Εφαρµογή συστήµατος HACCP και διασφάλιση ποιότητας στην γραµµή παραγωγής γάλακτος 3,5 % στην βιοµηχανία γάλακτος ΝΕΟΓΑΛ.

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Εφαρµογή συστήµατος HACCP και διασφάλιση ποιότητας στην γραµµή παραγωγής γάλακτος 3,5 % στην βιοµηχανία γάλακτος ΝΕΟΓΑΛ."

Transcript

1 ΑΤΕΙ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΩΠΟΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΖΩΪΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΘΕΜΑ ΠΤΥΧΙΑΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Εφαρµογή συστήµατος HACCP και διασφάλιση ποιότητας στην γραµµή παραγωγής γάλακτος 3,5 % στην βιοµηχανία γάλακτος ΝΕΟΓΑΛ. Συντάκτης πτυχιακής εργασίας : Φωτιάδης Ματθαίος Υπεύθυνος πτυχιακής εργασίας : Μουµτζής Αλέξανδρος Εργαστηριακός συνεργάτης Θεσσαλονίκη. Απρίλιος 2009

2 Περιεχόµενα 1) Η ΝΕΟΓΑΛ στο νοµό ράµας σελ. 3 2) Σκοπός της εργασίας σελ. 4 3) Η ΝΕΟΓΑΛ σελ. 4 4) Σύστηµα διασφάλισης ποιότητας (HACCP) σελ. 6 5) Απαιτήσεις συστήµατος HACCP σελ. 6 6) HACCP και ΝΕΟΓΑΛ σελ. 7 7) Κίνδυνοι και κρίσιµα σηµεία ελέγχου σελ. 8 8) Βιολογικός καθαρισµός σελ. 9 9) Παραγωγή προϊόντων σελ ) Ανάλυση κινδύνων στα κρίσιµα σηµεία ελέγχου σελ ) Ανάλυση κινδύνου στα κρίσιµα σηµεία ελέγχου της γραµµής παραλαβής νωπού γάλακτος σελ ) Ανάλυση κινδύνου στα κρίσιµα σηµεία ελέγχου των γραµµών παραγωγής θερµικά επεξεργασµένου γάλακτος. σελ ) Παστεριωµένο γάλα σελ ) Οξυγαλακτικές καλλιέργειες σελ ) Ποιοτικά χαρακτηριστικά του παραγόµενου προϊόντος σελ ) ιακίνηση προϊόντων σελ ) Ανάλυση κινδύνου στα κρίσιµα σηµεία ελέγχου της διακίνησης προϊόντων σελ ) Άλλοι έλεγχοι σελ ) Επαλήθευση του συστήµατος HACCP σελ ) Οµάδα εφαρµογής του συστήµατος HACCP σελ ) ιατήρηση αρχείων εγγράφων σελ ) Νέοι κανονισµοί τροφίµων σελ ) HACCP και οφέλη σελ ) Βιβλιογραφία σελ. 34 2

3 Η ΝΕΟΓΑΛ στο νοµό ράµας Η ΝΕΟΓΑΛ αποτελεί µία από τις πολλές εταιρίες που ασχολούνται µε την παροχή γαλακτοκοµικών προϊόντων στην ελληνική αγορά. Ιδρύθηκε το 1964 από έναν συνεταιρισµό αγελαδοτρόφων, µε µοναδικό σκοπό να επεξεργάζεται και να διαθέτει το γάλα τους στην αγορά εκείνης της εποχής. Με τον καιρό, άρχισαν να συµµετέχουν και άλλοι συνεταιρισµοί, µέσω της ένωσης γαλακτοκοµικών συνεταιρισµών των Ν. ράµας και Καβάλας. Η εταιρία τα τελευταία 4 χρόνια έχει δηµιουργήσει αρκετές θέσεις εργασίας, προσφέροντας διέξοδο για δουλειά σε αρκετούς κατοίκους του Ν. ράµας. Απασχολεί περισσότερους από 180 εργαζόµενους. Η δραστηριότητα της εταιρίας αναλύεται ως εξής: 1) Παραγωγή γαλακτοκοµικών προϊόντων 2) Παραγωγή τυροκοµικών προϊόντων 3) Παραγωγή παγωτών Η ΝΕΟΓΑΛ φροντίζει να διασφαλίσει όλα τα προϊόντα της µε συστήµατα διασφάλισης ποιότητας για τον καταναλωτή. Τα συστήµατα που χρησιµοποιεί είναι τα παρακάτω : 1) ISO 9001 : ) HACCP κατά ΕΛΟΤ ) ISO ΕΝ ) ISO Με τη χρήση αυτών των συστηµάτων διασφάλισης ποιότητας εγγυάται την παραγωγή ελεγχόµενων, υγιεινών και ασφαλών τροφίµων για τον καταναλωτή, όπως επίσης και συνθήκες ασφάλειας και υγιεινής για τους εργαζοµένους της εταιρείας. 3

4 Σκοπός της εργασίας Πριν ξεκινήσει η αναφορά µας για τα προϊόντα της εταιρίας, όπως επίσης και για τον τρόπο που διασφαλίζει την ποιότητά τους, είναι χρήσιµο να γίνει µια αναφορά για το σκοπό αυτής της εργασίας. Κάθε σπουδαστής µε την περάτωση των σπουδών του πρέπει να ετοιµάσει µια πτυχιακή εργασία, για να µπορέσει να παρουσιάσει ένα µέρος από τις γνώσεις που απόκτησε και τον τρόπο µε τον οποίο µπορεί να τις χρησιµοποιήσει στην αγορά εργασίας. Με την εργασία αυτή, γίνεται µια παρουσίαση της ποιότητας των προϊόντων της εταιρίας ΝΕΟΓΑΛ και των συστηµάτων διασφάλισης ποιότητας που εφαρµόζει. Έτσι, ο τελικός καταναλωτής είναι σε θέση να γνωρίζει τι συµβαίνει πραγµατικά µέσα σ αυτήν την εταιρία και επίσης αν µπορεί να καταναλώνει χωρίς φόβο τα προϊόντα της. Όπως θα διαπιστώσετε, η ΝΕΟΓΑΛ αποτελεί µια από τις εταιρείες στο χώρο των γαλακτοκοµικών προϊόντων που ο καταναλωτής µπορεί να εµπιστευθεί. Η ΝΕΟΓΑΛ Η ΝΕΟΓΑΛ ξεκίνησε σαν ένας µικρός συνεταιρισµός και έχει εξελιχθεί σε µια πολύ σοβαρή επιχείρηση στον τοµέα των γαλακτοκοµικών προϊόντων. Φρόντισε και εκσυγχρόνισε αρχικά το εργαστήριο ποιοτικού ελέγχου, καθιστώντας το ως ένα από τα πιο σύγχρονα εργαστήρια γαλακτοβιοµηχανίας στην Ελλάδα. Η συνολική κτιριακή υποδοµή ανέρχεται στα 7500 m² και στους άµεσους στόχους της εταιρίας είναι να αυξηθεί και να αγγίξει τα 9000 m², καλύπτοντας όλες τις διεθνείς προδιαγραφές που απαιτούνται για την παραγωγή υγιεινών και ασφαλών προϊόντων. Μέσα στα σχέδια της εταιρίας είναι και η εξαγορά οµοειδούς εταιρίας στην Ελλάδα. Αρχικά υπάρχουν τα βυτιοφόρο οχήµατα της εταιρίας (αυτοκίνητα συλλογής) που χρησιµοποιούνται για τη συλλογή και µεταφορά του γάλακτος από τους παραγωγούς και προς την εταιρία. Μεταφέρεται το γάλα στους κατάλληλους συλλέκτες (αποθήκες γάλακτος), από όπου και θα µεταφερθεί µε τον κατάλληλο έλεγχο και επεξεργασία για τη δηµιουργία των προϊόντων της εταιρίας. Η εργαστηριακή υποστήριξη παρέχεται από το εργαστήριο ποιοτικού ελέγχου, το οποίο έχει ως σκοπό το συνεχή έλεγχο, τόσο των ποσοτήτων του γάλακτος που έρχονται στην εταιρία, όσο και των τελικών προϊόντων. Φροντίζει τόσο για χηµικές, όσο και 4

5 για µικροβιολογικές αναλύσεις σε όλες τις διεργασίες και σε όλα τα κρίσιµα σηµεία που έχουν εντοπισθεί από το προληπτικό σύστηµα ασφάλειας τροφίµων (HACCP) βάσει του προτύπου ΕΛΟΤ Η ΝΕΟΓΑΛ, όπως αναφέρθηκε και προηγουµένως απασχολείται µε τα παρακάτω προϊόντα: 1) Γαλακτοκοµικών προϊόντων (γάλα, γιαούρτι, ξινόγαλο, κακάο). 2) Τυροκοµικών προϊόντων (µαλακά, σκληρά, και ηµίσκληρα τυριά). 3) Παγωτά. Τα προϊόντα της εταιρίας διατίθενται στους παρακάτω νοµούς : 1. ράµας 2. Καβάλας 3. Ξάνθης 4. Σερρών 5. Ροδόπης 6. Αλεξανδρούπολης 7. Θεσσαλονίκης Όπως µπορεί να καταλάβει ο κάθε ένας από εµάς, είναι χρήσιµο και αναγκαίο για µια εταιρία που ασχολείται µε τη παραγωγή προϊόντων που θα καταλήξουν στο πιάτο και στη συνέχεια στο στοµάχι του καταναλωτή, να φροντίζει να αναπτύσσει και να εφαρµόζει κάποια συστήµατα που να διασφαλίζουν την ποιότητα των αγαθών που διατίθενται στο αγοραστικό κοινό. εν υπάρχει άνθρωπος στις µέρες µας που να σκέφτεται να αγοράσει κάτι που δεν είναι εγκεκριµένο ή ακόµη που δεν έχει ελεγχθεί για την ποιότητα του. Πόσο µάλλον όταν πρόκειται για φαγητό. Γι αυτό το λόγο η εταιρία έχει φροντίσει και έχει συµµορφωθεί από τις αρχές της λειτουργίας της µε όλα τα συστήµατα διασφάλισης της ποιότητας των αγαθών της, παρέχοντας αξιοπιστία και σιγουριά στον τελικό καταναλωτή. Πριν προχωρήσουµε περισσότερο στην ίδια την εταιρία και στους διάφορους τρόπους που λαµβάνει το γάλα, παράγει προϊόντα και τους τρόπους µε τους οποίους τα διασφαλίζει, κρίνεται σκόπιµο να γίνει µια λεπτοµερής αναφορά σχετικά µε το σύστηµα HACCP και τα διάφορα χαρακτηριστικά του που ενδιαφέρουν όχι µόνο εµάς, αλλά και την ίδια την εταιρία. 5

6 Σύστηµα διασφάλισης ποιότητας (HACCP) Το HACCP (Hazard Analysis and Critical Control Points Ανάλυση Κινδύνων και Κρίσιµα Σηµεία Ελέγχου) αποτελεί ένα σύστηµα διασφάλισης της ποιότητας των τροφίµων. Γενικότερα, το HACCP πρέπει να εφαρµόζεται από επιχειρήσεις τροφίµων που παράγουν, συσκευάζουν, διακινούν, αποθηκεύουν, προµηθεύουν, παραδίδουν ή διαθέτουν τρόφιµα στην αγορά. Γιατί είναι απαραίτητο να ελέγχονται όλα τα παραπάνω σύµφωνα µε το HACCP; Το HACCP είναι αυτό που προσδιορίζει και ελέγχει τους υγειονοµικούς κινδύνους που επηρεάζουν δυσµενώς την ασφάλεια των τροφίµων. Οι κίνδυνοι αυτοί εντοπίζονται κυρίως στους παρακάτω για το γάλα και τα γαλακτοκοµικά προϊόντα : 1. Μικροβιολογικοί (παθογόνοι µικροοργανισµοί, βακτήρια, ιοί, παράσιτα). 2. Χηµικοί (υπολείµµατα γεωργικών/ κτηνιατρικών φαρµάκων, τοξίνες, τοξικά, µέταλλα κ.α.). 3. Φυσικοί (υλικά ξένα ως προς το τρόφιµο (γάλα και προϊόντα γάλακτος): µέταλλα, πέτρες, ξύλα, πλαστικά, ζωύφια, κ.α.). Είναι φανερό πως οι λόγοι που θα πρέπει να υπάρχει ένα τέτοιο σύστηµα είναι αµέτρητοι και έχουν να κάνουν όχι µόνο µε το τελικό προϊόν και τον καταναλωτή, αλλά και το προσωπικό που απασχολείται µε την συλλογή του, τη µεταφορά του και την παρασκευή του. Για να µπορέσει το HACCP να λειτουργήσει αποτελεσµατικά και να απολαµβάνει τη στήριξη της διοίκησης της επιχείρησης, πρέπει να σχεδιάζεται, να λειτουργεί και να τηρείται µέσα στο πλαίσιο ενός συγκροτηµένου συστήµατος διαχείρισης και να ενσωµατώνεται στο σύνολο των δραστηριοτήτων της διοίκησης. Απαιτήσεις συστήµατος HACCP ιοίκηση Πρέπει να ορίζει το πεδίο εφαρµογής. Πρέπει να καθορίζει τα προϊόντα/ κατηγορίες προϊόντων και τις µονάδες παραγωγής που καλύπτονται από το σύστηµα. Να διασφαλίζει ότι η πολιτική ανταποκρίνεται και είναι σύµφωνη µε τους στόχους της επιχείρησης και τις απαιτήσεις των πελατών για την ασφάλεια των τροφίµων. 6

7 Να φροντίζει να οργανώσει το προσωπικό της, µοιράζοντας αρµοδιότητες και δικαιοδοσίες. Να ορίζει έναν συντονιστή του συστήµατος HACCP και να συγκροτήσει µια οµάδα για την ανάπτυξη, εγκατάσταση, τήρηση και ανασκόπηση του συστήµατος. Να φροντίζει για τη συνεχή ενηµέρωση και εκπαίδευση του προσωπικού για τις ανάγκες του συστήµατος. Να διατηρεί αρχείο που να τεκµηριώνει τη λειτουργία του συστήµατος. Προαπαιτείται επίσης η εφαρµογή των κανόνων της Ορθής Βιοµηχανικής Πρακτικής (GMP) και της Ορθής Υγιεινής Πρακτικής (GHP). ηλαδή οι απαιτήσεις για εγκαταστάσεις, εξοπλισµό, διαδικασίες συντήρησης, καθαρισµού και απολύµανσης εξοπλισµού και χώρων, διαδικασίες απεντόµωσης, µυοκτονίες, διαδικασίες παρακολούθησης της υγείας του προσωπικού, ατοµικής υγιεινής κτλ καθώς και τη διαδικασία αξιολόγησης της αποτελεσµατικότητάς τους (επικύρωση). Η ίδια η επιχείρηση πρέπει να καθιερώσει, να τεκµηριώσει και να τηρεί ένα σύστηµα HACCP που θα διασφαλίζει ότι όλοι οι γνωστοί δυνητικοί κίνδυνοι εντός του πεδίου εφαρµογής του συστήµατος έχουν αναγνωριστεί και ότι όλοι οι κίνδυνοι που απαιτούν έλεγχο, ελέγχονται µε τέτοιο τρόπο ώστε τα προϊόντα της επιχείρησης να µη βλάπτουν τον τελικό χρήστη, που είναι ο καταναλωτής. HACCP και ΝΕΟΓΑΛ Τα παραπάνω είναι γενικά στοιχεία που πρέπει να ισχύουν για κάθε εταιρία τροφίµων. Συγκεκριµένα για εταιρίες που ασχολούνται µε το γάλα και τα γαλακτοκοµικά προϊόντα, όπως είναι και η ΝΕΟΓΑΛ, ισχύουν κάποια συγκεκριµένα πράγµατα. Υπάρχουν κάποιες αρχές που βασίστηκε η ανάπτυξη του συστήµατος HACCP και φυσικά τηρεί η ΝΕΟΓΑΛ. Αυτές είναι οι παρακάτω: Αναγνώριση των πιθανών κινδύνων που συνδέονται µε την παραγωγή προϊόντων σε όλα τα στάδια. Αξιολόγηση της πιθανότητας εµφάνισης των κινδύνων και προσδιορισµός των προληπτικών µέτρων για τον έλεγχο αυτών. Προσδιορισµός των Κρίσιµων Σηµείων Ελέγχου (Critical Control Points CCP). 7

8 Καθορισµός των κρίσιµων ορίων (Critical Limits), τα οποία πρέπει να ικανοποιούνται, ώστε να εξασφαλίζεται ότι κάθε κρίσιµο σηµείο ελέγχου βρίσκεται υπό έλεγχο. Καθορισµός διαδικασιών παρακολούθησης των κρίσιµων σηµείων ελέγχου, µε σκοπό τη ρύθµισή τους εντός των κρίσιµων ορίων. Καθορισµός διορθωτικών ενεργειών που πρέπει να λαµβάνονται όταν η παρακολούθηση δείχνει απόκλιση από τα καθορισµένα κρίσιµα όρια. Τήρηση διαδικασιών επαλήθευσης της σωστής λειτουργίας και της αποτελεσµατικότητας του συστήµατος. Τήρηση διαδικασιών τεκµηρίωσης του συστήµατος. Κίνδυνοι και κρίσιµα σηµεία ελέγχου Τονίσαµε προηγουµένως ποιοι κίνδυνοι επηρεάζουν την ασφάλεια και την ποιότητα του γάλακτος. Με τον όρο κίνδυνο εποµένως, εννοούµε κάθε βιολογικό, χηµικό ή φυσικό παράγοντα που µπορεί να καταστήσει ένα τρόφιµο ακατάλληλο για κατανάλωση. Φυσικά θα πρέπει να εξηγήσουµε τον όρο Κρίσιµο Σηµείο Ελέγχου (CCP). Είναι το σηµείο στο οποίο µπορεί να ασκηθεί έλεγχος σε έναν ή περισσότερους παράγοντες έτσι ώστε αν αυτοί ελεγχθούν, να είναι δυνατή η µείωση, η πρόληψη, ή η εξουδετέρωση ενός κινδύνου. ιακρίνονται σε δύο τύπους: CCP 1 : σηµείο στο οποίο ελέγχεται ασφαλώς ο κίνδυνος CCP 2 : σηµείο στο οποίο µπορεί να µειωθεί ο κίνδυνος, αλλά δεν µπορεί να ελεγχθεί ασφαλώς. Επίσης, στο σηµείο αυτό µπορεί να εµφανιστεί κίνδυνος, αν δεν υπάρχει έλεγχος. Αρχικά µας ενδιαφέρουν οι κίνδυνοι που υπάρχουν στα κρίσιµα σηµεία ελέγχου των διαφόρων ζωνών γάλακτος. Για τη ΝΕΟΓΑΛ έχουµε τις εξής ζώνες : 1. Αγελαδινού γάλακτος 2. Αιγοπρόβειου γάλακτος 3. Γραµµή παραλαβής νωπού γάλακτος Tο γάλα που επεξεργάζεται η ΝΕΟΓΑΛ είναι αποκλειστικά από το Νοµό ράµας (κυρίως Λεκανοπέδιο Νευροκοπίου 60%, µε τα ιδιαίτερα ανεπανάληπτα γευστικά χαρακτηριστικά του) και τις παρυφές των νοµών Καβάλας και Σερρών. Η ΝΕΟΓΑΛ δεν εισάγει γάλα ούτε από το εξωτερικό αλλά ούτε και από άλλες περιοχές. Η ζώνη γάλακτός της είναι από απόλυτα ελεγχόµενη ως προς τις µονάδες αλλά και ως 8

9 προς τα µεµονωµένα ζώα γαλακτοπαραγωγής, µέσω ενός τµήµατος της Ένωσης Γαλ/κων Συν/σµων Ν. ράµας-καβάλας που ασχολείται µε τη γενετική βελτίωση. Στο τµήµα αυτό το εξειδικευµένο προσωπικό ασχολείται : Με τη εξασφάλιση της σωστής διαβίωσης, (διατροφής και υγείας), των γαλακτοφόρων και µη ζώων που ζουν στην εκτροφή µε την τήρηση αυστηρών και προκαθορισµένων κανόνων καθαρισµού και απολύµανσης του εξοπλισµού των κτηνοτροφικών µονάδων. Με τη διοργάνωση εξειδικευµένων σεµιναρίων από εξωτερικούς συνεργάτες. Με την εκπαίδευση των παραγωγών ώστε αφενός να διασφαλίζεται η σωστή υγιεινή διαχείριση τους γάλακτος και αφετέρου η µεγαλύτερη δυνατή παραγωγικότητα για τους παραγωγούς, ώστε να είναι βιώσιµοι. Ελεγχόµενες είναι και οι χρησιµοποιούµενες ζωοτροφές. Μέσα από τα συστήµατα διασφάλισης ποιότητας ISO & HACCP παρέχεται στους καταναλωτές απόλυτα ασφαλές, υγιές και ολόφρεσκο (εντός ολίγων ωρών), αταξίδευτο µε τα ιδιαίτερα και πλούσια γευστικά χαρακτηριστικά του γάλα. Τα αυτοκίνητα συλλογής και το εργαστήριο ποιοτικού ελέγχου είναι της τελευταίας λέξης της τεχνολογίας ανταποκρινόµενα στα πλέον υψηλά παγκόσµια στάνταρ. Το προσωπικό που απασχολείται µε τη συλλογή επεξεργασία έλεγχο - συνεχή επιµόρφωση. Το δίκτυο διανοµής της εταιρίας χρησιµοποιεί αυτοκίνητα που είναι καινούργια και ανταποκρίνονται πλήρως στις απαιτήσεις της αλυσίδας ψύξης µε προσωπικό που θεωρεί τους καταναλωτές φίλους της εταιρίας µε άψογη συµπεριφορά και συνεχή επιµόρφωση. Η χαρτογράφηση των συνθηκών συντήρησης των προϊόντων της εταιρίας, (ψυγεία στα καταστήµατα), είναι συνεχής. Βιολογικός καθαρισµός Ο Βιολογικός Καθαρισµός των υγρών λυµάτων γίνεται σε διάφορα στάδια και στο τέλος της διαδικασίας, παράγεται <λάσπη αφυδατωµένη>, ιοξείδιο του άνθρακα και καθαρό νερό (µη επιβαρηµένο), το οποίο καταλήγει στο δίκτυο της ΕΥΑ. Τα στάδια διεργασίας του βιολογικού καθαρισµού είναι τα εξής: 9

10 1. Φιλτράρισµα των αποβλήτων µέσω περιστροφικού φίλτρου και κατακράτηση στερεών µε διάµετρο µεγαλύτερη των 0,75mm. 2. Επαέρωση µε παροχή πεπιεσµένου αέρα στα απόβλητα για σχηµατισµό λάσπης στην επιφάνεια. 3. Εξισορρόπηση στη εξαµενή εξισορρόπησης µε διάχυση αέρα για τον αερισµό των αποβλήτων. 4. Ρύθµιση ph σε φρεάτιο ρύθµισης µε γρήγορη ανάµειξη καυστικής σόδας. 5. Ανάπτυξη βιολογικής λάσπης µε εναέρωσή της για βιολογική αποικοδόµηση του οργανικού φορτίου µε παράλληλη έκλυση διοξειδίου του άνθρακα. 6. Καθίζηση της λάσπης σε κωνική δεξαµενή µε την βαρύτητα. 7. Ανακυκλοφορία και αποµάκρυνση της λάσπης µε αντλία. 8. Σταθεροποίηση της παχυµένης λάσπης, µε παραµονή στη δεξαµενή, παροχή και διάχυση αέρα για πλήρη οξείδωση της λάσπης. ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΡΟΙΟΝΤΩΝ Ανάλυση κινδύνων στα κρίσιµα σηµεία ελέγχου Ανάλυση κινδύνου στα κρίσιµα σηµεία ελέγχου της ζώνης αγελαδινού γάλακτος. Η παραγωγή γάλακτος αγελάδας, η οποία ανταποκρίνεται στις προδιαγραφές που ορίζονται από την ελληνική νοµοθεσία και αυτή της ευρωπαϊκής ένωσης, είναι µια πολύπλοκη διαδικασία. Οι παράγοντες που υπεισέρχονται είναι πολλοί και ορισµένοι από αυτούς είναι και δύσκολο να ελεγχθούν. Οι βασικότεροι παράγοντες που προσδιορίζουν τα κρίσιµα σηµεία ελέγχου (CCP) για την εφαρµογή του HACCP είναι: Η υγεία των γαλακτοφόρων αγελάδων. Η άµελξη µε µηχανή και οι υγιεινές συνθήκες άµελξης. 10

11 Η υγιεινή των σκευών, των αµελκτικών µηχανών, του περιβάλλοντος και του προσωπικού. Η ψύξη του γάλακτος σε σύντοµο χρόνο από την έξοδο από το µαστό. Οι συνθήκες µεταφοράς στο εργοστάσιο Η εφαρµογή σωστών µέτρων σε κάθε ένα από αυτά τα στάδια είναι απαραίτητη για παραγωγή και προσκόµιση στο εργοστάσιο γάλακτος µε τις απαιτούµενες προδιαγραφές. Όλα τα κρίσιµα σηµεία ελέγχου είναι CCP 2. Τα κρίσιµα σηµεία ελέγχου παρουσιάζονται παρακάτω ως στάδια, όπως ακριβώς γίνεται και στην παραγωγή των προϊόντων στη βιοµηχανία γάλακτος ΝΕΟΓΑΛ. Στάδιο 1: Παραγωγή γάλακτος στο µαστό του ζώου. Τα ζώα πρέπει να είναι απαλλαγµένα από ορισµένα νοσήµατα που αναφέρονται στην οδηγία 92/46 ΕΕ και το Π 56/95. Το γάλα δεν πρέπει να περιέχει κατάλοιπα φαρµακευτικών ουσιών, εντοµοκτόνων, φυτοφαρµάκων, βαρέων µετάλλων ή τοξινών σε συγκεντρώσεις ανώτερες των επιτρεπόµενων ορίων. Θα πρέπει να γίνεται έλεγχος για ραδιενεργά στοιχεία, σε περίπτωση που υπάρχουν λόγοι. Πρέπει να υπάρχει πιστοποίηση ότι η εκτροφή των ζώων γίνεται µέσω κτηνιατρικού ελέγχου για νοσήµατα και εργαστηριακές αναλύσεις για τους ρυπαντές. Επίσης, θα πρέπει να γίνεται έλεγχος των ζωοτροφών. Στάδιο 2 : Άµελξη µε µηχανή. Πρέπει να γίνεται σωστός καθαρισµός του αµελκτικού συγκροτήµατος και έλεγχος των συνθηκών υγιεινής του αµελκτηρίου. Πρέπει να φροντίζουµε για την υγιεινή του προσωπικού. Να προστατεύεται το γάλα από επιµολύνσεις και να ψύχεται γρήγορα. Όλοι αυτοί οι έλεγχοι πρέπει να είναι καθηµερινοί. Στάδιο 3 : ιατήρηση του γάλακτος. Υπάρχει κίνδυνος επιµόλυνσης από τα γαλακτοδοχεία ή το περιβάλλον και πολλαπλασιασµός των µικροβίων από υψηλή θερµοκρασία συντήρησης, όπως επίσης και από κίνδυνο εισόδου ξένων σωµάτων. Έτσι, απαιτείται σχολαστική υγιεινή των γαλακτοδοχείων. Ο πωµατισµός τους και η µεταφορά τους θα πρέπει να γίνεται σε σύντοµο χρονικό διάστηµα (εντός 1 ώρας). Στάδιο 4 : ιατήρηση γάλακτος στην εκτροφή υπό ψύξη. Το γάλα µπορεί να επιµολυνθεί από ατελή καθαρισµό της δεξαµενής ψύξεως ή από το περιβάλλον (έντοµα, σκόνη) και να οδηγήσει σε πολλαπλασιασµό των 11

12 µικροβίων. Το γάλα πρέπει να µεταφέρεται στο εργοστάσιο γρήγορα και όχι σε διάστηµα µεγαλύτερο από 48 ώρες. Στάδιο 5 : Μεταφορά του γάλακτος. Το γάλα που µεταφέρεται µε γαλακτοδοχεία πρέπει να φθάνει στο εργοστάσιο σε χρόνο µικρότερο των 2 ωρών και να ψύχεται. Η µεταφορά µε βυτία πρέπει να γίνεται σε σύντοµο χρόνο και το γάλα να παραµένει σε χαµηλή θερµοκρασία (<8 C). Είναι σηµαντικό τα δοχεία και τα βυτία να είναι καθαρά. Στάδιο 6 : ιατήρηση γάλακτος σε κέντρα συλλογής υπό ψύξη. Θα πρέπει να αποφεύγεται η επιµόλυνση του γάλακτος από ατελή καθαρισµό των δεξαµενών, σκευών και από στοιχεία του περιβάλλοντος. Να λαµβάνονται µέτρα προστασίας για µολύνσεις από το περιβάλλον (έντοµα, σκόνη). Τα ψυκτικά µηχανήµατα πρέπει να λειτουργούν σωστά (<6 C). ιάγραµµα ροής ζώνης παραγωγής αγελαδινού γάλακτος. Παραγωγή γάλακτος στο µαστό της αγελάδας Θ 38 C Άµελξη µε αµελκτική µηχανή Θ C ιατήρηση γάλακτος σε δοχεία Θ C ιατήρηση γάλακτος σε δεξαµενή ψύξεως παραγωγού Θ 1 6 C Μεταφορά γάλακτος από παραλήπτη Θ 5 25 C ιατήρηση σε δεξαµενή ψύξης κέντρου συλλογής Θ < 6 C Εργοστάσιο Μεταφορά µε βυτία Θ < 8 C 12

13 Ανάλυση κινδύνου στα κρίσιµα σηµεία ελέγχου γραµµής παραλαβής νωπού γάλακτος. Υπάρχουν 3 στάδια ελέγχου : Παραλαβή νωπού γάλακτος (βυτία ή δοχεία) Ψύξη νωπού γάλακτος Αποθήκευση γάλακτος σε δεξαµενές Στάδιο 1: Παραλαβή νωπού γάλακτος Βυτία: Αφορά το µεγαλύτερο µέρος του αιγοπρόβειου γάλακτος. Το γάλα ελέγχεται κατά την παραλαβή του. Οι έλεγχοι αφορούν: Τη θερµοκρασία του γάλακτος Την ολική οξύτητα και το ph του γάλακτος Τις οργανοληπτικές ιδιότητες (οσµή, χρώµα) Το συνολικό αριθµό µικροβίων Την αρίθµηση σωµατικών κυττάρων Την πιθανή παρουσία αντιµικροβιακών ουσιών οχεία: Κατά την παραλαβή γάλακτος από δοχεία πρέπει να λαµβάνονται τα κατάλληλα µέτρα ώστε να αποφεύγονται όσο είναι εύκολο, οι επιµολύνσεις από το περιβάλλον. Οι έλεγχοι γίνονται : Στη θερµοκρασία του γάλακτος Την ολική οξύτητα και το ph του γάλακτος Τις οργανοληπτικές ιδιότητες (οσµή, χρώµα) Στάδιο 2 : Ψύξη νωπού γάλακτος Στο στάδιο αυτό υπάρχει πάντα ο κίνδυνος επιµόλυνσης του γάλακτος από ατελή καθαρισµό του ψυκτήρα και πολλαπλασιασµού των µικροβίων λόγω µη καλής ψύξης. Απαιτείται συνεχής έλεγχος της καλής λειτουργίας του εναλλακτήρα και της 13

14 θερµοκρασίας του εξερχόµενου γάλακτος. Επιπλέον, ελέγχεται καθηµερινά η καθαριότητα του εναλλακτήρα. Στάδιο 3 : εξαµενές αποθήκευσης νωπού γάλακτος Στις δεξαµενές αποθήκευσης, το νωπό γάλα βρίσκεται σε χαµηλή θερµοκρασία, όπου ελάχιστα είδη ψυχρόφιλων µικροβίων µπορούν να πολλαπλασιάζονται και αυτά µε αργούς ρυθµούς. Υπάρχει όµως ο κίνδυνος επιµόλυνσης του γάλακτος από ατελή καθαρισµό των δεξαµενών και υψηλής θερµοκρασίας συντήρησης. Φυσικά κατά τη διάρκεια της ηµέρας γίνεται περιοδικός έλεγχος καλού καθαρισµού και της θερµοκρασίας του γάλακτος. ιάγραµµα ροής γραµµής παραλαβής νωπού γάλακτος. Παραλαβή από βυτία Παραλαβή από γαλακτοδοχεία Ψύξη νωπού γάλακτος εξαµενές αποθήκευσης Ανάλυση κινδύνου στα κρίσιµα σηµεία ελέγχου των γραµµών παραγωγής θερµικά επεξεργασµένου γάλακτος. Παστεριωµένο γάλα. 14

15 Αναφερόµαστε στο γάλα που έχει υποβληθεί σε επεξεργασία που περιλαµβάνει την έκθεση σε υψηλή θερµοκρασία για µικρό χρονικό διάστηµα (72 78 C για 15 δευτερόλεπτα), ώστε να παρουσιάσει αρνητική αντίδραση στη δοκιµή φωσφατάσης και θετική αντίδραση στη δοκιµή υπεροξειδάσης. Υπάρχουν 3 είδη παστεριωµένου γάλακτος : 1. Πλήρες (3,5 %) 2. Άπαχο (0 %) 3. Ελαφρύ (1,5 %) Από την ανάλυση των κινδύνων στη γραµµή παραγωγής του παστεριωµένου γάλακτος φαίνεται ότι µετά από ένα στάδιο (παστερίωση), το προϊόν εξυγιαίνεται. Αµέσως γίνεται αντιληπτή η σηµασία της παστερίωσης, γιατί φροντίζει για την υγιεινή των προϊόντων. Στάδιο 1 : Νωπό γάλα Το νωπό γάλα που πρόκειται να παστεριωθεί πρέπει εκτός των άλλων ελέγχων που έχει υποστεί κατά την παραλαβή, για να διαπιστωθεί ότι πληροί της προδιαγραφές, να έχει ελεγχθεί ανά δεξαµενή για : Θερµοκρασία, ph, οξύτητα Αντιβιοτικά Σωστός έλεγχος και καθαρισµός των δεξαµενών Στάδιο 2 : οχείο σταθερής στάθµης Χρειάζεται προσοχή στον καθαρισµό, γιατί το σηµείο αυτό αποτελεί ανοιχτό κύκλωµα. Θα πρέπει επίσης να προστατεύεται από τυχόν πτώση ξένων σωµάτων. Στάδιο 3 : Φυγοκεντρικό φίλτρο Τυποποίηση λίπους Σηµαντικός παράγοντας είναι η σωστή λειτουργία του συστήµατος αποβολής ιζηµάτων (ιλύος), γιατί µπορεί σε περίπτωση καθυστέρησης αποβολής να δρα µε 15

16 τέτοιο τρόπο που θα εµπλουτίζει τον αριθµό των βακτηρίων. Καθηµερινά, πρέπει να γίνεται έλεγχος του καλού καθαρισµού του συστήµατος. Στάδιο 4 : Οµοιογενοποίηση Το κύκλωµα παστεριωτήρας αποσµητής οµοιογενοποιητής - παστεριωτήρας, είναι κλειστό και συνεπώς η µόνη φροντίδα πρέπει να στρέφεται στον καλό καθαρισµό του αποσµητή και οµοιογενοποιητή µετά από κάθε χρήση. Στάδιο 5 : Παστερίωση Η σωστή λειτουργία του παστεριωτήρα είναι το κρίσιµο σηµείο ελέγχου. Η επίτευξη ικανοποιητικού αποτελέσµατος ως προς τη θανάτωση των βακτηρίων δεν εξαρτάται µόνο από τη θερµοκρασία και το χρόνο θέρµανσης, αλλά και από το συνολικό θερµικό σοκ, που επέρχεται από το γεγονός ότι το γάλα από θερµοκρασία 4 C ανέρχεται στους 72 C και αµέσως µετά κατέρχεται και πάλι στους 3 4 C. Στάδιο 6 : Ψύξη (< 4 C) Η ψύξη γίνεται στο συγκρότηµα παστερίωσης. Πρέπει να παρακολουθείται συνεχώς η επίτευξη της επιθυµητής θερµοκρασίας στο εξερχόµενο γάλα. Στάδιο 7 : εξαµενές παστεριωµένου γάλακτος Έλεγχος καθηµερινά του καλού καθαρισµού και παρακολούθηση του χρόνου αποθήκευσης (<12 ώρες). Στάδιο 8 : Συσκευασία Η συσκευασία αποτελεί το βασικότερο κρίσιµο σηµείο τύπου 2, δηλαδή είναι δυνατό στο συγκρότηµα συσκευασίας να έχουµε επιµόλυνση του παστεριωµένου προϊόντος ή ρύπανσή του. Έλεγχος πρέπει να γίνεται : Για τον αποτελεσµατικό καθαρισµό των γραµµών από τη δεξαµενή του παστεριωµένου γάλακτος µέχρι τη συσκευασία Για τις προδιαγραφές της υγιεινής προσωπικού 16

17 Για την ατµόσφαιρα του χώρου συσκευασίας Για τον αποτελεσµατικό καθαρισµό των µηχανών συσκευασίας Για τον αποκλεισµό εισόδου ξένων σωµάτων και ιδιαίτερων εντόµων Για τον έλεγχο ύπαρξης ξένων σωµάτων Για τη στεγανότητα της συσκευασίας Για την αποφυγή µόλυνσης του συσκευαστικού υλικού Στάδιο 9 : Συντήρηση (< 4 C) Γίνεται συνεχής παρακολούθηση της θερµοκρασίας των θαλάµων συντήρησης και του προϊόντος. Να γίνεται έλεγχος για βλάβες των κιτίων κατά τη δεύτερη συσκευασία. Στον τελικό έλεγχο το προϊών ελέγχεται για : οκιµή φωσφατάσης οξειδάσης Συνολικό αριθµό µικροβίων Κολοβακτηριοειδή Παθογόνα Χηµικός έλεγχος (λίπος, στερεά, ειδικό βάρος, οξύτητα, ph) 17

18 ιάγραµµα ροής γραµµής παραγωγής θερµικά επεξεργασµένου γάλακτος. εξαµενές απαστερίωτου γάλακτος οχείο σταθερής στάθµης Προθέρµανση C. Φυγοκεντρικό φίλτρο. Κορυφολόγος. Θέρµανση C. Απόσµηση. Οµοιογενοποίηση Παστερίωση 72 < Θ < 78C για 15 δευτερόλεπτα Ψύξη< 4 C εξαµενές παστεριωµένου Συσκευασί α < 4 C Συντήρησ η < 4 C 18

19 Οξυγαλακτικές καλλιέργειες Για την παρασκευή ενός ζυµούµενου προϊόντος γάλακτος πρέπει να εξασφαλισθεί η καθαρότητα και η δραστικότητα της οξυγαλακτικής καλλιέργειας που θα χρησιµοποιηθεί. Στάδιο 1 : εξαµενή ανάµιξης πρώτων υλών Υπάρχει πάντα ο κίνδυνος επιµόλυνσης από ατελή καθαρισµό της δεξαµενής και τη χρήση πρώτων υλών που δεν έχουν υποστεί έλεγχο. Γίνεται έλεγχος καλής λειτουργίας του CIP για τον καλό καθαρισµό των δεξαµενών και ελέγχεται ότι οι πρώτες ύλες που χρησιµοποιούνται έχουν ελεγχθεί. Στάδιο 2 : εξαµενή υποδοχής Στη δεξαµενή υποδοχής υπάρχει ο κίνδυνος επιµόλυνσης από ατελή καθαρισµό. Καθηµερινά γίνεται έλεγχος καλής λειτουργίας CIP. Στάδιο 3 : Οµοιογενοποίηση Θέρµανση (92-95 C για 15 λεπτά) Ψύξη 43 C. Στο στάδιο αυτό, το υπόστρωµα (γάλα µε τις πρόσθετες ύλες) θερµαίνεται µε εναλλάκτη. Με τη θέρµανση εξυγιαίνεται αυτό και προετοιµάζεται τεχνολογικά για την παραγωγή της καλλιέργειας µετά την οµοιογενοποίηση και την ψύξη στους 43 C του υποστρώµατος. Υπάρχει πάντα ο κίνδυνος µη αποτελεσµατικής θέρµανσης. Γίνεται έλεγχος της θερµοκρασίας του υποστρώµατος συνεχώς. Στάδιο 4 : εξαµενές πήξεως Επώαση Πήξη Ψύξη Η προσθήκη επιλεγµένης καλλιέργειας, η επώαση στους 43 C, η θραύση του πήγµατος και η ψύξη του πήγµατος στους 4 C πρέπει να γίνονται σε αυστηρά ελεγχόµενες συνθήκες υγιεινής. Υπάρχει πάντα ο κίνδυνος επιµόλυνσης από ατελή καθαρισµό των δεξαµενών και καλλιέργειας, µε αποτέλεσµα κακή ανάπτυξη της καλλιέργειας. Ελέγχονται καθηµερινά ο καλός καθαρισµός, η καθαρότητα της 19

20 καλλιέργειας, το ph και η δραστικότητα της καλλιέργειας που παράγεται. Γίνεται µικροσκοπική παρατήρηση και κατά παρτίδα. Στάδιο 5 : Γραµµές διανοµής Για την αποφυγή επιµολύνσεων στις γραµµές διανοµής της οξυγαλακτικής καλλιέργειας γίνεται έλεγχος καθηµερινά στην καλή λειτουργία του καθαρισµού (CIP). ιάγραµµα ροής παραγωγής οξυγαλακτικών καλλιεργειών. εξαµενή ανάµιξης πρώτων υλών εξαµενή υποδοχής Οµοιογενοποίηση. Θέρµανση µε εναλλάκτη στους C για 15 λεπτά. Ψύξη 43C εξαµενές καλλιέργειας. Προσθήκη καλλιέργειας. Επώαση. Πήξη. Θραύση πήγµατος. Ψύξη 4C. Γραµµές διανοµής Ποιοτικά χαρακτηριστικά του παραγόµενου προϊόντος Παστεριωµένο γάλα αγελάδας Α. Πλήρες Πλήρες γάλα αγελάδας µε λιποπεριεκτικότητα 3,5%. Έχει διάρκεια ζωής 5 ηµέρες. Η διατροφική του αξία είναι : Ενέργεια : 63 Kcal / 100 gr Πρωτείνες : 3,2% Υδατάνθρακες : 4,7% 20

21 Λιπαρά : 3,5% Νάτριο : 55mgr Ασβέστιο : 130 mgr Φώσφορος 90 mgr Βιταµίνες : A, B1, B2, B6, B12, C, D, E ιακίνηση των προϊόντων Εκτός από την παραγωγή των προϊόντων, θα πρέπει να γίνεται και έλεγχος κατά τη διακίνηση των προϊόντων. Πολλές φορές τα προϊόντα που βγαίνουν από όλα τα εργοστάσια θεωρητικά πληρούν όλες τις προδιαγραφές υγιεινής. Αλλά κατά τη µεταφορά τους κάτι συµβαίνει και σερβίρονται στον καταναλωτή ακατάλληλα προϊόντα. Γι αυτό το λόγο πρέπει να τηρούνται κάποιες προδιαγραφές και κατά τη διακίνηση των προϊόντων. Ανάλυση κινδύνου στα κρίσιµα σηµεία ελέγχου διακίνησης των προϊόντων Με τον όρο διακίνηση, εννοούµε την ετοιµασία παραγγελίας ανά δροµολόγιο, τη φόρτωση των προϊόντων στα αυτοκίνητα διανοµών και τη διανοµή στα καταστήµατα και τέλος την επιστροφή των µη πωληθέντων, ακατάλληλων και ληγµένων προϊόντων. Στάδιο 1 : Αποθήκη έτοιµων προϊόντων Οι χώροι συντήρησης και αποθήκευσης πρέπει να είναι καθαροί και να ελέγχεται η θερµοκρασία του χώρου και των προϊόντων. Από την άνοδο της θερµοκρασίας υπάρχει κίνδυνος αλλοίωσης των προϊόντων. Στάδιο 2 : Χώρος ετοιµασίας παραγγελιών Στο στάδιο αυτό ελέγχεται συνεχώς η θερµοκρασία (<4 C), η υγιεινή του χώρου και του προσωπικού. Τα προϊόντα πρέπει να φορτώνονται σε λιγότερο από µισή ώρα, 21

22 γιατί υπάρχει κίνδυνος άνοδος µικροβιακού φορτίου αν ανέβει η θερµοκρασία του προϊόντος. Στάδιο 3 : Φόρτωση στα αυτοκίνητα Ψυγεία (καταψύκτες) Στο στάδιο αυτό πρέπει να ελέγχεται η θερµοκρασία των οχηµάτων (-18 C :παγωτά, 4 C : για λοιπά προϊόντα). Επίσης ελέγχεται η καλή λειτουργία των ψυκτικών µηχανηµάτων, γιατί η άνοδος της θερµοκρασίας στα οχήµατα έχει ως συνέπεια την αλλοίωση των προϊόντων. Πρέπει επίσης να ελέγχεται η καθαριότητα και υγιεινή, τόσο των χώρων συντήρησης, όσο και η υγιεινή του προσωπικού. Στάδιο 4 : Μεταφορά στα ψυγεία και τις αποθήκες των καταστηµάτων πώλησης προϊόντων. Επειδή ο χρόνος µεταφοράς από τα αυτοκίνητα διανοµών στα ψυγεία ή τις αποθήκες των καταστηµάτων ιδιαίτερα των παγωτών είναι καθοριστικός παράγοντας, πρέπει να γίνεται σύντοµα η µεταφορά των προϊόντων (σε λιγότερο από 10 λεπτά). Ελέγχονται επίσης η θερµοκρασία των ψυγείων και η καλή λειτουργία τους στα καταστήµατα. Στάδιο 5 : Συλλογή από τα καταστήµατα των ακατάλληλων και ληγµένων προϊόντων. Πρέπει να γίνεται ταξινόµηση και χωροθέτηση των αντικειµένων, ώστε να αποφευχθεί η περίπτωση µπερδέµατος των ακατάλληλων µε τα κατάλληλα προϊόντα. Στάδιο 6 : Ξεφόρτωµα των κατάλληλων µη πωληθέντων προϊόντων στις αντίστοιχες αποθήκες ετοίµων προϊόντων. Ο χρόνος είναι καθοριστικός παράγοντας στο στάδιο αυτό και έτσι το ξεφόρτωµα θα πρέπει να γίνεται γρήγορα (σε χρόνο µικρότερο από 10 λεπτά). Επίσης πρέπει να προσεχθεί το ότι τα προϊόντα θα πρέπει να πάνε σε κατάλληλους χώρους και να γίνει έλεγχος για την καταλληλότητά τους πριν φορτωθούν ξανά. 22

23 Στάδιο 7 : Ξεφόρτωµα ληγµένων και ακατάλληλων προϊόντων στους σεσηµασµένους και προκαθορισµένους χώρους. Η ταξινόµηση και η χωροθέτηση επιστρεφόµενων προϊόντων πρέπει να γίνεται σχολαστικά. Γίνεται έλεγχος των προϊόντων πάντα και οδηγούνται για καταστροφή. Άλλοι έλεγχοι Μη συµµορφούµενο προϊόν. Ελέγχονται διαρκώς τα προϊόντα που παράγονται για να διασφαλιστεί ότι προϊόν που ήρθε στην παραγωγή και κάποιο κρίσιµο σηµείο ελέγχου απέκλινε από τα κρίσιµα όρια, περιορίστηκε. Αυτά τα προϊόντα καταστρέφονται και δεν χρησιµοποιούνται ξανά, ούτε καταναλώνονται. Θα πρέπει επίσης : Να γίνονται συχνοί έλεγχοι για την αποτελεσµατικότητα του συστήµατος καθαρισµού απολύµανσης της γραµµής. Μακροσκοπικός έλεγχος καθηµερινά. Εργαστηριακός έλεγχος επιλεγµένων επιφανειών µε ταχεία µέθοδο 1 2 φορές την εβδοµάδα. Παστεριωτήρας Για να δουλεύει σωστά ο παστεριωτήρας θα πρέπει να ισχύουν τα εξής : Να γίνεται έλεγχος της θερµοκρασίας του εισερχόµενου γάλακτος (δοχείο σταθερής στάθµης). Επίτευξη της επιθυµητής θερµοκρασίας παστερίωσης (72 78 C) και παραµονή του γάλακτος στη θερµοκρασία αυτή για 15 δευτερόλεπτα. Έλεγχος της θερµοκρασίας του εξερχόµενου παστεριωµένου γάλακτος. Έλεγχος του συστήµατος επιστροφής ατελώς παστεριωµένου γάλακτος. 23

24 εν θα πρέπει να υπάρχουν : φωσφατάση, οξειδάση, κολοβακτηριοειδή και άλλα µικρόβια. Επαλήθευση του συστήµατος HACCP. Η ΝΕΟΓΑΛ είναι υποχρεωµένη σαν εταιρία που εφαρµόζει σωστά το παραπάνω σύστηµα να καθιερώσει και να τηρεί τεκµηριωµένες διαδικασίες για τον σχεδιασµό και την εκτέλεση περιοδικών αξιολογήσεων, για να καθορίζεται αν το σύστηµα HACCP, ακολουθείται σύµφωνα µε το σχέδιο HACCP και είναι αποτελεσµατικό. Οι ενέργειες αξιολόγησης είναι οι παρακάτω : Επαλήθευση του HACCP για να διαπιστωθεί αν η µελέτη αυτή και το σχέδιο αυτό έχουν πραγµατοποιηθεί σύµφωνα µε το παρόν πρότυπο και αν το σύστηµα εφαρµόζεται στην πράξη. Επικύρωση στα σηµεία που είναι δυνατόν, για επαλήθευση ότι όλα τα συστατικά στοιχεία του σχεδίου HACCP είναι κατάλληλα και επαρκή σε σχέση µε τους κινδύνους που απαιτούν έλεγχο. Οι αξιολογήσεις σχεδιάζονται µε βάση την κατάσταση και την κρισιµότητα των ενεργειών και διενεργούνται από ειδικευµένο προσωπικό, εκπαιδευµένο σε εσωτερικές επιθεωρήσεις. Οµάδα εφαρµογής του HACCP. Η οµάδα εφαρµογής του παραπάνω συστήµατος είναι η υπεύθυνη για τη σωστή λειτουργία του συστήµατος. Αποτελείται από τους παρακάτω : Υπεύθυνος διασφάλισης ποιότητας Προϊστάµενος παραγωγής Υπεύθυνος τεχνικών υπηρεσιών Υπεύθυνος προµηθειών Υπεύθυνος του τµήµατος R & D. 24

25 Υπεύθυνος αποθήκευσης και διακίνησης. Ειδικοί εµπειρογνώµονες : τεχνολόγος γεωπόνος, γεωπόνος, χηµικός, τεχνολόγος τροφίµων, τοξικολόγος, µικροβιολόγος, κτηνίατρος, σύµβουλοι HACCP. Γιατρός. Η οµάδα HACCP µπορεί να αποτελείται και από ένα άτοµο, εφόσον χρησιµοποιούνται εξωτερικοί εµπειρογνώµονες. ιατήρηση αρχείων εγγράφων Είναι απαραίτητο να υπάρχει ένα αρχείο για το σύστηµα HACCP. Έτσι σχεδιάστηκε και τοποθετήθηκε σύστηµα τεκµηρίωσης και αρχειοθέτησης. Με αυτόν τον τρόπο διασφαλίζεται η ιχνηλασιµότητα των προϊόντων ως προς τα συστατικά τους και τους παράγοντες παραγωγής και κατά συνέπεια υπάρχει και η δυνατότητα ανάκλησής τους. Έτσι τηρούνται αρχεία : Προδιαγραφές πρώτων υλών Συσκευασία και υλικά συσκευασίας Αποθήκευση και διανοµή Αποκλίσεις και διορθωτικές ενέργειες Τεκµηριωµένο σύστηµα ελεγχόµενων εγγραφών Έγγραφα εκπαίδευσης προσωπικού Έγγραφα συντήρησης µηχανηµάτων Έγγραφα ατοµικής υγιεινής και καθαρισµού Νέοι κανονισµοί τροφίµων Εδώ και µερικά χρόνια η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εργάζεται πάνω στην εναρµόνιση της νοµοθεσίας των τροφίµων στην ΕΕ. Η αναµόρφωση αυτή οδήγησε στην ανάπτυξη και ψήφιση του πακέτου υγιεινής, το οποίο περιλαµβάνει τους νέους κανονισµούς για τον έλεγχο των τροφίµων και των ζωοτροφών. Ο κύριος στόχος των νέων αυτών κειµένων είναι να βελτιστοποιήσει την προστασία της δηµόσιας υγείας µε βελτίωση και εκσυγχρονισµό της νοµοθεσίας. Η νέα Ευρωπαϊκή νοµοθεσία περιλαµβάνει τους εξής κανονισµούς : 25

26 Το γενικό κανονισµό 178/2002/ΕΚ, ο οποίος βρίσκεται ήδη σε εφαρµογή από Τον κανονισµό 852/2004/ΕΚ για την υγιεινή των τροφίµων, ο οποίος τίθεται σε εφαρµογή από Τον κανονισµό 853/2004/ΕΚ για την υγιεινή των τροφίµων ζωικής προέλευσης, ο οποίος τίθεται σε εφαρµογή από Τον κανονισµό 854/2004/ΕΚ για την οργάνωση επίσηµων ελέγχων για τρόφιµα ζωικής προέλευσης (του κανονισµού 853/2004), ο οποίος τίθεται σε εφαρµογή από Τον κανονισµό 882/2004/ΕΚ για τον επίσηµο έλεγχο των τροφίµων και ζωοτροφών, ο οποίος τίθεται σε εφαρµογή από Κανονισµός 178/2002 Ο κανονισµός αυτός καθορίζει τις γενικές αρχές της νοµοθεσίας τροφίµων, καθιερώνει την Ευρωπαϊκή αρχή ασφάλειας τροφίµων (EFSA) και καθορίζει τις διαδικασίες όσον αφορά την ασφάλεια τροφίµων. Ο βασικός στόχος είναι να προστατευθεί η ανθρώπινη υγεία και τα συµφέροντα των καταναλωτών σε σχέση µε τα τρόφιµα. Μεταξύ άλλων ο κανονισµός αυτός εισάγει την υποχρέωση για την ανάπτυξη και εφαρµογή συστηµάτων παρακολούθησης ολόκληρης της τροφικής αλυσίδας, µε ταυτόχρονη δυνατότητα άµεσης επέµβασης και λήψης διορθωτικών µέτρων σε περίπτωση προβλήµατος, εισάγοντας την ιχνηλασιµότητα, τη δυνατότητα δηλαδή ανεύρεσης - ανάκλησης σηµαντικών πληροφοριών για κάθε στάδιο του κύκλου ζωής του τροφίµου µε τη βοήθεια του πλήρους ιστορικού του. Κανονισµός 852/2004 Ο κανονισµός αυτός που αφορά την υγιεινή τροφίµων, εφαρµόζεται σε όλες τις επιχειρήσεις που παρασκευάζουν, χειρίζονται ή πωλούν τρόφιµα και περιγράφει τους κανόνες υγιεινής που απαιτούνται για την παραγωγή και διάθεση ασφαλών τροφίµων. Ο κανονισµός καταργεί και αντικαθιστά την οδηγία 93/43 (ΕΟΚ). Βασικά σηµεία του κανονισµού είναι η άποψη από τη φάρµα στο τραπέζι, η εφαρµογή συστήµατος που βασίζεται στις αρχές του HACCP, η εγγραφή επιχειρήσεων τροφίµων σε µητρώα, η έκδοση οδηγών ορθής πρακτικής. Το άρθρο 5 του κανονισµού θέτει διάκριση των επιχειρήσεων ως προς τη δυναµικότητα και την επικινδυνότητα και προβλέπεται η 26

27 ευκαµψία στην απαίτηση για τήρηση διαδικασιών βάσει των αρχών HACCP ειδικά για τις µικρές και µικροµεσαίες επιχειρήσεις. Ο υπεύθυνος επιχείρησης τροφίµων φέρει την πρωταρχική ευθύνη για την ασφάλεια των τροφίµων και είναι υποχρεωµένος να ενηµερώνει τις αρχές. Οι αρµόδιες αρχές ελέγχουν τη συµµόρφωση µε τη νοµοθεσία. Ο κανονισµός αυτός εφαρµόζεται σε όλα τα στάδια παραγωγής, µεταποίησης και διανοµής τροφίµων και στις εξαγωγές, µε την επιφύλαξη ειδικότερων απαιτήσεων σχετικών µε την υγιεινή των τροφίµων. Ο κανονισµός δεν εφαρµόζεται : Στην πρωτογενή παραγωγή τροφίµων για ιδιωτική οικιακή χρήση. Στην οικιακή Παρασκευή, χειρισµό ή αποθήκευση τροφίµων για ιδιωτική οικιακή κατανάλωση Στην άµεση προµήθεια από τον παραγωγό µικρών ποσοτήτων πρωτογενών προϊόντων στον τελικό καταναλωτή ή στα τοπικά καταστήµατα λιανικής πώλησης που προµηθεύουν άµεσα τον τελικό καταναλωτή Στα κέντρα συλλογής και βυρσοδεψία τα οποία εµπίπτουν στον ορισµό της επιχείρησης τροφίµων αποκλειστικά και µόνο διότι χειρίζονται πρώτη ύλη για την παραγωγή ζελατίνης ή κολλαγόνου. Τα κράτη µέλη στο πλαίσιο του εθνικού δικαίου πρέπει να θεσπίσουν κανόνες που διέπουν τις δραστηριότητες που αναφέρονται στον κανονισµό και οι οποίοι διασφαλίζουν την επίτευξη των στόχων του κανονισµού. Κανονισµός 853/2004 Ο κανονισµός αυτός προβλέπει εγκεκριµένες από την αρµόδια αρχή επιχειρήσεις χειρισµού, προπαρασκευής ή παραγωγής προϊόντων ζωικής προέλευσης και επίσης σήµανση καταλληλότητας και αναγνώρισης των προϊόντων. Θεσπίζει ειδικούς κανόνες για τους υπεύθυνους επιχειρήσεων τροφίµων όσον αφορά την υγιεινή των τροφίµων ζωικής προέλευσης. Οι κανόνες αυτοί συµπληρώνουν τους κανόνες του κανονισµού 852/2004. εφαρµόζονται στα µη µεταποιηµένα και στα µεταποιηµένα προϊόντα ζωικής προέλευσης. Εκτός αν προβλέπεται ρητώς το αντίθετο, ο κανονισµός δεν εφαρµόζεται στα τρόφιµα που περιέχουν τόσο προϊόντα φυτικής προέλευσης όσο και µεταποιηµένα προϊόντα ζωικής προέλευσης. Εντούτοις, τα µεταποιηµένα προϊόντα ζωικής προέλευσης που χρησιµοποιούνται για την προετοιµασία των τροφίµων αυτών πρέπει να λαµβάνονται και υφίστανται 27

28 µεταχείριση σύµφανε µε τις απαιτήσεις του κανονισµού αυτού. Ο κανονισµός δεν εφαρµόζεται στην πρωτογενή παραγωγή τροφίµων για ιδιωτική οικιακή χρήση, στην οικιακή Παρασκευή, τον χειρισµό ή την αποθήκευση τροφίµων για ιδιωτική οικιακή κατανάλωση, στην άµεση προµήθεια από τον παραγωγό µικρών ποσοτήτων πρωτογενών προϊόντων στον τελικό καταναλωτή ή σε τοπικά καταστήµατα λιανικής πώλησης που εφοδιάζουν απευθείας τον τελικό καταναλωτή, στην άµεση προµήθεια από τον παραγωγό στον τελικό καταναλωτή ή σε τοπικά καταστήµατα λιανικής πώλησης που προµηθεύουν το κρέας αυτό στον τελικό καταναλωτή ως νωπό κρέας, µικρών ποσοτήτων κρέατος πουλερικών και λαγοµόρφων που σφάζονται στο αγρόκτηµα και στους κυνηγούς που προµηθεύουν µικρές ποσότητες αγρίων θηραµάτων ή κρέατος αγρίων θηραµάτων απευθείας στον τελικό καταναλωτή ή σε τοπικά καταστήµατα λιανικής πώλησης που εφοδιάζουν απευθείας τον τελικό καταναλωτή. Μεταξύ των υποχρεώσεων των επιχειρήσεων τροφίµων είναι η καταχώριση και έγκριση εγκαταστάσεων (άρθρο 4): οι υπεύθυνοι επιχειρήσεων τροφίµων διαθέτουν στην αγορά προϊόντα ζωικής προέλευσης που έχουν παραχθεί στην κοινότητα, µόνο εφόσον τα προϊόντα αυτά έχουν παρασκευασθεί και υποστεί χειρισµούς αποκλειστικά σε εγκαταστάσεις που πληρούν τις προϋποθέσεις του κανονισµού 852/2004 και των παραρτηµάτων του κανονισµού 853/2004 τις οποίες η αρµόδια αρχή έχει καταχωρίσει και εγκρίνει. Το άρθρο 5 (σήµανση καταλληλότητας και αναγνώρισης) προβλέπει οι υπεύθυνοι επιχειρήσεων τροφίµων διαθέτουν στην αγορά προϊόντα ζωικής προέλευσης τα οποία διακινούνται σε εγκατάσταση που υπόκειται σε έγκριση αν φέρουν σήµα καταλληλότητας που επιτίθεται σύµφωνα µε τον κανονισµό 854/2004 ή αναγνωριστικό σήµα που επιτίθεται σύµφωνα µε το παράρτηµα ΙΙ, τµήµα Ι του κανονισµού. Κανονισµός 854/2004 Ο κανονισµός αυτός ορίζει τους ειδικούς κανόνες για την οργάνωση των επίσηµων ελέγχων στα προϊόντα ζωικής προέλευσης. Εφαρµόζεται µόνο σε δραστηριότητες και πρόσωπα έναντι των οποίων εφαρµόζεται ο κανονισµός 853/2004. Η διενέργεια επίσηµων ελέγχων σύµφωνα µε τον κανονισµό αυτό δεν θίγει την πρωταρχική νοµική ευθύνη των επιχειρήσεων τροφίµων για τη διασφάλιση της ασφάλειας των τροφίµων, 28

29 όπως ορίζεται στον κανονισµό 178/2002 και οποιαδήποτε αστική ή ποινική ευθύνη προκύπτει από την παράβαση των υποχρεώσεών τους. Στο κεφάλαιο ΙΙ, άρθρο 3 προβλέπονται τα της έγκρισης των εγκαταστάσεων και συγκεκριµένα στην παράγραφο 3 αναφέρεται η αρµόδια αρχή χορηγεί σε κάθε εγκεκριµένη εγκατάσταση, καθώς και στις εγκαταστάσεις µε υπό όρους έγκριση, αριθµό έγκρισης, στον οποίο δυνατόν να προστίθεται κωδικοί που δηλώνουν τους τύπους των παρασκευαζόµενων προϊόντων ζωικής προέλευσης. Για τις αγορές χονδρικής πώλησης, ο αριθµός έγκρισης είναι δυνατόν να συµπληρώνεται από δευτερεύοντες αριθµούς που δηλώνουν τις µονάδες ή οµίλους µονάδων πώλησης ή βιοµηχανικής παραγωγής προϊόντων ζωικής προέλευσης. Το άρθρο 4 αναφέρεται στις γενικές αρχές για επίσηµους ελέγχους όσον αφορά όλα τα προϊόντα ζωικής προέλευσης που εµπίπτουν στο πεδίο εφαρµογής του κανονισµού. Η αρµόδια αρχή διενεργεί επίσηµους ελέγχους για να εξακριβώσει αν οι επιχειρήσεις τροφίµων συµµορφώνονται µε τις απαιτήσεις των κανονισµών 852/2004, 853/2004, 1774/2002 (υποπροϊόντα). Κανονισµός 882/2004 Ο κανονισµός αυτός θεσπίζει γενικούς κανόνες για τη διεξαγωγή επίσηµων ελέγχων για να εξακριβώνεται η συµµόρφωση προς τους κανόνες που έχουν ως στόχο, ιδίως : Την πρόληψη, την εξάλειψη ή τη µείωση σε αποδεκτό επίπεδο, των κινδύνων για τον άνθρωπο και τα ζώα, είτε άµεσα είτε µέσω του περιβάλλοντος Τη διασφάλιση θεµιτών πρακτικών κατά το εµπόριο ζωοτροφών και τροφίµων και την προστασία των συµφερόντων των καταναλωτών, συµπεριλαµβανοµένης της επισήµανσης των ζωοτροφών και των τροφίµων και άλλων µορφών ενηµέρωσης των καταναλωτών. Οι επίσηµοι έλεγχοι ορίζονται ως <<κάθε µορφή ελέγχου που πραγµατοποιεί η αρµόδια αρχή ή η κοινότητα για την εξακρίβωση της συµµόρφωσης προς τη νοµοθεσία περί ζωοτροφών και τροφίµων και προς τους κανόνες περί υγείας και καλής διαβίωσης των ζώων>>. Ο κανονισµός δεν ισχύει για τους επίσηµους ελέγχους που διενεργούνται για την εξακρίβωση της συµµόρφωσης προς τους κανόνες για τις κοινές οργανώσεις των αγορών γεωργικών προϊόντων. Επίσης δεν θίγει τις ειδικές κοινοτικές διατάξεις που αφορούν τους επίσηµους ελέγχους. 29

30 Η διεξαγωγή επίσηµων ελέγχων σύµφωνα µε τον κανονισµό αυτό δεν θίγει την πρωταρχική νοµική ευθύνη των υπεύθυνων επιχειρήσεων ζωοτροφών ή τροφίµων για την εξασφάλιση της ασφάλειας των τροφίµων και ζωοτροφών, όπως ορίζεται στον κανονισµό 178/2002 και οποιαδήποτε αστική ή ποινική ευθύνη προκύπτει από την αθέτηση των υποχρεώσεών τους. Οι επίσηµοι έλεγχοι διενεργούνται τακτικά και κατά βάση αιφνιδιαστικά σε οποιοδήποτε στάδιο της παραγωγής, της µεταποίησης ή της διανοµής των ζωοτροφών ή των τροφίµων. Για τον καθορισµό των ελέγχων λαµβάνονται υπόψη οι κίνδυνοι που εντοπίστηκαν, η εµπειρία και οι γνώσεις που αποκτήθηκαν από προηγούµενους ελέγχους, η αξιοπιστία των ελέγχων που πραγµατοποιήθηκαν ήδη από τις επιχειρήσεις των αντίστοιχων κλάδων καθώς και οι υποψίες για ενδεχόµενη µη συµµόρφωση. Σύµφωνα µε τον κανονισµό τα κράτη µέλη ορίζουν τις αρχές που είναι αρµόδιες για την πραγµατοποίηση των επίσηµων ελέγχων. Οι αρµόδιες αρχές θα πρέπει να πληρούν ορισµένα λειτουργικά κριτήρια ώστε να εξασφαλίζεται η αµεροληψία και η αποτελεσµατικότητά τους. Πρέπει να διαθέτουν κατάλληλο εξοπλισµό και επαρκές ειδικευµένο προσωπικό, καθώς και σχέδια αντιµετώπισης έκτακτης ανάγκης. Περαιτέρω προβλέπεται η µεταβίβαση αρµοδιότητας διεξαγωγής επίσηµων ελέγχων σε αρχή ή αρχές διαφορετικές από την κεντρική αρµόδια αρχή, ιδίως δε σε αρχές επισήµων περιφερειακού ή τοπικού επιπέδου. Εποµένως πρέπει να υπάρχει ουσιαστικός συντονισµός µεταξύ όλων των αρµοδίων αρχών που συµµετέχουν σε αυτή τη διαδικασία. Τέλος, η αρµόδια αρχή µπορεί να οργανώσει εξετάσεις ή επιθεωρήσεις των οργανισµών στους οποίους ανέθεσαν τη διενέργεια ελέγχων. Ο κανονισµός επίσης προβλέπει τα της µεθοδολογίας και τεχνικών ελέγχου, της δειγµατοληψίας και ανάλυσης και τον ορισµό εργαστηρίων που επιτρέπεται να πραγµατοποιούν αναλύσεις, τον ορισµό των εργαστηρίων αναφοράς και τον ορισµό εργαστηρίων για τον επίσηµο έλεγχο. Οι νέοι κανονισµοί βασίζονται στην αρχή της ευθύνης από τις επιχειρήσεις τροφίµων. Οι επιχειρήσεις τροφίµων θα πρέπει να συµµορφώνονται προς τα προβλεπόµενα από αυτούς και ειδικότερα θα πρέπει ο υπεύθυνος µιας επιχείρησης τροφίµων εφ όσον κρίνει ή έχει λόγους να πιστεύει ότι ένα τρόφιµο που έχει εισαγάγει, παραγάγει, µεταποιήσει, παρασκευάσει ή διανείµει δεν συµµορφώνεται µε τις απαιτήσεις : 30

31 Να ξεκινήσει αµέσως διαδικασίες απόσυρσης ή ανάκλησης, εφόσον το τρόφιµο αποµακρύνθηκε από τον άµεσο έλεγχο αυτού του αρχικού υπεύθυνου της επιχείρησης τροφίµων Να ενηµερώνει και να συνεργάζεται µε τις αρχές Να ενηµερώνει τους καταναλωτές µε ακρίβεια και αποτελεσµατικότητα για τους λόγους απόσυρσης, εφ όσον το προϊόν ενδέχεται να έχει φθάσει στους καταναλωτές Να ανακαλεί από τους καταναλωτές προϊόντα που τους έχει ήδη προµηθεύσει, όταν τα υπόλοιπα µέτρα δεν επαρκούν για την επίτευξη υψηλού επιπέδου προστασίας της υγείας. Επισηµαίνεται ιδιαιτέρως η άµεση ενηµέρωση των αρµοδίων αρχών και η συνεργασία µε αυτές σχετικά µε τα µέτρα που λαµβάνονται για την αποφυγή ή τη µείωση των κινδύνων που προκαλεί το τρόφιµο. HACCP και οφέλη Όπως φαίνεται από όλα τα παραπάνω, η ανάπτυξη και η εφαρµογή του συστήµατος διασφάλισης ποιότητας HACCP κατά την παραγωγή των προϊόντων της εταιρίας κρίνεται επιτακτική. Με την ανάπτυξη και εφαρµογή του συστήµατος HACCP στις γαλακτοβιοµηχανίες διασφαλίζεται στο µέγιστο δυνατό βαθµό ότι, τα γαλακτοκοµικά προϊόντα που παράγονται, είναι ελεύθερα από βιολογικούς, χηµικούς και φυσικούς κινδύνους. Μέσω του συστήµατος HACCP η γαλακτοβιοµηχανία µελετά, προλαµβάνει, ελέγχει και ελαχιστοποιεί την πιθανότητα παρουσίας κινδύνων για την υγεία των καταναλωτών και όχι της ποιότητας εν γένει. Αν δεν υπάρχει προστασία δηµιουργούνται µια σειρά από κίνδυνοι όχι µόνο για τους καταναλωτές, αλλά και για το προσωπικό της εταιρίας, που πρώτο έρχεται σε επαφή µε τα προϊόντα. Αν δεν υπάρχει κάποιο σύστηµα προφύλαξης, οι κίνδυνοι από µολύνσεις και διάφορα είδη ασθενειών είναι µεγάλοι. Η ασφάλεια είναι όµως ο σπουδαιότερος συντελεστής της ποιότητας των τροφίµων, καθώς η υγεία των καταναλωτών είναι αδιαπραγµάτευτη. Σίγουρα µια εταιρία που εφαρµόζει τέτοια συστήµατα είναι σε θέση να τα προβάλλει κιόλας και να τα διαφηµίζει µαζί µε τα προϊόντα της. Ο καταναλωτής πλέον δεν ακολουθεί σαν πρόβατο το φθηνό, ή την πολύ ωραία διαφήµιση. Φροντίζει να µαθαίνει ποια προϊόντα είναι ασφαλή προς κατανάλωση, ιδίως όσο αφορά τα τρόφιµα. Έτσι, δεν 31

32 πέφτει στην παγίδα κάποιων εταιριών που έχουν ωραίες διαφηµίσεις, αλλά ελάχιστες πιστοποιήσεις για το προϊόν που προβάλλουν. Γνωρίζοντας ο ίδιος ο καταναλωτής τα διάφορα συστήµατα ποιότητας κρίνει και επιλέγει τα προστατευµένα προϊόντα. Προϊόντα όπως και της εταιρίας ΝΕΟΓΑΛ. Η εφαρµογή του παραπάνω συστήµατος έχει δώσει στην εταιρία µεγάλη αναγνωρισιµότητα και έχει αυξήσει σηµαντικά της πωλήσεις της. Έχει συµµετάσχει σε πολλές εκθέσεις τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό, διαφηµίζοντας µε µεγάλη επιτυχία τα προϊόντα της και επίσης διαφηµίζοντας την ίδια µας τη χώρα. Οι στόχοι της εταιρίας µετά από όλα αυτά είναι : H επέκταση των δραστηριοτήτων µε την παραγωγή νέων προϊόντων (κίτρινα τυριά, εµφιαλωµένα νερά, φρέσκοι χυµοί, τσάι) αυτόνοµα και µε συνεργασίες στον κλάδο του κρέατος και των κρεατοσκευασµάτων. Η πλήρης ανάπτυξη και ολοκλήρωση του ικτύου Πωλήσεων σε όλη την Βόρειο Ελλάδα µε την δηµιουργία σύγχρονου κέντρου ιανοµών στην Θεσ/νίκη. Ιδιόκτητες πρότυπες φάρµες ζώων που σκοπό θα έχουν αφ' ενός τον άµεσο έλεγχο του παραγόµενου γάλακτος και αφ' ετέρου την εκπαίδευση των παραγωγών νέων και παλαιών σε οτιδήποτε νέο µε διοργάνωση εξειδικευµένων σεµιναρίων για το θεωρητικό µέρος και πρακτικής άσκησης στις φάρµες ώστε να καταρτίζονται πλήρως "επαγγελµατίες παραγωγοί''. Οι συνεργασίες στο εξωτερικό είτε στον τοµέα των πωλήσεων (Ε.Ε) είτε στον τοµέα της παραγωγής και εµπορίας (όµορες Βαλκανικές χώρες κυρίως). Τµήµα Έρευνας και τεχνολογίας, που θα ασχολείται κυρίως µε την υγιεινή και την ασφάλεια των τροφίµων που αφορούντην εταιρία µας, αλλά και µε τον σχεδιασµό νέων προϊόντων. Τµήµα Συµβούλου Παραγωγού που θα ασχολείται µε χρηµατοοικονοµικά προγράµµατα και παροχή συµβουλευτικών υπηρεσιών γενικότερα, ώστε να εξασφαλίζεται η βιωσιµότητα των κυριότερων συντελεστών της βιοµηχανίας αφ' ενός και αφ' ετέρου να παράγεται συνεχώς ελεγχόµενη πρώτη ύλη µε τις απαιτήσεις των υψηλών ποιοτικών προδιαγραφών της βιοµηχανίας. Παραγωγή βιολογικών γαλακτοκοµικών προϊόντων, που είναι ένα τεράστιο µελλοντικό πεδίο δράσης, είναι όµως επίπονο αλλά και το µόνο που εξασφαλίζει πιθανόν βιώσιµο εισόδηµα και στους µικρότερους παραγωγούς µακροπρόθεσµα. Φυσικά για να παραχθούν βιολογικά γαλακτοκοµικά θα πρέπει να παραχθούν και µια σειρά άλλων προϊόντων, (γεωργικά προϊόντα, ζωοτροφές, σιτηρά κτλ.) που είναι αναγκαία για την παραγωγή γαλακτοκοµικών και δίνουν πρόσθετο εισόδηµα. 32

33 ηµιουργία σύγχρονου κέντρου διανοµής προϊόντων στην Θεσ/νίκη. Γραµµή παραγωγής σκληρών τυριών. Παραγωγή και εµπορία εµφιαλωµένου νερού και φρέσκων χυµών. Οι παραπάνω ενέργειες θα οδηγήσουν την εταιρία σε µία σφαιρική και ισόρροπη ανάπτυξη, ώστε να προσφέρει προϊόντα και υπηρεσίες υψηλού επιπέδου στους καταναλωτές της ώστε να εκπληρώνονται συνεχώς οι Mακροπρόθεσµοι στόχοι της εταιρίας που είναι: 1.Αύξηση του τζίρου της (διπλασιασµός σε µία πενταετία). 2.Αύξηση της κερδοφορίας της (τριπλασιασµός την επόµενη πενταετία) ώστε η µερισµατική πολιτική της να ικανοποιεί στο έπακρο τους µετόχους της και να ενισχύεται η χρηµατοοικονοµική διάρθρωσή της. 3. ηµιουργία νέων παραγωγικών πραγµατικών θέσεων εργασίας. αναλόγως. 4.Να παρακολουθεί τις εξελίξεις στον τοµέα δράσης της και να προσαρµόζεται Με την συνεχή διοικητική και υπηρεσιακή αναβάθµισή της να εξασφαλίζει ένα πλαίσιο µέσα στο οποίο θα διασφαλίζεται ένα υψηλός δείκτης ικανοποίησης όλων των συντελεστών της αλυσίδας: Παραγωγοί - Εργαζόµενοι - Μέτοχοι - Πωλητές - Πελάτες. Το ύψος των επενδύσεων για την ολοκλήρωση τους ανέρχεται στα 16 εκατοµµύρια ευρώ. Η ΝΕΟΓΑΛ δραστηριοποιείται στα γαλ/κά κυρίως, αλλά επικεντρώνει το ενδιαφέρον της και στην παραγωγή τυροκοµικών (φέτα) και παραγωγή εµφιαλωµένου νερού. Είναι κοντά στην τελική επιλογή πηγής για να προχωρήσει η υπόθεση των εµφιαλωµένων νερών. Υπάρχουν συζητήσεις µε εταιρίες όµορων κρατών, ιδιαίτερα των Σκοπίων και Βουλγαρίας χωρίς ωστόσο ακόµα να έχουν καταλήξει σε συµφωνία. 33

34 Βιβλιογραφία 1) Στοιχεία από επίσηµο αρχείο της ΝΕΟΓΑΛ 2) Μάντης Αντώνιος (2000). Υγιεινή και τεχνολογία του γάλακτος και των προϊόντων του. 3 η έκδοση. Εκδόσεις Αφων Κυριακίδη. Θεσσαλονίκη. 3) ISO 7218:1996 Μικροβιολογία τροφίµων και ζωοτροφών Γενικός οδηγός µικροβιολογικών εξετάσεων. 4) Λαλάς Σταύρος, Καθηγητής ΤΕΙ Φλώρινας, (2003), Εισαγωγή στο HACCP. 5) Κεχαγιάς Χρήστος, Καθηγητής ΤΕΙ Αθήνας, (1997), Ποιότητα Γάλακτος και Γαλακτοκοµικών Προϊόντων, Εκδόσεις ΙΩΝ 6) Ανυφαντάκης Εµµανουήλ (1992), Μέθοδοι Εξετάσεως του Γάλακτος και των Προϊόντων του, Εκδόσεις Α. Σταµούλης, Πειραιάς. 7) Μαρτίνου/Βουλασίκη Ιωάννα Ζερφυρίδης Γρηγόρης Γαλακτοκοµία (2004), Σηµειώσεις θεωρίας, ΑΤΕΙ Θεσσαλονίκης 8) Μεταποίηση ζωικών προϊόντων (1998) Τοµέας Γεωπονίας Τροφίµων και Περιβάλλοντος, Υπουργείο Εθνικής Παιδείας και Θρησκευµάτων. 34

29-12-05. Αθήνα, Αριθ. πρωτ.: 4245/Α ΓΡΑΦΕΙΟ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΥ. Ως Πίνακας Διανομής ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ. Νέοι Κανονισμοί Τροφίμων

29-12-05. Αθήνα, Αριθ. πρωτ.: 4245/Α ΓΡΑΦΕΙΟ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΥ. Ως Πίνακας Διανομής ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ. Νέοι Κανονισμοί Τροφίμων ΓΡΑΦΕΙΟ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΥ Αθήνα, Αριθ. πρωτ.: 29-12-05 4245/Α ΠΡΟΣ: Ως Πίνακας Διανομής ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ Θέμα: Νέοι Κανονισμοί Τροφίμων Εδώ και μερικά χρόνια η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εργάζεται πάνω στην εναρμόνιση της

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ

ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ 1 Ποιότητα και Ποιοτικός Έλεγχος Ο όρος «ποιότητα» συχνά χρησιµοποιείται χωρίς την πραγµατική της έννοια. ηλαδή δεν προσδιορίζεται αν το προϊόν στο οποίο αναφέρεται

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΕΤΑΙΡΙΖΟΜΑΣΤΕ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΑ

ΣΥΝΕΤΑΙΡΙΖΟΜΑΣΤΕ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΑ ΣΥΝΕΤΑΙΡΙΖΟΜΑΣΤΕ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΑ Ο Συνεταιρισµός Το 2011 ιδρύθηκε ο Συνεταιρισµός «ΘΕΣγάλα-ΠΙΕς» από µια οµάδα αγελαδοτρόφων γαλακτοπαραγωγών. Σύντοµα, και µέσα από τη σκληρή δουλειά και το µεράκι των µελών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ HACCP

ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ HACCP ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ HACCP 1 1. Είδη κρέατος 2. Σκόνη γάλακτος 3. Προτηγανισµένες και µη πατάτες 4. Ψάρια και θαλασσινά 2 1. Εφαρµογή προγράµµατος HACCP στην παραγωγή κρέατος Η χρήση HACCP

Διαβάστε περισσότερα

To Σύστημα HACCP & τα Ξενοδοχεία. Δρ Ε. ΕΥΜΟΡΦΟΠΟΥΛΟΣ

To Σύστημα HACCP & τα Ξενοδοχεία. Δρ Ε. ΕΥΜΟΡΦΟΠΟΥΛΟΣ To Σύστημα HACCP & τα Ξενοδοχεία Δρ Ε. ΕΥΜΟΡΦΟΠΟΥΛΟΣ Τι είναι HACCP; Hazard = Κίνδυνος Analysis = Ανάλυση Critical = Κρίσιμο Το ΑΚΚΣΕ είναι ένα εργαλείο που προσπαθεί να διασφαλίσει την υγιεινή και την

Διαβάστε περισσότερα

Μαθησιακοί στόχοι Μάθημα 1: Το Σύστημα HACCP

Μαθησιακοί στόχοι Μάθημα 1: Το Σύστημα HACCP Μαθησιακοί στόχοι Εκμάθηση των βασικών αρχών της μικροβιολογικής υγιεινής στη βιομηχανία παρασκευής τροφίμων, φαρμάκων και καλλυντικών. Στοιχεία των αρμοδίων αρχών που εποπτεύουν όλο το εύρος των διαδικασιών

Διαβάστε περισσότερα

«Παραγωγή ασφαλών και υγιεινών προϊόντων»

«Παραγωγή ασφαλών και υγιεινών προϊόντων» 2η Διεθνής Έκθεση Τροφίμων & Ποτών FOOD EXPO GREECE Γαλακτοκομία Τυροκομία: η επόμενη 10ετία Κυριακή 15 Μαρτίου 2015 «Παραγωγή ασφαλών και υγιεινών προϊόντων» ΠΕΞΑΡΑ Ε.-ΚΤΗΝΙΑΤΡΟΣ,M.Sc. Π.Δ.Α-Τμήμα Ελέγχου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. β. Η μόλυνση των φυτικών προϊόντων από γεωργικά φάρμακα μπορεί να είτε άμεση είτε έμμεση. ΣΩΣΤΟ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. β. Η μόλυνση των φυτικών προϊόντων από γεωργικά φάρμακα μπορεί να είτε άμεση είτε έμμεση. ΣΩΣΤΟ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Α ) & ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΤΕΤΑΡΤΗ 15/04/2015 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΥΓΙΕΙΝΗ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΕΞΙ (6) ΘΕΜΑ Α ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α1. Να γράψετε

Διαβάστε περισσότερα

Yγιεινή Βιομηχανιών τροφίμων & φαρμάκων

Yγιεινή Βιομηχανιών τροφίμων & φαρμάκων ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: ΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ HACCP 12 Γενικό μέρος 12 Η Ευρωπαϊκή πολιτική για την ασφάλεια στα τρόφιμα 13 Το Σύστημα HACCP 14 Ιστορική εξέλιξη της HACCP 16 Στάδια ανάπτυξης μελέτης HACCP 20 Πυραμίδα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ HACCP & ISO 22000:2005

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ HACCP & ISO 22000:2005 ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ HACCP & ISO 22000:2005 ΕΞΩΤΕΡΙΚΑ ΟΦΕΛΗ Τεκμηριώνει στις αρχές τη συμμόρφωση με την εθνική και κοινοτική νομοθεσία Ελαχιστοποιεί το ρίσκο - Μειώνει τον κινδύνο αποζημιώσεων

Διαβάστε περισσότερα

Το υπό έκδοση διεθνές πρότυπο πιστοποίησης ISO 22000 «Συστήµατα διαχείρισης

Το υπό έκδοση διεθνές πρότυπο πιστοποίησης ISO 22000 «Συστήµατα διαχείρισης «Νέο διεθνές πρότυπο πιστοποίησης για τα συστήµατα διαχείρισης της ασφάλειας τροφίµων και ανταπόκριση στις σύγχρονες ανάγκες των επιχειρήσεων στην παγκόσµια αλυσίδα τροφίµων» Ιωάννης Χ. Σαριδάκης Συντονιστής

Διαβάστε περισσότερα

Φιλίππου Εμμανουήλ, 18/6/2014 9:03 πμ. 18/6/2014 9:03 πμ. Φιλίππου Εμμανουήλ, 18/6/2014 9:03 πμ. 18/6/2014 9:03 πμ

Φιλίππου Εμμανουήλ, 18/6/2014 9:03 πμ. 18/6/2014 9:03 πμ. Φιλίππου Εμμανουήλ, 18/6/2014 9:03 πμ. 18/6/2014 9:03 πμ 1 Αρχή 1η: Ανάλυση των πιθανών κινδύνων Αναλυτικός προσδιορισμός των πιθανών κίνδυνων που σχετίζονται με όλα τα στάδια της παραγωγικής διαδικασίας των τροφίμων από την αρχή μέχρι την ολοκλήρωση της-συγκομιδή

Διαβάστε περισσότερα

Πιστοποίηση βιολογικών προϊόντων και ολοκληρωμένης διαχείρισης. Γιώργος Κράββας Δ/ντης Agrisystems Γραφείο Θεσσαλονίκης

Πιστοποίηση βιολογικών προϊόντων και ολοκληρωμένης διαχείρισης. Γιώργος Κράββας Δ/ντης Agrisystems Γραφείο Θεσσαλονίκης Πιστοποίηση βιολογικών προϊόντων και ολοκληρωμένης διαχείρισης Γιώργος Κράββας Δ/ντης Agrisystems Γραφείο Θεσσαλονίκης Πιστοποίηση βιολογικών προϊόντων Αρχή Εποπτείας: Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίμων

Διαβάστε περισσότερα

Ευρωπαϊκή Νομοθεσία. Υγιεινή & Ασφάλεια Τροφίμων

Ευρωπαϊκή Νομοθεσία. Υγιεινή & Ασφάλεια Τροφίμων Ευρωπαϊκή Νομοθεσία Υγιεινή & Ασφάλεια Τροφίμων Κανονισμός 178/2002 Περιεχόμενο Γενικές Αρχές Ασφάλειας Τροφίμων και Ζωοτροφών Ίδρυση Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των Τροφίμων Τι Αφορά Όλαταστάδιατηςπαραγωγής,

Διαβάστε περισσότερα

Ασφάλεια & Έλεγχος Τροφίμων: Οι Νέοι Κανονισμοί. Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής

Ασφάλεια & Έλεγχος Τροφίμων: Οι Νέοι Κανονισμοί. Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής Ασφάλεια & Έλεγχος Τροφίμων: Οι Νέοι Κανονισμοί Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής Οι Νέοι Κανονισμοί 178/2003 από 01/01/2005 Ιχνηλασιμότητα 852/2004 από 01/01/2006 αντικαθιστά την 93/43/ΕΟΚ

Διαβάστε περισσότερα

Απόσυρση Ανάκληση Προϊόντων Τροφίμων Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής Τεχνολογίας Τροφίμων

Απόσυρση Ανάκληση Προϊόντων Τροφίμων Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής Τεχνολογίας Τροφίμων Απόσυρση Ανάκληση Προϊόντων Τροφίμων Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής Τεχνολογίας Τροφίμων Επιχειρείται να δοθεί το υφιστάμενο καθεστώς ανάκλησης απόσυρσης των προϊόντων τροφίμων με βάση

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΑ ΤΡΟΦΙΜΑ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΜΠ. Σχολή Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ

ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΑ ΤΡΟΦΙΜΑ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΜΠ. Σχολή Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΑ ΤΡΟΦΙΜΑ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΜΠ Εργαστήριο Χημείας και Τεχνολογίας Τροφίμων Σχολή Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ Π. Ταούκης, Αν. Καθ. ΕΜΠ Κ. Τζιά, Καθ. ΕΜΠ, Β. Ωραιοπούλου, Καθ. ΕΜΠ Ποιότητα

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες Οδηγίες Ποιότητας. Βιοπαθολογικό Εργαστήριο

Κατευθυντήριες Οδηγίες Ποιότητας. Βιοπαθολογικό Εργαστήριο Κατευθυντήριες Οδηγίες Ποιότητας Ιανουάριος 2013 Περιεχόμενα Υπόμνημα - Επεξηγήσεις... 3 Κεφάλαιο 1: Διαχείριση Προσωπικού... 4 Κεφάλαιο 2: Διαχείριση Εξοπλισμού/ Εγκαταστάσεων... 5 Κεφάλαιο 3: Πρακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Πρόληψη. Ψωνίζοντας με ασφάλεια. αγοράζω τελευταία τα προϊόντα ψυγείου και τα κατεψυγμένα, προσέχω τις αναγραφόμενες ημερομηνίες λήξης

Πρόληψη. Ψωνίζοντας με ασφάλεια. αγοράζω τελευταία τα προϊόντα ψυγείου και τα κατεψυγμένα, προσέχω τις αναγραφόμενες ημερομηνίες λήξης Πρόληψη 1 Πρόληψη Ψωνίζοντας με ασφάλεια αγοράζω τελευταία τα προϊόντα ψυγείου και τα κατεψυγμένα, προσέχω τις αναγραφόμενες ημερομηνίες λήξης προσέχω τις συσκευασίες να μην χτυπηθούν ή καταστραφούν Δεν

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογή HACCP στη Βιομηχανία Εμφιάλωσης Νερού

Εφαρμογή HACCP στη Βιομηχανία Εμφιάλωσης Νερού Εφαρμογή HACCP στη Βιομηχανία Εμφιάλωσης Νερού Μ.Α. Ευστρατίου Τμήμα Επιστημών της Θάλασσας Πανεπιστήμιο Αιγαίου Τι είναι HACCP; Προβλήματα Υδατογενείς λοιμώξεις Ασφάλεια Διακίνησης Τροφίμων κατά μήκος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ISO 22000:2005 ΤΗΣ ΝΤΑΣΙΟΣ Α.Ε.Β.Ε.

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ISO 22000:2005 ΤΗΣ ΝΤΑΣΙΟΣ Α.Ε.Β.Ε. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ISO 22000:2005 ΤΗΣ ΝΤΑΣΙΟΣ Α.Ε.Β.Ε. Σύμφωνα με το πρότυπο ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 22000:2005, η ασφάλεια τροφίμων συνδέεται άμεσα με την ύπαρξη βλαπτικών παραγόντων, των κινδύνων, στα τρόφιμα.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΙΟ ΠΡΙΝ ΤΙΣ ΔΙΟΡΘΩΣΕΙΣ

ΑΡΧΕΙΟ ΠΡΙΝ ΤΙΣ ΔΙΟΡΘΩΣΕΙΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 12 ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΚΑΙ ΚΡΙΣΙΜΑ ΣΗΜΕΙΑ ΕΛΕΓΧΟΥ. ΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ HACCP 12.1 Εισαγωγή Η υγιεινή και η ασφάλεια της διατροφικής αλυσίδας είναι ένα επίκαιρο θέμα πρωταρχικής σημασίας τόσο για τους δημόσιους

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 1999 2004 Επιτροπή Περιβάλλοντος, ηµόσιας Υγείας και Πολιτικής των Καταναλωτών 13 Φεβρουαρίου 2004 PE 337.066/12-17 ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΕΣ 12-17 Σχέδιο σύστασης για τη δεύτερη ανάγνωση (PE 337.066)

Διαβάστε περισσότερα

Ορθή Διαχείριση Τροφίμων. Μαριέττα Κονταρίνη Ημερίδα ΕΣΔΥ για Ασφάλεια τροφίμων 27/4/2015

Ορθή Διαχείριση Τροφίμων. Μαριέττα Κονταρίνη Ημερίδα ΕΣΔΥ για Ασφάλεια τροφίμων 27/4/2015 Ορθή Διαχείριση Τροφίμων Μαριέττα Κονταρίνη Ημερίδα ΕΣΔΥ για Ασφάλεια τροφίμων 27/4/2015 Κανόνες Ορθής Διαχείρισης των Τροφίμων Προληπτικοί κανόνες-μέτρα που απαιτούνται για να έχουμε ασφαλή τρόφιμα. Σκοπός

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ΚΟΥΡΛΑΣ ΚΑΘΕ ΕΝ ΙΑΦΕΡΟΜΕΝΟ ΠΡΟΣ: ΘΕΜΑ: «Τεχνικές Προδιαγραφές Παστεριωµένου Γάλατος για ηµόσια ιαβούλευση»

Ο ΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ΚΟΥΡΛΑΣ ΚΑΘΕ ΕΝ ΙΑΦΕΡΟΜΕΝΟ ΠΡΟΣ: ΘΕΜΑ: «Τεχνικές Προδιαγραφές Παστεριωµένου Γάλατος για ηµόσια ιαβούλευση» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗ 2 ης ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ & ΑΙΓΑΙΟΥ Ε.Α.Ν.Π. «ΜΕΤΑΞΑ» ΜΠΟΤΑΣΗ 51-18537 ΠΕΙΡΑΙΑΣ Τηλ: 213 2079100 ΤΜΗΜΑ ΠΡΟΜΗΘΕΙΩΝ Πληρ. Χ. Σαµαρτζή Πειραιάς 17898/22-09-2015

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Ε.Π.Κ.Π.

ΕΘΝΙΚΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Ε.Π.Κ.Π. ΕΘΝΙΚΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Ε.Π.Κ.Π. ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΑΥΤΟΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΚΑΛΛΥΝΤΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ / ΜΟΝΑΔΑΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ 1 Επωνυμία: 2 Διεύθυνση: 3 Τηλέφωνο: 4 Φαξ: 5 Υπεύθυνος

Διαβάστε περισσότερα

Πνευματικά Δικαιώματα

Πνευματικά Δικαιώματα Πνευματικά Δικαιώματα Το παρόν είναι πνευματική ιδιοκτησία της ACTA Α.Ε. και προστατεύεται από την Ελληνική και Ευρωπαϊκή νομοθεσία που αφορά τα πνευματικά δικαιώματα. Απαγορεύεται ρητώς η δημιουργία αντιγράφου,

Διαβάστε περισσότερα

(Μη νομοθετικές πράξεις) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ

(Μη νομοθετικές πράξεις) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ 16.3.2012 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 77/1 II (Μη νομοθετικές πράξεις) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΕ) αριθ. 225/2012 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 15ης Μαρτίου 2012 για την τροποποίηση του παραρτήματος II

Διαβάστε περισσότερα

❷ Η εµφάνιση και τα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά των τροφίµων. ❸ Η θρεπτική αξία των τροφίµων. ❻ Η προσαρµογή στο νέο προφίλ των τροφίµων

❷ Η εµφάνιση και τα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά των τροφίµων. ❸ Η θρεπτική αξία των τροφίµων. ❻ Η προσαρµογή στο νέο προφίλ των τροφίµων Ποιότητα Ορισµός Η έννοια της ποιότητας όπως αυτή ορίζεται από τον ιεθνή Οργανισµό Τυποποίησης (ISO) αναφέρεται στο σύνολο των ιδιοτήτων και των χαρακτηριστικών ενός προϊόντος τα οποία του προσδίδουν τη

Διαβάστε περισσότερα

Τα ελληνικά γαλακτοκοµικά προϊόντα

Τα ελληνικά γαλακτοκοµικά προϊόντα Τα ελληνικά γαλακτοκοµικά προϊόντα µοχλός ανάπτυξης της οικονοµίας Θεµατική ενότητα Γαλακτοκοµικά προϊόντα και ο σύγχρονος καταναλωτής Εισήγηση Συστήµατα ποιότητας στη παραγωγή γαλακτοκοµικών προϊόντων

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΑΔΑ 5Η. Όνομα Μονάδας Μέτρησης. τεμάχιο. Παστεριωμένο γάλα λίτρα ΓΑΛΑ ΝΩΠΟ(ΔΟΧΕΙΟ 10 LT)

ΟΜΑΔΑ 5Η. Όνομα Μονάδας Μέτρησης. τεμάχιο. Παστεριωμένο γάλα λίτρα ΓΑΛΑ ΝΩΠΟ(ΔΟΧΕΙΟ 10 LT) ΟΜΑΔΑ 5Η ΓΑΛΑΚΤΟΚΟΜΙΚΑ ΕΙΔΗ Α/Α 1 Κατηγορία Ειδών (CPV) Γιαούρτι (15551300-8) SAP 40001012 Όνομα Μονάδας Μέτρησης τεμάχιο Σχόλια ΓΙΑΟΥΡΤΙ 200 ΓΡ. 2 Παστεριωμένο γάλα (15511100-4) 40000991 τεμάχιο ΓΑΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

Η παραγωγή, η επεξεργασία και η εμπορία του Κρητικού κρέατος. Προβλήματα, προοπτικές.

Η παραγωγή, η επεξεργασία και η εμπορία του Κρητικού κρέατος. Προβλήματα, προοπτικές. Η παραγωγή, η επεξεργασία και η εμπορία του Κρητικού κρέατος. Ε. Σουρανάκης 1, Α. Στεφανάκης 2. Προβλήματα, προοπτικές. 1 Κτηνίατρος, Ιδιώτης, Πρόεδρος ΔΣ ΒΙΟΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑ Α.Ε. 2 Δρ, Κτηνίατρος,

Διαβάστε περισσότερα

Νίκος Χαριτωνίδης. Πρόλογος

Νίκος Χαριτωνίδης. Πρόλογος Πρόλογος Τα νωπά ψάρια είναι ιδιόµορφα προϊόντα, λόγω του µεγάλου βαθµού ευπάθειας και της µικρής διάρκειας ζωής τους. Τα χαρακτηριστικά αυτά, αυξάνουν κατά πολύ τις πιθανότητες, το προϊόν να φθάσει ακατάλληλο

Διαβάστε περισσότερα

Εμπειρίες και Προβλήματα από την Εφαρμογή του Συστήματος HACCP Η Άποψη του ΕΦΕΤ. Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ

Εμπειρίες και Προβλήματα από την Εφαρμογή του Συστήματος HACCP Η Άποψη του ΕΦΕΤ. Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Εμπειρίες και Προβλήματα από την Εφαρμογή του Συστήματος HACCP Η Άποψη του ΕΦΕΤ Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Ευρωπαϊκό Ρυθμιστικό Πλαίσιο Εργαλεία: Κανονισμοί Ισχύουν σε ΟΛΑ τα Κράτη Μέλη αμέσως

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες οδηγίες για την ευέλικτη εφαρμογή συστήματος αυτοελέγχου βάση των αρχών του HACCP

Κατευθυντήριες οδηγίες για την ευέλικτη εφαρμογή συστήματος αυτοελέγχου βάση των αρχών του HACCP Κατευθυντήριες οδηγίες για την ευέλικτη εφαρμογή συστήματος αυτοελέγχου βάση των αρχών του HACCP Στο γενικό πλαίσιο των κανόνων για την ασφάλεια των τροφίμων, η απαίτηση θέσπισης, εφαρμογής και διατήρησης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΗΛΙΑΚΩΝ ΣΥΛΛΕΚΤΩΝ ΚΑΙ ΟΙΚΙΑΚΩΝ ΗΛΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΘΕΡΜΑΝΣΗΣ ΝΕΡΟΥ

ΕΙΔΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΗΛΙΑΚΩΝ ΣΥΛΛΕΚΤΩΝ ΚΑΙ ΟΙΚΙΑΚΩΝ ΗΛΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΘΕΡΜΑΝΣΗΣ ΝΕΡΟΥ ΕΙΔΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΗΛΙΑΚΩΝ ΣΥΛΛΕΚΤΩΝ ΚΑΙ ΟΙΚΙΑΚΩΝ ΗΛΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΘΕΡΜΑΝΣΗΣ ΝΕΡΟΥ Υπεύθυνος Έκδοσης : Υ.Δ.Π. Υπεύθυνος Έγκρισης : Δ.Σ. 1/9 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Κεφάλαιο 1 ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ 1.1

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Φορέας ελέγχου - ΕΦΕΤ

Εισαγωγή. Φορέας ελέγχου - ΕΦΕΤ Εισαγωγή Το κυματοειδές χαρτόνι ως υλικό έχει ποικίλες εφαρμογές στον κλάδο της συσκευασίας και της μεταφοράς των τροφίμων. Τα κύρια προτερήματά του είναι το χαμηλό κόστος, η διαθεσιμότητά του, η εύκολη

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Σήμα στο γάλα και τα γαλακτοκομικά προϊόντα

Ελληνικό Σήμα στο γάλα και τα γαλακτοκομικά προϊόντα Ελληνικό Σήμα στο Ιωάννα Ζτάλιου M.Sc. Γεωπόνος Τροφίμων ΕΛ.Γ.Ο. ΔΗΜΗΤΡΑ Διεύθυνση Διαχείρισης Ελέγχων Γάλακτος & Κρέατος Κηφισίας 33, Θεσσαλονίκη email: ztaliou@elog.gr 1 Νομοθετικό πλαίσιο Νόμος 4072/2012

Διαβάστε περισσότερα

2ο Διεθνές Συνέδριο για τη Διαχείριση και την Εμπορία Αγροτικών Προϊόντων Χερσόνησος Ηρακλείου, 25-27 Σεπτεμβρίου 2008

2ο Διεθνές Συνέδριο για τη Διαχείριση και την Εμπορία Αγροτικών Προϊόντων Χερσόνησος Ηρακλείου, 25-27 Σεπτεμβρίου 2008 2ο Διεθνές Συνέδριο για τη Διαχείριση και την Εμπορία Αγροτικών Προϊόντων Χερσόνησος Ηρακλείου, 25-27 Σεπτεμβρίου 2008 Δρ. Δ. Καρδάση, Δρ. Γ. Μπαλκάμος Ενιαίος Φορέας Ελέγχου Τροφίμων, Δνση Εργαστηριακών

Διαβάστε περισσότερα

Επιτροπή σύνταξης τεχνικών προδιαγραφών

Επιτροπή σύνταξης τεχνικών προδιαγραφών ΘΕΜΑ «Προμήθεια τυριών με ανάθεση κατόπιν συλλογής προσφορών» Σας ενημερώνουμε ότι το ΤΖΑΝΕΙΟ Γενικό Νοσοκομείο Πειραιά θα προβεί στην προμήθεια των παρακάτω ειδών. α/α Κωδικός Είδος Ποσότητα 1 ΤΓ058 ΤΥΡΙ

Διαβάστε περισσότερα

Τι πρέπει να γνωρίζουν οι κατασκευαστές μετρικών οργάνων - Ο Ρόλος και οι Υποχρεώσεις τους

Τι πρέπει να γνωρίζουν οι κατασκευαστές μετρικών οργάνων - Ο Ρόλος και οι Υποχρεώσεις τους Το παρόν προορίζεται ως έγγραφο καθοδήγησης για τους Οικονομικούς Φορείς (κατασκευαστές, εξουσιοδοτημένους αντιπροσώπους, εισαγωγείς και διανομείς) μετρικών οργάνων με σήμανση CE Νομική ισχύ έχουν μόνο

Διαβάστε περισσότερα

Το έγγραφο αυτό συνιστά βοήθημα τεκμηρίωσης και δεν δεσμεύει τα κοινοτικά όργανα

Το έγγραφο αυτό συνιστά βοήθημα τεκμηρίωσης και δεν δεσμεύει τα κοινοτικά όργανα 2006R2023 EL 17.04.2008 001.001 1 Το έγγραφο αυτό συνιστά βοήθημα τεκμηρίωσης και δεν δεσμεύει τα κοινοτικά όργανα B ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΚ) αριθ. 2023/2006 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 22ας Δεκεμβρίου 2006 σχετικά με την

Διαβάστε περισσότερα

«Εισαγωγή στα Συστήµατα ιαχείρισης: Ποιότητα Περιβάλλον Ασφάλεια Τροφίµων»

«Εισαγωγή στα Συστήµατα ιαχείρισης: Ποιότητα Περιβάλλον Ασφάλεια Τροφίµων» «Εισαγωγή στα Συστήµατα ιαχείρισης: Ποιότητα Περιβάλλον Ασφάλεια Τροφίµων» ρ. Ευάγγελος Ευµορφόπουλος, Επιθεωρητής του ΕΦΕΤ, Επιστηµονικός Συνεργάτης του ΤΕΙ Αθηνών Σε ένα ανταγωνιστικό παγκόσµιο περιβάλλον,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟ ΙΑΓΡΑΦΕΣ

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟ ΙΑΓΡΑΦΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟ ΙΑΓΡΑΦΕΣ Η παρούσα µελέτη αφορά την προµήθεια νωπού χοιρινού κρέατος το οποίο θα χορηγηθεί σε άπορους δηµότες κατά τις ηµέρες των εορτών του Χριστουγέννων 2015 και την προµήθεια αρνίσιου κρέατος

Διαβάστε περισσότερα

Έκδοση στην Ελληνική γλώσσα του ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 22000 Αθήνα, 2006-02-20

Έκδοση στην Ελληνική γλώσσα του ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 22000 Αθήνα, 2006-02-20 Έκδοση στην Ελληνική γλώσσα του ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 22000 Αθήνα, 2006-02-20 1. Νέο διεθνές πρότυπο για τα συστήματα διαχείρισης της ασφάλειας τροφίμων Το νέο πρότυπο ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 22000 «Συστήματα διαχείρισης της

Διαβάστε περισσότερα

Οι παρούσες οδηγίες εφαρμόζονται στις επιχειρήσεις ή στους μεμονωμένους ιδιώτες οι οποίοι εκμεταλλεύονται αυτόματους πωλητές τροφίμων ή ροφημάτων

Οι παρούσες οδηγίες εφαρμόζονται στις επιχειρήσεις ή στους μεμονωμένους ιδιώτες οι οποίοι εκμεταλλεύονται αυτόματους πωλητές τροφίμων ή ροφημάτων Περιεχόμενα ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Ο : ΕΙΣΑΓΩΓΗ... 2 1.1Πεδίο εφαρμογής Ορισμοί επιχειρήσεων... 2 1.2. Σκοπός... 2 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Ο : ΑΔΕΙΟΔΟΤΗΣΗ... 2 2.1. Διαδικασία αδειοδότησης (ως προς την Υγειονομική Υπηρεσία)...

Διαβάστε περισσότερα

Από την ασφάλεια στη διατροφική αξία των τροφίμων:

Από την ασφάλεια στη διατροφική αξία των τροφίμων: Από την ασφάλεια στη διατροφική αξία των τροφίμων: η εμπειρία του ΕΦΕΤ Αντώνης Ζαμπέλας Πρόεδρος Ενιαίου Φορέα Ελέγχου Τροφίμων (ΕΦΕΤ) Αναπληρωτής Καθηγητής Διατροφής του Ανθρώπου Τμήμα Επιστήμης και Τεχνολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ

ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Δρ Αμαλία Τσαγκάρη 2.3.2015 Με βάση το εγχειρίδιο Βασικής Εκπαίδευσης στην υγιεινή και τον χειρισμό των τροφίμων για τις επιχειρήσεις Μαζικής Εστίασης ΤΡΟΦΟΓΕΝΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

Κεραµικά &µέταλλα σε επαφή. Η κατάσταση στην Ελλάδα

Κεραµικά &µέταλλα σε επαφή. Η κατάσταση στην Ελλάδα Γενικό Χηµείο του Κράτους, Β Χηµική Υπηρεσία Αθήνας Κεραµικά &µέταλλα σε επαφή µε τρόφιµα: Η κατάσταση στην Ελλάδα ανάη Θεοφίλου, Προϊσταµένη Τµήµατος Μετάλλων & Ανόργανων Υλών Το Γ.Χ.Κ. πραγµατοποιεί

Διαβάστε περισσότερα

Η ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΨΥΞΗ ΝΟΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Ο ΗΓΙΕΣ ΚΑΛΗΣ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ

Η ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΨΥΞΗ ΝΟΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Ο ΗΓΙΕΣ ΚΑΛΗΣ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ Η ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΨΥΞΗ ΝΟΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Ο ΗΓΙΕΣ ΚΑΛΗΣ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΨΥΞΗ Οι παραγωγοί ή οι έµποροι τροφίµων διαχειρίζονται µεγάλες ποσότητες. Όπως και µε κάθε προϊόν, για να γίνει εξισορρόπηση

Διαβάστε περισσότερα

GLOBALGAP (EUREPGAP)

GLOBALGAP (EUREPGAP) GLOBALGAP (EUREPGAP) Το Διεθνές Σχήμα Πιστοποίησης Κώδικας Ορθής Γεωργικής Πρακτικής GLOBALGAP, λειτουργεί ως αντικειμενικό εργαλείο αξιολόγησης του βαθμού συμμόρφωσης με τις σχετικές απαιτήσεις για όλες

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ & ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΥΤΟΜΑΤΟΙ ΠΩΛΗΤΕΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ & ΠΟΤΩΝ

ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ & ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΥΤΟΜΑΤΟΙ ΠΩΛΗΤΕΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ & ΠΟΤΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ & ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΥΤΟΜΑΤΟΙ ΠΩΛΗΤΕΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ & ΠΟΤΩΝ Οδηγίες για την αδειοδότηση & τη λειτουργία ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2012

Διαβάστε περισσότερα

Εύη Κολίτσα. αφορούν στην:

Εύη Κολίτσα. αφορούν στην: ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΤΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΑΙ ΣΥΝΗΘΕΣΤΕΡΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΠΟΥ ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΟΝΤΑΙ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥΣ ΣΕ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΜΑΖΙΚΗΣ ΕΣΤΙΑΣΗΣ Εύη Κολίτσα Οι επιχειρήσεις µαζικής εστίασης, σε

Διαβάστε περισσότερα

Έλεγχος του εγχειριδίου, των διεργασιών και των διαδικασιών της ποιότητας.

Έλεγχος του εγχειριδίου, των διεργασιών και των διαδικασιών της ποιότητας. ΤΕΚΜΗΡΙΩΜΕΝΕΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Έλεγχος εγγράφων Κύριος σκοπός αυτής της διαδικασίας είναι να προσδιοριστούν οι αρμοδιότητες σύνταξης, ανασκόπησης, έγκρισης και διανομής όλων των εγγράφων και δεδομένων,

Διαβάστε περισσότερα

Η αλήθεια για το γάλα

Η αλήθεια για το γάλα Η αλήθεια για το γάλα Υφιστάµενο πλαίσιο Σύµφωνα µε το υφιστάµενο πλαίσιο στην Ελλάδα υπάρχει γάλα χαµηλής παστερίωσης διάρκειας µέχρι 5 ηµερών, που µπορεί να ονοµάζεται και «φρέσκο» και γάλα υψηλής παστερίωσης-

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ

ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΣΤΟΥΣ ΧΩΡΟΥΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Περίληψη εισήγησης σε σεµινάριο τεχνικών ασφαλείας του ΕΛΙΝΥΑΕ ΤΖΙΝΑΣ ΘΕΟ ΩΡΟΣ ΒΙΟΛΟΓΟΣ ΤΕΧΝΙΚΟΣ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΟΡΙΣΜΟΙ Βιολογικοί

Διαβάστε περισσότερα

44423000-1 40000009 ΤΕΜ 6 ΑΝΙΘΟΣ 605 GR 44423000-1 40000002 TEM 7 ΣΚΟΡΔΑ 03121100-6 40000016 ΤΕΜ 8 ΚΑΡΟΤΑ ΝΩΠΑ 03221112-4 40000004 ΚΙΛΟ

44423000-1 40000009 ΤΕΜ 6 ΑΝΙΘΟΣ 605 GR 44423000-1 40000002 TEM 7 ΣΚΟΡΔΑ 03121100-6 40000016 ΤΕΜ 8 ΚΑΡΟΤΑ ΝΩΠΑ 03221112-4 40000004 ΚΙΛΟ ΟΜΑΔΑ 1 Η ΝΩΠΑ ΟΠΩΡΟΛΑΧΑΝΙΚΑ CPV SAP ΜΟΝΑΔΑ ΜΕΤΡΗΣΗΣ 1 ΑΓΓΟΥΡΙΑ 03221270-9 40000001 ΤΕΜ 2 ΜΑΡΟΥΛΙ 03221310-2 40000329 ΤΕΜ 3 ΒΕΡΥΚΟΚΑ 03222331-2 40000024 ΚΙΛΟ 4 ΠΑΤΖΑΡΙΑ 03221110-0 40000444 ΚΙΛΟ 5 ΜΑΙΝΤΑΝΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Αθηνών Τμήμα Επιστήμης Διατροφής-Διαιτολογίας

Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Αθηνών Τμήμα Επιστήμης Διατροφής-Διαιτολογίας Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Αθηνών Τμήμα Επιστήμης Διατροφής-Διαιτολογίας Πρακτική Άσκηση στη Βιομηχανία-Αναλυτική Έκθεση Πεπραγμένων «Sunday s Gastronomy Catering»-Αφοί Στενιώτη Ο.Ε Έδρα:Μαγνησίας 51 και

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΘΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΣΤΗ ΔΙΑΧΕΡΙΣΗ ΤΩΝ ΦΑΡΜΑΚΩΝ

ΟΡΘΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΣΤΗ ΔΙΑΧΕΡΙΣΗ ΤΩΝ ΦΑΡΜΑΚΩΝ HELLAS PHARM 21 ΜΑΡΤΙΟΥ 2015 ΟΡΘΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΣΤΗ ΔΙΑΧΕΡΙΣΗ ΤΩΝ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΠΑΝΤΕΛΊΑ ΓΚΟΥΡΑ ΧΗΜΙΚΌς MBA TQM Δ/ΝΣΗ ΕΛΕΓΧΟΥ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ & ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ Αποστολή του ΕΟΦ Η προώθηση και κατοχύρωση της δημόσιας

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧ0ΛΗ ΤΕΧΝ0Λ0ΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ & ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΦΡΟΥΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ

ΣΧ0ΛΗ ΤΕΧΝ0Λ0ΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ & ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΦΡΟΥΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ ΣΧ0ΛΗ ΤΕΧΝ0Λ0ΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ & ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΦΡΟΥΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΤΑΛΕΛΛΗ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΦΡΟΥΤΑ-ΛΑΧΑΝΙΚΑ Τα φρούτα-λαχανικά δεν είναι τροφές

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΖΩΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ

ΕΙΔΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΖΩΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΕΙΔΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΖΩΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ 1. Ο παρών Κανονισμός συμπληρώνει τον Κανονισμό Πιστοποίησης της QMSCERT και αφορά τις επιχειρήσεις ζωικής παραγωγής και τις μελισσοκομικές επιχειρήσεις. 2. Οι Επιχειρήσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΠΙΚΟ ΣΥΜΦΩΝΟ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΓΕΩΠΑΡΚΟΥ

ΤΟΠΙΚΟ ΣΥΜΦΩΝΟ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΓΕΩΠΑΡΚΟΥ ΤΟΠΙΚΟ ΣΥΜΦΩΝΟ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΓΕΩΠΑΡΚΟΥ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΓΙΑ ΤΟΠΙΚΑ ΠΑΡΑΓΟΜΕΝΑ ΠΡΟΙΟΝΤΑ ΣΚΟΠΟΣ ΣΗΜΑΤΟΣ ΤΟΠΙΚΑ ΠΑΡΑΓΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟΙΟΝΤΩΝ Σκοπός του συγκεκριμένου Σήματος είναι η πιστοποίηση των προϊόντων

Διαβάστε περισσότερα

Γενικές εξετάσεις 2015. Υγιεινή και Ασφάλεια Τροφίμων Γ ΕΠΑ.Λ ΟΜΑΔΑ Α & Β

Γενικές εξετάσεις 2015. Υγιεινή και Ασφάλεια Τροφίμων Γ ΕΠΑ.Λ ΟΜΑΔΑ Α & Β Φροντιστήρια δυαδικό 1 ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ δυαδικό Γενικές εξετάσεις 2015 Υγιεινή και Ασφάλεια Τροφίμων Γ ΕΠΑ.Λ ΟΜΑΔΑ Α & Β Τα θέματα επεξεργάστηκαν οι καθηγητές των Φροντιστηρίων «δυαδικό» Μπουρδούνη Κ. ΘΕΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΑΙ ΔΗΜΟΣΙΑ ΥΓΕΙΑ

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΑΙ ΔΗΜΟΣΙΑ ΥΓΕΙΑ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΑΙ ΔΗΜΟΣΙΑ ΥΓΕΙΑ ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΕΥΘ. ΚΑΡΑΟΥΛΗ Πολ. Μηχανικός ΕΜΠ, ΜSc Υγιεινολόγος Μηχ. EPFL, Lausanne ΜSc Υγιεινής & Ασφάλειας Εργασίας RWTH- Aachen Πρ/μένη Δ/νσης Δημόσιας Υγείας Υπ. Υγείας

Διαβάστε περισσότερα

Κίνδυνος: παράγοντας / ουσία που κάνει το τρόφιµο ακατάλληλο ή επικίνδυνο για κατανάλωση (Μη ασφαλές)

Κίνδυνος: παράγοντας / ουσία που κάνει το τρόφιµο ακατάλληλο ή επικίνδυνο για κατανάλωση (Μη ασφαλές) KINΔΥΝΟΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Κίνδυνος: παράγοντας / ουσία που κάνει το τρόφιµο ακατάλληλο ή επικίνδυνο για κατανάλωση (Μη ασφαλές) Μικροβιολογικός Χηµικός Φυσικός Η φυσική καταστροφή των τροφίµων κάνει τα τρόφιµα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΡΙΣΙΜΑ ΣΗΜΕΙΑ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΕΠΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΑΓΕΛΑΔΟΤΡΟΦΙΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ

ΚΡΙΣΙΜΑ ΣΗΜΕΙΑ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΕΠΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΑΓΕΛΑΔΟΤΡΟΦΙΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ ΕΝΩΣΗ ΦΥΛΗΣ ΧΟΛΣΤΑΙΝ ΕΛΛΑΔΑΣ Γεωτεχνική Υπηρεσία και Υπηρεσία Πληροφορικών Συστημάτων ΚΡΙΣΙΜΑ ΣΗΜΕΙΑ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΕΠΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΑΓΕΛΑΔΟΤΡΟΦΙΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η παρούσα οικονομική κατάσταση

Διαβάστε περισσότερα

«Το Σ ΑΤ ISO22000:2005 Πλεονεκτήµατα & Μειονεκτήµατα απο την εφαρµογή του» ρ. Γεώργιος Γαϊτάνος LRQA Lead Auditor LRQA Πειραιάς

«Το Σ ΑΤ ISO22000:2005 Πλεονεκτήµατα & Μειονεκτήµατα απο την εφαρµογή του» ρ. Γεώργιος Γαϊτάνος LRQA Lead Auditor LRQA Πειραιάς «Το Σ ΑΤ ISO22000:2005 Πλεονεκτήµατα & Μειονεκτήµατα απο την εφαρµογή του» ρ. Γεώργιος Γαϊτάνος LRQA Lead Auditor LRQA Πειραιάς ΣΥΣΤΗΜΑ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ :Το υπόδειγµα Στοιχεία του ιοικητικού

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ

ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Στόχος Βασικές έννοιες για την ποιότητα και τα συστήματα ποιότητας Έννοια της ποιότητας και των συστημάτων ποιότητας Τεκμηρίωση ενός

Διαβάστε περισσότερα

Νίκος Χαριτωνίδης. Πρόλογος

Νίκος Χαριτωνίδης. Πρόλογος Πρόλογος Η ψύξη είναι σήµερα η πιο διαδοµένη µέθοδος διατήρησης των ευπαθών προϊόντων, όπως είναι τα τρόφιµα. Η επιστήµη της Βιοµηχανικής Ψύξης έχει σήµερα ξεχωριστή θέση και παίζει σηµαντικό ρόλο στην

Διαβάστε περισσότερα

Πρόσκληση ενδιαφέροντος για την προμήθεια Τυριών στο Νοσοκομείο μας

Πρόσκληση ενδιαφέροντος για την προμήθεια Τυριών στο Νοσοκομείο μας ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ Διοίκηση 2ης Υγειονομικής Περιφέρειας Πειραιώς & Αιγαίου ΓΕΝΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΕΙΡΑΙΑ ===================== Πειραιάς: 12-10-15

Διαβάστε περισσότερα

Από το αγρόκτημα στο πιάτο Farm to fork. Μαριέττα Κονταρίνη Ημερίδα για την Ασφάλεια Τροφίμων ΕΣΔΥ 27/4/2015

Από το αγρόκτημα στο πιάτο Farm to fork. Μαριέττα Κονταρίνη Ημερίδα για την Ασφάλεια Τροφίμων ΕΣΔΥ 27/4/2015 Από το αγρόκτημα στο πιάτο Farm to fork Μαριέττα Κονταρίνη Ημερίδα για την Ασφάλεια Τροφίμων ΕΣΔΥ 27/4/2015 Να εμπιστευόμαστε την Τροφή μας?? Τα τρόφιμα και ο Καταναλωτής Τροφή είναι Διαθέσιμη? Προσιτή?

Διαβάστε περισσότερα

Η προσέγγιση HACCP Συστήματα διαχείρισης ασφάλειας τροφίμων. Θεσσαλονίκη, 19 Ιουνίου 2013

Η προσέγγιση HACCP Συστήματα διαχείρισης ασφάλειας τροφίμων. Θεσσαλονίκη, 19 Ιουνίου 2013 Η προσέγγιση HACCP Συστήματα διαχείρισης ασφάλειας τροφίμων Θεσσαλονίκη, 19 Ιουνίου 2013 Συστήματα ΔΑΤ Τεκμηριωμένο σύστημα που εξασφαλίζει την ασφάλεια ενός τροφίμου Πιστοποίηση ΣΔΑΤ σύμφωνα με διεθνή

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΕΡΙΔΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΥΓΕΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ. Ολοκληρωμένη Προσέγγιση για την Ασφάλεια των τροφίμων food safety from farm to fork

ΗΜΕΡΙΔΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΥΓΕΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ. Ολοκληρωμένη Προσέγγιση για την Ασφάλεια των τροφίμων food safety from farm to fork ΗΜΕΡΙΔΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΥΓΕΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Ολοκληρωμένη Προσέγγιση για την Ασφάλεια των τροφίμων food safety from farm to fork Δρ. Κων/νος Μπαρμπέρης Προϊστάμενος Δ/νσης Εργαστηριακών

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΛΩΣΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΖΩΟΤΡΟΦΩΝ ΠΡΟΣ ΕΝΤΑΞΗ ΣΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΕΛΕΓΧΟΥ & ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ

ΔΗΛΩΣΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΖΩΟΤΡΟΦΩΝ ΠΡΟΣ ΕΝΤΑΞΗ ΣΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΕΛΕΓΧΟΥ & ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΔΗΛΩΣΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΖΩΟΤΡΟΦΩΝ ΠΡΟΣ ΕΝΤΑΞΗ ΣΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΕΛΕΓΧΟΥ & ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΠΩΝΥΜΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ: ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ: ΤΗΛΕΦΩΝΟ/ΦΑΞ: ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ (ΘΕΣΕΙΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

«Ασφάλεια και Πιστοποίηση Τοπικών Παραδοσιακών Προϊόντων»

«Ασφάλεια και Πιστοποίηση Τοπικών Παραδοσιακών Προϊόντων» «Ασφάλεια και Πιστοποίηση Τοπικών Παραδοσιακών Προϊόντων» Δρ.Ελένη Μαλισσιόβα Κτηνίατρος, MSc, MSc, PhD Καθηγήτρια Εφαρμογών Τμήμα Τεχνολογίας Τροφίμων ΤΕΙ Θεσσαλίας malissiova@teilar.gr «Τοπικά» παραδοσιακά

Διαβάστε περισσότερα

Έντυπο Ελέγχου Επιχειρήσεων Μαζικής Εστίασης

Έντυπο Ελέγχου Επιχειρήσεων Μαζικής Εστίασης Ηµεροµηνία ελέγχου: Θέση Στοιχείων Φορέα Ελέγχου ΚΩ : 1.01.04 Έντυπο Ελέγχου Επιχειρήσεων Μαζικής Εστίασης Επωνυµία Τίτλος Επιχείρησης Στοιχεία Επιχείρησης Πόλη - διεύθυνση Τ.Κ Τηλέφωνο, Φαξ Ονοµατεπώνυµο

Διαβάστε περισσότερα

Το πρόβλημα της ιλύς. Η λύση GACS

Το πρόβλημα της ιλύς. Η λύση GACS Το πρόβλημα της ιλύς Κατά την επεξεργασία των υγρών αποβλήτων παράγονται ταυτόχρονα και ορισμένα παραπροϊόντα, όπως τα εσχαρίσματα, η άμμος, τα ξαφρίσματα και η περίσσεια ιλύς από τις δεξαμενές καθίζησης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΙΡΑΙΩΣ 226, ΤΑΥΡΟΣ 177 78, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ. 210-3469606, ΦΑΞ 210-3469906, A. ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗ

ΠΕΙΡΑΙΩΣ 226, ΤΑΥΡΟΣ 177 78, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ. 210-3469606, ΦΑΞ 210-3469906, A. ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗ ΠΕΙΡΑΙΩΣ 226, ΤΑΥΡΟΣ 177 78, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ. 210-3469606, ΦΑΞ 210-3469906, A. ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗ 1. Τυποποίηση και Συσκευασία Η τυποποίηση, σε συνδυασμό με την αρχή της αμοιβαίας αναγνώρισης μεταξύ όλων των εμπλεκόμενων

Διαβάστε περισσότερα

Τροφογενείςή τροφιμογενείς νόσοι

Τροφογενείςή τροφιμογενείς νόσοι Τροφογενείςή τροφιμογενείς νόσοι Τροφογενείςή τροφιμογενείς νόσοιονομάζονται οι παθολογικές εκείνες καταστάσεις οι οποίες οφείλονται στην κατανάλωση τροφίμων που έχουν μολυνθεί με παθογόνους παράγοντες.

Διαβάστε περισσότερα

«Διαχείριση Ποιότητας»

«Διαχείριση Ποιότητας» ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΑΣ ΕΙΔΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗΣ, ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΕΕΕ-ΤΠΔΠ Ενημερωτική Εκδήλωση «Διαχείριση Ποιότητας» Αθήνα, 4 Απριλίου 2012 Τεχνικό

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΜΟΝΑ Α ΑΝΑΕΡΟΒΙΑΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΥΡΟΚΟΜΙΚΩΝ ΜΟΝΑ ΩΝ

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΜΟΝΑ Α ΑΝΑΕΡΟΒΙΑΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΥΡΟΚΟΜΙΚΩΝ ΜΟΝΑ ΩΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΜΟΝΑ Α ΑΝΑΕΡΟΒΙΑΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΥΡΟΚΟΜΙΚΩΝ ΜΟΝΑ ΩΝ Τα υγρά απόβλητα µονάδων επεξεργασίας τυροκοµικών προϊόντων περιέχουν υψηλό οργανικό φορτίο και προκαλούν αυξηµένα περιβαλλοντικά

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΛΕΞΙΜΟΙ ΚΛΑΔΟΙ ΠΡΩΤΟΓΕΝΟΥΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΟΥ ΜΕΤΡΟΥ 123Α

ΕΠΙΛΕΞΙΜΟΙ ΚΛΑΔΟΙ ΠΡΩΤΟΓΕΝΟΥΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΟΥ ΜΕΤΡΟΥ 123Α ΕΠΙΛΕΞΙΜΟΙ ΚΛΑΔΟΙ ΠΡΩΤΟΓΕΝΟΥΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΟΥ ΜΕΤΡΟΥ 123Α Ο κλάδος της μεταποίησης ή / και εμπορίας των Γεωργικών Προϊόντων απαιτεί συνέχιση της στήριξης των επενδύσεων, κατά τομέα, ως ακολούθως:

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ Νο 5

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ Νο 5 Τ.Ε.Ι. ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ Νο 5 Διαπιστευμένα Εργαστήρια Ιανουάριος 2012 5.1 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Τα κύρια ισχύοντα πρότυπα και οι σειρές προτύπων

Διαβάστε περισσότερα

Εμπειρίες & Προβλήματα Εφαρμογής του Συστήματος HACCP - ΗΆποψητου ΕΦΕΤ. Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής

Εμπειρίες & Προβλήματα Εφαρμογής του Συστήματος HACCP - ΗΆποψητου ΕΦΕΤ. Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής Εμπειρίες & Προβλήματα Εφαρμογής του Συστήματος HACCP - ΗΆποψητου ΕΦΕΤ Ευάγγελος Σ. Λάζος Αντιπρόεδρος ΕΦΕΤ Καθηγητής Ασφαλής Πρώτη Ύλη, Ασφαλή & Υγιεινά Τρόφιμα ΗΑλυσίδαΤροφίμων Πρωτογενής Παραγωγή Μεταποίηση

Διαβάστε περισσότερα

OΡΓΑΝΟΛΗΠΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΗΝ ΕΛΙΑ. Θανάσης Κερασιώτης Χημικός Μηχανικός Ε.Μ.Π. Διευθυντής Παραγωγής ΓΑΙΑ ΤΡΟΦΙΜΑ Α.Β.Ε.Ε.

OΡΓΑΝΟΛΗΠΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΗΝ ΕΛΙΑ. Θανάσης Κερασιώτης Χημικός Μηχανικός Ε.Μ.Π. Διευθυντής Παραγωγής ΓΑΙΑ ΤΡΟΦΙΜΑ Α.Β.Ε.Ε. OΡΓΑΝΟΛΗΠΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΗΝ ΕΛΙΑ Θανάσης Κερασιώτης Χημικός Μηχανικός Ε.Μ.Π. Διευθυντής Παραγωγής ΓΑΙΑ ΤΡΟΦΙΜΑ Α.Β.Ε.Ε. Σύντομη παρουσίαση της GAEA Η GAEA είναι μια Ελληνική εταιρεία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚ ΗΛΩΣΗΣ ΕΝ ΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚ ΗΛΩΣΗΣ ΕΝ ΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ Νάξος, 28-6-13 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΚΥΚΛΑ ΩΝ ΗΜΟΣ ΝΑΞΟΥ & ΜΙΚΡΩΝ ΚΥΚΛΑ ΩΝ Αρ. Πρωτ.: 8450 Ταχ. ιεύθυνση : Χώρα Νάξος Ταχ. Κώδικας : 84 300 Τηλέφωνο : 2285360100 Fax : 2285023570 ΠΡΟΣ: ΚΑΘΕ ΕΝ ΙΑΦΕΡΟΜΕΝΟ

Διαβάστε περισσότερα

Απαιτήσεις του ISO9001:2000

Απαιτήσεις του ISO9001:2000 Απαιτήσεις του ISO9001:2000 1. Αντικείμενο 2. Τυποποιητική παραπομπή 3. Όροι και ορισμοί 4. Σύστημα διαχείρισης ποιότητας 5. Ευθύνη της Διοίκησης 6. Διαχείριση πόρων 7. Υλοποίηση του προϊόντος 8. Μέτρηση,

Διαβάστε περισσότερα

Γάλα ιατηρήστε το στο ψυγείο

Γάλα ιατηρήστε το στο ψυγείο Σηµειώσεις για τον καθηγητή Γάλα ιατηρήστε το στο ψυγείο Βασικές γνώσεις Ο όρος γάλα, ως βασικό τρόφιµο, χωρίς κανένα προστεθειµένο επίθετο, ισχύει συνήθως για το αγελαδινό γάλα που είναι φρέσκο, πλήρες,

Διαβάστε περισσότερα

Το παρόν έργο αξιολογήθηκε και εγκρίθηκε σύμφωνα με την υπ αριθ. 1135/14-03-2011 Απόφαση του Δ.Σ. του ΕΦΕΤ.

Το παρόν έργο αξιολογήθηκε και εγκρίθηκε σύμφωνα με την υπ αριθ. 1135/14-03-2011 Απόφαση του Δ.Σ. του ΕΦΕΤ. ΓΕΝΙΚΟΣ ΟΔΗΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΒΑΣΕΙ ΤΩΝ ΑΡΧΩΝ ΤΟΥ HACCP ΣΕ ΜΙΚΡΕΣ ΓΑΛΑΚΤΟΚΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ Δ ΙΙ Ε Υ Θ Υ Ν Σ Η Ε Λ Ε Γ Χ Ω Ν Ε Π ΙΙ Χ Ε ΙΙ Ρ Η Σ Ε Ω Ν Κ Ε Ν Τ Ρ ΙΙ Κ Η Υ Π Η Ρ Ε Σ ΙΙ Α Ε

Διαβάστε περισσότερα

Ευρωπαϊκή Ένωση, 2010 Επιτρέπεται η αναπαραγωγή με αναφορά της πηγής.

Ευρωπαϊκή Ένωση, 2010 Επιτρέπεται η αναπαραγωγή με αναφορά της πηγής. Ευρωπαϊκή Επιτροπή ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ για την κατανόηση ορισμένων διατάξεων ευελιξίας που προβλέπονται στη δέσμη μέτρων όσον αφορά την υγιεινή Συχνές ερωτήσεις Κατευθυντήριες

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ» του ΠΤ Κ Θ του ΤΕΕ

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ» του ΠΤ Κ Θ του ΤΕΕ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΧΗΜΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ HELLENIC ASSOCIATION OF CHEMICAL ENGINEERS Αριστείδου 99, 17672, Καλλιθέα Αττικής Τηλ.: 210 9536775-6, Fax: 210 9536777 99 Aristidou, Kallithea EL17672 Attiki Greece

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚ Ι Ο Κ Ο Ε ΠΙ Π Τ Ι Ε Τ Λ Ε ΕΙΟ Ι Ο Ε Θ Ε Ν Θ ΙΚ Ι Η Κ Σ Η Α Μ

ΓΕΝΙΚ Ι Ο Κ Ο Ε ΠΙ Π Τ Ι Ε Τ Λ Ε ΕΙΟ Ι Ο Ε Θ Ε Ν Θ ΙΚ Ι Η Κ Σ Η Α Μ ΓΕΝΙΚΟ ΕΠΙΤΕΛΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΑΜΥΝΑΣ ΚΛΑΔΟΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ & ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΜΥΝΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ Σεμινάριο ΔΙΑΚΛΑΔΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ -ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ - ΣΤΟΧΟΘΕΣΙΑΣ Θέμα: «Τεχνικές Διαχείρισης

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΛΩΣΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΜΕΛΙΣΣΟΚΟΜΙΚΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ ΠΡΟΣ ΕΝΤΑΞΗ ΣΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΕΛΕΓΧΟΥ & ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ

ΔΗΛΩΣΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΜΕΛΙΣΣΟΚΟΜΙΚΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ ΠΡΟΣ ΕΝΤΑΞΗ ΣΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΕΛΕΓΧΟΥ & ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΔΗΛΩΣΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΜΕΛΙΣΣΟΚΟΜΙΚΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ ΠΡΟΣ ΕΝΤΑΞΗ ΣΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΕΛΕΓΧΟΥ & ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΠΩΝΥΜΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ: ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ: ΤΗΛΕΦΩΝΟ/ΦΑΞ: ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ (ΘΕΣΕΙΣ ΚΑΙ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ) Α/Α ΑΡΙΘΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗΣ, ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ. Εισηγήτρια: Γκαβέλα Σταματία Δρ. Χημικός Μηχανικός ΕΜΠ

ΕΙΔΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗΣ, ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ. Εισηγήτρια: Γκαβέλα Σταματία Δρ. Χημικός Μηχανικός ΕΜΠ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΤΕΕ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΑΣ ΕΕΕ ΤΠΔΠ ΕΙΔΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗΣ, ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Θέμα εισήγησης: «ΕΛΟΤ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΟΜΟ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΤΙΚΟ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ

ΣΥΝΤΟΜΟ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΤΙΚΟ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΑΣΦΑΛΗΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΟΞΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΥΝΤΟΜΟ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΤΙΚΟ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ GWS Ltd. Γιαννιτσών 200, 54628 Θεσσαλονίκη Τηλ.: 2310 523245, Φαξ.: 2310 523241 info@gws.gr www.gws.gr Η Global

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΘΡΑ & ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ. Καθαρισμός & Απολύμανση: Σχεδιάστε ένα σωστό πρόγραμμα βασισμένο στον χώρο σας

ΑΡΘΡΑ & ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ. Καθαρισμός & Απολύμανση: Σχεδιάστε ένα σωστό πρόγραμμα βασισμένο στον χώρο σας ΑΡΘΡΑ & ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ Καθαρισμός & Απολύμανση: Σχεδιάστε ένα σωστό πρόγραμμα βασισμένο στον χώρο σας Οι μεγάλες και θεσμικές αλλαγές που έφερε η νέα υγειονομική νομοθεσία στη λειτουργία των επιχειρήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Σύστηµα ιαπίστευσης Α.Ε.

Εθνικό Σύστηµα ιαπίστευσης Α.Ε. ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΑ Ο ΗΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΙΑΠΙΣΤΕΥΣΗ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΣΧΕΤΙΚΩΝ ΜΕ ΤΗ ΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑ ΚΑΤΑ ΕΛΟΤ ΕΝ ISO/IEC 17025 ΕΣΥ ΚΟ- ΕΙΓΜ /01/02/10-5-2006 1/7 ΕΣΥ ΚΟ- ΕΙΓΜ Έκδοση: 01 Αναθεώρηση: 02 Ηµεροµηνία Έκδοσης:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΕΙΣ. ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ. ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ. µε τη χρήση ενός παγκοσµίως αναγνωρίσιµου σήµατος Ποιότητας, για πραγµατική Προστιθέµενη Αξία

ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΕΙΣ. ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ. ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ. µε τη χρήση ενός παγκοσµίως αναγνωρίσιµου σήµατος Ποιότητας, για πραγµατική Προστιθέµενη Αξία ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΕΙΣ. ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ. ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ µε τη χρήση ενός παγκοσµίως αναγνωρίσιµου σήµατος Ποιότητας, για πραγµατική Προστιθέµενη Αξία Η TUV HELLAS παρακολουθώντας στενά τις εξελίξεις στον αγροδιατροφικό

Διαβάστε περισσότερα

Ποιοτικά Χαρακτηριστικά Λυµάτων

Ποιοτικά Χαρακτηριστικά Λυµάτων Ποιοτικά Χαρακτηριστικά Λυµάτων µπορούν να καταταχθούν σε τρεις κατηγορίες: Φυσικά Χηµικά Βιολογικά. Πολλές από τις παραµέτρους που ανήκουν στις κατηγορίες αυτές αλληλεξαρτώνται π.χ. η θερµοκρασία που

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΟΤ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΙ ΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΑΚΟΥ ΣΚΥΡΟ ΕΜΑΤΟΣ

ΕΛΟΤ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΙ ΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΑΚΟΥ ΣΚΥΡΟ ΕΜΑΤΟΣ ΕΛΟΤ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΙ ΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΑΚΟΥ ΣΚΥΡΟ ΕΜΑΤΟΣ Έκδοση/ Τροποποίηση : 01/01 Συντάχθηκε από/ Υπογραφή : Μ. Πιτσίκα/ Ξ. Παπαϊωάννου Εγκρίθηκε από/ Υπογραφή Προέδρου

Διαβάστε περισσότερα