Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Η θέση της «κυκλοφορίας» στην αναπαραγωγή του οικονομικού συστήματος... Γιώργος Σταμάτης

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Η θέση της «κυκλοφορίας» στην αναπαραγωγή του οικονομικού συστήματος... Γιώργος Σταμάτης"

Transcript

1 Η θέση της "κυκλοφορίας" στην αναπαραγωγή του οικονομικού συστήματος και στην παραγωγή υπεραξίας και κέρδουςτου Γιώργου Σταμάτη Είναι ευρέως δεδομένη η άποψη, ότι, κατά τον Μαρξ, ο τομέας της «κυκλοφορίας», δηλ. του εμπορίου και εν γένει των υπηρεσιών, είναι μη παραγωγικός, επειδή δεν παράγει υπεραξία ή, αντιστοίχως, κέρδος 2, αλλά παίρνει απλώς μέρος της υπεραξίας ή, αντιστοίχως, του κέρδους που παράγουν οι υπόλοιποι, οι παραγωγικοί, τομείς, δηλ. οι τομείς της «υλικής» παραγωγής, έτσι που και η εργασία, που απασχολείται στον τομέα της «κυκλοφορίας», είναι, ακόμη κι όταν είναι υπαγμένη στο κεφάλαιο, μη παραγωγική εργασία. Δείξαμε αλλού 3, ότι, πρώτον, η άποψη αυτή δεν είναι η άποψη του Μαρξ και, δεύτερον, ότι είναι αυτή καθεαυτήν αντικειμενικά εσφαλμένη. Εδώ δεν επιθυμούμε να αναπτύξουμε πράγματα που θα έπρεπε να ήσαν αυτονόητα δηλ. ότι κάθε εργασία πού είναι (δεν είναι) υπαγμένη στο κεφάλαιο παράγει (δεν παράγει) - ανεξάρτητα από το είδος των αξιών χρήσης που παράγει, υλικά αγαθά ή υπηρεσίες, - υπεραξία ή, αντιστοίχως, κέρδος και επομένως είναι, κατά τον Μαρξ παραγωγική (μη παραγωγική) εργασία, αλλά να δείξουμε γιατί στην καπιταλιστική εμπορευματική παραγωγή δεν είναι δυνατόν ο τομέας της κυκλοφορίας να παίρνει υπεραξία ή, αντιστοίχως, κέρδος, που παρήγαγαν άλλοι τομείς, και να εξηγήσουμε πώς γίνεται κάθε τομέας να παίρνει μόνον την υπεραξία ή, αντιστοίχως, το κέρδος, που παρήγαγε αυτός ο ίδιος, ή, αντιστρόφως, να παράγει ο ίδιος την υπεραξία ή, αντιστοίχως, το κέρδος που παίρνει, θα δείξουμε επίσης, ότι, όπως η εργασία, που ξοδεύεται στην «υλική» παραγωγή, είναι ανάλογα αν παράγει αναπαραγωγικές ή μη αναπαραγωγικές αξίες χρήσης, αναπαραγωγική ή μη αναπαραγωγική εργασία, έτσι και η εργασία που ξοδεύεται στην «κυκλοφορία», είναι, ανάλογα αν παράγει αναπαραγωγικές ή μη αναπαραγωγικές αξίες χρήσης, αναπαραγωγική ή μη αναπαραγωγική εργασία. Αναπαραγωγική (μη αναπαραγωγική) είναι μία αξία χρήσης, όταν εισέρχεται (δεν εισέρχεται) άμεσα ή έμμεσα στην παραγωγή όλων των παραγόμενων αξιών χρήσης. Μια αναπαραγωγική αξία χρήσης εισέρχεται λοιπόν άμεσα ή έμμεσα στην παραγωγή όλων των - αναπαραγωγικών και μη αναπαραγωγικών - αξιών χρήσης, μια μη αναπαραγωγική αξία χρήσης, αντιθέτως, ή δεν εισέρχεται στην παραγωγή καμιάς αξίας χρήσης ή εισέρχεται στην παραγωγή μερικών ή όλων των μη παραγωγικών αξιών χρήσης. Μια αναπαραγωγική αξία χρήσης είναι λοιπόν, επειδή ακριβώς εισέρχεται στην παραγωγή όλων των παραγόμενων αξιών χρήσης, απολύτως αναγκαία για την αναπαραγωγή του οικονομικού συστήματος στο σύνολο του. Αν δεν παραχθεί, τότε δεν μπορεί να παραχθεί καμία απολύτως αξία χρήσης και συνεπώς δεν μπορεί να αναπαραχθεί το οικονομικό σύστημα. Κάθε αναπαραγωγική αξία χρήσης είναι λοιπόν απολύτως αναγκαία για την αναπαραγωγή του οικονομικού συστήματος στο σύνολο του. Μια μη αναπαραγωγική αξία χρήσης, αντιθέτως, επειδή δεν εισέρχεται στην παραγωγή όλων των εμπορευμάτων, δεν είναι αναγκαία για την αναπαραγωγή του οικονομικού συστήματος στο σύνολο του. Διότι, εάν δεν παραχθεί, δεν μπορούν να παραχθούν εκείνες μόνον οι μη αναπαραγωγικές αξίες χρήσης, στην παραγωγή των οποίων εισέρχεται άμεσα ή έμμεσα αυτή η ίδια (αν εισέρχεται στην παραγωγή κάποιων μη αναπαραγωγικών αξιών χρήσης). Ένας απλός τρόπος να διαπιστώσει κανείς αν μια αξία χρήσης είναι αναπαραγωγική ή μη αναπαραγωγική είναι να διερευνήσει αν αυτή η αξία χρήσης εισέρχεται ή δεν εισέρχεται άμεσα ή έμμεσα στην παραγωγή μισθιακών αξιών χρήσης, αξιών χρήσης δηλ. που καταναλώνουν οι εργάτες. Αν εισέρχεται, είναι αναπαραγωγική, αν δεν εισέρχεται, είναι μη αναπαραγωγική αξία χρήσης. Κι αυτό διότι τα μισθιακά εμπορεύματα είναι - επειδή εισέρχονται άμεσα στην αναπαραγωγή της εργασιακής δύναμης, η οποία εισέρχεται άμεσα στην παραγωγή όλων των εμπορευμάτων, και ως εκ τούτου εισέρχονται κι αυτά τουλάχιστον έμμεσα στην παραγωγή όλων των εμπορευμάτων - αναπαραγωγικά εμπορεύματα, έτσι ώστε, όταν μια αξία χρήσης εισέρχεται άμεσα ή έμμεσα στην παραγωγή τους, εισέρχεται κι αυτή όπως εκείνα στην παραγωγή όλων των παραγομένων αξιών χρήσης και συνεπώς είναι αναπαραγωγική. Αν, αντιθέτως, μια αξία χρήσης δεν εισέρχεται άμεσα ή έμμεσα στην παραγωγή των μισθιακών εμπορευμάτων, δεν εισέρχεται στην αναπαραγωγή Σελίδα 1 / 8

2 της εργασιακής δύναμης, συνεπώς δεν εισέρχεται στην παραγωγή όλων των εμπορευμάτων κι επομένως είναι μη αναπαραγωγική. Αν λοιπόν ορισμένες αξίες χρήσης απ' αυτές που παράγονται στον τομέα της "κυκλοφορίας" εισέρχονται στην παραγωγή όλων των εμπορευμάτων και συνεπώς είναι αναπαραγωγικές αξίες χρήσης, τότε το συνολικό σύστημα δεν μπορεί να αναπαραχθεί αν δεν παραχθούν αυτές οι αξίες χρήσης, τότε δηλ. ορισμένα μέρη του τομέα της κυκλοφορίας είναι απολύτως αναγκαία για την αναπαραγωγή του οικονομικού συστήματος. Σελίδα 2 / 8

3 5. Το υπερπροϊόν του τομέα 1 περιέχει συνεπώς θετικές και αρνητικές ποσότητες εμπορευμάτων. (Η ποσότητα Xi(l6n) είναι θετική, επειδή 6π=απ και απ<1). Και ποιο είναι το υπερπροϊόν του τομέα 2; Είναι ίσο με Χ 2 μονάδες του εμπορεύματος 2 και - Χ μονάδες του εμπορεύματος 4 και - Χ26 52 μονάδες του εμπορεύματος 5. Και αυτού του τομέα το υπερπροϊόν περιέχει θετικές και αρνητικές ποσότητες εμπορευμάτων. Αυτό το τελευταίο ισχύει και για το υπερπροϊόν καθενός από τους υπόλοιπους τομείς: και αυτών των τομέων το υπερπροϊόν αποτελείται από θετικές και αρνητικές ποσότητες εμπορευμάτων. Μπορούμε να συγκρίνουμε τα υπερπροϊόντα των διαφόρων τομέων μεταξύ τους; Προφανώς όχι. Το σημαντικότερο όμως είναι το εξής: Ότι επειδή ακριβώς το υπερπροϊόν κάθε τομέα περιέχει και αρνητικές ποσότητες εμπορευμάτων, δεν είναι δυνατόν να γίνει λόγος για το ποιος τομέας παρήγαγε ποιο μέρος του υπερπροϊόντος της συνολικής οικονομίας. Αυτό, το ότι δηλ. το υπερπροϊόν κάθε τομέα περιέχει και αρνητικές ποσότητες εμπορευμάτων, καθώς και η συνέπεια του που μόλις αναφέραμε είναι αποτέλεσμα του κοινωνικού καταμερισμού της εργασίας. Κοινωνικός καταμερισμός της εργασίας σημαίνει πριν απ' όλα, ότι κάθε παραγωγός (εδώ κάθε τομέας) δεν παράγει ο ίδιος ό,τι χρειάζεται για την παραγωγή του, δηλ. τις εισροές της διαδικασίας παραγωγής του, αλλά ότι τις παίρνει από άλλους παραγωγούς (εδώ τομείς), γι' αυτό και αυτές οι εισροές εμφανίζονται ως αρνητικές ποσότητες εμπορευμάτων στις καθαρές εκροές του, δηλ. στο καθαρό προϊόν ή, αντιστοίχως, στο υπερπροϊόν που παράγει 1. Συνεπεία λοιπόν του κοινωνικού καταμερισμού της εργασίας δεν είναι δυνατόν να λεχθεί ποιος παραγωγός ή ποιος τομέας παρήγαγε ποιο μέρος του συνολικού καθαρού προϊόντος ή του συνολικού υπερπροϊόντος της οικονομίας. Συμβαίνει λοιπόν κι εδώ ό,τι συμβαίνει και λόγω 1. Οι καθαρές εκροές είναι ίσες με το καθαρό προϊόν, όταν τα μισθιακά εμπορεύματα δεν περιέχονται στις ενδιάμεσες εισροές, και είναι ίσες με το υπερπροϊόν, όταν αυτά περιέχονται, όπως εδώ, στις ενδιάμεσες εισροές. του ενδοεργοστασιακού καταμερισμού της εργασίας: Επειδή και κατά τη διαδικασία παραγωγής ενός ορισμένου παραγωγού (=εργοστασίου) οι εργαζόμενοι παράγουν υπό τις συνθήκες ενός ενδοεργοστασιακού καταμερισμού της εργασίας, δεν είναι δυνατόν να λεχθεί - ακόμη κι αν μπορούσε να πει κανείς (πράγμα που, Σελίδα 3 / 8

4 όπως είδαμε δεν μπορεί) ποιο είναι το καθαρόν προϊόν ή το υπερπροϊόν του εργοστασίου, δηλ. όλων των εργαζομένων συνολικά - ποιο μέρος αυτού του καθαρού προϊόντος ή υπερπροϊόντος παρήγαγε ένας ορισμένος εργαζόμενος. Το μόνον που δύναται να λεχθεί είναι ότι το συνολικό καθαρό προϊόν ή υπερπροϊόν της οικονομίας παρήχθη από το σύνολο των παραγωγών της και κατά συνέπεια από το σύνολο των εργατών της (κι αυτό πάλι, μόνον όταν αυτή η οικονομία είναι, όπως εδώ «κλειστή», δηλ. δεν έχει ανταλλακτικές σχέσεις με άλλες οικονομίες). Πώς όμως διαπιστώνεται τι παρήγαγε και τι πήρε από το συνολικό υπερπροϊόν της οικονομίας ένας ορισμένος τομέας; Στον καπιταλισμό ο κοινωνικός καταμερισμός της εργασίας διαμεσολαβείται από την εμπορευματική παραγωγή. Τα προϊόντα της εργασίας γίνονται εμπορεύματα. Κάθε παραγωγός παίρνει από τους άλλους ό,τι χρειάζεται για την παραγωγή του δίνοντας ένα ισοδύναμο. Αυτό ισχύει και για σύνολα παραγωγών του ιδίου εμπορεύματος, δηλ. για τους τομείς παραγωγής. Η (μέσω του χρήματος) ανταλλαγή των προϊόντων της εργασίας μετατρέπει τα ως αξίες χρήσης διαφορετικά εμπορεύματα σε ομοιογενή και σύμμετρα πράγματα. Έτσι, η εμπορευματοποίηση των προϊόντων της εργασίας, δηλ. η εμπορευματική ανταλλαγή, επιτρέπει τη διαπίστωση του μέρους του συνολικού υπερπροϊόντος που παρήγαγε ένας τομέας ως διαπίστωση του μέρους της συνολικής υπεραξίας (αν τα εμπορεύματα ανταλλάσσονται στις αξίες τους) ή του μέρους του συνολικού κέρδους (αν τα εμπορεύματα ανταλλάσσονται σε τιμές που διαφέρουν από τις αξίες τους) που παρήγαγε αυτός ο ίδιος. Ας υποθέσουμε, ότι τα εμπορεύματα ανταλλάσσονται στις αξίες τους. Τότε στη θέση κάθε ποσότητας εμπορευμάτων εισέρχεται το αξιακό της ισοδύναμο, δηλ. η αξία αυτών των εμπορευμάτων, και συνεπώς στη θέση των υπερπροϊόντων των επιμέρους τομέων οι υπεραξίες αυτών των τομέων. Για να γίνει αυτό πρέπει βέβαια να είναι γνωστή η αξία μιας μονάδος κάθε εμπορεύματος. Το διάνυσμα των αξιών μπορεί να υπολογιστεί βάσει της δεδομένης τεχνικής. Είναι Σελίδα 4 / 8

5 Ποιες υπεραξίες πήραν οι επιμέρους τομείς; Αυτές ακριβώς, τις οποίες παρήγαγαν. Το ότι κάθε τομέας παίρνει αυτήν ακριβώς την υπεραξία, την οποία παράγει, οφείλεται στο γεγονός, ότι η υπεραξία, την οποία παράγει υπολογίζεται στην βάση της εμπορευματικής ανταλλαγής, υπολογίζεται δηλ. ως υπεραξία, την οποία παίρνει. Και πράγματι η υπεραξία που παράγει ένας τομέας υπολογίζεται, όπως είδαμε, ως η διαφορά μεταξύ των υπολογισμένου σε αξίες εσόδων και των υπολογισμένων σε αξίες εξόδων, δηλ. πράγματι ως η υπεραξία την οποία παίρνει. Για να ήταν δυνατόν ένας τομέας να παίρνει περισσότερη ή λιγότερη υπεραξία απ' όση παράγει, θα έπρεπε η ανταλλαγή ορισμένων εμπορευμάτων να μην είναι ανταλλαγή ισοδυνάμων, δηλ. να υπάρχουν για καθένα απ' αυτά τα εμπορεύματα δύο αξίες: ένα σύνολο αξιών, σύμφωνα με τις οποίες υπολογίζεται πόση υπεραξία παρήγαγε, και ένα δεύτερο - διαφορετικό - σύνολο αξιών, σύμφωνα με τις οποίες υπολογίζεται πόση υπεραξία πήρε αυτός ο τομέας. Αυτό όμως είναι αδύνατον, διότι, όπως είδαμε, λόγω του κοινωνικού καταμερισμού της εργασίας και της διαμεσολάβησής του από την εμπορευματική ανταλλαγή, η ποσότητα της υπεραξίας που παρήγαγε ένας τομέας υπολογίζεται ως η διαφορά μεταξύ των σε αξίες υπολογισμένων εσόδων και των επίσης σε αξίες υπολογισμένων εξόδων δηλ. σε αξίες, στις οποίες υπολογίζεται η υπεραξία, την οποίαν παίρνει. Συνεπώς η υπεραξία την οποίαν παράγει, και η υπεραξία, την οποίαν παίρνει ένας τομέας, υπολογίζονται στις ίδιες αξίες, στις αξίες που ισχύουν πράγματι κατά την ανταλλαγή. Οι αξίες λοιπόν, στις οποίες υπολογίζεται η υπεραξία που παράγει και οι αξίες στις οποίες υπολογίζεται η υπεραξία που παίρνει ένας τομέας, είναι οι ίδιες. Γι αυτό και η υπεραξία που παράγει και η υπεραξία που παίρνει ένας τομέας είναι η ίδια. Μένει να δείξουμε, ότι η υπεραξία που παράγει και παίρνει κάθε τομέας είναι θετική. Η απόδειξη έχει ως εξής: Ως γνωστόν η αξία του καθαρού προϊόντος, δηλ. το άθροισμα της αξίας της εργασιακής δύναμης και της υπεραξίας, ενός τομέα είναι ίση με την ζωντανή εργασία που χρησιμοποιεί αυτός ο τομέας. Διότι, αν Χ; και ψί είναι το διάνυσμα του ακαθάριστου προϊόντος και του καθαρού προϊόντος του τομέα i, i=l, 2, 3, 4, 5, 6, τότε από την δηλ. όταν η αξία 0)5650 μιας μονάδας εργασιακής δύναμης είναι μικρότερη της μονάδας. Μπορεί να αποδειχθεί ότι σε συστήματα, όπως το δεδομένο, τα οποία δύναται να παράγουν ένα αυστηρά θετικό (ή μη αρνητικό) υπερπροϊόν, η αξία μιας μονάδας εργασιακής δύναμης είναι μικρότερη της μονάδας 1. Συνεπώς οι υπεραξίες όλων των τομέων είναι θετικές. Δεν μεταβάλλεται τίποτα στα παραπάνω, αν υποθέσουμε ότι τα εμπορεύματα δεν ανταλλάσσονται στις αξίες τους, αλλά σε τιμές που διαφέρουν από τις τελευταίες. Μόνον που στην περίπτωση αυτή δεν είναι δυνατόν να μιλάμε για την υπεραξία που παράγει και παίρνει, αλλά πρέπει να μιλάμε για το κέρδος που παράγει και παίρνει ένας τομέας. Το κέρδος ενός τομέα προκύπτει αν πολλαπλασιάσουμε το διάνυσμα του υπερπροϊόντος αυτού του τομέα όχι με το διάνυσμα των αξιών ω, αλλά με το διάνυσμα των τιμών p. To διάνυσμα των τιμών δύναται στη δεδομένη περίπτωση που το πραγματικό ωρομίσθιο είναι δεδομένο να προσδιοριστεί πλήρως, αν το τυποποιήσουμε θέτοντας την τιμή ενός εμπορεύματος ή ενός καλαθιού εμπορευμάτων ίση με μια θετική σταθερά. Με το διάνυσμα των τιμών προσδιορίζεται μονοσήμαντα και το γενικό ποσοστό κέρδους. Μπορεί να δείξει κανείς, ότι το διάνυσμα των τιμών είναι αυστηρά θετικό (και σε ορισμένες περιπτώσεις για πραγματικό ωρομίσθιο ίσο με το μηδέν μη αρνητικό) και το ποσοστό κέρδους πάντα θετικό 1. Επειδή το γενικό ποσοστό κέρδους είναι, λόγω της θετικότητας του υπερπροϊόντος, θετικό, είναι και το κέρδος κάθε τομέα θετικό. Κι αυτό, διότι το ποσοστό κέρδους είναι ίσο με το λόγο του κέρδους προς την σε τιμές υπολογισμένη ονομαστική αξία των μέσων παραγωγής. Επειδή όμως η τελευταία είναι, λόγω της θετικότητας των τιμών 2, θετική και επειδή το ποσοστό κέρδους είναι θετικό, είναι και το κέρδος θετικό. 3 Απ' όσα αναπτύξαμε προκύπτει, ότι κάθε τομέας παίρνει ακριβώς την υπεραξία ή, αντιστοίχως, το κέρδος, το Σελίδα 5 / 8

6 οποίο παράγει αυτός ο ίδιος. Συνεπώς η υπεραξία ή, αντιστοίχως, το κέρδος που παίρνει καθένας από τους τομείς κυκλοφορίας (εδώ του εμπορίου) παράγεται απ' αυτόν τον ίδιο. Και επειδή οι τομείς αυτοί παράγουν υπεραξία ή, αντιστοίχως, κέρδος, είναι παραγωγικοί τομείς, και η εργασία, την οποίαν απασχολούν και η οποία παράγει αυτήν την υπεραξία ή, αντιστοίχως, αυτό το κέρδος, είναι παραγωγική εργασία. Επίσης, ορισμένοι από τους τομείς της κυκλοφορίας παράγουν αναπαραγωγικά εμπορεύματα. Στο παράδειγμα μας όλοι οι τομείς πλην των τομέων 3 και 6 παράγουν, όπως εύκολα μπορεί να διαπιστώσει κανείς, αναπαραγωγικά εμπορεύματα. Μόνον οι τομείς 3 και 6 παράγουν μη αναπαραγωγικά εμπορεύματα. Απ' αυτό έπεται, ότι οι τομείς του εμπορίου που εμπορεύονται αναπαραγωγικά εμπορεύματα (εδώ οι τομείς 4 και 5 που εμπορεύονται τα αναπαραγωγικά εμπορεύματα 1 και 2) παράγουν αναπαραγωγικά εμπορεύματα, ενώ οι τομείς του εμπορίου που εμπορεύονται μη αναπαραγωγικά εμπορεύματα (εδώ ο τομέας 6 που εμπορεύεται το μη αναπαραγωγικό εμπόρευμα 3) παράγουν μη αναπαραγωγικά εμπορεύματα. Έτσι όχι μόνον όλοι οι τομείς της κυκλοφορίας είναι, επειδή και στο βαθμό που [χρησιμοποιούν ξένη εργασιακή δύναμη, παραγωγικοί τομείς, αλλά και μερικοί από [αυτούς είναι αναπαραγωγικοί, δηλ. απολύτως αναγκαίοι για την αναπαραγωγή του συνολικού οικονομικού συστήματος. Τελειώνοντας επιθυμούμε να προλάβουμε μια δυνατή παρανόηση. Η διαπίστωση, ότι ένας τομέας παίρνει ακριβώς ό,τι παράγει, ισχύει για όλους του καπιταλιστικούς τομείς στις μεταξύ των σχέσεις, όχι όμως και για τους λεγόμενους «συντελεστές παραγωγής», δηλ. για την εργασία και το κεφάλαιο, στην μεταξύ των σχέση. Από τα παραπάνω δεν έπεται, ότι και το «κεφάλαιο» και η «εργασία» παράγουν ό,τι παίρνουν, δηλ. το πρώτο την υπεραξία ή, αντιστοίχως, το κέρδος και η [δεύτερη την αξία ή, αντιστοίχως, την τιμή της συνολικής εργασιακής δύναμης. Διότι και τα δύο, τόσο η υπεραξία ή, αντιστοίχως, το κέρδος, όσο και η αξία ή, αντιστοίχως, η τιμή της συνολικής εργασιακής δύναμης, και συνεπώς και το άθροισμα τους, το σε αξίες ή, αντιστοίχως, σε τιμές υπολογισμένο καθαρό προϊόν στο σύνολο του, είναι αποκλειστικά και μόνον προϊόντα εργασίας. Γιατί όμως τότε δεν δύναται να λεχθεί ότι οι καπιταλιστές παίρνουν ένα μέρος της αξίας ή, αντιστοίχως, της τιμής του καθαρού προϊόντος που παρήγαγαν όχι αυτοί οι ίδιοι, αλλά οι εργάτες; Διότι στην καπιταλιστική πραγματικότητα δεν παράγουν οι εργάτες ένα κάποιο καθαρό προϊόν για δικό τους λογαριασμό, μέρος του οποίου παίρνουν μετά οι καπιταλιστές χωρίς να το έχουν παράγει, αλλά οι καπιταλιστές παράγουν για λογαριασμό τους το συνολικό καθαρό προϊόν, μέρος του οποίου καταβάλλουν στους εργάτες ως αντίτιμο της εργασιακής δύναμης που αγόρασαν απ' αυτούς και χρησιμοποίησαν για την παραγωγή. Τόσο αυτό το μέρος, όσο και το υπόλοιπο μέρος, η υπεραξία ή, αντιστοίχως, το κέρδος που απομένει σ' αυτούς, το παρήγαγαν αυτοί οι ίδιοι για λογαριασμό τους. Το ζήτημα δεν είναι αν το παρήγαγαν ή όχι, αλλά πώς το παρήγαγαν και συνεπώς το πήραν χωρίς να εργάζονται, αφού κάθε μέρος του καθαρού προϊόντος είναι προϊόν εργασίας και μόνον εργασίας. Η απάντηση σ' αυτό το ερώτημα είναι, ότι το παρήγαγαν, επειδή κατά την παραγωγή του χρησιμοποιούν μεταξύ άλλων (μέσων παραγωγής κτλ.) και κάτι, του οποίου η αξία ή, αντιστοίχως, η τιμή είναι μικρότερη από την αξία ή, αντιστοίχως, την τιμή του καθαρού προϊόντος το οποίο παράγει, επειδή δηλ. κατά την παραγωγή του χρησιμοποιούν ξένη εργασιακή δύναμη. Ένας παραγωγός, αντιθέτως, ο οποίος παράγει χωρίς να χρησιμοποιεί ξένη εργασιακή δύναμη, παράγει μεν, ακριβώς όπως παράγει ο καπιταλιστής και δεν παράγει ο μισθωτός εργάτης, για δικό του λογαριασμό, δεν παράγει όμως επίσης όπως παράγει ο καπιταλιστής, υπεραξία ή, αντιστοίχως, κέρδος. Δεν διαφέρει ο καπιταλιστής απ' αυτόν τον παραγωγό, ο οποίος δεν χρησιμοποιεί ξένη εργασιακή δύναμη, κατά το ότι ο μεν καπιταλιστής παίρνει και κάτι που δεν παρήγαγε ο ίδιος για λογαριασμό του, ενώ αυτός ο παραγωγός παίρνει μόνον ό,τι παρήγαγε για λογαριασμό του. Διότι και οι δύο τους δεν παίρνουν τίποτα που να μην παρήγαγαν για λογαριασμό τους. Αλλά διαφέρουν κατά το ότι, επειδή αυτός ο παραγωγός δεν χρησιμοποιεί ξένη εργασιακή δύναμη, κανένα μέρος του προϊόντος του δεν παίρνει την μορφή της υπεραξίας ή, αντιστοίχως, του κέρδους, ενώ ένα μέρος του προϊόντος του καπιταλιστή παίρνει, επειδή ακριβώς χρησιμοποιεί ξένη εργασιακή δύναμη, τη μορφή της υπεραξίας ή, αντιστοίχως, του κέρδους. Εν συντομίας το μέρος του προϊόντος που καρπούται ο καπιταλιστής δεν παράγεται από τον εργάτη και το παίρνει μετά ο καπιταλιστής,! αλλά παράγεται από τον καπιταλιστή για δικό του λογαριασμό και γι' αυτό ακριβώς το καρπούνται ο ίδιος, μόνον που, όπως το μέρος αυτό προκύπτει επειδή οι καπιταλιστής χρησιμοποιεί ξένη εργασιακή δύναμη, η αξία ή αντιστοίχως, η τιμή Ι της οποίας είναι μικρότερη από την αξία ή αντιστοίχως την τιμή του προϊόντος Ι που δημιουργεί, έτσι ακριβώς το ίδιο αυτό μέρος δημιουργείται όχι από την δική ι του, Σελίδα 6 / 8

7 αλλά απ'αυτήν την ξένη εργασιακή δύναμη που χρησιμοποιεί. Στο γεγονός ότι και αυτό που παίρνει ο καπιταλιστής και αυτό που παίρνει ο εργάτης είναι προϊόντα της εργασίας του εργάτη, δεν αντιφάσκει το γεγονός, ότι και τα δύο αυτά Ι μέρη του καθαρού προϊόντος τα παράγει ο καπιταλιστής. Η φαινομενική αντίφαση Ι εξαφανίζεται αν προσθέσει κανείς: χρησιμοποιώντας όμως ξένη εργασιακή δύναμη Ι (την οποίων πληρώνει λιγότερο από την αξία ή αντιστοίχως την τιμή του καθαρού προϊόντος την οποία αυτή παρήγαγε). Το ότι λοιπόν δεν δύναται να λεχθεί, ότι οι καπιταλιστές παίρνουν ένα μέρος Ι του προϊόντος που παρήγαγαν οι εργάτες, οφείλεται στο ότι οι εργάτες δεν παράγουν απολύτως τίποτα για λογαριασμό τους, μέρος του οποίου θα μπορούσαν να πάρουν μετά οι καπιταλιστές. Ολόκληρο το καθαρό προϊόν το παράγουν οι καπιταλιστές για λογαριασμό τους χρησιμοποιώντας ξένη εργασιακή δύναμη. Ένα μέρος απ' αυτό πληρώνουν ως αμοιβή στους εργάτες, την εργασιακή δύναμη την οποία χρησιμοποίησαν, και το υπόλοιπο μένει σ' αυτούς τους ίδιους. Δεν το παίρνουν από κανέναν, αφού το παρήγαγαν, όπως και το πρώτο μέρος, αυτοί οι ίδιοι για λογαριασμό τους - χρησιμοποιώντας βέβαια ξένη εργασιακή δύναμη, πράγμα που συνεπάγεται ότι συγχρόνως τα δύο αυτά μέρη είναι προϊόντα του ξοδέματος αυτής ακριβώς της εργασιακής δύναμης. 1. Για την θεώρηση του χειρογράφου και την απάλειψη ορισμένων λαθών ευχαριστώ τον Τάκη Βουγιουκλάκη. Του Τάκη Βουγιουκλάκη είναι και η απόδειξη στην υποσημείωση σελ Για υπεραξία μιλάμε, όταν τα εμπορεύματα ανταλλάσσονται στις αξίες τους. και για κέρδος, όταν ανταλλάσσονται σε τιμές που διαφέρουν από τις αξίες. 3. Δες. Προβλήματα μαρξιστικής Οικονομικής θεωρίας. Εκδόσεις Οδυσσέας, Αθήνα 1986, σελ. 249 κ.ε.. του ιδίου Georg Charasoff - ένας πρωτοπόρος της θεωρίας των γραμμικών συστημάτων παραγωγής, Τεύχη Πολιτικής Οικονομίας, Τεύχος 2, Αθήνα Άνοιξη 1988, σελ. 51κ. ε. και του ιδίου, Αγροτικό πλεόνασμα, παραγωγική και μη παραγωγική εργασία, άνιση ανταλλαγή και παραοικονομίας Η θαυμαστή καριέρα ορισμένων εννοιών της μαρξικής πολιτικής οικονομίας στις σημερινές κοινωνικές επιστήμες στη χώρα μας, θέσεις. No 27, Αθήνα Απρίλιος - Ιούνιος 1989, σελ. 58κ.ε. 1. Δες, Προβλήματα Μαρξιστικής Οικονομικής θεωρίας. Εκδόσεις Οδυσσέας, Αθήνα 1986, σελ. 27 κ.ε. 1. Δες, Ο προσδιορισμός των τιμών σε γραμμικά συστήματα παραγωγής, στου ιδίου (Επιμέλεια), Δοκίμια Οικονομικής θεωρίας και Οικονομικής Πολιτικής. Αφιέρωμα στον Σάκη Καράγιωργα, Εκδόσεις Παπαζήση, Αθήνα 1986, σελ. 168 κ.ε. 2. Υποθέτουμε ότι το δεδομένο πραγματικό ωρομίσθιο είναι μεγαλύτερο του μηδενός. Στην περίπτωση αυτή οι τιμές είναι όλες θετικές. 3. Είδαμε, ότι η υπεραξία και το κέρδος κάθε τομέα είναι θετικά, καίτοι το υπερπροϊόν του δεν είναι αυστηρά θετικό, αλλά περιέχει και αρνητικές ποσότητες εμπορευμάτων. Αυτό ισχύει όχι μόνον για τους επιμέρους τομείς, αλλά και για το σύστημα στο σύνολο του. Εδώ προϋποθέσαμε, ότι Υ>0, δηλ. ότι το υπερπροϊόν του συστήματος είναι αυστηρά θετικό. Επειδή η μέγιστη ιδιοτιμή της Β είναι μικρότερη της μονάδος, αυτό συνεπάγεται, ότι και Χ>0. Αν ωστόσο υποθέσουμε ότι Χ50 ή κι ακόμη Χ>0, τότε το υπερπροϊόν του συστήματος δεν είναι αναγκαστικά αυστηρά θετικό (Υ>0) ή μη αρνητικό (Υθ0), αλλά μπορεί να περιέχει θετικές και αρνητικές ποσότητες εμπορευμάτων (όπως περιέχει και το υπερπροϊόν Yj Ενός τομέα i θετικές και αρνητικές ποσότητες εμπορευμάτων εδώ που είναι Υ>0). Κατά μείζονα λόγο περιέχουν σ' αυτήν την τελευταία περίπτωση και τα υπερπροϊόντα των επιμέρους τομέων θετικές και αρνητικές ποσότητες εμπορευμάτων. Ωστόσο και σ' αυτήν την Σελίδα 7 / 8

8 περίπτωση η υπεραξία και το κέρδος κάθε τομέα και συνεπώς του συστήματος παραγωγής στο σύνολο του είναι θετικά μεγέθη. Στην περίπτωση αυτή το οικονομικό σύστημα βρίσκεται, από την άποψη της αναπαραγωγής του, στην ίδια θέση. στην οποία βρισκόταν και στην περίπτωση που Υ>0 κάθε τομέας, το υπερπροϊόν του οποίου περιέχει και μη αρνητικές συνιστώσες: Δεν μπορεί να αναπαραχθεί μόνο του ως κλειστό σύστημα, αλλά, όπως κάθε τομέας που όταν Υ>0 το υπερπροϊόν περιέχει και αρνητικές ποσότητες εμπορευμάτων και συνεπώς πρέπει να ανταλλάσσει εμπορεύματα με άλλους τομείς για να μπορεί να αναπαραχθεί, πρέπει να ανταλλάσσει εμπορεύματα με άλλα οικονομικά συστήματα για να μπορεί να αναπαραχθεί. Και συγκεκριμένα πρέπει να ανταλλάσσει εμπορεύματα που περιέχονται στο υπερπροϊόν του σε θετικές ποσότητες με εμπορεύματα που περιέχονται στο υπερπροϊόν του σε αρνητικές ποσότητες. Τα εμπορεύματα αυτά τα ανταλλάσσει βέβαια στις αξίες ή, αντιστοίχως, στις τιμές, οι οποίες ισχύουν και για την ανταλλαγή εμπορευμάτων μεταξύ των τομέων του. Σελίδα 8 / 8

Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Οικιακή εργασία και πραγματικό ωρομίσθιο των εργαζομένων Γιώργος Σταμάτης

Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Οικιακή εργασία και πραγματικό ωρομίσθιο των εργαζομένων Γιώργος Σταμάτης του Γιώργου Σταμάτη Θα ασχοληθούμε στα ακόλουθα με τη σχέση μεταξύ οικιακής εργασίας και πραγματικού ωρομισθίου των μισθωτών εργαζομένων και θα δείξουμε ότι, όσο αυξάνεται το ποσοστό της οικιακής εργασίας,

Διαβάστε περισσότερα

Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Αξίες και τιμές παραγωγής. Η σχέση μεταξύ του 1ου και του 3ου τόμου του «Κεφαλαίου» Γιώργος Σταμάτης

Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Αξίες και τιμές παραγωγής. Η σχέση μεταξύ του 1ου και του 3ου τόμου του «Κεφαλαίου» Γιώργος Σταμάτης Άξιες και τιμές παραγωγής: Η σχέση μεταξύ του 1ου και του 3ου τόμου του «Κεφαλαίου» του Γιώργου Σταμάτη 1. Εισαγωγή Σκοπός μας δεν είναι να δείξουμε απλώς, ότι μεταξύ του 1ου και του 3ου τόμου του «Κεφαλαίου»

Διαβάστε περισσότερα

Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Οι συνθήκες πραγματοποίησης της παραγωγής στην απλή αναπαραγωγή του κοινωνικού κεφαλαίου Παρασκευάς Παρασκευαΐδης

Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Οι συνθήκες πραγματοποίησης της παραγωγής στην απλή αναπαραγωγή του κοινωνικού κεφαλαίου Παρασκευάς Παρασκευαΐδης του Π, Παρασκευαίδη 1 1. Εισαγωγή Είναι γνωστό ότι στη μελέτη της θεωρίας της αναπαραγωγής που διατύπωσε ο Marx, η βαρύτητα έχει δοθεί στην «αξιοποίηση» τόσο θεωρητικά όσο και εμπειρικά της διευρυμένης

Διαβάστε περισσότερα

Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Για την απομυθοποίηση του Sraffa είκοσι θέσεις Γιώργος Σταμάτης

Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Για την απομυθοποίηση του Sraffa είκοσι θέσεις Γιώργος Σταμάτης του Γιώργου Σταμάτη Αυτό που πράγματι είναι φήμη, πρέπει να έχει φτάσει ήδη στους μη νοούντες, μετά μόνο είναι σίγουρο. Αν είναι να σας πω τι σκέπτομαι, ένα σας λέω: Για ένα φημισμένο άνδρα δεν πρέπει

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ. και το Κόστος

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ. και το Κόστος ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Κεφάλαιο 3 ο : Η Παραγωγή της Επιχείρησης και το Κόστος ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής 1. Το συνολικό προϊόν παίρνει την μέγιστη τιμή

Διαβάστε περισσότερα

Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Αυτοματοποίηση της παραγωγής και μαρξιστική θεωρία Γιώργος Σταμάτης

Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Αυτοματοποίηση της παραγωγής και μαρξιστική θεωρία Γιώργος Σταμάτης του Γιώργου Σταμάτη Δεν νομίζω ότι είναι πολλοί εκείνοι - μαρξιστές1 ή μη μαρξιστές, δεν έχει σημασία, οι οποίοι, έχοντας γνώση του μαρξικού έργου και της μαρξιστικής βιβλιογραφίας, θα συμφωνούσαν με τις

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Πολιτική Οικονομία

Εισαγωγή στην Πολιτική Οικονομία Εισαγωγή στην Πολιτική Οικονομία Εργασιακή Θεωρία της Αξίας του Μαρξ Σημειώσεις του Λευτέρη Τσουλφίδη Καθηγητή Τμήματος Οικονομικών Επιστημών Ο Νόμος της Αξίας του Μαρξ Ο καπιταλισμός ορίζεται ως το σύστημα

Διαβάστε περισσότερα

Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Μη αναπαραγωγικές δαπάνες, κρατικές δαπάνες, κοινωνική αναπαραγωγή και κερδοφορία του κεφαλαίου Γιώργος Σταμάτης

Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Μη αναπαραγωγικές δαπάνες, κρατικές δαπάνες, κοινωνική αναπαραγωγή και κερδοφορία του κεφαλαίου Γιώργος Σταμάτης Μη αναπαραγωγικές δαπάνες, κρατικές δαπάνες, κοινωνική αναπαραγωγή και κερδοφορία του κεφαλαίου* του Γιώργου Σταμάτη 1. Η Κεϋνσιανική θεωρία: Μία θεωρία με παρωπίδες Στα πλαίσια της μαρξιστικής συζήτησης

Διαβάστε περισσότερα

Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Τεχνολογική εξέλιξη και τάση του ποσοστού κέρδους στον Μαρξ Γιώργος Σταμάτης

Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Τεχνολογική εξέλιξη και τάση του ποσοστού κέρδους στον Μαρξ Γιώργος Σταμάτης Τεχνολογική εξέλιξη και τάση του ποσοστού κέρδους στον Karl Marxτον Γιώργου Σταμάτη Ακόμη και σ' αυτούς, που δεν έχουν ασχοληθεί με την οικονομική θεωρία του Μαρξ είναι γνωστός ο μαρξικός νόμος της πτωτικής

Διαβάστε περισσότερα

Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Αγροτικό πλεόνασμα, παραγωγική και μη παραγωγική εργασία, άνιση ανταλλαγή και παραοικονομία Γιώργος Σταμάτης

Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Αγροτικό πλεόνασμα, παραγωγική και μη παραγωγική εργασία, άνιση ανταλλαγή και παραοικονομία Γιώργος Σταμάτης : Η θαυμαστή καριέρα ορισμένων εννοιών της μαρξικής πολιτικής οικονομίας στις σημερινές κοινωνικές επιστήμες στη χώρας μας* του Γιώργου Σταμάτη Ξένος: Της δε ψυχεμπορικής ταύτης άρ' ου το μεν επιδεικτική

Διαβάστε περισσότερα

Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Η θεωρία της αξίας και της υπεραξίας Γιώργος Σταμάτης

Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Η θεωρία της αξίας και της υπεραξίας Γιώργος Σταμάτης ως θεωρία σύστασης του γνωστικού αντικειμένου της Επιστήμης της Αστικής Κοινωνίας* του Γιώργου Σταμάτη Και της οικονομικής επιστήμης το γνωστικό αντικείμενο είναι η αστική κοινωνία. Αυτό βέβαια δεν είναι

Διαβάστε περισσότερα

Η σύγχρονη εργατική τάξη και το κίνημά της (2) Συντάχθηκε απο τον/την ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ Παρασκευή, 11 Σεπτέμβριος :57

Η σύγχρονη εργατική τάξη και το κίνημά της (2) Συντάχθηκε απο τον/την ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ Παρασκευή, 11 Σεπτέμβριος :57 Για την πληρέστερη κατανόηση της μεθοδολογίας, με την οποία γίνεται από το μαρξισμό ο διαχωρισμός της αστικής κοινωνίας στο σύνολό της σε τάξεις, είναι απαραίτητο να αναφέρουμε τον κλασικό ορισμό που έδωσε

Διαβάστε περισσότερα

Ποσοτική Εκτίμηση του Μέγιστου Εφικτού Λόγου Μη Εργαζομένων προς Εργαζόμενους στην Ελληνική Οικονομία

Ποσοτική Εκτίμηση του Μέγιστου Εφικτού Λόγου Μη Εργαζομένων προς Εργαζόμενους στην Ελληνική Οικονομία Ποσοτική Εκτίμηση του Μέγιστου Εφικτού Λόγου Μη Εργαζομένων προς Εργαζόμενους στην Ελληνική Οικονομία Θεόδωρος Μαριόλης * 1. Εισαγωγή Ο λεγόμενος Λόγος Οικονομικής Εξάρτησης (Economic Dependency Ratio),

Διαβάστε περισσότερα

1. Σκοπός της οικονομικής ανάπτυξης είναι η αύξηση του εισοδήματος των εργαζομένων.

1. Σκοπός της οικονομικής ανάπτυξης είναι η αύξηση του εισοδήματος των εργαζομένων. ΑΘ. ΧΑΡΙΤΩΝΙΔΗΣ : ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΕΠΑΛ 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1Ο : ΒΑΣΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ 1.1. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΣΩΣΤΟΥ ΛΑΘΟΥΣ Στις παρακάτω ερωτήσεις να σημειώσετε το χαρακτηρισμό Σ (σωστό) ή Λ (λάθος). 1.

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΤΕΛΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ

ΘΕΜΑΤΑ ΤΕΛΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Πρόγραμμα Σπουδών: ιοίκηση Επιχειρήσεων & Οργανισμών Θεματική Ενότητα: ΕΟ 34 - Οικονομική Ανάλυση & Πολιτική ΘΕΜΑΤΑ ΤΕΛΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Ακαδ. Έτος: 2010-11 ΟΝΟΜΑ - ΕΠΩΝΥΜΟ:.

Διαβάστε περισσότερα

Τιμές Παραγωγής και Εργασιακές Αξίες στο Απλό Διτομεακό Υπόδειγμα

Τιμές Παραγωγής και Εργασιακές Αξίες στο Απλό Διτομεακό Υπόδειγμα Τιμές Παραγωγής και Εργασιακές Αξίες στο Απλό Διτομεακό Υπόδειγμα Θεόδωρος Μαριόλης Τμήμα Δημόσιας Διοίκησης Πάντειο Πανεπιστήμιο Παράδοση: Ιστορία Οικονομικών Θεωριών, 3 ο Εξάμηνο. Υποθέσεις Υποθέτουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2015 Β ΦΑΣΗ ÓÕÍÅÉÑÌÏÓ ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2015 Β ΦΑΣΗ ÓÕÍÅÉÑÌÏÓ ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ ΤΑΞΗ: Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ / ΕΠΙΛΟΓΗΣ Ηµεροµηνία: Παρασκευή 17 Απριλίου 2015 ιάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ Α.1 Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που ακολουθούν,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΕΝΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΚΥΡΙΑΚΗ 8 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ. Όνομα/Επίθετο: ΟΜΑΔΑ Α

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΕΝΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΚΥΡΙΑΚΗ 8 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ. Όνομα/Επίθετο: ΟΜΑΔΑ Α ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΕΝΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΚΥΡΙΑΚΗ 8 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2015- ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Όνομα/Επίθετο: ΟΜΑΔΑ Α Για τις προτάσεις από Α1 μέχρι και Α5 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΤΑΜΑΤΗΣ (επιμέλεια): Δοκίμια οικονομικής θεωρίας και οικονομικής πολιτικής εκδ. Παπαζήση, Αθήνα 1986, σ. 323

ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΤΑΜΑΤΗΣ (επιμέλεια): Δοκίμια οικονομικής θεωρίας και οικονομικής πολιτικής εκδ. Παπαζήση, Αθήνα 1986, σ. 323 ΒΙΒΛΙΟΚΡΙΣΙΑ ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΤΑΜΑΤΗΣ (επιμέλεια): Δοκίμια οικονομικής θεωρίας και οικονομικής πολιτικής εκδ. Παπαζήση, Αθήνα 1986, σ. 323 Τα δοκίμια οικονομικής θεωρίας και οικονομικής πολιτικής, που κυκλοφόρησαν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ Α. ΔΙΑΚΡΙΣΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ - ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ Α. ΔΙΑΚΡΙΣΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ - ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ 1 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΦ. 2 ο : Η ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ - 2.1.: ΤΟ ΑΕΠ & Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΥΗΜΕΡΙΑ Α. ΔΙΑΚΡΙΣΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ - ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ Η οικονομική ανάλυση διακρίνεται σε μικροοικονομική

Διαβάστε περισσότερα

1.1. ΟΜΑΔΑ Α. Στις παρακάτω ερωτήσεις να σημειώσετε το χαρακτηρισμό Σ (σωστό) ή Λ (λάθος).

1.1. ΟΜΑΔΑ Α. Στις παρακάτω ερωτήσεις να σημειώσετε το χαρακτηρισμό Σ (σωστό) ή Λ (λάθος). ΑΘ. ΧΑΡΙΤΩΝΙΔΗΣ : ΑΟΘ για ΕΠΑΛ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1Ο : ΒΑΣΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ 1.1. ΟΜΑΔΑ Α 1.1.1. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΣΩΣΤΟΥ ΛΑΘΟΥΣ Στις παρακάτω ερωτήσεις να σημειώσετε το χαρακτηρισμό Σ (σωστό) ή Λ (λάθος).

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΟΜΑ Α Α κ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Β Α.1. Να χαρακτηρίσετε ΣΩΣΤΗ ή ΛΑΘΟΣ καθεµία από τις παρακάτω προτάσεις. Α.1.1. Η ουσία του οικονοµικού προβλήµατος των κοινωνιών οφείλεται στην έλλειψη χρηµατικού

Διαβάστε περισσότερα

Αρχές Οικονομικής Θεωρίας προσανατολισμού

Αρχές Οικονομικής Θεωρίας προσανατολισμού Προτεινόμενα Θέματα Γ ΓΕ.Λ. Ιανουάριος 07 Αρχές Οικονομικής Θεωρίας προσανατολισμού Α. α) Λάθος β) Λάθος γ) Σωστό δ) Λάθος ε) Σωστό ΘΕΜΑ Α Α. β Α3. δ ΘΕΜΑ B Β. Σελ. 53 σχολικού βιβλίου: «Τα οικονομικά

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ

ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ Άσκηση 1 Αν το επιτόκιο είναι 10%, ποια είναι η παρούσα αξία των κερδών της Monroe orporation στα επόμενα 5 χρόνια; Χρόνια στο μέλλον

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ 2 Ενότητα #3: Το κόστος παραγωγής

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ 2 Ενότητα #3: Το κόστος παραγωγής ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ 2 Ενότητα #3: Το κόστος παραγωγής Διδάσκων: Μανασάκης Κωνσταντίνος ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ Τα κείμενα και τα διαγράμματα της παρουσίασης έχουν

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ: ΘΕΩΡΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ

ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ: ΘΕΩΡΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ: ΘΕΩΡΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ Τεχνολογία και Συναρτήσεις Παραγωγής -H πλευρά της προσφοράς στην οικονομία μελετάει τη διαδικασία παραγωγής των αγαθών και υπηρεσιών που καταναλώνονται από τα

Διαβάστε περισσότερα

Ρητοί Αριθμοί - Η ευθεία των αριθμών

Ρητοί Αριθμοί - Η ευθεία των αριθμών ο Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Θεσσαλονίκης Α Γυμνασίου Ρητοί Αριθμοί - Η ευθεία των αριθμών Ρητοί αριθμοί (ℚ ονομάζονται οι αριθμοί οι οποίοι μπορούν να εκφραστούν με ένα κλάσμα με ακέραιους όρους. Με

Διαβάστε περισσότερα

Εάν το ποσοστό υποχρεωτικών καταθέσεων είναι 25% και υπάρξει μια αρχική κατάθεση όψεως 2.000 σε μια εμπορική Τράπεζα, τότε η μέγιστη ρευστότητα που μπορεί να δημιουργηθεί από αυτή την κατάθεση είναι: Α.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ 2016 ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ 2016 ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ 2016 ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ Α1. α. ΣΩΣΤΟ (σελ. 24) β. ΛΑΘΟΣ (σελ. 33) γ. ΣΩΣΤΟ (σελ. 62) δ. ΣΩΣΤΟ (σελ. 57-58) ε. ΛΑΘΟΣ (σελ. 48) Α2. α Α3. γ ΟΜΑΔΑ ΔΕΥΤΕΡΗ Προσδιοριστικοί

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 3. Παραγωγικότητα της εργασίας και συγκριτικό πλεονέκτημα: Το Ρικαρδιανό υπόδειγμα

Κεφάλαιο 3. Παραγωγικότητα της εργασίας και συγκριτικό πλεονέκτημα: Το Ρικαρδιανό υπόδειγμα Κεφάλαιο 3 Παραγωγικότητα της εργασίας και συγκριτικό πλεονέκτημα: Το Ρικαρδιανό υπόδειγμα Συγκριτικό πλεονέκτημα και κόστος ευκαιρίας Το Ρικαρδιανό υπόδειγμα χρησιμοποιεί τις έννοιες του κόστους ευκαιρίας

Διαβάστε περισσότερα

25. Μία τυπική επιχείρηση που λειτουργεί σε καθεστώς τέλειου ανταγωνισμού, στη μακροχρόνια θέση ισορροπίας της: α. πραγματοποιεί θετικά οικονομικά κέρδη. β. πραγματοποιεί μηδενικά οικονομικά κέρδη. γ.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2014

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2014 Ε_3.Αλ3Ε(ε) ΤΑΞΗ: Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ / ΕΠΙΛΟΓΗΣ Ηµεροµηνία: Κυριακή 4 Μαΐου 2014 ιάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ Α1. Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Κεφάλαιο 1 ο : Βασικές Οικονομικές Έννοιες ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Πολιτική Οικονομία (Οικονομική Επιστήμη) είναι η επιστήμη που μελετά τα οικονομικά προβλήματα

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΚΑΙ ΩΡΑ ΕΞΕΤΑΣΗΣ: Τετάρτη, 10 Ιουνίου 2015

Διαβάστε περισσότερα

2. Να γράψετε έναν αριθμό που είναι μεγαλύτερος από το 3,456 και μικρότερος από το 3,457.

2. Να γράψετε έναν αριθμό που είναι μεγαλύτερος από το 3,456 και μικρότερος από το 3,457. 1. Ένα κεφάλαιο ενός βιβλίου ξεκινάει από τη σελίδα 32 και τελειώνει στη σελίδα 75. Από πόσες σελίδες αποτελείται το κεφάλαιο; Αν το κεφάλαιο ξεκινάει από τη σελίδα κ και τελειώνει στη σελίδα λ, από πόσες

Διαβάστε περισσότερα

Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Μερικά χαρακτηριστικά της νεοκλασικής θεωρίας Γιώργος Σταμάτης

Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Μερικά χαρακτηριστικά της νεοκλασικής θεωρίας Γιώργος Σταμάτης του Γιώργου Σταμάτη Πρόθεση μας δεν είναι να εκτιμήσουμε εδώ κριτικά τη νεοκλασική θεωρία, αλλά να αναφέρουμε σύντομα ορισμένα χαρακτηριστικά της. Η νεοκλασική οικονομική θεωρία δεν διαθέτει θεωρία συγκρότησης

Διαβάστε περισσότερα

Ερώτηση Α.1 (α) (β) www.arnos.gr info@arnos.co.gr

Ερώτηση Α.1 (α) (β) www.arnos.gr info@arnos.co.gr Ερώτηση Α.1 Σε μια κλειστή οικονομία οι αγορές αγαθών και χρήματος βρίσκονται σε ταυτόχρονη ισορροπία (υπόδειγμα IS-LM). Να περιγράψετε και να δείξετε διαγραμματικά το πώς θα επηρεάσει την ισορροπία των

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ. και το Κόστος

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ. και το Κόστος ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Κεφάλαιο 3 ο : Η Παραγωγή της Επιχείρησης και το Κόστος ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Παραγωγή: είναι η διαδικασία με την οποία οι διάφοροι παραγωγικοί συντελεστές

Διαβάστε περισσότερα

3. ΠΟΡΟΙ ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΜΠΟΡΙΟ: ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ HECKSCHER-OHLIN

3. ΠΟΡΟΙ ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΜΠΟΡΙΟ: ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ HECKSCHER-OHLIN 3. ΠΟΡΟΙ ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΜΠΟΡΙΟ: ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ HESHER-OHIN Υπάρχουν δύο συντελεστές παραγωγής, το κεφάλαιο και η εργασία τους οποίους χρησιμοποιεί η επιχείρηση για να παράγει προϊόν Y μέσω μιας συνάρτησης παραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι

Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι Γιώργος Οικονομάκης geconom@central.ntua.gr Μάνια Μαρκάκη maniam@central.ntua.gr Συνεργασία: Φίλιππος Μπούρας Κομβικό-συστατικό στοιχείο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. Α.1. Κάθε οικονομία παράγει πάντοτε τους συνδυασμούς των προϊόντων που βρίσκονται πάνω στην καμπύλη των παραγωγικών της δυνατοτήτων.

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. Α.1. Κάθε οικονομία παράγει πάντοτε τους συνδυασμούς των προϊόντων που βρίσκονται πάνω στην καμπύλη των παραγωγικών της δυνατοτήτων. ΟΜΑΔΑ Α ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Στις παρακάτω προτάσεις, από Α.1 μέχρι και Α.5 να γράψετε τον αριθμό της καθεμιάς και δίπλα του την ένδειξη: Σωστό, αν η πρόταση είναι σωστή ή Λάθος, αν η πρόταση είναι λανθασμένη. Α.1.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΒΔΟΜΟ ΑΚΑΘΑΡΙΣΤΟ ΕΓΧΩΡΙΟ ΠΡΟΙΟΝ. 1. Τι πρέπει να κατανοήσει o μαθητής

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΒΔΟΜΟ ΑΚΑΘΑΡΙΣΤΟ ΕΓΧΩΡΙΟ ΠΡΟΙΟΝ. 1. Τι πρέπει να κατανοήσει o μαθητής ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΒΔΟΜΟ ΑΚΑΘΑΡΙΣΤΟ ΕΓΧΩΡΙΟ ΠΡΟΙΟΝ 1. Τι πρέπει να κατανοήσει o μαθητής Είναι το πρώτο κεφάλαιο που εξετάζει τα οικονομικά φαινόμενα από μια διαφορετική οπτική, τη μακροοικονομική, και προσεγγίζει

Διαβάστε περισσότερα

Α.4 Η καμπύλη ζήτησης με ελαστικότητα ζήτησης ίση με το μηδέν σε όλα τα σημεία της είναι ευθεία παράλληλη προς τον άξονα των ποσοτήτων.

Α.4 Η καμπύλη ζήτησης με ελαστικότητα ζήτησης ίση με το μηδέν σε όλα τα σημεία της είναι ευθεία παράλληλη προς τον άξονα των ποσοτήτων. ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 3 ΙΟΥΝΙΟΥ 2008 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΜΑΓΝΗΤΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ Ο ΝΟΜΟΣ ΤΟΥ GAUSS

ΗΛΕΚΤΡΟΜΑΓΝΗΤΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ Ο ΝΟΜΟΣ ΤΟΥ GAUSS ΗΛΕΚΤΡΟΜΑΓΝΗΤΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ Ο ΝΟΜΟΣ ΤΟΥ GAUSS 1 1. ΗΛΕΚΤΡΙΚΗ ΡΟΗ O νόμος του Gauss και o νόμος του Coulomb είναι δύο εναλλακτικές διατυπώσεις της ίδιας βασικής σχέσης μεταξύ μιας κατανομής φορτίου και του

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 3. Εννοιολογικό Πλαίσιο Κόστους - Ορισµοί ιακρίσεις. MBA Master in Business Administration Τµήµα: Οικονοµικών Επιστηµών

Ενότητα 3. Εννοιολογικό Πλαίσιο Κόστους - Ορισµοί ιακρίσεις. MBA Master in Business Administration Τµήµα: Οικονοµικών Επιστηµών Ενότητα 3 Εννοιολογικό Πλαίσιο Κόστους - Ορισµοί ιακρίσεις 1 Εννοιολογικό Πλαίσιο Κόστους Κόστος είναι η επένδυση ή διάθεση αγοραστικής δύναµης για την απόκτηση υλικών ή άυλων αγαθών και υπηρεσιών µε σκοπό

Διαβάστε περισσότερα

Case 10: Ανάλυση Νεκρού Σημείου (Break Even Analysis) με περιορισμούς ΣΕΝΑΡΙΟ

Case 10: Ανάλυση Νεκρού Σημείου (Break Even Analysis) με περιορισμούς ΣΕΝΑΡΙΟ Case 10: Ανάλυση Νεκρού Σημείου (Break Even Analysis) με περιορισμούς ΣΕΝΑΡΙΟ Η «OutBoard Motors Co» παράγει τέσσερα διαφορετικά είδη εξωλέμβιων (προϊόντα 1 4) Ο γενικός διευθυντής κ. Σχοινάς, ενδιαφέρεται

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2016

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2016 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2016 ΜΑΘΗΜΑ: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΚΑΙ ΩΡΑ ΕΞΕΤΑΣΗΣ: Παρασκευή 10 Ιουνίου 2016

Διαβάστε περισσότερα

Πανελλήνιες Εξετάσεις Ημερήσιων Γενικών Λυκείων. Εξεταζόμενο Μάθημα: Αρχές Οικονομικής Θεωρίας. Ημ/νία: 31 Μαΐου Απαντήσεις Θεμάτων

Πανελλήνιες Εξετάσεις Ημερήσιων Γενικών Λυκείων. Εξεταζόμενο Μάθημα: Αρχές Οικονομικής Θεωρίας. Ημ/νία: 31 Μαΐου Απαντήσεις Θεμάτων Πανελλήνιες Εξετάσεις Ημερήσιων Γενικών Λυκείων Εξεταζόμενο Μάθημα: Αρχές Οικονομικής Θεωρίας Ημ/νία: 31 Μαΐου 2013 Απαντήσεις Θεμάτων ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ Α1. α. Σωστό β. Σωστό γ. Λάθος δ. Σωστό ε. Λάθος Α2. β.

Διαβάστε περισσότερα

Κοστολόγηση κατά προϊόν ΛΟΓΙΣΤΙΚΗ ΚΟΣΤΟΥΣ Ι

Κοστολόγηση κατά προϊόν ΛΟΓΙΣΤΙΚΗ ΚΟΣΤΟΥΣ Ι ΛΟΓΙΣΤΙΚΗ ΚΟΣΤΟΥΣ Ι Εισαγωγή ΕΙΣΑΓΩΓΗ Έχουμε αναφέρει ότι η κοστολόγηση προϊόντος είναι η διαδικασία υπολογισμού και διανομής του κόστους παραγωγής στα παραγόμενα αγαθά Η κατανόηση της διαδικασίας αυτής

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο Ένα Ο ισολογισμός και η θεμελιώδης αρχή

Κεφάλαιο Ένα Ο ισολογισμός και η θεμελιώδης αρχή 1 Κεφάλαιο Ένα Ο ισολογισμός και η θεμελιώδης αρχή Στοιχεία Ενεργητικού, Στοιχεία Παθητικού και Ισολογισμοί Ο προσωπικός ισολογισμός της Ιωάννας Ο ισολογισμός μιας εταιρείας Το διάγραμμα του ισολογισμού

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΩΡΗΤΙΚΟΙ ΚΑΙ ΘΕΩΡΙΕΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Χ. ΑΠ. ΛΑΔΙΑΣ

ΘΕΩΡΗΤΙΚΟΙ ΚΑΙ ΘΕΩΡΙΕΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Χ. ΑΠ. ΛΑΔΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΟΙ ΚΑΙ ΘΕΩΡΙΕΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Χ. ΑΠ. ΛΑΔΙΑΣ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΥΠΑΝΑΠΤΥΞΗΣ : ανέπτυξε τη θεωρία περί «άνισης ανταλλαγής». Η θεωρία του αποτελεί μέρος μιας πιο λεπτομερούς ερμηνείας της μεταπολεμικής

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομική Κοινωνιολογία

Οικονομική Κοινωνιολογία Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Τμήμα Οικονομικής Επιστήμης Εαρινό Εξάμηνο 2016-17 Οικονομική Κοινωνιολογία Διδάσκων: Δημήτρης Λάλλας Μαρξική Οικονομική Κοινωνιολογία: Ο καπιταλισμός στη σκέψη του Καρλ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4. Προσφορά των Αγαθών

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4. Προσφορά των Αγαθών ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Προσφορά των Αγαθών Καμπύλη Προσφοράς Υποθέσεις 1. Η επιχείρηση είναι αποδέκτης τιμών (price taker) και όχι διαμορφωτής τιμών (price maker). 2. H επιχείρηση στοχεύει στην μεγιστοποίηση του κέρδους.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΑ

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΑ 1. Στην περίπτωση των εξωτερικών επιβαρύνσεων στην παραγωγή, η επιβολή ενός φόρου ανά µονάδα προϊόντος ίσου µε το µέγεθος της οριακής εξωτερικής επιβάρυνσης µπορεί να οδηγήσει:

Διαβάστε περισσότερα

Η Δυναμική του Ελληνικού Δημοσίου Χρέους και η Ιδεολογία της

Η Δυναμική του Ελληνικού Δημοσίου Χρέους και η Ιδεολογία της Η Δυναμική του Ελληνικού Δημοσίου Χρέους και η Ιδεολογία της Θεόδωρος Μαριόλης και Κώστας Παπουλής * Στο παρόν άρθρο διερευνούμε τη μακροχρόνια μεταβολή ή, αλλιώς, «δυναμική» του ελληνικού δημοσίου χρέους

Διαβάστε περισσότερα

Θεόδωρος Μαριόλης Τ.Δ.Δ., Πάντειο Πανεπιστήμιο Ι.Κ.Ε. Δημήτρης Μπάτσης

Θεόδωρος Μαριόλης Τ.Δ.Δ., Πάντειο Πανεπιστήμιο Ι.Κ.Ε. Δημήτρης Μπάτσης Θεόδωρος Μαριόλης Τ.Δ.Δ., Πάντειο Πανεπιστήμιο Ι.Κ.Ε. Δημήτρης Μπάτσης Ηθικά Νικομάχεια, Βιβλίο Ε Δύο Προτάσεις του Αριστοτέλη Δύο Προβλήματα Πρόταση 1 «Αμοιβαιότητα/Ανταπόδοση θα υπάρξει [η ανταλλαγή

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΤΩΝ ΑΓΑΘΩΝ

Η ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΤΩΝ ΑΓΑΘΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΕΤΑΡΤΟ Η ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΤΩΝ ΑΓΑΘΩΝ 1. Εισαγωγή Όπως έχουμε τονίσει, η κατανόηση του τρόπου με τον οποίο προσδιορίζεται η τιμή ενός αγαθού απαιτεί κατανόηση των δύο δυνάμεων της αγοράς, δηλαδή της ζήτησης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 31 ΜΑΪΟΥ 2013 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Β Θέµα 1ο Α. ii. iii. iv. (Μονάδες 15) ii. iii. iv. (Μονάδες 5) ii. iii. iv. (Μονάδες 5)

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Β Θέµα 1ο Α. ii. iii. iv. (Μονάδες 15) ii. iii. iv. (Μονάδες 5) ii. iii. iv. (Μονάδες 5) ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Β Θέµα 1 ο Α. Να χαρακτηρίσετε ΣΩΣΤΗή ΛΑΘΟΣ καθεµία από τις παρακάτω προτάσεις. i. Ηουσία του οικονοµικού προβλήµατος των κοινωνιών οφείλεται στην έλλειψη χρηµατικού κεφαλαίου. ii. Η µείωση

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΔΙΔΑΣΚΩΝ: ΘΑΝΑΣΗΣ ΚΑΖΑΝΑΣ

ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΔΙΔΑΣΚΩΝ: ΘΑΝΑΣΗΣ ΚΑΖΑΝΑΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΔΙΔΑΣΚΩΝ: ΘΑΝΑΣΗΣ ΚΑΖΑΝΑΣ όταν καταθέτετε χρήματα σε μια τράπεζα, η τράπεζα δεν τοποθετεί τα

Διαβάστε περισσότερα

Slide 8.1. ΤΕΙ Πειραιά Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Λογιστική και Χρηματοοικονομική. Δευτέρα 27 Ιανουαρίου & Τετάρτη 29 Ιανουαρίου

Slide 8.1. ΤΕΙ Πειραιά Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Λογιστική και Χρηματοοικονομική. Δευτέρα 27 Ιανουαρίου & Τετάρτη 29 Ιανουαρίου Slide 8.1 ΤΕΙ Πειραιά Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Λογιστική και Χρηματοοικονομική Δευτέρα 27 Ιανουαρίου & Τετάρτη 29 Ιανουαρίου Slide 8.2 Η μέθοδος λήψης αποφάσεων για αξιολόγηση επενδυτικών πλάνων Μετά το

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Τρίτη, 6 Ιουνίου 2006 ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΟΛΩΝ ΤΩΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΟΜΑ Α Α Για τις προτάσεις από Α1 μέχρι και Α5 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της καθεμιάς και δίπλα σε κάθε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Κεφάλαιο 5 ο : Ο Προσδιορισμός των Τιμών ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Ασκήσεις 1. Οι συναρτήσεις ζήτησης και προσφοράς ενός αγαθού είναι: =20-2P και S =5+3P αντίστοιχα.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗΝ «ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ» ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΔΙΕΘΝΗ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΔΙΑΚΡΙΣΗΣ ΑΝΑΜΕΣΑ

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών

Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών Β1) Υποθέστε ότι στη θέση ισορροπίας της αγοράς ενός αγαθού η ζήτησή του ως προς την τιμή του είναι ελαστική. Μία μείωση της προσφοράς του αγαθού, με όλους τους άλλους παράγοντες

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. geeconomy@yahoo.com. Γ Ι Ω Ρ Γ Ο Σ Κ Α Μ Α Ρ Ι Ν Ο Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Λ Ο Γ Ο Σ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2015

ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. geeconomy@yahoo.com. Γ Ι Ω Ρ Γ Ο Σ Κ Α Μ Α Ρ Ι Ν Ο Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Λ Ο Γ Ο Σ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2015 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2015 1 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2015 ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Στο παρόν είναι συγκεντρωµένες όλες σχεδόν οι ερωτήσεις κλειστού τύπου που

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΟΜΑΔΑ Α

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΟΜΑΔΑ Α ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΟΜΑΔΑ Α Για τις προτάσεις από Α1 μέχρι και Α5 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της καθεμιάς και δίπλα σε κάθε αριθμό τη λέξη Σωστό, αν η πρόταση είναι σωστή, και

Διαβάστε περισσότερα

3. Τα αυτοκίνητα ιδιωτικής χρήσης, τα βιβλία, τα ψυγεία και οι τηλεοράσεις ανήκουν στα:

3. Τα αυτοκίνητα ιδιωτικής χρήσης, τα βιβλία, τα ψυγεία και οι τηλεοράσεις ανήκουν στα: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΠΟΛΛΑΠΛΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 1. Η χρησιµότητα της Πολιτικής Οικονοµίας είναι κυρίως: α) Η δυνατότητα που µας παρέχει να επεµβαίνουµε στο οικονοµικό σύστηµα για να βελτιώνουµε τους όρους ζωής του ανθρώπου

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ 2

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ 2 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ 2 Ενότητα #5: Επιχειρήσεις σε ανταγωνιστικές αγορές (2) Διδάσκων: Μανασάκης Κωνσταντίνος ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ Τα κείμενα και τα διαγράμματα

Διαβάστε περισσότερα

Ομάδα Β Β1. Τι είναι παραγωγική διαδικασία και ποια είναι τα χαρακτηριστικά στοιχεία της; Μονάδες 10

Ομάδα Β Β1. Τι είναι παραγωγική διαδικασία και ποια είναι τα χαρακτηριστικά στοιχεία της; Μονάδες 10 ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΣΕΙΡΑ: ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΟΣ: Αρχές Οικονομικής Θεωρίας Ομάδα Α Α1. Η ζήτηση ενός αγαθού μεταβάλλεται προς την αντίθετη κατεύθυνση με τη μεταβολή της τιμής του υποκατάστατου

Διαβάστε περισσότερα

ΖΗΤΗΣΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Τεχνολογία και Συναρτήσεις Παραγωγής παραγωγή εισροές εκροές επιχείρηση παραγωγικοί συντελεστές

ΖΗΤΗΣΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Τεχνολογία και Συναρτήσεις Παραγωγής παραγωγή εισροές εκροές επιχείρηση παραγωγικοί συντελεστές ΖΗΤΗΣΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Τεχνολογία και Συναρτήσεις Παραγωγής - Η παραγωγή είναι η δραστηριότητα μέσω της οποίας κάποια αγαθά και υπηρεσίες (εισροές) μετατρέπονται σε άλλα αγαθά και υπηρεσίες (εκροές ή προϊόντα).

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. Επιµέλεια: Οµάδα Οικονοµολόγων της Ώθησης

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. Επιµέλεια: Οµάδα Οικονοµολόγων της Ώθησης ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Επιµέλεια: Οµάδα Οικονοµολόγων της Ώθησης Τρίτη, 5 Ιουνίου 22 ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΟΛΩΝ ΤΩΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ ΘΕΜΑ Α Α. Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που ακολουθούν,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 2006 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 2006 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α ΑΡΧΕΣ ΟΙΟΝΟΜΙΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ' ΛΥΕΙΟΥ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 2006 ΕΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α Για τις προτάσεις από Α1 µέχρι και Α5 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα σε κάθε αριθµό τη λέξη Σωστό, αν η

Διαβάστε περισσότερα

θυσιάζονται, όταν παράγεται μία επιπλέον μονάδα από το αγαθό Α. Μονάδες 3

θυσιάζονται, όταν παράγεται μία επιπλέον μονάδα από το αγαθό Α. Μονάδες 3 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 6 ΙΟΥΝΙΟΥ 2006 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑ Α Β ) ΤΕΤΑΡΤΗ 25 ΜΑΪΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

Θεώρημα Βolzano. Κατηγορία 1 η. 11.1 Δίνεται η συνάρτηση:

Θεώρημα Βolzano. Κατηγορία 1 η. 11.1 Δίνεται η συνάρτηση: Κατηγορία η Θεώρημα Βolzano Τρόπος αντιμετώπισης:. Όταν μας ζητούν να εξετάσουμε αν ισχύει το θεώρημα Bolzano για μια συνάρτηση f σε ένα διάστημα [, ] τότε: Εξετάζουμε την συνέχεια της f στο [, ] (αν η

Διαβάστε περισσότερα

Να σημειώσετε Σ αν είναι σωστό ή Λ αν είναι λάθος στο τέλος των προτάσεων:

Να σημειώσετε Σ αν είναι σωστό ή Λ αν είναι λάθος στο τέλος των προτάσεων: ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 : ΒΑΣΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Να σημειώσετε Σ αν είναι σωστό ή Λ αν είναι λάθος στο τέλος των προτάσεων: 1. Το μαγνητόφωνο ενός παιδιού είναι καταναλωτό αγαθό. 2. Το οικόπεδο πάνω στο οποίο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2015 Β ΦΑΣΗ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ ΟΜΑ Α ΕΥΤΕΡΗ

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2015 Β ΦΑΣΗ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ ΟΜΑ Α ΕΥΤΕΡΗ ΤΑΞΗ: ΕΝΙΚΟΥ ΛΥΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ / ΕΠΙΛΟΗΣ Α. α. ΣΩΣΤΟ β. ΣΩΣΤΟ γ. ΛΑΘΟΣ δ. ΣΩΣΤΟ ε. ΛΑΘΟΣ Α.2 β Α.3 γ Ηµεροµηνία: Παρασκευή 7 Απριλίου 205 ιάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α

Διαβάστε περισσότερα

Εξετάσεις Θεωρίας και Πολιτικής Διεθνούς Εμπορίου Ιούλιος 2007. Όνομα: Επώνυμο: Επιθυμώ να μην περάσω το μάθημα εάν η βαθμολογία μου είναι του

Εξετάσεις Θεωρίας και Πολιτικής Διεθνούς Εμπορίου Ιούλιος 2007. Όνομα: Επώνυμο: Επιθυμώ να μην περάσω το μάθημα εάν η βαθμολογία μου είναι του Εξετάσεις Θεωρίας και Πολιτικής Διεθνούς Εμπορίου Ιούλιος 2007 Α Όνομα: Επώνυμο: Αριθμός Μητρώου: Έτος: Επιθυμώ να μην περάσω το μάθημα εάν η βαθμολογία μου είναι του 1. Η χώρα Α έχει 10.000 μονάδες εργασίας

Διαβάστε περισσότερα

3.7 Παραδείγματα Μεθόδου Simplex

3.7 Παραδείγματα Μεθόδου Simplex 3.7 Παραδείγματα Μεθόδου Simplex Παράδειγμα 1ο (Παράδειγμα 1ο - Κεφάλαιο 2ο - σελ. 10): Το πρόβλημα εκφράζεται από το μαθηματικό μοντέλο: max z = 600x T + 250x K + 750x Γ + 450x B 5x T + x K + 9x Γ + 12x

Διαβάστε περισσότερα

www.onlineclassroom.gr ΜΕΡΟΣ Β Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών

www.onlineclassroom.gr ΜΕΡΟΣ Β Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών ΜΕΡΟΣ Β Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών Β.1 Διαπράττουμε το σφάλμα της σύνθεσης όταν θεωρούμε ότι: α. αυτό που ισχύει για ένα άτομο ισχύει μερικές φορές και για το σύνολο β. αυτό που ισχύει για ένα άτομο

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2014

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2014 ΤΑΞΗ: Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ / ΕΠΙΛΟΓΗΣ Α1. α. Λάθος β. Σωστό γ. Σωστό δ. Λάθος ε. Σωστό Α2. δ Α3. β Ηµεροµηνία: Κυριακή 4 Μαΐου 2014 ιάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΟΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΑΔΑ ΔΕΥΤΕΡΗ ΘΕΜΑ Β Β1.

ΟΜΑΔΑ ΔΕΥΤΕΡΗ ΘΕΜΑ Β Β1. Α Π Α Ν Τ Η Σ Ε Ι Σ Θ Ε Μ Α Τ Ω Ν Π Α Ν Ε Λ Λ Α Δ Ι Κ Ω Ν Ε Ξ Ε Τ Α Σ Ε Ω Ν 2 0 6 ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ ΕΠΙΛΟΓΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ 25/05/206 ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ ΘΕΜΑ Α Α. Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Ι

ΔΗΜΟΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Ι ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΔΗΜΟΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Ι Ενότητα 3: Εργαλεία Κανονιστικής Ανάλυσης Κουτεντάκης Φραγκίσκος Γαληνού Αργυρώ Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ

1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ 1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ Το διάγραμμα κυκλικής ροής της οικονομίας (κεφ. 3, σελ. 100 Mankiw) Εισόδημα Υ Ιδιωτική αποταμίευση S Αγορά συντελεστών Αγορά χρήματος Πληρωμές συντελεστών

Διαβάστε περισσότερα

Κόστος- Έξοδα - Δαπάνες

Κόστος- Έξοδα - Δαπάνες Κόστος- Έξοδα - Δαπάνες του συνεργάτη μας λογιστή Α Τάξεως Γεωργίου Τσιμπίκου Κόστος. ΚΟΣΤΟΣ είναι ένα αριθμητικό μέγεθος που αντιπροσωπεύει τα ποσά που επενδύθηκαν για την απόκτηση υλικών ή άϋλων αγαθών

Διαβάστε περισσότερα

Εξετάσεις Η επιβολή από το κράτος κατώτατης τιμής στα αγροτικά προϊόντα έχει ως σκοπό την προστασία του εισοδήματος των αγροτών.

Εξετάσεις Η επιβολή από το κράτος κατώτατης τιμής στα αγροτικά προϊόντα έχει ως σκοπό την προστασία του εισοδήματος των αγροτών. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5: Ο ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΤΙΜΩΝ Να σημειώσετε με Σ (σωστό) ή Λ (λάθος) στο τέλος των προτάσεων: 1. Η επιβολή από το κράτος ανώτατης τιμής σε ένα προϊόν δημιουργεί συνήθως «μαύρη αγορά». Εξετάσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΝΕΟ ΚΑΙ ΠΑΛΑΙΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΝΕΟ ΚΑΙ ΠΑΛΑΙΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΝΕΟ ΚΑΙ ΠΑΛΑΙΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΤΕΤΑΡΤΗ 25 ΜΑΪΟΥ 2016 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΕΠΑ.Λ. (ΟΜΑ Α Β ) 2010 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ ΘΕΜΑ Α Α1. Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που ακολουθούν, γράφοντας στο τετράδιό σας δίπλα στο γράµµα που αντιστοιχεί σε κάθε πρόταση

Διαβάστε περισσότερα

Τόμος Γ - Δημόσια Οικονομική

Τόμος Γ - Δημόσια Οικονομική Τόμος Γ - Δημόσια Οικονομική 1. Η καμπύλη δυνατοτήτων χρησιμότητας δύο καταναλωτών, του Α και του Β, δίνεται από τη σχέση 2U A + U B = 250, όπου U A είναι η χρησιμότητα του καταναλωτή Α, και U B είναι

Διαβάστε περισσότερα

Σημειώσεις για το Κεφάλαιο 8

Σημειώσεις για το Κεφάλαιο 8 1 Σημειώσεις για το Κεφάλαιο 8 ΠΡΟΣΟΧΗ: οι σημειώσεις στηρίζονται, σχεδόν αποκλειστικά και σε πολλά σημεία είναι απλή μεταγραφή, στο βιβλίο των Bowles, Edwards: Κατανοώντας τον Καπιταλισμό, που αποτελεί

Διαβάστε περισσότερα

1.1 Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν (Α.Ε.Π.) - Καθαρό Εθνικό Προϊόν

1.1 Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν (Α.Ε.Π.) - Καθαρό Εθνικό Προϊόν ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΔΙΔΑΣΚΟΥΣΑ : ΑΡΓΥΡΏ ΜΟΥΔΑΤΣΟΥ 1. ΕΘΝΙΚΟΙ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΙ 1.0 Γενικά Αντικείµενο της Μακροοικονοµικής είναι ο καθορισµός (υπολογισµός) των συνολικών µεγεθών της οικονοµίας, πχ. της συνολικής

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΚΟΣΤΟΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ. Κεφάλαιο 10. Το κόστος παραγωγής. ! Οι επιχειρήσεις επιθυµούν να παράγουν µεγαλύτερη ποσότητα, όσο υψηλότερη είναι η τιµή

ΤΟ ΚΟΣΤΟΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ. Κεφάλαιο 10. Το κόστος παραγωγής. ! Οι επιχειρήσεις επιθυµούν να παράγουν µεγαλύτερη ποσότητα, όσο υψηλότερη είναι η τιµή ΤΟ ΚΟΣΤΟΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ Κεφάλαιο 10 Το παραγωγής! Ο Νόµος της προσφοράς:! Οι επιχειρήσεις επιθυµούν να παράγουν µεγαλύτερη ποσότητα, όσο υψηλότερη είναι η τιµή! Ως εκ τούτου, η καµπύλη προσφοράς έχει αρνητική

Διαβάστε περισσότερα

6. Η καμπύλη του οριακού προϊόντος τέμνει πάντοτε την καμπύλη του μέσου προϊόντος από πάνω προς τα κάτω στη μέγιστη τιμή του.

6. Η καμπύλη του οριακού προϊόντος τέμνει πάντοτε την καμπύλη του μέσου προϊόντος από πάνω προς τα κάτω στη μέγιστη τιμή του. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΟ ΚΟΣΤΟΣ Να σημειώσετε με Σ (σωστό) ή Λ (λάθος) στο τέλος των προτάσεων: 1. Σε μία παραγωγική διαδικασία το άθροισμα των τιμών του οριακού προϊόντος σε κάθε

Διαβάστε περισσότερα

ΛΥΣΕΙΣ ΤΩΝ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΓΙΟΡΤΕΣ (ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΗ)

ΛΥΣΕΙΣ ΤΩΝ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΓΙΟΡΤΕΣ (ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΗ) ΛΥΣΕΙΣ ΤΩΝ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΓΙΟΡΤΕΣ (ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΗ) 1. Ένα κεφάλαιο ενός βιβλίου ξεκινάει από τη σελίδα 32 και τελειώνει στη σελίδα 75. Από πόσες σελίδες αποτελείται το κεφάλαιο; Αν το κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

Παραγωγή, ορίζεται η διαδικασία μετατροπής των παραγωγικών συντελεστών σε τελικά αγαθά προς κατανάλωση. Χαρακτηρίζεται δε από τα ακόλουθα στοιχεία :

Παραγωγή, ορίζεται η διαδικασία μετατροπής των παραγωγικών συντελεστών σε τελικά αγαθά προς κατανάλωση. Χαρακτηρίζεται δε από τα ακόλουθα στοιχεία : ΘΕΩΡΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ Εισαγωγή Παραγωγή, ορίζεται η διαδικασία μετατροπής των παραγωγικών συντελεστών σε τελικά αγαθά προς κατανάλωση. Χαρακτηρίζεται δε από τα ακόλουθα στοιχεία : Συνειδητή προσπάθεια για το

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Α. Θέµα 1 ο

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Α. Θέµα 1 ο Θέµα 1 ο 116 ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Α Α. Να χαρακτηρίσετε ΣΩΣΤΗ ή ΛΑΘΟΣ καθεµία από τις παρακάτω προτάσεις i. Μία ευθεία καµπύλη ζήτησης, που τέµνει τους άξονες και Q, έχει σταθερή ελαστικότητα ζήτησης ως προς την

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ 3. Σωστό 4. Λάθος 5. Σωστό 6. Σωστό 7. Λάθος 8. Σωστό 9. Λάθος 10. Σωστό 11. Σωστό 12. Σωστό 13. Λάθος 14. Λάθος 15. Σωστό 1. δ 2. α 3. β 4. γ 5. δ 6. α 7. δ 1 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Στατιστική Μάθημα του Β Εξαμήνου

Εισαγωγή στη Στατιστική Μάθημα του Β Εξαμήνου ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΡΗΤΗΣ Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Α.Ν.) Εισαγωγή στη Στατιστική Μάθημα του Β Εξαμήνου ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ-ΑΡΙΘΜΟΔΕΙΚΤΕΣ ΤΙΜΑΡΙΘΜΟΙ ΔΕΙΚΤΕΣ ΟΓΚΟΥ-ΠΟΣΟΤΗΤΑΣ-ΑΞΙΑΣ ΔΤΚ-ΠΛΗΘΩΡΙΣΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Α.2.1 Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΟΥ ΚΛΑΣΜΑΤΟΣ

Α.2.1 Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΟΥ ΚΛΑΣΜΑΤΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ο ΚΛΑΣΜΑΤΑ Α.. Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΟΥ ΚΛΑΣΜΑΤΟΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΣΥΓΚΡΙΣΗ ΚΛΑΣΜΑΤΟΣ ΜΕ ΤΟ Αν ο αριθμητής ενός κλάσματος είναι μεγαλύτερος από τον παρανομαστή, τότε το κλάσμα είναι μεγαλύτερο από το. Αν ο αριθμητής

Διαβάστε περισσότερα