ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΑΓΡΟΤΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΑΓΡΟΤΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ"

Transcript

1 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΑΓΡΟΤΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΚΤΗΣΗ ΜΒΑ ΣΤΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΘΕΜΑ: ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΟΛΙΚΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗΝ ΑΠΟΔΟΣΗ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Της φοιτήτριας ΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ ΑΘΑΝ. ΜΑΡΙΑ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΨΩΜΑΣ ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΑΓΡΙΝΙΟ, ΙΟΥΝΙΟΣ

2 Περίληψη Είναι γεγονός, ότι η Διοίκηση Ολικής Ποιότητας είναι μια έκφραση της Οργάνωσης και Διοίκησης των Επιχειρήσεων και έχει υιοθετηθεί σε μεγάλο βαθμό από επιχειρήσεις παγκοσμίως, αποτελώντας ένα ισχυρό εργαλείο για τη βελτίωση των παρεχόμενων προϊόντων και υπηρεσιών. Η ποιότητα αποτελεί έναν από τους σπουδαιότερους ανταγωνιστικούς παράγοντες για τη μακροπρόθεσμη ικανοποίηση των πελατών. Ως εκ τούτου, η αποτελεσματική διοίκηση της ποιότητας των προϊόντων-υπηρεσιών, ξεκινάει από την αξιόπιστη και ακριβή μέτρηση της συνεισφοράς της ποιότητας, τόσο στον οργανωτικό σχεδιασμό όσο και στην οργανωτική απόδοση. Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι μέσω τόσο μιας θεωρητικής ανασκόπησης όσο και ενός ερευνητικού κομματιού να αναλυθεί η σημασία των πρακτικών Διοίκησης Ολικής Ποιότητας στον τομέα των ξενοδοχείων, ώστε στη συνέχεια να αποφανθούμε κατά πόσο αυτές σχετίζονται με την βελτίωση της απόδοσης των ξενοδοχείων. Λέξεις Κλειδιά: Διοίκηση Ολικής Ποιότητας, ISO 9001, ISO 22000, απόδοση επιχειρήσεων. 2

3 Abstract It is a fact that TQM is an expression of Organization and Management of Business and has been adopted widely by businesses worldwide, providing a powerful tool for improving products and services. Quality is one of the most important competitive factors for long-term customer satisfaction. Therefore, the effective management of quality of products and services starts from the reliable and accurate measurement of the contribution of quality, both in organizational design and in the organizational performance. The purpose of this work is through both a theoretical background and a research track to analyze the importance of TQM practices in the hotel, so then to judge whether these relate to improving the performance of hotels. Keywords: TQM, ISO 9001, ISO 22000, company s efficiency 3

4 Περιεχόμενα Περίληψη... 2 Abstract... 3 Κεφάλαιο 1: Εισαγωγή Θεωρητικό Υπόβαθρο Προηγούμενες έρευνες Σκοπός της εργασίας Διάρθρωση της εργασίας... 7 Κεφάλαιο 2: Βιβλιογραφική ανασκόπηση Εισαγωγή Διοίκηση Ολικής Ποιότητας ISO 9001: ISO Κεφάλαιο 3: Ερευνητική Υπόθεση - Μεθοδολογία Ερευνητική υπόθεση Τεχνικές συλλογής πρωτογενών στοιχείων Κεφάλαιο 4: Αποτελέσματα Κεφάλαιο 5: Συζήτηση Κεφάλαιο 6: Συμπεράσματα Κεφάλαιο 7: Πρακτικές Εφαρμογές Κεφάλαιο 8: Περιορισμοί και προτάσεις για μελλοντική έρευνα Βιβλιογραφία Α. Ελληνική Β. Ξενόγλωσση Παράρτημα Α. Πίνακες Συχνοτήτων

5 Κεφάλαιο 1: Εισαγωγή 1.1 Θεωρητικό Υπόβαθρο Είναι γεγονός, ότι καμία επιχείρηση ή οργανισμός σήμερα δεν μπορεί να επιβιώσει και να αντιμετωπίσει τον ανταγωνισμό, αν ο σχεδιασμός και η οργάνωση του δεν προσανατολίζονται προς την ποιότητα και την εξυπηρέτηση των πελατών. Αυτό όμως απαιτεί το μετασχηματισμό και τον εκσυγχρονισμό του οργανωτικού και του διοικητικού συστήματος των οργανισμών. Το καλύτερο και αποτελεσματικότερο εκσυγχρονιστικό μέσο για το μετασχηματισμό αυτό είναι η εφαρμογή της φιλοσοφίας της Διοίκησης Ολικής Ποιότητας. Η φιλοσοφία αυτή έχει αποδείξει ότι μπορεί να αλλάξει τα αποτελέσματα των οργανισμών, δηλαδή να μειώσει το κόστος από τη μία πλευρά και να αυξήσει την παραγωγικότητα. Επιπλέον, η οικονομική κρίση που έχει πλήξει τα τελευταία χρόνια την Ελλάδα καθιστά απαραίτητη την ύπαρξη ποιοτικών προϊόντων και υπηρεσιών, κάτι το οποίο έχει σαν αποτέλεσμα, η πλειονότητα των επιχειρήσεων να θέτει ως πρωταρχικό της στόχο την βελτίωση της ποιότητας των παρεχόμενων προϊόντων και υπηρεσιών τους. Αξίζει να σημειωθεί επίσης, ότι η διοίκηση της ποιότητας αφορά πολλούς τομείς της οικονομίας, όπως τον κατασκευαστικό κλάδο, τον κλάδο των υπηρεσιών, τους τομείς υγείας, παιδείας και τις κυβερνητικές λειτουργίες. Σήμερα, είναι ευρέως αποδεκτό πως τα συστήματα ποιότητας και οι πρακτικές τους αποτελούν ουσιώδεις παράγοντες για την αποτελεσματική διοίκηση και την ανταγωνιστική επιβίωση των οργανισμών. 5

6 1.2 Προηγούμενες έρευνες Είναι γεγονός, ότι το θέμα της ποιότητας αποτελεί από τα κατεξοχήν θέματα έρευνας από ένα σημαντικό πλήθος ερευνητών. Συνεπώς, στο πλαίσιο αυτό έχουν πραγματοποιηθεί μια σειρά από έρευνες, οι οποίες αναφέρονται στο θέμα της ποιότητας, στα συστήματα ποιότητας, καθώς επίσης στη σημασία που έχουν αυτά για την επιτυχία των επιχειρήσεων και οργανισμών, καθώς και για τη μεγιστοποίηση του βαθμού ικανοποίησης των πελατών. Παρόλα αυτά, οι έρευνες αυτές συχνά καταλήγουν σε αντικρουόμενα συμπεράσματα. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της μελέτης των Huang et al (1999), οι οποίοι χρησιμοποίησαν ένα διαρθρωτικό μοντέλο εξισώσεων, για να μπορέσουν να διερευνήσουν το κατά πόσο μπορούν οι επιχειρήσεις να επωφεληθούν από το ISO 9001 στην Ταιβάν, σε ένα δείγμα 441 οργανισμών. Τα αποτελέσματα έδειξαν πως η εφαρμογή του ISO 9000 και κατά επέκταση της Διοίκησης Ολικής Ποιότητας είχαν άμεση θετική επίδραση στη λειτουργική απόδοση των επιχειρήσεων και αντίστοιχα έμμεση επιρροή στα επιχειρησιακά αποτελέσματα. Αντίθετα από την άλλη πλευρά, η μελέτη των Terziovski et al το 1997 στόχευε στο να ελέγξει τη σχέση μεταξύ της πιστοποίησης ISO 9000 για τη Διοίκηση Ολικής Ποιότητας και της οργανωτικής απόδοσης με την παρουσία ή μη φιλοσοφίας διοίκησης ολικής ποιότητας. Το δείγμα της έρευνας αποτελούνταν από κατασκευαστικές εταιρίες στην Αυστραλία και τη Νέα Ζηλανδία και το βασικό συμπέρασμα ήταν η μη εύρεση σημαντικής επιρροής της απόδοσης μιας πιστοποιημένης επιχείρησης από τη Διοίκηση Ολικής Ποιότητας. Οι Tsekouras et al (2002) με την ανάλυση 143 ελληνικών επιχειρήσεων στους τομείς της μεταποίησης και των υπηρεσιών, διαπίστωσαν πως τα συστήματα διασφάλισης ποιότητας υιοθετούνται κυρίως από μεγαλύτερες εταιρίες που παράγουν ενδιάμεσα αγαθά αλλά είναι λιγότερο κερδοφόρες από άλλες στον κλάδο τους. Οι επιπτώσεις από την υιοθέτηση ISO 9000 στην οργανωσιακή επίδοση και συγκεκριμένα σε ορισμένες διαστάσεις της κερδοφορίας δεν είναι στατιστικά σημαντικές σε μια περίοδο 5-6 ετών από την πιστοποίηση. Αντίθετα, διαπιστώνεται πως η υιοθέτηση 6

7 συστημάτων ποιότητας είναι μια συνεχής διαδικασία βελτίωσης που αποδεικνύεται ευεργετική σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα και όχι βραχυχρόνια. Παρόλα αυτά υπάρχει ένα σημαντικό βιβλιογραφικό κενό στον τομέα της επίδρασης των πρακτικών της διοίκησης ολικής ποιότητας στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις στην Ελλάδα. Το κενό αυτό και πιο συγκεκριμένα ο ξενοδοχειακό κλάδος είναι το στοιχείο, το οποίο θα προσπαθήσει να καλύψει η παρούσα εργασία, όπως θα αναλύσουμε και παρακάτω. 1.3 Σκοπός της εργασίας Σκοπός της παρούσας εργασίας, είναι η επίδραση των πρακτικών Διοίκησης Ολικής Ποιότητας στην απόδοση ξενοδοχειακών επιχειρήσεων, θέλοντας με αυτόν τον τρόπο να δείξουμε πως μπορεί να συμβάλει η διοίκηση ολικής ποιότητας στη βελτίωση των παρεχόμενων υπηρεσιών των ξενοδοχειακών μονάδων, στοιχείο απαραίτητο τη σημερινή εποχή, όπου ελέω της κρίσης, ο τουρισμός και κατά επέκταση ο ξενοδοχειακός τομέας αποτελούν έναν από τους βασικούς πυλώνες για την ανάκαμψη της ελληνικής οικονομίας. Για αυτό το λόγο μέσω της χρήσης ερωτηματολογίων και συνεντεύξεων από ξενοδοχεία ανά την ελληνική επικράτεια θα γίνει μια προσπάθεια να αποτυπωθεί στην πράξη, το κατά πόσον οι πρακτικές διοίκησης Ολικής ποιότητας σχετίζονται με την απόδοση των ξενοδοχειακών επιχειρήσεων και κατά πόσο συμβάλλουν στην αύξηση της ικανοποίησης των πελατών τους. 1.4 Διάρθρωση της εργασίας Η παρούσα εργασία χωρίζεται σε εννέα κεφάλαια. Το κεφάλαιο 1 περιλαμβάνει την εισαγωγή του θέματος, το οποίο θα εξετάσει η παρούσα εργασία, συμπεριλαμβανομένου του βιβλιογραφικού κενού στο οποίο έχει εστιάσει, ενώ επιπλέον γίνεται παρουσίαση της δομής και του σκοπού της. Το δεύτερο κεφάλαιο, περιλαμβάνει τη βιβλιογραφική ανασκόπηση, όπου γίνεται αναφορά στις έννοιες της Διοίκησης Ολικής ποιότητας, των συστημάτων ποιότητας 7

8 της κατηγορίας ISO, τα οποία στη συνέχεια θα αποτελέσουν μέρος του ερευνητικού τμήματος της εργασίας. Από την άλλη, το κεφάλαιο 3 περιλαμβάνει τις ερευνητικές υποθέσεις της παρούσας εργασίας, πάνω στις οποίες στηρίζεται η παρούσα εργασία, και τις οποίες στη συνέχεια θα προσπαθήσουμε μέσω των ερωτηματολογίων να δείξουμε αν ισχύουν ή όχι. Από την άλλη, το τέταρτο κεφάλαιο αναφέρεται στην μεθοδολογία, που εφαρμόσαμε για τη διεξαγωγή της έρευνάς μας, ενώ στο πέμπτο κεφάλαιο παρουσιάζονται τα αποτελέσματα στα οποία καταλήξαμε ύστερα από την αποκωδικοποίηση των απαντήσεων των ερωτώμενων. Το έκτο κεφάλαιο περιλαμβάνει τη σύγκριση των αποτελεσμάτων της έρευνάς μας με άλλες έρευνες, που έχουν διεξαχθεί και σχετίζονται με το αντικείμενο της μελέτης μας, ενώ στο έβδομο κεφάλαιο παραθέτουμε τα συμπεράσματα της εργασίας μας, αναφέροντας στη συνέχεια πρακτικές εφαρμογές των όσων αναφέραμε παραπάνω, στο όγδοο κεφάλαιο και τέλος στο ένατο κεφάλαιο παραθέτουμε τους περιορισμούς και τα προβλήματα, που αντιμετωπίσαμε κατά τη διεξαγωγή της έρευνάς μας. 8

9 Κεφάλαιο 2: Βιβλιογραφική ανασκόπηση 2.1 Εισαγωγή Στο κεφάλαιο αυτό θα αναφερθούμε κυρίως στο θεωρητικό πλαίσιο της Διοίκησης Ολικής Ποιότητας, ενώ στη συνέχεια θα αναφερθούμε στα πρότυπα του συστήματος ISO. Αναφορικά με τα πρότυπα της κατηγορίας ISO,θα αναφερθούμε κατά βάση σε δύο από τα σημαντικότερα και πιο ευρέως χρησιμοποιούμενα πρότυπα, το ISO 9001 και το ISO Το ISO 9001 είναι ένα διεθνώς αναγνωρισμένο πρότυπο για την διασφάλιση ποιότητας και ποιοτική διαχείριση επιχειρήσεων. Στην πραγματικότητα, αποτελεί ένα επιχειρησιακό μοντέλο που εφαρμοζόμενο διασφαλίζει την προσδοκώμενη ποιότητα στα προϊόντα και υπηρεσίες που προσφέρει μία επιχείρηση. Εφαρμόζεται πάνω στις διαδικασίες που παράγουν τα προϊόντα και υπηρεσίες που προσφέρει ένας οργανισμός. Παρέχει μέθοδο και συστηματικό έλεγχο των επιχειρησιακών ενεργειών ώστε να εξασφαλίζεται η ικανοποίηση αναγκών και απαιτήσεων του πελάτη. Έχει σχεδιαστεί με τέτοιον τρόπο, ώστε να εφαρμόζεται για την παραγωγή οποιουδήποτε προϊόντος ή την παροχή οποιασδήποτε υπηρεσίας και σε οποιοδήποτε μέρος του κόσμου. Από την άλλη το ISO 22000, το οποίο είναι ένα διεθνές πρότυπο που καθορίζει τις απαιτήσεις ενός συστήματος διαχείρισης ασφάλειας τροφίμων και στο οποίο ενσωματώνονται μέσα το σύνολο των απαιτήσεων του HACCP ή αλλιώς της Ανάλυσης Κινδύνων και Κρίσιμων Σημείων Ελέγχου των τροφίμων, οι απαιτήσεις της ισχύουσας νομοθεσίας, καθώς επίσης και οι γενικές αρχές των συστημάτων διαχείρισης. Τέλος, στη συνέχεια μετά τη βιβλιογραφική ανασκόπηση των παραπάνω όρων θα αναφερθούμε στο πως συμβάλλουν, τόσο η διοίκηση Ολικής Ποιότητας, όσο και τα πρότυπα της σειράς ISO, δηλαδή τα 9001, στη βελτίωση της απόδοσης μιας επιχείρησης, καθώς αυτός είναι άλλωστε και ο κυριότερος λόγος τόσο της δημιουργίας τους όσο και της ολοένα και με εντατικότερης υιοθέτησής τους από τις 9

10 επιχειρήσεις, στο σημερινό πλοκο ανταγωνιστικό περιβάλλον, στο οποίο δραστηριοποιούνται. 2.1 Διοίκηση Ολικής Ποιότητας Με τον όρο Διοίκηση Ολικής Ποιότητας (ΔΟΠ) ονομάζουμε την αμοιβαία συνεργασία όλων των ατόμων μέσα στον οργανισμό με στόχο την παραγωγή προϊόντων και υπηρεσιών, που να ικανοποιούν τις ανάγκες και τις προσδοκίες των πελατών. Στον ορισμό της ΔΟΠ, ο πελάτης αποτελεί το σημαντικότερο στοιχείο. Με άλλα λόγια η διοίκηση Ολικής Ποιότητας είναι μια φιλοσοφία διοίκησης, η οποία αγκαλιάζει όλες τις δραστηριότητες μέσω των οποίων οι ανάγκες και οι προσδοκίες του πελάτη και της κοινότητας, καθώς επίσης και οι στόχοι του οργανισμού ικανοποιούνται με τον πιο επαρκή και αποτελεσματικό από πλευράς κόστους τρόπο, μεγιστοποιώντας με αυτόν τον τρόπο τις δυνατότητες των εργαζομένων, μέσω μιας διαρκούς πορείας βελτίωσης. Στην ουσία η ΔΟΠ είναι: Μια νέα φιλοσοφία Ένα μέσο για τη διοίκηση ενός οργανισμού Ένα ταξίδι το οποίο δεν έχει τέλος Μια φιλοσοφία, η οποία χρειάζεται να εισαχθεί, να καλλιεργηθεί και να αναπτυχθεί Ένας τρόπος οργάνωσης ζωής. (Ζαβλανός, 2007) Επιπλέον, στην Ολική Ποιότητα ο οργανισμός ενεργά επιδιώκει να ταυτοποιήσει τις ανάγκες και προσδοκίες των πελατών, να ενσωματώσει την ποιότητα στις παραγωγικές διαδικασίες αξιοποιώντας στο μέγιστο την εμπειρία και τη γνώση του προσωπικού, επιδιώκοντας παράλληλα τη συνεχή βελτίωση στο σύνολο των λειτουργιών ενός οργανισμού (Evans & LindSay, 2008). Συνεπώς, οι βασικές αρχές της Διοίκησης Ολικής Ποιότητας περιλαμβάνουν: 10

11 Εστίαση στον πελάτη και στα ενδιαφερόμενα μέρη: Προκειμένου να προσφερθούν στον πελάτη προϊόντα και υπηρεσίες, που όχι μόνο θα ικανοποιούν τις απαιτήσεις αλλά θα υπερβαίνουν τις προσδοκίες του, οι οργανισμοί πρέπει να εντοπίζουν τα χαρακτηριστικά εκείνα των προϊόντων που προσδίδουν αξία στον πελάτη και οδηγούν στην ικανοποίηση και αφοσίωσή του. Συμμετοχή και Ομαδική εργασία: Επιδιώκεται η συμμετοχή των εργαζομένων ανεξαρτήτου βαθμίδας στη λήψη αποφάσεων, στην επίλυση των προβλημάτων, στη μείωση των αστοχιών με κύριο μοχλό την ενδοϋποκίνηση των εργαζόμενων και τον αυτοέλεγχο σε κάθε δραστηριότητα που προσθέτει αξία. Συγκροτούνται ομάδες εργασίας και στόχος αποτελεί η άριστη συνεργασία και συντονισμός των τμημάτων σε όλες τις βαθμίδες. Η συνεργασία αυτή περιλαμβάνει τόσο την κάθετη όσο και την οριζόντια δομή του οργανισμού. Εστίαση στις διαδικασίες: Διαδικασία είναι μια αλληλουχία από δραστηριότητες με σκοπό να επιτευχθεί ένας στόχος. Στόχος κάθε διαδικασίας σε ένα οργανισμό πρέπει να είναι το πώς θα δημιουργήσει αξία για τον πελάτη. Έμφαση απαιτείται να δίδεται στο σύνολο των διαδικασιών που λαμβάνουν χώρα και όχι μόνο στην παραγωγή. Συνεχής βελτίωση και Μάθηση: Η Ολική Ποιότητα επιδιώκει μια ακατάπαυστη προσπάθεια βελτίωσης, η οποία περιλαμβάνει το ανθρώπινο δυναμικό, τον εξοπλισμό, τους προμηθευτές, τα υλικά και τις διαδικασίες. Η βασική θεώρηση είναι ότι οποιαδήποτε λειτουργία ενός οργανισμού μπορεί να βελτιωθεί. Τελικός στόχος είναι η αριστεία, η οποία δεν επιτυγχάνεται ποτέ αλλά πάντα επιδιώκεται (Heizer & Render, 2008). Σύμφωνα με τον Montes (2003), η Διοίκηση Ολικής Ποιότητας είναι ευρέως αναγνωρισμένη ως μια φιλοσοφία διαχείρισης. Παρόλα αυτά υπάρχουν πολλές διαμάχες όσον αφορά τα στοιχεία που προτείνονται από διάφορους ερευνητές και επαγγελματίες σε σχέση με την Διοίκηση Ολικής Ποιότητας. Τα στοιχεία αυτά δεν συμπίπτουν πλήρως και δεν περιλαμβάνουν όλα εκείνα τα θεμελιώδη στοιχεία που συνθέτουν το θεωρητικό πλαίσιο της Διοίκησης Ολικής Ποιότητας, το μπορεί να ονομαστεί TQM χωρίς να περιλαμβάνει μέσα τους 11

12 παράγοντες διαχείρισης που εφαρμόζονται στις οργανώσεις, οι οποίες βασίζονται σε αυτό. (Montes et al., 2003) Επιπλέον, σύμφωνα με μελέτες το μάρκετινγκ και η Διοίκησης Ολικής Ποιότητας θεωρούνται δύο συμπληρωματικές επιχειρηματικές φιλοσοφίες (Longbottom et al, 2000; Mohr-Jackson, 1998a, b). Ωστόσο, οι αρμόδιοι για την εφαρμογή της πολιτικής της Διοίκησης Ολικής ποιότητας θα πρέπει να είναι σε θέση να εξετάζουν το ενδεχόμενο της αύξησης των πωλήσεων μέσω της υψηλότερης ποιότητας προϊόντων ή υπηρεσιών και όχι μέσω της εφαρμογής τεχνικών του μάρκετινγκ. Επιπλέον, αξίζει να σημειωθεί, ότι ένα τρίτο των επιχειρήσεων που έχουν υιοθετήσει πρακτικές της Διοίκησης Ολικής Ποιότητας στην ουσία έχει αποτύχει, καθώς δεν είτε δεν έχουν κατανοήσεις τις αρχές της Διοίκησης Ολικής Ποιότητας είτε δεν τις χρησιμοποιούν σωστά ή τις χρησιμοποιούν προς όφελος του μάρκετινγκ. (Witcher, 1995) Επιπλέον, οι μελετητές έχουν υποστηρίξει, επίσης ότι οι σχέσεις μεταξύ Διοίκησης Ολικής Ποιότητας, προσανατολισμού προς την αγορά και την απόδοση του οργανισμού συχνά διαφέρουν σημαντικά από άποψη μεγέθους, βελτίωση των επιδόσεων, στοιχείο το οποίο οδηγεί στη δημιουργία αμφιλεγόμενων αποτελεσμάτων. Για παράδειγμα, η ξενοδοχειακή βιομηχανία υποφέρει είτε από μια έλλειψη πληροφοριών αναφορικά με τη Διοίκηση Ολικής Ποιότητας είτε από εμπόδια τα οποία σχετίζονται με τον προσανατολισμό στην αγορά. (Gray et al., 2000; Harris and Watkins, 1998; Lazari and Kanellopoulos, 2007). Όμως, στο ιδιαίτερα ανταγωνιστικό περιβάλλον της αγοράς, η ποιότητα θεωρείται η βασική προϋπόθεση για την κατανάλωση. Συνεπώς, τα ξενοδοχεία που επιδιώκουν να βελτιώσουν τις επιδόσεις τους δεν μπορούν και δεν πρέπει να στηριχθούν μόνο στην ποιότητα, αλλά θα πρέπει επίσης να σχεδιάσουν και κίνητρα για να προσελκύσουν πελάτες. Προς αυτή την κατεύθυνση, οι Longo και Cox (1997), και Youssef et al. (1996) ασχολήθηκαν με το μοντέλο IPO (Input-Επεξεργασία-Output) της Διοίκησης Ολικής Ποιότητας, το οποίο εμφανίζει τις σχέσεις μεταξύ του συστήματος Διοίκησης Ολικής Ποιότητας και των συμμετεχόντων. 12

13 Το μοντέλο αυτό ορίζει με την είσοδο τη διαδικασία, που ακολουθείται για να διερευνηθούν και να περιληφθούν τόσο τα εσωτερικά όσο και τα εξωτερικά περιβάλλοντα. Η βελτίωση της διαδικασίας και τα προϊόντα έχουν σχεδιαστεί για να επικεντρωθούν σε σημερινές και μελλοντικές ανάγκες των πελατών. Από την άλλη πλευρά, η έξοδος περιγράφει τον τρόπο με τον οποίο η ποιότητα συμμετέχων βελτιώνεται ώστε να εξασφαλίσει την κερδοφορία και την ικανοποίηση των πελατών. Στην πραγματικότητα για να μπορέσει ένα ξενοδοχείο να επιβιώσει και να αντιμετωπίσει τον ιδιαίτερα αυξημένο ανταγωνισμό θα πρέπει να δημιουργήσει μια όσο το δυνατόν μεγαλύτερη αξία για τον πελάτη, για αυτό το λόγο η χρήση πρακτικών Διοίκησης Ολικής ποιότητας σε συνδυασμό με τον προσανατολισμό στον πελάτη είναι απαραίτητη προϋπόθεση προς την κατεύθυνση αυτή. (Wang, K. Chen & Y. Chen, 2012) 13

14 2.2 ISO 9001:2008 Για τη βοήθεια και καθοδήγηση των επιχειρήσεων που πρόκειται να υιοθετήσουν και να εγκαταστήσουν κάποιο σύστημα διασφάλισης ποιότητας, αλλά και για την καθιέρωση μιας κοινής γλώσσας ο Διεθνής Οργανισμός Τυποποίησης (ISO: International Organization for Standardization) δημιούργησε ειδικές σειρές προτύπων, με βάση τις απαιτήσεις των οποίων πραγματοποιείται η πιστοποίηση των διαφόρων επιχειρήσεων. Ο Διεθνής Οργανισμός Τυποποίησης, ο οποίος είναι ένας εξειδικευμένος φορέας για τη δημιουργία προτύπων, αποτελείται σήμερα από τους Εθνικούς Φορείς 91 χωρών και έχει 180 Τεχνικές Επιτροπές, καθεμιά από τις οποίες είναι υπεύθυνη για κάποιον από τους πολλούς τομείς εξειδίκευσης (Τσιότρας, 1995). Ο ISO έχει θεσπίσει περισσότερα από 9100 διεθνή και εμπορικά πρότυπα για τη διευκόλυνση και την προαγωγή της αγοράς σε παγκόσμιο επίπεδο. Από το 1986 έως το 1987, ο ISO δημοσίευσε 6 πρότυπα που σχετίζονται άμεσα με την ποιότητα του συστήματος διοίκησης, τα οποία αναμένεται να αυξηθούν σε περισσότερα από 20 στο προσεχές μέλλον, καθώς η Τεχνική Επιτροπή υπ αριθμόν 176 δημιουργεί νέα πρότυπα ή αναθεωρεί την ορολογία και τα συστήματα διαχείρισης ποιότητας. Από τα πρότυπα της σειράς το ISO 9001 είναι το περιεκτικότερο, ενώ χρησιμοποιείται όταν απαιτείται η συμμόρφωση του προμηθευτή με συγκεκριμένες απαιτήσεις σε ολόκληρη τη διαδικασία παραγωγής, από το σχεδιασμό του προϊόντος έως τη χρήση του προϊόντος από τον αγοραστή. (Ζαβλανός, 2007) Από την άλλη πλευρά, σύμφωνα με τους van der Spiegel, de Boer, Luning, Ziggers και Jongen (2007), η αποτελεσματικότητα ενός Συστήματος Διαχείρισης Ποιότητας, όπως το ISO 9001 αναφέρεται στο βαθμό στον οποίο πληρούνται οι ποιοτικοί στόχοι που έχουν τεθεί. 14

15 Το πρότυπο ISO 9001 ορίζει επίσης ως «αποτελεσματικότητα» τον βαθμό στον οποίο επιτυγχάνονται οι αναμενόμενοι στόχοι (ISO 9001, 2000). Έτσι, για να περιγράψει και να αξιολογήσει την αποτελεσματικότητα το ISO 9001, οι στόχοι του προτύπου, καθώς και οι αντίστοιχοι δείκτες του θα πρέπει να προσδιορίζονται από τη βιβλιογραφία. Παράγοντες όπως η πρόληψη των μη συμμορφώσεων, η συνεχής βελτίωση και η ικανοποίηση του πελάτη εστίαση αναφέρονται ως οι κύριοι στόχοι του ISO 9001, όχι μόνο από το ίδιο το πρότυπο (ISO 9001, 2008), αλλά και από πολλούς ειδικούς στον τομέα της διαχείρισης της ποιότητας (Van der Spiegel, Luningy, Ziggers, και Jongen, 2004; Heras, Landin, & Φα, 2006; Gotzamani, Tsiotras, Nicolaou, Nicolaides, & Hadjiadamou, 2007). Ομοίως, οι Rodriguez-Escobar et αϊ. (2006), αναφέρουν ότι στις μέρες μας, έννοιες όπως η ικανοποίηση του πελάτη, η συνεχής βελτίωση και η αριστεία αποτελούν κοινές λέξεις για τους μάνατζερς. Από την άλλη οι Ψωμάς, Καφετζόπουλος, και Φωτόπουλος (2013), χρησιμοποιώντας ένα δείγμα από τις μικρομεσαίες μεταποιητικές επιχειρήσεις, επιβεβαιώνουν τις τρεις διαστάσεις του ISO 9001 αναφορικά με τους στόχους του προτύπου, οι οποίοι έχουν εντοπιστεί στη βιβλιογραφία και συγκεκριμένα, η πρόληψη των μη συμμορφώσεων, η συνεχής βελτίωση και η εστίαση στην ικανοποίηση του πελάτη. (Psomas, 2013) Ειδικότερα, το πρότυπο ISO (2008a), το πρότυπο ISO 9001 στοχεύει στην ικανοποίηση του πελάτη με την παρακολούθηση και την ικανοποίηση των απαιτήσεων των πελατών, στη συνεχή βελτίωση του συστήματος διαχείρισης ποιότητας, την πρόληψη των μη συμμορφώσεων σε προϊόντα και υπηρεσίες. Σύμφωνα με τους Gotzamani (2005) και Tsim et al. (2002) η βασική ιδέα του ISO 9001 είναι η αποτελεσματική εφαρμογή του συστήματος διαχείρισης ποιότητας, η οποία επιτυγχάνεται μέσω της συνεχούς βελτίωσης των δραστηριοτήτων και της πρόληψη των μη συμμορφώσεων και η οποία οδηγεί σε αυξημένη ικανοποίηση των πελατών. 15

16 Επιπλέον, οι Goetsch και Davis (2005) υποστηρίζουν ότι ο στόχος του ISO 9001 είναι η παροχή ποιοτικών προϊόντων σύμφωνα με τις απαιτήσεις των πελατών και το κανονιστικό πλαίσιο, με άλλα λόγια η δημιουργία ενός συστήματος που αντιμετωπίζει τη συνεχή βελτίωση, την πρόληψη των μη συμμορφώσεων και με εστίαση στη ικανοποίηση των πελατών. Οι Briscoe et αϊ. (2005) αναφέρουν επίσης ότι ο στόχος του ISO 9001 είναι να εξασφαλίζει ότι ο οργανισμός παρέχει προϊόντα ή υπηρεσίες που ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις των πελατών όσον αφορά την ποιότητα, έχοντας ως βασικό στόχο την επίτευξη της συνεχούς βελτίωσης και την ικανοποίηση των πελατών. Στην πράξη, ένα σύστημα διασφάλισης της ποιότητας σε επιχειρήσεις τροφίμων εξασφαλίζει, ότι ένα προϊόν διατροφής είναι σύμφωνο με τις αναμενόμενες απαιτήσεις ποιότητας και ασφάλειας, τα οποία είναι απαραίτητα για τη διατήρηση και την οικοδόμηση της εμπιστοσύνης των καταναλωτών, την ποιότητα της παραγωγής τροφίμων, καθώς και τη διατήρηση και τη συνεχή βελτίωση της ανταγωνιστικότητας (Van der Spiegel et al., 2007). Πολλοί άλλοι συγγραφείς, όπως Γκοτζαμάνη et al. (2007), Luning και Marcelis (2006), της Heras et al. (2006), Van der Spiegel et al. (2004) και οι Tang et al. (2004) θεωρούν επίσης τη συνεχή βελτίωση, την πρόληψη των μη συμμορφώσεων και την εστίαση ικανοποίηση του πελάτη ως τους τρεις στόχους του προτύπου ISO Η αποτελεσματική εφαρμογή του ISO 9001 έχει κάποια ενσωματωμένη δυναμική για τη βελτίωση της ποιότητας. Αυτό απαιτεί την αναζήτηση ευκαιριών για συνεχή βελτίωση μετά την πιστοποίηση, μέσω της παρακολούθησης, της διαδικασίας αναθεώρησης και της ποιότητας των προϊόντων (Jackson και Ashton, 1995). Το πρότυπο ISO 9001 απαιτεί από έναν οργανισμό να βελτιώνει συνεχώς την αποτελεσματικότητα του συστήματος διαχείρισης ποιότητας μέσω της δημιουργίας μιας πολιτικής για την ποιότητα και τους στόχους, τα αποτελέσματα του ελέγχου, την ανάλυση των δεδομένων, να λαμβάνει διορθωτικές και προληπτικές ενέργειες και να προχωράει σε ανασκόπηση της διοίκησης. (Hoyle, 2001) Σύμφωνα με τον Γκοτζαμάνη (2005), η συνεχής βελτίωση είναι πλήρως ενσωματωμένη στις απαιτήσεις του προτύπου ISO 9001, ενώ τόσο οι οριζόντιες όσο και οι κάθετες έλεγχοι είναι αναγκαίοι για να διασφαλίσουν αυτό. 16

17 Οι πληροφορίες που συγκεντρώνονται μέσω της μέτρησης της απόδοσης των διεργασιών και της ικανοποίησης του πελάτη μπορεί να χρησιμοποιηθούν για τον προσδιορισμό περιοχών για τη συνεχή βελτίωση (Γκοτζαμάνη, 2005). Τέλος, η συνεχής βελτίωση διαφορετικών πτυχών του συστήματος διαχείρισης ποιότητας σημαίνει επίσης ότι η εταιρεία έχει δημιουργήσει μια αποτελεσματική οργανωτική δομή (π.χ. επιτροπή ποιότητας, ένα πρόσωπο υπεύθυνο για την ποιότητα και τις ομάδες εργασίας). Έτσι, μέσω αυτής της οργανωτικής δομής, οι ενέργειες βελτίωσης εντοπίζονται και λαμβάνονται με βάση την αποτελεσματική διαχείριση των πληροφοριών (Conca et αϊ., 2004). 17

18 2.2 ISO Η ασφάλεια τροφίμων συνδέεται με την ύπαρξη βλαπτικών παραγόντων, των κινδύνων, στα τρόφιμα. Επειδή η εισαγωγή των κινδύνων για την ασφάλεια τροφίμων (εφεξής κινδύνων) μπορεί να παρουσιαστεί σε οποιοδήποτε στάδιο της αλυσίδας παραγωγής των τροφίμων είναι απαραίτητο να υπάρχει κατάλληλος έλεγχος στα διάφορα στάδια της αλυσίδας τροφίμων. Η ασφάλεια τροφίμων διασφαλίζεται με τις συνδυασμένες προσπάθειες όλων των επιχειρήσεων της αλυσίδας τροφίμων. Οι οργανισμοί της αλυσίδας τροφίμων περιλαμβάνουν τις επιχειρήσεις που ασχολούνται με την παραγωγή ζωοτροφών, την πρωτογενή παραγωγή, τη μεταποίηση, τη μεταφορά, την αποθήκευση μέχρι τη λιανική πώληση και διάθεση των τροφίμων στον καταναλωτή. Στους οργανισμούς της αλυσίδας τροφίμων συμπεριλαμβάνονται οι εταιρείες παροχής υπηρεσιών, οι υπεργολάβοι και οι προμηθευτές των ως άνω οργανισμών π.χ. εξοπλισμού, συσκευασίας, καθαριστικών, προσθέτων και συστατικών. (ISO 22000, 2005) Όπως αναφέραμε και παραπάνω το ISO 22000, το οποίο είναι ένα διεθνές πρότυπο που καθορίζει τις απαιτήσεις ενός συστήματος διαχείρισης ασφάλειας τροφίμων και στο οποίο ενσωματώνονται μέσα το σύνολο των απαιτήσεων του HACCP ή αλλιώς της Ανάλυσης Κινδύνων και Κρίσιμων Σημείων Ελέγχου των τροφίμων, οι απαιτήσεις της ισχύουσας νομοθεσίας, καθώς επίσης και οι γενικές αρχές των συστημάτων διαχείρισης. (Ζαβλανός, 2007) Η επικοινωνία στην αλυσίδα τροφίμων είναι προϋπόθεση για την αναγνώριση και τον κατάλληλο έλεγχο όλων των κινδύνων που σχετίζονται με την ασφάλεια τροφίμων, σε κάθε στάδιο της αλυσίδας τροφίμων. Αυτό συνεπάγεται την επικοινωνία ανάμεσα στον οργανισμό και τους οργανισμούς που προηγούνται και ακολουθούν στην αλυσίδα τροφίμων. Η επικοινωνία με τους πελάτες και τους προμηθευτές για τους αναγνωρισμένους κινδύνους και τα λαμβανόμενα προληπτικά μέτρα ελέγχου θα βοηθήσει στο σαφέστερο προσδιορισμό των απαιτήσεων, π.χ. σχετικά με την σκοπιμότητα και τη δυνατότητα ικανοποίησής τους και την επίπτωση στο παραδοτέο, τελικό προϊόν. (ISO 22000, 2005) 18

19 Η αναγνώριση του ρόλου κάθε οργανισμού και της θέσης του στην αλυσίδα τροφίμων είναι προϋπόθεση για τη διασφάλιση αμοιβαίας επικοινωνίας, ώστε στο τέλος, η αλυσίδα τροφίμων να διαθέσει ασφαλή τρόφιμα στον καταναλωτή. Τα πιο αποτελεσματικά συστήματα ασφάλειας τροφίμων καθιερώνονται, λειτουργούν και ενημερώνονται στο πλαίσιο ενός δομημένου συστήματος διαχείρισης και ενσωματώνονται στις συνολικές δραστηριότητες διαχείρισης του οργανισμού. Κατά αυτόν τον τρόπο επιτυγχάνεται το μέγιστο όφελος για τον οργανισμό και τα ενδιαφερόμενα μέρη. Αυτό το Διεθνές πρότυπο εναρμονίζεται με το ISO 9001, προκειμένου να ενισχυθεί η συμβατότητα των δύο προτύπων. (ISO 22000, 2005) Το σύστημα HACCP (ISO 22000) ξεκίνησε την ανάπτυξη του από την εταιρεία Pilsbury η οποία συνεργαζόταν με την Αμερικανική Επιτροπή Αεροναυτικής και Διαστήματος (ΝΑSA) και των εργαστηρίων του Αμερικανικού Στρατού και της Αεροπορίας. Στην αρχική του μορφή προτάθηκε ως ένα προαιρετικό σύστημα για την διασφάλιση της ασφάλειας των τροφίμων. Ωστόσο, από την σταδιακή του ενσωμάτωση στην νομοθεσία πολλών κρατών έγινε εμφανή η ανάγκη για ουσιαστική αλλαγή του. Κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1990, η Εθνική Συμβουλευτική Επιτροπή για Μικροβιολογικά κριτήρια για τα τρόφιμα (NACMCF) και του Codex Alimentarius Codex Alimentarius επιτροπή για θέματα υγιεινή των τροφίμων (CACCFH) επέκτεινε τις πρώτες εφαρμογές του συστήματος HACCP και δημοσίευσε έγγραφα σχετικά με τις αρχές HACCP και τις κατευθυντήριες γραμμές για την εφαρμογή του. (Texeira & Sampaio, 2011) Οι βασικές αρχές του HACCP είναι οι ακόλουθες επτά: 1) Ανάλυση Κινδύνου 2) Προσδιορισμός κρίσιμων σημείων ελέγχου 3) Καθορισμός κρίσιμων ορίων 4) Εγκατάσταση διαδικασιών παρακολούθησης κρίσιμων στοιχείων ελέγχου 5) Εγκατάσταση διορθωτικών ενεργειών 19

20 6) Εγκατάσταση διεργασιών καταγραφής και αρχειοθέτησης HACCP 7) Επαλήθευση HACCP (Ζαβλανός, 2007) Επιπλέον, αξίζει να σημειωθεί η πλήρης λειτουργία του συστήματος HACCP είναι εθελοντική και ανεξάρτητα από το αν η εταιρία εφαρμόζει άλλα πρότυπα συστήματα διαχείρισης, ενώ όσον αφορά την εφαρμογή, είναι σημαντικό ότι οι επιχειρήσεις έχουν τις απαραίτητες πληροφορίες για να αξιολογήσουν συγκεκριμένα το μέγεθος του κόστους για κάθε είδος πριν από την εφαρμογή (Maldonado, 2005). Στην πράξη υπάρχει μια γενική απαίτηση για τους ελέγχους ασφάλειας των τροφίμων που βασίζεται στις «αρχές HACCP» που πρέπει να εφαρμόζονται. Ωστόσο, δεν υπάρχουν λεπτομέρειες σχετικά με αυτά τα συστήματα αναφορικά με το τι θα πρέπει να περιλαμβάνουν, με αποτέλεσμα ένας ορισμένος βαθμός ευελιξίας να παραμένει στα κράτη μέλη κατά τη φάση υλοποίησης (Unnevehr, 1999). Η υιοθέτηση ενός συστήματος HACCP ως κανονιστικό πρότυπο παρακινήθηκε καταρχήν εξαιτίας των ολοένα και αυξανόμενων ανησυχιών για την ασφάλεια των τροφίμων, και μετά από την επιθυμία για τη διευκόλυνση του εμπορίου. Η διαδικασία της διευκόλυνσης του εμπορίου είχε ως αποτέλεσμα να απαιτηθεί μια αμοιβαία αναγνώριση των κανονισμών HACCP πέρα από τα εθνικά σύνορα. (Texeira & Sampaio, 2012) Στην πραγματικότητα, όλες οι απαιτήσεις που περιέχονται στο Διεθνές προτύπου ISO 22000:2005 για τα Συστήματα Διαχείρισης Ασφάλειας Τροφίμων είναι γενικές και μπορούν να εφαρμοστούν από όλους τους οργανισμούς της αλυσίδας τροφίμων, ανεξαρτήτως μεγέθους και πολυπλοκότητας. Επίσης, το πρότυπο ISO 22000:2005 μπορεί να εφαρμοστεί ανεξάρτητα από άλλα πρότυπα Συστημάτων Διαχείρισης ή να ενσωματωθεί στις υπάρχουσες απαιτήσεις Συστημάτων Διαχείρισης μιας επιχείρησης τροφίμων και συνδυάζει το σχέδιο HACCP με την εφαρμογή των προαπαιτούμενων προγραμμάτων. (Ζαβλανός, 2007) Η υλοποίηση και τη συντήρηση του συστήματος HACCP μπορεί να εμπλουτιστεί αν η εταιρεία χρησιμοποιήσει όλη την εμπειρία, που έχει στη διάθεσή της λόγω της εφαρμογής άλλων συστημάτων διαχείρισης. Εάν η εταιρεία έχει άλλα συστήματα 20

21 διαχείρισης που εφαρμόζει, τότε το σύστημα HACCP θα πρέπει να ενσωματωθεί στο σύστημα διαχείρισης των εταιρειών. Σύμφωνα με το πρότυπο ISO 22000, το σύστημα διαχείρισης της ασφάλειας των τροφίμων θα είναι πιο αποτελεσματικό εάν συγκροτηθεί, λειτουργεί και ενημερώνεται στο πλαίσιο ενός δομημένου συστήματος διαχείρισης και εάν ενσωματωθεί στις συνολικές δραστηριότητες διαχείρισης οργανισμού. Έτσι, θα υπάρξει το μέγιστο όφελος για τον οργανισμό και τα ενδιαφερόμενα μέρη. Ένας πιστοποιημένος κατά ISO οργανισμός αποδεικνύει την ικανότητά του να παρέχει ασφαλή προϊόντα, σύμφωνα με τις απαιτήσεις της κυβέρνησης και των κανονισμών, καθώς και τις ανάγκες των καταναλωτών, έχοντας ως βασικό του μέλημα την προώθηση της συνεχούς βελτίωσης. Παρόλα αυτά, υπάρχει μια μεγάλη σύγχυση μεταξύ των προ-απαιτούμενων προγραμμάτων και του συστήματος HACCP, αναφορικά με τις σχέσεις τους και πώς θα πρέπει να διαχειρίζεται αυτές. Ο λόγος που συμβαίνει αυτό είναι λόγω της έλλειψης ανάλυσης κινδύνου, Σύμφωνα με Vela και Fernandez, υπάρχουν και αλληλεπιδράσεις μεταξύ στάσεων που σχετίζονται με εμπόδια (έλλειψη συμφωνίας και η έλλειψη της προσδόκιμης έκβασης) που εμποδίζουν την αλλαγή της συμπεριφοράς, αν δεν υπάρχει κίνητρο για να το πράξουν. Ειδικότερα, το σύστημα HACCP είναι ένα προληπτικό σύστημα στο οποίο η ασφάλεια των τροφίμων μπορεί να σχεδιαστεί για το προϊόν και τη διαδικασία με την οποία παράγεται. Πρόκειται για ένα σύστημα σχεδιασμού του προϊόντος και του ελέγχου της διαδικασίας. Το σύστημα HACCP είναι αποτελεσματικό στον έλεγχο κινδύνων που έχουν εντοπισθεί. Το πιο σημαντικό είναι, ότι δεν στηρίζεται σε δοκιμές του προϊόντος για να εξασφαλίσει την ασφάλεια των τροφίμων. Κατά τη διάρκεια των τριών πρώτων δεκαετιών της ύπαρξής του, το σύστημα HACCP εξαπλώθηκε στη βιομηχανία επεξεργασίας τροφίμων των ΗΠΑ και σε άλλες χώρες. 21

22 Προς το τέλος αυτής της περιόδου, η κυβέρνηση και οι ρυθμιστικοί οργανισμοί άρχισαν να αντικαθιστούν τα προγράμματα ελέγχου, που υπήρχαν ως τότε με τα προγράμματα ελέγχου, με βάση την συνεχή επανεξέταση των αρχείων HACCP. Σε κάθε περίπτωση το HACCP καθορίζει όλες εκείνες τις απαιτήσεις για ένα σύστημα διαχείρισης της ασφάλειας τροφίμων, το οποίο θα δώσει τη δυνατότητα σε έναν οργανισμό: να επιδεικνύει την ικανότητα του να ελέγχει της κινδύνους για την ασφάλεια των τροφίμων με σκοπό την διαρκή παροχή ασφαλών τελικών προϊόντων-τροφίμων, που ικανοποιούν της απαιτήσεις πελατών και σχετικών νόμων να αυξήσει την ικανοποίηση των πελατών μέσω του αποτελεσματικού ελέγχου των κινδύνων για την ασφάλεια των τροφίμων, συμπεριλαμβανομένων διεργασιών επικαιροποίησης του συστήματος διαχείρισης ασφάλειας τροφίμων να αναπτύξει, υλοποιήσει, λειτουργήσει, διατηρήσει και βελτιώσει ένα σύστημα διαχείρισης της ασφάλειας τροφίμων με στόχο την παροχή ασφαλών τροφίμων στον καταναλωτή να προσδιορίζει και αξιολογεί της απαιτήσεις των πελατών και να επιδεικνύει συμμόρφωση με της εκφρασμένες απαιτήσεις των καταναλωτών να επιδεικνύει αποτελεσματική επικοινωνία με πελάτες και άλλα ενδιαφερόμενα μέρη στην τροφική αλυσίδα να επιδεικνύει συμμόρφωση με της κανονιστικές και νομικές απαιτήσεις που αφορούν την ασφάλεια τροφίμων να διασφαλίζει τη συμμόρφωση με τη δεδηλωμένη πολιτική της ασφάλειας τροφίμων να επιδεικνύει την εν λόγω συμμόρφωσή του σε της οργανισμούς να επιδιώξει την πιστοποίηση και την καταχώρηση σε μητρώο του συστήματος διαχείρισης της ασφάλειας τροφίμων από ανεξάρτητο φορέα. (Δερβιτσιώτης & Λαγοδήμος, 2007) 22

23 Κεφάλαιο 3: Ερευνητική Υπόθεση - Μεθοδολογία 3.1 Ερευνητική υπόθεση Οι ερευνητική υπόθεση πάνω στην οποία βασίζεται η παρούσα μελέτη είναι η ακόλουθη: Σε ποιο επίπεδο υιοθετούνται οι πρακτικές διοίκησης ολικής ποιότητας στα ξενοδοχεία. 3.2 Τεχνικές συλλογής πρωτογενών στοιχείων Από τις τεχνικές συλλογής πρωτογενών στοιχείων επιλέχθηκε το ερωτηματολόγιο. Το ερωτηματολόγιο χωρίζεται σε τρία μέρη. Το πρώτο μέρος αποτελείται από στοιχεία που αφορούν διάφορα προσωπικά στοιχεία των διαχειριστών και της επιχείρησης όπως το μορφωτικό επίπεδο των διαχειριστών, ο αριθμός των εργαζομένων, η προϋπηρεσία, και το σύστημα ποιότητας που εφαρμόζεται. Το δεύτερο μέρος εξετάζει συντελεστές Διοίκησης ολικής ποιότητας. Οι μεταβλητές χρησιμοποιούν 7βάθμια κλίμακα από 1= καθόλου έως 7= απόλυτα. Οι συντελεστές διοίκησης Ολικής Ποιότητας χωρίζονται σε δέκα κατηγορίες μεταβλητών που εξετάζουν την ηγεσία, τον στρατηγικό σχεδιασμό ποιότητας, την Διοίκηση εργαζομένων, την διαχείριση προμηθευτών, τον προσανατολισμό στον πελάτη, την διαχείριση διεργασιών, την συνεχή βελτίωση, τις Πληροφορίες και ανάλυση, τις γνώσεις και επιμόρφωση και κάποια στοιχεία που χαρακτηρίζουν την επιχείρηση. Το τρίτο μέρος εξετάζει τα αποτελέσματα διαχείρισης ποιότητας. Και σε αυτήν την κατηγορία μεταβλητών χρησιμοποιείται η επταβάθμια κλίμακα που κυμαίνεται από 1= ελάχιστα επίπεδα έως 7=μέγιστα επίπεδα. Οι μεταβλητές χωρίζονται σε έξι κατηγορίες μεταβλητών που αφορούν την Ικανοποίηση των πελατών, την Ικανοποίηση των εργαζομένων, τις κοινωνικές επιπτώσεις, την απόδοση ποιότητας, την Λειτουργική απόδοση, την Οικονομική απόδοση. 23

24 Η στατιστική ανάλυση της ερευνάς βασίζεται σε δεδομένα που προέρχονται από πρωτογενείς πηγές στατιστικής πληροφόρησης και συλλέχτηκαν με την μορφή προσωπικών συνεντεύξεων ή την αποστολή και συλλογή των ερωτηματολογίων. Το πρώτο μέρος αποτελείται από 5 ερωτήσεις οι οποίες είναι ποιοτικές μεταβλητές. Σύμφωνα με τις απαντήσεις το 80% έχει Πτυχίο ΑΕΙ- ΤΕΙ το 15% των ερωτώμενων είναι απόφοιτος δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης ενώ μόλις το 5% είναι κάτοχος Μεταπτυχιακού τίτλου (Γράφημα 1). Με την βοήθεια του στατιστικού πακέτου spss αναλύουμε τα δεδομένα που από τα ερωτηματολόγια. Με την βοήθεια της εντολής frequency και με την χρήση κατάλληλων ραβδογραμμάτων και κυκλικών διαγραμμάτων παρουσιάζοντα οι συχνότητες της κάθε κατηγορίας. 24

25 Κεφάλαιο 4: Αποτελέσματα Γράφημα 1: Κυκλικό διάγραμμα συχνοτήτων μορφωτικού επιπέδου Από τους ερωτώμενους το 30% έχει προϋπηρεσία στον κλάδο έως 5 έτη. Το 30% εργάζεται στον κλάδο από 6-15 έτη ενώ το 40% εργάζεται σε επιχειρήσεις παροχής υπηρεσιών από έτη (γράφημα 2). Γράφημα 2: Ακιδωτό διάγραμμα ως προς τα Χρόνια Προϋπηρεσίας στον κλάδο 25

26 Γράφημα 3.1:Κυκλικό διάγραμμα κατανομής εφαρμογής συστήματος ποιότητας Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας το 65% των επιχειρήσεων εφαρμόζουν κάποιο σύστημα ποιότητας ενός μόλις το 15% δεν εφαρμόζει κάποιο σύστημα ποιότητας. Γράφημα 3.2:Κυκλικό διάγραμμα κατανομής ετών πιστοποίησης Παρατηρείται ότι το 40% των επιχειρήσεων δεν είναι πιστοποιημένο σε κάποιο σύστημα πιστοποίησης, το 30% έχει κάποια πιστοποίηση για 5 έτη ενώ το 30% των επιχειρήσεων έχει πιστοποίηση για μεγαλύτερο διάστημα από 5 χρόνια. 26

27 Οι περισσότερες επιχειρήσεις είναι μικρές επιχειρήσεις ή μικρές επιχειρήσεις. Συγκεκριμένα το 50 % των επιχειρήσεων που απάντησαν στο ερωτηματολόγιο απασχολούν μέχρι 11 εργαζομένους. Το 45% των επιχειρήσεων απασχολεί από εργαζομένους, ενώ μόλις το 5 % απασχολεί από εργαζομένους (Γράφημα 4). Γράφημα 4: Κυκλικό διάγραμμα συχνοτήτων ως προς τον αριθμό εργαζομένων Στο δεύτερο μέρος του ερωτηματολογίου και στις μεταβλητές που αφορούν την ηγεσία παρατηρείται ότι στο 25% η ανώτατη διοίκηση συμμετέχει ενεργά σε ενέργειες βελτίωσης της ποιότητας και μεταδίδει την δέσμευση στην ποιότητα στους εργαζομένους με απόλυτη εφαρμογή στην επιχείρηση. Το 10% έχει πάρα εφαρμογή και το 65% ή μέτρια εφαρμογή (γράφημα 4). 27

28 Γράφημα 5: Ακιδωτό διάγραμμα συχνοτήτων ως προς την συμμετοχή της σε ενέργειες βελτίωσης Γράφημα 6: Κυκλικό διάγραμμα συχνοτήτων ως προς την παροχή κατάλληλων πόρων Το 15% των ερωτώμενων απάντησε ότι η διοίκηση παρέχει τους κατάλληλους πόρους για την βελτίωση της ποιότητας σε μέτρια επίπεδα. Αντίστοιχα το 40% των συμμετεχόντων παρέχει τους κατάλληλους πόρους και μόλις το 15 % παρέχει απόλυτα τους κατάλληλους πόρους, Και το 20% πάρα (Γράφημα 6). 28

29 Γράφημα 7: Ακιδωτό διάγραμμα συχνοτήτων ως προς την συζήτηση θεμάτων ποιότητας Μόνο το 20% των επιχειρήσεων συζητά θέματα ποιότητας στις συναντήσεις των στελεχών απόλυτα και το 15% πάρα. Το 40% δηλώνει ότι συζητά και το 25% μέτρια. (Γράφημα 7) 29

30 Γράφημα 8: Κυκλικό διάγραμμα συχνοτήτων ως προς την βαρύτητα στην ποιότητα εργασιών Το 10 % των επιχειρήσεων δίνει μεγαλύτερη βαρύτητα στην ποιότητα των διεργασιών και των προϊόντων- υπηρεσιών παράς τον όγκο αυτών και το εφαρμόζει (Γράφημα 8). Το 20% εφαρμόζει απόλυτα στην επιχείρηση του αυτό το στοιχείο ολικής ποιότητας. Ενώ από 35% των ερωτώμενων εφαρμόζουν Πολύ ή μέτρια αυτό τον δείκτη ολικής ποιότητας. Γράφημα 9: Ακιδωτό διάγραμμα συχνοτήτων ως προς την δυνατότητα των εργαζομένων να επιλύουν ζητήματα ποιότητας 30

31 Σχεδόν το σύνολο των επιχειρήσεων δίνει την δυνατότητα και την δικαιοδοσία στους εργαζομένους και να επιλύουν προβλήματα ποιότητας. Το 5% των επιχειρήσεων εφαρμόζει αυτόν το στοιχείο ολικής ποιότητας απόλυτα, το 15% πάρα ενώ το 60% πάρα. Μόλις το 20% των επιχειρήσεων εφαρμόζει το στοιχείο σε μέτριο επίπεδο. Όσον αφόρα τον στρατηγικό σχεδιασμό ποιότητας. Το 20% των επιχειρήσεων εφαρμόζει αυτό τον δείκτη απόλυτα, το 15% πάρα και 50%. Αντίθετα το 15% των επιχειρήσεων εφαρμόζει αυτό το στοιχείο ποιότητας μέτρια. (Γράφημα 9) Γράφημα 10: Κυκλικό διάγραμμα κατανομής ως προς τον στρατηγικό σχεδιασμό ποιότητας Στον στρατηγικό σχεδιασμό το 35% των επιχειρήσεων λαμβάνουν μέτρια υπόψη τους την πολιτική ποιότητα ενώ το 45% των επιχειρήσεων. Απεναντίας μόλις το 20% των επιχειρήσεων λαμβάνουν τη πολιτική ποιότητας υπόψη τους μόλις Πάρα (5%) και απόλυτα (15%) (Γράφημα 10). 31

32 Γράφημα 11:Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής ως προς την πολιτική ποιότητας Στο 10% των επιχειρήσεων που συμμετέχουν στην έρευνα δεν θεσπίζονται στόχοι με γνώμονα την ποιότητα καθόλου (5%) ή λίγο (5%). Στο 35% των επιχειρήσεων εφαρμόζεται μέτρια αυτό το στοιχείο ολικής ποιότητας, Το 45% θέτουν αντικειμενικούς στόχους ή πάρα ενώ μόλις το 10% εφαρμόζουν απόλυτα αντικειμενικούς στόχους με γνώμονα την ποιότητα. Γράφημα 12: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής ως προς την θέσπιση στόχων με γνώμονα την ποιότητα. 32

33 Κατά ποσοστό 30% η πολιτική και οι στόχοι ποιότητας κοινοποιούνται σε όλο το προσωπικό μέτρια ή. Ενώ κατά 20% Πάρα ή λίγο. (Γράφημα 12) Γράφημα 13: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής ως προς τον σχεδιασμό διαδικασιών. Τα αποτελέσματα διεργασιών συγκρίνονται με αρχικά σχέδια κόστους καθόλου στο 5,56% των επιχειρήσεων και μέτρια στο 16,67% των επιχειρήσεων. Το 50% των επιχειρήσεων εφαρμόζει την σύγκριση των αποτελεσμάτων διεργασιών μετα αρχικά σχέδια. Ενώ το 11,11% τα εφαρμόζει πάρα, και το 16,67 απόλυτα. Γράφημα 14: Κυκλικό διάγραμμα κατανομής ως προς την σύγκριση των αποτελεσμάτων 33

34 Στην κατηγορία στοιχείων Ολικής ποιότητας που αφορά την διοίκηση των εργαζομένων το 25% των εργαζομένων συλλέγει στοιχεία από τους εργαζομένους αναφορικά με το βαθμό ικανοποίησης τους, τις προτάσεις για βελτίωση απόλυτα (20%) ή πάρα (5%). Ενώ το 75% των επιχειρήσεων συλλέγει αυτά τα στοιχεία (35%) ή μέτρια (40%). Γράφημα 15: Κυκλικό διάγραμμα κατανομής ως προς τον βαθμό ικανοποίησης Οι εργαζόμενοι στο 15% των επιχειρήσεων αξιολογούνται απόλυτα, στο 5% των επιχειρήσεων πάρα ενώ στο 45%. Αντίθετα στο 35% των επιχειρήσεων αξιολογούνται λίγο (30%) ή καθόλου (5%) (γράφημα 15) 34

35 Γράφημα 16: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής ως προς την αξιολόγηση των εργαζομένων Στους εργαζομένους παρέχονται κίνητρα Βελτίωσης απόλυτα στο 10% των επιχειρήσεων. Στο 55 % των επιχειρήσεων τα κίνητρα παρέχονται πάρα (5%) και πάρα (50%) ενώ στο 35 % των επιχειρήσεων προσφέρονται κίνητρα μέτρια (30%) ή καθόλου (5%) Γράφημα 17: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής ως προς την παροχή κινήτρων βελτίωσης. 35

36 Στο 30% της επιχείρησης Αναγνωρίζονται οι εργαζόμενοι που συμβάλουν στην ποιότητα απόλυτα (20%) και πάρα (10%). Στο 50% από αυτούς που συμμετέχουν στην έρευνα αναγνωρίζουν τους εργαζόμενους, ενώ το 15 % αντίστοιχα αναγνωρίζει αυτούς που συμβάλουν στην επιχείρηση μέτρια και το 5% λίγο. Γράφημα 18: Κυκλικό διάγραμμα κατανομής ως προς την συμβολής στην ποιότητα Στο δείγμα των επιχειρήσεων που λαμβάνουν μέρους στην έρευνα οι εργαζόμενοι παίρνουν πρωτοβουλίες πάρα μόνο το 10% ενώ στο 60% των επιχειρήσεων παίρνουν πρωτοβουλίες και στο 30% μέτρια. Γράφημα 19:Κυκλικό διάγραμμα κατανομής ως προς τις πρωτοβουλίες των εργαζομένων 36

37 Οι εργαζόμενοι συμμετέχουν στην διαδικασία λήψη αποφάσεων στο 15% των επιχειρήσεων πάρα και κατά 35%. Ενώ σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας οι εργαζόμενοι συμμετέχουν μέτρια στην λήψη αποφάσεων κατά 45% και 5% λίγο. Γράφημα 20: Κυκλικό διάγραμμα κατανομής ως προς στην συμμετοχή στην διαδικασία λήψης αποφάσεων Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας υπάρχουν δίαυλοι επικοινωνίας προς όλες τις κατευθύνσεις κατά 20 % απόλυτα, 5% πάρα λαό κατά 45%. Επιπλέον στο 30 % των επιχειρήσεων συμμετέχουν υπάρχουν δίαυλοι επικοινωνίας μέτρια. Γράφημα 21: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής ως προς τους επικοινωνίας διαύλου 37

38 Στο τελευταίο στοιχείο ολικής ποιότητας αυτής της κατηγορίας οι εργαζόμενοι συμμετέχουν σε συναντήσεις συζητήσεις σχεδιασμού ενεργειών βελτίωσης της ποιότητας κατά 15,79, 5,263 πάρα, 36,84, 36,84 μέτρια και 5,263 μέτρια. Γράφημα 22: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής ως προς την συμμετοχή σε συναντήσεις - συζητήσεις Τα αποτελέσματα της έρευνας που αφορούν την διαχείριση των προμηθευτών Οι σχέσεις εργασίας με προμηθευτές είναι στενές και μακροχρόνιες κατά 20% απόλυτα, 10% πάρα, 40% και 30% μέτρια. Γράφημα 23: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής ως προς τις σχέσεις με προμηθευτές 38

39 Οι προδιαγραφές που ζητούνται από τους προμηθευτές καθορίζονται με σαφή τρόπο απόλυτα στο 30% του δείγματος, πάρα στο 20% του δείγματος στο 5% των επιχειρήσεων και μέτρια στο 45% των επιχειρήσεων. Γράφημα 24: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής ως προς τις προδιαγραφές που ζητούνται Η επιχειρήσεις συνεργάζονται με μικρό αριθμό προμηθευτών απόλυτα στο 20% του δείγματος, πάρα στο 15% του δείγματος 30%, μέτρια στο 30% και 5% καθόλου. Γράφημα 25: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής ως προς τον μικρό αριθμό προμηθευτών 39

40 Η αξιολόγηση των προμηθευτών βασίζεται απόλυτα σε κριτήρια ποιότητας απόλυτα στο 21,5% των επιχειρήσεων, πάρα 10,53 των επιχειρήσεων, στο 26,32 των επιχειρήσεων και μέτρια στο 42,11 των επιχειρήσεων. Γράφημα 26: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής ως προς την αξιολόγηση των προμηθευτών Το 11,11% των επιχειρήσεων διενεργεί απόλυτα επιθεωρήσεις ποιότητας στους προμηθευτές, το 5,56% πάρα το 27,78, το 38,89% μέτρια, το 11,11% λίγο και το 5,56% καθόλου. Γράφημα 27: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής ως προς τις επιθεωρήσεις ποιότητας 40

41 Γράφημα 28: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής ως προς την βελτίωση διεργασιών Στις επιχειρήσεις του δείγματος κατά 5,56% δεν συμμετέχουν καθόλου στην βελτίωση των διεργασιών της επιχείρησης, στο 11,11% συμμετέχουν λίγο, το 38,89%, και κατά 5,56 πάρα και απόλυτα. Στην κατηγορία στοιχείων Ολικής ποιότητας που αφορούν τον Προσανατολισμό στον Πελάτη, η έρευνα έδειξε ότι οι στόχοι της επιχείρησης ξεπερνούν τις προσδοκίες των πελατών απόλυτα κατά 5,26%, πάρα κατά 21,05%, 26,32% και 47,37% μέτρια. Γράφημα 29: Κυκλικό διάγραμμα κατανομής ως προς τους στόχους της επιχείρησης και τις προσδοκίες των πελατών Τα στελέχη της επιχείρησης διατηρούν στενές επαφές με τους πελάτες, απόλυτα κατά 15%, πάρα κατά 20%, κατά 30% και μέτρια κατά 35%. 41

42 Γράφημα 30: Κυκλικό διάγραμμα κατανομής ως προς τις επαφές με πελάτες Κατά 20% απόλυτα καταγράφονται και αναλύονται οι ανάγκες, οι απαιτήσεις, οι επιθυμίες και οι προτεραιότητες των πελατών, κατά 10% πάρα, κατά 35% και 35% μέτρια. Γράφημα 31: Κυκλικό διάγραμμα κατανομής ως προς την καταγραφή των αναγκών και των προτεραιοτήτων των πελατών Από τις επιχειρήσεις του δείγματος το 20% συλλέγουν απόλυτα τα παράπονα, οι προτάσεις για βελτίωση και ο βαθμός ικανοποίησης των πελατών. Το 5% συλλέγουν πάρα, το 40%, το 30% μέτρια και το 5% λίγο. 42

43 Γράφημα 32: Κυκλικό διάγραμμα κατανομής ως προς την συλλογή προτάσεων και παραπόνων των πελατών Το 20% ενθαρρύνουν απόλυτα τους πελάτες να υποβάλουν παράπονα και προτάσεις, το 45%, το 30% μέτρια και το 5% λίγο. Γράφημα 33: κυκλικό διάγραμμα κατανομής για την ενθάρρυνση πολιτών να υποβάλουν παράπονα και προτάσεις Στην κατηγορία των στοιχείων Ολικής ποιότητας που αφορούν την διαχείριση διεργασιών οι επιχειρήσεις του δείγματος κατά 11,11% απόλυτα εντοπίζουν τις συμμορφώσεις στις διαδικασίες και στις παρεχόμενες υπηρεσίες μέσω των επιθεωρήσεων, το 44,44% και το 44,44% μέτρια. 43

44 Γράφημα 34: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής ως προς την πολιτική ποιότητας Το 5,56% εντοπίζουν απόλυτα οι κρίσιμες για την ποιότητα διαδικασίες (μεταξύ του συνόλου των διαδικασιών) και αξιολογούνται οι επιδόσεις τους. Το 11,11% των επιχειρήσεων εντοπίζουν πάρα αυτές τις διαδικασίες το 27,76% εφαρμόζουν το στοιχείο τις ολική ποιότητας, και το 55,56% μέτρια. Γράφημα 35: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής του εντοπισμού κρίσιμων διαδικασιών Το 20% των επιχειρήσεων εφαρμόζουν απόλυτα την προληπτική συντήρηση του εξοπλισμού βάσει προγράμματος, το 25% των εφαρμόζει προληπτική συντήρηση πάρα, και το 30% μέτρια. 44

45 Γράφημα 36: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής ως προς την συντήρηση εξοπλισμού Το 10,53% εφαρμόζει στατικό έλεγχο εργασιών απόλυτα, το 10,53%, πάρα, το 26,32%, το 47,74% μέτρια και το 5,263% λίγο. Γράφημα 37: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής για τον στατικό έλεγχο Το 5,263% των επιχειρήσεων που συμμετέχουν στην έρευνα προλαμβανόσουν τα λάθη στην φάση του σχεδιασμού των διαδικασιών απόλυτα, το 21.05% πάρα, το και 10,53% μέτρια. 45

46 Γράφημα 38: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής για την πρόληψη λαθών Στο 30% των ερωτώμενων υπάρχουν σαφείς οδηγίες εργασίας για όλους τους εργαζόμενους, στο 15% πάρα στο 35% και στο 20% των επιχειρήσεων που συμμετέχουν μέτρια. Γράφημα 39: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής για την ύπαρξη σαφών οδηγιών Στα στοιχεία ολικής ποιότητας που αφορούν την κατηγορία συνεχής Βελτίωση τα αποτελέσματα τις έρευνας έδειξαν ότι στο 15,79% των επιχειρήσεων Ανιχνεύει τα σημεία απωλειών χρόνου, προκειμένου να μειωθεί το κόστος διεργασιών απόλυτα, το 10,53% πάρα, το 42,11%, το 26.32% μέτρια και 5,26% λίγο. 46

47 Γράφημα 40: Κυκλικό διάγραμμα κατανομής ως της ανίχνευσης απωλειών Το 10% των ερωτώμενων επιχειρήσεων απόλυτα μελετά και βελτιώνει συνεχώς τις παρεχόμενες υπηρεσίες και τις αντίστοιχες διαδικασίες, το 20% των επιχειρήσεων πάρα, το 40% και το 30% μέτρια. Γράφημα 41: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής της βελτίωσης ποιότητας Στο 5,26% των επιχειρήσεων υπάρχουν εξειδικευμένες οργανωτικές δομές για τη βελτίωση της ποιότητας και εφαρμόζεται αυτό το στοιχείο ολικής ποιότητας απόλυτα, στο 15,79% πάρα, στο 31,58%. Αντίθετα στο 36,84% μέτρια, στο 5,26% λίγο και στο 5,26% λίγο. 47

48 Γράφημα 42: Κυκλικό διάγραμμα κατανομής ύπαρξης εξειδικευμένων οργανωτικών δομών Στο 10% των επιχειρήσεων που συμμετέχουν στην έρευνα προσδιορίζονται απόλυτα οι περιοχές και τα στοιχεία βελτίωσης. Στο 15% πάρα, στο 45%, στο 20% μέτρια, το 5% των επιχειρήσεων λίγο και το 5% λίγο. Γράφημα 43: Κυκλικό διάγραμμα κατανομής προσδιορισμού περιοχών και τα στοιχεία για βελτίωση 48

49 Γράφημα 44: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής καταγραφής και ανάλυσης των δεδομένων Στην κατηγορία στοιχείων ολικής ποιότητας Πληροφορίες και ανάλυση η εφαρμογή του στοιχείου ολικής ποιότητας το 10% καταγράφει και αναλύει απόλυτα τα δεδομένα ποιότητας και απόδοσης της επιχείρησης, το 15% πάρα, το 45% και το 30% μέτρια. Γράφημα 45: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής σύγκρισης των επιδόσεων της επιχείρησης με άλλων επιχειρήσεων 49

50 Σύμφωνα με τα αποτελέσματα του δείγματος το 5,263% εφαρμόζει απόλυτα την σύγκριση των επιδόσεις της επιχείρησης με επιδόσεις άλλων επιχειρήσεων και μελετώνται οι βέλτιστες πρακτικές τους, το 21,05% πάρα, το 31,58%, το 36,84% μέτρια και το 5,263% λίγο. Γράφημα 46: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής της συμμετοχής των δεδομένων στην διαδικασία λήψης αποφάσεων Επιπλέον σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας από τις επιχειρήσεις που συμμετέχουν το 15,79% απόλυτα η διοίκηση / ιδιοκτησία της επιχείρησης λαμβάνει υπόψη της τα δεδομένα ποιότητας στην διαδικασία λήψης αποφάσεων, το 10.53% των επιχειρήσεων πάρα, το 42,11%, και το 31,58 μέτρια. 50

51 Γράφημα 47: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής αν τα δεδομένα ποιότητας λαμβάνονται υπόψη στον σχεδιασμό έλεγχο Επιπλέον τα δεδομένα ποιότητας λαμβάνονται υπόψη από τους διευθυντές στον σχεδιασμό/έλεγχο απόλυτα από το 21,05%, από το 10,53% πάρα, από το 57,69%, και μέτρια από το 10,53%. Γράφημα 48: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής να λαμβάνονται υπόψη τα δεδομένα ποιότητας από τους εργαζομένους 51

52 Τα δεδομένα ποιότητας λαμβάνονται απόλυτα υπόψη από τους εργαζόμενους στην εργασία τους στο 15,789% των επιχειρήσεων, στο 15,789 πάρα, στο 36,842%, στο 26,316% μέτρια και 5,26% λίγο. Γράφημα 49: Κυκλικό διάγραμμα κατανομής αν οι εργαζόμενοι έχουν επαρκείς γνώσεις και δεξιότητες Στα στοιχεία ολικής ποιότητας που αφορούν την Γνώση- επιμόρφωση το 15% των συμμετεχόντων στην έρευνα οι εργαζόμενοι τους έχουν επαρκείς γνώσει και δεξιότητες, το 5% πάρα 40%. Αξίζει να σημειωθεί ότι το 40% των επιχειρήσεων οι εργαζόμενοι τους εφαρμόζουν μέτρια το στοιχείο ολικής ποιότητας που εξετάζεται. Γράφημα 50: Κυκλικό διάγραμμα κατανομής στρατηγικού σχεδιασμού ποιότητας 52

53 Επιπλέον από τα αποτελέσματα της έρευνας προκύπτει ότι στο 20% των επιχειρήσεων που συμμετέχουν απόλυτα οι εργαζόμενοι εκπαιδεύονται σε θέματα της ειδικότητας τους. Το 10% πάρα το 15%. Στο 50% των επιχειρήσεων μέτρα οι εργαζόμενοι εκπαιδεύονται σε θέματα της ειδικότητας τους και στο 5% λίγο. Γράφημα 51: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής της συμμετοχής όλων των εργαζομένων στο σύστημα διοίκησης Οι εργαζόμενοι εκπαιδεύονται σε θέματα διαχείρισης ποιότητας και σε τεχνικές επίλυσης προβλημάτων ποιότητας απόλυτα στο 15% των επιχειρήσεων, πάρα στο 10% των επιχειρήσεων, στο 25% των επιχειρήσεων, μέτρια στο 45% και 5% λίγο. 53

54 Γράφημα 52: Κυκλικό διάγραμμα κατανομής ως προς τους πόρους για εκπαίδευση Στο 45% των επιχειρήσεων Διατίθενται απαιτούμενοι πόροι για εκπαίδευση απόλυτα (10%), πάρα (15%) και (20%), ενώ στο 65% των επιχειρήσεων οι πόλοι που διατίθενται είναι σε μέτρια εφαρμογή (40%), λίγο (5%), λίγο (5%), καθόλου (5%) Γράφημα 53: Κυκλικό διάγραμμα κατανομής της αξιολόγησης των εκπαιδευτικών προγραμμάτων Τα προγράμματα εκπαίδευσης αξιολογούνται απόλυτα στο 10% των επιχειρήσεων, πάρα στο 15%, στο 25%, μέτρια στο 35%, και από 5% λίγο, λίγο, καθόλου. 54

55 Γράφημα 54: Κυκλικό διάγραμμα αφομοίωσης προγραμμάτων Ενώ τα θέματα εκπαίδευσης αφομοιώνονται από τους εργαζομένους απόλυτα σε ποσοστό 20%, πάρα 10%, 30%,και μέτρια 40%. Γράφημα 55: Κυκλικό διάγραμμα κατανομής δέσμευσης της διοίκησης στην ποιότητα Οι επιχειρήσεις που συμμετέχουν στην έρευνα για τον βαθμό που η επιχείρηση χαρακτηρίζεται από την Δέσμευση της διοίκησης στην ποιότητα απάντησαν απόλυτα 20%, πάρα 15%, 20% και μέτρια 45%. 55

56 Γράφημα 56: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής στρατηγικός σχεδιασμός ποιότητας Το 15% των επιχειρήσεων χαρακτηρίζονται απόλυτα από στρατηγικό σχεδιασμό της ποιότητας, πάρα 10%, 20% και μέτρια το 45%. Γράφημα 57: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής συμμετοχής των εργαζομένων στο σύστημα διοίκησης Από τα αποτελέσματα προκύπτει ότι στο 5% των επιχειρήσεων συμμετέχουν απόλυτα όλοι οι εργαζόμενοι στο σύστημα διοίκησης, το 10% πάρα. Στο 40% των επιχειρήσεων οι εργαζόμενοι χαρακτηρίζονται μέτρια ως προς την συμμετοχή των εργαζομένων στο σύστημα διοίκησης, 40% χαρακτηρίζονται μέτρια και ο 5% μόλις λίγο. 56

57 Γράφημα 58: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής συμμετοχής των προμηθευτών στο σύστημα διοίκησης Όσον αφορά στην συμμετοχή των προμηθευτών στο σύστημα διοίκησης μόλις το 10% των επιχειρήσεων χαρακτηρίζονται απόλυτα και το 5% πάρα. Το 30% των συμμετεχόντων χαρακτηρίζονται για την συμμετοχή των προμηθευτών. Αντίθετα το 40% των επιχειρήσεων ο βαθμός που χαρακτηρίζονται είναι μέτρια, λίγο το 10% και το 5% καθόλου. Γράφημα 59: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής προσανατολισμούς τον πελάτη 57

58 Οι επιχειρήσεις κατά ένα μεγάλο μέρος χαρακτηρίζονται ότι έχουν προσανατολισμό στον πελάτη. Ειδικότητα βαθμό χαρακτηρισμού απόλυτα δηλώνουν το 20% των επιχειρήσεων, πάρα το 15%, το 20% ενώ αυξημένα είναι τα ποσοστά αυτών που δηλώνουν μέτρια και αποτελούν το 455 του δείγματος. Γράφημα 60: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής προσανατολισμού στις διεργασίες Οι επιχειρήσεις που συμμετέχουν στο δείγμα δηλώνουν ότι απόλυτα χαρακτηρίζονται ότι έχουν προσανατολισμό στις διεργασίες, πάρα δηλώνουν το 10%, και 40%. Αντίστοιχα υψηλό είναι τα ποσοστό που δηλώνουν ότι έχουν μέτριο προσανατολισμό στις διεργασίες. 58

59 Γράφημα 61: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής συνεχής βελτίωση Από την έρευνα προκύπτει ότι το 15% των επιχειρήσεων χαρακτηρίζονται απόλυτα από συνεχής βελτίωση, το 20% των επιχειρήσεων που συμμετέχουν χαρακτηρίζονται πάρα, το 50% απάντησαν. Μόλις το 10 % των επιχειρήσεων απάντησαν ότι χαρακτηρίζονται μέτρια και 5% λίγο. Γράφημα 62: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής Διοίκηση με βάση πραγματικά γεγονότα Το 90% των επιχειρήσεων του δείγματος χαρακτηρίζεται από Διοίκηση με βάση πραγματικά γεγονότα. Ειδικότερα το25% απάντησε ότι ο βαθμός που τον χαρακτηρίζει αυτός ο δείκτης ολικής ποιότητας απόλυτα, το 15% πάρα, και το 50%, ενώ μόλις το 10% απάντησε ότι χαρακτηρίζεται μέτρια. 59

60 Γράφημα 63: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής ανάπτυξης ανθρώπινων πόρων Για τον τελευταίο δείκτη του Β μέρους αντίστοιχα το 90% των επιχειρήσεων που συμμετέχουν στην έρευνα χαρακτηρίζεται από ανάπτυξη των ανθρωπίνων πόρων. Το 10% των επιχειρήσεων χαρακτηρίζεται απόλυτα, το 20% πάρα και το 60%. Αντίθετα μόλις το 10% δηλώνει μέτρια τον βαθμός που χαρακτηρίζει την επιχείρηση. 60

61 ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Όσον αφορά τα αποτέλεσμα της έρευνας που αφορούν την ικανοποίηση των πελατών. Γράφημα 64: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής ικανοποίησης πελατών από τις προσφερόμενες υπηρεσίες Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας η ικανοποίηση από τις προσφερόμενες υπηρεσίες κυμαίνονται σε υψηλά επίπεδα. Συγκεκριμένα το 5,26% των επιχειρήσεων απάντησε ότι η ικανοποίηση της έρευνας βρίσκεται στο μέγιστο επίπεδο, το 5,265 είναι αυξημένα και το 47,37% αυξημένα. Αντίθετα το 42,11% απάντησε ότι η ικανοποίηση κυμαίνεται σε μέτρια επίπεδα. 61

62 Γράφημα 65: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής ικανοποίησης πελατών από την εξυπηρέτηση μετά την παροχή υπηρεσιών Ομοίως η ικανοποίηση των πελατών από την εξυπηρέτηση μετά την παροχή υπηρεσίας κυμαίνεται σε υψηλό επίπεδο. Το 5,26% των επιχειρήσεων απάντησε ότι οι πελάτες είναι ικανοποιημένοι σε μέγιστο επίπεδο, το 15,795% αυξημένα και το 42,11% αυξημένα, ενώ μέτρια απάντησαν το 36,84%. Γράφημα 66: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής ως προς την πιστότητα των πελατών Η διατήρηση και η πιστότητα των πελατών στην επιχείρηση κυμαίνεται σε μέγιστα επίπεδα στο 10,53% των επιχειρήσεων του δείγματος, αυξημένα απάντησε το 26,32% του δείγματος, αυξημένα απάντησε το 36,84% και μέτρια το 26,32%. 62

63 Γράφημα 67: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής παραπόνων πελατών Τα παράπονα των πελατών χαρακτηρίζονται ότι κυμαίνονται αυξημένα από το 5,26% των επιχειρήσεων που λαμβάνουν μέρος στην ερευνά. Αυξημένα απαντούν το 26,32% και μέτρια το 31,58%. Αντίθετα οι επιχειρήσεις που απάντησαν στο ερωτηματολόγιο απαντούν ότι τα παράπονα κυμαίνονται σε χαμηλά επίπεδα από το 21,05%, χαμηλά από το 10,53%, και ελάχιστα μόλις από το 5,265% των επιχειρήσεων. Γράφημα 68: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής αριθμός πελατών Όσον αφορά τον αριθμό των πελατών το 16,53% απάντησε ότι κυμαίνεται σε μέγιστα επίπεδα, το 5,26% σε αυξημένα επίπεδα, το 31,58% σε αυξημένα επίπεδα ενώ σε μέτρια επίπεδα απάντησε η πλειοψηφία των επιχειρήσεων της έρευνας (52,63%) 63

64 Γράφημα 69: Κυκλικό διάγραμμα κατανομής ικανοποίησης εργαζομένων Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας στις επιχειρήσεις που έλαβαν μέρος η ικανοποίηση των εργαζομένων κυμαίνεται σε μέγιστα επίπεδα στο 10%, σε αυξημένα επίπεδα στο 5%, σε αυξημένα επίπεδα στο 40%, και σε μέτρια επίπεδα στο 45% των επιχειρήσεων. Γράφημα 70: Κυκλικό διάγραμμα κατανομής απουσίας εργαζομένων Η αδικαιολόγητη απουσία εργαζομένων κυμαίνεται στα μέγιστα επίπεδα στο 5% των επιχειρήσεων και σε αυξημένα επίπεδα στο 25%. Αντίθετα το 20% των επιχειρήσεων απάντησαν ότι η αδικαιολόγητη απουσία εργαζομένων βρίσκεται σε μέτρια επίπεδα, το ίδιο ποσοστό επιχειρήσεων απάντησε ότι βρίσκεται σε χαμηλά επίπεδα το 5% των επιχειρήσεων σε χαμηλά επίπεδα και το 25% σε ελάχιστα επίπεδα. 64

65 Γράφημα 71: Κυκλικό διάγραμμα κατανομής ρυθμού εναλλαγής των εργαζομένων Ο ρυθμός εναλλαγής των εργαζομένων κυμαίνεται σε αυξημένα επίπεδα στο 30% των επιχειρήσεων που απάντησαν, σε μέτρια επίπεδα στο 25% των επιχειρήσεων. Το 45% απάντησαν ότι ο ρυθμός εναλλαγής των εργαζομένων βρίσκεται σε χαμηλά (15%), χαμηλά (15%) και ελάχιστα επίπεδα (15%). Γράφημα 72: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής μείωσης των κινδύνων υγείας και ασφάλειας 65

66 Τα αποτελέσματα της έρευνας για τις κοινωνικές επιπτώσεις έδειξαν ότι η πλειοψηφία της επιχειρήσεις είναι σε αυξημένα (20%), αυξημένα (15%) και μέγιστα επίπεδα (20%). Αντίθετα το 40% των επιχειρήσεων απάντησε ότι η πρόληψη για υγεία και ασφάλεια βρίσκεται σε μέτρια επίπεδα και το 5% των επιχειρήσεων κυμαίνεται σε χαμηλά επίπεδα. Γράφημα 73: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής προστασίας περιβάλλοντος Η προστασία του περιβάλλοντος κυμαίνεται σε μέγιστα επίπεδα στο 20% των επιχειρήσεων ενώ το 40% των επιχειρήσεων απάντησε σε αυξημένα (25%) και αυξημένα επίπεδα (25%). Επιπλέον το 40% των επιχειρήσεων απάντησε ότι κυμαίνεται σε μέτρια επίπεδα. 66

67 Γράφημα 74: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής εμπλοκής της επιχείρησης σε θέματα κοινωνικού ενδιαφέροντος Η πλειοψηφία των επιχειρήσεων που έλαβαν μέρος στην έρευνα απάντησαν ότι η εμπλοκή τους σε θέματα κοινωνικού ενδιαφέροντος είναι σε μετρία επίπεδα. Το 25% των επιχειρήσεων απάντησε αυξημένα, από 10% απάντησαν αυξημένα και αυξημένα. Γράφημα 75: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής υπεροχής των παρεχόμενων υπηρεσιών 67

68 Για απόδοση ποιότητας, η υπεροχή των παρεχόμενων υπηρεσιών της επιχείρησης σε σύγκριση με αυτές των σημαντικότερων ανταγωνιστών της κυμαίνεται σε μέγιστα επίπεδα στο 5,26% των επιχειρήσεων, 10,53% σε αυξημένα επίπεδα, το 36,84% σε αυξημένα επίπεδα. Επίσης το 36,84% απάντησαν ότι η υπέροχη στην ποιότητα κυμαίνεται σε μέτρια επίπεδα και σε χαμηλά το 10,53%. Γράφημα 76: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής αξιοπιστίας παρεχόμενων υπηρεσιών Η πλειοψηφία των επιχειρήσεων στην έρευνα απάντησα ότι η αξιοπιστία των παρεχόμενων κυμαίνεται σε υψηλά επίπεδα. Συγκεκριμένα από 10% των επιχειρήσεων που έλαβαν μέρος απάντησε ότι η αξιοπιστία κυμαίνεται σε μέγιστα και αυξημένα επίπεδα και το 45% σε αυξημένα επίπεδα, αντίθετα το 35% απάντησε ότι η αξιοπιστία κυμαίνετε σε μέτρια επίπεδα. 68

69 Γράφημα 77: Κυκλικό διάγραμμα κατανομής συμμόρφωσης των παρεχόμενων υπηρεσιών με τις προδιαγραφές της επιχείρησης και των πελατών Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της συμμόρφωση των παρεχόμενων υπηρεσιών με τις προδιαγραφές της επιχείρησης μπορεί να χαρακτηριστεί ότι κυμαίνεται σε μέγιστα επίπεδα στο 10% των επιχειρήσεων, σε αυξημένα επίπεδα στο 15%, και αυξημένα το 30% των επιχειρήσεων. Από την έρευνα προκύπτει ότι το 40% των επιχειρήσεων έχουν μέτρια συμμόρφωση των παρεχόμενων υπηρεσιών και των πελατών, και το 5% χαμηλά. Γράφημα 78: Κυκλικό διάγραμμα κατανομής μη αποδεκτών παρεχόμενων υπηρεσιών 69

70 Το ποσοστό μη αποδεκτών μη συμμορφούμενων παρεχόμενων υπηρεσιών κυμαίνεται σε μέγιστα επίπεδα στο 5,26% των επιχειρήσεων, στο 5,26% των επιχειρήσεων που έλαβαν μέρος στην έρευνα βρέθηκε σε αυξημένα επίπεδα και σε αυξημένα επίπεδα στο 26,32%. Επιπλέον προκύπτει ότι στο μεγαλύτερο μέρος το επιχειρήσεων κυμαίνεται σε μέτρια επίπεδα (36,84%), σε χαμηλά (15,79%), χαμηλά (15,79%), και ελάχιστα (5,26%) Γράφημα 79: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής έγκαιρη παροχής υπηρεσιών Όσον αφορά την έγκαιρη παροχή υπηρεσιών στους πελάτες, το 20% βρέθηκε να κυμαίνεται σε μέγιστα επίπεδα, το 10% σε αυξημένα και το 40% σε αυξημένα επίπεδα. Ενώ μόλις το 30% δήλωσε ότι κυμαίνεται σε μέτρια επίπεδα. 70

71 Γράφημα 80: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής παραγωγικότητας Όσον αφορά την λειτουργικότητα των επιχειρήσεων, τα επίπεδα της παραγωγικότητας κυμαίνονται σε υψηλά επίπεδα στο 10% των επιχειρήσεων, σε αυξημένα στο 15% των επιχειρήσεων, σε αυξημένα στο 35% των επιχειρήσεων. Ενώ από την έρευνα προκύπτει ότι η παραγωγικότητα κυμαίνεται σε μέτρια επίπεδα στο 35% των επιχειρήσεων και χαμηλά στο 5%. Γράφημα 81: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής αποδοτικότητας 71

72 Αντίστοιχα για την αποδοτικότητα της επιχείρησης, από την έρευα προκύπτει ότι στο 10% των επιχειρήσεων βρίσκεται σε υψηλά επίπεδα, στο 10% των επιχειρήσεων αυξημένα, και στο 45% των επιχειρήσεων αυξημένα. Επιπλέον συμπεραίνεται ότι το 30% των επιχειρήσεων που συμμετέχουν στην έρευνα έχουν μέτρια επίπεδα αποδοτικότητας και το 5% χαμηλά. Γράφημα 82: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής αποτελεσματικότητας Η αποτελεσματικότητα των διεργασιών κατά τον ίδιο τρόπο κυμαίνεται σε μέγιστα επίπεδα στο 5% των επιχειρήσεων που ερωτήθηκαν. Επιπλέον 20% αυτών η αποτελεσματικότητα είναι αυξημένα, και στο 35% αυξημένα. Το 40% των επιχειρήσεων της έρευνας απάντησε ότι η αποδοτικότητα κυμαίνεται σε μέτρια (35%) και σε χαμηλά επίπεδα (5%) 72

73 Γράφημα 83: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής επαναδιαχείρησης υπηρεσιών Όσον αφορά την επαναδιαχείριση προϊόντων / υπηρεσιών λόγω εμφάνισης μη συμμορφώσεων κυμαίνεται στο 5,26% επιχειρήσεων που έλαβαν μέρος στην έρευνα σε μέγιστα επίπεδα, και κατά το ίδιο ποσοστό σε αυξημένα επίπεδα. Από 42,11% των επιχειρήσεων κυμαίνεται σε αυξημένα και μέχρι επίπεδα. Τέλος η επαναδιαχείρηση των προϊόντων κυμαίνεται σε χαμηλά επίπεδα στο 5,26% των επιχειρήσεων. 73

74 Γράφημα 84: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής κερδοφορίας Από τα αποτελέσματα της έρευνας προκύπτει ότι το 10,53% των επιχειρήσεων έχουν κερδοφορία σε αυξημένα επίπεδα, το15,79% σε αυξημένα επίπεδα. Ενώ το μεγαλύτερο μέρος των επιχειρήσεων απάντησε ότι η κερδοφορία τους βρίσκεται σε μέτρια επίπεδα (το 42,11% των επιχειρήσεων) και σε χαμηλά επίπεδα το 31,58% των επιχειρήσεων. Γράφημα 85: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής χρηματοοικονομικοί δείκτες 74

75 Ακριβώς στην ίδια κατάσταση προκύπτει από την έρευνα ότι βρίσκονται οι χρηματοοικονομικοί δείκτες. Ειδικότερα στο 10,53% των επιχειρήσεων που συμμετέχουν στην έρευνα είναι σε αυξημένα επίπεδα και σε αυξημένα επίπεδα στο 15,79%. Ενώ το 42,11 των επιχειρήσεων προκύπτει ότι είναι σε μέτρια επίπεδα και στο 31,58% σε χαμηλά επίπεδα. Γράφημα 86: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής περιθωρίου κέρδους Μόλις στο 21,05% των επιχειρήσεων το περιθώριο κέρδους βρίσκεται σε αυξημένα επίπεδα. Το 47,7% των επιχειρήσεων προκύπτει ότι βρίσκεται σε μέτρια επίπεδα, το 26,32% των επιχειρήσεων σε χαμηλά επίπεδα και στο 5,26% σε χαμηλά. Γράφημα 87: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής αύξησης πωλήσεων 75

76 Κατά το ίδιο τρόπο κατανέμεται και ο ρυθμός αύξηση πωλήσεων τα τελευταία έτη. Στο 21, 05% των επιχειρήσεων ο ρυθμός αύξησης είναι σε αυξημένα επίπεδα (15,26%) και αυξημένα (15,79%). Ενώ στην συντριπτική πλειοψηφία ο ρυθμός αύξησης των πωλήσεων κυμαίνεται σε μέτρια επίπεδα (47,37%) και σε χαμηλά επίπεδα (31,58%). Γράφημα 88: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής εισπράξεων Οι εισπράξεις κυμαίνονται σε αυξημένα επίπεδα αυξημένα επίπεδα μόλις στο 5,26% των επιχειρήσεων και σε αυξημένα επίπεδα στο 15,79% των επιχειρήσεων. Ομοίως με τους υπόλοιπους δείκτες που αφορούν την οικονομική απόδοση οι εισπράξεις κυμαίνονται σε μέτρια επίπεδα στο 47,37%, σε χαμηλά επίπεδα στο 26,32% και σε χαμηλά επίπεδα στο 5,26%. 76

77 Γράφημα 89: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής μεριδίου αγοράς Ο ρυθμός αύξησης του μεριδίου στην αγορά των επιχειρήσεων δεν είναι σε υψηλά επίπεδα σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας. Το 5,26% των επιχειρήσεων έχουν ρυθμό αύξησης του μεριδίου αγοράς σε αυξημένα επίπεδα, ενώ έχουν αυξημένα επίπεδα το 21,05% των επιχειρήσεων. Το 31,58% ο ρυθμός αύξησης τους μεριδίου στην αγορά είναι σε μέτρια επίπεδα, στο 36,84% των επιχειρήσεων ο ρυθμός τους είναι σε χαμηλά επίπεδα και σε χαμηλά επίπεδα βρίσκεται το 5,26%. 77

78 Γράφημα 90: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής ικανότητας πρόσβασης σε νέες αγορές Η ικανότητα πρόσβασης σε νέες αγορές δεν είναι σε καλά επίπεδα. Χαρακτηριστικά μόλις το 5,26% των επιχειρήσεων είναι σε μέγιστα επίπεδα, το 5,26% σε αυξημένα και στο 10,53% των επιχειρήσεων η ικανότητα είναι σε αυξημένα επίπεδα. Αντίθετα από τα αποτελέσματα της έρευνας προκύπτει ότι το 42,11 % των επιχειρήσεων η ικανότητα πρόσβασης είναι σε χαμηλά μέτρια επίπεδα, στο 31,58% η ικανότητα είναι σε χαμηλά επίπεδα, και στο 5,26% των επιχειρήσεων σε ελάχιστα επίπεδα. 78

79 Γράφημα 91: Ακιδωτό διάγραμμα κατανομής εικόνα φήμης στην αγορά Καταλήγοντας η εικόνα φήμη της επιχείρησης κυμαίνεται στο 10% των επιχειρήσεων του δείγματος σε μέγιστα επίπεδα, στο 15% των επιχειρήσεων του δείγματος σε αυξημένα επίπεδα, το 20% των επιχειρήσεων του δείγματος σε αυξημένα επίπεδα. Ενώ στο 25% του δείγματος η εικόνα φήμη της επιχείρησης στην αγορά κυμαίνεται σε μέτρια επίπεδα, και το 30% του δείγματος σε χαμηλά επίπεδα. Η ανάλυση των δεδομένων της έρευνας έδειξε: Στο μέρος Β εξετάστηκε ο βαθμός ικανοποίησης από την εφαρμογή των συντελεστών Διοίκησης Ολικής Ποιότητας τα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι επιχειρήσεις είναι ικανοποιημένες στο σύνολο των συντελεστών. Συγκεκριμένα Ηγεσία: εφαρμόζεται κατά ο δείκτης Ηγεσία και στο 60% των επιχειρήσεων δίνεται η δυνατότητα και δικαιοδοσία στους εργαζομένους και τους παρακινεί να επιλύουν προβλήματα ποιότητας Στρατηγικός σχεδιασμός ποιότητας: εφαρμόζεται κατά και ο δείκτης αυτός. Σε ποσοστό πάνω από το 50% στο σχεδιασμό των διαδικασιών λαμβάνονται υπ οψιν οι απαιτήσεις/προσδοκίες των πελατών Διοίκηση των εργαζομένων: κατά ήταν η επικρατούσα απάντηση και εδώ με έμφαση στην πρωτοβουλία των εργαζομένων στο 60% 79

ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ

ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Στόχος Βασικές έννοιες για την ποιότητα και τα συστήματα ποιότητας Έννοια της ποιότητας και των συστημάτων ποιότητας Τεκμηρίωση ενός

Διαβάστε περισσότερα

«Εισαγωγή στα Συστήµατα ιαχείρισης: Ποιότητα Περιβάλλον Ασφάλεια Τροφίµων»

«Εισαγωγή στα Συστήµατα ιαχείρισης: Ποιότητα Περιβάλλον Ασφάλεια Τροφίµων» «Εισαγωγή στα Συστήµατα ιαχείρισης: Ποιότητα Περιβάλλον Ασφάλεια Τροφίµων» ρ. Ευάγγελος Ευµορφόπουλος, Επιθεωρητής του ΕΦΕΤ, Επιστηµονικός Συνεργάτης του ΤΕΙ Αθηνών Σε ένα ανταγωνιστικό παγκόσµιο περιβάλλον,

Διαβάστε περισσότερα

«Διαχείριση Ποιότητας»

«Διαχείριση Ποιότητας» ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΑΣ ΕΙΔΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗΣ, ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΕΕΕ-ΤΠΔΠ Ενημερωτική Εκδήλωση «Διαχείριση Ποιότητας» Αθήνα, 4 Απριλίου 2012 Τεχνικό

Διαβάστε περισσότερα

Εγχειρίδιο Ποιότητας

Εγχειρίδιο Ποιότητας ΚΩΔΙΚΟΣ: ΕΓΧΠ ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΕΚΔΟΤΗΣ: ΜΟΔΙΠ Εγχειρίδιο Ποιότητας Σύστημα Διαχείρισης Ποιότητας κατά ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 9001:2008 ΑΝΤΙΤΥΠΟ 1 ΠΡΩΤΟΤΥΠΟ Περιεχόμενα 1. Αντικείμενο και πεδίο εφαρμογής... 3

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ HACCP & ISO 22000:2005

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ HACCP & ISO 22000:2005 ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ HACCP & ISO 22000:2005 ΕΞΩΤΕΡΙΚΑ ΟΦΕΛΗ Τεκμηριώνει στις αρχές τη συμμόρφωση με την εθνική και κοινοτική νομοθεσία Ελαχιστοποιεί το ρίσκο - Μειώνει τον κινδύνο αποζημιώσεων

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση βελτίωσης επαγγελματικών συνθηκών, αύξησης των πωλήσεων και αποφυγής προστίμων

Πρόταση βελτίωσης επαγγελματικών συνθηκών, αύξησης των πωλήσεων και αποφυγής προστίμων Χριστίνα Καλογεροπούλου Χημικός Μηχανικός ΕΜΠ Μέλος ΤΕΕ Αρ Μητρώου: 127929 Τηλ.: 2710-2790 Κιν.: 699-3996226 E-mail: christy_jour@yahoo.gr Πρόταση βελτίωσης επαγγελματικών συνθηκών, αύξησης των πωλήσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗΣ, ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ. Εισηγήτρια: Γκαβέλα Σταματία Δρ. Χημικός Μηχανικός ΕΜΠ

ΕΙΔΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗΣ, ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ. Εισηγήτρια: Γκαβέλα Σταματία Δρ. Χημικός Μηχανικός ΕΜΠ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΤΕΕ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΑΣ ΕΕΕ ΤΠΔΠ ΕΙΔΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗΣ, ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Θέμα εισήγησης: «ΕΛΟΤ

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 2: Έννοιες και Ορισμοί

Κεφάλαιο 2: Έννοιες και Ορισμοί ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΟΛΙΚΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Ε.ΜΙΧΑΗΛΙΔΟΥ - 1 Κεφάλαιο 2: Έννοιες και Ορισμοί Η επιτυχία των επιχειρήσεων βασίζεται στην ικανοποίηση των απαιτήσεων των πελατών για: - Ποιοτικά και αξιόπιστα προϊόντα - Ποιοτικές

Διαβάστε περισσότερα

Εισηγήτρια: Κατερίνα Γρυμπογιάννη, Επικεφαλής Επιθεωρήτρια της TUV Rheinland Α.Ε. 1 13/7/2012 ΗΜΕΡΙΔΑ: ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΙΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ

Εισηγήτρια: Κατερίνα Γρυμπογιάννη, Επικεφαλής Επιθεωρήτρια της TUV Rheinland Α.Ε. 1 13/7/2012 ΗΜΕΡΙΔΑ: ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΙΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ Εφαρμογή Συστημάτων Διαχείρισης Ποιότητας στις υπηρεσίες Υγείας: Προϋπόθεση για την ανάπτυξη και την βελτίωση των παρεχομένων υπηρεσιών. (ISO 9001 ISO 22000 ISO 14001 ISO 27001 ISO 50001 OHSAS 18001) Σχετικές

Διαβάστε περισσότερα

Το υπό έκδοση διεθνές πρότυπο πιστοποίησης ISO 22000 «Συστήµατα διαχείρισης

Το υπό έκδοση διεθνές πρότυπο πιστοποίησης ISO 22000 «Συστήµατα διαχείρισης «Νέο διεθνές πρότυπο πιστοποίησης για τα συστήµατα διαχείρισης της ασφάλειας τροφίµων και ανταπόκριση στις σύγχρονες ανάγκες των επιχειρήσεων στην παγκόσµια αλυσίδα τροφίµων» Ιωάννης Χ. Σαριδάκης Συντονιστής

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπα Συστημάτων Διαχείρισης :

Πρότυπα Συστημάτων Διαχείρισης : Πρότυπα Συστημάτων Διαχείρισης : Οφέλη από την εφαρμογή τους Εκδήλωση ΤΕΕ / ΤΚΜ : 7 Νοεμβρίου 2008 αμφιθέατρο Τοπογράφων «Αλ. Τσιούμης» Πολυτεχνική Σχολή ΑΠΘ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Ν. ΜΑΘΙΟΥΔΑΚΗΣ - Μηχανικός Μεταλλείων

Διαβάστε περισσότερα

Το σύστημα ISO9000. Παρουσιάστηκε το 1987, αναθεωρήθηκε το 1994 και το 2000.

Το σύστημα ISO9000. Παρουσιάστηκε το 1987, αναθεωρήθηκε το 1994 και το 2000. Το σύστημα ISO9000 Παρουσιάστηκε το 1987, αναθεωρήθηκε το 1994 και το 2000. Με τις αλλαγές δόθηκε έμφαση στην εφαρμογή της πολιτικής της ποιότητας και σε πιο πλήρεις διορθωτικές ενέργειες. Σε όλο τον κόσμο,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΤΗΜΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΙSO 9001 : 2008

ΣΥΣΤΗΜΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΙSO 9001 : 2008 ΣΥΣΤΗΜΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΙSO 9001 : 2008 ΕΞΩΤΕΡΙΚΑ ΟΦΕΛΗ Eνισχύει άμεσα την εμπιστοσύνη των πελατών στην εταιρεία Αναβαθμίζει το κύρος της επιχείρησης προς αρχές, δανειστές, επενδυτές Αποτελεί αναγνωρίσιμο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 14001:2015

ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 14001:2015 H ΝΕΑ ΕΚΔΟΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΤΥΠΟΥ ΓΙΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ Αργυρώ Ρεμούνδου ΕΣΥΠ / ΕΛΟΤ ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 14001:2015 ΕΒΕΑ, 14 Οκτωβρίου 2015 Το πρότυπο ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 14001:2015 Συστήματα περιβαλλοντικής

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτοβουλία για την Καινοτομία

Πρωτοβουλία για την Καινοτομία Πρωτοβουλία για την Καινοτομία Ολοκληρωµένα Προγράµµατα, Πρωτοβουλίες και Δικτυώσεις για την ανάπτυξη δεξιοτήτων και ικανοτήτων Καινοτομίας Το έργο υλοποιείται στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

Έκδοση στην Ελληνική γλώσσα του ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 22000 Αθήνα, 2006-02-20

Έκδοση στην Ελληνική γλώσσα του ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 22000 Αθήνα, 2006-02-20 Έκδοση στην Ελληνική γλώσσα του ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 22000 Αθήνα, 2006-02-20 1. Νέο διεθνές πρότυπο για τα συστήματα διαχείρισης της ασφάλειας τροφίμων Το νέο πρότυπο ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 22000 «Συστήματα διαχείρισης της

Διαβάστε περισσότερα

1. Εκπαίδευση για την Εξυπηρέτηση Πελάτη (Customer Service Training) (Μικρός Οργανισμός)

1. Εκπαίδευση για την Εξυπηρέτηση Πελάτη (Customer Service Training) (Μικρός Οργανισμός) 1. Εκπαίδευση για την Εξυπηρέτηση Πελάτη (Customer Service Training) (Μικρός Οργανισμός) Περιγραφή Βραβείου Βραβεύονται συγκεκριμένες δράσεις ή προγράμματα που επιδρούν στη σκέψη, το χαρακτήρα και τη συμπεριφορά

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

ΟΜΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΟΛΙΚΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ, ΣΤΗΝ ΜΕΤΑΠΟΙΗΣΗ, ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΚΑΙ ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΣΤΗΝ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ ΚΕΡΑΜΙΚΩΝ ΠΛΑΚΙ ΙΩΝ ΚΕΡΑΜΙΚΗ Α.Ε. ΑΡΑΜΠΑΤΖΑΚΗ ΗΜΗΤΡΑ ΟΜΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Φιλίππου Εμμανουήλ, 18/6/2014 9:03 πμ. 18/6/2014 9:03 πμ. Φιλίππου Εμμανουήλ, 18/6/2014 9:03 πμ. 18/6/2014 9:03 πμ

Φιλίππου Εμμανουήλ, 18/6/2014 9:03 πμ. 18/6/2014 9:03 πμ. Φιλίππου Εμμανουήλ, 18/6/2014 9:03 πμ. 18/6/2014 9:03 πμ 1 Αρχή 1η: Ανάλυση των πιθανών κινδύνων Αναλυτικός προσδιορισμός των πιθανών κίνδυνων που σχετίζονται με όλα τα στάδια της παραγωγικής διαδικασίας των τροφίμων από την αρχή μέχρι την ολοκλήρωση της-συγκομιδή

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα

Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα Πέρα από την τυπολογία της χρηματοδότησης, των εμπλεκόμενων ομάδων-στόχων και την διάρκεια, κάθε project διακρατικής κινητικότητας αποτελεί μια

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 9000 και 9001

ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 9000 και 9001 Εκδήλωση για την Παγκόσμια Ημέρα Προτύπων «Νέες εκδόσεις προτύπων διαχείρισης ποιότητας και περιβάλλοντος» Νέες εκδόσεις προτύπων για διαχείριση της ποιότητας ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 9000 και 9001 Τετάρτη 14 Οκτωβρίου

Διαβάστε περισσότερα

«Καθοριστικοί παράγοντες της αποτελεσματικότητας της από στόμα-σε-στόμα επικοινωνίας στις ιστοσελίδες κοινωνικής δικτύωσης»

«Καθοριστικοί παράγοντες της αποτελεσματικότητας της από στόμα-σε-στόμα επικοινωνίας στις ιστοσελίδες κοινωνικής δικτύωσης» «Καθοριστικοί παράγοντες της αποτελεσματικότητας της από στόμα-σε-στόμα επικοινωνίας στις ιστοσελίδες κοινωνικής δικτύωσης» Ονοματεπώνυμο: Ταχταρά Κατερίνα Σειρά: 8 η Επιβλέπων Καθηγητής: Βρεχόπουλος Αδάμ

Διαβάστε περισσότερα

ISO 9001:2015 - Τι αλλάζει. στο νέο Πρότυπο; Τι είναι το ISO 9001; Οι βασικές Αρχές της Ποιότητας: Πως εφαρμόζεται το ISO 9001;

ISO 9001:2015 - Τι αλλάζει. στο νέο Πρότυπο; Τι είναι το ISO 9001; Οι βασικές Αρχές της Ποιότητας: Πως εφαρμόζεται το ISO 9001; ISO 9001:2015 - Τι αλλάζει στο νέο Πρότυπο; Τι είναι το ISO 9001; Το πρότυπο ISO 9001 είναι το πλέον διαδεδομένο πρότυπο διαχείρισης της ποιότητας, που θέτει τις απαιτήσεις με τις οποίες πρέπει να λειτουργεί

Διαβάστε περισσότερα

Η ΟΡΘΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΠΡΟΤΥΠΩΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΟΝ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΟ ΚΛΑΔΟ. Φοιτήτρια: Κωστάκη Βενετία Σειρά 10 Επιβλέπων καθηγητής: Άγγελος Παντουβάκης

Η ΟΡΘΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΠΡΟΤΥΠΩΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΟΝ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΟ ΚΛΑΔΟ. Φοιτήτρια: Κωστάκη Βενετία Σειρά 10 Επιβλέπων καθηγητής: Άγγελος Παντουβάκης Η ΟΡΘΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΠΡΟΤΥΠΩΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΟΝ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΟ ΚΛΑΔΟ Φοιτήτρια: Κωστάκη Βενετία Σειρά 10 Επιβλέπων καθηγητής: Άγγελος Παντουβάκης Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ Η άυλη φύση Η

Διαβάστε περισσότερα

Δημιουργία Συνεργατικών Δικτύων Ανοιχτής Καινοτομίας Coopetitive Open Innovation Networks - COINs

Δημιουργία Συνεργατικών Δικτύων Ανοιχτής Καινοτομίας Coopetitive Open Innovation Networks - COINs Δημιουργία Συνεργατικών Δικτύων Ανοιχτής Καινοτομίας Coopetitive Open Innovation Networks - COINs «Στρατηγικές Ανάπτυξης Συνεργατικών Σχηματισμών στις Ελληνικές Περιφέρειες» Κωνσταντίνος Μπουρλετίδης Οικονομολόγος

Διαβάστε περισσότερα

Η προώθηση της Διασφάλισης Ποιότητας στο πεδίο της Διά Βίου Μάθησης

Η προώθηση της Διασφάλισης Ποιότητας στο πεδίο της Διά Βίου Μάθησης Η προώθηση της Διασφάλισης Ποιότητας στο πεδίο της Διά Βίου Μάθησης Παρουσίαση 23.9.2014 Παυλίνα Φιλιπποπούλου Εθνικός Εκπρόσωπος στο δίκτυο EQAVET & Προϊσταμένη Τμήματος Εθνικού Συστήματος Ποιότητας-

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ: ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΠΡΟΙΌΝΤΩΝ ΞΥΛΟΥ ΚΑΙ ΕΠΙΠΛΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ

ΜΑΘΗΜΑ: ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΠΡΟΙΌΝΤΩΝ ΞΥΛΟΥ ΚΑΙ ΕΠΙΠΛΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ: ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΠΡΟΙΌΝΤΩΝ ΞΥΛΟΥ ΚΑΙ ΕΠΙΠΛΟΥ Έρευνα μάρκετινγκ Τιμολόγηση Ανάπτυξη νέων προϊόντων ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ Τμηματοποίηση της αγοράς Κανάλια

Διαβάστε περισσότερα

Σκοπός του προτύπου. Άµεση αναφορά στην ικανοποίηση των αιτηµάτων για ασφάλεια τροφίµων όχι µόνο διαφόρων κρατικών φορέων αλλά και των καταναλωτών

Σκοπός του προτύπου. Άµεση αναφορά στην ικανοποίηση των αιτηµάτων για ασφάλεια τροφίµων όχι µόνο διαφόρων κρατικών φορέων αλλά και των καταναλωτών ISO 22000 1 Σκοπός του προτύπου Άµεση αναφορά στην ικανοποίηση των αιτηµάτων για ασφάλεια τροφίµων όχι µόνο διαφόρων κρατικών φορέων αλλά και των καταναλωτών Αιτήµατα καταναλωτή (i) Ο φορέας παραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ AMAZE A.E. ΕΚΔΟΣΗ 02

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ AMAZE A.E. ΕΚΔΟΣΗ 02 ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ AMAZE A.E. ΕΚΔΟΣΗ 02 Αθήνα, 26/5/2011 Σελίδα 2 από11 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ... 3 ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ... 4 ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ... 5 ΓΕΝΙΚΑ... 5 ΟΡΓΑΝΟΓΡΑΜΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγικοί στόχοι για το Ευρωπαϊκό Σύστημα Τυποποίησης* μέχρι το 2020

Στρατηγικοί στόχοι για το Ευρωπαϊκό Σύστημα Τυποποίησης* μέχρι το 2020 Στρατηγικοί στόχοι για το Ευρωπαϊκό Σύστημα Τυποποίησης* μέχρι το 2020 Η Ευρωπαϊκή τυποποίηση θα αποτελέσει ουσιαστικό παράγοντα για την ανταγωνιστικότητα της Ευρώπης σε παγκόσμιο επίπεδο, την ανάπτυξη,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΓΕΝΙΑΣ ΖΗΡΙΔΗ ΠΡΟΣ ΤΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑ

ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΓΕΝΙΑΣ ΖΗΡΙΔΗ ΠΡΟΣ ΤΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΓΕΝΙΑΣ ΖΗΡΙΔΗ ΠΡΟΣ ΤΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΟΡΟΣΗΜΑ 1998 - Πιστοποίηση κατά ISO 9001 2002 Εγκαίνια νέων «οικολογικών» εγκαταστάσεων στα Σπάτα Αττικής 2003 - Πιστοποίηση Committed to Excellence του

Διαβάστε περισσότερα

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER Πιστεύουμε ότι η επιχειρηματικότητα ανθεί μόνο σε κοινωνίες όπου υπάρχει προστασία και σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Αναγνωρίζουμε ότι οι

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογή της πελατοκεντρικής στρατηγικής στον επαγγελματικό αθλητισμό στην Ελλάδα: Μελέτη περίπτωσης στις ΚΑΕ και ΠΑΕ

Εφαρμογή της πελατοκεντρικής στρατηγικής στον επαγγελματικό αθλητισμό στην Ελλάδα: Μελέτη περίπτωσης στις ΚΑΕ και ΠΑΕ Εφαρμογή της πελατοκεντρικής στρατηγικής στον επαγγελματικό αθλητισμό στην Ελλάδα: Μελέτη περίπτωσης στις ΚΑΕ και ΠΑΕ Ονοματεπώνυμο: Ζαχαράκης Παναγιώτης Σειρά: 8 Επιβλέπων Καθηγητής: Κριεμάδης Θάνος Δεκέμβριος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ISO 22000:2005 ΤΗΣ ΝΤΑΣΙΟΣ Α.Ε.Β.Ε.

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ISO 22000:2005 ΤΗΣ ΝΤΑΣΙΟΣ Α.Ε.Β.Ε. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ISO 22000:2005 ΤΗΣ ΝΤΑΣΙΟΣ Α.Ε.Β.Ε. Σύμφωνα με το πρότυπο ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 22000:2005, η ασφάλεια τροφίμων συνδέεται άμεσα με την ύπαρξη βλαπτικών παραγόντων, των κινδύνων, στα τρόφιμα.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΙΟ ΠΡΙΝ ΤΙΣ ΔΙΟΡΘΩΣΕΙΣ

ΑΡΧΕΙΟ ΠΡΙΝ ΤΙΣ ΔΙΟΡΘΩΣΕΙΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 12 ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΚΑΙ ΚΡΙΣΙΜΑ ΣΗΜΕΙΑ ΕΛΕΓΧΟΥ. ΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ HACCP 12.1 Εισαγωγή Η υγιεινή και η ασφάλεια της διατροφικής αλυσίδας είναι ένα επίκαιρο θέμα πρωταρχικής σημασίας τόσο για τους δημόσιους

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονικό Εμπόριο. Ενότητα 3: Ηλεκτρονικό Επιχειρηματικό Σχέδιο Σαπρίκης Ευάγγελος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά)

Ηλεκτρονικό Εμπόριο. Ενότητα 3: Ηλεκτρονικό Επιχειρηματικό Σχέδιο Σαπρίκης Ευάγγελος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Ηλεκτρονικό Εμπόριο Ενότητα 3: Ηλεκτρονικό Επιχειρηματικό Σχέδιο Σαπρίκης Ευάγγελος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

COMMUNICATION ON PROGRESS (COP)

COMMUNICATION ON PROGRESS (COP) COMMUNICATION ON PROGRESS (COP) Ιανουάριος 2012 Περιεχόμενα 1. H Εταιρία 2. Δήλωση Δέσμευσης Διοίκησης 3. Δέσμευση προς την Αγορά 4. Ανθρώπινα Δικαιώματα- Συνθήκες Εργασίας 5. Περιβάλλον 6. Καταπολέμηση

Διαβάστε περισσότερα

Σύστηµα ιαχείρισης Ποιότητας σύµφωνα µε το πρότυπο ISO9001:2008 Εφαρµογή στο ΤΕΙ 2/2/2012

Σύστηµα ιαχείρισης Ποιότητας σύµφωνα µε το πρότυπο ISO9001:2008 Εφαρµογή στο ΤΕΙ 2/2/2012 Σύστηµα ιαχείρισης Ποιότητας σύµφωνα µε το πρότυπο ISO9001:2008 Εφαρµογή στο ΤΕΙ Αθήνας 2/2/2012 Πρότυπο ISO9001:2008 Το πρότυπο καθορίζει τις απαιτήσεις για ένα σύστηµα διαχείρισης ποιότητας, το οποίο

Διαβάστε περισσότερα

This project is co-financed by the ERDF and made possible by the MED Programme

This project is co-financed by the ERDF and made possible by the MED Programme This project is co-financed by the ERDF and made possible by the MED Programme Πρόγραμμα MED έργο WIDE growing of SMEs: organizational innovation and Development in med area Αντώνης Μπούμπουλας Προϊστάμενος

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση Συνάντηση Εργασίας ρ Χριστίνα Θεοχάρη Περιβαλλοντολόγος Μηχανικός Γραµµατέας Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΓΣΕΕ 7 Ιουνίου 2006 1 1. Η Κοινωνική εταιρική ευθύνη

Διαβάστε περισσότερα

Case Study. Η διαδικασία μέτρησης ικανοποίησης πελατών στο πρότυπο ISO 9001: Εφαρμογή σε εταιρεία Πληροφορικής I

Case Study. Η διαδικασία μέτρησης ικανοποίησης πελατών στο πρότυπο ISO 9001: Εφαρμογή σε εταιρεία Πληροφορικής I Case Study Η διαδικασία μέτρησης ικανοποίησης πελατών στο πρότυπο ISO 9001: Εφαρμογή σε εταιρεία Πληροφορικής I ΛΟΓΟΙ ΜΕΤΡΗΣΗΣ ΙΚΑΝΟΠΟΙΗΣΗΣ ΠΕΛΑΤΗ Οι σηµαντικότερες αιτίες που οδηγούν στην ανάγκη µέτρησης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΣΤΙΣ ΑΓΟΡΑΣΤΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ

ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΣΤΙΣ ΑΓΟΡΑΣΤΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Πτυχιακή Εργασία ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΣΤΙΣ ΑΓΟΡΑΣΤΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ Γκιπάλη Δώρα, A.M. 7795 Καρρά

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός επιβίωσης και ανάπτυξης μεταφορικών επιχειρήσεων Best practices

Οδηγός επιβίωσης και ανάπτυξης μεταφορικών επιχειρήσεων Best practices Ημερίδα Οδηγός επιβίωσης και ανάπτυξης μεταφορικών επιχειρήσεων Best practices Κυριακή 7/4/2013 13.30 16.30 Metropolitan Expo Παρουσίαση για το ISO 39001:2012 (Road Traffic Safety)...Making our world safer

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ. Διοίκηση Επιχειρήσεων. Β Εξάμηνο -Παραδόσεις

ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ. Διοίκηση Επιχειρήσεων. Β Εξάμηνο -Παραδόσεις ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ Διοίκηση Επιχειρήσεων Β Εξάμηνο -Παραδόσεις 1 Σκοπός του Μαθήματος Σκοπός του μαθήματος είναι να κατανοηθεί από τους σπουδαστές η σημασία της Διοικητικής Επιστήμης στην λειτουργία

Διαβάστε περισσότερα

Έλεγχος του εγχειριδίου, των διεργασιών και των διαδικασιών της ποιότητας.

Έλεγχος του εγχειριδίου, των διεργασιών και των διαδικασιών της ποιότητας. ΤΕΚΜΗΡΙΩΜΕΝΕΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Έλεγχος εγγράφων Κύριος σκοπός αυτής της διαδικασίας είναι να προσδιοριστούν οι αρμοδιότητες σύνταξης, ανασκόπησης, έγκρισης και διανομής όλων των εγγράφων και δεδομένων,

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΔΙΠ του Αλεξάνδρειου ΤΕΙ Θεσσαλονίκης σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Διασφάλιση της ποιότητας στα Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα:

ΜΟΔΙΠ του Αλεξάνδρειου ΤΕΙ Θεσσαλονίκης σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Διασφάλιση της ποιότητας στα Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα: ΜΟΔΙΠ του Αλεξάνδρειου ΤΕΙ Θεσσαλονίκης σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Διασφάλιση της ποιότητας στα Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα: Μοχλός ανάπτυξης Κοινωνική λειτουργία, στοιχείο της κουλτούρας

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές τεχνικές στατιστικού ελέγχου ποιότητας

Βασικές τεχνικές στατιστικού ελέγχου ποιότητας Βασικές τεχνικές στατιστικού ελέγχου ποιότητας ειγµατοληψία αποδοχής, µε τη λήψη αντιπροσωπευτικών δειγµάτων σύµφωνα µε την στατιστική θεωρία της δειγµατοληψίας. ιαγράµµατα ελέγχου, όπου τα αποτελέσµατα

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασμός Μάρκετινγκ Γυμναστηρίων. Ονοματεπώνυμο: Μαστρογιάννης Παύλος Σειρά: 7 η Επιβλέπων Καθηγητής: Κριεμάδης Θάνος

Σχεδιασμός Μάρκετινγκ Γυμναστηρίων. Ονοματεπώνυμο: Μαστρογιάννης Παύλος Σειρά: 7 η Επιβλέπων Καθηγητής: Κριεμάδης Θάνος Σχεδιασμός Μάρκετινγκ Γυμναστηρίων Ονοματεπώνυμο: Μαστρογιάννης Παύλος Σειρά: 7 η Επιβλέπων Καθηγητής: Κριεμάδης Θάνος Δεκέμβριος 2011 Εισαγωγή Σκοπός έρευνας: αν τα γυμναστήρια στην Αττική εφαρμόζουν

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΙΣ ΔΗΜΟΣΙΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ & ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ

Η ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΙΣ ΔΗΜΟΣΙΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ & ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Η ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΙΣ ΔΗΜΟΣΙΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ & ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ Ονοματεπώνυμο: Αικατερίνη Καρούτα Σειρά: 8 Επιβλέπων

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΑΣΟΛΟΓΙΑΣ & ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΑΣΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΑΣΟΛΟΓΙΑΣ & ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΑΣΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΑΣΟΛΟΓΙΑΣ & ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΑΣΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Ποιότητα Βασικός παράγοντας ανταγωνιστικότητας στην βιοµηχανία επίπλου ρ. Ιωάννης Μπαρµπούτης,

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚ Ι Ο Κ Ο Ε ΠΙ Π Τ Ι Ε Τ Λ Ε ΕΙΟ Ι Ο Ε Θ Ε Ν Θ ΙΚ Ι Η Κ Σ Η Α Μ

ΓΕΝΙΚ Ι Ο Κ Ο Ε ΠΙ Π Τ Ι Ε Τ Λ Ε ΕΙΟ Ι Ο Ε Θ Ε Ν Θ ΙΚ Ι Η Κ Σ Η Α Μ ΓΕΝΙΚΟ ΕΠΙΤΕΛΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΑΜΥΝΑΣ ΚΛΑΔΟΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ & ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΜΥΝΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ Σεμινάριο ΔΙΑΚΛΑΔΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ -ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ - ΣΤΟΧΟΘΕΣΙΑΣ Θέμα: «Τεχνικές Διαχείρισης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΦΙΛ ΤEΛΕΙΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗ

ΠΡΟΦΙΛ ΤEΛΕΙΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗ ΠΡΟΦΙΛ ΤEΛΕΙΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗ Ιούνιος 2011 Οι Εξαιρετικές οργανώσεις επιτυγχάνουν να διατηρήσουν τα υψηλά επίπεδα απόδοσης που ικανοποιούν τις προσδοκίες των ενδιαφερομένων

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΗΓΕΤΙΚΟΥ ΣΤΥΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΣΤΙΣ ΕΠΔΟΣΕΙΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ

Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΗΓΕΤΙΚΟΥ ΣΤΥΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΣΤΙΣ ΕΠΔΟΣΕΙΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΗΓΕΤΙΚΟΥ ΣΤΥΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΣΤΙΣ ΕΠΔΟΣΕΙΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ Ανδρέας Κυθραιώτης- Πέτρος Πασιαρδής Τμήμα Επιστημών της Αγωγής Πανεπιστήμιο Κύπρου Συνέδριο Παιδαγωγικής

Διαβάστε περισσότερα

GLOBALGAP (EUREPGAP)

GLOBALGAP (EUREPGAP) GLOBALGAP (EUREPGAP) Το Διεθνές Σχήμα Πιστοποίησης Κώδικας Ορθής Γεωργικής Πρακτικής GLOBALGAP, λειτουργεί ως αντικειμενικό εργαλείο αξιολόγησης του βαθμού συμμόρφωσης με τις σχετικές απαιτήσεις για όλες

Διαβάστε περισσότερα

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Πρόγραμμα Eξ Aποστάσεως Eκπαίδευσης (E learning) Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

«Συντονισμός του Σχεδιασμού και της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών»

«Συντονισμός του Σχεδιασμού και της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών» Πέμπτη 4 Δεκεμβρίου 2014 «Συντονισμός του Σχεδιασμού και της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών» Αποτελεσματική Παρακολούθηση και Αξιολόγηση της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών Νίκος Παπαδάτος, Μέλος & τ. Πρόεδρος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΟΤΗΤΑ στην Αιμοδοσία

ΠΟΙΟΤΗΤΑ στην Αιμοδοσία ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ - ΔΙΑΠΙΣΤΕΥΣΗ Νίκη Βγόντζα Διευθύντρια Αιμοδοσίας Κωνσταντοπούλειο Γ.Ν.Ν. Ιωνίας Σημαίνει : ΠΟΙΟΤΗΤΑ στην Αιμοδοσία μετάγγιση σωστού και ασφαλούς αίματος στο σωστό ασθενή τη κατάλληλη

Διαβάστε περισσότερα

[ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΑΜΑΡΙΝΟΣ - ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ] ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΤΕΣΤ ΣΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΟΜΑΔΑ Α

[ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΑΜΑΡΙΝΟΣ - ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ] ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΤΕΣΤ ΣΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΟΜΑΔΑ Α ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΤΕΣΤ ΣΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΟΜΑΔΑ Α Στις παρακάτω προτάσεις, από Α.1. μέχρι και Α.5, να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της καθεμιάς και δίπλα του την

Διαβάστε περισσότερα

«Στρατηγικό μάνατζμεντ εν καιρώ κρίσης και ολοκληρωμένη στρατηγική μάρκετινγκ χαμηλού κόστους.»

«Στρατηγικό μάνατζμεντ εν καιρώ κρίσης και ολοκληρωμένη στρατηγική μάρκετινγκ χαμηλού κόστους.» «Στρατηγικό μάνατζμεντ εν καιρώ κρίσης και ολοκληρωμένη στρατηγική μάρκετινγκ χαμηλού κόστους.» Ονοματεπώνυμο: Πιπικάκης Γεώργιος Σειρά: 9 Επιβλέπων Καθηγητής: Κριτσωτάκης Γεώργιος Δεκέμβριος 2012 Σκοπός

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες Οδηγίες Ποιότητας. Βιοπαθολογικό Εργαστήριο

Κατευθυντήριες Οδηγίες Ποιότητας. Βιοπαθολογικό Εργαστήριο Κατευθυντήριες Οδηγίες Ποιότητας Ιανουάριος 2013 Περιεχόμενα Υπόμνημα - Επεξηγήσεις... 3 Κεφάλαιο 1: Διαχείριση Προσωπικού... 4 Κεφάλαιο 2: Διαχείριση Εξοπλισμού/ Εγκαταστάσεων... 5 Κεφάλαιο 3: Πρακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Η αυθεντική ηγεσία και ο ρόλος της στις αλλαγές. Ονοματεπώνυμο: Μουμτζής Ευάγγελος- Δημήτριος Σειρά: 9 Επιβλέπων Καθηγητής: Ολίβια Κυριακίδου

Η αυθεντική ηγεσία και ο ρόλος της στις αλλαγές. Ονοματεπώνυμο: Μουμτζής Ευάγγελος- Δημήτριος Σειρά: 9 Επιβλέπων Καθηγητής: Ολίβια Κυριακίδου Η αυθεντική ηγεσία και ο ρόλος της στις αλλαγές Ονοματεπώνυμο: Μουμτζής Ευάγγελος- Δημήτριος Σειρά: 9 Επιβλέπων Καθηγητής: Ολίβια Κυριακίδου Δεκέμβριος 2012 Στόχος Έρευνας Στόχος της έρευνας είναι να σκιαγραφηθούν

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΛΤΙΟ ΓΙΑ ΤΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ

ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΛΤΙΟ ΓΙΑ ΤΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΛΤΙΟ ΓΙΑ ΤΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ Πλαίσιο Ένα Σύστηµα Περιβαλλοντικής ιαχείρισης (ΣΠ ) είναι ένα εργαλείο διαχείρισης για εταιρίες και άλλους οργανισµούς µε σκοπό την αξιολόγηση,

Διαβάστε περισσότερα

Το Peer Review for EQAVET ως εργαλείο Διασφάλισης της Ποιότητας στην Επαγγελματική Εκπαίδευση και Κατάρτιση

Το Peer Review for EQAVET ως εργαλείο Διασφάλισης της Ποιότητας στην Επαγγελματική Εκπαίδευση και Κατάρτιση Το Peer Review for EQAVET ως εργαλείο Διασφάλισης της Ποιότητας στην Επαγγελματική Εκπαίδευση και Κατάρτιση Facilitating a European Quality Assurance through Peer Review for VET Το σχέδιο αυτό χρηματοδοτήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ ΣΤΕΛΕΧΟΥΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ- ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΕΞΥΠΗΡΕΤΗΣΗ ΠΕΛΑΤΩΝ»

«ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ ΣΤΕΛΕΧΟΥΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ- ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΕΞΥΠΗΡΕΤΗΣΗ ΠΕΛΑΤΩΝ» ΕΠΙΤΑΓΗ ΔΙΑΣΥΝΔΕΣΗΣ ΜΕ ΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΝΕΡΓΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Α.Ε.Ι. ΚΑΙ Τ.Ε.Ι. «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ ΣΤΕΛΕΧΟΥΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ- ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΕΞΥΠΗΡΕΤΗΣΗ ΠΕΛΑΤΩΝ» Βασικός στόχος του προγράμματος είναι

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτες εκτίμησης επαγγελματικού κινδύνου

Μελέτες εκτίμησης επαγγελματικού κινδύνου Περιβαλλοντικές μελέτες Πιστοποιητικά πυρασφάλειας Υπηρεσίες Τεχνικού Ασφαλείας Μελέτες εκτίμησης επαγγελματικού κινδύνου Συμβουλευτικές υπηρεσίες Χημικός Μηχανικός ΕΜΠ 1 Ποιότητας ISO 9001 Ασφάλειας τροφίμων

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενο. «ιοικώ σηµαίνει διαχειρίζοµαι πληροφορίες για να πάρω αποφάσεις» Βασικότερες πηγές πληροφοριών. Τι είναι η Έρευνα Μάρκετινγκ

Περιεχόµενο. «ιοικώ σηµαίνει διαχειρίζοµαι πληροφορίες για να πάρω αποφάσεις» Βασικότερες πηγές πληροφοριών. Τι είναι η Έρευνα Μάρκετινγκ ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΚΕ 0111 «Σύγχρονα Θέµατα ιοίκησης Αθλητισµού»

Διαβάστε περισσότερα

Ε.Π. ΕΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ

Ε.Π. ΕΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ Ε.Π. ΕΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 01: «ΜΈΣΟ-ΜΑΚΡΟΠΡΌΘΕΣΜΗ ΣΤΉΡΙΞΗ ΤΟΥ ΑΝΘΡΏΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΎ ΠΟΥ ΥΦΊΣΤΑΤΑΙ ΤΙΣ ΣΥΝΈΠΕΙΕΣ ΑΠΡΌΒΛΕΠΤΩΝ ΤΟΠΙΚΏΝ Ή ΤΟΜΕΑΚΏΝ ΚΡΊΣΕΩΝ ΠΟΥ ΣΥΝΔΈΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ

Διαβάστε περισσότερα

Βελτιώνοντας την Απόδοση Μάρκετινγκ & Πωλήσεων στις Φαρμακευτικές Επιχειρήσεις

Βελτιώνοντας την Απόδοση Μάρκετινγκ & Πωλήσεων στις Φαρμακευτικές Επιχειρήσεις Βελτιώνοντας την Απόδοση Μάρκετινγκ & Πωλήσεων στις Φαρμακευτικές Επιχειρήσεις Γεώργιος Ι. Αυλωνίτης, Καθηγητής Μάρκετινγκ Ο.Π.Α. Νικόλαος Γ. Παναγόπουλος, Λέκτορας Μάρκετινγκ Ο.Π.Α. Το δυναμικό πωλήσεων

Διαβάστε περισσότερα

10.10.2006 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 278/15. (Πράξεις για την ισχύ των οποίων δεν απαιτείται δημοσίευση) ΕΠΙΤΡΟΠΗ

10.10.2006 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 278/15. (Πράξεις για την ισχύ των οποίων δεν απαιτείται δημοσίευση) ΕΠΙΤΡΟΠΗ 10.10.2006 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 278/15 ΙΙ (Πράξεις για την ισχύ των οποίων δεν απαιτείται δημοσίευση) ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 29ης Σεπτεμβρίου 2006 για τον καθορισμό κατευθυντήριων

Διαβάστε περισσότερα

2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες 2.2.2 Ιστορική εξέλιξη τον µάνατζµεντ.

2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες 2.2.2 Ιστορική εξέλιξη τον µάνατζµεντ. 2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες Έχει παρατηρηθεί ότι δεν υπάρχει σαφής αντίληψη της σηµασίας του όρου "διοίκηση ή management επιχειρήσεων", ακόµη κι από άτοµα που

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΝΟΙΑ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

ΕΝΝΟΙΑ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ κεφάλαιο 1 ΕΝΝΟΙΑ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 1. Εισαγωγή Μ έχρι αρκετά πρόσφατα, η έννοια του μάρκετινγκ των υπηρεσιών αποτελούσε μια έννοια χωρίς ιδιαίτερη αξία αφού, πρακτικά,

Διαβάστε περισσότερα

Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΡΟΩΘΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: ΜΙΑ ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Λεωνίδας Κυριακίδης Αναστασία

Διαβάστε περισσότερα

Εμπειρίες & Προβλήματα Εφαρμογής του Συστήματος HACCP - ΗΆποψητου ΕΦΕΤ. Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής

Εμπειρίες & Προβλήματα Εφαρμογής του Συστήματος HACCP - ΗΆποψητου ΕΦΕΤ. Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής Εμπειρίες & Προβλήματα Εφαρμογής του Συστήματος HACCP - ΗΆποψητου ΕΦΕΤ Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής Ασφαλής Πρώτη Ύλη, Ασφαλή & Υγιεινά Τρόφιμα ΗΑλυσίδαΤροφίμων Πρωτογενής Παραγωγή Μεταποίηση

Διαβάστε περισσότερα

29-12-05. Αθήνα, Αριθ. πρωτ.: 4245/Α ΓΡΑΦΕΙΟ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΥ. Ως Πίνακας Διανομής ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ. Νέοι Κανονισμοί Τροφίμων

29-12-05. Αθήνα, Αριθ. πρωτ.: 4245/Α ΓΡΑΦΕΙΟ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΥ. Ως Πίνακας Διανομής ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ. Νέοι Κανονισμοί Τροφίμων ΓΡΑΦΕΙΟ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΥ Αθήνα, Αριθ. πρωτ.: 29-12-05 4245/Α ΠΡΟΣ: Ως Πίνακας Διανομής ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ Θέμα: Νέοι Κανονισμοί Τροφίμων Εδώ και μερικά χρόνια η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εργάζεται πάνω στην εναρμόνιση της

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΣΩΤΕΡΙΚΗ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗ ΣΑΝ ΚΙΝΗΤΗΡΙΟΣ ΥΝΑΜΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΝΟΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ISO 9001

Η ΕΣΩΤΕΡΙΚΗ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗ ΣΑΝ ΚΙΝΗΤΗΡΙΟΣ ΥΝΑΜΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΝΟΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ISO 9001 Αθήνα 30-6-08 Η ΕΣΩΤΕΡΙΚΗ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗ ΣΑΝ ΚΙΝΗΤΗΡΙΟΣ ΥΝΑΜΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΝΟΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ISO 9001 Από Γεώργιο Παπαλόη i H εσωτερική επιθεώρηση ενός συστήµατος διαχείρισης ποιότητας ISO 9001

Διαβάστε περισσότερα

Αειφορικός σχεδιασµός & κατασκευή κτιρίων

Αειφορικός σχεδιασµός & κατασκευή κτιρίων 2η Ηµερίδα για την Ελληνική Πλατφόρµα για την Έρευνα και Τεχνολογία στην Κατασκευή Αειφορικός σχεδιασµός & κατασκευή κτιρίων στο πλαίσιο των στόχων της Πλατφόρµας για την Έρευνα και Τεχνολογία στην Κατασκευή

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΜΟΝΤΕΛΟΥ ΤΗΣ ΕΞΥΠΝΗΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ (SMART SPECIALIZATION)

ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΜΟΝΤΕΛΟΥ ΤΗΣ ΕΞΥΠΝΗΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ (SMART SPECIALIZATION) ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΜΟΝΤΕΛΟΥ ΤΗΣ ΕΞΥΠΝΗΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ (SMART SPECIALIZATION) Κοκκινοπλίτης Κωνσταντίνος Kokkinoplitis Konstantinos is Expert to DG Regio, European Commission in Innovation

Διαβάστε περισσότερα

Ασφάλεια & Έλεγχος Τροφίμων: Οι Νέοι Κανονισμοί. Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής

Ασφάλεια & Έλεγχος Τροφίμων: Οι Νέοι Κανονισμοί. Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής Ασφάλεια & Έλεγχος Τροφίμων: Οι Νέοι Κανονισμοί Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής Οι Νέοι Κανονισμοί 178/2003 από 01/01/2005 Ιχνηλασιμότητα 852/2004 από 01/01/2006 αντικαθιστά την 93/43/ΕΟΚ

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτική Διασφάλισης Ποιότητας Διεθνούς Πανεπιστημίου της Ελλάδος

Πολιτική Διασφάλισης Ποιότητας Διεθνούς Πανεπιστημίου της Ελλάδος Πολιτική Διασφάλισης Ποιότητας Διεθνούς Πανεπιστημίου της Ελλάδος Σκοπός: Ο σκοπός της πολιτικής ποιότητας του Διεθνούς Πανεπιστημίου της Ελλάδος είναι η συνεχής και συστηματική διασφάλιση, βελτίωση και

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΙΡΑΙΩΣ 226, ΤΑΥΡΟΣ 177 78, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ. 210-3469606, ΦΑΞ 210-3469906, A. ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗ

ΠΕΙΡΑΙΩΣ 226, ΤΑΥΡΟΣ 177 78, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ. 210-3469606, ΦΑΞ 210-3469906, A. ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗ ΠΕΙΡΑΙΩΣ 226, ΤΑΥΡΟΣ 177 78, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ. 210-3469606, ΦΑΞ 210-3469906, A. ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗ 1. Τυποποίηση και Συσκευασία Η τυποποίηση, σε συνδυασμό με την αρχή της αμοιβαίας αναγνώρισης μεταξύ όλων των εμπλεκόμενων

Διαβάστε περισσότερα

Τουριστικές Μονάδες».

Τουριστικές Μονάδες». 1 Περιεχόμενα 1. Εισαγωγή... 3 2. Διαπιστεύσεις: Πιστοποίηση Ε.ΚΕ.ΠΙΣ. Πιστοποίηση DQS DIN EN ISO 9001:2008... 4 3. Κατηγορίες Υποψηφίων που Γίνονται Δεκτοί στο Πρόγραμμα - Τρόπος Eνταξης... 5 4. Το ΧΟΡΗΓΟΥΜΕΝΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ

ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ 1 Ποιότητα και Ποιοτικός Έλεγχος Ο όρος «ποιότητα» συχνά χρησιµοποιείται χωρίς την πραγµατική της έννοια. ηλαδή δεν προσδιορίζεται αν το προϊόν στο οποίο αναφέρεται

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορικό υπόβαθρο ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΡΟΤΥΠΑ ISO. Οµιλητής: ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΓΚΙΖΓΚΗΣ Χηµικός, MSc, Σύµβουλος Συστηµάτων ιαχείρισης

Ιστορικό υπόβαθρο ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΡΟΤΥΠΑ ISO. Οµιλητής: ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΓΚΙΖΓΚΗΣ Χηµικός, MSc, Σύµβουλος Συστηµάτων ιαχείρισης ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΡΟΤΥΠΑ ISO Οµιλητής: ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΓΚΙΖΓΚΗΣ Χηµικός, MSc, Σύµβουλος Συστηµάτων ιαχείρισης Ιστορικό υπόβαθρο Το παλαιότερο παράδειγµα πιστοποίησης ήταν πρότυπα µέτρα και σταθµά

Διαβάστε περισσότερα

Ποιότητας (ISO 9000, TQM)

Ποιότητας (ISO 9000, TQM) Ποιότητας (ISO 9000, TQM) ΖΩΡΖΗ ΣΤΕΛΛΑ ΤΜΗΜΑ ΕΞΑΜΗΝΟ ΤΗΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ 9 ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΚΩΣΤΑΣ ΤΡΑΧΑΝΑΣ Juraη χρήση. ΟΡΙΣΜΟΙ ΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Ποιότητα για ένα είδος (προϊόν /υπηρεσία )είναι

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογή HACCP στη Βιομηχανία Εμφιάλωσης Νερού

Εφαρμογή HACCP στη Βιομηχανία Εμφιάλωσης Νερού Εφαρμογή HACCP στη Βιομηχανία Εμφιάλωσης Νερού Μ.Α. Ευστρατίου Τμήμα Επιστημών της Θάλασσας Πανεπιστήμιο Αιγαίου Τι είναι HACCP; Προβλήματα Υδατογενείς λοιμώξεις Ασφάλεια Διακίνησης Τροφίμων κατά μήκος

Διαβάστε περισσότερα

3 ο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο Α. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ

3 ο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο Α. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ 3 ο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο ΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ Α. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ Ερωτήσεις της µορφής «σωστό λάθος» Να χαρακτηρίσετε µε Σ (σωστό) ή µε Λ (λάθος) καθεµιά από τις παρακάτω προτάσεις. 1. Ένα ιδιωτικό

Διαβάστε περισσότερα

Επιμελητήριο Σερρών Πέμπτη 18.06.2015. Γιώργος Εμμανουηλίδης Τμήμα Μελετών και Έρευνας ΕΒΕΘ

Επιμελητήριο Σερρών Πέμπτη 18.06.2015. Γιώργος Εμμανουηλίδης Τμήμα Μελετών και Έρευνας ΕΒΕΘ Παρουσίαση της Δράσης Συμβουλευτικής υποστήριξης επιχειρήσεων του ΕΒΕΘ, έργο Smart Specialization, Πρόγραμμα «Ελλάδα - Βουλγαρία 2007-2013», στις Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις της Περιφερειακής Ενότητας Σερρών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΟ OUTSOURCING LOGISTICS ΑΠΟ ΓΕΩΡΓΙΟ ΧΡ.ΠΑΠΑΛΟΗ

ΑΝΑΦΟΡΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΟ OUTSOURCING LOGISTICS ΑΠΟ ΓΕΩΡΓΙΟ ΧΡ.ΠΑΠΑΛΟΗ ΑΝΑΦΟΡΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΟ OUTSOURCING LOGISTICS ΑΠΟ ΓΕΩΡΓΙΟ ΧΡ.ΠΑΠΑΛΟΗ ΙΕΥΘΥΝΤΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΗΣ ΨΥΓΕΙΑ ΑΛΑΣΚΑ Α.ΕΒ.Τ.Ε ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΟΣ ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ, Μ.Β.Α. ΑΘΗΝΑ ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2006 Η παρακάτω αναφορά αφορά

Διαβάστε περισσότερα

Απελευθερώστε τη δυναμική της επιχείρησής σας

Απελευθερώστε τη δυναμική της επιχείρησής σας Απελευθερώστε τη δυναμική της επιχείρησής σας Εφαρμοσμένες ΛΥΣΕΙΣ για Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις Συμβουλευτικές Υπηρεσίες Εκπαιδευτικά Σεμινάρια Ανάπτυξη Πωλήσεων Ανδρόμαχος Δημητροκάλλης, MBA Management

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Ευρετήριο διαγραμμάτων-πινάκων... 17. Πρόλογος στην 1η έκδοση... 19. Πρόλογος στη 2η έκδοση... 23. Εισαγωγή στη 2η έκδοση...

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Ευρετήριο διαγραμμάτων-πινάκων... 17. Πρόλογος στην 1η έκδοση... 19. Πρόλογος στη 2η έκδοση... 23. Εισαγωγή στη 2η έκδοση... ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Ευρετήριο διαγραμμάτων-πινάκων.......................... 17 Πρόλογος στην 1η έκδοση................................ 19 Πρόλογος στη 2η έκδοση................................. 23 Εισαγωγή στη

Διαβάστε περισσότερα

[ΑΡΧΕΙΟ ΠΡΙΝ ΤΙΣ ΔΙΟΡΘΩΣΕΙΣ]

[ΑΡΧΕΙΟ ΠΡΙΝ ΤΙΣ ΔΙΟΡΘΩΣΕΙΣ] [ΑΡΧΕΙΟ ΠΡΙΝ ΤΙΣ ΔΙΟΡΘΩΣΕΙΣ] ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Ευρετήριο διαγραμμάτων-πινάκων... Πρόλογος... Εισαγωγή στη 2η έκδοση... Κυριότερες συντομογραφίες... ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ 1.1 Εισαγωγή... 1.2

Διαβάστε περισσότερα

Ονοματεπώνυμο: Παναγιώτης-Πολυχρόνης Κορφιάτης Σειρά: 11 Επιβλέπων Καθηγητής: κ. Ολίβια Κυριακίδου

Ονοματεπώνυμο: Παναγιώτης-Πολυχρόνης Κορφιάτης Σειρά: 11 Επιβλέπων Καθηγητής: κ. Ολίβια Κυριακίδου Ονοματεπώνυμο: Παναγιώτης-Πολυχρόνης Κορφιάτης Σειρά: 11 Επιβλέπων Καθηγητής: κ. Ολίβια Κυριακίδου Δεκέμβριος 2014 Στόχοι Έρευνας Ο βαθμός χρήσης των συστημάτων διαχείρισης της απόδοσης στα ξενοδοχεία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΝΤΟΠΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΣΥΓΚΡΟΥΣΕΩΣ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΩΝ

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΝΤΟΠΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΣΥΓΚΡΟΥΣΕΩΣ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΝΤΟΠΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΣΥΓΚΡΟΥΣΕΩΣ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΩΝ Λαμβανομένων υπόψη του μεγέθους της ΑΕΠΕΥ, καθώς και της φύσεως, της κλίμακας και της πολυπλοκότητας των επιχειρηματικών της δραστηριοτήτων,

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Η ανάπτυξη του

Διαβάστε περισσότερα

Θεωρία του Έργου. Διαχείριση Έργου Κύκλος Ζωής. Μαρίνα Α.Τσιρώνη Πολιτικός Μηχανικός, MSc ΕΔΑ Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας.

Θεωρία του Έργου. Διαχείριση Έργου Κύκλος Ζωής. Μαρίνα Α.Τσιρώνη Πολιτικός Μηχανικός, MSc ΕΔΑ Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας. Θεωρία του Έργου Διαχείριση Έργου Κύκλος Ζωής Μαρίνα Α.Τσιρώνη Πολιτικός Μηχανικός, MSc ΕΔΑ Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας Οκτώβριος 2009 Διαχείριση του Έργου (Project Management) Ορισμοί Κάθε μιά όχι

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ISO 14001:2004 & EMAS

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ISO 14001:2004 & EMAS ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ISO 14001:2004 & EMAS ΕΞΩΤΕΡΙΚΑ ΟΦΕΛΗ Τεκμηριώνει στις αρχές τη συμμόρφωση με την εθνική και κοινοτική νομοθεσία Ελαχιστοποιεί το ρίσκο - Μειώνει τον κινδύνο αποζημιώσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ

ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΕΣΠΑ 2007-2013 ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ» «ΔΙΑΡΘΡΩΤΙΚΗ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΝΤΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ» ΟΔΗΓΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγικές Έννοιες Επιχειρηματικότητας

Εισαγωγικές Έννοιες Επιχειρηματικότητας Εισαγωγικές Έννοιες Επιχειρηματικότητας Μάθημα 2 1 Εισαγωγή Χαρακτηριστικά στοιχεία της επιχείρησης ως οργανισμού Συστατικά μέρη και το περιβάλλον της επιχείρησης Διάφορες μορφές επιχειρήσεων που λειτουργούν

Διαβάστε περισσότερα

ISO 50001. Συστήματα Διαχείρισης της Ενέργειας. Improving performance, reducing risk

ISO 50001. Συστήματα Διαχείρισης της Ενέργειας. Improving performance, reducing risk ISO 50001 Συστήματα Διαχείρισης της Ενέργειας Improving performance, reducing risk Ενέργεια... Όλες οι μορφές εμπορικώς διαθέσιμης ενέργειας, συμπεριλαμβανομένης της ηλεκτρικής ενέργειας, του φυσικού αερίου

Διαβάστε περισσότερα

Παραδόσεις 4. Δεν υφίστανται απαιτήσεις. Ελληνική/Αγγλική

Παραδόσεις 4. Δεν υφίστανται απαιτήσεις. Ελληνική/Αγγλική ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ Προπτυχιακό ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ DF8201 ΕΞΑΜΗΝΟ ΣΠΟΥΔΩΝ Έκτο ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Διοίκηση Ποιότητας στον Τουρισμό ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ

Διαβάστε περισσότερα