Σχέδιο. Αναπτυξιακής Στρατηγικής της Π.Ι.Ν. για την Περίοδο

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Σχέδιο. Αναπτυξιακής Στρατηγικής της Π.Ι.Ν. για την Περίοδο 2014-2020"

Transcript

1 Σχέδιο Αναπτυξιακής Στρατηγικής της Π.Ι.Ν. για την Περίοδο (Στο πλαίσιο των απαιτήσεων της 2 ης Εγκυκλίου Αναπτυξιακού Σχεδιασμού) Μάϊος 2013

2 Κείμενο Θέσεων για τις Κατευθύνσεις Αναπτυξιακής Στρατηγικής ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ Πίνακας περιεχομένων Ε ι σ α γ ω γ ή...iii 1. Η θέση της Περιφέρειας Ιονίων Νήσων στο εθνικό, ευρωπαϊκό και διεθνές περιβάλλον και οι συνέπειες της οικονομικής κρίσης Η θέση της Περιφέρειας Ιονίων Νήσων στο εθνικό, ευρωπαϊκό και διεθνές περιβάλλον Επιπτώσεις από την οικονομική κρίση Ανάλυση της υφιστάμενης κατάστασης στην Περιφέρεια Ιονίων Νήσων Γεωγραφία - γεωμορφολογία Πληθυσμός Δημογραφία Παραγωγικό σύστημα Τομείς οικονομικής δραστηριότητας Έρευνα - καινοτομία & Τεχνολογίες Πληροφορικής-Επικοινωνιών Ανθρώπινο δυναμικό & Κοινωνικός ιστός Αγορά εργασίας Κοινωνική ένταξη Εκπαίδευση Περιβάλλον & Υποδομές Περιβάλλον, φυσικοί & πολιτιστικοί πόροι Ενέργεια Κλιματική αλλαγή Επισήμανση ενδοπεριφερειακών διαφοροποιήσεων και επιδράσεων στο πλαίσιο των περιφερειακών προτεραιοτήτων ανάπτυξης Κρίσιμα ζητήματα και βασικές ανάγκες για την Π.Ι.Ν Παραγωγικό σύστημα Ανθρώπινο δυναμικό-κοινωνικός ιστός Περιβάλλον και υποδομές Δημόσια διοίκηση Αναφορά Δυνατών Σημείων, Αδυναμιών, Ευκαιριών και Κινδύνων της Περιφέρειας Ιονίων Νήσων...26 Σελίδα i

3 Κείμενο Θέσεων για τις Κατευθύνσεις Αναπτυξιακής Στρατηγικής ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ 6. Αποτίμηση των αποτελεσμάτων των παρεμβάσεων των προηγούμενων Προγραμματικών Περιόδων στην Περιφέρεια Ιονίων Νήσων Ενίσχυση της έρευνας, της τεχνολογικής ανάπτυξης και της καινοτομίας Ενίσχυση της πρόσβασης, χρήσης και ποιότητας, των τεχνολογιών πληροφορικής και επικοινωνιών Ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων, του γεωργικού τομέα (για το ΕΓΤΑΑ), και της αλιείας και των υδατοκαλλιεργειών (για το ΕΤΘΑ) Ενίσχυση της μετάβασης προς την οικονομία χαμηλών εκπομπών ρύπων σε όλους τους τομείς Προώθηση της προσαρμογής στις κλιματικές αλλαγές, της πρόληψης και της διαχείρισης του κινδύνου Προστασία του Περιβάλλοντος και προώθηση της αποδοτικότητας των Πόρων Προώθηση των βιώσιμων μεταφορών και απομάκρυνση των σημείων συμφόρησης σε σημαντικά δίκτυα υποδομών Προώθηση της απασχόλησης και υποστήριξη της κινητικότητας των εργαζομένων Προώθηση της κοινωνικής ένταξης και της καταπολέμησης της φτώχειας Επένδυση στην εκπαίδευση, τις δεξιότητες και στη δια βίου μάθηση Βελτίωση της θεσμικής επάρκειας και της αποτελεσματικής δημόσιας διοίκησης Βασικές Προτεραιότητες Ανάπτυξης της Περιφέρειας Ιονίων Νήσων (και ιεράρχηση τους) «Ανίχνευση» νέας στρατηγικής Π.Ι.Ν Βασικές Προτεραιότητες Αναγκαίες θεσμικές και οργανωτικές προσαρμογές Κάλυψη προβλεπόμενων από τον Γενικό Κανονισμό «Αιρεσιμοτήτων» (Conditionalities) Χωρική διάσταση Τυπολογία του χώρου Εφαρμογή Οριζόντιων Αρχών και στόχοι πολιτικής για την υλοποίηση των ΕΔΕΤ...75 Σελίδα ii

4 Κείμενο Θέσεων για τις Κατευθύνσεις Αναπτυξιακής Στρατηγικής ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ Ε ι σ α γ ω γ ή Η υφιστάμενη οικονομική κρίση σε εθνικό και Ευρωπαϊκό επίπεδο επιτάσσει τον συντονισμό των οικονομικών και κοινωνικών δυνάμεων της χώρας προς την κατεύθυνση της έξυπνης, βιώσιμης και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξης, που αποτελεί και ευρωπαϊκό στόχο. Σκοπός του παρόντος εγγράφου είναι η παράθεση βασικών κατευθύνσεων της νέας αναπτυξιακής στρατηγικής της Περιφέρειας Ιονίων Νήσων (ΠΙΝ) για την περίοδο Για τον σκοπό αυτό, η ΠΙΝ έχει λάβει πλήρως υπόψη της τις παρούσες οικονομικές και κοινωνικές συνθήκες, τις ανάγκες σε τοπικό, περιφερειακό, αλλά και εθνικό επίπεδο. Σε απόλυτη σύμπνοια με τους στόχους της Ευρώπης 2020 και των δεσμεύσεων της χώρας, συντάσσει τις παρούσες προτάσεις με στόχο την ποιοτική άνοδο της ανταγωνιστικότητας της Περιφέρειας, αλλά και της χώρας. Με τον τρόπο αυτό προσβλέπει σε ένα παραγωγικό μοντέλο το οποίο θα λαμβάνει υπόψη τα υπάρχοντα δυνατά σημεία και με βάση αυτά θα μετατρέψει την οικονομία της σε ένα διαφοροποιημένο, αποτελεσματικό και υγιές παραγωγικό μοντέλο βασισμένο στην εξωστρέφεια, δημιουργώντας νέες θέσεις εργασίας, αυξάνοντας την παραγωγικότητα και την αποτελεσματικότητα, τόσο των δομών, όσο και των προϊόντων και υπηρεσιών σε συνθήκες κοινωνικής συνοχής. Σε συνέχεια της 2ης εγκυκλίου του ΥΠ.ΑΝ., η Ομάδα Σχεδιασμού Προγράμματος της Π.Ι.Ν. (Ο.Σ.Π.) προχώρησε στη διοργάνωση Περιφερειακού Αναπτυξιακού Συνεδρίου και Ημερίδες ανά Περιφερειακή Ενότητα με σκοπό την ενεργοποίηση της διαβούλευσης με τους τοπικούς φορείς. Επίσης, προέβη στην αποστολή ερωτηματολογίων με βασικά αναπτυξιακά ερωτήματα προς τις Περιφερειακές Ενότητες (ΠΕ), τους Δήμους και τους ενδιαφερόμενους τοπικούς φορείς. Με βάση τις γενικές κατευθύνσεις, τα πρώτα αποτελέσματα από τη διαβούλευση και λαμβάνοντας υπόψη την εμπειρία από την αποτίμηση παλαιότερων και τρεχόντων παρεμβάσεων, η Ο.Σ.Π. ΠΙΝ παρουσιάζει το παρόν έγγραφο σχεδιασμού του αναπτυξιακού προγραμματισμού για την Περιφέρεια Ιονίων Νήσων για την περίοδο , ως ένα ακόμη ενδιάμεσο βήμα στην πορεία προς την τελική κατάρτιση. Σε συνέχεια του παρόντος εγγράφου και παράλληλα με την εξέλιξη του Εθνικού Σχεδιασμού, η Ο.Σ.Π. ΠΙΝ θα προχωρήσει σε περαιτέρω εμβάθυνση, εξειδίκευση και τεκμηρίωση των στρατηγικών επιλογών της Περιφέρειας Ιονίων Νήσων. Μάϊος 2013 Σελίδα iii

5 Κείμενο Θέσεων για τις Κατευθύνσεις Αναπτυξιακής Στρατηγικής ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ 1. Η θέση της Περιφέρειας Ιονίων Νήσων στο εθνικό, ευρωπαϊκό και διεθνές περιβάλλον και οι συνέπειες της οικονομικής κρίσης Η θέση της Περιφέρειας Ιονίων Νήσων στο εθνικό, ευρωπαϊκό και διεθνές περιβάλλον Ο ρόλος της Περιφέρειας Ιονίων Νήσων στο εθνικό, ευρωπαϊκό και διεθνές περιβάλλον προσδιορίζεται ανάλογα με τη χωρική κλίμακα με την οποία εξετάζει κανείς τη θέση της στην ευρύτερη περιοχή, Έτσι: --Στο χώρο της Μεσογείου, η θέση των νησιών χαρακτηρίζει μια σχετική κεντρικότητα επί των μεσογειακών και ευρωπαϊκών αξόνων, που επιβεβαιώνεται ιστορικά. Στον ευρύτερο αυτό χώρο προωθείται από το 1995 η «Νέα Μεσογειακή Πολιτική» που θέτει σε νέες βάσεις την Ευρω- Μεσογειακή συνεργασία. Το 2008 θα δοθεί μια νέα ώθηση στη συνεργασία αυτή με τη δημιουργία της «Ένωσης για τη Μεσόγειο»1, στη Διακήρυξη της οποίας προβλέπεται μεταξύ άλλων η προώθηση προγραμμάτων με αναπτυξιακή, περιβαλλοντική και κοινωνική διάσταση2, τομείς με άμεσο ενδιαφέρον για την Περιφέρεια Ιονίων Νήσων. --Στον ευρωπαϊκό χώρο, καταρχήν η Περιφέρεια Ιονίων Νήσων λόγω του νησιωτικού της χαρακτήρα εντάσσεται στον Ευρωπαϊκό Νησιωτικό Χώρο που συντίθεται από 286 περιοχές με 10 εκατ. κατοίκους περίπου. Ο Χώρος αυτός αντιμετωπίζει ορισμένα ειδικά προβλήματα που έχουν δομικό χαρακτήρα και επομένως μονιμότητα. Η έννοια της νησιωτικότητας περιλαμβάνεται πλέον τόσο στο ελληνικό Σύνταγμα, όσο και στη Συνθήκη της Λισσαβόνας και ειδικότερα στις αναφορές της για την εδαφική συνοχή, καθώς και στην αναγκαιότητα ειδικής πολιτικής για τα ευρωπαϊκά νησιά. Επίσης, τα Ιόνια Νησιά ευρισκόμενα επί του Άξονα «Αδριατικής-Ιονίου», έχουν άμεσο ενδιαφέρον για την «Πρωτοβουλία Αδριατικής-Ιονίου»3 που υπογράφτηκε το 2000 και η οποία το 2008 έθεσε ως προτεραιότητές της τα θέματα Μικρών και Μεσαίων Επιχειρήσεων, τις μεταφορές, τον τουρισμό και τον πολιτισμό, τη διαπανεπιστημιακή συνεργασία, καθώς και το περιβάλλον, θέματα προτεραιότητας για τα Ιόνια Νησιά. Στις αρχές του 2012 υιοθετήθηκε η Διακήρυξη του Βελιγραδίου με την οποία προωθείται προς υλοποίηση η θέσπιση «Μακροπεριφέρειας Αδριατικής-Ιονίου» εντός του Οι εξελίξεις αυτές στο βαθμό που θα αποκτήσουν πρακτική σημασία στο πλαίσιο των πολιτικών της Ε.Ε., μπορεί να αποβούν επωφελείς και για την Περιφέρεια Ιονίων Νήσων. --Τέλος, σε εθνικό επίπεδο, η Περιφέρεια Ιονίων Νήσων αποτελεί έναν ισχυρό πόλο τουριστικής ανάπτυξης, ο οποίος «ισορροπεί» με τους άλλους δύο σημαντικούς νησιωτικούς πόλους, το Νότιο Αιγαίο και την Κρήτη, ενώ λειτουργεί παράλληλα και συμπληρωματικά με τη λιγότερο ανεπτυγμένη τουριστικά ακτή της Ηπείρου και τη δυτική ακτή της Πελοποννήσου, περιοχές που σχηματοποιούν το «δυτικό ανάπτυγμα» της χώρας. Η διαμόρφωση και λειτουργία του χώρου αυτού ως άξονα ανάπτυξης και όχι απλά ως άξονα μεταφορών, μπορεί να επιδράσει σημαντικά στη βελτίωση των παραγωγικών-οικονομικών δομών της ευρύτερης περιοχής. Η λειτουργία σημαντικών υποδομών όπως της γέφυρας Ρίου-Αντίρριου, της σήραγγας του Ακτίου, της Εγνατίας Οδού, καθώς και η μελλοντική λειτουργία της Ιόνιας Οδού αποτελούν την αρχή μιας 1 Το 2014 η Ελλάδα θα έχει την Προεδρία της Ένωσης 2 Με προτεραιότητα στους τομείς: Απορρύπανση της Μεσογείου, Χερσαίοι και Θαλάσσιοι Διάδρομοι, Πολιτική Προστασία, Ηλιακή Ενέργεια, Ανώτατη Εκπαίδευση και Έρευνα, Μεσογειακή Πρωτοβουλία για την ανάπτυξη των ΜΜΕ 3 Το 2014 η Ελλάδα θα έχει την Προεδρία της Πρωτοβουλίας Σελίδα 1

6 Κείμενο Θέσεων για τις Κατευθύνσεις Αναπτυξιακής Στρατηγικής ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ τέτοιας προσπάθειας. Γιατί, για μια νησιωτική Περιφέρεια, η λειτουργική ένταξή της στους κύριους άξονες ανάπτυξης συμβάλλει σε σημαντικό βαθμό στην άρση της περιφερειακότητας και απομόνωσής της. Όμως η ύπαρξη ή δημιουργία διαπεριφερειακού τύπου ροών και λειτουργιών δεν υποκαθιστά τον πολυ-επίπεδο ρόλο της ίδιας της Περιφέρειας Ιονίων Νήσων, η οποία θα πρέπει να κατακτήσει τη δική της εσωτερική συνοχή και την αντιμετώπιση ανοικτών εσωτερικών προβλημάτων και διαφορετικών ταχυτήτων, που δρουν περιοριστικά όσον αφορά την ανάπτυξη μια ενιαίας μακροπρόθεσμης στρατηγικής Επιπτώσεις από την οικονομική κρίση Η ελληνική οικονομία αντιμετωπίζει τα τελευταία χρόνια μια εκτεταμένη οικονομική κρίση, με εμφανείς αρνητικές επιπτώσεις στην οικονομική δραστηριότητα, την απασχόληση (κατακόρυφη αύξηση ανεργίας), την παραγωγικότητα, αλλά και στα δημόσια οικονομικά. Η κρίση αυτή έχει ήδη σοβαρό κοινωνικό αντίκτυπο και συνέπειες που αντανακλώνται εκτός από την ανεργία, στο επίπεδο φτώχειας και τη λειτουργία του κοινωνικού κράτους. Η επιρροή των δυσμενών εξελίξεων στην Περιφέρεια Ιονίων Νήσων ανιχνεύεται σε ορισμένους δείκτες για τους οποίους υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία, όπως: -το Ακαθάριστο Περιφερειακό Προϊόν (σε PPS) υπέστη σημαντική μείωση από το 2008 στο 2009 (-7,2% - την μεγαλύτερη μείωση από όλες τις Περιφέρειες της χώρας), συμπαρασύροντας και το κατά κεφαλήν ΑΠΠ (σε PPS) (- 8,3% και -6,0% την επόμενη χρονιά, οι μεγαλύτερες μεταξύ των Περιφερειών της χώρας) - στη σημαντική αύξηση του ποσοστού ανεργίας, στο πλαίσιο μιας πολυετούς κλιμάκωσης, το οποίο εκτινάχθηκε στο 14,8% το 2009 (+52,6% έναντι 2008), κατατάσσοντας την Π.Ι.Ν. στη 2 η χειρότερη θέση ανάμεσα στις Περιφέρειες της χώρας 4. - στη σχετικά περιορισμένη κάμψη του τουριστικού τομέα, όπως αυτή αποτυπώνεται στα ποσοτικά στοιχεία των αφίξεων και των διανυκτερεύσεων (-2,0% στις διανυκτερεύσεις , αλλά βελτίωση στη συνέχεια), τα οποία όμως δεν αποδίδουν την πλήρη εικόνα των επιπτώσεων 5. Κατά τα λοιπά, η οικονομία της Περιφέρειας Ιονίων Νήσων συνεχίζει να παρουσιάζει σε γενικές γραμμές χαρακτηριστικά «μονοκαλλιέργειας» στον τομέα του τουρισμού και γενικότερα των υπηρεσιών, με τον πρωτογενή και δευτερογενή τομέα να εμφανίζουν τάσεις συνεχούς συρρίκνωσης. Αυτό καταδεικνύει αφενός η κατανομή της απασχόλησης κατά τομέα, που χαρακτηρίζεται από στροφή στον τριτογενή τομέα, σε ρυθμούς υψηλότερους της χώρας και σε βάρος της απασχόλησης του πρωτογενή τομέα 6, καθώς και από την τομεακή κατανομή της Ακαθάριστης Προστιθέμενης Αξίας, όπου η συνεισφορά του Τριτογενούς Τομέα στην Περιφέρεια υπερβαίνει εκείνη της χώρας (86% έναντι 78,7% στο σύνολο της χώρας) 7. 4 Το ποσοστό παραμένει περίπου σταθερό το 2012, όμως η σχετική θέση της Π.Ι.Ν. έχει «βελτιωθεί» (το χαμηλότερο ποσοστό από όλες τις Περιφέρειες της χώρας) 5 Σύμφωνα με στοιχεία της ΤτΕ, οι συνολικές διανυκτερεύσεις της ΠΙΝ από 7,5 εκατ. το 2007, με διακυμάνσεις διαμορφώθηκαν σε 7,1 εκατ. το Ειδικότερα, ο τριτογενής τομέας της Περιφέρειας απασχολεί το 2010 το 66,90% των συνολικά απασχολούμενων (έναντι 61,65% το 2000), ποσοστό οριακά χαμηλότερο από το σύνολο της χώρας (67,80%). Αντίστοιχα, ο πρωτογενής τομέας απασχολεί το 2010 το 16,50% των συνολικά απασχολούμενων (έναντι 25,23% το 2000), ποσοστό πάντως υψηλότερο του αντίστοιχου στο σύνολο της χώρας (12,50%). Το ποσοστό απασχόλησης της Περιφέρειας στον δευτερογενή τομέα το 2010 είναι υψηλότερο του επίπεδου του 2000 (16,60% έναντι 13,12%), ενώ στο σύνολο της χώρας παραμένει στα ίδια περίπου επίπεδα (19,57% έναντι 19,70%). 7 Ο δευτερογενής τομέας συμμετέχει με ιδιαίτερα χαμηλό ποσοστό 11,6% (έναντι 18,1% στο σύνολο της χώρας) και ο πρωτογενής τομέας με 2,40% (έναντι 3,1% στο σύνολο της χώρας). Σελίδα 2

7 Κείμενο Θέσεων για τις Κατευθύνσεις Αναπτυξιακής Στρατηγικής ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ Όσον αφορά στο ανθρώπινο δυναμικό, το ποσοστό του εργατικού δυναμικού στο σύνολο του πληθυσμού της Περιφέρειας την τελευταία δεκαετία, βρίσκεται σταθερά πάνω από το μέσο όρο της χώρας και χαρακτηρίζεται από μεγάλο αριθμό αυτοαπασχολούμενων 8. Ο δε απασχολούμενος πληθυσμός στην Περιφέρεια το 2010 υπολογίζεται σε 89,5 χιλ. άτομα, που αντιστοιχούν στο 2% των απασχολουμένων της χώρας. Άλλο ιδιαίτερο χαρακτηριστικό είναι το ιδιαίτερα χαμηλό επίπεδο εκπαίδευσης των απασχολουμένων. Συγκεκριμένα, το 2010 μόνο το 16,8% των απασχολούμενων της ΠΙΝ είχε ολοκληρώσει Τριτοβάθμια εκπαίδευση (έναντι 27,6% της χώρας), ενώ το 47,8% (έναντι 33,3% της χώρας) είχε ολοκληρώσει έως και τη Πρωτοβάθμια εκπαίδευση. Από την παράθεση των παραπάνω στοιχείων διαπιστώνεται ότι η Περιφέρεια, αν και διατηρεί ορισμένες αντιστάσεις, λόγω της έμφασης της οικονομικής δραστηριότητάς της στον τουρισμό, ακολουθεί σε γενικές γραμμές τις τάσεις οικονομικής ύφεσης της χώρας και των υπολοίπων Περιφερειών. Έτσι, η διατηρούμενη για πέμπτο έτος οικονομική ύφεση έχει επηρεάσει δραστικά τους οικονομικούς και κοινωνικούς της δείκτες ευημερίας. 8 Το δεύτερο τρίμηνο του 2011 αποτελούν το 41,12% της απασχόλησης, έναντι 30,75% της χώρας Σελίδα 3

8 Κείμενο Θέσεων για τις Κατευθύνσεις Αναπτυξιακής Στρατηγικής ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ 2. Ανάλυση της υφιστάμενης κατάστασης στην Περιφέρεια Ιονίων Νήσων Γεωγραφία - γεωμορφολογία Η Περιφέρεια Ιόνιων Νησιών αποτελεί μια νησιωτική περιφέρεια, η οποία συγκροτήθηκε με βάση κυρίως το κοινό ιστορικό και πολιτισμικό παρελθόν της και τους κοινούς αναπτυξιακούς στόχους. Τα νησιά που την απαρτίζουν έχουν κοινά κοινωνικοοικονομικά χαρακτηριστικά, που απορρέουν από την δομή του νησιωτικού χώρου στον οποίο εντάσσονται. Το κοινό παρελθόν με τις πλούσιες πολιτιστικές καταβολές σε συνδυασμό με το αξιόλογο φυσικό περιβάλλον, διαμορφώνουν την ταυτότητα της Περιφέρειας. Τα Ιόνια Νησιά εκτείνονται στο νοτιότερο μέρος του θαλάσσιου χώρου Αδριατικής Ιονίου, σε κεντρικό σημείο της Μεσογείου και κατά μήκος των δυτικών παραλίων της Ελλάδας 9. Σύμφωνα με την πρόσφατη διοικητική αναδιάρθρωση τα Ιόνια Νησιά συγκροτούν περιφερειακή αυτοδιοικητική οντότητα (Περιφέρεια Ιονίων Νήσων Περιφερειακές Ενότητες), που στο αμέσως επόμενο επίπεδο διαρθρώνεται σε 7 Δήμους. Η έδρα της Περιφέρειας βρίσκεται στην πόλη της Κέρκυρας. Η Περιφέρεια έχει συνολική έκταση τ.χλμ, καλύπτει δε το 1,8% της συνολικής έκτασης της χώρας 10 και συνιστά ένα νησιωτικό σύμπλεγμα αποτελούμενο από 32 νησιά (μικρά και μεγάλα) εκ των οποίων κατοικούνται μόνο τα Βασικά γεωμορφολογικά χαρακτηριστικά των Ιόνιων Νησιών είναι οι ορεινοί όγκοι με σημαντικό για τα νησιωτικά δεδομένα υψόμετρο, οι λοφοσειρές, οι λιμνοθάλασσες, καθώς και οι παράκτιες κυρίως, πεδινές εκτάσεις. Οι αναλογίες μεταξύ ορεινών, ημιορεινών και πεδινών περιοχών διαμορφώνονται περίπου στο 1/3 της συνολικής έκτασης για κάθε μία κατηγορία 12, ενώ η ακτογραμμή των νησιών (με 130 συνολικά παραλίες) παρουσιάζει γενικά μεγάλη ποικιλία στη διαμόρφωσή της 13. Όλα τα νησιά έχουν πλούσια βλάστηση και το καθένα έχει μια ιδιαίτερη φυσικο-γεωγραφική ταυτότητα, με την Κεφαλληνία να διαθέτει το πλέον πολύπλοκο γεω-μορφολογικό ανάγλυφο. Το κλίμα χαρακτηρίζεται από ήπιο χειμώνα, με υψηλές βροχοπτώσεις, υψηλή θερμοκρασία αέρος, μεγάλη ηλιοφάνεια και υψηλά ποσοστά ατμοσφαιρικής υγρασίας. Τέλος, μία σημαντική γεωλογική συνέπεια σχετίζεται με τη σεισμικότητα του χώρου του Ιονίου, ιδιαίτερα δε του κεντρικού και νότιου, φαινόμενο που αφορά ολόκληρο τον ελλαδικό χώρο. 9 Γειτνιάζουν προς βορρά με τη νοτιο-δυτική Βαλκανική και προς δυσμάς με το Mezzogiorno της Ιταλίας και ταυτόχρονα αποτελούν μέρος του ελληνικού νησιωτικού χώρου, με τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του. 10 Αποτελείται από τις Π.Ε. Κερκύρας, Λευκάδας, Κεφαλληνίας & Ιθάκης και Ζακύνθου. Η μεγαλύτερη Π.Ε. είναι αυτή της Κεφαλληνίας-Ιθάκης, που καταλαμβάνει περίπου το 40% της συνολικής έκτασης της Περιφέρειας, και έπονται οι Π.Ε. Κέρκυρας (28%), Ζακύνθου (17%) και Λευκάδας (15%). 11 Περιλαμβάνει δε, από τα βόρεια προς τα νότια, τα νησιά Οθωνοί, Ερρείκουσα, Μαθράκι, Κέρκυρα, Παξοί, Αντίπαξοι, Λευκάδα, Μεγανήσι, Κάλαμο, Καστό, Ιθάκη, Κεφαλληνία, Ζάκυνθο και Στροφάδες. 12 με το νομό Λευκάδας να έχει την πλέον εκτεταμένη ορεινή ζώνη και την Κέρκυρα να υπερτερεί σε πεδινές εκτάσεις. Τα υψηλότερα όρη είναι ο Παντοκράτορας στην Κέρκυρα, ο Αίνος στην Κεφαλληνία, η Ελάτη στην Λευκάδα, και ο Βραχίωνας στην Ζάκυνθο. Οι πεδινές περιοχές επικεντρώνονται στη βορειοδυτική, τη κεντρική και τη νότια Κέρκυρα, στην ανατολική Ζάκυνθο και σε ορισμένες παραθαλάσσιες περιοχές της ανατολικής Λευκάδας, ενώ η Κεφαλληνία είναι πολύ φτωχή σε πεδινές εκτάσεις. 13 Οι δυτικές ακτές είναι απότομες και βραχώδεις, αλλά παρόλα αυτά διασπώνται και αυτές από αμμώδεις παραλίες, ενώ οι ανατολικές χαρακτηρίζονται από σχετική ομαλότητα. Σελίδα 4

9 Κείμενο Θέσεων για τις Κατευθύνσεις Αναπτυξιακής Στρατηγικής ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ 2.2. Πληθυσμός Δημογραφία Σύμφωνα με την ανάλυση των βασικών πληθυσμιακών μεταβολών μεταξύ των ετών 2001 και 2011 προκύπτει πως: Παρατηρείται αύξηση του μόνιμου πληθυσμού της Περιφέρειας Ιονίων Νήσων μεταξύ των ετών (+6,9%, στους κατοίκους), έναντι μείωσης του πληθυσμού της χώρας ( έναντι - 1,1%) 14. Το φυσικό ισοζύγιο όμως (γεννήσεις μείον θάνατοι) παραμένει αρνητικό ολόκληρη την περίοδο ). Καθοδική είναι η πορεία του δείκτη γονιμότητας (μετά την άνοδο του 2008 στο 1,5), με κατάληξη τις 1,35 γεννήσεις/γυναίκα (και την 8 η θέση στις Περιφέρειες της χώρας), παράλληλα όμως η Π.Ι.Ν. χαρακτηρίζεται από τον υψηλότερο δείκτη αναμενόμενης διάρκειας ζωής στη χώρα (82,5 έτη) Τη μεγαλύτερη αύξηση του πληθυσμού τους εμφανίζουν οι ΠΕ Ζακύνθου (+11,6%) και Λευκάδας (+9,2%). Ακολουθεί η ΠΕ Κέρκυρας με +4,0%ο, ενώ οριακή είναι η αύξηση της ΠΕ Λευκάδας (+0,9%). Πρόκειται για μια από τις πλέον πυκνοκατοικημένες Περιφέρειες της χώρας (περί τους 101 κατ. /km2) Η μετανάστευση στην Περιφέρεια, υπολογιζόμενη από το αλγεβρικό άθροισμα της φυσικής κίνησης και της συνολικής μεταβολής της δεκαετίας («φαινόμενη» μετανάστευση), παρουσιάζει θετικό πρόσημο και σημαντικό μέγεθος («καθαρή» εισροή περί των ατόμων τη δεκαετία ). σύμφωνα με τους τρεις βασικούς δημογραφικούς δείκτες, δηλαδή το "δείκτη γήρανσης", το "δείκτη εξάρτησης" και τ ο "δείκτη αντικατάστασης" η δημογραφική κατάσταση της Περιφέρειας Ιόνιων Νήσων χαρακτηρίζεται δυσμενέστερη από αυτή της χώρας, επί σειρά ετών Παραγωγικό σύστημα Τομείς οικονομικής δραστηριότητας 15 Τις τελευταίες δεκαετίες, βασικό χαρακτηριστικό της περιφερειακής οικονομίας αποτελεί η υψηλή συγκέντρωση δραστηριοτήτων στον τριτογενή τομέα (89,0% της Α.Π.Α.), η φθίνουσα πορεία του πρωτογενή (2,6% της Α.Π.Α.) και μια περίπου σταθεροποιημένη κατάσταση του δευτερογενή (8,4% της Α.Π.Α. ), εικόνα που αντικατοπτρίζεται στο επίπεδο ανταγωνιστικότητας των μικρομεσαίων επιχειρήσεων. Όσον αφορά την εξέλιξη του Α.Π.Π. της Π.Ι.Ν. ως απόλυτου μεγέθους, αυτή αντικατοπτρίζει τις συνέπειες της οικονομικής κρίσης: κορύφωση το 2008 και σημαντική πτώση το 2010 στα επίπεδα του Ειδικότερα: 14 Από τους κατ. της Π.Ι.Ν., τους (51,5%) έχει η Κέρκυρα, τους η Ζάκυνθος (19,4%), η Λευκάδα (10,7%) και η Κεφαλληνία-Ιθάκη (18,4%) 15 Ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων, του γεωργικού τομέα (για το ΕΓΤΑΑ), και της αλιείας και των υδατοκαλλιεργειών (για το ΕΤΘΑ) Σελίδα 5

10 Κείμενο Θέσεων για τις Κατευθύνσεις Αναπτυξιακής Στρατηγικής ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ Ο πρωτογενής τομέας, παρότι έχει εμπλουτίσει τις παραδοσιακές μονοκαλλιέργειες (αμπέλι, ελιά) με ορισμένες άλλες καλλιέργειες, υδατοκαλλιέργειες και κτηνοτροφία, διατηρεί τις διαρθρωτικές του αδυναμίες, όπως είναι ο κατατεμαχισμός και το μικρό μέγεθος του κλήρου (κατά μ.ο. 20,9 στρέμματα ανά εκμετάλλευση). Επίσης, η νησιωτικότητα και η τουριστική επέκταση ασκούν σημαντικές πιέσεις και περιορισμούς. Σε ότι δε, αφορά την απασχόληση, τα Ιόνια Νησιά βρίσκονται στην ιδιαίτερα χαμηλή θέση (συμβολή κατά 3,0% το 2011), ενώ η ανοδική πορεία του δείκτη των Ακαθάριστων Επενδύσεων Παγίου Κεφαλαίου από το 2007 και μετά, δεν έχει αντίστοιχο αντίκρισμα στην εξέλιξη της Ακαθάριστης Προστιθεμένης Αξίας η οποία σημειώνει σημαντική μείωση την ίδια περίοδο. Τα τελευταία χρόνια καταγράφεται σειρά τοπικών προϊόντων με Ονομασία Προέλευσης, καθώς και προϊόντα που μπορούν να τύχουν πιστοποίησης 16. Όσον αφορά στον δευτερογενή τομέα, στην Περιφέρεια λειτουργούν περί τις επιχειρήσεις (2007), με ιδιαίτερη συγκέντρωση στους κλάδους των «κατασκευών» και της «μεταποίησης» (στους κλάδους τροφίμων, ποτών, τουριστικών ειδών και οικοδομικών υλικών). Αναφορικά με τα μεγέθη των επιχειρήσεων, αυτές που απασχολούν περισσότερα από 10 άτομα είναι λίγες. Όσον δε, αφορά στις Ακαθάριστες Επενδύσεις Παγίου Κεφαλαίου, η ΠΙΝ κατέχει την τελευταία θέση. Στον τριτογενή τομέα δεσπόζουν ο τουρισμός και το εμπόριο. Τις τελευταίες δεκαετίες, ο τουρισμός έγινε η κυρίαρχη μορφή της τριτογενούς δραστηριότητας και τα Ιόνια Νησιά έχουν κατακτήσει μιαν εξέχουσα θέση στην ελληνική τουριστική αγορά, προσελκύοντας το 7% των αφίξεων, το 10% των διανυκτερεύσεων σε ξενοδοχειακά καταλύματα και προσφέροντας το 11% των ξενοδοχειακών κλινών της χώρας (2010). Παρόλα αυτά, οι δείκτες τουριστικής ανάπτυξης παρουσιάζουν σχετική υστέρηση και επιδείνωση, σε σύγκριση με τους αντίστοιχους της χώρας 17. Συγκεκριμένα, μεταξύ 2002 και 2010, ενώ οι αφίξεις στην ΠΙΝ αυξάνονται κατά 26,4%, οι διανυκτερεύσεις αυξάνονται μόνο κατά 8,6% και η πληρότητα μειώνεται κατά 30,9%, ενώ σε επίπεδο χώρας τα αντίστοιχα στοιχεία είναι +30,7%, +21,7% και - 22,1%. Στο εσωτερικό της Περιφέρειας, η Λευκάδα εμφανίζει τα μεγαλύτερα ποσοστά αυξήσεων σε αφίξεις και διανυκτερεύσεις και η Κέρκυρα τη μικρότερη μείωση της πληρότητας. Ενδεικτικό επίσης στοιχείο αποτελεί η μείωση του μέσου εσόδου ανά δωμάτιο κατά 29,73%, σχεδόν διπλάσια από την μέση μείωση που υπέστη το σύνολο της χώρας (-15,39%), την περίοδο , ενώ οι τιμές (Αύγουστος 2011) διατηρούνται σε υψηλά επίπεδα, εφάμιλλα του Άλλοι αξιοσημείωτοι δείκτες (στοιχεία 2008) αφορούν στην μέση δυναμικότητα των ξενοδοχείων, (96 κλίνες στην Π.Ι.Ν. έναντι 76 2 η θέση), τη μέση απασχόληση ανά ξενοδοχείο (10 απασχ. στην ΠΙΝ έναντι 8 στη χώρα), το μερίδιο της απασχόλησης στα καταλύματα ως προς το σύνολο του τριτογενή τομέα (13,9% στην ΠΙΝ έναντι 2,5% για τη χώρα). Αξιοσημείωτη τέλος εξέλιξη αποτελεί η άνοδος τα τελευταία χρόνια της αγοράς των κρουαζιέρων. 16 Υπάρχουν σειρά προϊόντων με Ονομασία Προέλευσης ή Προστατευόμενης Γεωγραφικής Ένδειξης (κουμ-κουάτ, κρασιά «Ρομπόλα», «Μοσχάτος», «Μαυροδάφνη» και «Βερντέα», ελαιόλαδο Άγιος Ματθαίος, κλπ.), καθώς και προϊόντα που μπορούν να τύχουν πιστοποίησης (τυροκομικά Κεφαλονιάς, φακές Εγκλουβής, αυγοτάραχο Λευκάδας κ.α. 17 Συγκεκριμένα: μεταξύ 2002 και 2010, ενώ οι αφίξεις στην ΠΙΝ αυξάνονται κατά 26,4%, οι διανυκτερεύσεις αυξάνονται μόνο κατά 8,6% και η πληρότητα μειώνεται κατά 30,9%, ενώ σε επίπεδο χώρας τα αντίστοιχα στοιχεία είναι +30,7%, +21,7% και -22,1%. Η Λευκάδα εμφανίζει τα μεγαλύτερα ποσοστά αυξήσεων σε αφίξεις και διανυκτερεύσεις και η Κέρκυρα τη μικρότερη μείωση της πληρότητας. Ενδεικτικό επίσης στοιχείο αποτελεί η μείωση του μέσου εσόδου ανά δωμάτιο κατά 29,73%, σχεδόν διπλάσια από την μέση μείωση που υπέστη το σύνολο της χώρας (-15,39%), την περίοδο Σελίδα 6

11 Κείμενο Θέσεων για τις Κατευθύνσεις Αναπτυξιακής Στρατηγικής ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ Σε γενικές γραμμές, πρόκειται για ένα είδος τυποποιημένου τουρισμού (μαζικός τουρισμός), που μειώνει τις ευκαιρίες αποκόμισης ωφελειών από τον τόπο προορισμού Σε ότι δε, αφορά την εμπορική δραστηριότητα, αυτή αντλούσε την σημαντικότητά της από τους σχετικά αυξημένους τζίρους, πολλαπλάσιους των άλλων δραστηριοτήτων. Συνολικά, συγκεντρώνει επιχειρήσεις (2007), τα ¾ των οποίων δραστηριοποιούνται στο λιανεμπόριο (κυρίως«τροφίμων και ποτών») Έρευνα - καινοτομία 18 & Τεχνολογίες Πληροφορικής-Επικοινωνιών 19 Η καινοτομία, αποτελεί το απαραίτητη προϋπόθεση για να επιτευχθεί η βελτίωση ή η παραγωγή νέων προϊόντων και υπηρεσιών. Ενσωματώνει δε σε σημαντικό βαθμό την ερευνητική προσπάθεια και την τεχνολογική εξέλιξη. Η Περιφέρεια Ιονίων Νήσων κινείται στις τελευταίες θέσεις όσον αφορά στις επιδόσεις και στους πόρους που επενδύονται στην Έρευνα και Ανάπτυξη, σε σχέση με τις υπόλοιπες Περιφέρειες της χώρας 20. Στον δε τομέα της καινοτομίας, κατατάσσεται επίσης στην τελευταία θέση, σύμφωνα με όλους τους σύνθετους δείκτες στο σύνολο των 13 ελληνικών Περιφερειών 21. Κοινή λοιπόν διαπίστωση και για τους δύο τομείς («έρευνα» και «καινοτομία») αποτελεί αφενός το σημερινό χαμηλό επίπεδο εκκίνησης και αφετέρου η ασυνέχεια, η ανεπαρκής διάδοση των όποιων αποτελεσμάτων, καθώς και η χαμηλή προστιθέμενη αξία σε περιφερειακό επίπεδο. Από την άλλη πλευρά, το περιφερειακό παραγωγικό σύστημα χαρακτηρίζεται από «εκτατικού τύπου» ανάπτυξη, παραγωγική μονομέρεια (κυριαρχεί ο τομέας των υπηρεσιών) 22 και παραδοσιακότητες, που σε συνδυασμό με άλλους παράγοντες συντελούν στη μειωμένη ανταγωνιστικότητά του έναντι άλλων, αντίστοιχων περιοχών. Η εισαγωγή της ψηφιακής τεχνολογίας και των τεχνολογιών στις επικοινωνιών συμβάλουν σημαντικά στην περιφερειακή ανάπτυξη, διευκολύνοντας την προσβασιμότητα και διασύνδεση και συμβάλλοντας στην επιχειρηματική ανταγωνιστικότητα. 18 Ενίσχυση της έρευνας, της τεχνολογικής ανάπτυξης και της καινοτομίας 19 Ενίσχυση της πρόσβασης, χρήσης και ποιότητας, των τεχνολογιών πληροφορικής και επικοινωνιών. 20 (στοιχεία Eurostat 2005). 21 Σύμφωνα με τα στοιχεία του «Ευρωπαϊκού Πίνακα Αποτελεσμάτων για την Καινοτομία». Μάλιστα, βάσει σχετικής έρευνας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας του 2009, στην εκτίμηση του Περιφερειακού Συνοπτικού Δείκτη Καινοτομίας (Regional Summary Innovation Index (RRSII) η ΠΙΝ παρουσιάζει την τελευταία και μηδενική επίδοση. Προτελευταία είναι η επίδοση της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου με 0,01, τη στιγμή που η χώρα έχει δείκτη 0,30 και η Ε.Ε. 0,51. Οι συνολικές επενδύσεις σε Έρευνα και Ανάπτυξη ανέρχονταν το 2005 στο 0,13% του Περιφερειακού ΑΕΠ (τρίτη χειρότερη επίδοση μεταξύ των Περιφερειών της χώρας και σημαντικά χαμηλότερη από το μέσο επίπεδο της χώρας - 0,6%, καθώς και του επιπέδου της ΕΕ-27 το ,92%). 22 ο τουριστικός τομέας και το εμπόριο κυριαρχούν στην οικονομία της περιφέρειας και όλες οι άλλες παρεχόμενες υπηρεσίες κινούνται γύρω από αυτούς τους δύο κυρίαρχους τομείς προσφέροντας συμπληρωματικές υπηρεσίες. Οι ΜΜΕ είναι η ραχοκοκαλιά της οικονομίας της περιφέρειας, αλλά καλύπτουν κυρίως τοπικές ανάγκες και συνεπώς δεν συνδέονται με τις εθνικές και διεθνείς αλυσίδες αξίας, γεγονός που εμποδίζει τον τεχνολογικό εκσυγχρονισμό, την ανταγωνιστικότητα και τις προοπτικές ανάπτυξής τους. Σελίδα 7

12 Κείμενο Θέσεων για τις Κατευθύνσεις Αναπτυξιακής Στρατηγικής ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ Έως πρόσφατα, η Περιφέρεια Ιονίων Νήσων ακολουθώντας σε γενικές γραμμές τις τάσεις της χώρας, καταλάμβανε μια από τις τελευταίες τέσσερις θέσεις στη κατάταξη των ελληνικών Περιφερειών όσον αφορά στη χρήση ψηφιακών μέσων, εικόνα που βελτιώνεται τελευταία 23. Όμως, ο πολυ-κερματισμός των εφαρμογών ανά αντικείμενο, ειδικά στο δημόσιο χώρο, δημιουργεί την ανάγκη για καλύτερο συντονισμό, που θα διασφαλίζει ταυτόχρονα και τη συνέχεια. Από την άποψη της τηλεπικοινωνιακής υποδομής, παρότι έχουν εγκατασταθεί ικανές ψηφιακές υποδομές και σύγχρονα δίκτυα, παραμένουν ορισμένα «κενά» στην κάλυψη του χώρου, ενώ δεν υπάρχει εγκατεστημένο δίκτυο υπερτοπικής εμβέλειας Ανθρώπινο δυναμικό & Κοινωνικός ιστός Αγορά εργασίας 25 Το ανθρώπινο δυναμικό αποτελεί σημαντικό παράγοντα για την εξέλιξη και λειτουργία του παραγωγικού συστήματος. Η Περιφέρεια Ιονίων Νήσων συμμετέχει (με 105 χιλ. άτομα το 2011, δηλ. το 51% του πληθυσμού της) κατά το 2,1% στον οικονομικά ενεργό πληθυσμό της χώρας 26. Την περίοδο έως το 2004 το μέγεθός του ενεργού πληθυσμού παραμένει περίπου σταθερό (96,6 χιλ.), ενώ στη συνέχεια χαρακτηρίζεται από μια αυξητική τάση (με διακυμάνσεις) μέχρι το , όπου και εμφανίζει την μέγιστη τιμή της περιόδου Η συμμετοχή των απασχολουμένων (90,2 χιλ. άτομα το 2011), κυμαίνεται σταθερά πάνω από το μέσο όρο της χώρας την περίοδο Βασικά χαρακτηριστικά της διάρθρωσης της απασχόλησης αποτελούν: ο μεγάλος αριθμός αυτοαπασχολούμενων 29, η σημαντική αύξηση της συμμετοχής των γυναικών στην αγορά εργασίας (διαμορφώνεται πλέον γύρω στο 40,0%) και η έντονη εποχικότητά της απασχόλησης, λόγω του προσανατολισμού της οικονομίας της στην τουριστική δραστηριότητα. Αντίθετα, η συμμετοχή των νέων ηλικίας ετών, μετά το 2004 μειώνεται (με κάποιες διακυμάνσεις) από το 10% στο 6,1%. Η πτώση αυτή είναι ιδιαίτερα αισθητή τη διετία Επιπρόσθετα, η τομεακή κατανομή της απασχόλησης συνεχίζει να 23 Από τα στοιχεία του Παρατηρητηρίου για την ΚτΠ (2010) για τις Περιφέρειες, το ποσοστό χρήσης διαδικτύου το 2008 στην ΠΙΝ είχε ανέβει από το 21% στο 37% (πρώτη Αττική με 57% και τελευταία η Θεσσαλία με 28,4%, 8η θέση η ΠΙΝ), ενώ το ποσοστό χρήσης ηλεκτρονικού υπολογιστή είχε αυξηθεί από 38% στο 41,6% (πρώτη Αττική με 57,3% και τελευταία η Θεσσαλία με 29,6%, 8η θέση η ΠΙΝ). Στο ίδιο πλαίσιο, σε σχέση με το 2005, το ποσοστό πρόσβασης των νοικοκυριών στο διαδίκτυο έχει σχεδόν διπλασιαστεί σε 9 από τις 13 Περιφέρειες. Το ποσοστό στην ΠΙΝ των συνδεδεμένων νοικοκυριών στο διαδίκτυο φθάνει το 35% καταλαμβάνοντας την 6η θέση μεταξύ των Περιφερειών. 24 δηλαδή κάποιο δίκτυο συνδυασμένο με τηλεπικοινωνιακό κόμβο μεγάλων δυνατοτήτων που θα συνδεόταν με άλλες χώρες και θα αποτελούσε μια «πύλη» με τα διεθνή δίκτυα 25 Προώθηση της απασχόλησης και υποστήριξη της κινητικότητας των εργαζομένων. 26 κατατάσσοντας την στην προτελευταία θέση μεταξύ των Περιφερειών της χώρας 27 πιθανόν λόγω των αυξημένων εισροών ενεργού πληθυσμού στα νησιά, ιδιαίτερα μετά το έτος καταλαμβάνοντας, είτε την τρίτη, είτε την τέταρτη θέση, καθ όλη την διάρκεια της περιόδου, μετά τις Περιφέρειες Κρήτης, Νοτίου Αιγαίου και Αττικής 29 Ειδικότερα, το ποσοστό των αυτοαπασχολούμενων στην ΠΙΝ αποτελεί κατά το δεύτερο τρίμηνο του 2011 το 41,12% της απασχόλησης στην Περιφέρεια, έναντι 30,75% της χώρας. Η επίδοση αυτή την κατατάσσει στη δεύτερη θέση μεταξύ των Περιφερειών (μετά την Περιφέρεια Πελοποννήσου), με το μεγαλύτερο ποσοστό αυτοαπασχολούμενων. Σελίδα 8

13 Κείμενο Θέσεων για τις Κατευθύνσεις Αναπτυξιακής Στρατηγικής ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ χαρακτηρίζεται από τη στροφή στον τριτογενή τομέα (67,0% περίπου), σε ρυθμούς μάλιστα υψηλότερους από εκείνους της χώρας, σε βάρος της απασχόλησης του πρωτογενή τομέα 30. Το ποσοστό ανεργίας του εργατικού δυναμικού κορυφώθηκε το 2010 (14,8%). παρουσιάζοντας αυξητική τάση τα τελευταία χρόνια, ξεπερνώντας μάλιστα μετά το 2006 το μέσο επίπεδο ανεργίας της χώρας. Ωστόσο, στη συνέχεια (2011) φαίνεται να εμφανίζει «σταθεροποίηση» στο 14,2%, σε αντίθεση με την εξέλιξή της στο επίπεδο της χώρας (όπου από 12,6% το 2010, στο 17,7% το 2011). Η εποχικότητα της απασχόλησης εκφράζεται μεταξύ των άλλων με τις ακραίες για τη χώρα τιμές που λαμβάνει ο δείκτης ανεργίας της Περιφέρειας μεταξύ των τριμήνων κάθε έτους (διακύμανση από 11,4% έως 17,2% ) 31. Η ανεργία των γυναικών ακολουθεί ανοδική πορεία τα τελευταία χρόνια, φθάνοντας το 21,4% (διπλασιασμός το 2011 έναντι 2001), ενώ η ανεργία των νέων παραμένει σταθερά υψηλή (ανήλθε το 2011 στο 25,8% σε σχέση με 24% το 2004) 32, όμως και στις δύο περιπτώσεις τα μεγέθη είναι αισθητά χαμηλότερα εκείνων της χώρας. Το μέγεθος της μακροχρόνιας ανεργίας αυξάνει από 21,5% του συνολικού αριθμού των ανέργων (2010) σε 29,5% (2011), με τη μέση τιμή της χώρας στο 49,5%. Πέραν των παραπάνω, το σχετικά χαμηλό επίπεδο εξειδίκευσης των απασχολουμένων καταγράφεται ως βασική αδυναμία της Περιφέρειας, ενώ η ελαστικοποίηση των μορφών απασχόλησης εντείνει ένα ούτως ή άλλως, σύνθετο και σημαντικό πρόβλημα ( η «μερική» απασχόληση στην ΠΙΝ καταγράφει υψηλότερα ποσοστά από ότι στη χώρα, από 4,63% το 2000 σε 7,98% το 2011) Κοινωνική ένταξη 33 Σε γενικές γραμμές, η ΠΙΝ υφίσταται τις αρνητικές επιπτώσεις της γενικότερης αδυναμίας συντονισμού και βέλτιστης αξιοποίησης των υποδομών πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας υγείας, που χαρακτηρίζει το σύστημα υγείας στη χώρα. Ειδικότερα. σε ότι αφορά στον τομέα της παροχής υπηρεσιών υγείας, τα Ιόνια Νησιά κατέχουν μια από τις χαμηλές θέσεις πανελλαδικά, σε σχέση με την αναλογία νοσοκομειακών κλινών ανά κάτοικο (3,65 έναντι 5,0 για τη χώρα ). Στην ίδια κατεύθυνση κινούνται και οι αναλογίες ιατρών/1.000 κατοίκους (4,3 έναντι 6,4 για τη χώρα 2009) και νοσηλευτικού προσωπικού (2,5 έναντι 3,7 για τη χώρα 2009). Από την άλλη πλευρά, η μέση ετήσια πληρότητα των 30 Ειδικότερα, ο τριτογενής τομέας απασχολεί το 2010 το 66,90% των συνολικά απασχολούμενων της Περιφέρειας (έναντι 61,65% το 2000), ποσοστό οριακά χαμηλότερο της χώρας (67,80%). Αντίστοιχα, ο πρωτογενής τομέας της Περιφέρειας απασχολεί το 2010 το 16,50% των συνολικά απασχολούμενων (έναντι 25,23% το 2000), ποσοστό σημαντικά υψηλότερο του αντίστοιχου της χώρας (12,50%). Το ποσοστό απασχόλησης στο δευτερογενή τομέα το 2010 είναι υψηλότερο του επίπεδου του 2000 (16,60% έναντι 13,12%), ενώ στο σύνολο της χώρας παραμένει στα ίδια περίπου επίπεδα (19,70% έναντι 19,75%). Κατά συνέπεια η αύξηση της απασχόλησης στον τριτογενή τομέα στην ΠΙΝ για την περίοδο πραγματοποιείται σε βάρος της απασχόλησης στον πρωτογενή τομέα. 31 Σε επίπεδο χώρας η εποχική διακύμανση είναι μικρότερη: από 22,6% έως 26,0% (Πηγή: ΕΛ.ΣΤΑΤ Περιφερειακοί Λογαριασμοί) 32 Ακόμη πιο έντονο είναι το πρόβλημα στις ηλικίες ετών, όπου η ανεργία παρέμενε κάτω από τον εθνικό μέσο όρο από το 2000 έως το 2005, τον ξεπέρασε έως το 2010 (35,1%), με την τάση να αντιστρέφεται και πάλι το Προώθηση της κοινωνικής ένταξης και της καταπολέμησης της φτώχειας Σελίδα 9

14 Κείμενο Θέσεων για τις Κατευθύνσεις Αναπτυξιακής Στρατηγικής ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ Νοσοκομείων που χωροθετούνται στα 4 μεγαλύτερα νησιά, διατηρείται σχετικά χαμηλή, με την εξαίρεση της τουριστικής περιόδου, που ο πληθυσμός διπλασιάζεται 34. Όσον αφορά τις υποδομές β θμιας φροντίδας υγείας 35, θα πρέπει να σημειωθεί ότι μετά τον εκσυγχρονισμό των νοσοκομειακών κλινών στην Κέρκυρα, ολοκληρώνεται αντίστοιχη προσπάθεια στη Ζάκυνθο και εξελίσσεται στη Λευκάδα, ενώ το Ειδικό Νοσοκομείο (Ψυχιατρικό) Νοσοκομείο Κέρκυρας, έχει μετασχηματισθεί στο πλαίσιο της διαδικασίας από-ασυλοποίησης, με την ανάπτυξη αρκετών μονάδων, καθώς και Κοινωνικού Συνεταιρισμού Περιορισμένης Ευθύνης. Όσον αφορά στην α θμια φροντίδα υγείας, τα δε Κέντρα Υγείας και τα Περιφερειακά Ιατρεία, λαμβάνοντας υπόψη τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της νησιωτικότητας, εμφανίζουν ελλείψεις, τόσο σε εξοπλισμό, όσο και σε προσωπικό. Η δε παροχή υπηρεσιών κοινωνικής μέριμνας και ένταξης, πραγματοποιείται με τη λειτουργία περιορισμένων βρεφονηπιακών και παιδικών σταθμών, που προσφέρουν βοήθεια σε εργαζόμενες μητέρες, με την ανάπτυξη και υποστήριξη δομών φιλοξενίας ατόμων τρίτης ηλικίας, με τις υπηρεσίες από τα Ειδικά Κέντρα που παρέχουν συμβουλευτική και θεραπευτική υποστήριξη σε άτομα με ειδικές ανάγκες, καθώς και από Κέντρα Αποθεραπείας - Φυσικής Και Κοινωνικής Αποκατάστασης 36. Όμως, οι συνέπειες της οικονομικής κρίσης είναι πλέον ορατές στην εύρυθμη λειτουργία των παραπάνω δομών και έχουν επηρεάσει σημαντικά τον κοινωνικό ιστό, αυξάνοντας το ποσοστό του πληθυσμού που ζει κάτω από το «όριο της φτώχειας», επιβαρύνοντας έτσι ακόμη περισσότερο τα άλλα κοινωνικά προβλήματα. Σύμφωνα με τις χρησιμοποιούμενες προσεγγίσεις για την εκτίμηση της φτώχειας, οι άνεργοι, οι ηλικιωμένοι, οι μερικώς απασχολούμενοι, τα μονογονεϊκά νοικοκυριά και τα άτομα με χαμηλό μορφωτικό επίπεδο αποτελούν ομάδες υψηλού κινδύνου φτώχειας. Η Περιφέρεια Ιονίων Νήσων καταγράφοντας αυξημένους (αρνητικούς) δείκτες στην πλειονότητα των κατηγοριών αυτών, επιβεβαιώνει την κατάταξή της στην ομάδα 4 Περιφερειών της χώρας με «υψηλό κίνδυνο φτώχειας» (2008) Επίσης, η Περιφέρεια κατέχει το 3ο χαμηλότερο ποσοστό θνησιμότητας από καρδιακά νοσήματα και το 1ο χαμηλότερο ποσοστό θνησιμότητας από τροχαία και λοιπά ατυχήματα και καρκινικές παθήσεις ( ). 35 Στην ΠΙΝ λειτουργούν σήμερα 4 Γενικά Νοσοκομεία με συνολικά 460 κλίνες στην «πρωτεύουσα» κάθε Περιφερειακής Ενότητας και ένα στο Ληξούρι (καλύπτει μόνο παθολογικά περιστατικά με μια κλινική και 35 κλίνες). 36 Σε σχέση με το σύνολο της χώρας, η Περιφέρεια Ιονίων Νήσων το 2007 διέθετε μόλις το 1,57% του συνόλου των προνοιακών δομών ανοιχτής και κλειστής φροντίδας, ενώ ο αριθμός προγραμμάτων «Βοήθεια στο Σπίτι» ανέρχονταν στο 1,79% του συνολικού ποσοστού της χώρας. Στον αντίποδα διέθετε το 10,53% του συνόλου των κατασκηνώσεων και το 4,35% των γηροκομείων. Σε ότι αφορά την υποστήριξη σε ΑΜΕΑ, αναφέρεται η συμμετοχή με 3,57% των Κέντρων Εκπαίδευσης, Κοινωνικής Υποστήριξης και Κατάρτισης ΑΜΕΑ και 1,89% των Κέντρων Αποκατάστασης Ατόμων με Αναπηρίες (ΚΑΑΜΕΑ). 37 Μελέτη ΙΝΕ ΓΣΕΕ: «Η φτώχεια στην Ελλάδα» Σελίδα 10

15 Κείμενο Θέσεων για τις Κατευθύνσεις Αναπτυξιακής Στρατηγικής ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ Εκπαίδευση 38 Η διαθεσιμότητα και επάρκεια του εκπαιδευτικού προσωπικού, η ποιότητα της παρεχόμενης εκπαίδευσης, αλλά και η καταλληλότητα της υλικοτεχνικής υποδομής συνθέτουν τις όψεις ενός υγιούς συστήματος εκπαίδευσης. Η Περιφέρεια Ιονίων Νήσων εμφανίζει ένα σχετικά χαμηλό εκπαιδευτικό επίπεδο των κατοίκων της 39. Αυτό αποτυπώνεται σε διάφορα επίπεδα, όπως η υψηλή σχολική διαρροή που ανέρχεται στο 22,5% (στην ηλικιακή ομάδα 18 24), κατατάσσοντας την Περιφέρεια στην τρίτη χειρότερη θέση, σε σχέση με τις άλλες Περιφέρειες, οι χαμηλές επιδόσεις στις εξετάσεις, όπου το ποσοστό αποτυχίας είναι σαφώς μεγαλύτερο από το σύνολο της χώρας 40, η αναλογία «μαθητών και σπουδαστών» στο συνολικό πληθυσμό (15,8%, έναντι 19,2% της χώρας το 2008), το σχετικά χαμηλό ποσοστό αποφοίτων γ βάθμιας εκπαίδευσης (17,0% του πληθυσμού περίπου) 41 κ.ο.κ. Στο φαινόμενο αυτό συντελεί, σε μεγάλο βαθμό, η μαζική αποχώρηση των μαθητών από το εκπαιδευτικό σύστημα, µε στόχο την πρόωρη ένταξη στην τοπική αγορά εργασίας. Το χαμηλό εκπαιδευτικό επίπεδο οδηγεί και σε ανάλογα χαμηλά ποσοστά συμμετοχής σε προγράμματα Δια Βίου Μάθησης 42. Στον αντίποδα, οι συνθήκες πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης για την Περιφέρεια Ιονίων Νήσων κρίνονται σε γενικές γραμμές σχετικά ικανοποιητικές: η Περιφέρεια παρουσιάζει ένα από τα χαμηλότερα ποσοστά συστεγαζόμενων σχολείων σε σχέση με τις υπόλοιπες Περιφέρειες, σχετικά χαμηλό δείκτη αναλογίας «μαθητών ανά εκπαιδευτικό» (8,8 για την α θμια και 7,6 για τη β θμια εκπαίδευση), ενώ το επίπεδο υποδομών πληροφορικής και δικτύων επικοινωνιών βρίσκεται στο μέσο όρο της χώρας. Το χαμηλό εκπαιδευτικό επίπεδο σε συνάρτηση με τη μη διασπορά-αποκέντρωση των Κέντρων Δια Βίου Μάθησης, οδηγεί και σε ανάλογα χαμηλά ποσοστά συμμετοχής σε προγράμματα Δια Βίου Μάθησης. Στο επίπεδο της γ θμιας εκπαίδευσης, στην Περιφέρεια λειτουργούν το Ιόνιο Πανεπιστήμιο και το ΤΕΙ Ιονίων Νήσων, με φοιτητών (και 600 μεταπτυχιακούς) το πρώτο και με σπουδαστές το δεύτερο ( ). Εκτός από τα παραπάνω, στην Περιφέρεια Ιονίων Νήσων λειτουργεί μικρός αριθμός δημοσίων ΙΕΚ και Κέντρων Εκπαίδευσης Ενηλίκων. 38 Επένδυση στην εκπαίδευση, τις δεξιότητες και στη δια βίου μάθηση. 39 Με βάση τα στοιχεία της Eurostat, η ΠΙΝ σημειώνει το 2008 τη δεύτερη χειρότερη επίδοση, μετά την Πελοπόννησο, μεταξύ των Περιφερειών της χώρας, ως προς τον δείκτη ποσοστό μαθητών και σπουδαστών όλων των βαθμίδων εκπαίδευσης προς το συνολικό πληθυσμό (15,8%, έναντι 19,2% της χώρας). Το μέσο ποσοστό των ετών του πληθυσμού ηλικίας ετών που έχουν ολοκληρώσει το επίπεδο της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης ή κατώτερης βαθμίδας και δεν συμμετέχουν στην εκπαίδευση ή κατάρτιση ανήλθε στο 22,5%, έναντι 14,5% των μελών της ΕΕ-27 (τρίτη χειρότερη επίδοση μεταξύ των Περιφερειών, για τη χώρα ήταν 13,7%), ενώ ο στόχος για την χώρα για το 2020 ανέρχεται στο 9,7%. Το μέσο ποσοστό των ετών του πληθυσμού ηλικίας ετών της Περιφέρειας που είχαν αποφοιτήσει από την τριτοβάθμια εκπαίδευση (δείκτης στόχος της Ευρώπης 2020 ) ανήλθε στο 14,7%, έναντι 31,8% των μελών της ΕΕ-27 (δεύτερη χειρότερη επίδοση μεταξύ των Περιφερειών της χώρας και σημαντικά χαμηλότερη από το επίπεδο της χώρας ο αντίστοιχος δείκτης της οποίας το 2010 ανήλθε στο 28,4%, ενώ ο στόχος για την χώρα για το 2020 ανέρχεται στο 32,0%). Ανάλογη είναι η κατάσταση στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση, όπου ο σχολικός πληθυσμός της Περιφέρειας έχει το τρίτο μεγαλύτερο ποσοστό αποτυχίας στις εξετάσεις μετά την Κρήτη και τη Θράκη. 40 Στο σύνολο της ΠΙΝ το ποσοστό αποτυχίας στις εξετάσεις 2008/2009 ανέρχεται στο 4,54% και είναι σαφώς μεγαλύτερο από το σύνολο της χώρας (2,54%) για την ίδια χρονιά. 41 Ακόμη, ο πληθυσμός ηλικίας ετών με τριτοβάθμια εκπαίδευση ανέρχεται στο 14,7% έναντι 28,4% για τη χώρα. 42 Αναφορικά με τη δια βίου μάθηση, στην Ελλάδα, γενικότερα, διαπιστώνεται υψηλή συσχέτιση μεταξύ εκπαιδευτικού επιπέδου και δια βίου μάθησης, καθώς άτομα με υψηλότερο εκπαιδευτικό επίπεδο τείνουν να συμμετέχουν περισσότερο σε αντίστοιχα προγράμματα. Το γεγονός αυτό οδηγεί Περιφέρειες με χαμηλό εκπαιδευτικό επίπεδο (όπως είναι τα Ιόνια Νησιά, το Νότιο Αιγαίο και η Στερεά Ελλάδα) σε υστέρηση. Σελίδα 11

16 Κείμενο Θέσεων για τις Κατευθύνσεις Αναπτυξιακής Στρατηγικής ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ 2.5. Περιβάλλον & Υποδομές Περιβάλλον, φυσικοί & πολιτιστικοί πόροι 43 Οι ελλείψεις στο χωρικό σχεδιασμό (παρά το αναμορφούμενο περιφερειακό χωροταξικό πλαίσιο και τα ειδικά χωροταξικά) δεν βοηθούν στην λελογισμένη επέκταση και στην αντιμετώπιση των πιέσεων του ανθρωπογενούς επί του φυσικού περιβάλλοντος. Για παράδειγμα, η διάσπαρτη δόμηση δεν συνάδει με τη διαφύλαξη του τοπίου, ενώ αυξάνει τις ανάγκες σε δημόσιες υποδομές και υπηρεσίες. Το περιβάλλον (φυσικό περιβάλλον, εδαφικοί, υδατικοί, γενετικοί πόροι, ατμόσφαιρα, ορυκτοί πόροι, δομημένο περιβάλλον-μνημεία κλπ)- πέραν του αναντικατάστατου οικολογικού αποθέματος έχει τη διάσταση του κοινωνικού - οικονομικού «αποθέματος» με βάση και τις αρχές της Αειφόρου Ανάπτυξης. Η Περιφέρεια Ιονίων Νήσων χαρακτηρίζεται από συγκριτικά υψηλό απόθεμα περιβαλλοντικών και πολιτιστικών πόρων, που αποτελούν συγκριτικό της πλεονέκτημα. Ειδικότερα, χαρακτηρίζεται από υψηλά επίπεδα βιοποικιλότητας, τόσο στα επίπεδα ειδών και οικοσυστημάτων, όσο στη χωρική συνέχεια που αυτά παρουσιάζουν, καθώς και από την ύπαρξη εξαιρετικά σημαντικών ειδών και ενδιαιτημάτων που αποτελούν "σήματα κατατεθέντα" της περιοχής. Διαθέτει δε, 19 περιοχές εγγεγραμμένες στον κατάλογο των περιοχών «Natura» 44, 38 μικρο-νησιωτικούς υγροτόπους και σημαντικούς γεωμορφολογικούς σχηματισμούς και μοναδικά τοπία. Οι έντονες βροχοπτώσεις, η ποικιλία της ακτογραμμής, τα όρη και οι λιμνοθάλασσες, αλλά και ορισμένα φυσικά φαινόμενα45, συμβάλουν εξίσου στη διαμόρφωση των αξιόλογων φυσικών πόρων. Επίσης, υδατικοί πόροι ιδιαίτερης κοινωνικοοικονομικής αξίας λόγω του νησιωτικού χαρακτήρα είναι εν γένει οι θαλάσσιοι πόροι (αλιευτικοί κλπ) οι οποίοι υποβαθμίζονται λόγω της μη ορθολογικής άσκησης των δραστηριοτήτων και της έλλειψης θαλάσσιου χωροταξικού σχεδιασμού. Εκτός από την βιοποικιλότητα και τον φυσικό πλούτο εν γένει, σημαντικό είναι το κοινό ιστορικό και πολιτιστικό παρελθόν των νησιών, που συγκροτεί την ταυτότητα της Περιφέρειας και αντικατοπτρίζεται στο μεγάλο αριθμό μνημείων και δομημάτων της κοινής πολιτιστικής κληρονομιάς, αλλά και στα πλούσια αρχειακά και μουσειακά εκθέματα 46. Μεταξύ των πιο 43 Προστασία του Περιβάλλοντος και προώθηση της αποδοτικότητας των Πόρων 44 Από αυτές, οι 11 περιοχές έχουν χαρακτηρισθεί ως Ειδικές Ζώνες Διατήρησης (ΕΖΔ), λόγω της παρουσίας σημαντικών οικοτόπων και ειδών χλωρίδας και πανίδας (εκτός ορνιθοπανίδας), 4 περιοχές ως Ζώνες Ειδικής Προστασίας (ΖΕΠ) για την ορνιθοπανίδα και 4 έχουν χαρακτηρισθεί ταυτόχρονα ως ΕΖΔ και ΖΕΠ λόγω της παρουσίας όλων των στοιχείων βιοποικιλότητας σε επίπεδο οικοτόπων και ειδών. Οι περιοχές αυτές μεταξύ άλλων φιλοξενούν σπάνιους οικοτόπους και οικοτόπους προτεραιότητας (δάσος κεφαλληνιακής ελάτης, υποθαλάσσιοι λειμώνες Ποσειδωνίας, παράκτιες λιμνοθάλασσες, κ.ά.) καθώς και είδη προτεραιότητας (θαλάσσια χελώνα Caretta caretta, μεσογειακή φώκια Monachus monachus, το δελφίνι Trusiops truncatus, κ.ά.). Σύστημα διαχείρισης των περιοχών αυτών έχει θεσπισθεί μόνο για το Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο Ζακύνθου και τον Εθνικό Δρυμό Αίνου Κεφαλληνίας με τη μορφή αντίστοιχων Φορέων Διαχείρισης. Για τις υπόλοιπες περιοχές δεν έχει προχωρήσει ακόμη κανένα σύστημα διαχείρισης, ούτε έχουν υλοποιηθεί τα αντίστοιχα διαχειριστικά εργαλεία (Εδικές Περιβαλλοντικές Μελέτες, Σχέδια διαχείρσης, κ.λπ.). 45 Πρόκειται ειδικότερα για τα Ωκεανογραφικά φαινόμενα του Ιονίου (μεταξύ 1987 και 2000 περίπου καταγράφηκε για πρώτη φορά, αντιστροφή της γενικής του κυκλοφορίας, όπως και του Αιγαίου Πελάγους), τα ιδιαίτερα Μετεωρολογικά του φαινόμενα (κομβική περιοχή διέλευσης μεγάλου αριθμού Μεσογειακών κυκλωνικών συστημάτων, ανεμοστρόβιλοι και μεταφοράς Αφρικανικής Σκόνης προς τον Ευρωπαϊκό χώρο), καθώς και τα Γεωδυναμικά και Γεωτεκτονικά του φαινόμενα (αναφορά από ΤΕΙ Ιονίου). 46 Μουσεία, υπάρχουν σε όλα τα νησιά, όπως τα Αρχαιολογικά Μουσεία Κέρκυρας, Παλαιόπολης, Αργοστολίου, Βαθέως και Λευκάδας, τα Μουσεία Σολωμού και Επιφανών Ζακυνθίων στη Ζάκυνθο, Καποδίστρια, Σολωμού και Ασιατικής Τέχνης στην Κέρκυρα, η Αρχαιολογική Σελίδα 12

17 Κείμενο Θέσεων για τις Κατευθύνσεις Αναπτυξιακής Στρατηγικής ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ αξιόλογων στοιχείων είναι τα κάστρα και τα φρούρια, οι αρχαιολογικοί χώροι, οι μονές και εκκλησίες, ορισμένα δημόσια κτίρια, καθώς επίσης οι 69 παραδοσιακοί οικισμοί και ιστορικά οικιστικά σύνολα (π.χ. πόλη της Κέρκυρας - μνημείο UNESCO). Επιπλέον, η σύγχρονη πολιτιστική δημιουργία στις κατηγορίες της μουσικής, των εικαστικών, του θεάτρου κλπ. είναι παρούσα σε όλα τα νησιά και συμπληρώνει τον ξεχωριστό πολιτιστικό πλούτο, μαζί με τα «άϋλα» στοιχεία του επτανησιακού πολιτισμού. Εξέχον στοιχείο του δομημένου περιβάλλοντος αποτελεί το δίκτυο οικισμών της ΠΙΝ, που χαρακτηρίζεται καταρχήν από κατακερματισμό και έλλειψη συνοχής (λόγω του νησιωτικού χαρακτήρα της και των εσωτερικών, χωρικών αποκλίσεων). Πέραν αυτού, πλήττεται σχεδόν στο σύνολό του από το φαινόμενο της διάσπαρτης και παρόδιας δόμησης και σε αρκετές περιπτώσεις από τον κορεσμό, την αλλοίωση των δομικών και αρχιτεκτονικών του χαρακτηριστικών, αλλά και τη σταδιακή αποψίλωση από ανθρώπινο δυναμικό και δραστηριότητες. Οι 9 μεγαλύτερες αστικές συγκεντρώσεις (με πληθυσμό μεγαλύτερο των κατοίκων) αθροίζουν κατοίκους, που αντιστοιχεί στο 34,06% του συνολικού πληθυσμού της ΠΙΝ και σε αυτές περιλαμβάνεται η πόλη της Κέρκυρας, ο μόνος οικισμός που μπορεί να θεωρηθεί ως αστικό κέντρο ( κατ. το 2011) 47. Μια σειρά από άλλα ζητήματα που σχετίζονται με το περιβάλλον, συμβάλουν άμεσα στη διαμόρφωση του επιπέδου και της ποιότητας της διαβίωσης. Πρόκειται κυρίως για ζητήματα που σχετίζονται με την εξασφάλιση επάρκειας και τη διαχείριση του πόσιμου νερού, καθώς και τη διαχείριση των στερεών και υγρών αποβλήτων, καθώς επίσης και με τις πιέσεις που οφείλονται καθαρά στην οικονομική δραστηριότητα, όπως η απειλή ρύπανσης των ακτών, των εδαφών και των νερών 48. Παρά το γεγονός ότι σε όλα τα νησιά εμφανίζεται πλεονασματικό υδρολογικό ισοζύγιο, η κατάσταση υδροδότησής τους είναι δυσχερής, αφενός λόγω της δυσκολίας στη συγκράτηση των νερών λόγω της γεωμορφολογίας και αφετέρου λόγω προβλημάτων χημισμού του υπόγειου Συλλογή Σταυρού και το Κοργιαλένειο Ιστορικό και Λαογραφικό Μουσείο στην Κεφαλονιά κ.α. καθώς και πλούσιες βιβλιοθήκες και πινακοθήκες. 47 Ακολουθούν στην ιεραρχία οι οικισμοί-πόλεις της Ζακύνθου (9.772 κατ.), του Αργοστολίου (9.748) και της Λευκάδας (8.673 κάτ.), ενώ άλλοι 5 μικρότεροι οικισμοί διατηρούν ημιαστικές λειτουργίες και χαρακτηριστικά. Πρόκειται για το Κανάλι (4.086), τον Ποταμό (3.840), το Ληξούρι (3.752), την Αλεπού (3.149) και τη Λευκίμμη (2.935). Στην Περιφέρεια Ιονίων Νήσων υπάρχουν 5 θεσμοθετημένες ζώνες οικιστικού ελέγχου (από μία σε Κέρκυρα, Λευκάδα και Ζάκυνθο και 2 σε Κεφαλονιά), Γενικό Πολεοδομικό Σχέδιο έχουν όλοι οι οικισμοί 3ου και άνω επιπέδου (σύμφωνα με ΥΧΟΠ 84), ΣΧΟΑΠ έχουν εγκριθεί σε 5 περιπτώσεις «πρώην» Δήμων, ενώ 47 περιοχές διαθέτουν ρυμοτομικό σχέδιο. Συμπερασματικά, είναι ξεκάθαρο όσον αφορά την χωροταξική οργάνωση ότι η ΠΕ Κεφαλονιάς & Ιθάκης φαίνεται να υπερέχει, καθώς διαθέτει τις περισσότερες περιοχές με ΓΠΣ, με ΖΟΕ και ρυμοτομικό σχέδιο. 48 Σε ότι αφορά τα απορρίμματα, οι ΧΥΤΑ που λειτουργούν χρήζουν αναβάθμισης και εκσυγχρονισμού (εκτός από αυτόν στην Κεφαλονιά), ενώ πολλές περιοχές εξυπηρετούνται ακόμα από ΧΑΔΑ. Η κατάσταση στη διαχείριση των υγρών αποβλήτων είναι σχετικά καλύτερη, ωστόσο οι υπάρχοντες βιολογικοί καθαρισμοί δεν καλύπτουν το σύνολο των περιοχών της Περιφέρειας. Η ΠΙΝ περιλαμβάνει πληθώρα θεσμοθετημένων περιοχών ειδικής προστασίας, ωστόσο η περιβαλλοντική νομοθεσία δεν εφαρμόζεται πάντα αποτελεσματικά και δεν υπάρχει συστηματικός έλεγχος των επιβαρυντικών εξωγενών παρεμβάσεων. Στο ίδιο πλαίσιο, πηγές ρύπανσης αποτελούν τα ελαιοτριβεία, κυρίως στην Κέρκυρα και τη Ζάκυνθο, που ρυπαίνουν εποχιακά τα θαλάσσια νερά, ενώ το πρόβλημα επιτείνεται και από την μεγάλη διασπορά τους. Ρύπανση, επίσης, προκαλείται από δραστηριότητες όπως, η κτηνοτροφία (σφαγεία, μεταποίηση τροφίμων) που προκαλεί ρύπανση του εδάφους, η λειτουργία των αεροδρομίων και των λιμανιών και η κίνηση των πλοίων, ιδιαίτερα σε κλειστές θάλασσες. Επιπλέον, αρνητικές είναι οι επιπτώσεις από την αυθαίρετη δόμηση, που δημιουργεί σε πλήθος περιπτώσεων αισθητική ρύπανση, καθώς και προβλήματα με τη διάθεση των λυμάτων. Σελίδα 13

18 Κείμενο Θέσεων για τις Κατευθύνσεις Αναπτυξιακής Στρατηγικής ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ νερού (παρουσία θεϊκών, γύψου κλπ). Η υδροδότηση των περισσότερων περιοχών καλύπτεται με πηγές ή γεωτρήσεις. Ιδιαίτερο πρόβλημα παρατηρείται κυρίως τους θερινούς μήνες, όταν δημιουργείται αυξημένη ζήτηση (λόγω τουρισμού). Από τα υπόγεια αποθέματα, μικρό ποσοστό είναι αξιοποιήσιμο, λόγω δυναμικής σχέσης μεταξύ αλμυρού και γλυκού νερού. Πρέπει να σημειωθεί ότι σε πολλές περιπτώσεις δεν έχουν ακόμα αξιοποιηθεί οι δυνατότητες που δημιουργούνται από τις αυξημένες βροχοπτώσεις. Σημαντικότερα προβλήματα είναι αυτά της ποιοτικής επάρκειας πόσιμου νερού και της μείωσης των διαρροών λόγω της παλαιότητας των δικτύων. Η ετήσια συνολική ζήτηση νερού αγγίζει τα 29 hm3 και αφορά κατά τα 2/3 περίπου, ανάγκες ύδρευσης. Όσον αφορά στη διαχείριση των απορριμμάτων (συλλογή, επεξεργασία, διάθεση), αυτή ακολουθεί τον Περιφερειακό Σχεδιασμό (ΠΕΣΔΑ). Πραγματοποιείται δε, μέσω υγειονομικής ταφής σε Κέρκυρα, Κεφαλληνία και Ζάκυνθο, ενώ σε Λευκάδα, Παξούς και Ιθάκη βρίσκονται σε διαδικασία υλοποίησης υποστηρικτικά έργα μεταφόρτωσης κλπ (π.χ. Σταθμοί Μεταφόρτωσης). Κέντρο Διαλογής και Ανακύκλωσης Υλικών λειτουργεί μόνο στην Κέρκυρα. Γενικά η διαχείριση αντιμετωπίζει προβλήματα, εξαιτίας του σταδιακού κορεσμού των υφιστάμενων υποδομών. Η διαχείριση των υγρών αποβλήτων συνεχίζει να αποτελεί σημαντικό πρόβλημα για ορισμένες περιοχές της ΠΙΝ (π.χ. Μικρά Νησιά, ορισμένοι τουριστικοί οικισμοί κ.ά.) 49. Έτσι, κρίνεται απαραίτητη η ανάπτυξη περισσότερων Μονάδων Βιολογικού καθαρισμού, παρότι έχουν κατασκευαστεί 19 για την κάλυψη των απαιτήσεων της Κοινοτικής Οδηγίας, που εκτός των άλλων περιοχών καλύπτουν τα 4 αστικά κέντρα πρωτεύουσες νομών (ήδη λειτουργούν οι 10 από αυτούς). Πέραν όμως αυτών, υπάρχει ανάγκη υποδομών σε ορισμένους ακόμη παραλιακούς (τουριστικούς) οικισμούς. Άλλες πηγές ρύπανσης προέρχονται από την οικονομική δραστηριότητα (ελαιουργεία, ορισμένες βιοτεχνικές δραστηριότητες κλπ),ενώ η παρατηρούμενη υποβάθμιση των εδαφικών πόρων σχετίζεται βασικά με τη συνεχή «δέσμευση» γης κυρίως για δόμηση, με συνέπειες στην απώλεια πόρων (γεωργική γη, δασικές εκτάσεις κλπ) και στην ενίσχυση της διάβρωσης του εδάφους Ενέργεια 50 Στην Περιφέρεια των Ιονίων Νήσων, εξαιτίας της σχετικά καλύτερης ποιότητας του ατμοσφαιρικού αέρα, δεν υπάρχει έως σήμερα συστηματική και λεπτομερής παρακολούθηση των επιπέδων των ατμοσφαιρικών ρύπων 51. Τα επίπεδα αυτά εκτιμάται ότι είναι χαμηλά και κυμαίνονται κάτω από τα τις οριακές τιμές που έχουν θεσμοθετηθεί. Σε γενικές γραμμές, η μεγαλύτερη επίδραση στην ατμόσφαιρα, προκαλείται από τον τομέα των μεταφορών, αλλά και από την επίδραση του δομημένου χώρου. Έτσι, οι κύριες πηγές έκλυσης αέριων ρύπων και δυνητικές εστίες αέριας ρύπανσης είναι οι καυστήρες των κεντρικών θερμάνσεων των κατοικιών 49 Όπως και η μη ολοκλήρωση ή μη λειτουργία ορισμένων ΕΕΛ, ή η πλημμελής λειτουργία ορισμένων ΕΕΛ ξενοδοχειακών μονάδων και άλλων δραστηριοτήτων 50 Ενίσχυση της μετάβασης προς την οικονομία χαμηλών εκπομπών ρύπων σε όλους τους τομείς. 51 Αξίζει όμως να σημειωθεί η επιβάρυνση από τα συχνά και ισχυρά επεισόδια μεταφοράς Αφρικανικής σκόνης (που πάντως, μέχρι τώρα δεν έχουν καταγραφεί στο Ιόνιο ως προς τις συγκεντρώσεις αιωρούμενων σωματιδίων που διαμορφώνουν), ενώ άγνωστη παραμένει η συνεισφορά σωματιδίων βιομηχανικής προέλευσης κυρίως απο τον Ιταλικό Βορρά και την κεντρική Ιταλία (η πρώτη προσπάθεια συστηματικής καταγραφής κατά μήκος του Ιονίου γίνεται από το τμήμα Τεχνολογίας Περιβάλλοντος του ΤΕΙ Ιονίου, μέσω του δικτύου σταθμών DEMSNIISI). Σελίδα 14

19 Κείμενο Θέσεων για τις Κατευθύνσεις Αναπτυξιακής Στρατηγικής ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ που χρησιμοποιούν πετρέλαιο ως πρώτη ύλη, τα αυτοκίνητα και σε ένα βαθμό τα πλοία της ακτοπλοΐας. Στον τομέα της ενέργειας, η ΠΙΝ εξαρτάται πλήρως από την Ηπειρωτική Ελλάδα και δεν αντιμετωπίζει βασικά προβλήματα επάρκειας, σε ηλεκτρικό ρεύμα. Σοβαρές καθυστερήσεις παρουσιάζεται στην αποκατάσταση των βλαβών του δικτύου στα μικρά νησιά, ιδιαίτερα κατά τους χειμερινούς μήνες. Σε ότι αφορά τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, σε φάση λειτουργίας βρίσκεται μόνο το Αιολικό Πάρκο Κεφαλονιάς(6 μονάδες με συνολική ισχύ 135MW, σε λειτουργία οι 5 με 93 MW). Στους άλλους νομούς έχουν αδειοδοτηθεί 4 μονάδες παραγωγής αιολικής ενέργειας (83,7MW), ενώ υπάρχουν τρεις ακόμη οριστικές προσφορές σύνδεσης δυναμικότητας 69,7MW. Από φωτοβολταϊκά συστήματα παράγονται KW. Ιδιαίτερης όμως σημασίας και αξίας είναι το τεράστιο δυναμικό ηλιακής ενέργειας, που διατίθεται από την φύση, ειδικά στο νότιο Ιόνιο Κλιματική αλλαγή 53 Το φαινόμενο της κλιματικής αλλαγής είναι ένα πολυσύνθετο φαινόμενο, που αποδίδεται κυρίως στην συνεχώς αυξανόμενη συγκέντρωση των αερίων του θερμοκηπίου. Οι επιπτώσεις από την αλλαγή του κλίματος σχετίζονται, κυρίως, με την αύξηση της θερμοκρασίας την άνοδο της στάθμης της θάλασσας, την όξυνση των ακραίων καιρικών φαινομένων, τον περιορισμό της βιοποικιλότητας, καθώς και με συνέπειες στην ανθρώπινη υγεία. Τα Ιόνια Νησιά παρότι έχουν ελάχιστο μερίδιο στην αρνητική επίδραση στην κλιματική αλλαγή, σε σχέση με άλλες Περιφέρειες της χώρας και της Ευρώπης, είναι ευάλωτα στις επιπτώσεις της, ιδίως στον παράκτιο και θαλάσσιο χώρο. Υστερούν στην υιοθέτηση μιας συνεκτικής πολιτικής για την αντιμετώπιση φυσικών καταστροφών και κινδύνων. Δεν υπάρχουν εκτιμήσεις ευπάθειας και κινδύνου των παράκτιων ζωνών και αντίστοιχων μέτρων πρόληψης, μετριασμού και προσαρμογής για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων φυσικών καταστροφών, ιδίως σχετικών με την αλλαγή του κλίματος. Ιδιαίτερα σημαντικές απειλές είναι αυτές των πυρκαγιών με ικανή συχνότητα τους θερινούς μήνες, η σεισμική δραστηριότητα σε πιο μακροπρόθεσμη βάση, καθώς και ορισμένα κατά καιρούς και κατά τόπους πλημμυρικά φαινόμενα. Επίσης, παρά τις βροχοπτώσεις που τις τελευταίες δεκαετίες καταγράφουν φθίνουσα τάση 54, εκτεταμένες για τα δεδομένα της περιοχής περίοδοι ξηρασίας, καθιστούν αναγκαία τη διαχείριση των υδατικών πόρων. Επίσης, όσον αφορά 52 Ενδεικτικά, σύμφωνα με τελευταίες μετρήσεις του ΤΕΙ Ιονίου (κατά τα έτη 2009 και 2010), το δυναμικό αυτό ανέρχεται σε 6.5 ~ 6.7 GigaJoules ανά έτος και ανά τετραγωνικό μέτρο. Όμως, δεν διενεργούνται συστηματικές μετρήσεις απολαβής ηλιακής ενέργειας στην Π.Ι.Ν., παρά την γνωστή σε όλους κορυφαία Ηλιοφάνεια ειδικά στο Νότιο Ιόνιο. 53 Προώθηση της προσαρμογής στις κλιματικές αλλαγές, της πρόληψης και της διαχείρισης του κινδύνου 54 Σύμφωνα με πρόσφατα δημοσιευμένες επιστημονικές μελέτες ειδικά για τα νησιά του Ιονίου, η περιοχή έχει ήδη υποστεί μια σημαντική κλιματική ασυνέχεια που εντοπίζεται μεταξύ 1972 και 1978, από την οποία και μετά, το επίπεδο ετήσιας βροχόπτωσης μειώθηκε κατά 25% στην Ζάκυνθο και την Κεφαλονιά. Οι μεταβολές που καταγράφονται στην βροχόπτωση στον χώρο του Ιονίου δεν είναι διόλου αμελητέες, καθώς έχουν αποδειχθεί : ( i ) στατιστικά σημαντικές και (ii) από τις εντονότερες στον Μεσογειακό χώρο. Τα δε κλιματικά μοντέλα δείχνουν συνέχιση των τάσεων μείωσης των βροχοπτώσεων. Συναφές με το παραπάνω, είναι και το θέμα ισοζυγίου νερού, ειδικά στο νότιο Ιόνιο, όπου μελέτες δείχνουν ένα ανησυχητικά διευρυνόμενο και κατά περιόδους έντονα ελλειμματικό ισοζύγιο (αναφορά ΤΕΙ Ιονίου) Σελίδα 15

20 Κείμενο Θέσεων για τις Κατευθύνσεις Αναπτυξιακής Στρατηγικής ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ στο θαλάσσιο περιβάλλον η αύξηση της θερμοκρασίας της θάλασσας ενέχει κινδύνους για τη δομή και τις υπηρεσίες των θαλάσσιων οικοσυστημάτων (εμφάνιση νέων ειδών με πιθανές σημαντικές επιπτώσεις στα αυτόχθονα είδη, αλλαγή ενδιαιτημάτων). Επιπλέον ενίσχυση του φαινομένου της διάβρωσης των ακτών Μεταφορές 55 Ο τομέας των μεταφορών, εκτός από την εξυπηρέτηση εσωτερικών αναγκών επικοινωνίας, προσδιορίζει, ή υποστηρίζει την εξωστρέφειά και την ελκυστικότητά μιας περιοχής. Όσον αφορά στην ένταξη σε ευρύτερα δίκτυα, αξίζει να αναφερθεί η θέση των Ιονίων Νήσων επί του θαλάσσιου άξονα Αδριατικής - Ιονίου - Ανατολικής Μεσογείου, αλλά και η εγγύτητά τους με τους χερσαίους άξονες της Εγνατίας και της (υπό κατασκευή) Ιόνιας οδού, που εξυπηρετούν την πρόσβαση στο βόρειο και νότιο τμήμα της ηπειρωτικής χώρας. Σε ότι αφορά την ανάπτυξη των μεταφορικών υποδομών της Περιφέρειας, αξιοσημείωτη είναι η λειτουργία τριών αεροδρομίων 56 που εξυπηρετούν τόσο τις εσωτερικές, όσο και τις εξωτερικές μετακινήσεις, με σημαντική επιβατική κίνηση, ενώ έχουν κατασκευαστεί ελικοδρόμια σε ορισμένα από τα Μικρά Νησιά. Παράλληλα καταγράφεται η ποικιλία των διαφόρων κατηγοριών λειτουργούντων λιμενικών υποδομών, που υποστηρίζουν αφενός την επιβατική κίνηση και αφετέρου την κρουαζιέρα, το θαλάσσιο τουρισμό και την αλιεία. Πρόκειται για 89 συνολικά μικρά και μεγάλα λιμάνια διαφόρων τύπων και χαρακτήρα και ορισμένα από αυτά έχουν ιδιαίτερη σημασία για την «εξωτερική» διασύνδεση της Περιφέρειας ή την υποστήριξη ειδικών μορφών τουρισμού, ενώ το λιμάνι της Κέρκυρας διασφαλίζει την ένταξη της Περιφέρειας στα διευρωπαϊκά δίκτυα μεταφορών. Πέραν από τις «πύλες», το βασικό οδικό δίκτυο (υπολογίζεται περί τα Km και είναι από τα πυκνότερα της χώρας) της Περιφέρειας χαρακτηρίζεται από την μη ολοκλήρωσή των βασικών του αξόνων, ειδικά προς απομονωμένες και τουριστικές περιοχές και έχει περίπου τα ίδια χαρακτηριστικά - προβλήματα σε όλους τους νομούς 57. Ως τέτοια καταγράφονται, η διέλευση οδικών αξόνων μέσα από οικισμούς και πόλεις, τα ανεπαρκή γεωμετρικά και ποιοτικά χαρακτηριστικά, η ανεπαρκής σύνδεση ορισμένων περιοχών και οι ελλείψεις στην υποδομή οδικής ασφάλειας. 2.6.Δημόσια Διοίκηση 58 Οι δυσλειτουργίες, οι οποίες επηρεάζουν την αποτελεσματικότητα της δημόσιας διοίκησης στην Περιφέρεια Ιονίων Νήσων, χαρακτηρίζουν το σύνολο της δημόσιας διοίκησης πανελλαδικά. 55 Προώθηση των βιώσιμων μεταφορών και απομάκρυνση των σημείων συμφόρησης σε σημαντικά δίκτυα υποδομών. 56 Επιπλέον, για την εξυπηρέτηση του νησιού της Λευκάδας χρησιμοποιείται και το στρατιωτικό αεροδρόμιο Άκτιου. Επιπρόσθετα, έχουν κατασκευαστεί στο παρελθόν 4 ελικοδρόμια (Ιθάκη, Παξοί, Οθωνοί και Ερεικούσσα), προκειμένου να χρησιμοποιούνται κυρίως σε έκτακτες περιπτώσεις επικοινωνίας (σήμερα παρουσιάζουν σημαντικές ελλείψεις υποδομών). 57 Ως κύρια προβλήματά του καταγράφονται η διέλευση οδικών αξόνων μέσα από οικισμούς, το ανεπαρκές πλάτος των οδικών αξόνων, η μη ικανοποιητική κατάσταση του οδοστρώματος, τα ανεπαρκή γεωμετρικά χαρακτηριστικά της χάραξης των αξόνων, η ελλιπής σήμανση, η ανεπάρκεια φωτισμού έξω από τους οικισμούς, οι ελλείψεις στην κατασκευή τεχνικών έργων, και οι ελλείψεις στην υποδομή οδικής ασφάλειας. 58 Βελτίωση της θεσμικής επάρκειας και της αποτελεσματικής δημόσιας διοίκησης Σελίδα 16

Πρόταση Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης για τη διαμόρφωση των κατευθύνσεων Αναπτυξιακής Στρατηγικής Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020

Πρόταση Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης για τη διαμόρφωση των κατευθύνσεων Αναπτυξιακής Στρατηγικής Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020 Πρόταση Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης για τη διαμόρφωση των κατευθύνσεων Αναπτυξιακής Στρατηγικής Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020 2020 Γεν. Διευθυντής Αναπτυξιακού Κώστας Καλούδης Αναπτυξιακού

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ & ΕΥΚΑΙΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΔΗΜΟΥΣ ΣΤΗ ΝΕΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟ

ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ & ΕΥΚΑΙΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΔΗΜΟΥΣ ΣΤΗ ΝΕΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ & ΕΥΚΑΙΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΔΗΜΟΥΣ ΣΤΗ ΝΕΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟ ΔΡ. ΡΑΛΛΗΣ ΓΚΕΚΑΣ, ΠΡΟΕΔΡΟΣ SKEPSIS Παρουσίαση στο Δημοτικό Συμβούλιο Δήμου Πλαστήρα, Νοέμβριος 2014 ΣΤΟΧΟΣ ΤΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΕΥΡΩΠΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΣΠΑ 2014-2020 Ο νέος στρατηγικός σχεδιασμός. Εξειδίκευση Αξόνων Στρατηγικής Περιβάλλον - Αειφόρος Ανάπτυξη

ΕΣΠΑ 2014-2020 Ο νέος στρατηγικός σχεδιασμός. Εξειδίκευση Αξόνων Στρατηγικής Περιβάλλον - Αειφόρος Ανάπτυξη ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΕΣΠΑ ΕΣΠΑ 2014-2020 Ο νέος στρατηγικός σχεδιασμός Εξειδίκευση Αξόνων Στρατηγικής Περιβάλλον - Αειφόρος Ανάπτυξη ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ, ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

2η ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΠΕΡΙΟΔΟΥ 2014 2020

2η ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΠΕΡΙΟΔΟΥ 2014 2020 ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ, ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ 2η ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΠΕΡΙΟΔΟΥ 2014 2020 Απρίλιος 2013 Στόχος της Εγκυκλίου

Διαβάστε περισσότερα

Έγκριση του νέου ΕΣΠΑ για την περίοδο 2014-2020 από την Ε.Ε

Έγκριση του νέου ΕΣΠΑ για την περίοδο 2014-2020 από την Ε.Ε Έγκριση του νέου ΕΣΠΑ για την περίοδο 2014-2020 από την Ε.Ε ΕΣΠΑ 2014-2020 Το 3 ο πρόγραμμα μεταξύ των 28 που εγκρίνεται από την Κομισιόν Ταχεία υποβολή και έγκριση των επιμέρους Επιχειρησιακών Προγραμμάτων

Διαβάστε περισσότερα

Εξειδίκευση Αξόνων Στρατηγικής 2014-2020.

Εξειδίκευση Αξόνων Στρατηγικής 2014-2020. Εξειδίκευση Αξόνων Στρατηγικής 2014-2020. Γεώργιος Γιαννούσης Γ.Γ. Δημοσίων Επενδύσεων - ΕΣΠΑ Κατευθύνσεις Εθνικής Αναπτυξιακής Στρατηγικής Αναπτυξιακό όραμα: «Η συμβολή στην αναγέννηση της ελληνικής οικονομίας

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΡΤΙΟΣ 2012. Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Περιφέρειας Ιονίων Νήσων ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΤΕΛΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ 0

ΜΑΡΤΙΟΣ 2012. Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Περιφέρειας Ιονίων Νήσων ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΤΕΛΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ 0 ΜΑΡΤΙΟΣ 2012 Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Περιφέρειας Ιονίων Νήσων ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΤΕΛΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ 0 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΥΦΙΣΤΑΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΠΙΝ ΚΡΙΣΙΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΑ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΡΟΟΔΟΥ TOY ΠΕΠ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ 2000-2006

ΓΕΝΙΚΑ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΡΟΟΔΟΥ TOY ΠΕΠ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ 2000-2006 ΓΕΝΙΚΑ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΡΟΟΔΟΥ TOY ΠΕΠ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ 2000-2006 Διανύουμε το τελευταίο έτος εφαρμογής της Γ Προγραμματικής Περιόδου και κατ ακολουθία και αν δεν εδίδετο παράταση λόγω των καταστροφικών

Διαβάστε περισσότερα

Το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο κατά τη Νέα Προγραμματική Περίοδο (2014-2020) Βασικά σημεία και διερευνητικές προσεγγίσεις

Το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο κατά τη Νέα Προγραμματική Περίοδο (2014-2020) Βασικά σημεία και διερευνητικές προσεγγίσεις Το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο κατά τη Νέα Προγραμματική Περίοδο (2014-2020) Βασικά σημεία και διερευνητικές προσεγγίσεις Εμμανουέλα Κουρούση Μονάδα Β Ειδική Υπηρεσία Συντονισμού και Παρακολούθησης Δράσεων

Διαβάστε περισσότερα

Τρέχουσα κατάσταση στην Ελλάδα τέλος 2011

Τρέχουσα κατάσταση στην Ελλάδα τέλος 2011 1 2 Πρωταρχικός στόχος «Ευρώπη 2020» Τρέχουσα κατάσταση στην Ελλάδα τέλος 2011 Εθνικός στόχος 2020 στο ΕΠΜ Διάθεση του 3% των δαπανών στην έρευνα και ανάπτυξη 0,6% 2007 2% Το 75% του πληθυσμού ηλικίας

Διαβάστε περισσότερα

Αναπτυξιακό Συνέδριο ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ. για την νέα Προγραμματική Περίοδο 2014 2020

Αναπτυξιακό Συνέδριο ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ. για την νέα Προγραμματική Περίοδο 2014 2020 Αναπτυξιακό Συνέδριο ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ για την νέα Προγραμματική Περίοδο 2014 2020 23 04 2013 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ, ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ Ειδική Υπηρεσία Διαχείρισης ΕΠΠΕΡΑΑ «Το

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΡΕΧΟΥΣΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗΣ ΠΕΡΙΟΔΟΥ ΟΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΝΕΩΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΩΝ ΣΤΟ ΣΕΣ 2014-2020

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΡΕΧΟΥΣΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗΣ ΠΕΡΙΟΔΟΥ ΟΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΝΕΩΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΩΝ ΣΤΟ ΣΕΣ 2014-2020 ΤΟ ΝΕΟ ΣΥΜΦΩΝΟ ΕΤΑΙΡΙΚΗΣ ΣΧΕΣΗΣ 2014 2020 ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ Α ΒΑΘΜΙΑΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΡΕΧΟΥΣΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗΣ ΠΕΡΙΟΔΟΥ ΟΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΝΕΩΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ SET15: ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ ΕΜΠΟΡΙΟ

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ SET15: ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ ΕΜΠΟΡΙΟ ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ ΟΡΙΣΜΟΣ - ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑ Ο δείκτης εκτιμά στην αξία των εισαγωγών και εξαγωγών ανά Περιφέρεια από και προς τις χώρες της ΕΕ ή τρίτες χώρες, καθώς και τη σχέση των εξαγωγών ως προς

Διαβάστε περισσότερα

1 η Συνεδρίαση Επιτροπής Παρακολούθησης

1 η Συνεδρίαση Επιτροπής Παρακολούθησης Regional 2014-2020 1 η Συνεδρίαση Επιτροπής Παρακολούθησης Τρίτη, 23 Ιουνίου 2015 Δράσεις Ολοκληρωμένης Χωρικής Ανάπτυξης ΕΠ ΠΔΜ 2014-2020 Δρ Μουρατίδης Ηλίας Προϊστάμενος Μον. Α1 Προγρ/σμούκαι Αξιολόγησης

Διαβάστε περισσότερα

«Κοινωνία σε κρίση, αυτοδιοίκηση σε δράση»

«Κοινωνία σε κρίση, αυτοδιοίκηση σε δράση» Συνέδριο «Κοινωνία σε κρίση, αυτοδιοίκηση σε δράση» Έκθεση ΠΟΛΙΣ, Θεσσαλονίκη 21-22 / 11/ 2013 «Κοινωνικές Δράσεις στη Νέα Προγραμματική Περίοδο» Αγγελική Ωραιοπούλου Προϊσταμένη ΕΔΑ Περιφέρειας Κεντρικής

Διαβάστε περισσότερα

η πληρότητα των ξενοδοχείων στο σύνολο της χώρας την ίδια περίοδο, καθώς αυτό αποτελεί μια σημαντική ένδειξη του συνολικού τζίρου των τουριστικών

η πληρότητα των ξενοδοχείων στο σύνολο της χώρας την ίδια περίοδο, καθώς αυτό αποτελεί μια σημαντική ένδειξη του συνολικού τζίρου των τουριστικών ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ 2005-2008 Η Ελλάδα είναι ένας από τους δημοφιλέστερους τουριστικούς προορισμούς παγκοσμίως, ένας πόλος έλξης για χιλιάδες επισκέπτες κάθε χρόνο. Ο τουριστικός τομέας αποτελεί, αδιαμφισβήτητα,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΣΠΑ 2014-2020 Εξειδίκευση Αξόνων Στρατηγικής. ρ Μαρία Κωστοπούλου

ΕΣΠΑ 2014-2020 Εξειδίκευση Αξόνων Στρατηγικής. ρ Μαρία Κωστοπούλου ΕΣΠΑ 2014-2020 Εξειδίκευση Αξόνων Στρατηγικής ρ Μαρία Κωστοπούλου Προϊσταμένη Μονάδας Α Στρατηγικής και παρακολούθησης πολιτικών Ειδική Υπηρεσία Στρατηγικής, Σχεδιασμού και Αξιολόγησης Αναπτυξιακών Προγραμμάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ SET15: ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ ΕΜΠΟΡΙΟ

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ SET15: ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ ΕΜΠΟΡΙΟ ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ SET15: ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ ΕΜΠΟΡΙΟ ΟΡΙΣΜΟΣ - ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑ Ο δείκτης εκτιμά την αξία των εισαγωγών και εξαγωγών ανά Περιφέρεια από και προς τις χώρες της ΕΕ ή τρίτες χώρες, καθώς και τη

Διαβάστε περισσότερα

Α.1.1.α.6 ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗ ΛΟΙΠΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΚΑΙ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΗΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ

Α.1.1.α.6 ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗ ΛΟΙΠΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΚΑΙ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΗΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ Α.1.1.α.6 ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗ ΛΟΙΠΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΚΑΙ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΗΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ 1. ΗΜΟΓΡΑΦΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ 1.1 Πληθυσµός Κατά την εκπόνηση του

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΟΝΕΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ Ε.Π. «EΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ 2007-2013»

ΑΞΟΝΕΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ Ε.Π. «EΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ 2007-2013» ΑΞΟΝΕΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ Ε.Π. «EΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ 2007-2013» ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 1 «Μέσο-μακροπρόθεσμη στήριξη του ανθρώπινου δυναμικού που υφίσταται τις συνέπειες απρόβλεπτων τοπικών η

Διαβάστε περισσότερα

Αξιοποίηση των Ευρωπαϊκών Διαρθρωτικών και Επενδυτικών Ταμείων στην Κύπρο 2014-2020

Αξιοποίηση των Ευρωπαϊκών Διαρθρωτικών και Επενδυτικών Ταμείων στην Κύπρο 2014-2020 Αξιοποίηση των Ευρωπαϊκών Διαρθρωτικών και Επενδυτικών Ταμείων στην Κύπρο 2014-2020 Medeea International Conference Mediterranean Energy Cities Λευκωσία, 16 Μαΐου 2013 Γραφείο Προγραμματισμού Άδωνις Κωνσταντινίδης,

Διαβάστε περισσότερα

«Οικονομία Γυναικεία επιχειρηματικότητα και Αγορά Εργασίας στη Μεσσηνία. Υφιστάμενη κατάσταση-προβλήματα και προοπτικές»

«Οικονομία Γυναικεία επιχειρηματικότητα και Αγορά Εργασίας στη Μεσσηνία. Υφιστάμενη κατάσταση-προβλήματα και προοπτικές» Εισαγωγή: Το κείμενο που κρατάτε στα χέρια σας περιέχει τμήμα από τα βασικά συμπεράσματα της ετήσιας έκθεσης της DATARC για την οικονομία και την αγορά εργασίας των νομών της περιφέρειας Πελοποννήσου.

Διαβάστε περισσότερα

Εταιρικό Σύμφωνο για το Πλαίσιο Ανάπτυξης (ΕΣΠΑ)

Εταιρικό Σύμφωνο για το Πλαίσιο Ανάπτυξης (ΕΣΠΑ) Εταιρικό Σύμφωνο για το Πλαίσιο Ανάπτυξης (ΕΣΠΑ) Νέα Προγραμματική Περίοδος 2014-2020 Νέο ΕΣΠΑ Τα Επιχειρησιακά Προγράμματα που υπεβλήθησαν είναι επτά τομεακά και δεκατρία περιφερειακά. Ο προϋπολογισμός

Διαβάστε περισσότερα

χώρας το δεκάμηνο του 2014 ξεπέρασαν το σύνολο των διανυκτερεύσεων ολόκληρου του έτους 2013.

χώρας το δεκάμηνο του 2014 ξεπέρασαν το σύνολο των διανυκτερεύσεων ολόκληρου του έτους 2013. Σημαντική ήταν η αύξηση που παρουσίασε ο εισερχόμενος τουρισμός προς τη χώρα μας την τελευταία διετία (2013-2014), καθώς οι αφίξεις των αλλοδαπών τουριστών εκτιμάται ότι ξεπέρασαν το επίπεδο ρεκόρ των

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ

ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 4: «Αναβάθμιση των συστημάτων αρχικής επαγγελματικής κατάρτισης και επαγγελματικής εκπαίδευσης και σύνδεση της εκπαίδευσης με την αγορά εργασίας στις 8 Περιφέρειες Σύγκλισης» Στρατηγική

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθύνσεις για τη Διαμόρφωση Στρατηγικών Προτεραιοτήτων και έργων για την βιώσιμη Ενεργειακή Ανάπτυξη της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου

Κατευθύνσεις για τη Διαμόρφωση Στρατηγικών Προτεραιοτήτων και έργων για την βιώσιμη Ενεργειακή Ανάπτυξη της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου Περιφέρειας Ν. - Κατευθύνσεις για τη Διαμόρφωση Στρατηγικών Προτεραιοτήτων και έργων για την βιώσιμη Ενεργειακή Ανάπτυξη της Περιφέρειας Νοτίου ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

15PROC002558788 2015-02-04

15PROC002558788 2015-02-04 ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΚΡΗΤΗΣ Ειδική Υπηρεσία Διαχείρισης Ε.Π Περιφέρειας Κρήτης Ταχ. Δ/νση : Δ. Μποφώρ 7 71202 Ηράκλειο Πληροφορίες : Γ. Ανδρουλάκης Τηλ : 2813-404502 Fax

Διαβάστε περισσότερα

Clusters και Οικοσυστήματα Καινοτομίας ως Καθολικό Μοντέλο των Στρατηγικών RIS3 στην Ελλάδα

Clusters και Οικοσυστήματα Καινοτομίας ως Καθολικό Μοντέλο των Στρατηγικών RIS3 στην Ελλάδα Clusters και Οικοσυστήματα Καινοτομίας ως Καθολικό Μοντέλο των Στρατηγικών RIS3 στην Ελλάδα Νίκος Κομνηνός Ερευνητική Μονάδα URENIO, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκη Ημερίδα «Ο Ρόλος των Συνεργατικών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΕΙΦΟΡΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ - ΘΡΑΚΗΣ

ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΕΙΦΟΡΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ - ΘΡΑΚΗΣ Ελληνική Δημοκρατία ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΕΙΦΟΡΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ - ΘΡΑΚΗΣ Ανέστης Γουργιώτης Δρ. Μηχανικός Xωροταξίας Δ/νση Χωροταξίας Φωτεινή Στεφανή Τοπογράφος

Διαβάστε περισσότερα

Η βιώσιμη ανάπτυξη προορισμών εναλλακτικών μορφών τουρισμού. Η περίπτωση της Αγιάς. Μπέττυ Χατζηνικολάου Συνεργάτης της ΚΕΔΕ σε θέματα τουρισμού

Η βιώσιμη ανάπτυξη προορισμών εναλλακτικών μορφών τουρισμού. Η περίπτωση της Αγιάς. Μπέττυ Χατζηνικολάου Συνεργάτης της ΚΕΔΕ σε θέματα τουρισμού Η βιώσιμη ανάπτυξη προορισμών εναλλακτικών μορφών τουρισμού. Η περίπτωση της Αγιάς Μπέττυ Χατζηνικολάου Συνεργάτης της ΚΕΔΕ σε θέματα τουρισμού Πρώτα-πρώτα μια εικόνα του Ελληνικού Τουρισμού (2013)- Στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ ΤΩΝ ΘΕΜΑΤΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ, ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΜΕΤΑ ΤΟ 2013 ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ ΤΩΝ ΘΕΜΑΤΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ, ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΜΕΤΑ ΤΟ 2013 ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ ΤΩΝ ΘΕΜΑΤΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ, ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΜΕΤΑ ΤΟ 2013 ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2012 1 Ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας του αγροδιατροφικού τομέα

Διαβάστε περισσότερα

Πώς η ΚΑΠ θα αντιμετωπίσει τις προκλήσεις;

Πώς η ΚΑΠ θα αντιμετωπίσει τις προκλήσεις; Αναπτυξιακό Συνέδριο Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας Πώς η ΚΑΠ θα αντιμετωπίσει τις προκλήσεις; Ανακοίνωση της Επιτροπής Η ΚΑΠ προς το Προκλήσεις 2020 3 στόχοι πολιτικής Οικονομικές για την Προγραμματική περίοδο

Διαβάστε περισσότερα

Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Δήμου Λαρισαίων 2011-2014 52

Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Δήμου Λαρισαίων 2011-2014 52 Ενότητα 8... 53 8.1 Αξιολόγηση του εσωτερικού περιβάλλοντος Δήμου Λαρισαίων και εντοπισμός των κρίσιμων ζητημάτων εσωτερικής ανάπτυξης (Δυνατότητες Αδυναμίες, Κρίσιμα ζητήματα)... 53 Επιχειρησιακό Πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝ ΙΑΜΕΣΗ ΙΑΧΕΙΡΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Π.Ι.Ν. 2014-2020»

ΕΝ ΙΑΜΕΣΗ ΙΑΧΕΙΡΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Π.Ι.Ν. 2014-2020» «ΠεριφερειακήΣτρατηγική «ΈξυπνηςΕξειδίκευσης 2014-2020» -ΜΑΡΤΙΟΣ 2014- ΤιΕίναι? «Έξυπνη Εξειδίκευση» για την ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ σηµαίνει : - τον εντοπισµό των µοναδικών χαρακτηριστικών & µέσωνπουδιαθέτει, - την

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ. Greek Innovation Expo 2013. Έξυπνη Εξειδίκευση. και Kαινοτομία. Athens 19 May 2013

ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ. Greek Innovation Expo 2013. Έξυπνη Εξειδίκευση. και Kαινοτομία. Athens 19 May 2013 ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ Greek Innovation Expo 2013 Athens 19 May 2013 Έξυπνη Εξειδίκευση και Kαινοτομία Το έργο IKTIMED Γενικός στόχος Η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας των μικρομεσαίων

Διαβάστε περισσότερα

1 η Συνεδρίαση Επιτροπής Παρακολούθησης

1 η Συνεδρίαση Επιτροπής Παρακολούθησης Regional 2014-2020 1 η Συνεδρίαση Επιτροπής Παρακολούθησης Τρίτη, 23 Ιουνίου 2015 1 η Εξειδίκευση ΕΠ ΠΔΜ 2014-2020 Δρ Μουρατίδης Ηλίας Προϊστάμενος Μον. Α1 Προγρ/σμούκαι Αξιολόγησης Προγράμματος Regional

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ICAP Group «ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΑΝΕΡΓΙΑ»

ΜΕΛΕΤΗ ICAP Group «ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΑΝΕΡΓΙΑ» Α 2008 Β 2008 Γ 2008 Δ 2008 Α Β Γ Δ Α 2010 Β 2010 Γ 2010 Δ 2010 Α 2011 Β 2011 Γ 2011 Δ 2011 Α 2012 χιλ. άτομα ΜΕΛΕΤΗ ICAP Group «ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΑΝΕΡΓΙΑ» Το 2011 οι εξελίξεις στην Ελλάδα επιδεινώθηκαν πέρα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΙ ΔΕΙΚΤΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΤΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΛΛΑΔΑ - ΚΥΠΡΟΣ 2007-2013

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΙ ΔΕΙΚΤΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΤΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΛΛΑΔΑ - ΚΥΠΡΟΣ 2007-2013 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 1 «ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ»... 2 ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 2 «ΦΥΣΙΚΟ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ»... 3 ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 3 «ΠΡΟΣΒΑΣΙΜΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΠΕΡΙΟΧΗΣ»... 4 ΑΞΟΝΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ειδικό Παράρτημα B. Χρηματοοικονομικοί δείκτες: Ανάλυση ανά περιφέρεια

Ειδικό Παράρτημα B. Χρηματοοικονομικοί δείκτες: Ανάλυση ανά περιφέρεια Ειδικό Παράρτημα B Χρηματοοικονομικοί δείκτες: Ανάλυση ανά περιφέρεια 2013 Ετήσια έκθεση ελληνικού εμπορίου 290 Β. Ανάλυση ανά περιφέρεια Στο παράρτημα αυτό παρουσιάζεται η γεωγραφική διάσταση της διάρθρωσης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΑΣΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΚΕΝΤΡΟΥ (ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΑΓ. ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΠΑΛΙΟΥ ΚΑΡΝΑΓΙΟΥ) ΔΗΜΟΣ ΚΑΒΑΛΑΣ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΑΣΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΚΕΝΤΡΟΥ (ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΑΓ. ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΠΑΛΙΟΥ ΚΑΡΝΑΓΙΟΥ) ΔΗΜΟΣ ΚΑΒΑΛΑΣ Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Ο Λ Ο Κ Λ Η Ρ Ω Μ Ε Ν Ω Ν Π Α Ρ Ε Μ Β Α Σ Ε Ω Ν Α Σ Τ ΙΙ Κ Η Σ Α Ν Α Π Τ Υ Ξ Η Σ Ε.. Τ.. Π.. Α.. & Ε.. Κ.. Τ.. ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΑΣΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΔΗΜΟΥ ΚΑΒΑΛΑΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

2.0 ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ

2.0 ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ 2.0 ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 2.1 ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ...62 2.2 ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΕΣ...63 2.3 ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΩΝ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ...64 2.4 ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ...64 2.5 ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ...64

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ. ΔΡΑΣΗ 4: Εκπαίδευση και υποστήριξη προς τις τοπικές κοινωνίες

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ. ΔΡΑΣΗ 4: Εκπαίδευση και υποστήριξη προς τις τοπικές κοινωνίες ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ "ΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΒΑΣΙΚΟΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΑΙΓΑΙΟΠΕΛΑΓΙΤΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ" «Στήριξη και Ανάδειξη Πολυνησιωτικών ΑΕΙ» ΔΡΑΣΗ 4: Εκπαίδευση και

Διαβάστε περισσότερα

1o Συνέδριο «Η Αγροτική Ανάπτυξη μετά το 2013»

1o Συνέδριο «Η Αγροτική Ανάπτυξη μετά το 2013» 1o Συνέδριο «Η Αγροτική Ανάπτυξη μετά το 2013» Πώς η ΚΓΠ θα αντιμετωπίσει τις προκλήσεις; Προκλήσεις Οικονομικές 3 στόχοι πολιτικής Βιώσιμη παραγωγή τροφίμων συμβολή στο γεωργικό εισόδημα και μείωση των

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑ ΑΣ «ΑΛΕΞΑΝ ΡΟΣ ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ» 2007-2013

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑ ΑΣ «ΑΛΕΞΑΝ ΡΟΣ ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ» 2007-2013 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑ ΑΣ «ΑΛΕΞΑΝ ΡΟΣ ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ» 2007-2013 Γενική Περιγραφή: Το Πρόγραµµα Αγροτικής Ανάπτυξης 2007-2013 (ΠΑΑ) αποτελεί το µέσο για την υλοποίηση του Εθνικού Στρατηγικού

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγικές Θέσεις της Τοπικής Αυτοδιοίκησης στον Τοµέα των Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών 5 η Προγραµµατική Περίοδος 2014-2015

Στρατηγικές Θέσεις της Τοπικής Αυτοδιοίκησης στον Τοµέα των Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών 5 η Προγραµµατική Περίοδος 2014-2015 Στρατηγικές Θέσεις της Τοπικής Αυτοδιοίκησης στον Τοµέα των Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών 5 η Προγραµµατική Περίοδος 2014-2015 Στάθης Ραγκούσης Διευθύνων Σύµβουλος Π.Ε.Τ.Α. Α.Ε. Ηλεκτρονική

Διαβάστε περισσότερα

Ο Πολιτισμός ως στρατηγικός παράγοντας ανάπτυξης στην Προγραμματική Περίοδο 2014 2020 Δρ Λίνα Μενδώνη Γενική Γραμματέας

Ο Πολιτισμός ως στρατηγικός παράγοντας ανάπτυξης στην Προγραμματική Περίοδο 2014 2020 Δρ Λίνα Μενδώνη Γενική Γραμματέας Ο Πολιτισμός ως στρατηγικός παράγοντας ανάπτυξης στην Προγραμματική Περίοδο 2014 2020 Δρ Λίνα Μενδώνη Γενική Γραμματέας Περιφερειακό Αναπτυξιακό Συνέδριο Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης για την προγραμματική

Διαβάστε περισσότερα

Εγνατία Οδός: Άξονας ανάπτυξης και συνεργασίας

Εγνατία Οδός: Άξονας ανάπτυξης και συνεργασίας Εγνατία Οδός: Άξονας ανάπτυξης και συνεργασίας Η Εγνατία Οδός δεν αποτελεί μόνον έναν σημαντικό άξονα μεταφορών που συνδέει τα μεγάλα αστικά κέντρα και αναπτύσσει τον βορειοελλαδικό χώρο, αλλά αναμένεται

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΕΣΠΑ. ΕΣΠΑ 2014-2020 Στρατηγική Προτεραιότητες - Αρχιτεκτονική. Γιάννης Φίρμπας Προϊστάμενος ΕΥΣΣΑΑΠ

ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΕΣΠΑ. ΕΣΠΑ 2014-2020 Στρατηγική Προτεραιότητες - Αρχιτεκτονική. Γιάννης Φίρμπας Προϊστάμενος ΕΥΣΣΑΑΠ ΕΣΠΑ 2014-2020 Στρατηγική Προτεραιότητες - Αρχιτεκτονική Γιάννης Φίρμπας Προϊστάμενος ΕΥΣΣΑΑΠ Το Νέο ΕΣΠΑ εντάσσεται στο αναπτυξιακό όραμα για την Ελλάδα του 2020 Να περιοριστούν οι συνέπειες της κρίσης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ: ΕΓΝΑΤΙΑ Ο ΟΣ ΚΑΙ Ν. ΗΜΑΘΙΑΣ

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ: ΕΓΝΑΤΙΑ Ο ΟΣ ΚΑΙ Ν. ΗΜΑΘΙΑΣ ΕΓΝΑΤΙΑ Ο ΟΣ Α.Ε. ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΕΓΝΑΤΙΑΣ Ο ΟΥ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ: ΕΓΝΑΤΙΑ Ο ΟΣ ΚΑΙ Ν. ΗΜΑΘΙΑΣ εκ. 2005 Η παρούσα Ενηµερωτική Έκθεση αποτελεί µια συνοπτική θεώρηση των επιδράσεων της Εγνατίας Οδού στον

Διαβάστε περισσότερα

Δευτέρα 4 Φεβρουαρίου 2013. Συνέντευξη Τύπου. Για την παρουσίαση της μελέτης του κ. Ρερρέ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΕΨΕΩΝ

Δευτέρα 4 Φεβρουαρίου 2013. Συνέντευξη Τύπου. Για την παρουσίαση της μελέτης του κ. Ρερρέ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΕΨΕΩΝ Δευτέρα 4 Φεβρουαρίου 2013 Συνέντευξη Τύπου Για την παρουσίαση της μελέτης του κ. Ρερρέ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΕΨΕΩΝ Ο ελληνικός τουρισμός παραμένει διεθνώς ανταγωνιστικός και είναι σε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΟΝΑΣ 1 : ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΤΗΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ, ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ

ΑΞΟΝΑΣ 1 : ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΤΗΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ, ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ ΑΞΟΝΑΣ 1 : ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΤΗΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ, ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ 1β) προαγωγή επιχειρηματικών επενδύσεων στην Ε&Κ, ανάπτυξης δεσμών και συνεργειών μεταξύ επιχειρήσεων, κέντρων

Διαβάστε περισσότερα

Για πρώτη φορά κάτω από 4 εκατομμύρια ο ενεργός πληθυσμός Μελέτη Απασχόλησης της ICAP Group στα πλαίσια της Έκδοσης LEADING EMPLOYERS IN GREECE

Για πρώτη φορά κάτω από 4 εκατομμύρια ο ενεργός πληθυσμός Μελέτη Απασχόλησης της ICAP Group στα πλαίσια της Έκδοσης LEADING EMPLOYERS IN GREECE Για πρώτη φορά κάτω από 4 εκατομμύρια ο ενεργός πληθυσμός Μελέτη Απασχόλησης της ICAP Group στα πλαίσια της Έκδοσης LEADING EMPLOYERS IN GREECE Για δεύτερη χρονιά η ICAP Group εκπόνησε αναλυτική Μελέτη

Διαβάστε περισσότερα

Χρηματοδότηση δράσεων στον Τομέα του Περιβάλλοντος. Προγραμματική Περίοδος 2014-2020

Χρηματοδότηση δράσεων στον Τομέα του Περιβάλλοντος. Προγραμματική Περίοδος 2014-2020 Χρηματοδότηση δράσεων στον Τομέα του Περιβάλλοντος Προγραμματική Περίοδος 2014-2020 ΠΟΡΟΙ Π.Π 2014-2020 ΕΠ - ΥΜΕ - ΠΕΡΑΑ (ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ - ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ) ΤΑΜΕΙΟ ΚΑΤΑΝΟΜΕΣ ΠΟΡΩΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΜΕΤΑΦΟΡΕ ΠΕΠ ΣΥΝΔΡΟΜΗ

Διαβάστε περισσότερα

Μέτρο 2.1 Υδατοκαλλιέργεια. Συνοπτική παρουσίαση

Μέτρο 2.1 Υδατοκαλλιέργεια. Συνοπτική παρουσίαση Μέτρο 2.1 Υδατοκαλλιέργεια Συνοπτική παρουσίαση Δράσεις 1. Αύξηση της παραγωγικής ικανότητας λόγω κατασκευής νέων μονάδων. Ίδρυση νέων μονάδων ειδών εμπορικής αξίας εδώδιμων και μη. Αύξηση της δυναμικότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΣ Εφοδιαστική Αλυσίδα (Logistics)

ΤΟΣ Εφοδιαστική Αλυσίδα (Logistics) ΕΠΑνΕΚ 2014-2020 ΤΟΣ Εφοδιαστική Αλυσίδα (Logistics) Τομεακό Σχέδιο Αθήνα, 03.04.2014 Το κείμενο που ακολουθεί αποτελεί μια σύνθεση των απόψεων που μέχρι τώρα διατυπώθηκαν από Υπηρεσίες, Κοινωνικούς Εταίρους

Διαβάστε περισσότερα

Θράκης 2014 2020 ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΑΚΗΣ ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ. Ξάνθη, 12 Μαϊου 2015

Θράκης 2014 2020 ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΑΚΗΣ ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ. Ξάνθη, 12 Μαϊου 2015 ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΑΚΗΣ ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης 2014 2020 Ξάνθη, 12 Μαϊου 2015 Παρουσίαση: Βασίλης Πιτσινίγκος

Διαβάστε περισσότερα

Tο Bόρειο Aιγαίο AΛΛAZEI

Tο Bόρειο Aιγαίο AΛΛAZEI Tο Bόρειο Aιγαίο AΛΛAZEI www.pepba.gr ΕΝΔΙΑΜΕΣΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΒΟΡΕΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ 1 ο χλμ Μυτιλήνης Λουτρών, 81100 Μυτιλήνη Τηλ. Κέντρο 22513-52000, Fax: 22513-52014 e-mail: vorioaigaio@mou.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 10: «Ενίσχυση του ανθρώπινου κεφαλαίου για την προαγωγή της έρευνας και της καινοτομίας στις 8 Περιφέρειες Σύγκλισης»

ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 10: «Ενίσχυση του ανθρώπινου κεφαλαίου για την προαγωγή της έρευνας και της καινοτομίας στις 8 Περιφέρειες Σύγκλισης» ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 10: «Ενίσχυση του ανθρώπινου κεφαλαίου για την προαγωγή της έρευνας και της καινοτομίας στις 8 Περιφέρειες Σύγκλισης» Στρατηγική Η ανάπτυξη του ανθρώπινου κεφαλαίου μέσω α) της προώθησης

Διαβάστε περισσότερα

Επίσηµη Εφηµερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. (Μη νομοθετικές πράξεις) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ

Επίσηµη Εφηµερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. (Μη νομοθετικές πράξεις) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ 1.8.2014 L 230/1 II (Μη νομοθετικές πράξεις) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΕ) αριθ. 834/2014 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 22ας Ιουλίου 2014 για τη θέσπιση κανόνων σχετικά με την εφαρμογή του κοινού πλαισίου

Διαβάστε περισσότερα

Το Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Ανάπτυξη Ανθρώπινου Δυναμικού, Εκπαίδευση και Διά Βίου Μάθηση» Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020

Το Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Ανάπτυξη Ανθρώπινου Δυναμικού, Εκπαίδευση και Διά Βίου Μάθηση» Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020 Το Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Ανάπτυξη Ανθρώπινου Δυναμικού, Εκπαίδευση και Διά Βίου Μάθηση» Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020 Ένα από τα επτά Τομεακά/ Εθνικά Επιχειρησιακά Προγράμματα με τη συγχρηματοδότηση

Διαβάστε περισσότερα

ΦΑΚΕΛΟΣ ΕΡΓΟΥ ΑΡΓΟΣΤΟΛΙ 2015

ΦΑΚΕΛΟΣ ΕΡΓΟΥ ΑΡΓΟΣΤΟΛΙ 2015 Αντικείμενο: «Μελέτη Σχεδίου Διαχείρισης Εθνικού Δρυμού Αίνου» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΙΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ, ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ & ΥΠΟΔΟΜΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Marathon Data Systems 22ή Πανελλαδική συνάντηση Χρηστών GIS

Marathon Data Systems 22ή Πανελλαδική συνάντηση Χρηστών GIS Marathon Data Systems 22ή Πανελλαδική συνάντηση Χρηστών GIS ΑΘΗΝΑ 2014 2 3 1) να διαπιστώσει τις αλλαγές που υπέστη ο χώρος κατά την κατασκευή και λειτουργία του αεροδρομίου 2) να αξιολογήσει τις προοπτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. 3 Αυγούστου 2009

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. 3 Αυγούστου 2009 Νέες ευκαιρίες για αλλαγή επιχειρηματικού προφίλ των ελληνικών τουριστικών επιχειρήσεων μέσα από την αξιοποίηση των Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών (ΤΠΕ) Η Ελλάδα καταλαμβάνει την 24η θέση στο

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ, ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ & ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ: Η Περίπτωση της Ελλάδος

ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ, ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ & ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ: Η Περίπτωση της Ελλάδος ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ, ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ & ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ: Η Περίπτωση της Ελλάδος του Δρ. Κωνσταντίνου Αραβώσης Λέκτορα Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου Ως Βιώσιµη Ανάπτυξη ορίζεται η ανάπτυξη η οποία ικανοποιεί τις ανάγκες

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ (Ο.Κ.Ε.) ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΥΨΗΛΗΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ (Ν. 4071/2012)

ΘΕΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ (Ο.Κ.Ε.) ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΥΨΗΛΗΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ (Ν. 4071/2012) ΘΕΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ (Ο.Κ.Ε.) ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΥΨΗΛΗΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ (Ν. 4071/2012) Εισαγωγή Ήδη από τις αρχές της δεκαετίας του 1990 η Ελλάδα μετατράπηκε από χώρα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ & ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ» 2014-2020. Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ & ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ» 2014-2020. Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ & ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ» 2014-2020 Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση Οι Άξονες Προτεραιότητας 6,7,8,και 9 περιλαµβάνουν τις παρεµβάσεις του τοµέα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΑΕΔ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΕΓΓΕΓΡΑΜΜΕΝΟΙ ΣΤΟ ΜΗΤΡΩΟ ΤΟΥ ΟΑΕΔ

ΟΑΕΔ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΕΓΓΕΓΡΑΜΜΕΝΟΙ ΣΤΟ ΜΗΤΡΩΟ ΤΟΥ ΟΑΕΔ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΕΓΓΕΓΡΑΜΜΕΝΟΙ ΣΤΟ ΜΗΤΡΩΟ ΤΟΥ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΕΡΓΑΤΙΚΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΕΓΓΕΓΡΑΜΜΕΝΟΙ ΣΤΟ ΜΗΤΡΩΟ ΤΟΥ 2 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΓΓΕΓΡΑΜΜΕΝΟΙ ΣΤΟ ΜΗΤΡΩΟ ΤΟΥ 4 1. Εγγεγραμμένοι

Διαβάστε περισσότερα

με όρους αειφορίας Κορώνη: Υπάρχουσα κατάσταση και προοπτικές ανάπτυξης Σπουδαστής: Άγγελος Νακάσης

με όρους αειφορίας Κορώνη: Υπάρχουσα κατάσταση και προοπτικές ανάπτυξης Σπουδαστής: Άγγελος Νακάσης Ευνοϊκοί και περιοριστικοί παράγοντες του σχεδιασμού με όρους αειφορίας Κορώνη: Υπάρχουσα κατάσταση και προοπτικές ανάπτυξης Σπουδαστής: Άγγελος Νακάσης Διδάσκοντες: Σ. Αυγερινού, Ε. Κλαμπατσέα, Ε. Χανιώτου,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑνΕΚ 2014-2020. Στρατηγικός Στόχος του ΕΠΑνΕΚ:

ΕΠΑνΕΚ 2014-2020. Στρατηγικός Στόχος του ΕΠΑνΕΚ: ΕΠΑνΕΚ 2014-2020 Στρατηγικός Στόχος του ΕΠΑνΕΚ: «η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και της εξωστρέφειας των επιχειρήσεων, της μετάβασης στην ποιοτική επιχειρηματικότητα με αιχμή την καινοτομία και την

Διαβάστε περισσότερα

OPERATIONAL PROGRAMME UNDER THE 'INVESTMENT FOR GROWTH AND JOBS' GOAL

OPERATIONAL PROGRAMME UNDER THE 'INVESTMENT FOR GROWTH AND JOBS' GOAL OPERATIONAL PROGRAMME UNDER THE 'INVESTMENT FOR GROWTH AND JOBS' GOAL CCI 2014GR16M2OP009 Title Ιόνια Νησιά Version 1.0 First year 2014 Last year 2020 Eligible from 1 Ιαν 2014 Eligible until 31 Δεκ 2023

Διαβάστε περισσότερα

Εξελίξεις στον Παγκόσμιο και τον Ελληνικό Τουρισμό

Εξελίξεις στον Παγκόσμιο και τον Ελληνικό Τουρισμό Εξελίξεις στον Παγκόσμιο και τον Ελληνικό Τουρισμό και στα Βασικά Μεγέθη της Ελληνικής Ξενοδοχίας το 2014 ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΕΨΕΩΝ 2 Αφίξεις, Εισπράξεις, Πληρωμές ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΙΜΗΝΙΑΙΟ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ

ΤΡΙΜΗΝΙΑΙΟ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΤΡΙΜΗΝΙΑΙΟ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ Ιανουάριος 2015 (περιλαμβάνει τα πιο πρόσφατα διαθέσιμα στοιχεία από τις αντίστοιχες πηγές ) Πηγές Στοιχείων: Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Eurostat, Ελληνική

Διαβάστε περισσότερα

ΟΑΕΔ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΕΓΓΕΓΡΑΜΜΕΝΟΙ ΣΤΟ ΜΗΤΡΩΟ ΤΟΥ ΟΑΕΔ ΙΟΥΛΙΟΣ 2015

ΟΑΕΔ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΕΓΓΕΓΡΑΜΜΕΝΟΙ ΣΤΟ ΜΗΤΡΩΟ ΤΟΥ ΟΑΕΔ ΙΟΥΛΙΟΣ 2015 ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΕΓΓΕΓΡΑΜΜΕΝΟΙ ΣΤΟ ΜΗΤΡΩΟ ΤΟΥ ΙΟΥΛΙΟΣ 2015 ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΕΡΓΑΤΙΚΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΕΓΓΕΓΡΑΜΜΕΝΟΙ ΣΤΟ ΜΗΤΡΩΟ ΤΟΥ ΙΟΥΛΙΟΣ 2015 2 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΓΓΕΓΡΑΜΜΕΝΟΙ

Διαβάστε περισσότερα

Επενδύσεις σε Τεχνολογίες Πληροφορικής και Επικοινωνιών (ΤΠΕ): Ανάλυση στοιχειών 10 σημαντικών κλάδων και

Επενδύσεις σε Τεχνολογίες Πληροφορικής και Επικοινωνιών (ΤΠΕ): Ανάλυση στοιχειών 10 σημαντικών κλάδων και Επενδύσεις σε Τεχνολογίες Πληροφορικής και Επικοινωνιών (ΤΠΕ): Ανάλυση στοιχειών 10 σημαντικών κλάδων και του κλάδου ΤΠΕ Μάιος 2013 ΚτΠ Α.Ε. - Παρατηρητήριο για τη Διοικητική Μεταρρύθμιση Επενδύσεις σε

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΠΡΟΕ ΡΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑΣ ΕΝΩΣΗΣ ΝΕΩΝ ΑΓΡΟΤΩΝ ΘΕΟ ΩΡΟΥ ΒΑΣΙΛΟΠΟΥΛΟΥ ΗΜΕΡΙ Α ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΕΚΘΕΣΗΣ AGROQUALITY FESTIVAL. Αγαπητοί φίλοι και φίλες,

ΟΜΙΛΙΑ ΠΡΟΕ ΡΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑΣ ΕΝΩΣΗΣ ΝΕΩΝ ΑΓΡΟΤΩΝ ΘΕΟ ΩΡΟΥ ΒΑΣΙΛΟΠΟΥΛΟΥ ΗΜΕΡΙ Α ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΕΚΘΕΣΗΣ AGROQUALITY FESTIVAL. Αγαπητοί φίλοι και φίλες, ΟΜΙΛΙΑ ΠΡΟΕ ΡΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑΣ ΕΝΩΣΗΣ ΝΕΩΝ ΑΓΡΟΤΩΝ ΘΕΟ ΩΡΟΥ ΒΑΣΙΛΟΠΟΥΛΟΥ ΗΜΕΡΙ Α ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΕΚΘΕΣΗΣ AGROQUALITY FESTIVAL Αγαπητοί φίλοι και φίλες, Αποτελεί κοινή διαπίστωση πως η κρίση που βιώνει η χώρα

Διαβάστε περισσότερα

Η Διημερίδα υλοποείται στο πλαίσιο της Πράξης «Δράσεις Δια Βίου Μάθησης για το Περιβάλλον και την Αειφορία», μέσω του Επιχειρησιακού Προγράμματος

Η Διημερίδα υλοποείται στο πλαίσιο της Πράξης «Δράσεις Δια Βίου Μάθησης για το Περιβάλλον και την Αειφορία», μέσω του Επιχειρησιακού Προγράμματος Η Διημερίδα υλοποείται στο πλαίσιο της Πράξης «Δράσεις Δια Βίου Μάθησης για το Περιβάλλον και την Αειφορία», μέσω του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση», με τη συγχρηματοδότηση

Διαβάστε περισσότερα

Τρίκαλα, 27/12/2011. Συνεντεύξεις. «Μεγαλύτερες σε διάρκεια ξηρασίες»

Τρίκαλα, 27/12/2011. Συνεντεύξεις. «Μεγαλύτερες σε διάρκεια ξηρασίες» Τρίκαλα, 27/12/2011 Συνεντεύξεις «Μεγαλύτερες σε διάρκεια ξηρασίες» Τι επισημαίνει στην ΕΡΕΥΝΑ για την περιοχή μας ο κ. Σοφοκλής Ε. Δρίτσας, ερευνητής στο Εργαστήριο Δημογραφικών και Κοινωνικών Αναλύσεων

Διαβάστε περισσότερα

Πίνακας 2: Η ιάρθρωση της Απασχόλησης κατά Τµήµα στα Ελληνικά Ξενοδοχεία Ποσοστό απασ χολο

Πίνακας 2: Η ιάρθρωση της Απασχόλησης κατά Τµήµα στα Ελληνικά Ξενοδοχεία Ποσοστό απασ χολο Σ Υ Ν Ο Ψ Η Αντικείµενο της µελέτης είναι η ανάλυση της διάρθρωσης της απασχόλησης στα ελληνικά ξενοδοχεία. Η παρούσα µελέτη αποτελεί την τρίτη και τελευταία µελέτη που στηρίζεται σε δύο δειγµατοληψίες

Διαβάστε περισσότερα

ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΕΨΕΩΝ Σταδίου 24, 10564 Αθήνα Τηλ. 3312253, 3310022 Fax: 3312033 Αθήνα, 5 εκεµβρίου 2001 ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΕΨΕΩΝ Σταδίου 24, 10564 Αθήνα Τηλ. 3312253, 3310022 Fax: 3312033 Αθήνα, 5 εκεµβρίου 2001 ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΕΨΕΩΝ Σταδίου 24, 10564 Αθήνα Τηλ. 3312253, 3310022 Fax: 3312033 Αθήνα, 5 εκεµβρίου 2001 ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Η ιοίκηση του ΙΤΕΠ βρίσκεται στην ευχάριστη θέση να δώσει στην

Διαβάστε περισσότερα

Για να περιγράψουμε την ατμοσφαιρική κατάσταση, χρησιμοποιούμε τις έννοιες: ΚΑΙΡΟΣ. και ΚΛΙΜΑ

Για να περιγράψουμε την ατμοσφαιρική κατάσταση, χρησιμοποιούμε τις έννοιες: ΚΑΙΡΟΣ. και ΚΛΙΜΑ Το κλίμα της Ευρώπης Το κλίμα της Ευρώπης Για να περιγράψουμε την ατμοσφαιρική κατάσταση, χρησιμοποιούμε τις έννοιες: ΚΑΙΡΟΣ και ΚΛΙΜΑ Καιρός: Οι ατμοσφαιρικές συνθήκες που επικρατούν σε μια περιοχή, σε

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΕΓΓΕΓΡΑΜΜΕΝΟΙ ΣΤΟ ΜΗΤΡΩΟ ΤΟΥ ΟΑΕΔ ΙΟΥΛΙΟΣ 2011

ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΕΓΓΕΓΡΑΜΜΕΝΟΙ ΣΤΟ ΜΗΤΡΩΟ ΤΟΥ ΟΑΕΔ ΙΟΥΛΙΟΣ 2011 ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΕΩΣ ΕΡΓΑΤΙΚΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΕΓΓΕΓΡΑΜΜΕΝΟΙ ΣΤΟ ΜΗΤΡΩΟ ΤΟΥ ΟΑΕΔ ΙΟΥΛΙΟΣ 2011 Άνεργοι [Αναζητούντες εργασία] Λοιποί [Μη αναζητούντες εργασία] [1] >= 12 Μήνες [2] 267.924 34.817

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΒΟΡΕΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΕΔΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΓΙΑ ΤΗ ΠΕΡΙΟΔΟ 2014-2020

ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΒΟΡΕΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΕΔΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΓΙΑ ΤΗ ΠΕΡΙΟΔΟ 2014-2020 ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΒΟΡΕΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΕΔΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΓΙΑ ΤΗ ΠΕΡΙΟΔΟ 2014-2020 Οκτώβριος 2012 1 Ι. Η ΘΕΣΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΒΟΡΕΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΤΟ ΕΘΝΙΚΟ, ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΕΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ 1. ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

Εργαλεία του Πολεοδοµικού Σχεδιασµού ΓΠΣ - ΣΧΟΟΑΠ

Εργαλεία του Πολεοδοµικού Σχεδιασµού ΓΠΣ - ΣΧΟΟΑΠ Εργαλεία του Πολεοδοµικού Σχεδιασµού ΓΠΣ - ΣΧΟΟΑΠ Θ. ΨΥΧΟΓΙΟΣ Τοπ. Μηχ/κός Πολεοδόµος Προϊστάµενος Τµήµατος Σχεδιασµού Οργανισµού Ρυθµιστικού Σχεδίου και Προστασίας Περιβάλλοντος Αθήνας ΕΠΙΠΕ Α ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

«ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΥΔΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ»

«ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΥΔΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ» «ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΥΔΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ» Εισηγητής: Σωκράτης Φάμελλος Χημικός Μηχανικός MSc Διευθυντής Τοπικής Ανάπτυξης, ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΑΕ Οι υδατικοί πόροι αποτελούν βασική παράμετρο της αναπτυξιακής διαδικασίας και της

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος του εναλλακτικού τουρισμού ως μοχλός ανάπτυξης των ορεινών αγροτικών περιοχών Αναφορά στο Δήμο Ζαρού δυτικής Μεσαράς Κρήτης.

Ο ρόλος του εναλλακτικού τουρισμού ως μοχλός ανάπτυξης των ορεινών αγροτικών περιοχών Αναφορά στο Δήμο Ζαρού δυτικής Μεσαράς Κρήτης. Ο ρόλος του εναλλακτικού τουρισμού ως μοχλός ανάπτυξης των ορεινών αγροτικών περιοχών Αναφορά στο Δήμο Ζαρού δυτικής Μεσαράς Κρήτης. Αντικείμενο. Το αντικείμενο της εργασίας αυτής είναι να διερευνήσει

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ 2014 2020 ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Π.Ε.Π. ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ 2014 2020

ΝΕΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ 2014 2020 ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Π.Ε.Π. ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ 2014 2020 Περιφέρεια Θεσσαλίας ΝΕΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ 2014 2020 Π.Ε.Π. ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ 2014 2020 Λάρισα, 20 3 2014 Συνοπτικές κατευθύνσεις Εθνικής Αναπτυξιακής Στρατηγικής Κύριοι άξονες 1. Ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΚΑΡΛΑΣ

ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΚΑΡΛΑΣ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΚΑΡΛΑΣ Θ. Παπαδημητρίου, Π. Σιδηρόπουλος, Δ. Μιχαλάκης, Μ. Χαμόγλου, Ι. Κάγκαλου Φορέας Διαχείρισης Περιοχής Οικοανάπτυξης Κάρλας

Διαβάστε περισσότερα

Αειφόρος ανάπτυξη αλιευτικών περιοχών» του ΕΠΑΛ 2007-2013 (Leader)

Αειφόρος ανάπτυξη αλιευτικών περιοχών» του ΕΠΑΛ 2007-2013 (Leader) Αειφόρος ανάπτυξη αλιευτικών περιοχών» του ΕΠΑΛ 2007-2013 (Leader) Αναμενέται σύντομα να προκυρηχθούν τοπικά προγράμματα Leader «Αειφόρου Ανάπτυξης Αλιευτικών Περιοχών», για τις περιοχές Εύβοιας και Χίου.

Διαβάστε περισσότερα

8. Συµπεράσµατα Προτάσεις

8. Συµπεράσµατα Προτάσεις 8. Συµπεράσµατα Προτάσεις Όπως φάνηκε από όλα τα παραπάνω ο οικότοπος των Μεσογειακών Εποχικών Λιµνίων αποτελεί συγκριτικό πλεονέκτηµα των περιοχών µελέτης και η διατήρηση του µπορεί να συνδυαστεί άµεσα

Διαβάστε περισσότερα

Λόγοι υψηλής ελκυστικότητας της Μυκόνου και δυνατότητα εφαρμογής του μοντέλου τουριστικής ανάπτυξης της σε άλλους προορισμούς

Λόγοι υψηλής ελκυστικότητας της Μυκόνου και δυνατότητα εφαρμογής του μοντέλου τουριστικής ανάπτυξης της σε άλλους προορισμούς Λόγοι υψηλής ελκυστικότητας της Μυκόνου και δυνατότητα εφαρμογής του μοντέλου τουριστικής ανάπτυξης της σε άλλους προορισμούς Σαακιάν Χρήστος Απρίλιος 2013 Εισαγωγή Η παρούσα εργασία ασχολείται με τη Μύκονο

Διαβάστε περισσότερα

Παραγωγικά συστήματα προβάτων και αιγών: Βιοποικιλότητα, τοπικές φυλές και προϊόντα τους

Παραγωγικά συστήματα προβάτων και αιγών: Βιοποικιλότητα, τοπικές φυλές και προϊόντα τους Παραγωγικά συστήματα προβάτων και αιγών: Βιοποικιλότητα, τοπικές φυλές και προϊόντα τους Αξίες και προκλήσεις στον τομέα της αιγο-προβατοτροφίας. Ποιες είναι οι προοπτικές για την ανάπτυξη δικτύων συνεργασίας;

Διαβάστε περισσότερα

Νότια Ευρώπη. Οικονομική Κρίση: Αγροτικές/αστικές ανισότητες, περιφερειακή σύγκλιση, φτώχεια και κοινωνικός αποκλεισμός. Ελληνικά

Νότια Ευρώπη. Οικονομική Κρίση: Αγροτικές/αστικές ανισότητες, περιφερειακή σύγκλιση, φτώχεια και κοινωνικός αποκλεισμός. Ελληνικά Νότια Ευρώπη Οικονομική Κρίση: Αγροτικές/αστικές ανισότητες, περιφερειακή σύγκλιση, φτώχεια και κοινωνικός αποκλεισμός Η πρόσφατη οικονομική κρίση επηρέασε εκατομμύρια Ευρωπαίων πολιτών με πολλούς να χάνουν

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση Νέας Προγραμματικής Περιόδου ΕΣΠΑ (ΣΕΣ) 2014-2020

Παρουσίαση Νέας Προγραμματικής Περιόδου ΕΣΠΑ (ΣΕΣ) 2014-2020 Παρουσίαση Νέας Προγραμματικής Περιόδου ΕΣΠΑ (ΣΕΣ) 2014-2020 Είναι το τρίτο πρόγραμμα μεταξύ των 28 το οποίο εγκρίνεται από την Κομισιόν. Ταχεία υποβολή και έγκριση των επιμέρους Επιχειρησιακών Προγραμμάτων.

Διαβάστε περισσότερα

Το Αναπτυξιακό-Στρατηγικό Όραµα για το 5ετές Επιχειρησιακό Πρόγραµµα 2014-2019

Το Αναπτυξιακό-Στρατηγικό Όραµα για το 5ετές Επιχειρησιακό Πρόγραµµα 2014-2019 Το Αναπτυξιακό-Στρατηγικό Όραµα για το 5ετές Επιχειρησιακό Πρόγραµµα 2014-2019 Το στρατηγικό - αναπτυξιακό όραµα του ήµου Χανίων για την προγραµµατική περίοδο 2015 2019 διαµορφώθηκε µε βάση τις τοπικές,

Διαβάστε περισσότερα

Βιώσιμη τουριστική ανάπτυξη - Σχεδιάζοντας αειφόρα κριτήρια για τον προορισμό και τις τουριστικές επιχειρήσεις. Σ. Μυλωνάς s.milonas@msolutions.

Βιώσιμη τουριστική ανάπτυξη - Σχεδιάζοντας αειφόρα κριτήρια για τον προορισμό και τις τουριστικές επιχειρήσεις. Σ. Μυλωνάς s.milonas@msolutions. Βιώσιμη τουριστική ανάπτυξη - Σχεδιάζοντας αειφόρα κριτήρια για τον προορισμό και τις τουριστικές επιχειρήσεις Σ. Μυλωνάς s.milonas@msolutions.gr Τουρισμός στη πράξη Περισσότερα από 900 εκ τουρίστες ταξίδεψαν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΣΤΟΥΣ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΤΟΥ ΠΑ.ΣΟ.Κ 2007

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΣΤΟΥΣ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΤΟΥ ΠΑ.ΣΟ.Κ 2007 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Περιβάλλοντος και Πολιτισμού ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΦΥΣΗΣ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΣΤΟΥΣ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΤΟΥ ΠΑ.ΣΟ.Κ 2007 ΑΠΑΝΤΗΣΗ κυρίου Γιώργου Παπανδρέου 1. ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΟΝΑΣ 1 : Ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, καινοτομίας και επιχειρηματικότητας της Κρήτης

ΑΞΟΝΑΣ 1 : Ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, καινοτομίας και επιχειρηματικότητας της Κρήτης ΑΞΟΝΑΣ 1 : Ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, καινοτομίας και επιχειρηματικότητας της Κρήτης 1β) προαγωγή επιχειρηματικών επενδύσεων στην Ε&Κ, ανάπτυξης δεσμών και συνεργειών μεταξύ επιχειρήσεων, κέντρων

Διαβάστε περισσότερα

ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ ΣΤΑ ΠΕΠ 2007-2013

ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ ΣΤΑ ΠΕΠ 2007-2013 ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ ΣΤΑ ΠΕΠ 2007-2013 ΔΡΑΣΕΙΣ «ΚΟΡΜΟΥ», ΠΟΥ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ Υποδομές Υγείας ΑΦΟΡΟΥΝ ΣΕ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΥΓΕΙΑΣ & α. Ανάπτυξη Υποδομών στην πρωτοβάθμια Περίθαλψη Δημιουργία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ. με τη διατύπωση συγκεκριμένου Αναπτυξιακού Σχεδίου, με την στήριξη του Σχεδίου από μια ισχυρή και βιώσιμη εταιρική σχέση και

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ. με τη διατύπωση συγκεκριμένου Αναπτυξιακού Σχεδίου, με την στήριξη του Σχεδίου από μια ισχυρή και βιώσιμη εταιρική σχέση και ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Π 1. SWOT ΑΝΑΛΥΣΗ Στα πλαίσια του παρόντος επιχειρησιακού προγράμματος πρωτοβουλίας LEADER+ θα ενταχθούν περιοχές που θέλουν και μπορούν να σχεδιάσουν και να εφαρμόσουν μια ολοκληρωμένη, βιώσιμη

Διαβάστε περισσότερα

SFC2014 ACKNOWLEDGMENT OF RECEIPT

SFC2014 ACKNOWLEDGMENT OF RECEIPT SFC2014 ACKNOWLEDGMENT OF RECEIPT Με το παρόν έγγραφο πιστοποιείται η παραλαβή στις 14 Δεκέμβριος 2014 από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή της έκδοσης 1.4 του επιχειρησιακού προγράμματος 2014GR16M2OP009, που εστάλη

Διαβάστε περισσότερα