεογνικές και παιδιατρικές μεταγγίσεις. Ελισάβετ Γεωργίου Αιματολόγος, Επίμ. Β Αιματολογικό Τμήμα Γ. Ν. Παπαγεωργίου Νεογνικές και παιδιατρικές μεταγγίσεις Ελισάβετ Γεωργίου Αιματολόγος, Επίμ. Β Αιματολογικό Τμήμα Γ. Ν. Παπαγεωργίου Μεταγγίσεις σε νεογνά και παιδιά Μεταγγίσεις στον νεογνικό πληθυσμό Μεταγγίσεις στον

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΔΥΣΧΕΡΕΙΑΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΔΥΣΧΕΡΕΙΑΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΔΥΣΧΕΡΕΙΑΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗΣ (Ι) Γυναίκα 34 ετών με διαβήτη προσέρχεται στο τμήμα επειγόντων περιστατικών με πυρετό, αίσθημα ρίγους, πόνο στην πλάτη, ίλιγγο και δυσκολία

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ

ΤΟ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΤΟ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΜΙΑ ΒΡΑΔΙΑ ΣΤΑ ΕΠΕΙΓΟΝΤΑ... «Ήταν μια χαρά μέχρι πριν από 1 ώρα» σας λέει με αγωνία η κόρη του 68χρονου που έχει έρθει στα επείγοντα όπου εργάζεστε.

Διαβάστε περισσότερα

Το κάπνισμα στην Ελλάδα

Το κάπνισμα στην Ελλάδα Το οικονομικό φορτίο του καπνίσματος για το ιατροασφαλιστικό σύστημα σε κρίση στην Ελλάδα Tσαλαπάτη Κωνσταντίνα ΒScEcon, MSc Τομέας Οικονομικών της Υγείας Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας Απρίλιος 2013 Το

Διαβάστε περισσότερα

Κλινικός Διαιτολόγος-Διατροφολόγος, Msc ΚΡΗΝΗ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ Πτυχιούχος Χαροκοπείου Πανεπιστηµίου Αθηνών Τηλ. 210 8995614, κιν.

Κλινικός Διαιτολόγος-Διατροφολόγος, Msc ΚΡΗΝΗ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ Πτυχιούχος Χαροκοπείου Πανεπιστηµίου Αθηνών Τηλ. 210 8995614, κιν. Κλινικός Διαιτολόγος-Διατροφολόγος, Msc ΚΡΗΝΗ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ Πτυχιούχος Χαροκοπείου Πανεπιστηµίου Αθηνών Τηλ. 210 8995614, κιν. 6992519192 Ονοµατεπώνυµο:... Ηµερ. συµπλήρωσης ερωτηµατολογίου:... Διεύθυνση:..

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΕΓΚΑΙΡΗΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ, ΣΕ ΔΙΑΒΗΤΙΚΑ ΑΤΟΜΑ. ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΟΥ ΚΑΙ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΟΥ.

Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΕΓΚΑΙΡΗΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ, ΣΕ ΔΙΑΒΗΤΙΚΑ ΑΤΟΜΑ. ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΟΥ ΚΑΙ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΟΥ. Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΕΓΚΑΙΡΗΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ, ΣΕ ΔΙΑΒΗΤΙΚΑ ΑΤΟΜΑ. ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΟΥ ΚΑΙ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΟΥ. Καφαντάρης Ι., Μεϊμέτη Ε., Δόνου Α., Βογιατζόγλου Δ. Γενικό Νοσοκομείο

Διαβάστε περισσότερα

Θάνατοι στην Ελλάδα κατά το έτος 2000, κατά ηλικία θανόντος και αιτία θανάτου (Συνεπτυγµένος ιεθνής Κατάλογος του 1975)

Θάνατοι στην Ελλάδα κατά το έτος 2000, κατά ηλικία θανόντος και αιτία θανάτου (Συνεπτυγµένος ιεθνής Κατάλογος του 1975) Θάνατοι στην Ελλάδα κατά το έτος 2000, κατά ηλικία θανόντος και αιτία θανάτου (Συνεπτυγµένος ιεθνής Κατάλογος του 1975) Κω- Αιτίες θανάτων Σύνολο Ηλικία του θανόντος ε δικός δηλώθηκε Κάτω του 1 1-4 5-9

Διαβάστε περισσότερα

AΣΘΜΑ ΚΑΙ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΑΣΘΜΑΤΟΣ & ΚΥΗΣΗΣ

AΣΘΜΑ ΚΑΙ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΑΣΘΜΑΤΟΣ & ΚΥΗΣΗΣ AΣΘΜΑ ΚΑΙ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ Το άσθμα είναι ένα από τις πιο συχνές νόσους που περιπλέκει την εγκυμοσύνη. Πρόσφατες μελέτες δείχνουν πως περίπου 8-10% των εγκύων έχουν άσθμα και μπορεί να επηρεάσει την εγκυμοσύνη

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΔΙΟΘΩΡΑΚΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ Διευθυντής: Καθηγητής Δημήτριος Β. Δουγένης. Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα 2013 2014

ΚΑΡΔΙΟΘΩΡΑΚΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ Διευθυντής: Καθηγητής Δημήτριος Β. Δουγένης. Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα 2013 2014 ΚΑΡΔΙΟΘΩΡΑΚΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ Διευθυντής: Καθηγητής Δημήτριος Β. Δουγένης Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα 2013 2014 ΠΑΤΡΑ, Οκτώβριος 2013 1 ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ ΚΑΡΔΙΟΘΩΡΑΚΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ Διευθυντής:

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΝΑΡΙΟ 1 Παρουσία σε ιατρική εξέταση - Εβδομάδα: 15/9/2014-19/9/2014 Ώρα ΔΕΥΤΕΡΑ ΤΡΙΤΗ ΤΕΤΑΡΤΗ ΠΕΜΠΤΗ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ

ΣΕΝΑΡΙΟ 1 Παρουσία σε ιατρική εξέταση - Εβδομάδα: 15/9/2014-19/9/2014 Ώρα ΔΕΥΤΕΡΑ ΤΡΙΤΗ ΤΕΤΑΡΤΗ ΠΕΜΠΤΗ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΦΑΣΗΣ ΙΙ 1 ος ΧΡΟΝΟΣ Χειμερινό Εξάμηνο 9 πμ-10πμ ΣΕΝΑΡΙΟ 1 σε ιατρική εξέταση - Εβδομάδα: 15/9/2014-19/9/2014 «Ιατρική Εξέταση» Ανατομική ορολογία (Ανατομία)

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΗΣΙΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2011 2012

ΕΤΗΣΙΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2011 2012 ΙΑΤΡΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΤΟΜΕΑΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΟΛΟΓΙΑΣ Δ/ντρια: Καθηγήτρια Ελένη Ασκητοπούλου ΕΤΗΣΙΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2011 ΚΥΚΛΟΣ 21 ος ΗΡΑΚΛΕΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ (ΣΤΕΝΩΣΕΙΣ) ΤΗΣ ΚΑΡ ΙΑΣ Ή ΤΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ

ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ (ΣΤΕΝΩΣΕΙΣ) ΤΗΣ ΚΑΡ ΙΑΣ Ή ΤΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ 8 ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ (ΣΤΕΝΩΣΕΙΣ) ΤΗΣ ΚΑΡ ΙΑΣ Ή ΤΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ Μία παρακώλυση της ροής του αίµατος οφείλεται συχνά σε στένωση και µπορεί να σταµατήσει τη ροή του αίµατος µερικώς ή τελείως. Κάθε µία από

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα 12 Μαρτίου 2013 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Αθήνα 12 Μαρτίου 2013 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΑΙΑΝΔΡΟΥ 15 11528 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: 2107298586 FAX: 2107237705 e-mail: nefreter@otenet.gr HELLENIC SOCIETY OF NEPHROLOGY 15 MEANDROU STR. ATHENS, 11528 GREECE TEL.: (+3021) 07298586

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα με Θέμα Η ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΩΣ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟ ΑΙΤΗΜΑ:

Ημερίδα με Θέμα Η ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΩΣ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟ ΑΙΤΗΜΑ: Ημερίδα με Θέμα Η ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΩΣ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟ ΑΙΤΗΜΑ: ΓΝΩΡΙΖΩ-ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ-ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΩ 2 Ιουνίου 2014 / 14 O Δημοτικό Σχολείο Ιλίου ΒΡΟΧΙΚΟ ΑΣΜΑ & ΠΑΙΔΙΑ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ Π. ΚΩΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπευτική αντιμετώπιση της οξείας κρίσης άσθματος. Μίνα Γκάγκα Νοσοκομείο Νοσημάτων Θώρακος Αθηνών

Θεραπευτική αντιμετώπιση της οξείας κρίσης άσθματος. Μίνα Γκάγκα Νοσοκομείο Νοσημάτων Θώρακος Αθηνών Θεραπευτική αντιμετώπιση της οξείας κρίσης άσθματος Μίνα Γκάγκα Νοσοκομείο Νοσημάτων Θώρακος Αθηνών Το άσθμα είναι μία νόσος με διακυμάνσεις Συμπτώματα & προσαρμογή θεραπείας Παροξυσμοί Χορήγηση per os

Διαβάστε περισσότερα

Αρμοδιότητες διεπιστημονικής ομάδας Χρόνιας Αποφρακτικής Πνευμονοπάθειας

Αρμοδιότητες διεπιστημονικής ομάδας Χρόνιας Αποφρακτικής Πνευμονοπάθειας Επαγγελματίες υγείας και υπηρεσίες υγείας Αρμοδιότητες διεπιστημονικής ομάδας Χρόνιας Αποφρακτικής Πνευμονοπάθειας Σύσταση 40: Συστήνεται να γίνεται εκτίμηση των αναγκών του ασθενή, συμβουλευτική σε προγράμματα

Διαβάστε περισσότερα

Η Βρογχοσκόπηση µε εύκαµπτο βρογχοσκόπιο στα παιδιά Οδηγίες προς τους γονείς Παιδοπνευµονολογική Μονάδα Παιδοαναισθησιολογική Μονάδα Ιπποκράτειο Νοσοκοµείο Θεσσαλονίκης Το φυλλάδιο αυτό απευθύνεται στους

Διαβάστε περισσότερα

Δυσλιπιδαιμίες αντιμετώπιση. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ

Δυσλιπιδαιμίες αντιμετώπιση. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Δυσλιπιδαιμίες αντιμετώπιση Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Δυσλιπιδαιμίες LDL-C HDL-C < 40 mg/dl Τριγλυκερίδια 150-199 mg/dl : οριακά

Διαβάστε περισσότερα

Όταν χρειάζεται ρύθμιση της ποσότητας των χορηγούμενων υγρών του ασθενή. Όταν θέλουμε να προλάβουμε την υπερφόρτωση του κυκλοφορικού συστήματος

Όταν χρειάζεται ρύθμιση της ποσότητας των χορηγούμενων υγρών του ασθενή. Όταν θέλουμε να προλάβουμε την υπερφόρτωση του κυκλοφορικού συστήματος Ερωτήσεις Αξιολόγησης Εργαστηριακού Μαθήματος Θέμα: «Κεντρική Φλεβική Πίεση» 1. Τι είναι η Κεντρική Φλεβική Πίεση (ΚΦΠ); Είναι η υδροστατική πίεση των μεγάλων φλεβών που είναι πλησιέστερα στην καρδιά,

Διαβάστε περισσότερα

Μάρθα Κελέση Μπαμπάτσικου Φωτούλα Καμπά Ευρυδίκη Φασόη Γεωργία

Μάρθα Κελέση Μπαμπάτσικου Φωτούλα Καμπά Ευρυδίκη Φασόη Γεωργία Μάρθα Κελέση 1.Παιδικά ατυχήματα στο χώρο του σχολείου. Πρόληψη και νοσηλευτική αντιμετώπιση. 2.Παιδική παχυσαρκία. Ο ρόλος του κοινοτικού νοσηλευτή στην πρόληψη. 3.Ηγετικές ικανότητες προϊσταμένων νοσηλευτικών

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΑΝΑΓΝΩΣΤΑΚΗΣ ΝΙΚΟΣ. ΖΩΗΣ ΤΗΣ (ενηλίκων) Συστάσεις του ERC για την Αναζωογόνηση - 2005

ΒΑΣΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΑΝΑΓΝΩΣΤΑΚΗΣ ΝΙΚΟΣ. ΖΩΗΣ ΤΗΣ (ενηλίκων) Συστάσεις του ERC για την Αναζωογόνηση - 2005 ΒΑΣΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΖΩΗΣ ΤΗΣ (ενηλίκων) Συστάσεις του ERC για την Αναζωογόνηση - 2005 ΑΝΑΓΝΩΣΤΑΚΗΣ ΝΙΚΟΣ Τι είναι αναζωογόνηση ; Για τη διατήρηση της ζωής χρειάζεται συνεχής τροφοδοσία όλων των οργάνων με

Διαβάστε περισσότερα

Η βακτηριακήμηνιγγίτιςπαρά την ύπαρξη αποτελεσματικής αντιμικροβιακήςθεραπείας εξακολουθεί να είναι παράγων επιμένουσας

Η βακτηριακήμηνιγγίτιςπαρά την ύπαρξη αποτελεσματικής αντιμικροβιακήςθεραπείας εξακολουθεί να είναι παράγων επιμένουσας ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΙΠΛΟΚΕΣ ΒΑΚΤΗΡΙΔΙΑΚΗΣ ΜΗΝΙΓΓΙΤΙΔΟΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ Η βακτηριακήμηνιγγίτιςπαρά την ύπαρξη αποτελεσματικής αντιμικροβιακήςθεραπείας εξακολουθεί να είναι παράγων επιμένουσας νοσηρότητας και θνητότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΟΠΤΙΚΑ ΕΠΕΙΣΟΔΙΑ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ-ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ- ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΓΕΝΙΚΟΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΚΑΡΔΙΤΣΑΣ

ΣΥΓΚΟΠΤΙΚΑ ΕΠΕΙΣΟΔΙΑ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ-ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ- ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΓΕΝΙΚΟΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΚΑΡΔΙΤΣΑΣ ΣΥΓΚΟΠΤΙΚΑ ΕΠΕΙΣΟΔΙΑ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ-ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ- ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΓΕΝΙΚΟΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΚΑΡΔΙΤΣΑΣ Κόγιας Ιωάννης: Διευθυντής Καρδιολογικής κλινικής Γενικού Νοσοκομείου Καρδίτσας Μουλατζίκος Θωμάς:

Διαβάστε περισσότερα

Με συναδελφικούς χαιρετισμούς

Με συναδελφικούς χαιρετισμούς Αγαπητοί/ές συνάδελφοι, Για 10 η συνεχή χρονιά η Β Πανεπιστημιακή Καρδιολογική Κλινική στο «Αττικόν» Νοσοκομείο πραγματοποιεί το Ετήσιο Διεθνές Συνέδριο «Εξελίξεις και Προοπτικές στην Καρδιολογία». Κατά

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Ιατρική Σχολή 3 η Παιδιατρική Κλινική

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Ιατρική Σχολή 3 η Παιδιατρική Κλινική ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Ιατρική Σχολή 3 η Παιδιατρική Κλινική ιευθυντής : Καθηγητής Ιωάννης Ν. Τσανάκας Ι οκράτειο Νοσοκοµείο Κωνσταντινου όλεως 49 Θεσσαλονίκη 54642 Τηλ.: 2310-992982 FAX:

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΟΥΖΟΥΡΗΣ ΓΕΝΙΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ

Δρ. ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΟΥΖΟΥΡΗΣ ΓΕΝΙΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ Δρ. ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΟΥΖΟΥΡΗΣ ΓΕΝΙΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ Κάθε κατάσταση που εμφανίζεται με αιφνίδιο, οξύ κοιλιακό πόνο και άλλοτε άλλα συνοδά συμπτώματα ανήκει στα διαφοροδιαγνωστικά πλαίσια της οξείας κοιλίας. Ο γιατρός

Διαβάστε περισσότερα

Γαστροστομία. Αθηνά Καπράλου,MD. Γενικός Χειρουργός. Δεκέμβριος, 2013

Γαστροστομία. Αθηνά Καπράλου,MD. Γενικός Χειρουργός. Δεκέμβριος, 2013 Γαστροστομία Αθηνά Καπράλου,MD Γενικός Χειρουργός Δεκέμβριος, 2013 ΕΠΙΛΟΓΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΓΙΑ ΓΑΣΤΡΟΣΤΟΜΙΑ Νευρολογικές παθήσεις Ογκολογικές παθήσεις Άλλες κλινικές καταστάσεις Α.Ε.Ε. Όγκοι ώτων Ανορεξία/ Άρνηση

Διαβάστε περισσότερα

Αφορά κυρίως ασφαλισμένο, σύζυγο και τέκνα αποκλειστικά και μόνο στο Ιατρικό Διαβαλκανικό Θεσσαλονίκης του Ομίλου Ιατρικό Αθηνών.

Αφορά κυρίως ασφαλισμένο, σύζυγο και τέκνα αποκλειστικά και μόνο στο Ιατρικό Διαβαλκανικό Θεσσαλονίκης του Ομίλου Ιατρικό Αθηνών. Αφορά κυρίως ασφαλισμένο, σύζυγο και τέκνα αποκλειστικά και μόνο στο Ιατρικό Διαβαλκανικό Θεσσαλονίκης του Ομίλου Ιατρικό Αθηνών. ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ Για Νοσηλεία με χρήση ιδιωτικής ασφάλειας και ταυτόχρονη

Διαβάστε περισσότερα

Διαγνωστική και θεραπευτική προσέγγιση ασθενoύς με νεφραγγειακή υπέρταση

Διαγνωστική και θεραπευτική προσέγγιση ασθενoύς με νεφραγγειακή υπέρταση Διαγνωστική και θεραπευτική προσέγγιση ασθενoύς με νεφραγγειακή υπέρταση Γκαλιαγκούση Ευγενία MD, PhD Medical School, King s College University of London Νεφραγγειακή νόσος Safian RD,NEJM,2001 Αιτίες στένωσης

Διαβάστε περισσότερα

ΨΗΦΙΣΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗΣ ΙΑΤΡΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ «ΣΩΤΗΡΙΑ» ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

ΨΗΦΙΣΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗΣ ΙΑΤΡΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ «ΣΩΤΗΡΙΑ» ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΨΗΦΙΣΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗΣ ΙΑΤΡΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ «ΣΩΤΗΡΙΑ» ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Το Γενικό Νοσοκομείο Νοσημάτων Θώρακος Αθηνών «Η ΣΩΤΗΡΙΑ» αποτελεί ένα από τα παλαιότερα Νοσοκομεία της Ελλάδας. Ιδρύθηκε στις αρχές

Διαβάστε περισσότερα

Η εφαρμογή της Καρδιοαναπνευστικής δοκιμασίας κόπωσης σε ασθενείς με Πνευμονική Αρτηριακή υπέρταση

Η εφαρμογή της Καρδιοαναπνευστικής δοκιμασίας κόπωσης σε ασθενείς με Πνευμονική Αρτηριακή υπέρταση Η εφαρμογή της Καρδιοαναπνευστικής δοκιμασίας κόπωσης σε ασθενείς με Πνευμονική Αρτηριακή υπέρταση Κωνσταντίνος Κώντσας, Παρασκευή Τριβήλου, Αναστασία Καραγκιούλη, Ελένη Τριανταφυλλίδη Εργαστήριο Καρδιοαναπνευστικής

Διαβάστε περισσότερα