ΑΚΡΙΒΗ ΔΕΚΑΖΟΥ ΟΙ ΑΤΟΜΙΚΕΣ ΤΙΜΩΡΙΕΣ ΤΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΩΝ ΣΤΗΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΔΕΥΤΕΡΑΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣ ΣΤΗ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΚΑΙ ΜΕΤΑΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΜΝΗΜΕΙΑΚΗ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΑΚΡΙΒΗ ΔΕΚΑΖΟΥ ΟΙ ΑΤΟΜΙΚΕΣ ΤΙΜΩΡΙΕΣ ΤΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΩΝ ΣΤΗΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΔΕΥΤΕΡΑΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣ ΣΤΗ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΚΑΙ ΜΕΤΑΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΜΝΗΜΕΙΑΚΗ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ"

Transcript

1 ΑΚΡΙΒΗ ΔΕΚΑΖΟΥ ΟΙ ΑΤΟΜΙΚΕΣ ΤΙΜΩΡΙΕΣ ΤΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΩΝ ΣΤΗΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΔΕΥΤΕΡΑΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣ ΣΤΗ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΚΑΙ ΜΕΤΑΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΜΝΗΜΕΙΑΚΗ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ Διπλωματική εργασία στα πλαίσια του Διατμηματικού Μεταπτυχιακού Προγράμματος Μεσαιωνικών Σπουδών της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Αθήνα 1998

2

3 I ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Σελ. Πρόλογος III - VI Συντομογραφίες - Βιβλιογραφία VII - XXIX Εισαγωγή Η Δευτέρα Παρουσία 1-4 Κεφάλαιο 1 Οι τιμωρίες των αμαρτωλών 5-26 Κεφάλαιο 2 Oι ατομικές τιμωρίες των επαγγελματιών Κεφάλαιο 3 H απεικόνιση των ατομικών τιμωριών των επαγγελματιών σε ναούς της βυζαντινής περιόδου Κεφάλαιο 4 H απεικόνιση των ατομικών τιμωριών των επαγγελματιών σε ναούς της μεταβυζαντινής περιόδου Συμπεράσματα Εικονογραφικό επαγγελματιών ευρετήριο των ατομικών Ευρετήριο μνημείων και φορητών έργων Κατάλογος πινάκων Πίνακες ποινών των

4 III ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η παράσταση της Δευτέρας Παρουσίας αποτελεί ένα από τα πιο ενδιαφέροντα και πολυσήμαντα θέματα της βυζαντινής εικονογραφίας. Σε αυτήν τη μελέτη θα μας απασχολήσει ένα από τα πολλά συνθετικά στοιχεία της. Πρόκειται για τις ατομικές τιμωρίες των αμαρτωλών στην κόλαση και συγκεκριμένα για τις τιμωρίες των επαγγελματιών. Μέχρι στιγμής η έρευνα δεν έχει ασχοληθεί με τις ατομικές τιμωρίες των επαγγελματιών, ωστόσο έχουν γίνει μελέτες για τις τιμωρίες των αμαρτωλών γενικότερα, στις οποίες αναφέρονται βέβαια και αυτές των επαγγελματιών. Ο L. Heuzey (Annuaire de l association pour l encouragement des études grecques en France V, 1871) συσχέτισε την Απόκρυφη Αποκάλυψη της Θεοτόκου με την απεικόνιση των ατομικών τιμωριών των αμαρτωλών - χωρίς όμως να χρησιμοποιεί τον όρο ατομικές τιμωρίες - θεωρώντας την ως πηγή εικονογράφησής τους. Ο G. Gerola (Monumenti Veneti dell isola di Creta, vol. II, Venezia 1908, ) κατέγραψε τιμωρίες αμαρτωλών που απαντώνται σε 48 βυζαντινούς ναούς της Κρήτης και αργότερα ο Λασσιθιωτάκης (G. Gerola - Κ. Λασσιθιωτάκης, Elenco Topografico delle chiese affrescate di Creta, Venise Εκδ. Ελλην., μτφρ., πρόλογος και συμπληρώματα από τον Κ. Λασσιθιωτάκη, Ηράκλειο 1961, ) μετέφρασε αντιπροσωπευτικά μέρη της έρευνας του Gerola προσθέτοντας και δικές του ερμηνείες και σχόλια. Ορισμένοι ερευνητές μελετώντας την παράσταση των τιμωριών των αμαρτωλών σε συγκεκριμένα μνημεία καταλήγουν σε γενικότερα συμπεράσματα για την απεικόνιση του θέματος και για το εικονογραφικό και ιδεολογικό του υπόβαθρο. τέτοιου τύπου μελέτες είναι του Κ. Χατζηιωάννου ( Ε.Ε.Β.Σ. 23, 1953) για πέντε βυζαντινούς και μεταβυζαντινούς ναούς της Κύπρου, του P. Mijovic (L art byzantin du XIIIe siècle. Symposium de Sopocani, Beograd 1967, ) για την ιδιαίτερη παράσταση στη Sopocani και του B. Todic (Zbornik za likovne Umetnosti 14, 1978) για την παράσταση στην

5 IV Gračanica. Στα ίδια πλαίσια κινείται και ο Στ. Μαδεράκης (Ύδωρ εκ Πέτρας 2, 1978, 3-4, 1979 και 5-6, ) ο οποίος όμως μελετά εκτενώς το θέμα των τιμωριών στους βυζαντινούς ναούς της Κρήτης. Ο Μ. Γαρίδης ( Zbornik za likovne Umetnosti 18, 1982 ) πραγματοποιεί μια πιο συστηματική έρευνα διαχωρίζοντας τις τιμωρίες σε ομαδικές και ατομικές, δίνοντας έμφαση στη μελέτη των τελευταίων σε ναούς της βυζαντινής περιόδου και στη διδακτορική του διατριβή ( Etudes sur le Jugement dernier post - byzantin, du Xve à la fin du XIXe siècle. Iconographie - Esthétique, Θεσσαλονίκη 1985, ) μελετά την εικονογραφική απόδοση των αμαρτωλών και των τιμωριών τους, με έμφαση στις ατομικές τιμωρίες, κυρίως σε ναούς της μεταβυζαντινής περιόδου. Τέλος, η Μ. Βασιλάκη ( Αρχαιολογία 21, 1986 ) ασχολήθηκε ειδικά με τις τιμωρίες των γυναικών αμαρτωλών στους βυζαντινούς ναούς της Κρήτης. Οι τιμωρίες των επαγγελματιών, αν και πολύ ενδιαφέρουσες, παρουσιάζουν αρκετές δυσκολίες στη μελέτη τους, καθώς, όπως προαναφέρθηκε, δεν έχουν επικεντρώσει την προσοχή των ερευνητών που ασχολούνται με τη σύνθεση της Δευτέρας Παρουσίας και τα επιμέρους θέματά της. Πολύ συχνά, σε δημοσιεύσεις μνημείων και σε γενικότερες εικονογραφικές μελέτες, επισημαίνεται η ύπαρξη ατομικών τιμωριών σε συγκεκριμένους ναούς, αλλά είτε δε διευκρινίζεται ποιες είναι είτε αναφέρονται χωρίς να περιγράφονται και χωρίς να υπάρχουν συνοδευτικά σχέδια ή φωτογραφίες. Είναι γεγονός όμως πως συχνά οι φθορές που παρουσιάζουν τα μνημεία καθιστούν δύσκολη μια ακριβή περιγραφή ή τη λήψη φωτογραφιών. Επίσης πρέπει να επισημανθεί πως αν και οι ναοί, στους οποίους απεικονίζεται το θέμα αυτών των τιμωριών, είναι πολλοί, ιδιαίτερα στη μεταβυζαντινή εποχή, στην πλειοψηφία τους αποτελούν αδημοσίευτο υλικό. Σκοπός της παρούσας μελέτης είναι να καθοριστεί η έννοια, το ευρύτερο πλαίσιο δημιουργίας, το περιβάλλον μέσα στο οποίο δημιουργήθηκαν και εξαπλώθηκαν, ο σκοπός που εκφράζουν και η εξελικτική τους πορεία στη μνημειακή ζωγραφική της βυζαντινής και μεταβυζαντινής εποχής και όχι η εξαντλητική αναφορά και καταγραφή των μνημείων στα οποία απεικονίζονται.

6 V Ακολουθείται η εξής δομή : έπειτα από ένα εισαγωγικό κεφάλαιο, όπου παρουσιάζεται συνοπτικά η παράσταση της Δευτέρας Παρουσίας, στο πρώτο κεφάλαιο αναλύονται οι τιμωρίες των αμαρτωλών, οι οποίες διακρίνονται σε ομαδικές και ατομικές. Πιο συγκεκριμένα αναφέρεται πού εντάσσονται μέσα στη σύνθεση της Δευτέρας Παρουσίας, πώς απεικονίζονται, τι εκφράζουν, ποιο σκοπό έχει η απεικόνισή τους και ποιο είναι το ιδεολογικό και εικονογραφικό τους υπόβαθρο. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην προσπάθεια να καθοριστούν με σαφήνεια τα όρια μεταξύ ομαδικών και ατομικών τιμωριών με σκοπό να φανεί σε ποια χρονική περίοδο εμφανίζονται οι τελευταίες, μέσα σε ποιο περιβάλλον αναπτύσσονται, ποια είναι η διαφοροποίησή τους ως προς τις ομαδικές στον τρόπο απεικόνισης και στο περιεχόμενο που εκφράζουν και ποια είναι η ιδιαιτερότητα και η σημασία τους. Αναλύεται έτσι η εικονογραφία τους, οι κατηγορίες στις οποίες διακρίνονται, τα πρότυπα από τα οποία αντλούν, η σχέση τους με τις ομαδικές τιμωρίες και αναφέρεται ένα διάγραμμα της εξελικτικής τους πορείας. Αυτό το πλαίσιο το θεωρώ απαραίτητο για να αναλυθούν και να κατανοηθούν οι τιμωρίες των επαγγελματιών, που αποτελούν μία ιδιαίτερη κατηγορία των ατομικών τιμωριών. Στο δεύτερο κεφάλαιο αναφέρονται ποιοι επαγγελματίες συγκεκριμένα τιμωρούνται συνήθως, για ποιους λόγους, από ποια πρότυπα αντλούν οι τιμωρίες τους, τι εκφράζουν, ποια είναι η θέση των επαγγελματιών αυτών στην κοινωνία και πώς τα παραπτώματά τους, που καταδικάζονται στις παραστάσεις, αντιμετωπίζονται από την Εκκλησία και από το βυζαντινό ποινικό δίκαιο. Στο τρίτο και τέταρτο κεφάλαιο αναλύονται ενδεικτικά παραστάσεις από ορισμένα μνημεία, της βυζαντινής και μεταβυζαντινής εποχής αντίστοιχα, στα οποία έχουν απεικονιστεί με πολύ χαρακτηριστικό τρόπο οι τιμωρίες αυτές, με σκοπό να φανεί η εικονογραφική και τεχνοτροπική τους απόδοση και η εξέλιξή της έως τις αρχές του 20ου αιώνα. Η επιλογή των μνημείων κατά πολύ καθοδηγείται από το δημοσιευμένο προσιτό υλικό, ενώ καταγράφονται και παραστάσεις από μνημεία ή έργα αδημοσίευτα που

7 VI μου έγιναν γνωστά χάρη στην πολύτιμη βοήθεια συγκεκριμένων ανθρώπων, τους οποίους ευχαριστώ θερμά. Ιδιαίτερες ευχαριστίες θέλω να εκφράσω στον επόπτη καθηγητή μου, κ. Αθ. Παλιούρα, για την υπόδειξη συγκεκριμένων μνημείων και για την πολύπλευρη βοήθειά του, καθώς και στα δύο άλλα μέλη της συμβουλευτικής μου επιτροπής, καθηγητή κ. Κ. Κωνσταντινίδη και λέκτορα κ. Μ. Παπαδάκη, για τις πολύ σημαντικές υποδείξεις τους. Αισθάνομαι την υποχρέωση να ευχαριστήσω επίσης τον κ. Θεοχ. Προβατάκη, διευθυντή στο Υπουργείο Πολιτισμού, για την υπόδειξη αδημοσίευτου υλικού και για την ευγενική παραχώρηση φωτογραφιών από το προσωπικό του αρχείο, τον σχολάρχη της Ιεράς Μονής Βελλάς Ιωαννίνων, πατέρα Δημήτριο Αργυρό, που μου επέτρεψε τη φωτογράφηση στο καθολικό της μονής και μου υπέδειξε τις μοναδικές παραστάσεις στον ναό του αγίου Γεωργίου στους Νεγάδες Ζαγορίου και τέλος, τον κ. Κ. Αίσωπο, γυμνασιάρχη στο Λυγουριό Αργολίδας, για την πολύωρη περιήγηση σε πολλούς ναούς της περιοχής.

8 VII ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ - ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ ΑΒΜΕ Αρχείον των Βυζαντινών μνημείων της Ελλάδος ΑΔ Αρχαιολογικόν Δελτίον ΔΧΑΕ Δελτίον της Χριστιανικής Αρχαιολογικής Εταιρείας ΕΕΒΣ Επετηρίς Εταιρείας Βυζαντινών Σπουδών ΕΕΚΣ Επετηρίς Εταιρείας Κρητικών Σπουδών ΗΧ Hπειρωτικά Χρονικά IEE Ιστορία του Ελληνικού Έθνους Κρητ. Χρον. Κρητικά Χρονικά ΠΑΑΕ Πρακτικά της εν Αθήναις Αρχαιολογικής Εταιρείας Art B Art Bulletin BZ Byzantinische Zeitschrift Cah Arch Cahiers Archéologiques Cah Balk Cahiers Balkaniques DACL Dictionnaire d Archéologie Chrétienne et de liturgie, eds. F.Cabrol - H. Leclerq, vols. 1-15, Paris JÖB Jahrbuch der Österreichischen Byzantinistik. LCI Lexikon der Christlichen Ikonographie, eds. E. Kirschbaum - W. Braunfels, vols. 1-8, Rom - Freiburg Basel - Wien PG Patrologiae Cursus Completus, Series Graeca, ed. J. - P. Migne. REG Revue des Etudes Grecques

9 VIII Αγγελίδη 1980 Χ. Αγγελίδη, Ο βίος του Οσίου Βασιλείου του Νέου, Ιωάννινα Αγουρίδης 1973 Σ. Αγουρίδης, Τα απόκρυφα της Παλαιάς Διαθήκης, τόμος Α, Αθήνα Αγραφιώτης 1977 Δ. Αγραφιώτης, Ο χιοναδίτης αγιογράφος Μιχαήλ Ζήκος και η συντροφιά του στο Μεταξοχώρι Αγιάς, Ηπειρωτική Εστία, τόμος ΚΣΤ, τεύχη , ( Ιούλιος Αύγουστος 1977 ), Αλιπράντης 1979 Θ. Αλιπράντης, Θησαυροί της Σίφνου. Εικόνες των ναών και των μονών, Αθήνα Aσδραχάς 1979 Σπ. Ασδραχάς, Η Οικονομική δομή των Βαλκανικών χωρών στα χρόνια της Οθωμανικής κυριαρχίας ( ιε - ιθ αι. ), Αθήνα Αχειμάστου - Ποταμιάνου 1995α Μ. Αχειμάστου - Ποταμιάνου, Η Μονή των

10 IX Φιλανθρωπηνών και η πρώτη φάση της Μεταβυζαντινής ζωγραφικής, Αθήνα Αχειμάστου - Ποταμιάνου 1995β Μ. Αχειμάστου - Ποταμιάνου, Ελληνική τέχνη. Βυζαντινές Τοιχογραφίες, Εκδοτική Αθηνών, Αθήνα Βακαλόπουλος Α. Βακαλόπουλος, Ιστορία του Νέου Ελληνισμού, τόμοι : Α - Β1, Θεσσαλονίκη Βαλτέρ 1994 Ζ. Βαλτέρ, Η καθημερινή ζωή στο Βυζάντιο, [ μετάφραση : Κ. Παναγιώτου ], Αθήνα Βασιλάκη 1986 Μ. Βασιλάκη, Οι παραστάσεις των κολαζομένων γυναικών στις εκκλησίες της Κρήτης, Αρχαιολογία 21 ( 1986 ), Βοκοτόπουλος 1966 Π. Βοκοτόπουλος, «Βυζαντινά και μεσαιωνικά μνημεία Ηπείρου, Δυτικόν Ζαγόρι», ΑΔ 21 (1966) : Χρονικά ( μέρος Β2 ), Βοκοτόπουλος 1967 Π. Βοκοτόπουλος, Μονή Σέλτσου, ΑΔ 22 (1967) : Χρονικά ( μέρος Β2 ), Βοκοτόπουλος 1976 Π. Βοκοτόπουλος, «Βυζαντινά, μεσαιωνικά και νεότερα μνημεία Ηπείρου», ΑΔ 31 (1976) : Χρονικά ( μέρος Β 2), Βοκοτόπουλος 1979 Π. Βοκοτόπουλος, «O ναός του Αγίου Μηνά στο Μονοδέντρι του Ζαγορίου», στο : Εκκλησίες στην Ελλάδα μετά την Άλωση , Εθνικό Μετσόβειο Πολυτεχνείο, τόμος Ι, Αθήνα 1979, Βοκοτόπουλος 1995 Π. Βοκοτόπουλος, Ελληνική Τέχνη. Βυζαντινές Εικόνες, Εκδοτική Αθηνών, Αθήνα Βολανάκης 1986 Ι. Βολανάκης, «Τοιχογραφημένοι ναοί της νήσου Κεφαλληνίας», Κεφαλληνιακά Χρονικά 5 (1986 ), Γαρίδης 1990 Μ. Γαρίδης, «Το θέμα της Τελικής Κρίσης - Δευτέρας Παρουσίας στη θρησκευτική ισλαμική ζωγραφική», στο :

11 X Αρμός, τιμητικός τόμος στον καθηγητή Ν.Κ. Μουτσόπουλο για τα 25 χρόνια πνευματικής του προσφοράς στο Πανεπιστήμιο, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης - Πολυτεχνική σχολή, τμήμα Αρχιτεκτόνων, τόμος Α, Θεσσαλονίκη 1990, Γαρίδης 1995 Μ. Γαρίδης, «Η μεταβυζαντινή ζωγραφική. Οι τοιχογραφίες. 15ος - 17ος αιώνας», Αρχαιολογία 56 (1995), Gerola - Λασσιθιωτάκης 1961 G.Gerola, Elenco Topografico delle chiese affrescate di Creta, Venise [ Έκδοση Ελληνική, μετάφραση, πρόλογος και συμπληρώματα από τον Κ. Λασσιθιωτάκη : Τοπογραφικός Κατάλογος των τοιχογραφημένων εκκλησιών της Κρήτης, Ηράκλειο 1961.] Γκίνη - Τσοφοπούλου 1985 Ε. Γκίνη - Τσοφοπούλου, «Εκκλησίες από την Παλαιοχριστιανική και Βυζαντινή περίοδο στην περιοχή Καλυβίων», στα : Πρακτικά Α Επιστημονικής Συνάντησης Ν.Α. Αττικής. Αφιέρωμα στον Χρήστο Ν. Πέτρου Μεσογείτη, Καλύβια 1985, Γκολομπίας 1988 Γ. Γκολομπίας, «Ανέκδοτες επιγραφές και συσχετισμοί τοιχογραφικών συνόλων Καστοριάς», Ιστορικογεωγραφικά 2 ( 1988 ), Γλύκατζη - Αρβελέρ 1977 Ε. Γλύκατζη - Αρβελέρ, Η πολιτική ιδεολογία της Βυζαντινής αυτοκρατορίας [μετάφραση: Τ. Δρακοπούλου], Αθήνα Διονύσιος ο εκ Φουρνά 1909 Διονύσιος ο εκ Φουρνά, Ερμηνεία της ζωγραφικής τέχνης, και αι κύριαι αυτής ανέκδοται πηγαί, εκδιδόμενη μετά προλόγου νυν το πρώτον πλήρης κατά το πρωτότυπον αυτής κείμενον, υπό Α. Παπαδοπούλου - Κεραμέως, εν

12 XI Πετρουπόλει Δρανδάκης 1957 Ν. Δρανδάκης, «Ο εις Αρτόν Ρεθύμνης ναΐσκος του αγίου Γεωργίου», Κρητ. Χρον. ΙΑ (1957), Δρανδάκης 1964 Ν. Δρανδάκης, Βυζαντινές τοιχογραφίες της Μέσα Μάνης, Αθήνα Δρανδάκης 1967 Ν. Δρανδάκης, Χριστιανικαί Επιγραφαί Λακωνικής, Ανάτυπο εκ της Αρχαιολογικής Εφημερίδος Δρανδάκης 1974 Ν. Δρανδάκης, «Έρευνα στη Μάνη», ΠΑΑΕ 1974, Δρανδάκης 1995 Ν. Δρανδάκης, Βυζαντινές τοιχογραφίες της Μέσα Μάνης, Αθήνα Δρανδάκης κ.ά., 1981 Ν. Δρανδάκης, Ε. Δωρή, Σ. Καλοπίση, Β. Κέπετζη, Μ. Παναγιωτίδη, «Έρευνα στη Μάνη», ΠΑΑΕ 1981, Δρανδάκης, κ.ά., 1993 Ν. Δρανδάκης, Ε. Δωρή, Β. Κέπετζη, Κωνσταντουδάκη, Έρευνα στην Κάτω Μάνη, Μ. Αθήνα Εμμανουήλ 1991 Μ. Εμμανουήλ, «Οι τοιχογραφίες του αγίου Δημητρίου στο Μακρυχώρι και της Κοιμήσεως της Θεοτόκου στον Οξύλιθο Ευβοίας», Αρχείον Ευβοϊκών Μελετών ΚΗ (1991), Παράρτημα. Θεοχαροπούλου 1995 Ρ. Θεοχαροπούλου, «Ο τοιχογραφικός διάκοσμος του ναού της αγίας Πελαγίας Βιάννου», στα : Πεπραγμένα του Ζ Κρητολογικού Συνεδρίου, (εκδ. Ιστορικής και Λαογραφικής Εταιρείας Ρεθύμνης, Δήμου Ρεθύμνης), τόμος Β1, Ρέθυμνο 1995, Θησαυροί Σ.Πελεκανίδης, Π.Χρήστου, κ.ά., Οι Θησαυροί του Αγίου Ορους, Εικονογραφημένα χειρόγραφα, τόμοι Α - Δ, Εκδοτική Αθηνών, Αθήνα Καλοκύρης 1952 Κ. Καλοκύρης, «Βυζαντινά μνημεία της Κρήτης. Η

13 XII Παναγία της Κριτσάς», Κρητ. Χρον. ΣΤ (1952), Καλοκύρης 1957 Κ. Καλοκύρης, Αι βυζαντιναί τοιχογραφίαι της Κρήτης. Συμβολή εις την Χριστιανικήν τέχνην της Ελλάδος, Αθήναι Καλοκύρης 1973 Κ. Καλοκύρης, Βυζαντιναί εκκλησίαι της Ιεράς Μητροπόλεως Μεσσηνίας, Θεσσαλονίκη Kazhdan - Epstein 1997 Α. P. Kazhdan - A. W. Epstein, Αλλαγές στον βυζαντινό πολιτισμό κατά τον 11ο και 12ο αιώνα [μετάφραση Α. Παππάς, μετάφραση παραρτήματος Δ. Τσουγκαράκης], Αθήνα Κοιλάκου 1982 Χ. Κοιλάκου, «Νομός Αττικής. Ναός Ταξιαρχών Καλυβίων», ΑΔ 37 ( 1982 ) : Χρονικά ( μέρος Β1), Κουκουλές 1940 Φ. Κουκουλές, «Συμβολή εις την Κρητικήν λαογραφίαν επί Βενετοκρατίας», ΕΕΚΣ Γ (1940 ), Κουκουλές Φ.Κουκουλές, Βυζαντινών Βίος και Πολιτισμός, τόμοι Α - ΣΤ, Αθήνα Κυριακίδης Σ. Κυριακίδης, «Μακεδονικά άσματα και έθιμα και δοξασίαι», Μακεδονικά 4 ( ), Λάζαρη Μ. Λάζαρη, «Οι τοιχογραφίες του ναού της αγίας Παρασκευής στο Μαρκόπουλο Μεσογείων», ΔΧΑΕ, περίοδος Δ, τόμος ΙΑ, ( ), Λαΐου - Θωμαδάκη 1987 Α. Λαΐου - Θωμαδάκη, Η αγροτική κοινωνία στην ύστερη βυζαντινή εποχή [ μετάφραση : Α. Κάσδαγλη ], Αθήνα Λαμπάκης 1982 Σ. Λαμπάκης, Οι καταβάσεις στον κάτω κόσμο στη βυζαντινή και μεταβυζαντινή λογοτεχνία, Αθήνα Λασσιθιωτάκης 1965 Κ. Λασσιθιωτάκης, «Θέματα και απόψεις γύρω από τη Χριστιανική τέχνη της Κρήτης», Κρητ. Χρον. ΙΘ (1965),

14 XIII Λασσιθιωτάκης 1970 Κ. Λασσιθιωτάκης, «Εκκλησίες της Δυτικής Κρήτης. Δ Επαρχία Σελίνου», Κρητ. Χρον. ΚΒ (1970), και Λασσιθιωτάκης 1971 Κ. Λασσιθιωτάκης, «Εκκλησίες της Δυτικής Κρήτης. Ε Επαρχία Σφακίων», Κρητ. Χρον. ΚΓ, (1971), Λεονταρίτου 1997 Β. Λεονταρίτου, «Εκ γυναικός ερρύη τα φαύλα. Η γυναικεία εγκληματικότητα στο Βυζάντιο» στο: Έγκλημα και τιμωρία στο Βυζάντιο, Ίδρυμα Γουλανδρή - Χορν, Αθήνα 1997, Λιάπης 1971 Ι. Λιάπης, Μεσαιωνικά μνημεία Ευβοίας, Αθήνα Λυκούδη 1996 Ε. Λυκούδη, «Η Δευτέρα Παρουσία : Μία περίπτωση εικονογράφησής της στην Κεφαλονιά», στο : Κεφαλονιά, ένα μεγάλο μουσείο. Εκκλησιαστική τέχνη, τόμος 3, Αργοστόλι 1996, Μαδεράκης 1978 Στ. Μαδεράκης, «Η κόλαση και οι ποινές των κολασμένων σαν θέματα της Δευτέρας Παρουσίας στην Κρήτη (ιστορική εξέλιξη). Β Η παράσταση της κολάσεως», Ύδωρ εκ Πέτρας, Χρόνος 1, τόμος 2 (1978), Μαδεράκης 1979 Στ. Μαδεράκης, «Η κόλαση και οι ποινές των κολασμένων σαν θέματα της Δευτέρας Παρουσίας στην Κρήτη. Γ Οι ποινές», Ύδωρ εκ Πέτρας, Χρόνος 2, τόμοι 3-4 ( 1979 ), Μαδεράκης Στ. Μαδεράκης, «Η κόλαση και οι ποινές των κολασμένων σαν θέματα της Δευτέρας Παρουσίας στην Κρήτη. Δ Προβλήματα σχετικά με τα θέματα της κολάσεως», Ύδωρ εκ Πέτρας, Χρόνος 3-4, τόμοι 5-6 ( ),

15 XIV Μακρής 1976 Κ. Μακρής, Η λαϊκή τέχνη του Πηλίου, Αθήνα Μαλτέζου 1986 Χ. Μαλτέζου, «Η γυναίκα στη βενετοκρατούμενη Κρήτη με βάση τις νοταριακές πηγές», Αρχαιολογία 21 ( 1986 ), Μαριδάκης 1922 Γ. Μαριδάκης, Το αστικόν δίκαιον εν ταις νεαραίς των βυζαντινών αυτοκρατόρων, Αθήνα Μάτσης 1971 Ν. Μάτσης, «Ο τόκος εν τη νομολογία του Πατριαρχείου Κωνσταντινουπόλεως κατά τους ΙΔ και ΙΕ αιώνας», ΕΕΒΣ ΛΗ (1971), Μητσάνη 1996 Α. Μητσάνη, Εικόνες και κειμήλια από τη συλλογή της Εκατονταπυλιανής της Πάρου, Αθήνα Μοναστήρια Ιωαννίνων 1993 Μοναστήρια νήσου Ιωαννίνων. Ζωγραφική, [εποπτεία : Μ. Γαρίδης - Αθ. Παλιούρας ], Ιωάννινα Μουτσόπουλος 1967 Ν. Μουτσόπουλος, Καστοριά, Παναγία η Μαυριώτισσα, Αθήνα Μουτσόπουλος 1972 Ν. Μουτσόπουλος, Καστοριά. Λεύκωμα. [Μορφολογική μελέτη Καστοριάς. Ιστορική - Χωροταξική - Πολεοδομική - ], Θεσσαλονίκη Μουτσόπουλος 1992 Ν. Μουτσόπουλος, Εκκλησίες της Καστοριάς, 9ος - 11ος αιώνας, Θεσσαλονίκη Μπούρας κ.ά., 1970 Χ.Μπούρας, Α. Καλογεροπούλου, Ρ. Ανδρεάδη, Εκκλησίες της Αττικής, Αθήνα Μυλοποταμιτάκη 1985 Κ. Μυλοποταμιτάκη, «Οι τοιχογραφίες του Χριστού Κασάνων Πεδιάδος», στα : Πεπραγμένα του Ε Διεθνούς Κρητολογικού Συνεδρίου, Άγιος Νικόλαος, 25 Σεπτεμβρίου - 1 Οκτωβρίου 1981, (γεν. επιμ. Θ. Δετοράκης) τόμος Β, Ηράκλειο Κρήτης 1985, Νάκος 1997 Γ. Νάκος, «Ζωοκλέφτες και καταπατητές στο Βυζάντιο», στο: Έγκλημα και τιμωρία στο Βυζάντιο, Ίδρυμα

16 XV Γουλανδρή - Χορν, Αθήνα 1997, Nilsson 1953 P.Nilsson, Ελληνική λαϊκή θρησκεία, [μετάφραση Ι. Θ. Κακριδής], [Η βιβλιοθήκη του Φιλολόγου, 8 ], Αθήνα Dawkins 1948 R. Dawkins, «Αποκάλυψις της Υπεραγίας Θεοτόκου δια τες κόλασες των αμαρτωλών», Κρητ. Χρον. Β (1948), Ξυγγόπουλος 1957 Α.Ξυγγόπουλος, Σχεδίασμα ιστορίας της θρησκευτικής ζωγραφικής μετά την Άλωσιν, Αθήνα Ορλάνδος 1938 Α. Ορλάνδος, «Τα Βυζαντινά μνημεία της Καστοριάς», ΑΒΜΕ Δ (1938), Ορλάνδος 1948 Α. Ορλάνδος, «Βυζαντινοί και Μεταβυζαντινοί ναοί της Ρόδου. Αι τοιχογραφίαι, μέρος Β», ΑΒΜΕ ΣΤ (1948), Ορλάνδος 1961 Α.Ορλάνδος, «Βυζαντινά μνημεία της Αιτωλοακαρνανίας», ΑΒΜΕ Θ (1961), Παϊσίδου 1995 Μ. Παϊσίδου, Οι τοιχογραφίες του 17ου αιώνα στους ναούς της Καστοριάς. Συμβολή στη μελέτη της μνημειακής ζωγραφικής της Δυτικής Μακεδονίας, ( διδ. διατριβή ) Θεσσαλονίκη Παλιούρας 1985 Α.Παλιούρας, Βυζαντινή Αιτωλοακαρνανία. Συμβολή στη βυζαντινή και μεταβυζαντινή μνημειακή τέχνη, Αθήνα Πάλλας 1965 Δ. Πάλλας, «Αι αισθητικαί ιδέαι των Βυζαντινών προ της αλώσεως (1453)», ΕΕΒΣ ΛΔ (1965), Πανσελήνου Ν. Πανσελήνου, «Άγιος Πέτρος Καλυβίων Κουβαρά Αττικής», ΔΧΑΕ, περίοδος Δ, τόμος ΙΔ, ( ), Παπαγιάννη 1992 Ε. Παπαγιάννη, Η νομολογία των εκκλησιαστικών δικαστηρίων της βυζαντινής και μεταβυζαντινής περιόδου

17 XVI σε θέματα περιουσιακού δικαίου. Ι. Ενοχικό - εμπράγματο δίκαιο,[forschungen zur byzantinischen Rechtsgeschichte, Athener Reihe, 6] Αθήνα Παπαγιάννη 1997 Ε.Παπαγιάννη, «Αγοραία παραστρατήματα των Βυζαντινών εμπόρων», στο : Έγκλημα και τιμωρία στο Βυζάντιο, Ίδρυμα Γουλανδρή - Χορν, Αθήνα 1997, Παπαδάκη - Ökland 1967 Στ. Παπαδάκη - Ökland, «H Κερά της Κριτσάς. Παρατηρήσεις στη χρονολόγηση των τοιχογραφιών της», ΑΔ 22 ( 1967 ) : Μελέται, Πελεκανίδης 1953 Στ. Πελεκανίδης, Καστοριά, Ι, Βυζαντιναί τοιχογραφίαι, πίνακες, Θεσσαλονίκη Πελεκανίδης 1960 Στ.Πελεκανίδης, «Μεσαιωνικά Μακεδονίας», ΑΔ 16 ( 1960 ), Πελεκανίδης Πιτσάκης 1971 Χατζηδάκης Στ. Πελεκανίδης - Μ. Χατζηδάκης, Καστοριά, Αθήνα Κ. Πιτσάκης, Κωνσταντίνου Αρμενόπουλου Πρόχειρον Νόμων ή Εξάβιβλος, Αθήνα Πιτσάκης 1997 Κ. Πιτσάκης, «Έγκλημα χωρίς τιμωρία ; Τα πλαστά στη βυζαντινή ιστορία», στο : Έγκλημα και τιμωρία στο Βυζάντιο, Ίδρυμα Γουλανδρή - Χορν, Αθήνα 1997, Πιτυκάκης 1979 Μ. Πιτυκάκης, «Γλωσσικά. Εκφράσεις από την Ανατολική Κρήτη», Αμάλθεια, τόμος 10ος, έτος Ι, τεύχος 40, ( Ιούλιος - Σεπτέμβριος 1979 ), Πολίτης 1871 Ν. Πολίτης, Νεοελληνική Μυθολογία, Αθήνα Πουλής 1997 Γ. Πουλής, «Η επίγεια κόλαση : το κυρωτικό σύστημα της εκκλησίας», στο : Έγκλημα και τιμωρία στο Βυζάντιο, Ίδρυμα Γουλανδρή - Χορν, Αθήνα 1997, Προβατάκης 1980 Θ. Προβατάκης, Ο διάβολος στη Βυζαντινή τέχνη.

18 XVII Συμβολή εις την έρευναν της Ορθοδόξου ζωγραφικής και γλυπτικής, Θεσσαλονίκη Ράπτης 1985 Δ. Ράπτης, Αφύλακτοι θησαυροί, Το μοναστήρι του αγίου Γεωργίου Μυροφύλλου Τρικάλων, Συμβολή στην ελληνική λαογραφία, Αθήνα 1985 Σπανάκης 1971 Στ. Σπανάκης, «Έργα και ημέραι ενός τοκογλύφου κατά τη Βενετοκρατία», Κρητ. Χρον. ΚΓ (1971), Σωτηρίου Γ. & Μ. Σωτηρίου, Εικόνες της μονής Σινά, Αθήνα, Ι, 1956, ΙΙ, Talbot - Rice 1990 T. Talbot - Rice, Ο δημόσιος και ιδιωτικός βίος των Βυζαντινών, [μετάφραση Φ. Βώρου] Αθήνα Ταταχάκη 1984 Ε. Ταταχάκη, «Η ζωοκλοπή και η ποιμενική ζωή στην Κρήτη στην αρχή του 20ου αιώνα», Αμάλθεια, τόμος 15ος, έτος ΙΕ, τεύχη 60-61, (Ιούλιος - Δεκέμβριος 1984), Tέρπος 1759 Ν. Τέρπος, Βιβλίον καλούμενον πίστις, Ενετίησιν Τζινίκου - Κακούλη 1976 Α.Τζινίκου - Κακούλη, Βελβεντό : Εκκλησιαστικά μνημεία 16ου αιώνα μ.χ., Θεσσαλονίκη Τρωιάνος 1972 / 73 Σπ. Τρωιάνος, «Περί του εγκλήματος της πλαστογραφίας εν τω βυζαντινώ δικαίω», στο : Λειμών. Τιμητική προσφορά τω καθηγητή Νικολάω Τωμαδάκη ( Ε.Ε.Β.Σ. ΛΘ - Μ, 1972 / 73 ), Τρωιάνος 1980 Σπ. Τρωιάνος, Ο «Ποινάλιος» του Εκλογαδίου. Συμβολή εις την ιστορίαν της εξελίξεωςτου ποινικού δικαίου από του Corpus Juris Civilis μέχρι των Βασιλικών, [Forschungen zur byzantinischen Rechts- geschichte 6 ], Φραγκφούρτη Τρωιάνος 1982 Σπ. Τρωιάνος, «Έγγραφα και πλαστογραφία στο Βυζάντιο», Αρχαιολογία 5 ( 1982 ), Τρωιάνος 1996 Σπ. Τρωιάνος, Κεφάλαια Βυζαντινού ποινικού δικαίου,

19 XVIII Αθήνα - Κομοτηνή Τρωιάνος 1997 Σπ. Τρωιάνος, «Οι ποινές στο Βυζαντινό δίκαιο», στο : Έγκλημα και τιμωρία στο Βυζάντιο, Ίδρυμα Γουλανδρή Χορν, Αθήνα 1997, Τσιγαρίδας & Τσιγαρίδα 1982 Λοβέρδου- Ε. Τσιγαρίδας «Αρχαιολογικές & Κ. έρευνες Λοβέρδου στο - Τσιγαρίδα, Βελβεντό Κοζάνης», Μακεδονικά 22 (1982), Τσικριτσή 1965 Χρ. Τσικριτσή, «Η Κρήτη στη Θεία Κωμωδία του Dante», Κρητ. Χρον. ΙΘ (1965), Τωμαδάκης 1933 Ν. Τωμαδάκης, «Μεταβυζαντινά Κρητικά μνημεία. Α Άγιοι Ανάργυροι, Παλαιός Καθεδρικός Χανίων. Β Περιγραφή διασωθεισών εικόνων», ΔΧΑΕ, περίοδος Γ, τόμος 1, (1933 ), Τωμαδάκης 1968 Ν. Τωμαδάκης, «Ο Ιωσήφ Βρυέννιος περί Ζωγραφικής», ΕΕΒΣ ΛΣΤ ( 1968 ), 16. Τωμαδάκης 1971 Ν. Τωμαδάκης, Ο Ιωσήφ Βρυέννιος και η Κρήτη περί το 1400, Αθήνα Χατζηδάκη 1994 Ν. Χατζηδάκη, Βυζαντινά Ψηφιδωτά, Εκδοτική Αθηνών, Αθήνα Χατζηδάκης 1952 Μ. Χατζηδάκης, «Τοιχογραφίες στην Κρήτη», Κρητ. Χρον. ΣΤ ( 1952 ), Χατζηδάκης, 1974 Μ. Χατζηδάκης, «Η μεταβυζαντινή τέχνη ( ) και η ακτινοβολία της», ΙΕΕ, τόμος Ι, Εκδοτική Αθηνών, Αθήνα 1974, Χατζηδάκης 1975 Μ. Χατζηδάκης, «Πνευματικός βίος και πολιτισμός Η τέχνη», ΙΕΕ, τόμος ΙΑ, Εκδοτική Αθηνών, Αθήνα 1975, Χατζηδάκης 1979 Μ. Χατζηδάκης, «Η ύστερη βυζαντινή τέχνη ( )», ΙΕΕ, τόμος Θ, Εκδοτική Αθηνών, Αθήνα 1979,

20 XIX Χατζηδάκης 1982 Μ. Χατζηδάκης, «Η τέχνη από τον 10ο αιώνα ως το Η τέχνη κατά την ύστερη βυζαντινή εποχή. Μεταβυζαντινή Τέχνη», Μακεδονία, 4000 χρόνια Ελληνικής ιστορίας και πολιτισμού, Εκδοτική Αθηνών, Αθήνα 1982, , , , αντίστοιχα. Χατζηδάκης 1992 Μ.Χατζηδάκης, Μυστράς, Η μεσαιωνική πολιτεία και το Κάστρο, Πλήρης οδηγός των παλατιών, των εκκλησιών και του Κάστρου, Αθήνα Χατζηιωάννου 1953 Κ. Χατζηιωάννου, «Αι παραστάσεις των κολαζομένων εις τους Βυζαντινούς και Μεταβυζαντινούς ναούς της Κύπρου», ΕΕΒΣ 23 (1953), Χατζηνικολάου 1966 Α. Χατζηνικολάου, «Βυζαντινά και Μεσαιωνικά μνημεία Ηπείρου», ΑΔ 21 (1966) : Χρονικά (μέρος Β2), Αchimastou - Potamianou 1981 M. Αchimastou - Potamianou, «The Byzantine wall paintings of Vlacherna monastery (area of Arta)», στο : Actes du XVe Congrès International d Etudes Byzantines,

21 XX Athènes - Septembre 1976, Vol. II, A, Athènes 1981, Bihalji - Merin 1963 Ο.Bihalji - Merin, Bogorodica Ljeviska, Covek, priroda i predmeti na freskama, (Bogorodica Ljeviska, l homme, la nature et les objets dans les fresques), Belgrade Borboudakis 1981 M. Borboudakis, Panaghia Kera. Βyzantine wall paintings at Kritsa, Αthenes Brenk 1964 Β.Brenk, «Die Anfage des byzantinischen Weltegerichtsdarstellung», B Z 57 (1964), Brenk 1966 Β. Brenk, Tradition und Neuerung in der christlichen Kunst des ersten Jahrtausends. Studien zur Geschihte des Weltgerichtsbilder [Wiener Byzantinische Studien 3], Wien Chatzidakis 1953 Μ. Chatzidakis, «Contribution à l étude de la peinture post byzantine», στον τόμο : L Hellénisme Contemporain. Le cinq - centième Anniversaire de la Prise de Constantinople, 29 mai 1453, Athènes 1953, Chatzidakis 1967 Μ. Chatzidakis, «Aspects de la peinture murale du XIIIe siècle en Grèce», στο : L art Byzantin du XIIIe siècle. Symposium de Sopocani, Sopocani - Novi Pazar septembre 1965, [ ed. V. J. Djuric ] Beograd 1967, Chatzidakis 1969 Μ. Chatzidakis, «Considérations sur la peinture post - byzantine en Grèce», στο : Actes du Premier Congrès International des Etudes Balkaniques et Sud - Européennes, Sofia 26 aout - 1 sept. 1966, Vol. II, [eds. V. Georgiev, N. Todorov, V. Tapkova - Zaimova] Sofia 1969, Chatzidakis 1972 Μ. Chatzidakis, «Aspects de la peinture religieuse dans

22 XXI les Balkans ( )», στο: Aspects of the Balkans, Continuity and Change. Contributions to the International Balkan Conference held at UCLA, October 23-28, 1969, [ eds. H. Birnbaum & Sp. Vryonis] Hague - Paris 1972, Cocagnak 1955 Α. Cocagnak, Le Jugement Dernier dans l art, Paris Combette 1984 D. Combette, «La fresque de l église Saint - Julien de Brioude et ses apports byzantins», Cah Balk 6 ( 1984 ) ( Contribution à l étude du Jugement dernier dans l art byzantin et post - byzantin. Sous la direction de Tania Velmans ), Coumbaraki - Panselinou 1971 N. Coumbaraki - Panselinou, Deux monuments du XIIIe siècle en Attique : L église de Saint Pierre de Kalyvia Kouvara et la chapelle de Merenta, Paris Dawkins 1930 R. Dawkins, «A Cretan Apocalypse of the Virgin», B Z 30 (1930), Djuric 1976 V. Djuric, Byzantinische Fresken in Jugoslawien, Mϋnchen Djuric 1979 V. Djuric, «La peinture murale byzantine. XIIe et XIIIe siècles», στο : Actes du XVe Congrès International d Etudes Byzantines, Athènes - Septembre 1976, Vol. I, Athènes 1979, Galavaris 1977 G. Galavaris, «Mary s Descent into the Hell : a note on the Psalter Oxford, Christ Church Arch. W. Gr. 61», Byzantine Studies / Etudes Byzantines 4/2 (1977), Garidis 1982 M. Garidis, «Les punitions collectives et individuelles des damnes dans le Jugement Dernier ( du XIIe siècle au XIVe

23 XXII siècle )», Zbornik za likovne Umetnosti 18 (1982), Garidis 1985 M. Garidis, Etudes sur le Jugement Dernier post byzantin, du XVe à la fin du XIXe siècle. Iconographie. Esthétique, Θεσσαλονίκη Garidis 1989 M. Garidis, La peinture murale dans le monde orthodoxe après la chute de Byzance ( ) et dans les pays sous domination étrangère, Athènes Gerola G. Gerola, Momumenti Veneti dell isola di Creta, vol. I IV, Venezia Gidel 1871 M. Gidel, «Etude sur une Apocalypse de la Vierge Marie, Manuscrits grecs nos. 390 et 1631, Bibliothèque Nationale de Paris», Annuaire de l association pour l encouragement des études grecques en France, V (1871), Gidel 1878 M. Gidel, Nouvelles études sur la littérature grecque moderne, Paris Goldschmidt - Weitzmann 1934 A. Goldschmidt - K. Weitzmann, Die Byzantinischen Elfenbeinskulpturen, vol. II, Reliefs, Berlin Grabar 1928 A. Grabar, La peinture religieuse en Bulgarie, Paris Grabar 1936 A. Grabar, L Empeurer dans l art byzantine, Paris Grabar 1953 A. Grabar, La peinture Byzantine, Genève [Skyra] Grabar 1957 A. Grabar, L iconoclasm byzantine, Dossier Archéologique, Paris Grabar 1979 A. Grabar, Les voies de la création en Iconographie chrétienne. Antiquité et Moyen - Age, Paris Gueorguiev 1984 B. Gueorguiev, «Le Jugement dernier et le Triode du Carême», Cah Balk 6 ( 1984 ) ( Contribution à l étude du Jugement dernier dans l art byzantin et post - byzantin. Sous la direction de Tania Velmans ), Hemmerdigner - Iliadou 1962 D. Hemmerdigner - Iliadou, «Les données archéologiques

24 XXIII dans la version grecque des sermons de St. Ephrem le Syrien», Cah Arch 13 (1962), Heuzey 1871 L. Heuzey, «Les supplices de l enfer d après les peintures byzantines», Annuaire de l association pour l encouragement des études grecques en France, V (1871), James 1926 R.M. James, The Apocryphal New Testament, being the Apocryphal Gospels, Acts, Epistles and Apocalypses with other narratives and fragments, newly translated by M.R. James, Oxford Karapidakis 1984 L. Karapidakis, «Le Jugement dernier de l église Saint Jean de Seli (Crète, XVe siècle )», Cah Balk 6 ( 1984) ( Contribution à l étude du Jugement dernier dans l art byzantin et post - byzantin. Sous la direction de Tania Velmans ), Kondakov 1929 Kondakov, Die Russische Ikone, Prag Lafontaine - Dosogne 1979 J. Lafontaine - Dosogne, «L évolution du programme décoratif des églises de 1071 à 1261», στο : Actes du XVe Congrès International d Etudes Byzantines, Athènes Septembre 1976, Vol. I, Athènes 1979, Macler 1913 F. Macler, Miniatures Arméniennes. Vies du Christ peintures ornementales < Xe au XVIIe siècle >, Paris Mijovic 1966 P. Mijovic, Decani [ Col. L Art ancien Yougoslavie, edit. Yougoslavia ], Belgrade Mijovic 1967 P. Mijovic, «Personnification des sept pèches mortels dans le Jugement Dernier a Sopocani», στο : L art byzantin du XIIIe siècle. Symposium de Sopocani, Sopocani - Novi Pazar Septembre 1965, [ ed. V.

Ευγενία Δρακοπούλου. Διευθύντρια Ερευνών Τομέας Νεοελληνικών Ερευνών

Ευγενία Δρακοπούλου. Διευθύντρια Ερευνών Τομέας Νεοελληνικών Ερευνών Ευγενία Δρακοπούλου Διευθύντρια Ερευνών Τομέας Νεοελληνικών Ερευνών Τηλ. +302107273570 Fax: +302107246212 E-mail: egidrak@eie.gr Website: http://eie.academia.edu/eugeniadrakopoulou http://www.eie.gr/nhrf/institutes/inr/cvs/cv-drakopoulou-gr.html

Διαβάστε περισσότερα

Μανόλης Χατζηδάκης, Έλληνες ζωγράφοι μετά την Άλωση (1450-1830), τ. 1, Αθήνα 1987.

Μανόλης Χατζηδάκης, Έλληνες ζωγράφοι μετά την Άλωση (1450-1830), τ. 1, Αθήνα 1987. Μανόλης Χατζηδάκης, Έλληνες ζωγράφοι μετά την Άλωση (14501830), τ. 1, Αθήνα 1987. Παναγιώτης Λ. Βοκοτόπουλος, Εικόνες της Κέρκυρας, Αθήνα 1990. Κερκυραίοι ζωγράφοι: 19ος20ος αι., επιμ. Αθ. Χρήστου, Κέρκυρα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΟΥΠΗ ΑΘΑΝΑΣΙΑ ΚΟΥΤΣΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ ΤΟΠΤΣΗ ΜΑΡΙΑ ΦΩΤΗΣ ΣΠΥΡΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝ/ΝΟΣ ΝΙΦΟΡΑΣ ΓΙΩΡΓΟΣ

ΤΡΟΥΠΗ ΑΘΑΝΑΣΙΑ ΚΟΥΤΣΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ ΤΟΠΤΣΗ ΜΑΡΙΑ ΦΩΤΗΣ ΣΠΥΡΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝ/ΝΟΣ ΝΙΦΟΡΑΣ ΓΙΩΡΓΟΣ ΤΡΟΥΠΗ ΑΘΑΝΑΣΙΑ ΤΟΠΤΣΗ ΜΑΡΙΑ ΣΠΥΡΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝ/ΝΟΣ ΚΟΥΤΣΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ ΦΩΤΗΣ ΝΙΦΟΡΑΣ ΓΙΩΡΓΟΣ Η ΑΓΙΟΓΡΑΦΙΑ Είναι η τέχνη της απεικόνισης ιερών προσώπων ή θρησκευτικών σκηνών Είναι η ζωγραφική παράσταση θρησκευτικών

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενο Αγίου Νικολάου της Στέγης. Ελληνικά

Κείμενο Αγίου Νικολάου της Στέγης. Ελληνικά 1 Κείμενο Αγίου Νικολάου της Στέγης Ελληνικά 2 Ο Άγιος Νικόλαος της Στέγης Πήρε το όνομα του μετά την προσθήκη της δεύτερης Στέγης του ναού τον 13ον αιώνα, για την προστασία του από τα χιόνα και τη βροχή.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΕΣ ΣΤΟΥΣ ΝΑΟΥΣ ΤΗΣ ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ

ΕΡΕΥΝΕΣ ΣΤΟΥΣ ΝΑΟΥΣ ΤΗΣ ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ E. N. Τσιγαρίδας, 'Ερευνες στους ναούς της Καστοριάς 379 ΕΡΕΥΝΕΣ ΣΤΟΥΣ ΝΑΟΥΣ ΤΗΣ ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ Στη διάρκεια των υπηρεσιακών μεταβάσεών μου στην Καστοριά, την περίοδο κυρίως 1970-1975 και συμπληρωματικά την

Διαβάστε περισσότερα

Εγκαίνια έκθεσης 23.10.2013, 13.00 Διάρκεια Έκθεσης 19.10.2013 19.1.2014

Εγκαίνια έκθεσης 23.10.2013, 13.00 Διάρκεια Έκθεσης 19.10.2013 19.1.2014 Εγκαίνια έκθεσης 23.10.2013, 13.00 Διάρκεια Έκθεσης 19.10.2013 19.1.2014 Επιμέλεια έκθεσης Αγαθονίκη Τσιλιπάκου, Νίκος Μπονόβας Mε την περιοδική έκθεση «Η τιμή του αγίου Μάμαντος στη Μεσόγειο: Ένας ακρίτας

Διαβάστε περισσότερα

Δελτίον XAE 4 ( ), Περίοδος Δ'. Στη μνήμη του Γεωργίου Α. Σωτηρίου ( ) Σελ Ανδρέας ΣΤΥΛΙΑΝΟΥ ΑΘΗΝΑ 1966

Δελτίον XAE 4 ( ), Περίοδος Δ'. Στη μνήμη του Γεωργίου Α. Σωτηρίου ( ) Σελ Ανδρέας ΣΤΥΛΙΑΝΟΥ ΑΘΗΝΑ 1966 Μία τοιχογραφία της Κοιμήσεως της Θεοτόκου του ΙΑ αιώνος, εις τον ναόν του Αγίου Νικολάου της Στέγης (Κακοπετριά, Κύπρος).(Σημείωμα εις μνήμην του αειμνήστου Καθηγητού Γεωργίου Α. Σωτηρίου) (πίν. 75-76)

Διαβάστε περισσότερα

Παναγία της Ασίνου Ελληνικά

Παναγία της Ασίνου Ελληνικά Παναγία της Ασίνου Ελληνικά 1 ΝΑΟΣ ΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΤΗΣ ΑΣΙΝΟΥ Ή ΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΤΗΣ ΦΟΡΒΙΩΤΙΣΣΑΣ Η καμαροσκέπαστη, με δεύτερη ξύλινη στέγη εκκλησία της Παναγίας της Ασίνου, που βρίσκεται κοντά στο χωριό Νικητάρι,

Διαβάστε περισσότερα

Ανεμόσπηλια Αρχανών : τα ευρήματα και η ερμηνεία τους

Ανεμόσπηλια Αρχανών : τα ευρήματα και η ερμηνεία τους Ανεμόσπηλια Αρχανών : τα ευρήματα και η ερμηνεία τους Βογιατζόπουλος Σταμάτης Ιστορικό - Αρχαιολογικό Ιωαννίνων Ζ' Εξάμηνο Υπ.Καθ : Αν. Βλαχόπουλος, Μάθημα: Κρητομυκηναϊκή Θρησκεία Δεκέμβριος 2013 Εικόνα

Διαβάστε περισσότερα

Συγγραφέας Τίτλος Τίτλος (ελληνικά) Κατηγορία α/α τόμου

Συγγραφέας Τίτλος Τίτλος (ελληνικά) Κατηγορία α/α τόμου 1. Ζώρας Γ. Θ. Ο ποιητής Μαρίνος Φαλιέρος Ο ποιητής Μαρίνος Φαλιέρος ΚΕΙΜΕΝΑ ΚΑΙ ΜΕΛΕΤΕΣ 2 7 46 1948 Ελληνικά 2. Τωμαδάκης Ν. Ο άγιος Ιωάννης ο Ξένος και η διαθήκη αυτού 3. Σπανάκης Στ. Κανονισμός της

Διαβάστε περισσότερα

Προσχέδιο έργου Ανάδειξης των Καταλόγων και της Βιβλιοθήκης της Ιεράς Μονής Καρακάλλου (Δεκέμβριος 2008)

Προσχέδιο έργου Ανάδειξης των Καταλόγων και της Βιβλιοθήκης της Ιεράς Μονής Καρακάλλου (Δεκέμβριος 2008) Προσχέδιο έργου Ανάδειξης των Καταλόγων και της Βιβλιοθήκης της Ιεράς Μονής Καρακάλλου (Δεκέμβριος 2008)

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. Διεύθυνση αλληλογραφίας: Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας/Φιλοσοφική Σχολή/ Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων/ Τ.Κ. 45110.

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. Διεύθυνση αλληλογραφίας: Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας/Φιλοσοφική Σχολή/ Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων/ Τ.Κ. 45110. ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Ονοματεπώνυμο: Αγγελική Παναγοπούλου Πατρώνυμο: Γεώργιος Τόπος γέννησης: Αθήνα Οικογενειακή κατάσταση: Άγαμη Θέση: Λέκτορας Γνωστικό Αντικείμενο: Βυζαντινή Ιστορία Διεύθυνση αλληλογραφίας:

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΕΙΟ

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΕΙΟ ΕΛΛΑΔΑ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΕΙΟ ΘΕΟΛΟΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ 1. ΣΥΝΤΟΜΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ 14 ΙΟΥΝΙΟΥ 1925 Ιδρύεται το Πανεπιστήμιο της Θεσσαλονίκης. 1942 Αρχίζει

Διαβάστε περισσότερα

Ονοματεπώνυμο: Απόστολος Μαντάς. Θέση: Επίκουρος καθηγητής. Γνωστικό Αντικείμενο: Βυζαντινή Αρχαιολογία και Τέχνη.

Ονοματεπώνυμο: Απόστολος Μαντάς. Θέση: Επίκουρος καθηγητής. Γνωστικό Αντικείμενο: Βυζαντινή Αρχαιολογία και Τέχνη. ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Ονοματεπώνυμο: Απόστολος Μαντάς Πατρώνυμο: Γεώργιος Τόπος γέννησης: Αθήνα Θέση: Επίκουρος καθηγητής Γνωστικό Αντικείμενο: Βυζαντινή Αρχαιολογία και Τέχνη Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Η πρώτη οπτική επαφή με τα Αμπελάκια δίνει στον ταξιδιώτη την εντύπωση ότι αυτό το χωριό διαφέρει από τα άλλα... και όντως αυτό συμβαίνει.

Η πρώτη οπτική επαφή με τα Αμπελάκια δίνει στον ταξιδιώτη την εντύπωση ότι αυτό το χωριό διαφέρει από τα άλλα... και όντως αυτό συμβαίνει. Πέντε χιλιόμετρα από τα στενά των Τεμπών, ανηφορίζοντας κανείς μπορεί να δει να ξεπροβάλουν τα Αμπελάκια Λάρισας, η Ιστορική Κοινότητα των Αμπελακίων όπως έχει επικρατήσει. Βρίσκεται στους πρόποδες του

Διαβάστε περισσότερα

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ. Της Μαρίας Αποστόλα

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ. Της Μαρίας Αποστόλα ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ Της Μαρίας Αποστόλα Η Ελλάδα υπήρξε από τους πρώτους δέκτες του Χριστιανισμού και τα μνημεία της ελληνικής ορθοδοξίας αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της εθνικής κληρονομιάς, αποτελώντας

Διαβάστε περισσότερα

Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ:

Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: ΜΑΘΗΜΑ 18 Ο ΟΙ ΑΓΙΕΣ ΕΙΚΟΝΕΣ Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ: 1. Η αποκατάσταση της προσκύνησης των εικόνων

Διαβάστε περισσότερα

Δύο μαρμάρινες διακοσμητικές πλάκες στον Μυστρά

Δύο μαρμάρινες διακοσμητικές πλάκες στον Μυστρά Δύο μαρμάρινες διακοσμητικές πλάκες στον Μυστρά Αγγελική ΜΕΞΙΑ Τόμος ΚΖ (2006) Σελ. 115-124 ΑΘΗΝΑ 2006 Αγγελική Μέξια ΔΥΟ ΜΑΡΜΆΡΙΝΕΣ ΔΙΑΚΟΣΜΗΤΙΚΈΣ ΠΑΑΚΕΣ ΣΤΟΝ ΜΥΣΤΡΑ* ^τη συλλογή γλυπτών του Μουσείου Μυστρά

Διαβάστε περισσότερα

>.. - i V. ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΙΩΑΝΝΙΝΠΝ ;ΐ \ i- ψ,. V.. ' ν' . V . > ' > : ' >7' . ίέ ι;κ ί ν.

>.. - i V. ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΙΩΑΝΝΙΝΠΝ ;ΐ \ i- ψ,. V.. ' ν' . V . > ' > : ' >7' . ίέ ι;κ ί ν. . ίέ ι;κ ί ν. f >.. - i V. ;ΐ \ i i ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΙΩΑΝΝΙΝΠΝ 026000265336 i- ψ,. Ϊ 1». ί 1 ι ] Iτ I V.. ' ν' ;. V! 1 ] * /.. > ' > : ' >7' ΑΝΔΡΟΜΑΧΗ ΚΑΤΣΕΛΑΚΗ JJ Ο ΝΑΟΣ ΤΟΥ ΑΡΧΑΓΓΕΛΟ Υ Μ ΙΧΑΗΛ

Διαβάστε περισσότερα

ΒΥΖΑΝΤΙΑΚΑ. Στο πρώτο κεφάλαιο (Οι «φανερές» αρμοδιότητες του μυστικού την

ΒΥΖΑΝΤΙΑΚΑ. Στο πρώτο κεφάλαιο (Οι «φανερές» αρμοδιότητες του μυστικού την 396 Βιβλιοκρισίες μάλλον τον επικεφαλής ΕΛΛΗΝΙΚΗ μιας υπηρεσίας ΙΣΤΟΡΙΚΗ (σεκρέτου), ΕΤΑΙΡΕΙΑ στην οποία εργάζονταν «μυστικοί», οι υφιστάμενοι δηλαδή του μυστικού. Για τον μυστογράφο, στο τρίτο κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

Η τέχνη µέσα από την Ιστορία. Βυζαντινές τοιχογραφίες in situ.

Η τέχνη µέσα από την Ιστορία. Βυζαντινές τοιχογραφίες in situ. Η τέχνη µέσα από την Ιστορία. Βυζαντινές τοιχογραφίες in situ. Κατερίνα αµιανάκη, Φιλόλογος, Γυµνάσιο Κριτσάς Λασιθίου, σχολικό έτος 2007-2008 Κίνητρα µιας διαφορετικής διδασκαλίας Η τέχνη είναι ένα κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ 2016 Εκκλησίες της Σωτήρας. Πρόγραμμα Μαθητικών Θρησκευτικών Περιηγήσεων «Συνοδοιπόροι στα ιερά προσκυνήματα του τόπου μας»

ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ 2016 Εκκλησίες της Σωτήρας. Πρόγραμμα Μαθητικών Θρησκευτικών Περιηγήσεων «Συνοδοιπόροι στα ιερά προσκυνήματα του τόπου μας» ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ 2016 Εκκλησίες της Σωτήρας Πρόγραμμα Μαθητικών Θρησκευτικών Περιηγήσεων «Συνοδοιπόροι στα ιερά προσκυνήματα του τόπου μας» ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ Αγία Θέκλα Βρίσκεται 7χλμ νότια από το κέντρο της Σωτήρας.

Διαβάστε περισσότερα

Χριστιανική και Βυζαντινή Αρχαιολογία

Χριστιανική και Βυζαντινή Αρχαιολογία Χριστιανική και Βυζαντινή Αρχαιολογία Ενότητα Δ: Υστεροβυζαντινή Τέχνη (1204-1453) Αρχιτεκτονική-Ζωγραφική. Στουφή - Πουλημένου Ιωάννα Ἐθνικὸ καὶ Καποδιστριακὸ Πανεπιστήμιο Ἀθηνῶν Τμῆμα Θεολογίας - Θεολογικὴ

Διαβάστε περισσότερα

Χριστιανική και Βυζαντινή Αρχαιολογία

Χριστιανική και Βυζαντινή Αρχαιολογία Χριστιανική και Βυζαντινή Αρχαιολογία Ενότητα A: Παλαιοχριστιανική Τέχνη (2 ος αι. αρχές 7 ου αι.) - Παλαιοχριστιανική και Προεικονομαχική Εικονογραφία. Στουφή - Πουλημένου Ιωάννα Ἐθνικὸ καὶ Καποδιστριακὸ

Διαβάστε περισσότερα

γυναίκας που σύμφωνα με την παράδοση ήταν η Θεοδώρα, κόρη του αυτοκράτορα Μαξιμιανού, η οποία είχε ασπασθεί το χριστιανισμό. Το 1430, με την κατάληψη

γυναίκας που σύμφωνα με την παράδοση ήταν η Θεοδώρα, κόρη του αυτοκράτορα Μαξιμιανού, η οποία είχε ασπασθεί το χριστιανισμό. Το 1430, με την κατάληψη Αγία Αικατερίνη Η Αγία Aικατερίνη βρίσκεται σε ενα απο τα καλυτερα μερη της θεσσαλονικης, στην Βορειοδυτική πλευρά της Άνω Πολης.Κτισμένη το 1320 μχ,η ατμόσφαιρα ειναι πολύ ωραία και προπάντον ειναι ήσυχα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΚΟΠΟΣ: Η σύνδεση της καλλιτεχνικής δημιουργίας με το χαρακτήρα και τη φυσιογνωμία ενός πολιτισμού.

ΣΚΟΠΟΣ: Η σύνδεση της καλλιτεχνικής δημιουργίας με το χαρακτήρα και τη φυσιογνωμία ενός πολιτισμού. ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ (file://localhost/c:/documents%20and%20settings/user/επιφάνεια%20εργασίας/κ έντρο%20εξ%20αποστάσεως%20επιμόρφωσης%20- %20Παιδαγωγικό%20Ινστιτούτο.mht) Κέντρο Εξ Αποστάσεως Επιμόρφωσης

Διαβάστε περισσότερα

Επίκουρος Καθηγήτρια Τμήματος Πολιτισμικής Τεχνολογίας και. Η παράσταση της Σταύρωσης στη Μονή Αγίου Νικολάου Μετσόβου

Επίκουρος Καθηγήτρια Τμήματος Πολιτισμικής Τεχνολογίας και. Η παράσταση της Σταύρωσης στη Μονή Αγίου Νικολάου Μετσόβου Εύη Σαμπανίκου Επίκουρος Καθηγήτρια Τμήματος Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας, ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ Η παράσταση της Σταύρωσης στη Μονή Αγίου Νικολάου Μετσόβου Η καταγωγή και εξέλιξη του εικονογραφικού

Διαβάστε περισσότερα

Η θεολογική διδασκαλία της προς Εβραίους. Οι βασικές θέσεις και οι ιδιαιτερότητες της επιστολής σε σχέση με τα υπόλοιπα βιβλία της Κ.Δ.

Η θεολογική διδασκαλία της προς Εβραίους. Οι βασικές θέσεις και οι ιδιαιτερότητες της επιστολής σε σχέση με τα υπόλοιπα βιβλία της Κ.Δ. Η θεολογική διδασκαλία της προς Εβραίους Οι βασικές θέσεις και οι ιδιαιτερότητες της επιστολής σε σχέση με τα υπόλοιπα βιβλία της Κ.Δ. Διαπιστώσεις Α. Δεν εντοπίζονται άμεσοι φιλολογικοί δεσμοί με τους

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 5. Η Βυζαντινή Ανασκαφή 1 Γιάννης Βαραλής

Ενότητα 5. Η Βυζαντινή Ανασκαφή 1 Γιάννης Βαραλής Ενότητα 5 Η Βυζαντινή Ανασκαφή 1 Γιάννης Βαραλής Ι.Δ. Βαραλής Ανασκαφική Βυζαντινή και Μεσαιωνική Ανασκαφική Κείμενα για προετοιμασία και κριτική: Ousterhout R., Γουρίδης Α., Ένα βυζαντινό κτίριο δίπλα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ

ΤΜΗΜΑ ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ 1942 Ξεκινά η λειτουργία της Θεολογικής Σχολής Οι σπουδές με βάση το νόμο 1268/1982 και 4009/2011 διαρθρώνονται σε 8 εξάμηνα (4 χρόνια) 1983 Σύμφωνα με το νόμο

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενο Εκκλησίας του Τιμίου Σταυρού στο Πελέντρι. Ελληνικά

Κείμενο Εκκλησίας του Τιμίου Σταυρού στο Πελέντρι. Ελληνικά 1 Κείμενο Εκκλησίας του Τιμίου Σταυρού στο Πελέντρι Ελληνικά 2 ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΤΟΥ ΤΙΜΙΟΥ ΣΤΑΥΡΟΥ ΣΤΟ ΠΕΛΕΝΤΡΙ Η εκκλησία του Τιμίου Σταυρού στο Πελέντρι φαίνεται να χτίστηκε λίγο μετά τα μέσα του 12 ου αιώνα

Διαβάστε περισσότερα

1 η Θεματική ενότητα- Μπορούν οι άνθρωποι να εικονίζουν το Θεό; 1. Δώστε τον ορισμό της εικόνας.

1 η Θεματική ενότητα- Μπορούν οι άνθρωποι να εικονίζουν το Θεό; 1. Δώστε τον ορισμό της εικόνας. 1 η Θεματική ενότητα- Μπορούν οι άνθρωποι να εικονίζουν το Θεό; 1. Δώστε τον ορισμό της εικόνας. 2. Ποια η έννοια της λέξεως είδωλο στο θρησκευτικό τομέα; 3. Ποιο από τα παρακάτω αποτελούν μορφές σύγχρονης

Διαβάστε περισσότερα

β. εκφράζουν αλήθειες για τον Χριστό, τη Θεοτόκο, την Αγία Τριάδα, τους αγίους

β. εκφράζουν αλήθειες για τον Χριστό, τη Θεοτόκο, την Αγία Τριάδα, τους αγίους ΜΑΘΗΜΑ 30 Ο 31 Ο ΥΜΝΟΓΡΑΦΙΑ ΣΤΗ ΛΑΤΡΕΙΑ Να συμπληρώσετε την πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ. Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή

Διαβάστε περισσότερα

Ειρήνη Λεοντακιανάκου

Ειρήνη Λεοντακιανάκου Ειρήνη Λεοντακιανάκου Λέκτορας στην Ιστορία της Τέχνης Τμήμα Μηχανικών Σχεδίασης Προϊόντων & Συστημάτων Πανεπιστήμιο Αιγαίου Κων/πόλεως 1, Ερμούπολη, Σύρος 84 100 Τηλ. +302281097126 ileon@aegean.gr ΣΠΟΥΔΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ

ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ Θρησκευτικά B Δημοτικού (Μέρος Α ) Ομορφος κόσμος ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ Θρησκευτικά Β Δημοτικού Ομορφος κόσμος (Μέρος A ) Συγγραφική ομάδα:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΚΕΝΤΡΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΚΕΝΤΡΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΚΕΝΤΡΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ Α) Αρχαιολογικές Υπηρεσίες 1. Γενική Διεύθυνση Αρχαιοτήτων και πολιτιστικής κληρονομιάς ΥΠΟΤ 2. Α Εφορεία Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων, Αθήνα 3.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΔΕΙΣΟΣ ΚΟΛΑΣΗ ΑΣΚΗΣΗ - ΣΩΤΗΡΙ

ΠΑΡΑΔΕΙΣΟΣ ΚΟΛΑΣΗ ΑΣΚΗΣΗ - ΣΩΤΗΡΙ ΠΑΡΑΔΕΙΣΟΣ ΚΟΛΑΣΗ ΑΣΚΗΣΗ - ΣΩΤΗΡΙ Στα κυριότερα θρησκεύματ 15 ο ΓΕΛ Θεσσαλονίκης Διερευνητική Εργασία της Β Λυκείου ΓΕΝΙΚ Α Χριστιανισμός, ονομάζεται το θρησκευτικό σύστημα πίστης, το οποίο αναγνωρίζει

Διαβάστε περισσότερα

Ερμηνεία των Πράξεων των Αποστόλων

Ερμηνεία των Πράξεων των Αποστόλων Ερμηνεία των Πράξεων των Αποστόλων Ενότητα 1.2: Ειδική εισαγωγή - Τα συνοπτικά Ευαγγέλια ΙΙ Σωτήριος Δεσπότης Θεολογική Σχολή Τμήμα Κοινωνικής Θεολογίας Τα συνοπτικά Ευαγγέλια ΙΙ (Λουκάς - Πράξεις) 1 Ευαγγέλιο

Διαβάστε περισσότερα

από το 1985. Φορβίων, από προέρχεται Η εκκλησία αποτελεί το αιώνα

από το 1985. Φορβίων, από προέρχεται Η εκκλησία αποτελεί το αιώνα Η εκκλησία της Παναγίας της Φορβιώτισσας, περισσότερο γνωστή ως η Παναγία της Ασίνου, βρίσκεται στις βόρειες υπώρειες της οροσειράς ο του Τροόδους. Είναι κτισμένη στην ανατολική όχθη ενός μικρού χείμαρρου,

Διαβάστε περισσότερα

Συγχρηματοδότηση από το Κοινοτικό Πρόγραμμα PROGRESS

Συγχρηματοδότηση από το Κοινοτικό Πρόγραμμα PROGRESS Συγχρηματοδότηση από το Κοινοτικό Πρόγραμμα PROGRESS Η αρχή της ίσης μεταχείρισης και της μη διάκρισης κατά το ευρωπαϊκό και το ελληνικό δίκαιο Κομοτηνή 10,11 & 12 Μαρτίου 2010 1η ΗΜΕΡΑ Τετάρτη, 10 Μαρτίου

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενο Εκκλησίας Αρχαγγέλου Μιχαήλ στον Πεδουλά. Ελληνικά

Κείμενο Εκκλησίας Αρχαγγέλου Μιχαήλ στον Πεδουλά. Ελληνικά 1 Κείμενο Εκκλησίας Αρχαγγέλου Μιχαήλ στον Πεδουλά Ελληνικά 2 ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΤΟΥ ΑΡΧΑΓΓΕΛΟΥ ΜΙΧΑΗΛ ΣΤΟΝ ΠΕΔΟΥΛΑ Η εκκλησία του Αρχαγγέλου Μιχαήλ που χτίστηκε πριν το 1474 είναι μονόκλιτη, ξυλόστεγη με νάρθηκα

Διαβάστε περισσότερα

Αναλυτικό Πρόγραµµα Σπουδών του Μαθήµατος. Α Τάξη 1 ου Κύκλου Τ.Ε.Ε. 2 ώρες /εβδοµάδα. Αθήνα, Απρίλιος 2001

Αναλυτικό Πρόγραµµα Σπουδών του Μαθήµατος. Α Τάξη 1 ου Κύκλου Τ.Ε.Ε. 2 ώρες /εβδοµάδα. Αθήνα, Απρίλιος 2001 Αναλυτικό Πρόγραµµα Σπουδών του Μαθήµατος Α Τάξη 1 ου Κύκλου Τ.Ε.Ε. 2 ώρες /εβδοµάδα Αθήνα, Απρίλιος 2001 Σελίδα 1 από 8 Μάθηµα: «Ιστορία Ενδυµασίας Ι». Α. ΣΚΟΠΟΣ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: Το µάθηµα

Διαβάστε περισσότερα

Θεσ/νικη, 14/10/2015 Αριθμός Πρωτ. 388. Προς

Θεσ/νικη, 14/10/2015 Αριθμός Πρωτ. 388. Προς ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Π/ΘΜΙΑΣ & Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΘΕΣ/ΝΙΚΗΣ 1 Ο ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Σχολείο: Λύκειο Αυλωναρίου. Τμήμα: Β 2. Θέμα: ΒΥΖΑΝΤΙΝΑ ΜΝΗΜΕΙΑ ΑΥΛΩΝΑΡΙΟΥ

Σχολείο: Λύκειο Αυλωναρίου. Τμήμα: Β 2. Θέμα: ΒΥΖΑΝΤΙΝΑ ΜΝΗΜΕΙΑ ΑΥΛΩΝΑΡΙΟΥ Σχολείο: Λύκειο Αυλωναρίου Τμήμα: Β 2 Θέμα: ΒΥΖΑΝΤΙΝΑ ΜΝΗΜΕΙΑ ΑΥΛΩΝΑΡΙΟΥ ΟΝΟΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΩΝ: Γιάννης Περιβολάρης Χριστίνα Μπενάκη Γιώργος Ρέτσας Στέλλα Φάσο Μαρία Τάλο Παναγιώτης Παναγιώτου Μαρία Σταμέλου

Διαβάστε περισσότερα

Αναζητώντας το Δέντρο της Ζωής σ ένα βυζαντινό μνημείο της Αθήνας

Αναζητώντας το Δέντρο της Ζωής σ ένα βυζαντινό μνημείο της Αθήνας ΥΠΟΥΡΓΕΊΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΎ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΎ ΓΕΝΙΚΉ ΔΙΕΎΘΥΝΣΗ ΑΡΧΑΙΟΤΉΤΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΉΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΆΣ ΔΙΕΎΘΥΝΣΗ ΜΟΥΣΕΊΩΝ/ΤΜΉΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΏΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΆΤΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΊΑΣ Αναζητώντας το Δέντρο της Ζωής σ ένα βυζαντινό

Διαβάστε περισσότερα

Τα προσκυνήματα του Δεκαπενταύγουστου από την Τήνο μέχρι την Αμοργό

Τα προσκυνήματα του Δεκαπενταύγουστου από την Τήνο μέχρι την Αμοργό Τα προσκυνήματα του Δεκαπενταύγουστου από την Τήνο μέχρι την Αμοργό Όπου και να βρεθεί κανείς τον Δεκαπενταύγουστο μοσχοβολά η χάρη Της. Αυτή θα σε οδηγήσει να ανάψεις ένα κερί και να γιορτάσεις μαζί Της

Διαβάστε περισσότερα

Kalogirou, Dimitra. Neapolis University

Kalogirou, Dimitra. Neapolis University Neapolis University HEPHAESTUS Repository School of Health Sciences http://hephaestus.nup.ac.cy Master Degree Thesis 2015 þÿÿ¹ º ¹½É½¹º Â Ä ¾µ¹Â Äɽ þÿãä ÃŽ ÀĹº º±¹ ÃÄ ½ ɱ½ Kalogirou, Dimitra þÿ Á̳Á±¼¼±

Διαβάστε περισσότερα

α/α ΜΑΘΗΜΑ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΗΜΕΡΑ ΩΡΑ ΑΜΦΙΘΕΑΤΡΟ 1. Αρχαία Εβραϊκή Γλώσσα Βελουδία Σιδέρη- Παπαδοπούλου

α/α ΜΑΘΗΜΑ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΗΜΕΡΑ ΩΡΑ ΑΜΦΙΘΕΑΤΡΟ 1. Αρχαία Εβραϊκή Γλώσσα Βελουδία Σιδέρη- Παπαδοπούλου Εξάμηνο Α Μαθήματα Υποχρεωτικά ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2011 σελ. 1 1. Αρχαία Εβραϊκή Γλώσσα Βελουδία Σιδέρη- Παπαδοπούλου 1/9/2011 Πέμπτη 9:00 Γραφείο 2. Εισαγωγή στην Κωνσταντίνος 7/9/2011 Τετάρτη

Διαβάστε περισσότερα

III IV V VI VII VIII IX IX X XI XII XIII XIV XVI XIX XIX XX XXII XXIII

III IV V VI VII VIII IX IX X XI XII XIII XIV XVI XIX XIX XX XXII XXIII .. 1 ( - ). -..... - 2 (- ) ). (...).... - ). (...)... -.... 3. I III IV V VI VII VIII IX IX X XI XII XIII XIV XVI XIX XIX XX XXII XXIII I 1. XXIII 2. XXV 3. XXVI 4. XXVII 5. XXIX (...) 1-83 85-89 91-95

Διαβάστε περισσότερα

Ο Ναός της Παναγίας Ποδύθου στη Γαλάτα. Ελληνικά

Ο Ναός της Παναγίας Ποδύθου στη Γαλάτα. Ελληνικά 1 Ο Ναός της Παναγίας Ποδύθου στη Γαλάτα Ελληνικά 2 Ο Ναός της Παναγίας Ποδύθου στη Γαλάτα Ο Ναός της Παναγίας Ελεούσας Ποδύθου, ανήκει στη μεταβυζαντινή περίοδο και κτίστηκε στις αρχές του 16 ου αιώνα,

Διαβάστε περισσότερα

Α ΕΞΑΜΗΝΟ. Επιλέγονται τρία (3) από τα παραπάνω προσφερόμενα μαθήματα. ΣΥΝΟΛΟ (επί των επιλεγομένων μαθημάτων) 30 Β ΕΞΑΜΗΝΟ

Α ΕΞΑΜΗΝΟ. Επιλέγονται τρία (3) από τα παραπάνω προσφερόμενα μαθήματα. ΣΥΝΟΛΟ (επί των επιλεγομένων μαθημάτων) 30 Β ΕΞΑΜΗΝΟ Το σύνολο των Πιστωτικών Μονάδων (), που απαιτούνται για την απόκτηση του Μ.Δ.Ε., ανέρχονται σε 120. Αναλυτικότερα το πρόγραμμα των μαθημάτων διαμορφώνεται ανά κατεύθυνση ως εξής: 1. ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΒΙΒΛΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΝΑΟΣ ΑΓΙΑ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗΣ

ΝΑΟΣ ΑΓΙΑ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗΣ ΝΑΟΣ ΑΓΙΑ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗΣ Στον 11 ο αιώνα χρονολογείται η αγία Αικατερίνη στην Πλάκα, κοντά στο μνημείο του Λυσικράτους. Έχει χτιστεί πάνω σε ερείπια αρχαίου ναού της Αρτέμιδος. Η στέγαση του κεντρικού τμήματος,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ : Εθνικόν και Καποδιαστριακόν Πανεπιστήμιον Αθηνών ΑΡ. ΠΙΣΤΩΤΙΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ ECTS ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΜΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ Α/Α

ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ : Εθνικόν και Καποδιαστριακόν Πανεπιστήμιον Αθηνών ΑΡ. ΠΙΣΤΩΤΙΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ ECTS ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΜΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ Α/Α ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ : Εθνικόν και Καποδιαστριακόν Πανεπιστήμιον Αθηνών ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2012-2013 _ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ ΤΗΣ ΘΕΟΛΟΓΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ Α/Α ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΜΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΞΑΜΗΝΟ ΚΩΔΙΚΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Χριστιανική και Βυζαντινή Αρχαιολογία

Χριστιανική και Βυζαντινή Αρχαιολογία Χριστιανική και Βυζαντινή Αρχαιολογία Ενότητα Ε: Μεταβυζαντινή Τέχνη (1453 αρχές 19ου αι.) Αρχιτεκτονική - Ζωγραφική. Στουφή - Πουλημένου Ιωάννα Ἐθνικὸ καὶ Καποδιστριακὸ Πανεπιστήμιο Ἀθηνῶν Τμῆμα Θεολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ. 1 Για την ιστορία της μονής βλ. κυρίως ΛΟΥΚΟΠΟΥΛΟΣ, ΗΜΕ 1928, σ. 301 κ.ε., ΟΡΛΑΝΔΟΣ, ΑΒΜΕ. 2 Βλ. παρακάτω σ. 44 47.

ΕΙΣΑΓΩΓΗ. 1 Για την ιστορία της μονής βλ. κυρίως ΛΟΥΚΟΠΟΥΛΟΣ, ΗΜΕ 1928, σ. 301 κ.ε., ΟΡΛΑΝΔΟΣ, ΑΒΜΕ. 2 Βλ. παρακάτω σ. 44 47. ΕΙΣΑΓΩΓΗ H Μονή της Μυρτιάς (εικ. 24), στο 23 ο περίπου χιλιόμετρο του δρόμου που οδηγεί από το Αγρίνιο στο Θέρμο, κοντά στη λίμνη Τριχωνίδα, είναι η παλαιότερη σε λειτουργία μονή στην Αιτωλία 1. Παράλληλα,

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα. 1 Υ101 1.Εισαγωγή και Κριτική του κειμένου της Κ.Δ. (101Υ) Ο βαθμός μεταφέρεται αυτούσιος 103Υ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΚΑΙΝΗ ΔΙΑΘΗΚΗ

Μάθημα. 1 Υ101 1.Εισαγωγή και Κριτική του κειμένου της Κ.Δ. (101Υ) Ο βαθμός μεταφέρεται αυτούσιος 103Υ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΚΑΙΝΗ ΔΙΑΘΗΚΗ Ένταξη φοιτητών στο νέο πρόγραμμα σπουδών. Όσοι φοιτητές έχουν εισαχθεί από το ακαδημαϊκό έτος 2010-2011 και πριν και δεν έχουν ολοκληρώσει τις σπουδές τους μέχρι τον Σεπτέμβριο 2016, θα ενταχθούν στο

Διαβάστε περισσότερα

Οι απεικονίσεις των Κρητών (Keftiw) στους τάφους Αιγυπτίων αξιωματούχων και οι σχέσεις μεταξύ Αιγύπτου και Κρήτης κατά τη Νεοανακτορική περίοδο

Οι απεικονίσεις των Κρητών (Keftiw) στους τάφους Αιγυπτίων αξιωματούχων και οι σχέσεις μεταξύ Αιγύπτου και Κρήτης κατά τη Νεοανακτορική περίοδο Οι απεικονίσεις των Κρητών (Keftiw) στους τάφους Αιγυπτίων αξιωματούχων και οι σχέσεις μεταξύ Αιγύπτου και Κρήτης κατά τη Νεοανακτορική περίοδο Παναγιώτης Καπλάνης Διδάσκων: Ανδρέας Βλαχόπουλος Σχέσεις

Διαβάστε περισσότερα

Όψεις Βυζαντίου... στο Αρχαιολογικό Μουσείο Ηγουμενίτσας. Εφορεία Αρχαιοτήτων Θεσπρωτίας

Όψεις Βυζαντίου... στο Αρχαιολογικό Μουσείο Ηγουμενίτσας. Εφορεία Αρχαιοτήτων Θεσπρωτίας Εφορεία Αρχαιοτήτων Θεσπρωτίας... στο Αρχαιολογικό Μουσείο Ηγουμενίτσας Το φυλλάδιο αυτό είναι του/της... που επισκέφθηκε το Αρχαιολογικό Μουσείο Ηγουμενίτσας στις... Το φυλλάδιο που κρατάς στα χέρια σου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. - Γενική Εισαγωγή..2. - Iστορική αναδρομή...3-4. - Περιγραφή του χώρου...5-8. - Επίλογος...9. - Βιβλιογραφία 10

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. - Γενική Εισαγωγή..2. - Iστορική αναδρομή...3-4. - Περιγραφή του χώρου...5-8. - Επίλογος...9. - Βιβλιογραφία 10 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ - Γενική Εισαγωγή..2 - Iστορική αναδρομή....3-4 - Περιγραφή του χώρου.....5-8 - Επίλογος...9 - Βιβλιογραφία 10 1 Γενική Εισαγωγή Επίσκεψη στο Επαρχιακό Μουσείο Πάφου Το Επαρχιακό Μουσείο της

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραµµα εξεταστικής Σεπτεµβρίου 2013 ανά διδάσκοντα

Πρόγραµµα εξεταστικής Σεπτεµβρίου 2013 ανά διδάσκοντα Πρόγραµµα εξεταστικής Σεπτεµβρίου 2013 ανά διδάσκοντα FARRINGTON ANDREW 2 09:00-12:00 ΑΜΦΙΘΕΑΤΡΟ Π.Ν. Ιστορική Γεωγραφία και ηµογραφία του Ρωµαϊκού Κράτους Η Ελληνική Αναγέννηση Οικονοµική και Κοινωνική

Διαβάστε περισσότερα

Α Ν Α Κ Ο Ι Ν Ω Σ Η

Α Ν Α Κ Ο Ι Ν Ω Σ Η ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ : ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ 2017-18 Α Ν Α Κ Ο Ι Ν Ω Σ Η Το Πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

Ο Ναός της Παναγίας του Μουτουλλά Ελληνικά

Ο Ναός της Παναγίας του Μουτουλλά Ελληνικά 1 Ο Ναός της Παναγίας του Μουτουλλά Ελληνικά 2 Ο Ναός της Παναγίας του Μουτουλλά Σύμφωνα με επιγραφή του βόρειου τοίχου του ναού, ο ναός κτίστηκε το 1280 από τον Ιωάννη Μουτουλλά και τη σύζυγο του Ειρήνη.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ : ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑΣ

ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ : ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑΣ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ : ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑΣ Τετάρτη, 29 Μαΐου 2013 Αριθμ. Πρ.: 1750 2013-14 Α Ν Α Κ Ο Ι Ν Ω Σ Η

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικές Βιβλιοθήκες στην Οθωμανική Αυτοκρατορία. Bibliothèques grecques dans l Empire ottoman

Ελληνικές Βιβλιοθήκες στην Οθωμανική Αυτοκρατορία. Bibliothèques grecques dans l Empire ottoman Ελληνικές Βιβλιοθήκες στην Οθωμανική Αυτοκρατορία Bibliothèques grecques dans l Empire ottoman Πρόγραμμα i-stamboul (http://i-stamboul.irht.cnrs.fr/) Διεθνής Διημερίδα Πανεπιστήμιο Κρήτης, Ρέθυμνο 26 &

Διαβάστε περισσότερα

- 1 - Ο Ναός του Τιμίου Σταυρού του Αγιασμάτι (Πλατανιστάσα) Ελληνικά

- 1 - Ο Ναός του Τιμίου Σταυρού του Αγιασμάτι (Πλατανιστάσα) Ελληνικά - 1 - Ο Ναός του Τιμίου Σταυρού του Αγιασμάτι (Πλατανιστάσα) Ελληνικά - 2 - Ο Ναός του Τιμίου Σταυρού του Αγιασμάτι (Πλατανιστάσα) Ο ναός κάποτε ήταν μέρος του μοναστηριού, αφιερωμένος στον Τίμιο Σταυρό,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ. Έχοντας υπόψη:

ΑΠΟΦΑΣΗ. Έχοντας υπόψη: ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ EΞ. ΕΠΕΙΓΟΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Αθήνα, 5. 11. 2010 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ Δ/ΝΣΗ ΜΟΥΣΕΙΩΝ, ΕΚΘΕΣΕΩΝ & ΕΚΠ/ΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Λίγα Λόγια Για Την Αγιογράφο

Λίγα Λόγια Για Την Αγιογράφο Αγιογράφος Ραλλού Λιόλιου Κούση Βυζαντινές Εικόνες Οι βυζαντινές εικόνες είναι ιεροί πνευματικοί θησαυροί του Ανατολικού Ορθόδοξου Χριστιανισμού. Η βυζαντινή ζωγραφική είναι ένα από τα πιο σημαντικά επιτεύγματα

Διαβάστε περισσότερα

(άγιο μύρο / τριήμερη / ολόλευκα / κολυμβήθρας / κατάδυση) «Στο χρίσμα, ο ιερέας χρίει τον.. σ όλα τα μέρη του σώματός του με

(άγιο μύρο / τριήμερη / ολόλευκα / κολυμβήθρας / κατάδυση) «Στο χρίσμα, ο ιερέας χρίει τον.. σ όλα τα μέρη του σώματός του με ΜΑΘΗΜΑ 21 Ο ΤΑ ΜΥΣΤΗΡΙΑ ΤΟΥ ΒΑΠΤΙΣΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΧΡΙΣΜΑΤΟΣ Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί

Διαβάστε περισσότερα

Τι σημαίνει ο όρος «βυζαντινόν»;

Τι σημαίνει ο όρος «βυζαντινόν»; Τι σημαίνει ο όρος «βυζαντινόν»; Ο όρος«βυζαντινόν» αναφέρεται στο Μεσαιωνικό κράτος που εδιοικείτο από την Κωνσταντινούπολη, τη μεγάλη πόλη των ακτών του Βοσπόρου. Οι ιστορικοί χρησιμοποιούν τον όρο αυτόν

Διαβάστε περισσότερα

Παρακαλούμε όποιον γνωρίζει το που μπορούμε να βρούμε ολόκληρα τα κείμενα στα ελληνικά, να μας ενημερώσει.

Παρακαλούμε όποιον γνωρίζει το που μπορούμε να βρούμε ολόκληρα τα κείμενα στα ελληνικά, να μας ενημερώσει. Η μετάφραση των κειμένων στα ελληνικά, που παρατίθεται εδώ, είναι βασισμένη στις μεταφράσεις από τα κοπτικά και ελληνικά στα αγγλικά των: Wesley W. Isenberg, Stephen Patterson, Marvin Meyer, Thomas O.

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Κ.Δ. και ιστορία εποχής της Καινής Διαθήκης

Εισαγωγή στην Κ.Δ. και ιστορία εποχής της Καινής Διαθήκης Εισαγωγή στην Κ.Δ. και ιστορία εποχής της Καινής Διαθήκης Μάθημα 6 : Σωτήριος Σ. Δεσπότης Θεολογική Σχολή Τμήμα Κοινωνικής Θεολογίας ΤΑ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΙΙ (Λουκάς-Πράξεις) 2 Ευαγγέλιο = χαρμόσυνη αγγελία

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΑΛΙΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΤΗΣ ΕΔΕΣΣΑΣ

ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΑΛΙΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΤΗΣ ΕΔΕΣΣΑΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΑΛΙΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΤΗΣ ΕΔΕΣΣΑΣ Στην πόλη της Έδεσσας, δίπλα στο μητροπολιτικό μέγαρο, σώζεται, με πολλές μεταγενέστερες επεμβάσεις, που αλλοίωσαν την αρχική του μορφή, ο παλιός

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΡΜΟΣ. 2. Στοιχεία Οπτικής - Θεωρία Χρώματος - Φωτομετρία (3) (3) 3. Εισαγωγή στην Ανθρωπολογία της Τέχνης 3 4. Αισθητική Ι 3

ΚΟΡΜΟΣ. 2. Στοιχεία Οπτικής - Θεωρία Χρώματος - Φωτομετρία (3) (3) 3. Εισαγωγή στην Ανθρωπολογία της Τέχνης 3 4. Αισθητική Ι 3 ΚΟΡΜΟΣ Α Εξάμηνο /Φροντιστήριο 1. Ιστορία της Αρχαίας Ελληνικής Τέχνης Ι 2. Στοιχεία Οπτικής - Χρώματος - Φωτομετρία. Εισαγωγή στην Ανθρωπολογία της Τέχνης 4. Αισθητική Ι 5. Ζωγραφικής Ι 6. Γλυπτικής Ι

Διαβάστε περισσότερα

Οι Άγιοι της Θεσσαλονίκης.

Οι Άγιοι της Θεσσαλονίκης. ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Οι Άγιοι της. Ενότητα 5: Άγιοι Αρχιεπίσκοποι της Συµεών Πασχαλίδης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ Γ. ΜΠΛΕΣΙΟΣ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ Γ. ΜΠΛΕΣΙΟΣ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Oνοματεπώνυμο: Αθανάσιος Μπλέσιος Βαθμίδα: Επίκουρος καθηγητής ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ Γ. ΜΠΛΕΣΙΟΣ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Γνωστικό αντικείμενο: Νεοελληνικό θέατρο σε σύνδεση με τη λογοτεχνία Ερευνητικά ενδιαφέροντα: Νεοελληνική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ ΦΟΡΜΑ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΟΜΙΛΟΥ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ

ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ ΦΟΡΜΑ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΟΜΙΛΟΥ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ ΦΟΡΜΑ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΟΜΙΛΟΥ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2013-2014 ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ΠΑΡΑΣΚΕΥΑΣ ΛΑΛΙΩΤΗΣ ΕΚΠ/ΚΟΥ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ ΠΕ01 - ΘΕΟΛΟΓΟΣ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητική εργασία Da Vinci «ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ» 2º ΛΥΚΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ

Ερευνητική εργασία Da Vinci «ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ» 2º ΛΥΚΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ Ερευνητική εργασία Da Vinci «ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ» 2º ΛΥΚΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2012-2013 Υπεύθυνοι μαθητές Τζούρι Άρτεμις Σίμος Νίκος Πέτσιος Αναστάσης Σακελλίων Γρηγόρης Υπεύθυνοι καθηγητές: Αδαμάρα Ζούλας

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. iii

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. iii ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ Ευχαριστώ τον Προϊστάμενο της Διεύθυνσης Δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης του νομού Χανίων κύριο Βασίλειο Γλυμιδάκη, για τη διευκόλυνση που μου παρείχε έτσι ώστε να έχω πρόσβαση στα δεδομένα κάθε

Διαβάστε περισσότερα

4. Η Καινή Διαθήκη Β : Οι Επιστολές και η Αποκάλυψη

4. Η Καινή Διαθήκη Β : Οι Επιστολές και η Αποκάλυψη 4. Η Καινή Διαθήκη Β : Οι Επιστολές και η Αποκάλυψη 1. Τι ήταν και γιατί γράφτηκαν οι επιστολές του αποστόλου Παύλου; Ήταν γράμματα που έστελνε ο απόστολος στις χριστιανικές κοινότητες που είχε ιδρύσει.

Διαβάστε περισσότερα

Ομάδα «Αναποφάσιστοι» : Αθανασοπούλου Ναταλία, Μανωλίδου Εβίτα, Μήτση Βασιλική, Στέφα Αναστασία

Ομάδα «Αναποφάσιστοι» : Αθανασοπούλου Ναταλία, Μανωλίδου Εβίτα, Μήτση Βασιλική, Στέφα Αναστασία Ομάδα «Αναποφάσιστοι» : Αθανασοπούλου Ναταλία, Μανωλίδου Εβίτα, Μήτση Βασιλική, Στέφα Αναστασία Βρίσκεται στην ανατολική πλευρά της Λακωνίας. Το όνομα «Μονεμβασιά» προέρχεται από τις λέξεις «Μόνη Έμβασις»

Διαβάστε περισσότερα

Αφορμή για τη συγγραφή αυτού του άρθρου υπήρξε η ανακρίβεια

Αφορμή για τη συγγραφή αυτού του άρθρου υπήρξε η ανακρίβεια Ηγούμενος Χρυσορρογατίσσης Διονύσιος Ο ΣΤΑΥΡΟΣ ΤΟΥ ΚΡΑΤΗΜΑΤΟΥ Διόρθωση ανακρίβειας που προήλθε από παρεξήγηση Αφορμή για τη συγγραφή αυτού του άρθρου υπήρξε η ανακρίβεια που αναφέρεται στο βιβλίο της Μαρίνας

Διαβάστε περισσότερα

2. Η ΑΙΓΥΠΤΟΣ (Σελ )

2. Η ΑΙΓΥΠΤΟΣ (Σελ ) 2. Η ΑΙΓΥΠΤΟΣ (Σελ. 20-23) 2.1. Η Χώρα. Νείλος : Πηγές από Αιθιοπία και δέλτα. Δυτικά : Η Λιβυκή έρημος. Ανατολικά : Η έρημος του Σινά έως Ερυθρά Θάλασσα. Λάσπη Ευφορία. Άνω Αίγυπτος-Κάτω Αίγυπτος. 2.2.

Διαβάστε περισσότερα

Δύο εικόνες του 18ου αιώνα στη συλλογή Αιανής Κοζάνης. Συμβολή στο έργο του ζωγράφου Πάνου ή Παναγιώτη «εξ Ιωαννίνων»

Δύο εικόνες του 18ου αιώνα στη συλλογή Αιανής Κοζάνης. Συμβολή στο έργο του ζωγράφου Πάνου ή Παναγιώτη «εξ Ιωαννίνων» Δύο εικόνες του 18ου αιώνα στη συλλογή Αιανής Κοζάνης. Συμβολή στο έργο του ζωγράφου Πάνου ή Παναγιώτη «εξ Ιωαννίνων» Αγαθονίκη ΤΣΙΛΙΠΑΚΟΥ Τόμος ΚΒ' (2001) Σελ. 365-384 ΑΘΗΝΑ 2001 Αγαθονίκη Δ. Τσιλιπάκου

Διαβάστε περισσότερα

Κάτοψη της Παλαιάς Μονής Ταξιαρχών Αιγιαλείας.

Κάτοψη της Παλαιάς Μονής Ταξιαρχών Αιγιαλείας. ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ KΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ 6 η ΕΦΟΡΕΙΑ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΚΘ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ Μαΐου 2008 ΚΗ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ. (Μέρος Β ) Μαΐου 2007

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΚΘ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ Μαΐου 2008 ΚΗ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ. (Μέρος Β ) Μαΐου 2007 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΚΘ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ 16-18 Μαΐου 2008 & ΚΗ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ (Μέρος Β ) 25-27 Μαΐου 2007 Π ρ α κ τ ι κ ά ς) ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2009 Ο ΤΟΜΟΣ ΤΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ΤΩΝ ΚΘ

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ξ Α Μ Η Ν Ο Υ Π Ο Χ Ρ Ε Ω Τ Ι Κ Α. Μ ά θ η μ α Ώρ/Εβδ. Κωδ. Τ ο μ έ α ς Δ ι δ ά σ κ ω ν Credits ECTS

Ε Ξ Α Μ Η Ν Ο Υ Π Ο Χ Ρ Ε Ω Τ Ι Κ Α. Μ ά θ η μ α Ώρ/Εβδ. Κωδ. Τ ο μ έ α ς Δ ι δ ά σ κ ω ν Credits ECTS ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΘΕΟΛΟΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ ΑΚΑΔ. ΕΤΟΣ 2011-2012 ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΙΑΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΩΝ ΩΡΩΝ/ΜΟΝΑΔΩΝ ΚΑΙ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ ΠΙΣΤΩΤΙΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ (CREDITS) ΜΕΤΑΦΕΡΟΜΕΝΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΜΟΝΑΣΤΗΡΙΑ ΤΟΥ ΝΗΣΙΟΥ ΤΩΝ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ

ΤΑ ΜΟΝΑΣΤΗΡΙΑ ΤΟΥ ΝΗΣΙΟΥ ΤΩΝ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΤΑ ΜΟΝΑΣΤΗΡΙΑ ΤΟΥ ΝΗΣΙΟΥ ΤΩΝ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ Από την εποχή του εσποτάτου της Ηπείρου στα Βυζαντινά χρόνια στο νησί των Ιωαννίνων δημιουργήθηκαν Μονές και Ησυχαστήρια, που με την πάροδο του χρόνου η φήμη, αλλά

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραµµα εξεταστικής Σεπτεµβρίου 2013 ανά ηµέρα ευτέρα, 2/9/2013 ιδακτική της Ιστορίας ΠΑΛΗΚΙ ΗΣ ΑΓΓΕΛΟΣ 09:00-12:00 ΑΙΘΟΥΣΑ Α

Πρόγραµµα εξεταστικής Σεπτεµβρίου 2013 ανά ηµέρα ευτέρα, 2/9/2013 ιδακτική της Ιστορίας ΠΑΛΗΚΙ ΗΣ ΑΓΓΕΛΟΣ 09:00-12:00 ΑΙΘΟΥΣΑ Α Πρόγραµµα εξεταστικής Σεπτεµβρίου 2013 ανά ηµέρα ευτέρα, 2/9/2013 ιδακτική της Ιστορίας ΠΑΛΗΚΙ ΗΣ ΑΓΓΕΛΟΣ Ευρωπαϊκή Ιστορία, 19ος αιώνας ΣΥΡΙΑΤΟΥ ΑΘΗΝΑ 18:00-21:00 ΑΜΦΙΘΕΑΤΡΟ Π.Ν. Ευρωπαϊκή Ιστορία, 20ος

Διαβάστε περισσότερα

Μικρό Νηστειοδρόμιο - Οι νηστείες της Εκκλησίας μας

Μικρό Νηστειοδρόμιο - Οι νηστείες της Εκκλησίας μας Μικρό Νηστειοδρόμιο - Οι νηστείες της Εκκλησίας μας 1. Η Μεγάλη Τεσσαρακοστή: Αρχίζει την Καθαρά Δευτέρα και τελειώνει την Κυριακή της Αναστάσεως. Είναι η πιο αυστηρή νηστεία όλου του χρόνου (λάδι καταλύουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΥΛΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΓΙΑ ΠΤΥΧΙΟΥΧΟΥΣ ΑΛΛΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2013-2014 ΑΝΑ ΕΙΔΙΚΕΥΣΗ

ΥΛΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΓΙΑ ΠΤΥΧΙΟΥΧΟΥΣ ΑΛΛΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2013-2014 ΑΝΑ ΕΙΔΙΚΕΥΣΗ ΥΛΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΓΙΑ ΠΤΥΧΙΟΥΧΟΥΣ ΑΛΛΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2013-2014 ΑΝΑ ΕΙΔΙΚΕΥΣΗ ΕΙΔΙΚΕΥΣΗ ΑΓΙΑΣ ΓΡΑΦΗΣ Αριστοτέλειο, Ερμού 61 ), Γραμματολογία τ.α, ΕΙΔΙΚΕΥΣΗ ΠΑΤΕΡΙΚΗΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑΣ ΚΑΙ ΑΓΙΟΛΟΓΙΑΣ Αριστοτέλειο,

Διαβάστε περισσότερα

Ολοι είμαστε αδέλφια

Ολοι είμαστε αδέλφια ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ Θρησκευτικά Γ Δημοτικού (Μέρος Α ) Ολοι είμαστε αδέλφια ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ Θρησκευτικά Γ Δημοτικού Ολοι είμαστε αδέλφια (Μέρος A )

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ ΤΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ Ν.ΣΕΡΡΩΝ.

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ ΤΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ Ν.ΣΕΡΡΩΝ. ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ ΤΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ Ν.ΣΕΡΡΩΝ. Ένα μοναδικό ταξίδι, οδοιπορικό στην ιστορία του πολιτισμού και της εκπαίδευσης των Ελλήνων, σχεδίασε

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΛΕΞΗ ΕΝΑΤΗ Η ΥΣΤΕΡΗ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑ

ΔΙΑΛΕΞΗ ΕΝΑΤΗ Η ΥΣΤΕΡΗ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΔΙΑΛΕΞΗ ΕΝΑΤΗ Η ΥΣΤΕΡΗ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑ 1. Ύστερη Μεσαιωνική Περίοδος - Η Ύστερη Μεσαιωνική περίοδος ξεκινάει από τον 11 ο αι., ο οποίος σηματοδοτεί την έναρξη μίας διαφορετικής

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΧΕΙΜΕΡΙΝΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ (Έκδοση: ) - Αριθµ. Σελ.: 12 ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Α ΕΞΑΜΗΝΟΥ

ΤΜΗΜΑ ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΧΕΙΜΕΡΙΝΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ (Έκδοση: ) - Αριθµ. Σελ.: 12 ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Α ΕΞΑΜΗΝΟΥ ΤΜΗΜΑ ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΧΕΙΜΕΡΙΝΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 016-017 (Έκδοση: 8.09.16) - Αριθµ. Σελ.: 1 ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Α ΕΞΑΜΗΝΟΥ Κωδικός Μάθηµα Αίθουσα Ηµέρα Ώρες Διδασκαλίας Διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Τέχνης. την επίσκεψή τους στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης. συμμετείχαν στο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα

Τέχνης. την επίσκεψή τους στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης. συμμετείχαν στο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα Η δραστηριότητα του Α2 στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης Οι μαθητές του Α2 του Μουσικού Σχολείου Θεσσαλονίκης με την επίσκεψή τους στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης συμμετείχαν στο Εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Ερμηνεία Αποκαλυπτικών κειμένων της Καινής Διαθήκης

Ερμηνεία Αποκαλυπτικών κειμένων της Καινής Διαθήκης ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ερμηνεία Αποκαλυπτικών κειμένων της Καινής Διαθήκης Ενότητα 3: Ιουδαϊκά αποκαλυπτικά κείμενα σύγχρονα με την Καινή Διαθήκη Αικατερίνη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΑΔΙΑΒΑΙΝΟΝΤΑΣ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΚΑΙ ΣΤΟ ΧΡΟΝΟ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ. Πολιτιστικό πρόγραμμα με βάση την Ιστορία της Ε Δημοτικού

ΠΕΡΙΑΔΙΑΒΑΙΝΟΝΤΑΣ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΚΑΙ ΣΤΟ ΧΡΟΝΟ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ. Πολιτιστικό πρόγραμμα με βάση την Ιστορία της Ε Δημοτικού ΠΕΡΙΑΔΙΑΒΑΙΝΟΝΤΑΣ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΚΑΙ ΣΤΟ ΧΡΟΝΟ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ Πολιτιστικό πρόγραμμα με βάση την Ιστορία της Ε Δημοτικού Υπεύθυνη Εκπαιδευτικός: Χρύσα Κουράκη, Δασκάλα, Δρ. Παιδικής Λογοτεχνίας Παν/μίου Ιωαννίνων

Διαβάστε περισσότερα

Οι εικόνες της Ανάστασης στην Ορθόδοξη Βυζαντινή Αγιογραφία

Οι εικόνες της Ανάστασης στην Ορθόδοξη Βυζαντινή Αγιογραφία Οι εικόνες της Ανάστασης στην Ορθόδοξη Βυζαντινή Αγιογραφία Η γιορτή της Ανάστασης του Κυρίου είναι η σημαντικότερη, η λαμπρότερη, η πιο χαρούμενη μέρα μέσα στον εορταστικό κύκλο της Χριστιανοσύνης. Και

Διαβάστε περισσότερα

Υπόγεια κοιμητήρια (σε υπαίθριες εκτάσεις που ανήκαν σε πλούσιους πιστούς). Αποτελούνταν από υπόγειες σήραγγες σε μορφή λαβύρινθου μήκους πολλών

Υπόγεια κοιμητήρια (σε υπαίθριες εκτάσεις που ανήκαν σε πλούσιους πιστούς). Αποτελούνταν από υπόγειες σήραγγες σε μορφή λαβύρινθου μήκους πολλών Κατακόμβες, τόπος καταφυγής και μνήμης Τι ήταν οι κατακόμβες; Υπόγεια κοιμητήρια (σε υπαίθριες εκτάσεις που ανήκαν σε πλούσιους πιστούς). Αποτελούνταν από υπόγειες σήραγγες σε μορφή λαβύρινθου μήκους πολλών

Διαβάστε περισσότερα