ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΤΜΗΜΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΡΑΠΕΖΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΘΕΜΑ:

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΤΜΗΜΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΡΑΠΕΖΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΘΕΜΑ:"

Transcript

1 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΤΜΗΜΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΡΑΠΕΖΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΘΕΜΑ: ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ, ΣΥΝΟΛΙΚΟΣ ΠΛΟΥΤΟΣ,ΚΑΙ ΑΝΑΜΕΝΟΜΕΝΕΣ ΑΠΟΔOΣΕΙΣ ΜΕΤΟΧΩΝ ΧΡΗΣΤΟΣ ΜΠΑΛΙΚΟΣ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΚΑΤΣΙΜΠΡΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ: ΚΑΤΣΙΜΠΡΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΑΠΕΡΓΗΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΔΙΑΚΟΓΙΑΝΝΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2010

2 2 ΠΕΡΙΛΗΨΗ Η εργασία αυτή μελετά τον ρόλο των μακροοικονομικών μεταβλητών στην πρόβλεψη των αποδόσεων των μετοχών στην Αμερικάνικη οικονομία. Οι μεταβλητές αυτές, είναι η κατανάλωση και ο συνολικός πλούτος διαιρούμενος στο εισόδημα και στην κατοχή κεφαλαιουχικών αγαθών από τα άτομα. Χρησιμοποιώντας οικονομικά στοιχεία από τις Η.Π.Α, σε τριμηνιαία βάση, και για χρονικό ορίζοντα 34 χρόνων (από το τρίτο τρίμηνο του 1968 μέχρι και το τέταρτο τρίμηνο του 2002), αποδείχθηκε η στατιστική σημαντικότητα και προβλεπτικότητα των μεταβλητών αυτών, στις πραγματικές αποδόσεις των τιμών των μετοχών και στις επιπλέον αποδόσεις από το κρατικό επιτόκιο. Συγκεκριμένα αποδείχθηκε η ύπαρξη σχέσης συνολοκλήρωσης (cointegration) μεταξύ της κατανάλωσης και του συνολικού πλούτου. Οι αποκλείσεις από αυτήν την κοινή τάση ουσιαστικά περιλαμβάνουν τις προσδοκίες των ατόμων για τις μελλοντικές αποδόσεις σε ένα portofolio αγοράς. Επίσης βρέθηκε ότι αυτές οι αποκλείσεις του λόγου κατανάλωσηςσυνολικού πλούτου, αποτελούν ακόμα καλύτερο προβλεπτικό παράγοντα, των αποδόσεων των μετοχών, και από άλλους πιο δημοφιλείς και διαδεδομένους, όπως είναι η μερισματική απόδοση (dividend yield), o λόγος μερισματικής πολιτικής (payout ratio),αλλά και άλλους χρηματοοικονομικούς δείκτες. Η καλύτερη αυτή δυνατότητα παρουσιάζεται κυρίως σε βραχυχρόνιο, αλλά και μεσοπρόθεσμο ορίζοντα, ενώ σε μακροχρόνιο ορίζοντα οι διάφοροι άλλοι χρηματοοικονομικοί δείκτες δίνουν καλύτερα προβλεπτικά αποτελέσματα από αυτόν, τον λόγο της κατανάλωσης-πλούτου. Λέξεις κλειδιά: Συνολοκλήρωση (cointegration), cay t ( απόκλισης της τάσης: κατανάλωσης, κεφαλαίων, εισοδήματος) μερισματική απόδοση, λόγος μερισματικής πολιτικής (payout ratio), σχετικό κρατικό επιτόκιο (relative bill rate), αποδόσεις μετοχών, υπερβάλλουσες αποδόσεις μετοχών (excess returns), λόγος κατανάλωσης πλούτου, προβλεπτική δυνατότητα.

3 3 ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ 1. Εισαγωγή 4 2. Ανασκόπηση βιβλιογραφίας Η σχέση κατανάλωσης-πλούτου Ο καθορισμός της κοινής τάσης μεταξύ κατανάλωσης, εισοδήματος από την εργασία, και κατοχής κεφαλαιουχικών αγαθών Παρουσίαση στοιχείων μακροοικονομικών μεταβλητών Εκτίμηση της κοινής τάσης (cointegration) των μακροοικονομικών μεταβλητών με τις μεθόδους των Phillips-Ouliaris και Johansen Εκτίμηση και ερμηνεία της απόκλισης από την κοινή τάση Παρουσίαση στοιχείων χρηματοοικονομικών δεικτών και στατιστικής συσχέτισης των μεταβλητών Παρουσίαση και ανάλυση παλινδρομήσεων με τριμηνιαία πρόβλεψη Εκτιμήσεις εκτός δείγματος (out of sample tests) Αποτελέσματα με την μέθοδο σύγκρισης Nested forecast Αποτελέσματα με την μέθοδο σύγκρισης Non Nested forecast Παρουσίαση και ανάλυση παλινδρομήσεων με ορίζοντα μεγαλύτερο του ενός τριμήνου Συμπεράσματα Βιβλιογραφία 49

4 4 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στην οικονομική επιστήμη έχουν παρουσιαστεί μελέτες, με στόχο την εμπειρική σύνδεση των μακροοικονομικών μεταβλητών με τις χρηματοοικονομικές αγορές. Ένας στόχος, ο οποίος αποτελεί ζητούμενο από παλιά, καθώς εμφανίζονται ιστορικά σημεία στις χρηματαγορές, που τον αναδεικνύουν. Ένα τέτοιο σημάδι αφορά τις μεταβολές, των αναμενόμενων αποδόσεων των μετοχών αλλά και των επιπλέον αποδόσεων από το κρατικό επιτόκιο (excess return), σε σχέση με τον επιχειρηματικό και οικονομικό κύκλο. Οι ποικίλες μεταβολές του επιχειρηματικού κύκλου δείχνουν να συμβαδίζουν με τις μεταβολές και διακυμάνσεις των αποδόσεων των μετοχών. Με άλλα λόγια παρουσιάζεται μια προβλεπτική δυνατότητα από τις συχνότητες των επιχειρηματικών κύκλων στις αναμενόμενες αποδόσεις. Η πρόβλεψη αυτή έχει επαρκώς τεκμηριωθεί χρησιμοποιώντας χρηματοοικονομικούς δείκτες. Τέτοιοι δείκτες, όπως ο λόγος της τιμής των μετοχών προς το μέρισμα, της τιμής προς τα κέρδη, αλλά και μερίσματος προς τα κέρδη, έχουν προβλεπτική δύναμη πάνω στις αποδόσεις των μετοχών. Η δυνατότητα αυτή όμως παρουσιάζεται κυρίως σε μακροχρόνιο ορίζοντα, ενώ σε περίοδο ενός τυπικού επιχειρηματικού κύκλου η προβλεπτική ικανότητα είναι ασθενής. Ο λόγος γι αυτή την δυνατότητα πρόβλεψης πιθανόν να οφείλεται στην αναποτελεσματικότητα των χρηματοοικονομικών αγορών. Οι αντιδράσεις των οικονομικών παραγόντων στις ποικίλες ευκαιρίες επένδυσης που παρουσιάζονται καθορίζουν αυτή την προβλεπτικότητα, αλλά και αυτές οι αντιδράσεις με την σειρά τους επηρεάζονται καταλυτικά από το ίδιο το οικονομικό περιβάλλον. Με άλλα λόγια δηλαδή, κατά πόσο μεταβάλλεται από τους οικονομικούς και επιχειρηματικούς κύκλους το επενδυτικό «profile» των οικονομικών παραγόντων, αν απεχθάνονται περισσότερο ή λιγότερο τον κίνδυνο, αναλαμβάνοντας κάθε φορά ανάλογο ρίσκο.

5 5 Κατά αναλογία λοιπόν, οι επενδυτικές αποφάσεις θα επηρεάζονται από την κοινή επιρροή των αποδόσεων των κεφαλαιουχικών στοιχείων, αλλά και των μακροοικονομικών μεταβλητών, όπως η κατανάλωση και το εισόδημα από την εργασία. Αν αυτή η προοπτική θεωρηθεί σωστή, τότε μπορούμε να θεωρήσουμε ότι αυτές οι μεταβλητές παρέχουν σημαντική προβλεπτική ικανότητα στις αναμενόμενες αποδόσεις και επιπλέον αποδόσεις των μετοχών από το κρατικό επιτόκιο δανεισμού ( excess returns ). Σε αυτή την μελέτη υιοθετείται μια νέα προσέγγιση, που έχει διατυπωθεί αρχικά από τους Martin Lettue και Syndey Ludvidson (2001).Η συνολική κατανάλωση,η κατοχή κεφαλαιουχικών αγαθών και το εισόδημα από την εργασία, παρουσιάζουν με βάση εμπειρικές αποδείξεις, μια κοινή μακροχρόνια τάση. Στην βραχυχρόνια περίοδο όμως μπορούν να αποκλίνουν μεταξύ τους. Αυτές ακριβώς οι αποκλίσεις από την κοινή τάση δίνουν την δυνατότητα πρόβλεψης των αποδόσεων των μετοχών. Τα αποτελέσματα των εμπειρικών μελετών που έγιναν και αναλύονται παρακάτω, απέδειξαν την ύπαρξη, μιας τέτοιας σχέσεως μεταξύ των μακροοικονομικών μεταβλητών αλλά και της προβλεπτικής τους δυνατότητας. Αυτή η δυνατότητα ξεπερνά ανάλογους δημοφιλείς δείκτες, κυρίως χρηματοοικονομικούς που η ικανότητα τους αυτή είναι από καιρό γνωστή και εμπειρικά αποδεδειγμένη ( λόγος τιμής μετοχής προς το μέρισμα, μερισματική πολιτική-payout ratio ). Τα αποτελέσματα αυτά αποδείχθηκαν ποιο ισχυρά στη βραχυχρόνια και μεσοπρόθεσμη περίοδο. Η εργασία αυτή στηρίχθηκε όπως αναφέρθηκε, σε τριμηνιαία στοιχεία της αμερικάνικης οικονομίας και αφορά μια περίοδο 34 ετών, από το τρίτο τρίμηνο του 1968 μέχρι το τέταρτο τρίμηνο το Χωρίζεται σε συγκεκριμένα τμήματα με βάση τα οικονομετρικά μοντέλα που χρησιμοποιήθηκαν : αρχικά για την στατιστική σημαντικότητα της κοινής συνισταμένης (cointegration) του εισοδήματος, κατανάλωσης και κατοχής κεφαλαίων (cay), με τις αποδόσεις των μετοχών, έπειτα τα τεστ και οι εκτιμήσεις εκτός δείγματος και τέλος η στατιστική σημαντικότητα της μεταβλητής (cay) για μεγαλύτερη περίοδο του ενός τριμήνου.

6 6 2. ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑΣ Έρευνες σε παγκόσμιο επίπεδο έχουν γίνει, και έχουν διατυπωθεί σημαντικά συμπεράσματα για την σύνδεση των μακροοικονομικών μεταβλητών και των χρηματοοικονομικών δεικτών. Πιο συγκεκριμένα την τελευταία δεκαετία παρουσιάζονται έρευνες για την σχέση συνολοκλήρωσης αυτών των μακροοικονομικών μεταβλητών και της δυνατότητας τους στην πρόβλεψη των αποδόσεων των μετοχών. Μία από αυτές είναι, όπως αναφέρθηκε παραπάνω, των Martin Lettau και Sydney Ludvigson με θέμα Consumption, Aggregate Wealth, and Expected Stock Returns. H εργασία αυτή αφορά την οικονομία των Η.Π.Α, όπου χρησιμοποιήθηκαν στοιχεία από το 1952 έως το 1998, σε τριμηνιαία βάση. Η εργασία αυτή δημοσιεύτηκε το 2001 και αποτέλεσε σημείο αναφοράς και για άλλες εργασίες που ακολούθησαν. Οι μελετητές διατύπωσαν μια νέα προσέγγιση για να ερευνήσουν την σχέση μακροοικονομικών και χρηματοοικονομικών αγορών. Αποδέχονται ότι η συνολική κατανάλωση, κατοχή κεφαλαίων, και το εισόδημα από την εργασία, έχουν μια κοινή μακροχρόνια τάση, παρόλο που μπορεί να μεταβάλλονται ξεχωριστά στη βραχυχρόνια περίοδο. Απέδειξαν ότι αποκλίσεις από την κοινή αυτή τάση μπορούν να προβλέψουν και να εξηγήσουν τις αποδόσεις των κεφαλαίων και ιδιαίτερα των μετοχών στο μέλλον. Πολύ περισσότερο, σε ότι αφορά την βραχυπρόθεσμη και μεσοπρόθεσμη περίοδο, από δημοφιλείς μεταβλητές, όπως η απόδοση των μερισμάτων, η πολιτική διανομής κερδών (payout policy) των επιχειρήσεων κ.α. Ένα σημαντικό εμπόδιο στην εργασία των Lettue και Ludvigson ήταν ότι τα στοιχεία του συνολικού πλούτου, ιδιαίτερα το ανθρώπινο κεφάλαιο δεν ήταν παρατηρήσιμα. Η λύση δόθηκε από τους ερευνητές χρησιμοποιώντας στοιχεία όπως ο λογάριθμος της κατοχής κεφαλαίων και του τρέχοντος εισοδήματος της εργασίας, που μαζί με τον λογάριθμο της κατανάλωσης παρουσιάζουν μια κοινή στοχαστική σχέση και είναι γραμμικά

7 7 συνολοκληρούμενα (cay). Τέλος συμπέραναν ότι ο λόγος κατανάλωσης - συνολικού πλούτου περιλαμβάνει τις αναμενόμενες προσδοκίες των οικονομικών παραγόντων για τις μελλοντικές αποδόσεις στο portofolio της αγοράς. Η οικονομική σημασία των αποτελεσμάτων των Lettau και Ludvigson είναι η εξής : οι επενδυτές που αντιλαμβάνονται ότι οι επιπλέον αποδόσεις αναμένονται να είναι υψηλότερες στο μέλλον, αντιδρούν αυξάνοντας την κατανάλωση εκτός του υπάρχοντος κεφαλαιουχικού πλούτου και του εισοδήματος από την εργασία, πέρα από την μακροχρόνια κοινή τους τάση. Αντίθετα όταν αναμένουν οι επενδυτές τις μελλοντικές αποδόσεις να μειωθούν, τότε μειώνουν αντίστοιχα στο παρόν την κατανάλωση πέρα από την διαμορφωμένη κοινή τάση με τον πλούτο και το εισόδημα. Με αυτόν τον τρόπο μπορούν να απομονώσουν την μελλοντική κατανάλωση από διακυμάνσεις στις αναμενόμενες αποδόσεις,με αποτέλεσμα οι σταθερές αυτές μεταβολές από την κοινή τάση, που περιγράφηκε νωρίτερα, να είναι δυνατόν να προβλέψουν τις αποδόσεις των μετοχών. Ανάλογα ήταν τα αποτελέσματα, που διατύπωσαν στην εργασία τους οι Paul P.J. Cao από το J.L. Kellogg School of Management και Kevin X.N. Huang από το Research Department της Federal Reserve Bank of Philadelphia. Η εργασία τους με τίτλο Aggregate Consumption - Wealth Ratio and the Cross - Section of Stock Returns: Some International Evidence, δημοσιεύτηκε το 2003, με βασικό συμπέρασμα ότι οι βραχυχρόνιες αποκλίσεις από την μακροχρόνια σχέση κατανάλωσης - πλούτου προβλέπουν τις αποδόσεις στην αγορά μετοχών. Η εργασία αναφέρεται στις οικονομίες του Ηνωμένου Βασιλείου και της Ιαπωνίας. Τα στοιχεία που χρησιμοποίησαν, για μεν το Ηνωμένο Βασίλειο ήταν από το τρίτο τρίμηνο του 1970 μέχρι το τρίτο τρίμηνο του 2000,για δε την Ιαπωνία αντίστοιχα, από το πρώτο τρίμηνο του 1980 μέχρι το τρίτο τρίμηνο του 2001.Στην εργασία αυτή των ερευνητών παρουσιάζεται και μια σειρά από προβληματισμούς,των ιδίων, που σχετίζονται με την αντίστοιχη έρευνα των Lettue και Ludvigson. Ένας από τους προβληματισμούς αυτούς, αφορά στο κατά πόσο τα στοιχεία που χρησιμοποιούν στην εργασία τους οι Cao και Haung, μπορούν να υποστηρίξουν με επιτυχία την κατασκευή της (cay) και την τέλεση των out

8 8 of sample test,για χώρες όπως το Ηνωμένο Βασίλειο και ιδιαίτερα η Ιαπωνία με μικρές χρονικές περιόδους επιτυχία, η οποία υπήρξε στην αντίστοιχη εργασία των Lettue και Ludvigson σε ότι αφορά την αμερικάνικη οικονομία. Προβληματισμός υπήρξε και στις μεταβλητές που χρησιμοποίησαν οι Lettue και Ludvigson για την κατασκευή του (cay).έθεσαν ερωτήματα, στο κατά πόσο υπάρχουν συνθήκες στο (cay) για την πρόβλεψη μελλοντικών αποδόσεων των μετοχών. Πρότειναν την εξέταση μιας εναλλακτικής μεταβλητής, συμβολίζοντας την ως (tay), χρησιμοποιώντας «ημερολογιακό χρόνο» στην θέση της κατανάλωσης. Συγκεκριμένα κατασκεύασαν την μεταβλητή t, τρέχοντας την παλινδρόμηση OLS με σχέση t = α 0 + β α α t + β y y t, βασιζόμενοι σε πλήρες δείγμα. Οι μεταβλητές t είναι ο ημερολογιακός χρόνος, α t ο πλούτος των νοικοκυριών και y t το εισόδημα από την εργασία. Επιμέρους προβληματισμοί αναφέρονται στην καταλληλότητα των αποπληθωριστών, που χρησιμοποιούν οι Lettau και Ludvigson, στoν καθορισμό των πραγματικών τιμών των μεταβλητών της (cay). Επίσης σε ότι αφορά τη σχέση συνολοκλήρωσης μεταξύ των τριών πραγματικών μεταβλητών (εκφρασμένων σε λογάριθμους), που έχουν ήδη παρουσιαστεί, αναφέρουν γενικότερες κριτικές γύρω από την υπόθεση της στάσιμης αναμενόμενης μεγέθυνσης της κατανάλωσης και του πλούτου. Οι κριτικές αυτές καταρρίπτουν την υπόθεση της στασιμότητας, άρα και την αντικειμενικότητα των προβλέψεων, όταν οι οικονομίες παρουσιάζουν περιοδικές δομικές αλλαγές που επηρεάζουν δυσανάλογα και σε μεγάλο βαθμό την κατανάλωση και τον συνολικό πλούτο. Οι συγγραφείς, ολοκληρώνοντας τις εκτιμήσεις τους, με βάση τους προβληματισμούς τους, κατασκεύασαν ένα μέτρο για το (cay), που αφορά όπως τονίστηκε, το Ηνωμένο Βασίλειο και την Ιαπωνία. Βασισμένοι σε πλήρες δείγμα για τις δύο χώρες, έδειξαν πρώτον ότι αυτό το μέτρο δίνει άριστη βραχυχρόνια προβλεπτικότητα των αποδόσεων των κεφαλαίων, και δεύτερον ότι η cross-sectional παλινδρόμηση χρησιμοποιώντας την σχέση (cay), σε αντίθεση με την (tay), δίνει σημαντικές πληροφορίες για τις βασικές αρχές των οικονομιών του Η.Β και Ιαπωνίας. Άλλες μελέτες, οι οποίες παρουσιάζονται εδώ συνοπτικά, οδηγούν σε πιο γενικά, αλλά εξίσου σημαντικά αποτελέσματα για την κατανόηση της

9 9 σύνδεσης των μακροοικονομικών και χρηματοοικονομικών μεταβλητών, με απώτερο σκοπό την προβλεπτικότητα των αποδόσεων των κεφαλαίων. Οι James M. Poterba ( Massachusetts Institute Technology) και Andrew A. Samwick ( Dartmouth College ), ασχολήθηκαν στην εργασία τους Stock Ownership Patterns, Stock Market Fluctuations, and Consumption, με την σχέση τιμών των μετοχών και της πραγματικής οικονομικής δραστηριότητας. Η εργασία δημοσιεύτηκε το 1995 και αφορά μελέτη με στοιχεία από το 1962 μέχρι το 1983 και το Ανέφεραν ότι η κατανάλωση των νοικοκυριών εξαρτάται από το εισόδημα και τον χρηματοοικονομικό τους πλούτο, δίνοντας την αίσθηση μιας αμφίδρομης σχέσης ανάμεσα σε αυτές τις μεταβλητές. Απέδειξαν ότι μια αύξηση στις τιμές των μετοχών οδηγεί σε μία ανάλογη αύξηση της κατανάλωσης μέσω δύο παραγόντων. Πρώτον οι τιμές των μετοχών, μπορούν να αυξηθούν, λόγο της υψηλής οικονομικής δραστηριότητας, συμπεριλαμβανομένης και της ίδιας της κατανάλωσης. Η αλλαγή στις τιμές των μετοχών δεν αποτελεί πηγή, αλλά δείκτη των αναμενόμενων αλλαγών στην κατανάλωση. Δεύτερον συμπέραναν ότι μια μεταβολή στον πλούτο των νοικοκυριών προκαλεί μια χαλάρωση του προϋπολογισμού τους, επηρεάζοντας τα επίπεδα της κατανάλωσης, κυρίως σε μακροχρόνιο ορίζοντα. Η εργασία των Tano Santos ( Columbia University and NBER ) και Pietro Veronesi ( University of Chicago, NBER, and CEPR ) με τον τίτλο Labor Income and Predictable Stock Returns,αναλύει την επίδραση μιας μόνο μακροοικονομικής μεταβλητής στην προβλεπτικότητα των αποδόσεων των μετοχών, αυτής του εισοδήματος. Η εργασία δημοσιεύτηκε το 2005 και αφορά τη μελέτη που έγινε με στοιχεία της οικονομίας των Η.Π.Α από το 1944 μέχρι το 1999.Ανέφεραν ότι το εισόδημα των επενδυτών προέρχεται από τους μισθούς και τα μερίσματα που λαμβάνουν. Το συνολικό εισόδημα επηρεάζεται από τις διακυμάνσεις στους μισθούς και τα μερίσματα, που με την σειρά τους επηρεάζονται και διαμορφώνονται από τις οικονομικές συνθήκες, που παρουσιάζονται κάθε φορά. Ανάλογα λοιπόν από αυτές τις διακυμάνσεις οι επενδυτές απαιτούν ανάλογο risk premium για να κρατήσουν τις μετοχές. Κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι οι μεταβολές στην αναλογία της κατανάλωσης που χρηματοδοτείται από τους μισθούς ή τα μερίσματα, επιδρά στις προβλέψεις για τις αποδόσεις των μετοχών. Αν οι περισσότερες

10 10 καταναλωτικές δαπάνες που χρηματοδοτούνται από τους μισθούς και τα χρηματοοικονομικά στοιχεία έχουν μικρή αναλογία, οι επενδυτές θα απαιτούν μικρό premium για να τις κρατήσουν. Έτσι ο λόγος μισθών και κατανάλωσης θα μπορούσε να προβλέψει τις αποδόσεις των μετοχών σε συνολικό επίπεδο και κυρίως για μακροχρόνιούς ορίζοντες. Συμπεράσματα στα οποία οι Lettau και Ludvigson έχουν εμβαθύνει σε ανάλογες έρευνες. Αξίζει τέλος να αναφέρουμε την εργασία του Suleyman Basak ( University of Pennsylvania, Philadelphia ) με τίτλο On the consumption and market return in the presence of labor and human capital: An equilibrium analysis.η εργασία αυτή δημοσιεύτηκε το 1999 και αφορά την οικονομία των Η.Π.Α από το 1954 μέχρι το Υπενθυμίζει και αναλύει την αμφίδρομη σχέση, ενός αντιπροσωπευτικού καταναλωτή που αυξάνει την χρησιμότητα του με την κατανάλωση, αλλά και την επένδυση στην αγορά μετοχών και ομολογιών. Η δαπάνη από το εισόδημα του κάθε καταναλωτή για αγορά αγαθών, αποτελεί το ζητούμενο για κάθε επιχείρηση. Το εισόδημα αυτό από τις πωλήσεις προωθείται στην παραγωγή, και μέρος αυτού που αποτελεί το κέρδος, διανέμεται στους μετόχους ως μέρισμα. Αποτελεί λοιπόν μια αμφίδρομη και κυκλική σχέση, μέσω της οποίας προσδιορίζονται οι αποδόσεις των μετοχών με το επίπεδο της κατανάλωσης και αντίστροφα. Όλες αυτές οι μελέτες και άλλες που έχουν πραγματοποιηθεί τις τελευταίες δεκαετίες χαρακτήρισαν και απέδειξαν εμπειρικά την συνδετική σχέση μεταξύ μακροοικονομικών μεταβλητών και χρηματοοικονομικής αγοράς. Έτσι παρουσιάζεται η δυνατότητα να πραγματοποιηθεί μια καλύτερη πρόβλεψη για τις αποδόσεις των μετοχών μέσω τις μεταβαλλόμενης σχέσης της κατανάλωσης και του συνολικού πλούτου.

11 11 3. Η ΣΧΕΣΗ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ-ΠΛΟΥΤΟΥ Σε αυτήν την ενότητα παρουσιάζεται η σχέση που συνδέει την κατανάλωση, την κατοχή των κεφαλαίων και το εισόδημα με τις αναμενόμενες αποδόσεις. Η παρουσίαση αυτή βασίζεται στην μελέτη των Lettue και Ludvigson που έχουμε ήδη αναφέρει και η οποία αποτελεί οδηγό και για νεότερες μελέτες αντίστοιχων θεμάτων. Υποθέτουμε μια οικονομία στην οποία ο πλούτος, περιλαμβάνοντας και το ανθρώπινο κεφάλαιο, είναι ανταλλάξιμα. Έστω W t ο συνολικός πλούτος (ανθρώπινο κεφάλαιο και η κατοχή κεφαλαιακών στοιχείων ) στην περίοδο t. Η κατανάλωση C t και το R w,t+1 είναι η καθαρή απόδοση του συνολικού πλούτου. Έτσι η εξίσωση του συνολικού πλούτου μπορεί να γραφτεί W ( 1 R w, t 1 )( W t 1 t t (1) C ) Χρησιμοποιούμε μικρά γράμματα για να δείξουμε λογαριθμικές μεταβλητές και καθορίζουμε r =log(1+r).με βάση τους Cambell και Mankiw (1989) που έδειξαν ότι αν, ο λόγος κατανάλωσης-συνολικού πλούτου είναι σταθερά μεταβαλλόμενος, τότε ο περιορισμός του προϋπολογισμού μπορεί να προσεγγιστεί, παίρνοντας την πρώτη σειρά προέκτασης της εξίσωσης Taylor.Το αποτέλεσμα δίνει μια έκφραση της λογαριθμικής διαφοράς στο συνολικό πλούτο w k r (1 1/ )( c w ) t 1 w, t 1 w t t (2) Όπου το ρ w είναι μια σταθερή αναλογία για νέες επενδύσεις στον ολικό πλούτο, (W-C)/W και το k μια σταθερά που δεν παίζει ρόλο στην ανάλυση σύμφωνα και με τους Lettue Ludvigston.Λύνοντας την εξίσωση διαφοράς

12 12 και με την υπόθεση ότι lim i ρ i w (c t+i -w t+i ) = 0,ο λόγος λογαρίθμων κατανάλωσης-συνολικού πλούτου μπορεί να γραφεί ως c t w t i 1 w( r w, t i c t i ) (3) Η εξίσωση (3) επικρατεί ως συνέπεια των περιορισμών των προϋπολογισμών που υπάρχουν στην οικονομία και επηρεάζουν τους οικονομικούς παράγοντες. Διαμορφώνονται λοιπόν ανάλογες προσδοκίες με βάση τις συνθήκες και στις δυο πλευρές της εξίσωσης (3). Άρα έχουμε c t w t E i 1 w( r w, t i c t i ) (4) όπου Ε t είναι οι προσδοκίες με βάση τις συνθήκες και τις πληροφορίες που υπάρχουν την περίοδο t. Με βάση την εξίσωση (4) αποδεικνύεται ότι αν ο λόγος κατανάλωσης-συνολικού πλούτου δεν είναι σταθερός, πρέπει να προβλέπει αλλαγές στις αποδόσεις στο portfolio της αγοράς ή αλλαγές στην καταναλωτική μεγέθυνση. Με άλλα λόγια, ο λόγος κατανάλωσης-πλούτου μπορεί να ποικίλει, αν η καταναλωτική μεγέθυνση ή οι αποδώσεις ή και τα δύο είναι προβλέψιμα. Ο συνολικός πλούτος και συγκεκριμένα το ανθρώπινο κεφάλαιο δεν είναι παρατηρήσιμα, με αποτέλεσμα να δημιουργούνται εμπόδια στην πρόβλεψη των αποδόσεων των κεφαλαιουχικών στοιχείων. Για να υπερβούν αυτά τα εμπόδια οι Lettue και Ludvigston υπέθεσαν ότι το μη στάσιμα μεταβαλλόμενο στοιχείο, του ανθρώπινού κεφαλαίου H t, μπορεί να

13 13 περιγραφεί με το συνολικό εισόδημα της εργασίας Yt. Καθόρισαν το ανθρώπινο κεφάλαιο ως h t =k+y t +z t,όπου κ μια σταθερά και z t μια τυχαία σταθερά μεταβαλλόμενη μεταβλητή με μηδενικό μέσο. Το εισόδημα από την εργασία λοιπόν μπορεί να περιγραφεί ως η αξία κάθε χρόνο του ανθρώπινου πλούτου Y t = R h,t+1 H t,όπου η μεταβλητή R h,t+1 είναι η καθαρή απόδοση του ανθρώπινου κεφαλαίου. Αντίστοιχα έχουμε τον λογάριθμο της μεταβλητής ως r h,t log(1+r h,t+1 ). Μπορούμε τώρα να εκφράσουμε τα στοιχεία του λόγου κατανάλωσηςσυνολικού πλούτου σε μεταβλητές παρατηρήσιμες.το Α t είναι τα κεφαλαιουχικά στοιχεία που έχουν στην κατοχή τους τα νοικοκυριά και 1+R a,t οι συνολικές αποδόσεις. Έτσι ο συνολικός πλούτος είναι W t = A t +H t και ο λογάριθμος w t = ωα t + (1-ω)h t, όπου το ω είναι η αναλογία της κατοχής των κεφαλαιουχικών στοιχείων στον συνολικό πλούτο. Αντικαθιστώντας στον τύπο (4) έχουμε c t i ( 1 ) yt Et p w, i 1 ra, t i (1 ) rh t i c t i (1 ) zt (5) μια εξίσωση του λόγου κατανάλωσης- συνολικού πλούτου (εκφρασμένος σε λογάριθμους) χρησιμοποιώντας μόνο παρατηρήσιμες μεταβλητές στο αριστερό σκέλος. Οι μεταβλητές στο δεξί σκέλος της εξίσωσης θεωρούνται σταθερά μεταβαλλόμενες, με αποτέλεσμα οι μεταβλητές στο αριστερό σκέλος c t, α t, y t, να είναι συνολοκληρούμενες.το αριστερό σκέλος λοιπόν μπορεί να δώσει την απόκλιση από την κοινή τάση αυτών των μεταβλητών και την οποία τάση συμβόλισαν οι Lettue και Ludvigson ως cay t.h εξίσωση (5) ως επακόλουθο, μπορεί να αποτελέσει έναν αντιπροσωπευτικό παράγοντα των προσδοκιών της αγοράς για τις αποδόσεις των κεφαλαίων, με την προϋπόθεση ότι οι αναμενόμενες μελλοντικές αποδόσεις του ανθρώπινου κεφαλαίου και η μεγέθυνση της κατανάλωσης είναι υψηλά συσχετισμένες, με τις αντίστοιχες αναμενόμενες αποδόσεις των κεφαλαίων.

14 14 Αξίζει να παρουσιαστεί σε σύγκριση με την εξίσωση (5) η μεταβλητή της μερισματικής απόδοσης, μιας μεταβλητής που έχει χρησιμοποιηθεί ευρέως στην πρόβλεψη των αποδόσεων των μετοχών. Έστω d t και p t ο λογάριθμος του μερίσματος και της τιμής των μετοχών του κεφαλαιακού πλούτου. Οι Campbell και Shiller (1988) έδειξαν ότι ο λογάριθμος του λόγου μερίσματοςτιμής μπορεί να γραφεί ως: d t p t E j 1 j ( r, t j dt j ) (6) όπου ρ α =Ρ/(Ρ+D). Αυτή η εξίσωση αναφέρεται συχνά και ως μοντέλο δυναμικής μερισματικής μεγέθυνσης η οποία παράγεται από την εξίσωση των λογαρίθμων των αποδόσεων των μετοχών,r t = log(p t + D t ) log(p t ) παίρνοντας τις πρώτες διαφορές. Αυτή η εξίσωση αναφέρει ότι αν ο λόγος μερίσματος-τιμής είναι υψηλός, οι οικονομικοί παράγοντες θα πρέπει να αναμένουν είτε υψηλές αποδόσεις στα κεφάλαια στο μέλλον ή χαμηλό ρυθμό μερισματικής απόδοσης. Υπάρχουν ομοιότητες μεταξύ της (6) και (4).Και οι δύο εξισώσεις έχουν αμφίδρομη έννοια.ο ρόλος της κατανάλωσης στην (4) είναι ανάλογος και προς την ίδια κατεύθυνση με αυτόν στην εξίσωση (6).Όταν ο λόγος της κατανάλωσης με τον συνολικό πλούτο είναι υψηλός, οι οικονομικοί παράγοντες πρέπει να αναμένουν υψηλές αποδόσεις στο portofolio της αγοράς στο μέλλον και χαμηλό ρυθμό καταναλωτικής μεγέθυνσης.μπορούμε δηλαδή να προσομοιάσουμε την κατανάλωση σαν πληρωμή μερίσματος από τον συνολικό πλούτο. Αντίθετα από τα μερίσματα, οι προσδιοριστικοί όροι της κατανάλωσης παρουσιάζονται πιο εύκολα από την θεωρία και ένας από αυτούς μπορεί να συνδυάζει τον περιορισμένο προϋπολογισμό (εξίσωση 4 ) με διάφορα μοντέλα καταναλωτικής συμπεριφοράς.είναι σημαντικό να αναδειχθεί ότι σε

15 15 μια αγορά χωρίς εισόδημα,η συνολική κατανάλωση είναι ίση με τα συνολικά μερίσματα και ο λόγος κατανάλωσης- πλούτου είναι ένα είδος μεταμόρφωσης του λόγου μερίσματος- τιμής. 4. Ο ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΚΟΙΝΗΣ ΤΑΣΗΣ ΜΕΤΑΞΥ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ, ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑ ΚΑΙ ΚΑΤΟΧΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥΧΙΚΩΝ ΑΓΑΘΩΝ 4.1. Παρουσίαση στοιχείων μακροοικονομικών μεταβλητών Ένα σημαντικό κομμάτι αυτής της προσπάθειας είναι η διαμόρφωση των στοιχείων των μακροοικονομικών μεταβλητών που χρησιμοποιούνται. Σε ότι αφορά την κατανάλωση χρησιμοποιήθηκαν ως μέτρα οι δαπάνες για μη διαρκή καταναλωτικά αγαθά και υπηρεσίες. Η χρήση αυτή δικαιολογείται μέσω της θεωρίας για την «ροή» της κατανάλωσης.οι δαπάνες σε διαρκή αγαθά δεν αποτελούν μέρος της ροής αυτής, αλλά αντιπροσωπεύουν αντικαταστάσεις και προσθήκες στο υπάρχον απόθεμα, με αποτέλεσμα, εφόσον αποτελούν μέρος της συνολικής κατανάλωσης τα μη διαρκή αγαθά και υπηρεσίες, η συνολική κατανάλωση να αποτελεί σταθερό πολλαπλάσιο αυτών. Χρησιμοποιήθηκε λοιπόν ένας σταθερός παράγοντας που καθορίζει την σχέση μεταξύ συνολικής κατανάλωσης και μη διαρκής κατανάλωσης, οριζόμενη ως c n,t. Έτσι έχουμε την συνολική κατανάλωση,σε τιμές λογάριθμων,ως c t = λc n,t,όπου το λ>1,και ως αποτέλεσμα οι εκτιμήσεις της συνολοκλήρωσης (cointegration) των μεταβλητών c n,t,α t, y t να δίνονται με την μορφή [1,-(1/λ)ω, -(1/λ)(1-ω)] (με βάση την εξίσωση 5). Οι παράμετροι που πρέπει να εκτιμηθούν για την συνολοκλήρωση ορίζονται ως: β α =(1/λ)ω

16 16 και β y =(1/λ)(1-ω). Καθορίζεται λοιπόν η εκτιμώμενη απόκλιση από την κοινή τάση ως cay c n t y, t y t Από την άλλη, η κατοχή κεφαλαιουχικών αγαθών, εκφρασμένη με λογαρίθμους, αποτελείται από τον καθαρό πλούτο που κατέχουν τα νοικοκυριά. Το εισόδημα από την εργασία τέλος, αποτελείται από τους μισθούς και τα εισοδήματα από την εργασία, τις μεταφορές πληρωμών (π.χ κρατικές ενισχύσεις), διάφορα άλλα εισοδήματα από την εργασία, αφαιρώντας τις προσωπικές εισφορές στην κοινωνική ασφάλιση και τους φόρους. Οι φόροι από την μεριά τους καθορίζονται από την εξίσωση των μεταβλητών [μισθοί και εισοδήματα /(μισθοί και εισοδήματα + εισόδημα ιδιοκτητών με IVA και Ccadj + εισόδημα ενοικίου + προσωπικά μερίσματα + προσωπικά εισοδήματα από τόκους)]*(προσωπικές φορολογητέες και μη πληρωμές), όπου το IVA είναι η αξιολόγηση των αποθεμάτων και Ccadj το μέτρο της σταθμισμένης κεφαλαιακής κατανάλωσης. Οι πηγές αυτών των χρονολογικών σειρών, με τριμηνιαία συχνότητα, καθώς και του αποπληθωριστή με έτος βάσης 2005=100, χρησιμοποιήθηκαν από την κεντρική τράπεζα της Αμερικής Board of Governors of the Federal Reserve αλλά και από την Bureau of Economic Analysis Εκτίμηση της κοινής τάσης (cointegration) των μακροοικονομικών μεταβλητών με τις μεθόδους των Phillips-Ouliaris και Johansen. Η εμπειρική μελέτη για την ύπαρξη σχέσης συνολοκλήρωσης (cointegration) βασίζεται στις μεθόδους των Phillips-Ouliaris,η οποία ελέγχει την ύπαρξη ή μη μοναδιαίας ρίζας με ένα έλεγχο της επαυξημένης Dickey- Fuller στατιστικής στα κατάλοιπα μίας γραμμικής παλινδρόμησης μεταξύ των

17 17 υποεξέταση μεταβλητών, αλλά και με την μέθοδο Johansen που χρησιμοποιεί ένα διανυσματικό αυτοπαλίνδρομο μοντέλο των υποεξέταση μεταβλητών. Η μέθοδος των Phillips-Ouliaris αναφέρεται σε τεστ συνολοκλήρωσης με βάση τα κατάλοιπα στις μακροοικονομικές μεταβλητές. Αυτό το τεστ σχεδιάστηκε για να γίνεται διαχωρισμός ενός συστήματος χωρίς σχέση συνολοκλήρωσης από ένα σύστημα με τουλάχιστον μία σχέση συνολοκλήρωσης. Η προσέγγιση αυτή βασίζεται εφαρμόζοντας τα τεστ μοναδιαίας ρίζας με επαυξημένο Dickey-Fuller στα κατάλοιπα από την παλινδρόμηση στην κατανάλωση, το εισόδημα και τον πλούτο των νοικοκυριών. Ως πρωταρχικό βήμα γίνεται τεστ μοναδιαίας ρίζας σε κάθε μεταβλητή χωριστά. Ο έλεγχος μοναδιαίας ρίζας αφορά στον έλεγχο για την μη στασιμότητα μιας χρονολογικής σειράς. Αν ο αυτοπαλίνδρομος συντελεστής είναι μικρότερος της μονάδας τότε έχουμε στασιμότητα, αλλιώς αν είναι ίσος με την μονάδα έχουμε μη στασιμότητα. Ελέγχουμε λοιπόν την υπόθεση Ηο: να έχει μοναδιαία ρίζα και Η 1 : να μην έχει. Ο έλεγχος θα μας δώσει κάποιο p- value.αν το p-value είναι μεγαλύτερο από 0.05 τότε δεν απορρίπτουμε την υπόθεση Ho και άρα η μεταβλητή έχει μοναδιαία ρίζα και είναι μη στάσιμη, ενώ αν το p-value είναι μικρότερο από 0.05 τότε απορρίπτουμε την υπόθεση Ho και η μεταβλητή δεν έχει μοναδιαία ρίζα και είναι στάσιμη. Η σχέση συνολοκλήρωσης προϋποθέτει την ύπαρξη στάσιμης μακροχρόνιας σχέσης ανάμεσα στις μεταβλητές, με αυτές να είναι μη στάσιμες η κάθε μια ξεχωριστά. Έτσι λοιπόν ως πρώτο βήμα έχουμε την εκτίμηση μοναδιαίας ρίζας σε κάθε μια μεταβλητή χωριστά. Τα αποτελέσματα για την μεταβλητή της κατανάλωσης έχουν ως εξής:

18 18 ΠΙΝΑΚΑΣ 1 Τεστ μοναδιαίας ρίζας με μεταβλητή την κατανάλωση Εξωγενής μεταβλητή: σταθερά Έρευνα σε μέγιστο αριθμό υστερήσεων (lag)= 14. t-statistic Prob Επαξημένο Dickey-Fuller test statistic Test critical values: 1% level -3, % level % level Παρατηρείται λοιπόν, για την μεταβλητή της κατανάλωσης, η ύπαρξη μοναδιαίας ρίζας και μη στασιμότητας. Η πιθανότητα είναι μεγαλύτερη του 0.05 για έλεγχο σε επίπεδο στατιστικής σημαντικότητας 5% και το DF t- statistic μικρότερο σε απόλυτες τιμές από τις critical values. Τα αντίστοιχα αποτελέσματα για την μεταβλητή του εισοδήματος έχουν ως εξής: ΠΙΝΑΚΑΣ 2 Τεστ μοναδιαίας ρίζας με μεταβλητή το εισόδημα Εξωγενής μεταβλητή: σταθερά Έρευνα σε μέγιστο αριθμό υστερήσεων (lag)= 14. t-statistic Prob Επαυξημένο Dickey-Fuller test statistic Test critical values: 1% level -3, % level % level

19 19 Ανάλογα για την μεταβλητή του εισοδήματος αποδείχθηκε η ύπαρξη μοναδιαίας ρίζας και μη στασιμότητας.. Η πιθανότητα είναι μεγαλύτερη του 0.05 για έλεγχο σε επίπεδο στατιστικής σημαντικότητας 5% και το DF t- statistic μικρότερο σε απόλυτες τιμές από τις critical values. Σε ότι αφορά την τρίτη και τελευταία μεταβλητή του υποδείγματος μας, τον πλούτο των νοικοκυριών, τα αποτελέσματα έχουν ως εξής: ΠΙΝΑΚΑΣ 3 Τεστ μοναδιαίας ρίζας με μεταβλητή τον πλούτο Εξωγενής μεταβλητή: σταθερά Έρευνα σε μέγιστο αριθμό υστερήσεων (lag)= 14. t-statistic Prob Επαυξημένο Dickey-Fuller test statistic Test critical values: 1% level -3, % level % level Ανάλογα λοιπόν είναι και τα αποτελέσματα για την μεταβλητή του εισοδήματος, όπου αποδείχθηκε η ύπαρξη μοναδιαίας ρίζας και μη στασιμότητας.. Η πιθανότητα είναι μεγαλύτερη του 0.05 για έλεγχο σε επίπεδο στατιστικής σημαντικότητας 5%,και το DF t-statistic μικρότερο σε απόλυτες τιμές από τις critical values. Απομένει τώρα η απόδειξη της ύπαρξης σχέσεως στασιμότητας μεταξύ των τριών μεταβλητών, που γίνεται στα κατάλοιπα, η οποία φανερώνει την παρουσία συνολοκλήρωσης. Έχουμε λοιπόν τα εξής αποτελέσματα:

20 20 ΠΙΝΑΚΑΣ 4 Τεστ μοναδιαίας ρίζας με μεταβλητή τα κατάλοιπα Εξωγενής μεταβλητή: καμία Έρευνα σε μέγιστο αριθμό υστερήσεων (lag)= 14. t-statistic Prob Επαυξημένο Dickey-Fuller test statistic Test critical values: 1% level -2, % level % level Τα αποτελέσματα αυτά φανερώνουν την ύπαρξη συνολοκλήρωσης, η πιθανότητα είναι άρα μικρότερη από το 0.05 για έλεγχο σε επίπεδο στατιστικής σημαντικότητας 5% και το αποτέλεσμα του DF t-statistic μεγαλύτερο σε απόλυτες τιμές από τις critical values. Άρα δεν εμφανίζεται μοναδιαία ρίζα στα κατάλοιπα και υπάρχει στασιμότητα. Αποδείχθηκε λοιπόν η σχέση στάσιμης μακροχρόνιας σχέσης ανάμεσα σε μη στάσιμες μεταβλητές, που μας οδηγεί στο συμπέρασμα της συνολοκλήρωσης, ολοκληρώνοντας έτσι το πρώτο τεστ που καθορίστηκε από τους Phillips-Ouliaris (1990). Στη συνέχεια αναφέρονται τα αποτελέσματα από την δεύτερη μέθοδο ελέγχου της συνολοκλήρωσης εκφρασμένη από τον Johansen (1988,1991), η οποία επιτρέπει την εύρεση του αριθμού των σχέσεων συνολοκλήρωσης. Αυτή η μέθοδος καθορίζεται από ένα διάνυσμα αυτοπαλίνδρομου μοντέλου (vector autoregressive model) με p-διαστάσεις και κ-υστερήσεις (lags), όπου p ο αριθμός των στοχαστικών μεταβλητών, στην περίπτωση μας p=3. H προσέγγιση Johansen αποτελείται από δύο τεστ για την συνολοκλήρωση : το πρώτο είναι το στατιστικό που είναι γνωστό ως Trace ελέγχει την μηδενική υπόθεση Ho, ότι υπάρχουν ακριβώς r σχέσεις συνολοκλήρωσης έναντι της Η 1, ότι υπάρχουν p σχέσεις συνολοκλήρωσης, όπου το p είναι ο συνολικός αριθμός μεταβλητών στο μοντέλο. Το δεύτερο είναι το στατιστικό Maximum

Εισόδημα Κατανάλωση 1500 500 1600 600 1300 450 1100 400 600 250 700 275 900 300 800 352 850 400 1100 500

Εισόδημα Κατανάλωση 1500 500 1600 600 1300 450 1100 400 600 250 700 275 900 300 800 352 850 400 1100 500 Εισόδημα Κατανάλωση 1500 500 1600 600 1300 450 1100 400 600 250 700 275 900 300 800 352 850 400 1100 500 Πληθυσμός Δείγμα Δείγμα Δείγμα Ο ρόλος της Οικονομετρίας Οικονομική Θεωρία Διατύπωση της

Διαβάστε περισσότερα

Συνολοκλήρωση και μηχανισμός διόρθωσης σφάλματος

Συνολοκλήρωση και μηχανισμός διόρθωσης σφάλματος ΜΑΘΗΜΑ 10 ο Συνολοκλήρωση και μηχανισμός διόρθωσης σφάλματος Η μέθοδος της συνολοκλήρωσης είναι ένας τρόπος με τον οποίο μπορούμε να εκτιμήσουμε τη μακροχρόνια σχέση ισορροπίας που υπάρχει μεταξύ δύο ή

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 3ο. Βασικές έννοιες

ΜΑΘΗΜΑ 3ο. Βασικές έννοιες ΜΑΘΗΜΑ 3ο Βασικές έννοιες Εισαγωγή Βασικές έννοιες Ένας από τους βασικότερους σκοπούς της ανάλυσης των χρονικών σειρών είναι η διενέργεια των προβλέψεων. Στα υποδείγματα αυτά η τρέχουσα τιμή μιας οικονομικής

Διαβάστε περισσότερα

Συνολοκλήρωση και VAR υποδείγματα

Συνολοκλήρωση και VAR υποδείγματα ΜΑΘΗΜΑ ο Συνολοκλήρωση και VAR υποδείγματα Ησχέσησ ένα στατικό υπόδειγμα συνολοκλήρωσης και σ ένα υπόδειγμα διόρθωσης λαθών μπορεί να μελετηθεί καλύτερα όταν χρησιμοποιούμε τις ιδιότητες των αυτοπαλίνδρομων

Διαβάστε περισσότερα

Επίλυση Υποδειγμάτων με Ορθολογικές Προσδοκίες. Το Πρωτοβάθμιο και Δευτεροβάθμιο Υπόδειγμα

Επίλυση Υποδειγμάτων με Ορθολογικές Προσδοκίες. Το Πρωτοβάθμιο και Δευτεροβάθμιο Υπόδειγμα Επίλυση Υποδειγμάτων με Ορθολογικές Προσδοκίες Το Πρωτοβάθμιο και Δευτεροβάθμιο Υπόδειγμα Καθηγητής Γιώργος Αλογοσκούφης, Δυναμική Μακροοικονομική, 2014 Ορισμός των Ορθολογικών Προσδοκιών για Μία Περίοδο

Διαβάστε περισσότερα

Είδαµε στο προηγούµενο κεφάλαιο ότι, όταν τα δεδοµένα που χρησιµοποιούνται σε ένα υπόδειγµα, δεν προέρχονται από στάσιµες χρονικές σειρές έχουµε το

Είδαµε στο προηγούµενο κεφάλαιο ότι, όταν τα δεδοµένα που χρησιµοποιούνται σε ένα υπόδειγµα, δεν προέρχονται από στάσιµες χρονικές σειρές έχουµε το ΜΑΘΗΜΑ 9ο ΣΥΝΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗ (Έννοιες, Ορισµοί) Είδαµε στο προηγούµενο κεφάλαιο ότι, όταν τα δεδοµένα που χρησιµοποιούνται σε ένα υπόδειγµα, δεν προέρχονται από στάσιµες χρονικές σειρές έχουµε το πρόβληµα της

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Δυτικής Μακεδονίας Western Macedonia University of Applied Sciences Κοίλα Κοζάνης Kozani GR 50100

Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Δυτικής Μακεδονίας Western Macedonia University of Applied Sciences Κοίλα Κοζάνης Kozani GR 50100 Ποσοτικές Μέθοδοι Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Δυτικής Μακεδονίας Western Macedonia University of Applied Sciences Κοίλα Κοζάνης 50100 Kozani GR 50100 Απλή Παλινδρόμηση Η διερεύνηση του τρόπου συμπεριφοράς

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΥΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ

ΤΜΗΜΑΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΥΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΤΜΗΜΑΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΥΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΒΛΕΨΕΩΝ& ΕΛΕΓΧΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΤΑΡΤΟ ΑΥΤΟΠΑΛΙΝΔΡΟΜΑ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑΤΑ AR(p) Δρ. Κουνετάς Η Κωνσταντίνος ΕΠΙΧ Τεχνικές Προβλέψεων & Ελέγχου ιαφάνεια

Διαβάστε περισσότερα

Χρηματιστηριακή και Οικονομική Ανάπτυξη: Μια εμπειρική έρευνα για τις Η.Π.Α. με την ανάλυση της αιτιότητας. Κατιρτζόγλου Σοφία

Χρηματιστηριακή και Οικονομική Ανάπτυξη: Μια εμπειρική έρευνα για τις Η.Π.Α. με την ανάλυση της αιτιότητας. Κατιρτζόγλου Σοφία Χρηματιστηριακή και Οικονομική Ανάπτυξη: Μια εμπειρική έρευνα για τις Η.Π.Α. με την ανάλυση της αιτιότητας Κατιρτζόγλου Σοφία Στόχος της εργασίας Διεξαγωγή συμπερασμάτων για τις οικονομικές και χρηματιστηριακές

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ. Ενότητα 2: Παλινδρόμηση. Αναπλ. Καθηγητής Νικόλαος Σαριαννίδης Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά)

ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ. Ενότητα 2: Παλινδρόμηση. Αναπλ. Καθηγητής Νικόλαος Σαριαννίδης Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ Ενότητα 2: Παλινδρόμηση. Αναπλ. Καθηγητής Νικόλαος Σαριαννίδης Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

3. ΣΕΙΡΙΑΚΟΣ ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΗΣ ΣΥΣΧΕΤΙΣΗΣ

3. ΣΕΙΡΙΑΚΟΣ ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΗΣ ΣΥΣΧΕΤΙΣΗΣ 3. ΣΕΙΡΙΑΚΟΣ ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΗΣ ΣΥΣΧΕΤΙΣΗΣ Πρόβλημα: Ένας ραδιοφωνικός σταθμός ενδιαφέρεται να κάνει μια ανάλυση για τους πελάτες του που διαφημίζονται σ αυτόν για να εξετάσει την ποσοστιαία μεταβολή των πωλήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοικονομική Ι. Ενότητα # 8: Αγορές κεφαλαίου και γης Διδάσκων: Πάνος Τσακλόγλου Τμήμα: Διεθνών και Ευρωπαϊκών Οικονομικών Σπουδών

Μικροοικονομική Ι. Ενότητα # 8: Αγορές κεφαλαίου και γης Διδάσκων: Πάνος Τσακλόγλου Τμήμα: Διεθνών και Ευρωπαϊκών Οικονομικών Σπουδών Μικροοικονομική Ι Ενότητα # 8: Αγορές κεφαλαίου και γης Διδάσκων: Πάνος Τσακλόγλου Τμήμα: Διεθνών και Ευρωπαϊκών Οικονομικών Σπουδών Χρηματοδότηση Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό έχει αναπτυχθεί στα πλαίσια

Διαβάστε περισσότερα

1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ

1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ 1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ Το διάγραμμα κυκλικής ροής της οικονομίας (κεφ. 3, σελ. 100 Mankiw) Εισόδημα Υ Ιδιωτική αποταμίευση S Αγορά συντελεστών Αγορά χρήματος Πληρωμές συντελεστών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ. Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής. Συντάκτης: Δημήτριος Κρέτσης

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ. Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής. Συντάκτης: Δημήτριος Κρέτσης ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής Συντάκτης: Δημήτριος Κρέτσης 1. Ο κλάδος της περιγραφικής Στατιστικής: α. Ασχολείται με την επεξεργασία των δεδομένων και την ανάλυση

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ Κεφάλαιο 2

ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ Κεφάλαιο 2 013 [Κεφάλαιο ] ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ Κεφάλαιο Μάθημα Εαρινού Εξάμηνου 01-013 M.E. OE0300 Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας, Πολεοδομίας και Περιφερειακής Ανάπτυξης [Οικονομετρία 01-013] Μαρί-Νοέλ

Διαβάστε περισσότερα

2. ΕΠΙΛΟΓΗ ΜΟΝΤΕΛΟΥ ΜΕ ΤΗ ΜΕΘΟΔΟ ΤΟΥ ΑΠΟΚΛΕΙΣΜΟΥ ΜΕΤΑΒΛΗΤΩΝ (Backward Elimination Procedure) Στην στατιστική βιβλιογραφία υπάρχουν πολλές μέθοδοι για

2. ΕΠΙΛΟΓΗ ΜΟΝΤΕΛΟΥ ΜΕ ΤΗ ΜΕΘΟΔΟ ΤΟΥ ΑΠΟΚΛΕΙΣΜΟΥ ΜΕΤΑΒΛΗΤΩΝ (Backward Elimination Procedure) Στην στατιστική βιβλιογραφία υπάρχουν πολλές μέθοδοι για 2. ΕΠΙΛΟΓΗ ΜΟΝΤΕΛΟΥ ΜΕ ΤΗ ΜΕΘΟΔΟ ΤΟΥ ΑΠΟΚΛΕΙΣΜΟΥ ΜΕΤΑΒΛΗΤΩΝ (Backward Elimination Procedure) Στην στατιστική βιβλιογραφία υπάρχουν πολλές μέθοδοι για τον καθορισμό του καλύτερου υποσυνόλου από ένα σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

Χρηματοοικονομική Ι. Ενότητα 8: Βασικές αρχές αποτίμησης μετοχών. Ιωάννης Ταμπακούδης. Τμήμα Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Ι

Χρηματοοικονομική Ι. Ενότητα 8: Βασικές αρχές αποτίμησης μετοχών. Ιωάννης Ταμπακούδης. Τμήμα Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Ι Χρηματοοικονομική Ι Ενότητα 8: Βασικές αρχές αποτίμησης μετοχών Τμήμα Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΣΤΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ Κόστος κεφαλαίου κόστος ευκαιρίας των κεφαλαίων Υποθέσεις υπολογισμού Στάδια υπολογισμού Πηγές χρηματοδότησης (κεφαλαίου)

ΚΟΣΤΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ Κόστος κεφαλαίου κόστος ευκαιρίας των κεφαλαίων Υποθέσεις υπολογισμού Στάδια υπολογισμού Πηγές χρηματοδότησης (κεφαλαίου) ΚΟΣΤΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ Κόστος κεφαλαίου Ορισμός: είναι το κόστος ευκαιρίας των κεφαλαίων που έχουν όλοι οι επενδυτές της εταιρείας (μέτοχοι και δανειστές) Κόστος ευκαιρίας: είναι η απόδοση της καλύτερης εναλλακτικής

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Οικονομετρίας Προαιρετική Εργασία 2016 Χειμερινό Εξάμηνο

Εργαστήριο Οικονομετρίας Προαιρετική Εργασία 2016 Χειμερινό Εξάμηνο Εργαστήριο Οικονομετρίας Προαιρετική Εργασία 2016 Χειμερινό Εξάμηνο Χρήσιμες Οδηγίες Με την βοήθεια του λογισμικού E-views να απαντήσετε στα ερωτήματα των επόμενων σελίδων, (οι απαντήσεις πρέπει να περαστούν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΤΜΗΜΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΡΑΠΕΖΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΤΗ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΓΙΑ ΣΤΕΛΕΧΗ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Μ. ΜΑΡΙΝΟΣ «Εμπειρική Ανάλυση των Αποδόσεων Ομολόγων

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ. ΕΝΟΤΗΤΑ 4η ΠΡΟΒΛΕΨΗ ΖΗΤΗΣΗΣ

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ. ΕΝΟΤΗΤΑ 4η ΠΡΟΒΛΕΨΗ ΖΗΤΗΣΗΣ ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑ 4η ΠΡΟΒΛΕΨΗ ΖΗΤΗΣΗΣ ΓΙΑΝΝΗΣ ΦΑΝΟΥΡΓΙΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΣ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΔΟΜΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ 1. Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Συναθροιστική ζήτηση και προσφορά

Συναθροιστική ζήτηση και προσφορά Συναθροιστική ζήτηση και Κεφάλαιο 31 Εισαγωγή στην Μακροοικονομική Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Πανεπιστήμιο Μακεδονίας. Βραχυχρόνιες οικονομικές διακυμάνσεις Η οικονομική δραστηριότητα παρουσιάζει

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ. ΜΑΘΗΜΑ 12ο

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ. ΜΑΘΗΜΑ 12ο ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΜΑΘΗΜΑ 12ο ΑΙΤΙΟΤΗΤΑ Ένα από τα βασικά προβλήματα που υπάρχουν στην εξειδίκευση ενός υποδείγματος είναι να προσδιοριστεί η κατεύθυνση που μία μεταβλητή

Διαβάστε περισσότερα

Χρηματοοικονομική Ι. Ενότητα 9: Αποτίμηση κοινών μετοχών. Ιωάννης Ταμπακούδης. Τμήμα Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Ι

Χρηματοοικονομική Ι. Ενότητα 9: Αποτίμηση κοινών μετοχών. Ιωάννης Ταμπακούδης. Τμήμα Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Ι Χρηματοοικονομική Ι Ενότητα 9: Αποτίμηση κοινών μετοχών Τμήμα Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Το Βασικό Κεϋνσιανό Υπόδειγμα και η Σχέση Μεταξύ Ανεργίας και Πληθωρισμού. Καθ. Γιώργος Αλογοσκούφης

Το Βασικό Κεϋνσιανό Υπόδειγμα και η Σχέση Μεταξύ Ανεργίας και Πληθωρισμού. Καθ. Γιώργος Αλογοσκούφης Το Βασικό Κεϋνσιανό Υπόδειγμα και η Σχέση Μεταξύ Ανεργίας και Πληθωρισμού Καθ. Γιώργος Αλογοσκούφης Καθηγητής Γιώργος Αλογοσκούφης, Δυναμική Μακροοικονομική, 2014 Η Κεϋνσιανή Προσέγγιση Η πιο διαδεδομένη

Διαβάστε περισσότερα

Το Νέο Κεϋνσιανο Υπόδειγμα. Ένα Δυναμικό Στοχαστικό Υπόδειγμα Γενικής Ισορροπίας με Κεϋνσιανά Χαρακτηριστικά

Το Νέο Κεϋνσιανο Υπόδειγμα. Ένα Δυναμικό Στοχαστικό Υπόδειγμα Γενικής Ισορροπίας με Κεϋνσιανά Χαρακτηριστικά Το Νέο Κεϋνσιανο Υπόδειγμα Ένα Δυναμικό Στοχαστικό Υπόδειγμα Γενικής Ισορροπίας με Κεϋνσιανά Χαρακτηριστικά Καθηγητής Γιώργος Αλογοσκούφης, Δυναμική Μακροοικονομική, 2014 Το Νέο Κεϋνσιανό Στοχαστικό Δυναμικό

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΘΕΩΡΙΑ ΚΑΙ ΠΡΑΚΤΙΚΗ

ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΘΕΩΡΙΑ ΚΑΙ ΠΡΑΚΤΙΚΗ Δημήτριος Βασιλείου Καθηγητής Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου Νικόλαος Ηρειώτης Αναπληρωτής Καθηγητής Εθνικού & Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών 1 Χρηματοοικονομική Διοίκηση Θεωρία και Πρακτική Δημήτριος

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ. Ενότητα 3: Πολλαπλή Παλινδρόμηση. Αναπλ. Καθηγητής Νικόλαος Σαριαννίδης Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά)

ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ. Ενότητα 3: Πολλαπλή Παλινδρόμηση. Αναπλ. Καθηγητής Νικόλαος Σαριαννίδης Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ Ενότητα 3: Πολλαπλή Παλινδρόμηση. Αναπλ. Καθηγητής Νικόλαος Σαριαννίδης Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

ΗΡΑΚΛΕΙΟ 2007 ΙΩΑΝΝΑ ΚΑΠΕΤΑΝΟΥ

ΗΡΑΚΛΕΙΟ 2007 ΙΩΑΝΝΑ ΚΑΠΕΤΑΝΟΥ ΙΩΑΝΝΑ ΚΑΠΕΤΑΝΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1.1 Γιατί οι επιχειρήσεις έχουν ανάγκη την πρόβλεψη σελ.1 1.2 Μέθοδοι πρόβλεψης....σελ.2 ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ 2.1 Υπόδειγμα του Κινητού μέσου όρου.σελ.5 2.2 Υπόδειγμα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Μάθημα 7 Ζήτηση χρήματος Ζήτηση χρήματος! Όπως είδαμε στο προηγούμενο μάθημα η προσφορά χρήματος επηρεάζεται από την Κεντρική Τράπεζα και ως εκ τούτου είναι εξωγενώς δεδομένη!

Διαβάστε περισσότερα

E[ (x- ) ]= trace[(x-x)(x- ) ]

E[ (x- ) ]= trace[(x-x)(x- ) ] 1 ΦΙΛΤΡΟ KALMAN ΔΙΑΚΡΙΤΟΥ ΧΡΟΝΟΥ Σε αυτό το μέρος της πτυχιακής θα ασχοληθούμε λεπτομερώς με το φίλτρο kalman και θα δούμε μια καινούρια έκδοση του φίλτρου πάνω στην εφαρμογή της γραμμικής εκτίμησης διακριτού

Διαβάστε περισσότερα

Αγορές Χρήματος και Κεφαλαίου. Θεωρία Αποτελεσματικών Αγορών (Επανάληψη) Μεταπτυχιακό στην Οικονομική Επιστήμη ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ

Αγορές Χρήματος και Κεφαλαίου. Θεωρία Αποτελεσματικών Αγορών (Επανάληψη) Μεταπτυχιακό στην Οικονομική Επιστήμη ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ Αγορές Χρήματος και Κεφαλαίου Θεωρία Αποτελεσματικών Αγορών (Επανάληψη) Μεταπτυχιακό στην Οικονομική Επιστήμη ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ Κατερίνα Κύρτσου Σελίδα-1 Υποθέσεις Δεν υπάρχει κόστος συναλλαγών Δεν

Διαβάστε περισσότερα

Κατανάλωση, Αποταμίευση και Προσδιορισμός του Εθνικού Εισοδήματος σε Κλειστή οικονομία χωρίς Δημόσιο Τομέα

Κατανάλωση, Αποταμίευση και Προσδιορισμός του Εθνικού Εισοδήματος σε Κλειστή οικονομία χωρίς Δημόσιο Τομέα Κατανάλωση, Αποταμίευση και Προσδιορισμός του Εθνικού Εισοδήματος σε Κλειστή οικονομία χωρίς Δημόσιο Τομέα -Σκοπός: Εξήγηση Διακυμάνσεων του Πραγματικού ΑΕΠ - Δυνητικό Προϊόν: Το προϊόν που θα μπορούσε

Διαβάστε περισσότερα

Η ΙΣΧΥΣ ΕΝΟΣ ΕΛΕΓΧΟΥ. (Power of a Test) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 21

Η ΙΣΧΥΣ ΕΝΟΣ ΕΛΕΓΧΟΥ. (Power of a Test) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 21 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 21 Η ΙΣΧΥΣ ΕΝΟΣ ΕΛΕΓΧΟΥ (Power of a Test) Όπως είδαμε προηγουμένως, στον Στατιστικό Έλεγχο Υποθέσεων, ορίζουμε δύο είδη πιθανών λαθών (κινδύνων) που μπορεί να συμβούν όταν παίρνουμε αποφάσεις

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 15 Έλεγχοι χ-τετράγωνο

Κεφάλαιο 15 Έλεγχοι χ-τετράγωνο Κεφάλαιο 15 Έλεγχοι χ-τετράγωνο Copyright 2009 Cengage Learning 15.1 Ένα Κοινό Θέμα Τι πρέπει να γίνει; Τύπος Δεδομένων; Πλήθος Κατηγοριών; Στατιστική Μέθοδος; Περιγραφή ενός πληθυσμού Ονομαστικά Δύο ή

Διαβάστε περισσότερα

Ογενικός(πλήρης) έλεγχος των Dickey Fuller

Ογενικός(πλήρης) έλεγχος των Dickey Fuller ΜΑΘΗΜΑ 7ο Ογενικός(πλήρης) έλεγχος των Dickey Fuller Είδαμε προηγουμένως ότι οι τιμές της στατιστικής Τ 2δ0, Τ 3δ0 και Τ 3δ1 που χρησιμοποιήθηκαν στην παραπάνω παράγραφο εξαρτώνται από τη μορφή της εξίσωσης

Διαβάστε περισσότερα

Χρηματοοικονομική Ι. Ενότητα 7: Μετοχικοί τίτλοι. Ιωάννης Ταμπακούδης. Τμήμα Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Ι

Χρηματοοικονομική Ι. Ενότητα 7: Μετοχικοί τίτλοι. Ιωάννης Ταμπακούδης. Τμήμα Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Ι Χρηματοοικονομική Ι Ενότητα 7: Μετοχικοί τίτλοι Τμήμα Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. geeconomy@yahoo.com. Γ Ι Ω Ρ Γ Ο Σ Κ Α Μ Α Ρ Ι Ν Ο Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Λ Ο Γ Ο Σ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012

ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. geeconomy@yahoo.com. Γ Ι Ω Ρ Γ Ο Σ Κ Α Μ Α Ρ Ι Ν Ο Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Λ Ο Γ Ο Σ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012 1 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012 ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Στο παρόν είναι συγκεντρωµένες όλες σχεδόν οι ερωτήσεις κλειστού τύπου που

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5. Αποταμίευση και επένδυση σε μια ανοικτή οικονομία

Κεφάλαιο 5. Αποταμίευση και επένδυση σε μια ανοικτή οικονομία Κεφάλαιο 5 Αποταμίευση και επένδυση σε μια ανοικτή οικονομία Περίγραμμα κεφαλαίου Ισοζύγιο Πληρωμών Ισορροπία της αγοράς αγαθών σε μια ανοικτή οικονομία Αποταμίευση και επένδυση σε μια μικρή ανοικτή οικονομία

Διαβάστε περισσότερα

10. Η επιδίωξη της μέγιστης χρησιμότητας αποτελεί βασικό χαρακτηριστικό της συμπεριφοράς του καταναλωτή στη ζήτηση αγαθών.

10. Η επιδίωξη της μέγιστης χρησιμότητας αποτελεί βασικό χαρακτηριστικό της συμπεριφοράς του καταναλωτή στη ζήτηση αγαθών. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 : Η ΖΗΤΗΣΗ Να σημειώσετε το σωστό ή το λάθος στο τέλος των προτάσεων: 1. Όταν η ζήτηση ενός αγαθού είναι ελαστική, η συνολική δαπάνη των καταναλωτών για το αγαθό αυτό μειώνεται καθώς αυξάνεται

Διαβάστε περισσότερα

Στατιστική Ι. Ανάλυση Παλινδρόμησης

Στατιστική Ι. Ανάλυση Παλινδρόμησης Στατιστική Ι Ανάλυση Παλινδρόμησης Ανάλυση παλινδρόμησης Η πρόβλεψη πωλήσεων, εσόδων, κόστους, παραγωγής, κτλ. είναι η βάση του επιχειρηματικού σχεδιασμού. Η ανάλυση παλινδρόμησης και συσχέτισης είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ Εισαγωγή

ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ Εισαγωγή 2013 [Πρόλογος] ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ Εισαγωγή Μάθημα Εαρινού Εξάμηνου 2012-2013 Μ.Επ. ΟΕ0300 Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας, Πολεοδομίας και Περιφερειακής Ανάπτυξης Μαρί-Νοέλ Ντυκέν, Επ. Καθηγητρία

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΩΡΙΑ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΕΩΣ ΚΑΙ ΑΠΟΤΑΜΙΕΥΣΕΩΣ

ΘΕΩΡΙΑ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΕΩΣ ΚΑΙ ΑΠΟΤΑΜΙΕΥΣΕΩΣ ΘΕΩΡΙΑ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΕΩΣ ΚΑΙ ΑΠΟΤΑΜΙΕΥΣΕΩΣ Κεφάλαιο 3ο Εισαγωγή! Στο μέρος αυτό του μαθήματος θα εξετάσουμε πως προσδιορίζεται η κατανάλωση και η αποταμίευση των νοικοκυριών (τα δύο μέρη του διαθέσιμου προσωπικού

Διαβάστε περισσότερα

ΒΡΑΧΥΧΡΟΝΙΕΣ ΟΙΚ Ι Ο Κ ΝΟΜΙΚ Ι ΕΣ Ε Σ Δ Ι Δ Α Ι Κ Α ΥΜΑΝ Α ΣΕ Σ Ι Ε Σ Ι

ΒΡΑΧΥΧΡΟΝΙΕΣ ΟΙΚ Ι Ο Κ ΝΟΜΙΚ Ι ΕΣ Ε Σ Δ Ι Δ Α Ι Κ Α ΥΜΑΝ Α ΣΕ Σ Ι Ε Σ Ι ΒΡΑΧΥΧΡΟΝΙΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΕΙΣ Τα περισσότερα χρόνια η παραγωγή σε μια χώρα αυξάνεται και επομένως οι περισσότεροι κάτοικοι απολαμβάνουν ένα υψηλότερο βιοτικό επίπεδο. Ποιοι παράγοντες οδηγούν αυτή

Διαβάστε περισσότερα

Μακροοικονομική Θεωρία Ι

Μακροοικονομική Θεωρία Ι ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Μακροοικονομική Θεωρία Ι Διάλεξη 1: Εισαγωγή Διδάσκων: Γιαννέλλης Νικόλαος ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΣΧΟΛΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

www.onlineclassroom.gr ΜΕΡΟΣ Β Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών

www.onlineclassroom.gr ΜΕΡΟΣ Β Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών ΜΕΡΟΣ Β Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών Β.1 Διαπράττουμε το σφάλμα της σύνθεσης όταν θεωρούμε ότι: α. αυτό που ισχύει για ένα άτομο ισχύει μερικές φορές και για το σύνολο β. αυτό που ισχύει για ένα άτομο

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΩΡΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑΣ ΣΥΝΟΠΤΙΚΕΣ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ

ΘΕΩΡΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑΣ ΣΥΝΟΠΤΙΚΕΣ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑΣ ΣΥΝΟΠΤΙΚΕΣ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΑΠΛΟ ΓΡΑΜΜΙΚΟ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ Συντελεστής συσχέτισης (εκτιμητής Person: r, Y ( ( Y Y xy ( ( Y Y x y, όπου r, Y (ισχυρή θετική γραμμική συσχέτιση όταν, ισχυρή αρνητική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Πρόγραµµα Σπουδών: ΤΡΑΠΕΖΙΚΗ Θεµατική Ενότητα: ΤΡΑ-61 Στρατηγική Τραπεζών Ακαδηµαϊκό Έτος: 2012-2013

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Πρόγραµµα Σπουδών: ΤΡΑΠΕΖΙΚΗ Θεµατική Ενότητα: ΤΡΑ-61 Στρατηγική Τραπεζών Ακαδηµαϊκό Έτος: 2012-2013 ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Πρόγραµµα Σπουδών: ΤΡΑΠΕΖΙΚΗ Θεµατική Ενότητα: ΤΡΑ-61 Στρατηγική Τραπεζών Ακαδηµαϊκό Έτος: 2012-2013 Τρίτη Γραπτή Εργασία Γενικές οδηγίες για την εργασία Όλες οι ερωτήσεις

Διαβάστε περισσότερα

Συσχέτιση μεταξύ δύο συνόλων δεδομένων

Συσχέτιση μεταξύ δύο συνόλων δεδομένων Διαγράμματα διασποράς (scattergrams) Συσχέτιση μεταξύ δύο συνόλων δεδομένων Η οπτική απεικόνιση δύο συνόλων δεδομένων μπορεί να αποκαλύψει με παραστατικό τρόπο πιθανές τάσεις και μεταξύ τους συσχετίσεις,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Κ Υ Π Ρ Ο Υ. A. Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας * εκέμβριος 2010

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Κ Υ Π Ρ Ο Υ. A. Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας * εκέμβριος 2010 Τεύχος 28 Δεκέμβριος 21 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Κ Υ Π Ρ Ο Υ ΚΕΝΤΡΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ A. Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας * εκέμβριος 21 Οι Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας στοχεύουν στην αποτύπωση των αντιλήψεων των

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗΣ. Επικ. Καθ. Στέλιος Ζήμερας. Τμήμα Μαθηματικών Κατεύθυνση Στατιστικής και Αναλογιστικά Χρηματοοικονομικά Μαθηματικά

ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗΣ. Επικ. Καθ. Στέλιος Ζήμερας. Τμήμα Μαθηματικών Κατεύθυνση Στατιστικής και Αναλογιστικά Χρηματοοικονομικά Μαθηματικά ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗΣ Επικ. Καθ. Στέλιος Ζήμερας Τμήμα Μαθηματικών Κατεύθυνση Στατιστικής και Αναλογιστικά Χρηματοοικονομικά Μαθηματικά 2015 Πληθυσμός: Εισαγωγή Ονομάζεται το σύνολο των χαρακτηριστικών που

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΛΙΚΗ ΕΞΕΤΑΣΗ ΔΕΙΓΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ Ι (3ο Εξάμηνο) Όνομα εξεταζόμενου: Α.Α. Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθήνας -- Τμήμα ΔΕΟΣ Καθηγητής: Γιάννης Μπίλιας

ΤΕΛΙΚΗ ΕΞΕΤΑΣΗ ΔΕΙΓΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ Ι (3ο Εξάμηνο) Όνομα εξεταζόμενου: Α.Α. Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθήνας -- Τμήμα ΔΕΟΣ Καθηγητής: Γιάννης Μπίλιας ΤΕΛΙΚΗ ΕΞΕΤΑΣΗ ΔΕΙΓΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ Ι (3ο Εξάμηνο) Όνομα εξεταζόμενου: Α.Α. Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθήνας -- Τμήμα ΔΕΟΣ Καθηγητής: Γιάννης Μπίλιας ΟΔΗΓΙΕΣ: Απαντήστε σε όλα τα θέματα. Απαντήστε με ακρίβεια

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Κ Υ Π Ρ Ο Υ. A. Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας * Μάρτιος 2011

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Κ Υ Π Ρ Ο Υ. A. Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας * Μάρτιος 2011 Τεύχος Μάρτιος 2 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Κ Υ Π Ρ Ο Υ ΚΕΝΤΡΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ A. Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας * Μάρτιος 2 Οι Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας στοχεύουν στην αποτύπωση των αντιλήψεων των επιχειρηματιών

Διαβάστε περισσότερα

Εισοδήματος και Απασχόλησης Determination of Income and Employment

Εισοδήματος και Απασχόλησης Determination of Income and Employment ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Προσδιορισμός Εισοδήματος και Απασχόλησης Determination of Income and Employment 1. Κεϋνσιανή θεωρία - Υπόδειγμα. Keynesian Model 1 Βασικές αρχές: Το μέγεθος του Εθνικού εισοδήματος (παραγόμενου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ Μονάδα Συστημάτων Προβλέψεων & Προοπτικής Forecasting System Unit

ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ Μονάδα Συστημάτων Προβλέψεων & Προοπτικής Forecasting System Unit ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ Μονάδα Συστημάτων Προβλέψεων & Προοπτικής Forecasting System Unit Τεχνικές Προβλέψεων 2 η Ενότητα http://www.fsu.gr -

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομική Πολιτική Ι: Σταθερές Συναλλαγματικές Ισοτιμίες χωρίς Κίνηση Κεφαλαίου

Οικονομική Πολιτική Ι: Σταθερές Συναλλαγματικές Ισοτιμίες χωρίς Κίνηση Κεφαλαίου Κεφάλαιο 6 Οικονομική Πολιτική Ι: Σταθερές Συναλλαγματικές Ισοτιμίες χωρίς Κίνηση Κεφαλαίου 6.1 Σύνοψη Στο έκτο κεφάλαιο του συγγράμματος ξεκινάει η ανάλυση της μακροοικονομικής πολιτικής. Περιγράφονται

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 9. Έλεγχοι υποθέσεων

Κεφάλαιο 9. Έλεγχοι υποθέσεων Κεφάλαιο 9 Έλεγχοι υποθέσεων 9.1 Εισαγωγή Όταν παίρνουμε ένα ή περισσότερα τυχαία δείγμα από κανονικούς πληθυσμούς έχουμε τη δυνατότητα να υπολογίζουμε στατιστικά, όπως μέσους όρους, δειγματικές διασπορές

Διαβάστε περισσότερα

Χ. Εμμανουηλίδης, 1

Χ. Εμμανουηλίδης, 1 Εφαρμοσμένη Στατιστική Έρευνα Απλό Γραμμικό Υπόδειγμα AΠΛΟ ΓΡΑΜΜΙΚΟ ΥΠΟ ΕΙΓΜΑ Δρ. Χρήστος Εμμανουηλίδης Αν. Καθηγητής Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Εφαρμοσμένη Στατιστική, Τμήμα Ο.Ε. ΑΠΘ Χ. Εμμανουηλίδης,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ

ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΚΑ ΠΡΟΤΥΠΑ ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΩΤΟ ΘΕΩΡΙΑΣ-ΑΠΛΟ ΓΡΑΜΜΙΚΟ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ PASW 18 Δρ. Κουνετάς Η Κωνσταντίνος Ακαδημαϊκό Έτος 2011 2012 ΕΠΙΧ

Διαβάστε περισσότερα

Επαυξημένος έλεγχος Dickey - Fuller (ADF)

Επαυξημένος έλεγχος Dickey - Fuller (ADF) ΜΑΘΗΜΑ 5ο Επαυξημένος έλεγχος Dickey - Fuller (ADF) Στον έλεγχο των Dickey Fuller (DF) και στα τρία υποδείγματα που χρησιμοποιήσαμε προηγουμένως κάνουμε την υπόθεση ότι ο διαταρακτικός όρος e είναι μια

Διαβάστε περισσότερα

5. ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΓΡΑΜΜΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ (GENERAL LINEAR MODEL) 5.1 Εναλλακτικά μοντέλα του απλού γραμμικού μοντέλου: Το εκθετικό μοντέλο

5. ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΓΡΑΜΜΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ (GENERAL LINEAR MODEL) 5.1 Εναλλακτικά μοντέλα του απλού γραμμικού μοντέλου: Το εκθετικό μοντέλο 5. ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΓΡΑΜΜΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ (GENERAL LINEAR MODEL) 5.1 Εναλλακτικά μοντέλα του απλού γραμμικού μοντέλου: Το εκθετικό μοντέλο Ένα εναλλακτικό μοντέλο της απλής γραμμικής παλινδρόμησης (που χρησιμοποιήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΜAΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Α ΜΕΡΟΣ ΤΥΠΟΛΟΓΙΟ και ΑΣΚΗΣΕΙΣ

ΜAΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Α ΜΕΡΟΣ ΤΥΠΟΛΟΓΙΟ και ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΜAΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Α ΜΕΡΟΣ ΤΥΠΟΛΟΓΙΟ και ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΑΘΗΝΑ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2014 ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ - ΣΥΝΤΑΞΗ ΠΑΝΤΕΛΗΣ ΝΙΚΟΣ 1 ΜAΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΑΕΠ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΛΕΥΡΑ ΤΗΣ ΤΕΛΙΚΗΣ ΔΑΠΑΝΗΣ Y = C + I + G + ( X M) Y

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΜΕΓΕΘΥΝΣΗ. Θεωρία και Πολιτική

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΜΕΓΕΘΥΝΣΗ. Θεωρία και Πολιτική ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΜΕΓΕΘΥΝΣΗ Θεωρία και Πολιτική Παντελής Καλαϊτζιδάκης Σαράντης Καλυβίτης ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Εισαγωγή στην οικονομική μεγέθυνση Ορισμός της οικονομικής μεγέθυνσης 15 Μια σύντομη

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση Υδατικών Πόρων

Διαχείριση Υδατικών Πόρων Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Διαχείριση Υδατικών Πόρων Γ.. Τσακίρης Μάθημα 3 ο Λεκάνη απορροής Υπάρχουσα κατάσταση Σενάριο 1: Μέσες υδρολογικές συνθήκες Σενάριο : Δυσμενείς υδρολογικές συνθήκες Μελλοντική

Διαβάστε περισσότερα

Μακροοικονομική. Μακροοικονομική Θεωρία και Πολιτική. Αναπτύχθηκε ως ξεχωριστός κλάδος: Γιατί μελετάμε ακόμη την. Μακροοικονομική Θεωρία και

Μακροοικονομική. Μακροοικονομική Θεωρία και Πολιτική. Αναπτύχθηκε ως ξεχωριστός κλάδος: Γιατί μελετάμε ακόμη την. Μακροοικονομική Θεωρία και Μακροοικονομική Θεωρία και Πολιτική Εισαγωγή: με τι ασχολείται Ποια είναι η θέση της μακροοικονομικής σήμερα; Χρησιμότητα - γιατί μελετάμε την μακροοικονομική θεωρία; Εξέλιξη θεωρίας και σχέση με την πολιτική

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Οικονομικών και Κοινωνικών Επιστημών. ΔΠΜΣ Στην Οικονομική Επιστήμη. Διπλωματική Εργασία

Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Οικονομικών και Κοινωνικών Επιστημών. ΔΠΜΣ Στην Οικονομική Επιστήμη. Διπλωματική Εργασία Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Οικονομικών και Κοινωνικών Επιστημών ΔΠΜΣ Στην Οικονομική Επιστήμη Διπλωματική Εργασία Θέμα : «Ζήτηση Προθεσμιακών Καταθέσεων» Όνομα : Ελένη Ζίττη Αριθμός Μητρώου : Μ 08/04 Επιβλέπων

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΩΝΙΟΒΙΟΛΟΓΙΑ, ΝΕΥΡΟΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΚΟΙΝΩΝΙΟΒΙΟΛΟΓΙΑ, ΝΕΥΡΟΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ A εξάμηνο 2009-2010 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΟΒΙΟΛΟΓΙΑ, ΝΕΥΡΟΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Μεθοδολογία Έρευνας και Στατιστική ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΧΡ. ΜΠΟΥΡΑΣ Χειμερινό Εξάμηνο 2009-2010 Ποιοτικές και Ποσοτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ. Κεφάλαιο 10. Εισαγωγή στην εκτιμητική

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ. Κεφάλαιο 10. Εισαγωγή στην εκτιμητική ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΠΑΤΡΑΣ Εργαστήριο Λήψης Αποφάσεων & Επιχειρησιακού Προγραμματισμού Καθηγητής Ι. Μητρόπουλος ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

από την ποσοστιαία μεταβολή της ζητούμενης ποσότητας προς την ποσοστιαία Σχέση ελαστικότητας ζήτησης και κλίση της καμπύλης ζήτησης.

από την ποσοστιαία μεταβολή της ζητούμενης ποσότητας προς την ποσοστιαία Σχέση ελαστικότητας ζήτησης και κλίση της καμπύλης ζήτησης. ΕΛΑΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΖΗΤΗΣΗΣ Ορισμός: Η ελαστικότητα ζήτησης, ενός αγαθού ως προς την τιμή του δίνεται από την ποσοστιαία μεταβολή της ζητούμενης ποσότητας προς την ποσοστιαία μεταβολή της τιμής του. Δηλαδή %

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ II ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗΣ 1. ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗΣ ΚΑΤΑ ΕΝΑ ΚΡΙΤΗΡΙΟ 2. ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗΣ ΚΑΤΑ ΔΥΟ ΚΡΙΤΗΡΙΑ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ II ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗΣ 1. ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗΣ ΚΑΤΑ ΕΝΑ ΚΡΙΤΗΡΙΟ 2. ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗΣ ΚΑΤΑ ΔΥΟ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ II ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗΣ ΕΝΟΤΗΤΕΣ 1. ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗΣ ΚΑΤΑ ΕΝΑ ΚΡΙΤΗΡΙΟ. ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗΣ ΚΑΤΑ ΔΥΟ ΚΡΙΤΗΡΙΑ 1. ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗΣ ΚΑΤΑ ΕΝΑ ΚΡΙΤΗΡΙΟ (One-Way Analyss of Varance) Η ανάλυση

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτική Οικονομία Ενότητα

Πολιτική Οικονομία Ενότητα ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 06: Επενδύσεις Πολυξένη Ράγκου Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΚΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΡΑΠΕΖΙΚΩΝ ΧΟΡΗΓΗΣΕΩΝ

ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΚΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΡΑΠΕΖΙΚΩΝ ΧΟΡΗΓΗΣΕΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΚΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΡΑΠΕΖΙΚΩΝ ΧΟΡΗΓΗΣΕΩΝ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: ΜΑΡΙΟΣ ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΥ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΕΡΩΤΟΚΡΙΤΟΣ ΒΑΡΕΛΑΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2005 Διπλωματική εργασία στα πλαίσια του Διατμηματικού Προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

13 Το απλό κλασικό υπόδειγμα

13 Το απλό κλασικό υπόδειγμα 13 Το απλό κλασικό υπόδειγμα Σκοπός Σκοπός του κεφαλαίου αυτού είναι να συνδυάσει τα δύο προηγούμενα κεάλαια και να δώσει μια συνολική εικόνα του απλού μακροοικονομικού υποδείγματος. Θα εξετάσει, επίσης,

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΙΙ

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΙΙ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΙΙ Ενότητα 1: Οικονομικοί Κύκλοι Κουτεντάκης Φραγκίσκος Γαληνού Αργυρώ Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Επιχειρηματικές Προβλέψεις: Μέθοδοι & Τεχνικές Αποσύνθεση Χρονοσειράς Διάλεξη 2

Επιχειρηματικές Προβλέψεις: Μέθοδοι & Τεχνικές Αποσύνθεση Χρονοσειράς Διάλεξη 2 ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ Μονάδα Προβλέψεων & Στρατηγικής Forecasting & Strategy Unit Αποσύνθεση Χρονοσειράς Διάλεξη 2 Αποσύνθεση (Decomposition)

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΑΓΟΡΕΣ Ενότητα 5: Η ΥΠΟΘΕΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΑΓΟΡΩΝ

ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΑΓΟΡΕΣ Ενότητα 5: Η ΥΠΟΘΕΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΑΓΟΡΩΝ ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΑΓΟΡΕΣ Ενότητα 5: Η ΥΠΟΘΕΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΑΓΟΡΩΝ ΚΥΡΙΑΖΟΠΟΥΛΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Τμήμα ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Υ: Νόσος. Χ: Παράγοντας Κινδύνου 1 (Ασθενής) 2 (Υγιής) Σύνολο. 1 (Παρόν) n 11 n 12 n 1. 2 (Απών) n 21 n 22 n 2. Σύνολο n.1 n.2 n..

Υ: Νόσος. Χ: Παράγοντας Κινδύνου 1 (Ασθενής) 2 (Υγιής) Σύνολο. 1 (Παρόν) n 11 n 12 n 1. 2 (Απών) n 21 n 22 n 2. Σύνολο n.1 n.2 n.. Μέτρα Κινδύνου για Δίτιμα Κατηγορικά Δεδομένα Σε αυτή την ενότητα θα ορίσουμε δείκτες μέτρησης του κινδύνου εμφάνισης μίας νόσου όταν έχουμε δίτιμες κατηγορικές μεταβλητές. Στην πιο απλή περίπτωση μας

Διαβάστε περισσότερα

Παραβίασητωνβασικώνυποθέσεωντηςπαλινδρόμησης (Violation of the assumptions of the classical linear regression model)

Παραβίασητωνβασικώνυποθέσεωντηςπαλινδρόμησης (Violation of the assumptions of the classical linear regression model) ΜΑΘΗΜΑ 4 ο 1 Παραβίασητωνβασικώνυποθέσεωντηςπαλινδρόμησης (Violation of the assumptions of the classical linear regression model) Αυτοσυσχέτιση (Serial Correlation) Lagrange multiplier test of residual

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες

Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες Μυρτώ - Σμαρώ Γιαλαμά Α.Μ.: 1207 Μ 075 Διεθνής Πολιτική Οικονομία Μάθημα: Γεωπολιτική των Κεφαλαιαγορών Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες 1. Τι είναι η παγκόσμια αγορά συναλλάγματος;

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΚΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΝΕΟΚΛΑΣΙΚΟΥ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑΤΟΣ

ΕΠΕΚΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΝΕΟΚΛΑΣΙΚΟΥ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑΤΟΣ Κεφάλαιο 3 ΕΠΕΚΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΝΕΟΚΛΑΣΙΚΟΥ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑΤΟΣ Εισαγωγή Ένα από τα βασικά συμπεράσματα του απλού νεοκλασικού υποδείγματος οικονομικής μεγέθυνσης, που παρουσιάστηκε στο Κεφάλαιο, είναι ότι δεν μπορεί

Διαβάστε περισσότερα

Συναλλαγματικές ισοτιμίες και επιτόκια

Συναλλαγματικές ισοτιμίες και επιτόκια Κεφάλαιο 2 Συναλλαγματικές ισοτιμίες και επιτόκια 2.1 Σύνοψη Στο δεύτερο κεφάλαιο του συγγράμματος περιγράφεται αρχικά η συνθήκη της καλυμμένης ισοδυναμίας επιτοκίων και ο τρόπος με τον οποίο μπορεί ένας

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ. Τριμηνιαία Έρευνα. B Τρίμηνο 2010

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ. Τριμηνιαία Έρευνα. B Τρίμηνο 2010 ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ Τριμηνιαία Έρευνα B Τρίμηνο 2010 Αθήνα, Ιούλιος 2010 2 Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης Β Τρίμηνο 2010 3 4 ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

Το Υπόδειγμα IS-LM. (1) ΗΚαμπύληIS (Ισορροπία στην Αγορά Αγαθών)

Το Υπόδειγμα IS-LM. (1) ΗΚαμπύληIS (Ισορροπία στην Αγορά Αγαθών) Το Υπόδειγμα IS-LM Νομισματική και Δημοσιονομική Πολιτική σε Κλειστή Οικονομία - Ταυτόχρονη Ανάλυση Μεταβολών της Ισορροπίας στην Αγορά Αγαθών και στην Αγορά Χρήματος => Υπόδειγμα IS-LM (1) ΗΚαμπύληIS

Διαβάστε περισσότερα

9. Παλινδρόμηση και Συσχέτιση

9. Παλινδρόμηση και Συσχέτιση 9. Παλινδρόμηση και Συσχέτιση Παλινδρόμηση και Συσχέτιση Υπάρχει σχέση ανάμεσα σε δύο ή περισσότερες μεταβλητές; Αν ναι, ποια είναι αυτή η σχέση; Πως μπορεί αυτή η σχέση να χρησιμοποιηθεί για να προβλέψουμε

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικά για Μη Οικονομολόγους Ενότητα 7: Εισαγωγή στην Μακροοικονομική Θεωρία

Οικονομικά για Μη Οικονομολόγους Ενότητα 7: Εισαγωγή στην Μακροοικονομική Θεωρία Οικονομικά για Μη Οικονομολόγους Ενότητα 7: Καθηγητής: Κώστας Τσεκούρας Σχολή Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Σκοποί ενότητας Στην παρούσα ενότητα παρουσιάζονται και αναλύονται

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7 ΚΟΣΤΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7 ΚΟΣΤΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7 ΚΟΣΤΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ Α. Εισαγωγή Όταν μια επιχείρηση έχει περίσσια διαθέσιμα, μπορεί να πληρώσει άμεσα το διαθέσιμο χρηματικό ποσό ως μέρισμα στους μετόχους, ή να χρηματοδοτήσει κάποια νέα επένδυση.

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνικοοικονομική Αξιολόγηση Επενδύσεων Διάλεξη 6 η. Ανάλυση Κινδύνου και Κοινωνικό Προεξοφλητικό Επιτόκιο

Κοινωνικοοικονομική Αξιολόγηση Επενδύσεων Διάλεξη 6 η. Ανάλυση Κινδύνου και Κοινωνικό Προεξοφλητικό Επιτόκιο Κοινωνικοοικονομική Αξιολόγηση Επενδύσεων Διάλεξη 6 η Ανάλυση Κινδύνου και Κοινωνικό Προεξοφλητικό Επιτόκιο Ζητήματα που θα εξεταστούν: Πως ορίζεται η έννοια της αβεβαιότητας και του κινδύνου. Ποια είναι

Διαβάστε περισσότερα

Ασκήσεις 1. Με τα δεδομένα του παρακάτω πίνακα: Τιμή (Ρ) Ποσότητα (Q D )

Ασκήσεις 1. Με τα δεδομένα του παρακάτω πίνακα: Τιμή (Ρ) Ποσότητα (Q D ) 2 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Ποια είναι η επιδίωξη του καταναλωτή και ποιοι παράγοντες την περιορίζουν; 2. Ποιος καταναλωτής ονομάζεται ορθολογικός και πότε λέμε ότι βρίσκεται σε ισορροπία; 3. Να διατυπώσετε

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα Εμπιστοσύνης του Καταναλωτή

Έρευνα Εμπιστοσύνης του Καταναλωτή ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ Έρευνα Εμπιστοσύνης του Καταναλωτή Τριμηνιαία Έρευνα Γ Τρίμηνο 2014 Αθήνα, Οκτώβριος 2014 2 Έρευνα Εμπιστοσύνης του

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. Α.1. Όταν η Κ.Π.Δ. είναι γραμμική τότε το κόστος ευκαιρίας είναι πάντοτε σταθερό και ίσο με τη μονάδα.

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. Α.1. Όταν η Κ.Π.Δ. είναι γραμμική τότε το κόστος ευκαιρίας είναι πάντοτε σταθερό και ίσο με τη μονάδα. ΟΜΑΔΑ Α ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Στις παρακάτω προτάσεις, από Α.1 μέχρι και Α.5 να γράψετε τον αριθμό της καθεμιάς και δίπλα του την ένδειξη: Σωστό, αν η πρόταση είναι σωστή ή Λάθος, αν η πρόταση είναι λανθασμένη. Α.1.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Κ Υ Π Ρ Ο Υ. Α. Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας * Απρίλιος 2009

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Κ Υ Π Ρ Ο Υ. Α. Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας * Απρίλιος 2009 Τεύχος 8 Απρίλιος 29 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Κ Υ Π Ρ Ο Υ ΚΕΝΤΡΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ Α. Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας * Απρίλιος 29 Οι Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας στοχεύουν στην αποτύπωση των αντιλήψεων των επιχειρηματιών

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 9. Έλεγχοι υποθέσεων

Κεφάλαιο 9. Έλεγχοι υποθέσεων Κεφάλαιο 9 Έλεγχοι υποθέσεων 9.1 Εισαγωγή Όταν παίρνουμε ένα ή περισσότερα τυχαία δείγμα από κανονικούς πληθυσμούς έχουμε τη δυνατότητα να υπολογίζουμε στατιστικά, όπως μέσους όρους, δειγματικές διασπορές

Διαβάστε περισσότερα

Εάν το ποσοστό υποχρεωτικών καταθέσεων είναι 25% και υπάρξει μια αρχική κατάθεση όψεως 2.000 σε μια εμπορική Τράπεζα, τότε η μέγιστη ρευστότητα που μπορεί να δημιουργηθεί από αυτή την κατάθεση είναι: Α.

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 9. Το υπόδειγµα IS-LM/AD-AS : Ένα γενικό πλαίσιο µακροοικονοµικής ανάλυσης

Κεφάλαιο 9. Το υπόδειγµα IS-LM/AD-AS : Ένα γενικό πλαίσιο µακροοικονοµικής ανάλυσης Κεφάλαιο 9 Το υπόδειγµα IS-LM/AD-AS : Ένα γενικό πλαίσιο µακροοικονοµικής ανάλυσης Περίγραµµα κεφαλαίου ΗευθείαFE : Ισορροπία στην αγορά εργασίας Ηκαµπύλη IS : Ισορροπία στην αγορά αγαθών Ηκαµπύλη LM :

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΩΡΙΑ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ. Κεφάλαιο 4ο. Πραγματική και σχεδιαζόμενη επένδυση

ΘΕΩΡΙΑ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ. Κεφάλαιο 4ο. Πραγματική και σχεδιαζόμενη επένδυση ΘΕΩΡΙΑ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ Κεφάλαιο 4ο Πραγματική και σχεδιαζόμενη επένδυση! Ως πραγματοποιούμενη (ή απλώς) επένδυση ορίζουμε την επένδυση που πραγματοποιείται κατά τη διάρκεια μιας χρονικής περιόδου! Η σχεδιαζόμενη,

Διαβάστε περισσότερα

Νικόλαος Ηρ. Γεωργιάδης Υπεύθυνος Ανάλυσης Valuation & Research Specialists ( VRS ) www.valueinvest.gr - www.iraj.gr

Νικόλαος Ηρ. Γεωργιάδης Υπεύθυνος Ανάλυσης Valuation & Research Specialists ( VRS ) www.valueinvest.gr - www.iraj.gr ΑΠΟΤΙΜΗΣΗ ΑΓΟΡΑΣ ΜΕΤΟΧΩΝ Νικόλαος Ηρ. Γεωργιάδης Υπεύθυνος Ανάλυσης Valuation & Research Specialists ( VRS ) www.valueinvest.gr - www.iraj.gr 1 Αποτίµηση Θεµελιωδών Παραγόντων Αποτελεί τη σηµαντικότερη

Διαβάστε περισσότερα

8. Η ζήτηση ενός αγαθού µεταβάλλεται προς την αντίθετη κατεύθυνση µε τη µεταβολή της τιµής του υποκατάστατου αγαθού.

8. Η ζήτηση ενός αγαθού µεταβάλλεται προς την αντίθετη κατεύθυνση µε τη µεταβολή της τιµής του υποκατάστατου αγαθού. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 : Η ΖΗΤΗΣΗ Να σηµειώσετε το σωστό ή το λάθος στο τέλος των προτάσεων: 1. Η επιδίωξη της µέγιστης χρησιµότητας αποτελεί βασικό χαρακτηριστικό της συµπεριφοράς του καταναλωτή στη ζήτηση αγαθών.

Διαβάστε περισσότερα

1ο ΣΤΑΔΙΟ ΓΕΝΕΣΗ ΜΕΤΑΚΙΝΗΣΕΩΝ

1ο ΣΤΑΔΙΟ ΓΕΝΕΣΗ ΜΕΤΑΚΙΝΗΣΕΩΝ ΠΡΟΒΛΗΜΑ 1ο ΣΤΑΔΙΟ ΓΕΝΕΣΗ ΜΕΤΑΚΙΝΗΣΕΩΝ πόσες μετακινήσεις δημιουργούνται σε και για κάθε κυκλοφοριακή ζώνη; ΟΡΙΣΜΟΙ μετακίνηση μετακίνηση με βάση την κατοικία μετακίνηση με βάση άλλη πέρα της κατοικίας

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνικές Προβλέψεων. Προετοιμασία & Ανάλυση Χρονοσειράς

Τεχνικές Προβλέψεων. Προετοιμασία & Ανάλυση Χρονοσειράς ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ Μονάδα Προβλέψεων & Στρατηγικής Forecasting & Strategy Unit Τεχνικές Προβλέψεων Προετοιμασία & Ανάλυση Χρονοσειράς http://www.fsu.gr

Διαβάστε περισσότερα