Διάγνωση και αιτιοπαθογένεια της οστεοπόρωσης

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Διάγνωση και αιτιοπαθογένεια της οστεοπόρωσης"

Transcript

1 Διάγνωση και αιτιοπαθογένεια της οστεοπόρωσης Γεώργιος Λυρίτης Αναπλ. Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών, Δ/ντής Εργαστηρίου Έρευνας Παθήσεων Μυοσκελετικού Συστήματος (Θ. Γαροφαλύδης) ΣΕΚΕΡΗΣ: Ευχαριστούμε τον κ. Μαυρικάκη. Μας τρόμαξε, λίγο, δεν πειράζει όμως. Έπεται τώρα η διάγνωση, που θα δείξει ότι μπορούμε να προλάβουμε ορισμένα πράγματα, και, τέλος, έρχεται και η λύτρωση με τη θεραπεία. Επομένως, περιμένουμε από τους δύο επόμενους ομιλητές λίγο να μας συνεφέρουν. Γ. ΛΥΡΙΤΗΣ: Ναι, γιατί το ακροατήριο πρέπει να κοιμηθεί ήσυχο και σήμερα το βράδυ, ας μην του δημιουργήσουμε εφιάλτες. Άλλωστε, δεν αξίζει τον κόπο, νομίζω και εγώ, είναι λιγάκι υπερβολικό. Κατ' αρχάς, θέλω να ευχαριστήσω θερμά τον καθ. κ. Σέκερη, την κ. Γραμματικοπούλου, καθώς επίσης και την εταιρεία NOVARTIS, που υποστηρίζει πάντα κάθε εκδήλωση και, ειδικότερα, όλες τις εκδηλώσεις που διοργανώνουμε για την οστεοπόρωση. Είμαι επηρεασμένος από το περιβάλλον, επηρεασμένος από το πολυάριθμο ακροατήριο. Το θέμα για το οποίο θα μιλήσω ενδιαφέρει ένα μεγάλο 203

2 ΚΟΙΝΩΝΊΑ & ΥΓΕΊΑ κοινό, κυρίως γυναικείο. Θα προσπαθήσω λοιπόν να γίνω σαφής, κατανοητός και σύντομος. Είναι γεγονός ότι η οστεοπόρωση μπορεί να δημιουργήσει αναπηρικές καταστάσεις. Το αποτέλεσμα του νοσήματος, τουλάχιστον στη λεγόμενη σπονδυλική οστεοπόρωση, είναι κάτι που οι γυναίκες ιδιαίτερα φοβούνται γιατί η γυναικεία φύση, είναι συνυφασμένη και με την καλαισθησία και ένα πράγμα το οποίο την τρομάζει είναι αυτή η αλλαγή του σώματος της, η αλλαγή της αυτοεικόνας της. Είναι γεγονός, επίσης πως η οστεοπόρωση δημιουργεί εξίσου σοβαρές λειτουργικές διαταραχές, των οποίων οι σοβαρότερες είναι καρδιοαναπνευσπκές. Δηλαδή, πετάγεται η κοιλιά προς τα εμπρός, ο θώρακας πιέζεται κυριολεκτικά προς τα μέσα, εάν μάλιστα υπάρχει ήδη κάποιο πρόβλημα καρδιαγγειακής ανεπάρκειας, αυτό επιτείνεται. Συχνά παρατηρείται χαλαρωμένη κοιλιά ή στομάχι που προεξέχει να συνοδεύεται και από πεπτικές διαταραχές. Τα άτομα που πάσχουν από σπονδυλικά κατάγματα έχουν πολλούς πόνους. Τα κατάγματα που μας περιέγραψε ο κ. Μαυρικάκης εμφανίζονται πολλές φορές από νεαρή ηλικία. Μια γυναίκα 45 ετών δεν μπορεί να κατανοήσει πώς, χωρίς να υποστεί πτώση ή κάκωση, έχει ένα πρόσφατο σπονδυλικό κάταγμα. Αυτό οφείλεται, όμως, στο ότι η οστεοπόρωση στην ηλικία αυτή συνοδεύεται από ταχεία οστική απώλεια. Αυτά, βέβαια, είναι δύο διαφορετικά πράγματα. Το πρώτο σχετίζεται με την κορυφαία οστική πυκνότητα που θα αποκτήσει κανείς στη νεαρή ηλικία και το δεύτερο με την ταχύτητα επιτευγμένης οστικής πυκνότητας, κυρίως στις γυναίκες μετά την εμμηνόπαυση. Ποιοι είναι οι κύριοι λόγοι για τους οποίους θα πετύχουμε υψηλή κορυφαία οστική πυκνότητα; Είναι εντυπωσιακό ότι πραγματικά ο σπουδαιότερος παράγοντας είναι γενετικός. Δεν είναι, όμως, εύκολο να καθορίσουμε ποιος είναι ο συγκεκριμένος γενετικός λόγος που θα κάνει μια γυναίκα να αποκτήσει χαμηλή κορυφαία οστική πυκνότητα. 204

3 ΔΙΆΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΑΙΤΙΟΠΑΘΟΓΕΝΕΙΑ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΌΡΩΣΗΣ Υπάρχουν πάρα πολλές υποθέσεις. Το έχουμε διερευνήσει σε βάθος. Ξέρουμε ότι υπάρχουν ελαττωματικά γονίδια, πολλά διαφορετικά γονίδια. Το θέμα είναι ότι δεν μπορούμε να πούμε ποιο συγκεκριμένο γονίδιο είναι η ama. Φαίνεται ότι υπάρχει πολυπαραγοντισμός, δηλαδή, υπάρχουν πάρα πολλές αιτίες. Θα δώσω μόνο ένα πολύ απλό παράδειγμα που ενδιαφέρει όλους μας. Όταν έρχεται στο ιατρείο μου μια κυρία, 55 ετών, που πριν 2-3 χρόνια περίπου, μπήκε στην εμμηνόπαυση, και έχει πάρα πολύ χαμηλή οστική πυκνότητα, είναι παράδοξο να έχει χάσει όλο αυτό το ποσό μέσα στα τελευταία 3 χρόνια. Είναι πολύ πιθανόν, λοιπόν, αυτό να έχει συμβεί από νεαράς ηλικίας. Εάν μάλιστα έχει μια κόρη ετών και ζητήσουμε να της κάνουμε επίσης μια μέτρηση της οστικής πυκνότητας η πιθανότητα αυτό το παιδί να έχει χαμηλή οστική πυκνότητα είναι σχεδόν τριπλάσια, παρόλο που, είναι μόνο κατά το 50% η μητέρα υπεύθυνη για την κληρονομική μεταβίβαση στο παιδί. Επομένως, υπάρχει μια πολύ μεγάλη κληρονομική επιβάρυνση. Θα είναι καλό στο μέλλον να το εντοπίζουν όσο το δυνατόν νωρίτερα, παρόλο που είναι λίγο φρικιαστικό για ένα νεογνό, για ένα παιδάκι που μόλις γεννήθηκε, να διαπιστώνεται ότι έχει πολλές πιθανότητες να αναπτύξει καρκίνο ή να αναπτύξει καρδιοπάθεια. Για το μέλλον, όμως, υπάρχουν τέτοια σενάρια και πιθανόν κι αυτό της γενετικής παρέμβασης από νεαρότερη ηλικία. Τι έχει πρακτική σημασία, το ανέφερε και ο κ. Μαυρικάκης πριν. Όσο μεγαλύτερο είναι το βάρος μιας γυναίκας, τόσο μικρότερος είναι και ο κίνδυνος να πάθει οστεοπόρωση. Όσο λοιπόν αυξάνουν τα κιλά, τόσο και η οστική πυκνότητα μεγαλώνει και, μάλιστα, ο συνεργάτης μου ο κ. Τροβάς δημοσίευσε πριν από χρόνια μία ενδιαφέρουσα εργασία, η οποία έλεγε ότι οι γυναίκες οι οποίες από 25 ετών -εμείς τώρα αναφερόμαστε για τα αύξησαν το σωματικό τους βάρος πάνω από 17%, αυτές είχαν πολύ καλύτερη οστική πυκνότητα. Ενώ οι γυναίκες που δεν πάχυναν καθόλου από νεαρή ηλικία είχαν χαμηλή οστική πυκνότητα. Επομένως, ξανατονίζω ότι ένας ισχυρός προδιαθετικός παράγοντας για την ανάπτυξη της οστεοπόρωσης είναι το χαμηλό σωματικό βάρος, καθώς επίσης και η ταχεία απώλεια βάρους μετά την εμμηνόπαυση. 205

4 ΚΟΙΝΩΝΊΑ & ΥΓΕΊΑ Και ερχόμαστε στο σημαντικότατο θέμα της πρόσληψης των γαλακτοκομικών προϊόντων. Είναι ένα πάρα πολύ σοβαρό κοινωνικοοικονομικό θέμα και τούτο γιατί όσο αυξάνεται το βιοτικό μας επίπεδο, τόσο μειώνεται και η κατανάλωση γαλακτοκομικών προϊόντων στα νεαρά άτομα. Ενώ, παράλληλα, αυξάνεται η κατανάλωση λευκωμάτων, πρωτεϊνών, ακόμα και λιπών, και διαφόρων άλλων ανθυγιεινών προϊόντων. Θέλω να τονίσω τη σημασία της σωστής πρόσληψης ασβεστίου σε καθημερινή βάση. Ένα άτομο που παίρνει την απαιτούμενη ποσότητα ασβεστίου, αναπτύσσει μια σωστή οστική πυκνότητα. Σε μια ομάδα ανθρώπων που καθ' όλη τη διάρκεια της ζωής τους παίρνουν τις απαραίτητες ποσότητες ασβεστίου, από 800 μέχρι μιλιγκράμ ανάλογα προς την ηλικία, εναποθέτουν πολύ θετικά ασβέστιο στον σκελετό τους, μέχρι βέβαια την ηλικία που αναπτύσσεται ο σκελετός, και τον συντηρούν σχετικά μετά την ώριμη ηλικία. Αντίθετα, τα άτομα που έχουν χαμηλές προσλήψεις ασβεστίου από νεαράς ηλικίας και παίρνουν λιγότερο ασβέστιο στη νεαρή τους ηλικία, στην όψιμη ηλικία εμφανίζουν μια ήδη μεγαλύτερη οστική απώλεια. Επομένως, η κεφαλαιώδους αναγκαιότητας πρόσληψη του ασβεστίου έχει μεγάλη σημασία στην καλή κατασκευή σκελετού στη νεαρά ηλικία αλλά και στη συντήρηση του. Φέτος, στην Παγκόσμια Ημέρα της Οστεοπόρωσης, που ήταν στις 20 Οκτωβρίου, είχαμε βάλει παγκόσμια ως στόχο τη βελτίωση της οστικής κατάστασης στα νεαρά παιδιά. Δυστυχώς, το μεγαλύτερο ποσοστό των παιδιών του κόσμου μας ζει μια πολύ μίζερη ζωή και αναπτύσσει πάρα πολύ κακό σκελετό. Αυτή είναι μια θλιβερή διαπίστωση, που όλοι αντιμετωπίζουμε καθημερινά. Δεν μας αγγίζει τόσο πολύ εμάς, αντιθέτως τα δικά μας παιδιά προτιμούν να ξοδεύουν τα λεφτά τους όχι σε κρίσιμες τροφές, αλλά σε άλλα πράγματα. Σε μια μελέτη του Ινστιτούτου Υγείας του Παιδιού, που έγινε πριν από 30 χρόνια και δείχνει τα επίπεδα της βιταμίνης D στα παιδάκια του δημοτικού σχολείου, στην Αθήνα και στην επαρχία, προέκυψε ότι τα παιδάκια του δημοτικού σχολείου που ζουν στην Αθήνα έχουν πάρα πολύ χαμηλά επίπεδα βιταμί- 206

5 ΔΙΆΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΑΙΤΙΟΠΑΘΟΓΕΝΕΙΑ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΌΡΩΣΗΣ νης D -αυτό 6έ6αια πριν από 30 χρόνια- γιατί τα δεδομένα έχουν αλλάξει και στην Αθήνα και στην επαρχία, καθώς η επαρχία έχει αστικοποιηθεί και τα παιδιά δεν βγαίνουν έξω από το σπίτι. Και αυτό που επεσήμανε ο κ. Μαυρικάκης, ότι δηλαδή η ηλιοφάνεια είναι πολύ θετικό σημείο για μας, δεν το εκμεταλλευόμαστε ανάλογα. Και, μάλιστα, σε μια πανευρωπαϊκή μελέτη που δημοσιεύτηκε σε ένα μεγάλο περιοδικό πριν από χρόνια, φαινόταν ότι -σε 2 κέντρα που είχαν γίνει στην Ελλάδα, το ένα στο Μαρκόπουλο και το άλλο στις Αρχάνες στην Κρήτη- η Ελλάδα ήταν από τις χώρες με τα χαμηλότερα επίπεδα Βιταμίνης D, γεγονός θλιβερό. Και τούτο πιθανόν διότι στην Ελλάδα δεν είναι υποχρεωτικός ο εμπλουτισμός των λιπαρών ουσιών σε βιταμίνη D, όπως είναι υποχρεωτικός στη Βόρεια Ευρώπη. Ένας ακόμη παράγοντας που έχει ιδιαίτερη σημασία στην καλή ανάπτυξη του σκελετού είναι η καλή ορμονική κατάσταση. Αυτό το λέω γιατί πολλές φορές αφήνουμε τα κορίτσια να καθυστερούν πάρα πολύ την έναρξη της περιόδου, όμως όσο καθυστερεί η έναρξη της περιόδου, αν αρχίζει π.χ. από 15 ετών, τόσο αυτά τα κορίτσια τελικά δεν αναπτύσσονται, αναπτύσσουν δηλαδή κανονική περίοδο, αλλά δεν αναπτύσσεται φυσιολογικά ο σκελετός τους σε όψιμη ηλικία. Πώς όμως δημιουργείται το νόσημα που ονομάζεται οστεοπόρωση; Ως γνωστό ο ανθρώπινος σκελετός δεν είναι ένα αδρανές υλικό. Είναι ένα υλικό το οποίο συνεχώς ανανεώνεται και πρέπει να ανανεώνεται, αφού το ασβέστιο είναι τελείως απαραίτητο για τη ζωή μας, ζούμε από σταθερές τιμές ασβεστίου δηλαδή. Από την άλλη όμως μεριά, μηχανικά, εάν δεν ανανεωνόταν αυτό το οστούν, τα οστά μας σε λίγα χρόνια, με την καθημερινή χρήση που αντιμετωπίζουν θα έσπαγαν. Επομένως, χρειάζεται συνεχής ανανέωση, δηλαδή, μια συνεχής ανακατασκευή. Και αυτό γίνεται με τη δράση δύο διαφορετικών κυττάρων: τους οστεοκλάστες, τα κύτταρα που καταστρέφουν το κόκκαλο, και τους οστεοβλάστες, οι οποίοι παράγουν κόκκαλο. Θεωρητικά, θα έπρεπε όσο κόκκαλο αφαιρούν οι οστεοκλάστες, άλλο τόσο κόκκαλο να παράγουν οι οστεοβλάστες, οπότε η κατεστραμμένη αυτή, φυσιολογικά εννοώ, ποσότητα οστού να αντικαθίσταται με ένα καινούργιο, γερό, νεόπλαστο οστούν. 207

6 ΚΟΙΝΩΝΊΑ & ΥΓΕΊΑ Τα νεαρά παιδιά πρέπει να παράγουν περισσότερο κόκκαλο απ' ό,τι καταστρέφουν, γιατί έτσι μεγαλώνει και ο σκελετός τους. Ενώ, αντίθετα, μετά από μια ηλικία, η ποσότητα του οστού που καταστρέφεται είναι μεγαλύτερη απ' αυτήν που δημιουργείται και, έτσι, το αποτέλεσμα τελικά είναι ότι μένει ένα υπόλειμμα. Τι αποτέλεσμα έχει αυτό. Ξέρουμε ότι υπάρχουν συγκεκριμένες ουσίες, οι οποίες δρουν γύρω από τα κύτταρα παρακρινικά, και οι ουσίες αυτές κυρίως είναι ορισμένες ιντερλευκίνες, ορισμένες κυττοκίνες, οι οποίες διεγείρουν την παραγωγή των οστεοκλαστών. Οι οστεοβλάστες παράγονται από ουσίες που είναι κρυμμένες μέσα στο κατεστραμμένο οστούν, είναι ορισμένοι αυξητικοί παράγοντες, όπως ο τροποποιητικός παράγοντας 6', οι οποίοι απελευθερώνονται, αποδεσμεύονται από μια δεσμευτική πρωτεΐνη και αρχίζουν και παράγουν οστεοβλάστες. Υπάρχει ένας συνεχής κύκλος μέσα στον οποίο δουλεύουν τα οστά. Γνωρίζουμε επίσης, και αυτό είναι πάρα πολύ σημαντικό, ότι τα τελευταία χρόνια έχουμε προοδεύσει εξαιρετικά σε αυτό το σημείο, ότι όλα σχεδόν τα κύτταρα -εδώ μας ενδιαφέρουν οι οστεοβλάστες- έχουν υποδοχείς των οιστρογόνων και οι άντρες επίσης δρουν απ' αυτό τον οστεοδοχέα. Δηλαδή και στους άντρες, η ορμόνη, που είναι η τεστοστερόνη έχει άμεση δράση μέσω των οιστρογόνων, ενώ οι υποδοχείς αυτοί στις γυναίκες μετά την εμμηνόπαυση σταματάνε να τροφοδοτούνται, να δεσμεύονται, λόγω της πτώσης των οιστρογόνων που σημειώνεται μετά την εμμηνόπαυση. Οι γυναίκες χάνουν πολύ νωρίς την κυρίως αναβολική τους ορμόνη. Μια άλλη αιτία, όμως, που προκαλεί οστεοπόρωση είναι και η αδράνεια. Όσο κόκκαλο αφαιρεθεί, άλλο τόσο κόκκαλο θα φτιαχτεί, και τελικά θα έχουμε ισορροπία. Εάν κόψουμε τον τένοντα, δηλαδή κάνουμε μια μηχανική αποφόρτιση, τότε υπάρχει πάλι αρνητικό ισοζύγιο οστού. Επομένως, είναι δύο αιτίες οι οποίες μπορούν να προκαλέσουν οστεοπόρωση. Η μία αιτία είναι η ορμονική και η άλλη είναι η μηχανική αιτία. Πράγματι γνωρίζουμε από χρόνια ότι υπάρχει μια δυνατότητα, που λέγεται μηχανοστάτης και Βοηθάει να 208

7 ΔΙΆΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΑΙΤΙΟΠΑΘΟΓΕΝΕΙΑ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΌΡΩΣΗΣ καταλαβαίνουν τα κόκκαλα πότε πρέπει να διατηρούνται στη φυσιολογική τους κατάσταση. Μια από τις βασικότερες παθήσεις που παθαίνουν οι αστροναύτες στο διάστημα και ένα από τα βασικότερα νοσήματα που ενδιαφέρουν τη NASA είναι η οστεοπόρωση, και οι τρόποι αντιμετώπισης της. Πρέπει ο σκελετός να έχει μονίμως ένα περιθώριο φορτίσεων, που σημαίνει ότι όλοι μας, ανεξαρτήτως ηλικίας, πρέπει μέχρι ενός βαθμού να χρησιμοποιούμε σωστά τους μύες μας και τον σκελετό μας. Εδώ δίνω έμφαση στους μύες και πρέπει να πω το εξής. Ρωτάνε πολλές γυναίκες «Ποιο είναι το κανονικό ποσοστό που θα έπρεπε να έχω; Έχω το κανονικό ποσοστό οστού;» Η σωστή απάντηση είναι ότι πρέπει κανείς να έχει τόσο οστούν όσο απαιτούν οι μύες. Γιατί, στην ουσία, κάθε άνθρωπος είναι όπως ένα σπίτι: το σπίτι έχει βάρος σκελετού ανάλογα με το τι φορτία δέχεται. 'Οταν έχουμε έναν σκελετό που δέχεται μεγάλα μηχανικά φορτία, χρειάζεται και μεγαλύτερες πυκνότητες. Για παράδειγμα, μια πολύ αδύνατη κοπέλα η οποία δεν έχει ιδιαίτερα φορτία, δεν έχει και ανάγκη μεγάλων πυκνοτήτων. Δηλαδή πρέπει κανονικά να υπάρχει απόλυτος συσχετισμός μεταξύ του μυϊκού ιστού με την οστική πυκνότητα. Τώρα υπάρχει ένα πάρα πολύ λεπτό σημείο. Όταν αρχίζει το αρνητικό ισοζύγιο, αρχίζει να χάνεται κόκκαλο. Το κόκκαλο χάνεται από τα πλέον ευαίσθητα σημεία και τα πλέον ευαίσθητα σημεία είναι οι λαιμοί, τα στενά σημεία των οστεοδοκίδων, γιατί αυτές είναι οι περιοχές που δέχονται τις μεγαλύτερες φορτίσεις. Εάν σπάσει, σταματάνε να μεταφέρονται φορτία και με αυτή τη λογική απορροφάται το κόκκαλο και σιγά - σιγά εξαφανίζεται. Επομένως πως είναι δυνατόν να μην σπάσουν αυτοί οι λαιμοί; Αυτό γίνεται μόνο με έναν τρόπο: όταν αρχίζει να απορροφάται λίγο το κόκκαλο, τότε να συνειδητοποιηθεί πολύ γρήγορα ότι χάνει κόκκαλο και να μπορέσει να το διορθώσει. Εμείς το λέμε να αποφεύγει την επισυσσώρευση των μικροκακώσεων. Εάν αυτές οι μικροκακώσεις δεν συσσωρεύονται -όπως τα χρέη μας δεν συσσωρεύονται, γιατί αλλιώς δεν πρόκειται να τα δώσουμε πίσω ποτέ- και τις 209

8 ΚΟΙΝΩΝΊΑ & ΥΓΕΊΑ διορθώνουμε γρήγορα, τότε προλαβαίνουμε και την οστεοπόρωση. Θα αναφέρω εδώ ένα ενδιαφέρον ιατρικό περιστατικό. Έχω μια ασθενή μου νέας ηλικίας, περίπου 50 ετών. Όπως οι περισσότερες γυναίκες, ήρθε για να κάνει μέτρηση της οστικής πυκνότητας. Είχε 120% περίπου οστική πυκνότητα. Δηλαδή, ήταν ένα άτομο που, με τη λογική αυτή, δεν διατρέχει κανένα κίνδυνο να αναπτύξει οστεοπόρωση. Και πραγματικά, όχι μόνο είναι φυσιολογική, αλλά είναι υπέρ το δέον φυσιολογική. Η γυναίκα, όμως, μετά από 2 χρόνια επανέλαβε τη μέτρηση της οστικής πυκνότητας και ήταν 110%, είχε δηλαδή χάσει 10% οστική πυκνότητα. Αλλά ποιος έπρεπε να της πει εκείνη τη στιγμή ότι δεν είναι φυσιολογική; Ήταν 120, έγινε 110. Οστεοπόρωση σημαίνει να έχεις 70-80% οστική πυκνότητα, για να διευκρινίσω τι εννοούμε οστεοπόρωση. Επομένως, και πάλι δεν της δώσαμε θεραπεία. Όταν περίπου έναν χρόνο μετά ήρθε για την τρίτη μέτρηση, η γυναίκα ήδη είχε πάθει κάταγμα σπονδυλικής στήλης διότι και την τρίτη φορά είχε χάσει σημαντικά οστική πυκνότητα. Αυτή είναι μία περίπτωση, όπως τη λέμε, fast bone looser, δηλαδή χάνει γρήγορα κόκκαλο. Ανεξάρτητα οστικής πυκνότητας, η ταχεία οστική απώλεια είναι ο μεγαλύτερος κίνδυνος να πάθει κανείς οστεοπόρωση και αυτό κυρίως με την έλλειψη των οιστρογόνων. Μια γυναίκα που, ανεξάρτητα απ' όση οστική πυκνότητα έχει, δεν χάνει γρήγορα οστούν, αυτή δεν έχει μεγάλο κίνδυνο να πάθει κατάγματα. Η γυναίκα που χάνει γρήγορα οστούν και βέβαια περισσότερο αυτή που έχει ήδη χαμηλή οστική πυκνότητα, αντιμετωπίζει εξαιρετικά μεγάλο κίνδυνο, εάν μάλιστα έχει και ένα σπονδυλικό κάταγμα, επταπλασιάζεται ο κίνδυνος να πάθει δεύτερο, αν έχει δύο, πολλαπλασιάζεται ακόμα περισσότερο κ.ο.κ. Η NOVARTIS έχει ένα φάρμακο πολύ σημαντικό που λέγεται Καλσιτονίνη, για το οποίο θα μας πει περισσότερα ο κ. Παπαπέτρου. Εγώ, λοιπόν, θα ήθελα να αναφερθώ στην αποφόρτιση -ήδη είπα ότι άμα δεν κινούμεθα, παθαίνουμε οστεοπόρωση- και συγκεκριμένα μια εργασία την οποία έχει δημοσιεύσει ο κ. Τσακάλατος, ένας συνεργάτης μου, και αφορά τα άτομα που έπαθαν διατροχα- 210

9 ΔΙΆΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΑΙΤΙΟΠΑΘΟΓΕΝΕΙΑ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΌΡΩΣΗΣ ντήριο κάταγμα, αυτό που είπε ο κ. Μαυρικάκης, και τα οποία τα παρακολουθούμε μόνο για 2 Βδομάδες μετά το κάταγμα. Την πρώτη βδομάδα χειρουργούνται και παραμένουν στο νοσοκομείο ακόμη μια εβδομάδα. Εμείς παρακολουθούμε μια παράμετρο, που εκείνη την εποχή ονομαζόταν αποβολή του σιδηροξείου προλίνης των ούρων σε άτομα με κάταγμα αυξάνεται η αποβολή, δηλαδή αρχίζουν να χάνουν κόκκαλο, και με την επέμβαση χάνουν πολύ περισσότερο. Επομένως, ένα ερέθισμα, που εδώ είναι η ακινησία συν τον τραυματισμό, επιτάχυνε εξαιρετικά την οστική απώλεια και, βέβαια, η Καλσιτονίνη πράγματι κατάφερε να αναστείλει στην περίπτωση αυτή την ταχεία οστική απώλεια. Θέλω να διευκρινήσω ότι η οστεοπόρωση δεν οφείλεται μόνο στην έλλειψη οιστρογόνων, αλλά και σε πάρα πολλές άλλες αιτίες, τις οποίες ο γιατρός είναι υπεύθυνος να εντοπίσει, προτού αρχίσει να κάνει θεραπεία, κάνοντας τη σωστή διαφορετική διάγνωση. Και από την άλλη μεριά, υπάρχουν ορισμένα φάρμακα που χρειάζονται προσοχή. Βέβαια, με όλα όσα ανέφερα δεν θέλω να πω ότι υπεύθυνος είναι ο γιατρός που χορηγεί τα φάρμακα όμως η χορήγηση υψηλών δόσεων κορτιζόνης ή οι θεραπείες καταστολής με θυροξίνη ενώ είναι απαραίτητα φάρμακα για τον ασθενή, εντούτοις σε πολλές περιπτώσεις είναι πιθανόν να θεωρηθούν υπεύθυνες για την εμφάνιση δευτεροπαθούς οστεοπόρωσης. Τώρα, πως διαγιγνώσκει κανείς την οστεοπόρωση; Θα κάνουμε μια μέτρηση της οστικής πυκνότητας και τη μέτρηση της οστικής πυκνότητας την κάνουμε συνήθως με μια απλοϊκή μέθοδο, είναι πράγματι απλοϊκή μέθοδος, η οποία λέγεται μέτρηση της οστικής πυκνότητας με διπλή απορρόφηση ακτίνων Χ. Η τεχνική αυτή είναι απλοϊκή διότι, δυστυχώς, μετράει πυκνότητες σε επιφάνειες και πυκνότητες είναι γραμμάρια σε όγκο. Επομένως, θα έπρεπε να μετράγαμε όγκο και όχι επιφάνεια. Είναι μια απλοποιημένη έννοια του όρου πυκνότητα. Και αυτή είναι η μέτρηση η οποία μας δείχνει ότι κάποια γυναίκα έχει μια οστική πυκνότητα οριακή, είναι στο μείον 2 26 σταθερές αποκλίσεις κάτω από το αναλογούν της ηλικίας της. 211

10 ΚΟΙΝΩΝΊΑ & ΥΓΕΊΑ Οι περισσότερες γυναίκες λένε: «Γιατρέ μου, πόση οστεοπόρωση έχω;» Η μέτρηση λέει 90% οστική πυκνότητα. Αν της πω ότι έχει 10% οστεοπόρωση είναι λάθος διότι κανένας δεν μου έχει πει ποτέ ότι η γυναίκα ήταν στο 100% και τώρα πήγε στο 90%. Για παράδειγμα θα αναφέρω την περίπτωση, μιας γυναίκας η οποία όμως έχει μια 6αριά οστεοπόρωση, είναι μόνο 57 ετών και, αυτή η γυναίκα έχει ένα πάρα πολύ αυξημένο κίνδυνο οστικής πυκνότητας. Η μέθοδος δεν είναι τόσο απλή, χρειάζεται αυστηρές προδιαγραφές διότι μπορεί να γίνουν εύκολα λάθη σε αυτή τη μέτρηση. Τα λάθη μπορεί να είναι κυρίως λάθη επαναληψιμότητας, δηλαδή σε επαναληπτικές εξετάσεις, καθώς επίσης μπορεί και λόγω συγκεκριμένων αιτιών, αυτή η γυναίκα π.χ. να έχει βαριά σκολίωση, επομένως μπορεί να βγουν λανθασμένες οστικές πυκνότητες, ή μεγάλη πυκνότητα λόγω αρθρίτιδας και άρα συγκεκριμένη οστική πυκνότητα. Επίσης, εάν έχουμε πρόβλημα από τη σπονδυλική στήλη με παραμόρφωση ή είναι άτομο μεγάλης ηλικίας, που ο κίνδυνος είναι στο ισχίο και όχι στη σπονδυλική στήλη, δεν είναι κακό να μετρήσουμε την οστική πυκνότητα του ισχίου που μετράει και διαφορετικού τύπου οστά, όπως είναι το φλοιώδες και το σπογγώδες στον τροχαντήρα. Και, πράγματι, αυτό το άτομο έχει αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης κατάγματος. Υπάρχει και η τεχνική βεβαίως με τον αξονικό τομογράφο, δεν είναι ευχερής όμως, και έχει υψηλότερα ποσοστά ακτινοβολίας. Θεωρητικά όλοι οι άνθρωποι θα έπρεπε να κάνουν πλήρη προληπτικό έλεγχο για τα πάντα. Όμως, όλα αυτά έχουν σοβαρές κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις. Πρέπει να βρεθούν κοινωνικά προγράμματα έτσι ώστε να ανοίξει όσο το δυνατόν το θέμα της προληπτικής εξέτασης, με το κριτήριο βέβαια ότι αυτή η εξέταση δεν είναι επιζήμια, δεν είναι επιβλαβής (π.χ. η πολύ συχνή μαστογραφία μπορεί να εκθέσει μια γυναίκα σε κίνδυνο υψηλής ακτινοβολίας κ.ο.κ.). Επομένως, η οστεοπόρωση είναι ένα νόσημα το οποίο οφείλεται κυρίως στην κακή ανάπτυξη κατά τη νεανική ηλικία ή στην αυξημένη οστική απώλεια μετά την εμμηνόπαυση. Βασικά, έχει ιδιαίτερη σχέση με τη σωστή φόρτιση του 212

11 ΔΙΆΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΑΙΤΙΟΠΑΘΟΓΕΝΕΙΑ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΌΡΩΣΗΣ σκελετού και του μηχανικού παράγοντα, αλλά και την ορμονική κατάσταση του οστού. Η διάγνωση της πρέπει να γίνεται σε πολΰ πρώιμο στάδιο ούτως ώστε να προληφθούν τα κατάγματα, γιατί από τη στιγμή που εμφανίζονται η πιθανότητα εμφάνισης νέων καταγμάτων, ανεξαρτήτως θεραπείας, είναι πολύ υψηλή. Και τώρα απομένει στον κ. Παπαπέτρου να συνεχίσει και να μας μιλήσει για την πρόληψη και τη θεραπεία της οστεοπόρωσης. 213

Τι είναι οστεοπόρωση;

Τι είναι οστεοπόρωση; Τι είναι οστεοπόρωση; Η οστεοπόρωση είναι χρόνια πάθηση του μεταβολισμού των οστών, κατά την οποία παρατηρείται σταδιακή μείωση της πυκνότητας και της ποιότητάς τους, ώστε αυτά με την πάροδο του χρόνου

Διαβάστε περισσότερα

Οστεοπόρωση. Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία. Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός

Οστεοπόρωση. Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία. Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός Οστεοπόρωση Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός Η οστεοπόρωση είναι πιο συχνή από τις παθήσεις της καρδιάς και των πνευμόνων Οστεοπόρωση: Η σιωπηλή επιδημία

Διαβάστε περισσότερα

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Πρωτοπαθή Μετεμμηνοπαυσιακή οστεοπόρωση Οστεοπόρωση των ηλικιωμένων ή γεροντική οστεοπόρωση Δευτεροπαθή

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Πρωτοπαθή Μετεμμηνοπαυσιακή οστεοπόρωση Οστεοπόρωση των ηλικιωμένων ή γεροντική οστεοπόρωση Δευτεροπαθή ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ Τι είναι η οστεοπόρωση; Η οστεοπόρωση είναι η συχνότερη πάθηση των οστών και χαρακτηρίζεται, πρώτον, από χαμηλή οστική μάζα ή, πιο απλά, από λιγότερη ποσότητα οστού και δεύτερον, από διαταραχή

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις και επιδημιολογία της οστεοπόρωσης

Κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις και επιδημιολογία της οστεοπόρωσης Κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις και επιδημιολογία της οστεοπόρωσης Μύρων Μαυρικάκης Αναπλ. Καθηγητής Θεραπευτικής Κλινικής του Πανεπιστημίου Αθηνών, Παθολόγος - Ρευματολόγος ριν αρχίσω την ομιλία μου θα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Ποια είναι τα αίτια που προκαλούν την οστεοπόρωση ;

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Ποια είναι τα αίτια που προκαλούν την οστεοπόρωση ; ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ Ο σ τ ε ο π ό ρ ω σ η καλείται η ελάττωση της οστικής μάζας, χωρίς όμως να έχουμε διαταραχή της χημικής σύστασης του οστού. Η φυσιολογική αποδόμηση του οστού δεν ακολουθείται από αντίστοιχη

Διαβάστε περισσότερα

Τα οστα αποτελούνται από το φλοιό και σπογγώδες οστό. Μεταξύ των δοκίδων του σπογγώδους οστού υπάρχει ο μυελός των οστών

Τα οστα αποτελούνται από το φλοιό και σπογγώδες οστό. Μεταξύ των δοκίδων του σπογγώδους οστού υπάρχει ο μυελός των οστών Οστεοπόρωση Τα οστα αποτελούνται από το φλοιό και σπογγώδες οστό Μεταξύ των δοκίδων του σπογγώδους οστού υπάρχει ο μυελός των οστών Φυσιολογικό οστό Οστεπορωτικό Οστεοπόρωση - Ορισμός Αύξηση του χώρου

Διαβάστε περισσότερα

Ο Καθηγητής Ορθοπαιδικής και πρόεδρος του Ελληνικού Ιδρύματος Οστεοπόρωσης (ΕΛΙΟΣ) Δρ. Γεώργιος Λυρίτης για την Οστεοπόρωση

Ο Καθηγητής Ορθοπαιδικής και πρόεδρος του Ελληνικού Ιδρύματος Οστεοπόρωσης (ΕΛΙΟΣ) Δρ. Γεώργιος Λυρίτης για την Οστεοπόρωση Ο Καθηγητής Ορθοπαιδικής και πρόεδρος του Ελληνικού Ιδρύματος Οστεοπόρωσης (ΕΛΙΟΣ) Δρ. Γεώργιος Λυρίτης για την Οστεοπόρωση 2011-11-19 10:15:41 Δεν αρκεί η λήψη φαρμάκων για τη θεραπεία της οστεοπόρωσης,

Διαβάστε περισσότερα

οστεο πόρωση ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΜΕ ΦΥΣΙΚΟΥΣ ΤΡΟΠΟΥΣ ΜΕ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ

οστεο πόρωση ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΜΕ ΦΥΣΙΚΟΥΣ ΤΡΟΠΟΥΣ ΜΕ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ Δρ. ΙΩΑΝΝΗΣ ΕΛ. ΔΙΟΝΥΣΙΩΤΗΣ Φυσίατρος - Ιατρός Αποκατάστασης Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Αθηνών οστεο πόρωση ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΜΕ ΦΥΣΙΚΟΥΣ ΤΡΟΠΟΥΣ ΜΕ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ Για εμάς τις γυναίκες, το γάλα ΔΕΛΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Έλλη Παπαδόδημα, Ενδοκρινολόγος, Διευθύντρια Κέντρου Ενδοκρινολογίας, Διαβήτη και Μεταβολισμού, Ευρωκλινική Αθηνών

Γράφει: Έλλη Παπαδόδημα, Ενδοκρινολόγος, Διευθύντρια Κέντρου Ενδοκρινολογίας, Διαβήτη και Μεταβολισμού, Ευρωκλινική Αθηνών Γράφει: Έλλη Παπαδόδημα, Ενδοκρινολόγος, Διευθύντρια Κέντρου Ενδοκρινολογίας, Διαβήτη και Μεταβολισμού, Ευρωκλινική Αθηνών Ο πρωτοπαθής υπερπαραθυρεοειδισμός είναι μια «αθόρυβη», «σιωπηρή» και παραγνωρισμένη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ

ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ Η οστεοπόρωση είναι μια πάθηση του σκελετού, η οποία χαρακτηρίζεται από χαμηλή οστική μάζα και καταστροφή της μικρό- αρχιτεκτονικής του οστίτη ιστού, με αποτέλεσμα την αύξηση της

Διαβάστε περισσότερα

Ζώντας με την εμμηνόπαυση

Ζώντας με την εμμηνόπαυση Ζώντας με την εμμηνόπαυση Dr. Παναγιώτης Παπαλάμπρος MD, DFFP, BMS, BSCCP, CCST Μαιευτήρας - Χειρουργός Γυναικολόγος Εξειδικευμένος Λαπαροσκόπος Κολποσκόπος & Ειδικός στην Εμμηνόπαυση Εισαγωγή Κάνει ζέστη

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ Α. ΠΟΤΕ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΥΠΟΒΑΛΛΟΝΤΑΙ ΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΣΕ ΜΕΤΡΗΣΗ ΟΣΤΙΚΗΣ ΠΥΚΝΟΤΗΤΑΣ (ΑΝΔΡΕΣ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ): ΗΛΙΚΙΑ < 50 ΕΤΩΝ: Κατάγματα χαμηλής βίας

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗ

ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗ 1 ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗ Κυριακή Σταματέλου Ειδικός Νεφρολόγος, MBA Τι είναι η νεφρολιθίαση; Η νεφρολιθίαση λέγεται κοινά «πέτρες στα νεφρά» και είναι γνωστή στην ανθρωπότητα από τα αρχαία χρόνια.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΚΥΠΑΡΙΣΗ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΑΝΝΑ ΜΑΡΙΑ ΠΑΝΤΑΛΑΚΗ

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΚΥΠΑΡΙΣΗ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΑΝΝΑ ΜΑΡΙΑ ΠΑΝΤΑΛΑΚΗ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΚΥΠΑΡΙΣΗ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΑΝΝΑ ΜΑΡΙΑ ΠΑΝΤΑΛΑΚΗ ΕΤΟΣ 2010 ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η οστεοπόρωση από την πλευρά της συμπτωματολογίας, είναι συνήθως, ένα σιωπηλό νόσημα, ιδίως στα αρχικά

Διαβάστε περισσότερα

Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος: το πρότυπο των αυτόάνοσων ρευματικών νοσημάτων

Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος: το πρότυπο των αυτόάνοσων ρευματικών νοσημάτων Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος: το πρότυπο των αυτόάνοσων ρευματικών νοσημάτων Φ.Ν. Σκοπούλη Καθηγήτρια τον Χαροκόπειου Πανεπιστημίου Αθηνών συστηματικός ερυθηματώδης λύκος θεωρείται η κορωνίδα των αυτοάνοσων

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Τσολάκης Κωνσταντίνος Φοιτητής νοσηλευτικής ΑΜ. ΝΣ. 7194

ΘΕΜΑ: ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Τσολάκης Κωνσταντίνος Φοιτητής νοσηλευτικής ΑΜ. ΝΣ. 7194 Τ.Ε.Ι. ΛΑΡΙΣΑΣ ΣΧΟΛΗ: Σ.Ε.Υ.Π. ΤΜΗΜΑ: ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΜΑΘΗΜΑ: ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ-Ι ΡΥΜΑΤΑ ΕΙΣΗΓΗΤΡΙΑ : Κυπαρίση Γεωργία ΘΕΜΑ: ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ Τσολάκης Κωνσταντίνος Φοιτητής νοσηλευτικής ΑΜ. ΝΣ. 7194 ΛΑΡΙΣΑ

Διαβάστε περισσότερα

Παγκόσµια Ηµέρα Οστεοπόρωσης (20 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ)

Παγκόσµια Ηµέρα Οστεοπόρωσης (20 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ) Παγκόσµια Ηµέρα Οστεοπόρωσης (20 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ) Όπως είναι πλέον γνωστό ο Παγκόσµιος Οργανισµός Υγείας (WHO),εδώ και µερικά χρόνια έχει αφιερώσει µια ηµέρα του χρόνου στο πρόβληµα της Οστεοπόρωσης. Το ιεθνές

Διαβάστε περισσότερα

που φιλοξενεί τα όργανα του ανθρώπινου οργανισμού. Ένα υγειές σύστημα με ισχυρά οστά είναι απαραίτητο για την γενική υγεία και ποιότητα ζωής.

που φιλοξενεί τα όργανα του ανθρώπινου οργανισμού. Ένα υγειές σύστημα με ισχυρά οστά είναι απαραίτητο για την γενική υγεία και ποιότητα ζωής. ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΤΙΤΛΟΣ : ΟΙ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΟΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΑ ΑΙΤΙΑ ΠΟΥ ΤΙΣ ΠΡΟΚΑΛΟΥΝ! Εισαγωγή : Τα οστά είναι το σπίτι για να μείνουμε, είναι η στέγη που φιλοξενεί τα όργανα του ανθρώπινου οργανισμού. Ένα

Διαβάστε περισσότερα

Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη

Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη upadate swfobject.embedswf('/plugins/content/avreloaded/mediaplayer.swf','avreloaded0','400',' 320','7.0.14','/plugins/content/avreloaded/expressinstall.swf', {file:'http://www.aretaieio-obgyn.com/images/stories/videos/emino.flv',width:'400',height:'

Διαβάστε περισσότερα

Οστεοπόρωση: από τη διάγνωση στη θεραπεία

Οστεοπόρωση: από τη διάγνωση στη θεραπεία Σελίδα 1 από 5 Οστεοπόρωση: από τη διάγνωση στη θεραπεία Γερμανός Ιερονυμάκης 1, Γιώργος Μίλεσης MSc 2 1 Τεχνολόγος ακτινολόγος, 2 Κλινικός Διαιτολόγος, MSc Εφαρμοσμένης Κλινικής Διατροφής Ένα από τα προβλήματα

Διαβάστε περισσότερα

There are no translations available. Πέτρος Χ. Κατσαβοχρήστος Παθολόγος

There are no translations available. Πέτρος Χ. Κατσαβοχρήστος Παθολόγος There are no translations available. Πέτρος Χ. Κατσαβοχρήστος Παθολόγος Η οστεοπόρωση αποτελεί κλινική συνδρομή και χαρακτηρίζεται από μείωση της οστικής πυκνότητας των οστών και διαταραχή της μικροαρχιτεκτονικής

Διαβάστε περισσότερα

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ Τι είναι Οστεοπόρωση Μέγεθος Οστεοπόρωσης

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ Τι είναι Οστεοπόρωση Μέγεθος Οστεοπόρωσης ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ 1) Τι είναι Οστεοπόρωση α) Ορισµός - Η Οστεοπόρωση είναι η πιο συχνή πάθηση των οστών και χαρακτηρίζεται από µείωση της οστικής µάζας και διαταραχή της µικροαρχιτεκτονικής του οστίτου ιστού

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ νεφρά νεφρών Η υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση) είναι ένα από τα δύο κύρια αίτια χρόνιας νεφρικής νόσου παγκοσμίως (το άλλο είναι ο διαβήτης). Επίσης, τα νεφρά έχουν βασικό ρόλο στη

Διαβάστε περισσότερα

2014 Ξενοδοχείο. Επιστημονική Εκδήλωση ΕΛ.Ι.ΟΣ Νοεμβρίου. Η θέση των αναβολικών φαρμάκων στη θεραπεία της οστεοπόρωσης XENIA PALACE

2014 Ξενοδοχείο. Επιστημονική Εκδήλωση ΕΛ.Ι.ΟΣ Νοεμβρίου. Η θέση των αναβολικών φαρμάκων στη θεραπεία της οστεοπόρωσης XENIA PALACE Επιστημονική Εκδήλωση ΕΛ.Ι.ΟΣ. Εκπαιδευτικές Μονάδες 10 Η θέση των αναβολικών φαρμάκων στη θεραπεία της οστεοπόρωσης 14-16 Νοεμβρίου 2014 Ξενοδοχείο XENIA PALACE Πορταριά - Πηλίου w w w. h e l i o s t.

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι οστεοπόρωση; Οστεοπόρωση. Πώς προκαλείται η οστεοπόρωση;

Τι είναι οστεοπόρωση; Οστεοπόρωση. Πώς προκαλείται η οστεοπόρωση; Οστεοπόρωση Οστεοπόρωση είναι όρος που χρησιμοποιείται διεθνώς. Είναι ελληνική λέξη που προέρχεται από τη σύνθεση των λέξεων οστούν και πόρος και σημαίνει πορώδες οστούν. Χαρακτηρίζεται από εκτεταμένη

Διαβάστε περισσότερα

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958 ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ ΠΡΟΟΔΟΥ ΛΑΝΘΑΣΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΥΠΟΓΛΥΚΑΙΜΙΑ ΕΙΝΑΙ Η ΜΕΓΑΛΗ ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΣΑΚΧΑΡΩΝ-ΠΡΟΤΕΙΝΕΤΑΙ ΑΣΚΗΣΗ ΣΕ ΑΛΜΥΡΟ ΝΕΡΟ ΥΠΟΓΛΥΚΑΙΜΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ ΑΣΚΗΣΗ ΣΤΟΝ ΣΔ -ΜΕΙΩΣΗ ΥΠΕΡΒΟΛΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΥΠΕΡΤΑΣΗ-ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.

MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΥΠΕΡΤΑΣΗ-ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C. MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΥΠΕΡΤΑΣΗ-ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.S Αποτελέσματα ερευνών έχουν δείξει πως η μείωση της πρόσληψης

Διαβάστε περισσότερα

Οικογενησ Μεσογειακοσ Πυρετοσ

Οικογενησ Μεσογειακοσ Πυρετοσ www.printo.it/pediatric-rheumatology/gr/intro Οικογενησ Μεσογειακοσ Πυρετοσ Έκδοση από 2016 1. ΤΙ ΕΙΝΑΙ Ο ΟΙΚΟΓΕΝΗΣ ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΟΣ ΠΥΡΕΤΟΣ 1.1 Τι είναι; Ο Οικογενής Μεσογειακός Πυρετός (ΟΜΠ) είναι ένα γενετικά

Διαβάστε περισσότερα

<<Διαγνωστικά Προβλήματα και θεραπευτική προσέγγιση>> Σφυρόερα Κατερίνα Ρευματολόγος

<<Διαγνωστικά Προβλήματα και θεραπευτική προσέγγιση>> Σφυρόερα Κατερίνα Ρευματολόγος Σφυρόερα Κατερίνα Ρευματολόγος Η οστεοπόρωση στον άνδρα συνήθως εμφανίζεται με κατάγματα ΕΝΩ στη γυναίκα διαγιγνώσκεται με την εξέταση ρουτίνας της

Διαβάστε περισσότερα

Κυριακή, 3 Σεπτεµβρίου 2006

Κυριακή, 3 Σεπτεµβρίου 2006 Χρήστος Μαρκόπουλος Αν. Καθηγητής Χειρουργικής Ιατρικής Σχολής Αθηνών /ντης Κλινικής Μαστού Ιατρικού Κέντρου Αθηνών Πρόεδρος Ελληνικής Χειρουργικής Εταιρείας Μαστού - Στατιστικά στοιχεία Στη χώρα µας,

Διαβάστε περισσότερα

Όλα όσα χρειάζεται να γνωρίζεις

Όλα όσα χρειάζεται να γνωρίζεις Όλα όσα χρειάζεται να γνωρίζεις Επιστημονική Επιμέλεια: Χρήστος Μαρκόπουλος, Αναπλ. Καθηγητής Χειρουργικής, Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών για τον καρκίνο του μαστού Δεδομένα για τον καρκίνο του μαστού

Διαβάστε περισσότερα

Χειρουργική Θεραπεία των Οστεοπορωτικών Καταγμάτων

Χειρουργική Θεραπεία των Οστεοπορωτικών Καταγμάτων Χειρουργική Θεραπεία των Οστεοπορωτικών Καταγμάτων Η εμφάνιση καταγμάτων αποτελεί την κυριότερη επιπλοκή της οστεοπόρωσης. Τα περισσότερα κατάγματα επουλώνονται χωρίς να υπάρχει ανάγκη χειρουργικής επέμβασης,

Διαβάστε περισσότερα

Ώριμη Ηλικία. Ενημέρωση και Πρόληψη για τα συχνότερα νοσήματα

Ώριμη Ηλικία. Ενημέρωση και Πρόληψη για τα συχνότερα νοσήματα Ώριμη Ηλικία Ενημέρωση και Πρόληψη για τα συχνότερα νοσήματα Οστεοπόρωση Τι είναι η οστεοπόρωση; Η οστεοπόρωση είναι η συχνότερη πάθηση των οστών. Τα κύρια χαρακτηριστικά της είναι η προοδευτική απώλεια

Διαβάστε περισσότερα

όταν οι απλές ακτινογραφίες βάζουν την υπόνοια οστεοπόρωσης, τότε το άτοµο έχει χάσει το 30 % της οστικής του µάζας.

όταν οι απλές ακτινογραφίες βάζουν την υπόνοια οστεοπόρωσης, τότε το άτοµο έχει χάσει το 30 % της οστικής του µάζας. 1 ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ για την ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ Εισαγωγή Η οστεοπόρωση είναι απ ότι δείχνουν τα στατιστικά στοιχεία όλων των χωρών µια ΑΡΚΕΤΑ ΣΥΧΝΗ κατάσταση. Μία στις δύο γυναίκες 65 χρόνων έχει υποστεί τουλάχιστον ένα

Διαβάστε περισσότερα

Εντοπίζεται συνήθως τυχαία διότι δεν εκδηλώνεται με πόνο. Εξαίρεση αποτελούν κάποιες πολύ σπάνιες προχωρημένες περιπτώσεις.

Εντοπίζεται συνήθως τυχαία διότι δεν εκδηλώνεται με πόνο. Εξαίρεση αποτελούν κάποιες πολύ σπάνιες προχωρημένες περιπτώσεις. 8SELIDO ENTIPO AGALIAZO.indd 1 Εισαγωγή Το έντυπο που κρατάτε στα χέρια σας έχει γραφτεί για να ρίξει φως στα σημαντικά σημεία για τον καρκίνου του θυρεοειδούς ο οποίος αποτελεί έναν από τους πιο σπάνιους

Διαβάστε περισσότερα

Παχυσαρκία και Σακχαρώδης Διαβήτης

Παχυσαρκία και Σακχαρώδης Διαβήτης Παχυσαρκία και Σακχαρώδης Διαβήτης Τι είναι ο Σακχαρώδης Διαβήτης τύπου 2 (ΣΔ2) Ο Σακχαρώδης Διαβήτης γενικά είναι μια πάθηση κατά την οποία ο οργανισμός και συγκεκριμένα το πάγκρεας δεν παράγει ή δεν

Διαβάστε περισσότερα

δύναμη και προπόνηση δύναμης προπόνηση με βάρη

δύναμη και προπόνηση δύναμης προπόνηση με βάρη δύναμη και προπόνηση δύναμης προπόνηση με βάρη ταξινόμιση της φυσικής κατάστασης Δύναμη Αντοχή φυσική κατάστασ η Ταχύτητα Ευλυγισία ποιοι ασχολούνται με την άσκηση με βάρη οι αθλητές της άρσης βαρών, οι

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ Α. ΠΟΤΕ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΥΠΟΒΑΛΛΟΝΤΑΙ ΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΣΕ ΜΕΤΡΗΣΗ ΟΣΤΙΚΗΣ ΠΥΚΝΟΤΗΤΑΣ (ΑΝΔΡΕΣ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ): ΗΛΙΚΙΑ < 50 ΕΤΩΝ: Ø Κατάγµατα χαµηλής

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Τσαπακίδης Ιωάννης, Χειρουργός Ορθοπαιδικός

Γράφει: Τσαπακίδης Ιωάννης, Χειρουργός Ορθοπαιδικός Γράφει: Τσαπακίδης Ιωάννης, Χειρουργός Ορθοπαιδικός Η ραχίτιδα και η οστεομαλακία αποτελούν παρόμοιες μεταβολικές παθήσεις των οστών και χαρακτηρίζονται από την ανεπαρκή αποτιτάνωση (εναπόθεση ασβεστίου),

Διαβάστε περισσότερα

Σύμφωνα με τον παγκόσμιο οργανισμό υγείας, κάθε χρόνο υπάρχουν 1.38 εκατομμύρια καινούρια περιστατικά και περίπου 458 000 θάνατοι από τον καρκίνο του

Σύμφωνα με τον παγκόσμιο οργανισμό υγείας, κάθε χρόνο υπάρχουν 1.38 εκατομμύρια καινούρια περιστατικά και περίπου 458 000 θάνατοι από τον καρκίνο του 1 Σύμφωνα με τον παγκόσμιο οργανισμό υγείας, κάθε χρόνο υπάρχουν 1.38 εκατομμύρια καινούρια περιστατικά και περίπου 458 000 θάνατοι από τον καρκίνο του μαστού. Ο καρκίνος του μαστού είναι με μεγάλη διαφορά

Διαβάστε περισσότερα

Μπορεί ένα πρόγραμμα Αποκατάστασης να συμβάλλει στην πρόληψη και αντιμετώπιση της Οστεοπόρωσης και των επιπλοκών της ;

Μπορεί ένα πρόγραμμα Αποκατάστασης να συμβάλλει στην πρόληψη και αντιμετώπιση της Οστεοπόρωσης και των επιπλοκών της ; Μπορεί ένα πρόγραμμα Αποκατάστασης να συμβάλλει στην πρόληψη και αντιμετώπιση της Οστεοπόρωσης και των επιπλοκών της ; 2010-10-20 07:40:04 Εισαγωγή Η οστεοπόρωση από την πλευρά της συμπτωματολογίας, είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Ποιός είναι ο καλύτερος τρόπος για να αντιμετωπιστεί;

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Ποιός είναι ο καλύτερος τρόπος για να αντιμετωπιστεί; www.agaliazo.gr ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ Λεωσθένους 21-23, 18536 Πειραιάς - Τ: 210 4181641 - F: 210 4535343 e: oekk@otenet.gr - www.oekk.gr ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ν. ΑΧΑΙΑΣ Πατρέως 8-10, 26221 Πάτρα - Τ/F: 2610 226122 e:

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΙΚΗ ΑΡΘΡΟΠΛΑΣΤΙΚΗ ΙΣΧΊΟΥ ΤΥΠΟΥ ΑΝΤΙΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΣ ΕΠΙΦΑΝΕΙΑΣ ΜΙΑ ΝΕΑ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΣΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΑΡΘΡΩΣΕΩΣ ΤΟΥ ΙΣΧΙΟΥ

ΟΛΙΚΗ ΑΡΘΡΟΠΛΑΣΤΙΚΗ ΙΣΧΊΟΥ ΤΥΠΟΥ ΑΝΤΙΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΣ ΕΠΙΦΑΝΕΙΑΣ ΜΙΑ ΝΕΑ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΣΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΑΡΘΡΩΣΕΩΣ ΤΟΥ ΙΣΧΙΟΥ ΟΛΙΚΗ ΑΡΘΡΟΠΛΑΣΤΙΚΗ ΙΣΧΊΟΥ ΤΥΠΟΥ ΑΝΤΙΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΣ ΕΠΙΦΑΝΕΙΑΣ ΜΙΑ ΝΕΑ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΣΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΑΡΘΡΩΣΕΩΣ ΤΟΥ ΙΣΧΙΟΥ Του Δρ. Κωνσταντίνου Δ. Στρατηγού Δ/ντού Ορθοπαιδικής Επανορθωτικής Χειρουργικής

Διαβάστε περισσότερα

Ανεπαρκεια Του Ανταγωνιστη Του Υποδοχεα Τησ L-1 (DIRA )

Ανεπαρκεια Του Ανταγωνιστη Του Υποδοχεα Τησ L-1 (DIRA ) www.printo.it/pediatric-rheumatology/gr/intro Ανεπαρκεια Του Ανταγωνιστη Του Υποδοχεα Τησ L-1 (DIRA ) Έκδοση από 2016 1. ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ DIRA 1.1 Τι είναι; Η ανεπάρκεια του ανταγωνιστή του υποδοχέα της IL-1

Διαβάστε περισσότερα

Γιατί να μη χορεύω στις μύτες;

Γιατί να μη χορεύω στις μύτες; Γιατί να μη χορεύω στις μύτες; Κείμενο της Celia Sparger, φυσιοθεραπεύτριας της Sadler s Wells School, συγγραφέως των βιβλίων Anatomy of Ballet και Beginning Ballet. Η συγγραφέας εκφράζει τη βαθύτατη ευγνωμοσύνη

Διαβάστε περισσότερα

Μηχανικές ιδιότητες των οστών

Μηχανικές ιδιότητες των οστών Τα οστά δρουν σαν κατασκευές υποστήριξης και μεταφέρουν φορτία: h Απλή συμπίεση h Λυγισμός (φόρτιση του ενός φλοιού ελκυσμός του άλλου) h Στρέψη Μηχανικές ιδιότητες των οστών h Ισχυρότερα στη συμπίεση

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Γιατί είναι χρήσιμο το παρόν βιβλίο. Πώς να ζήσετε 150 χρόνια µε Υγεία

Εισαγωγή. Γιατί είναι χρήσιμο το παρόν βιβλίο. Πώς να ζήσετε 150 χρόνια µε Υγεία Εισαγωγή «Όποιος έχει υγεία, έχει ελπίδα. Και όποιος έχει ελπίδα, έχει τα πάντα.» Τόμας Κάρλαϊλ Γιατί είναι χρήσιμο το παρόν βιβλίο Ο πατέρας μου είναι γιατρός, ένας από τους καλύτερους παθολόγους που

Διαβάστε περισσότερα

Το μελάνωμα μπορεί επίσης να δώσει μεταστάσεις και μέσω του αίματος (αιματογενής διασπορά).

Το μελάνωμα μπορεί επίσης να δώσει μεταστάσεις και μέσω του αίματος (αιματογενής διασπορά). Γράφει: Κωνσταντίνος Βέρρος, Δερματολόγος - Αφροδισιολόγος Ο καρκίνος που αναπτύσσεται από τα μελανοκύτταρα (βλ. Καρκίνοι του δέρματος ), λέγεται μελάνωμα (άλλες ονομασίες: δερματικό μελάνωμα, κακόηθες

Διαβάστε περισσότερα

Μέρος Ι Υπερβολικό άγχος;

Μέρος Ι Υπερβολικό άγχος; Μέρος Ι Υπερβολικό άγχος; Η Ellie δεν είχε καλή επίδοση στο µάθηµα Φυσιολογίας παρά τις προσπάθειές της: µελέτησε πριν και µετά τις παραδόσεις, διάβασε και καθαρόγραψε τις σηµειώσεις της, Μελέτησε µε την

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΕ ΕΙΔΙΚΟΥΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥΣ ΤΡΙΤΗ ΗΛΙΚΙΑ

ΦΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΕ ΕΙΔΙΚΟΥΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥΣ ΤΡΙΤΗ ΗΛΙΚΙΑ ΦΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΕ ΕΙΔΙΚΟΥΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥΣ ΤΡΙΤΗ ΗΛΙΚΙΑ Μπίλλη Ευδ. Επ. Καθηγήτρια, Τμ. Φυσικοθεραπείας, ΤΕΙ Δυτική Ελλάδας Γήρανση - ορισμός Σαφής ορισμός του γήρατος δεν υπάρχει Σύμφωνα με τον Shock, το γήρας

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ: ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΠΡΟΛΗΨΗΣ Αντωνίου Χαρά Διευθύντρια Β Χειρουργικής Κλινικής Γενικού Νοσοκομείου Χανίων ΣΕ ΤΙ ΘΑ ΑΝΑΦΕΡΘΟΥΜΕ??? Πόσο συχνός είναι ο καρκίνος του μαστού? Ποια αίτια τον προκαλούν?

Διαβάστε περισσότερα

«ΒΙΤΑΜΙΝΗ D ΚΑΙ ΟΣΤΙΚΗ ΠΥΚΝΟΤΗΤΑ ΣΕ ΑΤΟΜΑ ΠΟΥ ΑΚΟΛΟΥΘΟΥΝ ΤΟΥΣ ΚΑΝΟΝΕΣ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ»

«ΒΙΤΑΜΙΝΗ D ΚΑΙ ΟΣΤΙΚΗ ΠΥΚΝΟΤΗΤΑ ΣΕ ΑΤΟΜΑ ΠΟΥ ΑΚΟΛΟΥΘΟΥΝ ΤΟΥΣ ΚΑΝΟΝΕΣ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ» «ΒΙΤΑΜΙΝΗ D ΚΑΙ ΟΣΤΙΚΗ ΠΥΚΝΟΤΗΤΑ ΣΕ ΑΤΟΜΑ ΠΟΥ ΑΚΟΛΟΥΘΟΥΝ ΤΟΥΣ ΚΑΝΟΝΕΣ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ» Στυλ κύριου υπότιτλου Στέλιος Ιωσηφίδης Α.Μ. 3620 Ευθαλία Μαραγκοπούλου Α.Μ 3634 Επιβλέπουσα Καθηγήτρια: Χασαπίδου

Διαβάστε περισσότερα

Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3

Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3 Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3 Για χρόνια, οι καταναλωτές µαθαίνουν για τα οφέλη της µείωσης των καρδιαγγειακών παθήσεων µε τη λήψη ωµέγα-3 λιπαρών οξέων. Αυτή η άποψη έχει επικρατήσει,

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ:

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2007-2008 Τάξη: Γ 3 Όνομα: Η μύτη μου είναι μεγάλη. Όχι μόνο μεγάλη, είναι και στραβή. Τα παιδιά στο νηπιαγωγείο με λένε Μυτόγκα. Μα η δασκάλα τα μαλώνει: Δεν

Διαβάστε περισσότερα

Τρίτη 7 Οκτωβρίου 2008

Τρίτη 7 Οκτωβρίου 2008 ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ - ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΜΑΣΤΟΥ Τρίτη 7 Οκτωβρίου 2008 Ο καρκίνος του µαστού είναι ο συχνότερος καρκίνος στις γυναίκες. Οι Ελληνίδες φαίνεται να ανησυχούν αρκετά για το ενδεχόµενο να νοσήσουν οι ίδιες, χωρίς

Διαβάστε περισσότερα

Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία.

Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία. Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία. Παχυσαρκία είναι η παθολογική αύξηση του βάρους του σώματος, που οφείλεται σε υπερβολική συσσώρευση λίπους στον οργανισμό. Παρατηρείται γενικά

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Τσαπακίδης Ιωάννης, Χειρουργός Ορθοπαιδικός

Γράφει: Τσαπακίδης Ιωάννης, Χειρουργός Ορθοπαιδικός Γράφει: Τσαπακίδης Ιωάννης, Χειρουργός Ορθοπαιδικός Η οστεοτομία είναι μια επέμβαση με την οποία ο χειρουργός διαχωρίζει το οστό (προκαλεί δηλαδή, τεχνικά κάταγμα). Στη συνέχεια επανατοποθετεί τα κομμάτια

Διαβάστε περισσότερα

Interactions between diet-derived phytoestrogens and bone-related genes

Interactions between diet-derived phytoestrogens and bone-related genes Αλληλεπιδράσεις φυτο-οιστρογόνων της διατροφής με γονίδια που εμπλέκονται στον μεταβολισμό των οστών Ρωξάνη Τέντα Roxane Tenta Assistant Prof. in Human Physiology Interactions between diet-derived phytoestrogens

Διαβάστε περισσότερα

ΠΩΣ ΕΝΑΣ ΓΙΑΤΡΟΣ ΘΑ ΙΑΓΝΩΣΕΙ ΜΙΑ ΣΥΓΓΕΝΗ ΚΑΡ ΙΟΠΑΘΕΙΑ

ΠΩΣ ΕΝΑΣ ΓΙΑΤΡΟΣ ΘΑ ΙΑΓΝΩΣΕΙ ΜΙΑ ΣΥΓΓΕΝΗ ΚΑΡ ΙΟΠΑΘΕΙΑ 2 ΠΩΣ ΕΝΑΣ ΓΙΑΤΡΟΣ ΘΑ ΙΑΓΝΩΣΕΙ ΜΙΑ ΣΥΓΓΕΝΗ ΚΑΡ ΙΟΠΑΘΕΙΑ Κατά κανόνα, η διάγνωση µιας συγγενούς καρδιοπάθειας γίνεται στη βρεφική ηλικία, αν και αρκετές περιπτώσεις µπορούν να διαγνωσθούν σε οποιαδήποτε

Διαβάστε περισσότερα

1) Τι είναι η Ορμονοθεραπεία;

1) Τι είναι η Ορμονοθεραπεία; Γράφει: Χρήστος Μαρκόπουλος, Αν. Καθηγητής Χειρουργικής Ιατρικής Σχολής Αθηνών, Διευθυντής Κλινικής Μαστού Ιατρικού Κέντρου Αθηνών, Πρόεδρος Ελληνικής Χειρουργικής Εταιρείας Μαστού 1) Τι είναι η Ορμονοθεραπεία;

Διαβάστε περισσότερα

Η σημασία της υγείας του μαστού

Η σημασία της υγείας του μαστού Η σημασία της υγείας του μαστού y Ο καρκίνος του μαστού είναι ο πιο κοινός γυναικείος καρκίνος παγκοσμίως, με περίπου 1.1 εκατομμύρια νέα περιστατικά και 411,000 θανάτους κάθε χρόνο. y Η σωματική άσκηση,

Διαβάστε περισσότερα

Γενικά. Τί είναι ο κληρονομικός καρκίνος; κληρονομικός και σποραδικός καρκίνος. Κληρονομικός καρκίνος - Site Ε.Ο.Π.Ε. - Μ.Σ.

Γενικά. Τί είναι ο κληρονομικός καρκίνος; κληρονομικός και σποραδικός καρκίνος. Κληρονομικός καρκίνος - Site Ε.Ο.Π.Ε. - Μ.Σ. 1 Γενικά Ο καρκίνος προκαλείται από αλλαγές στα υλικά του σώματος μας που ονομάζονται «γονίδια». Πρόκειται για τις μονάδες πληροφοριών σε κάθε κύτταρο του σώματός μας. Τα γονίδια υπαγορεύουν στπν οργανισμό

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση Αποτελεσμάτων Έρευνας Αγοράς Ανάμεσα σε με Ιδιοπαθή Φλεγμονώδη. Ασθενείς με. Νοσήματα του Εντέρου. Αθήνα, Μάιος 2011. Ετοιμάστηκε για την:

Παρουσίαση Αποτελεσμάτων Έρευνας Αγοράς Ανάμεσα σε με Ιδιοπαθή Φλεγμονώδη. Ασθενείς με. Νοσήματα του Εντέρου. Αθήνα, Μάιος 2011. Ετοιμάστηκε για την: Παρουσίαση Αποτελεσμάτων Έρευνας Αγοράς Ανάμεσα σε με Ιδιοπαθή Φλεγμονώδη Ασθενείς με Νοσήματα του Εντέρου Ετοιμάστηκε για την: Αθήνα, Μάιος 2011 Ταυτότητα Έρευνας Μεθοδολογία: Κοινό-στόχος στόχος: 1.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ. Εργασία για το σπίτι. Απαντούν μαθητές του Α1 Γυμνασίου Προσοτσάνης

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ. Εργασία για το σπίτι. Απαντούν μαθητές του Α1 Γυμνασίου Προσοτσάνης ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ Εργασία για το σπίτι Απαντούν μαθητές του Α1 Γυμνασίου Προσοτσάνης 1 ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ Απαντά η Μαρίνα Βαμβακίδου Ερώτηση 1. Μπορείς να φανταστείς τη ζωή μας χωρίς

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια είναι η προοδευτική, μη αναστρέψιμη μείωση της νεφρικής λειτουργίας, η οποία προκαλείται από βλάβη του νεφρού ποικίλης αιτιολογίας. Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΕΤΙΚΗ ΣΧΕΣΗ: Το 3%-5% των καρκίνων μαστού έχουν κληρονομική βάση.

ΓΕΝΕΤΙΚΗ ΣΧΕΣΗ: Το 3%-5% των καρκίνων μαστού έχουν κληρονομική βάση. Από: ΤΑ ΝΕΑ Ένθετο Υγεία Ρεπορτάζ: Μαίρη Κατσανοπούλου Η υγεία των γυναικών από ορισμένους καρκίνους έως την οστεοπόρωση και τη νόσο Αλτσχάιμερ συχνά κληρονομείται από τις μητέρες τους, είτε μέσω γονιδίων

Διαβάστε περισσότερα

Μια ενημέρωση για ασθενείς και παρόχους φροντίδας

Μια ενημέρωση για ασθενείς και παρόχους φροντίδας Μια ενημέρωση για ασθενείς και παρόχους φροντίδας Τι είναι το FoundationOne ; Το FoundationOne είναι μια εξέταση που ανιχνεύει γενωμικές μεταβολές (π.χ. μεταλλάξεις) που είναι γνωστό ότι σχετίζονται με

Διαβάστε περισσότερα

Κατάγματα κόπωσης Οστικά οιδήματα σε αθλητές-τριες Στίβου1 Μέθοδοι και τρόποι αποφυγής τους 1

Κατάγματα κόπωσης Οστικά οιδήματα σε αθλητές-τριες Στίβου1 Μέθοδοι και τρόποι αποφυγής τους 1 Κατάγματα κόπωσης Οστικά οιδήματα σε αθλητές-τριες Στίβου Μέθοδοι και τρόποι αποφυγής τους 3 3 Δρ. Διονύσιος Π. Χίσσας MD PhD3 Δ/ντής τμήματος Ρομποτικής Ορθοπαιδικής & Αθλητικών Κακώσεων Νοσ. Μετροπόλιταν3

Διαβάστε περισσότερα

Με ποια συμπτώματα μπορεί να εκδηλώνεται η κοιλιοκάκη;

Με ποια συμπτώματα μπορεί να εκδηλώνεται η κοιλιοκάκη; ΚΟΙΛΙΟΚΑΚΗ Σαββίδου Αβρόρα Η κοιλιοκάκη είναι η δυσανεξία (κάτι που ο οργανισμός δεν ανέχεται) στη γλουτένη, πρωτεΐνη που υπάρχει στο σιτάρι, το κριθάρι, τη βρώμη και τη σίκαλη. Η αντίδραση του οργανισμού

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Αγαπητέ μαθητή/ αγαπητή μαθήτρια, Διεξάγουμε μια έρευνα και θα θέλαμε να μάθουμε την άποψή σου για τo περιβάλλον μάθησης που επικρατεί στην τάξη σου. Σε παρακαλούμε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΑΣΚΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΤΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ ΤΗΣ ΦΟΙΤΗΤΡΙΑΣ : Λέικου Ελισάβετ ΑΕΜ: 15246

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστημιο Θεσσαλιας Ιατρικη Σχολη

Πανεπιστημιο Θεσσαλιας Ιατρικη Σχολη Εισαγωγη στην Ορθοπαιδικη Κωνσταντινος Ν. ΜΑΛΙΖΟΣ Πανεπιστημιο Θεσσαλιας Ιατρικη Σχολη Εισαγωγη στην Ορθοπαιδικη Ορθοπαιδικη ή Ορθοπεδικη «παιδο-ορθωτικη» (Γ. Μπαμπινιωτης) Πανεπιστημιο Θεσσαλιας Ιατρικη

Διαβάστε περισσότερα

Λήστευαν το δημόσιο χρήμα - Το Α' Μέρος με τους αποκαλυπτικούς διαλόγους Άκη Σμπώκου

Λήστευαν το δημόσιο χρήμα - Το Α' Μέρος με τους αποκαλυπτικούς διαλόγους Άκη Σμπώκου Λήστευαν το δημόσιο χρήμα - Το Α' Μέρος με τους αποκαλυπτικούς διαλόγους Άκη Σμπώκου - Έλα - πέρασες μια φορά ε; Σε είδα σε μια στιγμή αλλά δεν ήμουν βέβαιος, δεν με είδες; - πέρασα με το αμάξι και έκανα

Διαβάστε περισσότερα

οστεοαρθρίτιδα δεν προστατεύουν από την οστεοπόρωση Ομότιμος Καθηγητής ΕΚΠΑ Πρόεδρος ΕΛΙΟΣ

οστεοαρθρίτιδα δεν προστατεύουν από την οστεοπόρωση Ομότιμος Καθηγητής ΕΚΠΑ Πρόεδρος ΕΛΙΟΣ Το αυξημένο σωματικό βάρος και η οστεοαρθρίτιδα δεν προστατεύουν από την οστεοπόρωση Ελληνικά επιδημιολογικά δεδομένα Γ. Π. Λυρίτης Ομότιμος Καθηγητής ΕΚΠΑ γ Πρόεδρος ΕΛΙΟΣ Οι ποιο συχνές παθήσεις του

Διαβάστε περισσότερα

Ρευματοειδής αρθρίτιδα

Ρευματοειδής αρθρίτιδα Ρευματοειδής αρθρίτιδα Μ.Ν. Μανουσάκης En. Καθηγητής Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών ρευματοειδής αρθρίτιδα είναι μία χρόνια φλεγμονή των αρθρώσεων (Πιν. 1). Με τον όρο χρόνια φλεγμονή των αρθρώσεων,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΓΟΝΕΙΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΑ. Πρόληψη: Το κλειδί για την στοματική υγεία

ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΓΟΝΕΙΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΑ. Πρόληψη: Το κλειδί για την στοματική υγεία ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΓΟΝΕΙΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΑ Πρόληψη: Το κλειδί για την στοματική υγεία Η πρώτη επίσκεψη στον οδοντίατρο, συνήθως αποτελεί μια δυσάρεστη δοκιμασία για το παιδί. Και αυτό γιατί, ακόμη και

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΒΑΣΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΓΙΑ ΦΑΡΜΑΚΟΠΟΙΟΥΣ

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΒΑΣΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΓΙΑ ΦΑΡΜΑΚΟΠΟΙΟΥΣ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΒΑΣΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΓΙΑ ΦΑΡΜΑΚΟΠΟΙΟΥΣ Θεραπευτικοί Στόχοι στο Μυοσκελετικό Σύστημα 4-5 Απριλίου Royal Olympic Hotel Αθήνα 2015 Επιστημονικό Πρόγραμμα Πρόσκληση Με συναδελφικούς χαιρετισμούς,

Διαβάστε περισσότερα

Εάν απαντήσατε "ναι" σε 3 ή περισσότερες ερωτήσεις, συμβουλευτείτε το έντυπο αυτό, το οποίο περιέχει πληροφορίες που μπορούν να σας βοηθήσουν.

Εάν απαντήσατε ναι σε 3 ή περισσότερες ερωτήσεις, συμβουλευτείτε το έντυπο αυτό, το οποίο περιέχει πληροφορίες που μπορούν να σας βοηθήσουν. Βήχετε μερικές φορές τις περισσότερες μέρες; Έχετε συχνά πτύελα (φλέματα) όταν βήχετε; Είστε άνω των 40 ετών; Αναπνέετε με δυσκολία σε σύγκριση με τους συνομήλικους σας; Καπνίζετε ή είστε πρώην καπνιστής/καπνίστρια;

Διαβάστε περισσότερα

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη.

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη. Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη. Καρκίνος του προστάτη Επιδημιολογία: Αποτελεί τον συχνότερα διαγνωσμένο καρκίνο στον άνδρα. 186.320

Διαβάστε περισσότερα

11. ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ

11. ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ 11. ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ Στον ανθρώπινο οργανισμό υπάρχουν δύο είδη αδένων, οι εξωκρινείς και οι ενδοκρινείς. Οι εξωκρινείς (ιδρωτοποιοί αδένες, σμηγματογόνοι αδένες κ.ά.) εκκρίνουν το προϊόν τους στην επιφάνεια

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 11η Αποκλίσεις Σπονδυλικής Στήλης

Διάλεξη 11η Αποκλίσεις Σπονδυλικής Στήλης ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ Διάλεξη 11η Αποκλίσεις Σπονδυλικής Στήλης Κοκαρίδας Δημήτριος Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα Στάση Σώματος Ο όρος σωστή στάση

Διαβάστε περισσότερα

Νικόλαος Μπουντουβής Ενδοκρινολόγος

Νικόλαος Μπουντουβής Ενδοκρινολόγος Νικόλαος Μπουντουβής Ενδοκρινολόγος Εργαστήριο Έρευνας Παθήσεων Μυοσκελετικού Συστήματος Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα 2012 2013 Νοσοκομείο ΚΑΤ, 17 Ιανουαρίου 2013 Παραθυρεοειδείς αδένες 1880 Ο Σουηδός φοιτητής

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα με Θέμα Η ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΩΣ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟ ΑΙΤΗΜΑ:

Ημερίδα με Θέμα Η ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΩΣ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟ ΑΙΤΗΜΑ: Ημερίδα με Θέμα Η ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΩΣ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟ ΑΙΤΗΜΑ: ΓΝΩΡΙΖΩ-ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ-ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΩ 2 Ιουνίου 2014 / 14 O Δημοτικό Σχολείο Ιλίου ΒΡΟΧΙΚΟ ΑΣΜΑ & ΠΑΙΔΙΑ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ Π. ΚΩΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Ματκάρης Τ. Μιλτιάδης, Μαιευτήρας - Χειρουργός Γυναικολόγος

Γράφει: Ματκάρης Τ. Μιλτιάδης, Μαιευτήρας - Χειρουργός Γυναικολόγος Γράφει: Ματκάρης Τ. Μιλτιάδης, Μαιευτήρας - Χειρουργός Γυναικολόγος Πώς πρέπει να υπολογίζω τον κύκλο και την ωορρηξία μου; Ο κύκλος μιας γυναίκας μετριέται από την πρώτη μέρα της περιόδου της μέχρι την

Διαβάστε περισσότερα

Η Τεχνολογία στην Ιατρική

Η Τεχνολογία στην Ιατρική Εκπαιδευτήριο TO ΠΑΓΚΡΗΤΙΟΝ Σχολικό Έτος 2007-2008 Συνθετικές εργασίες στο μάθημα Πληροφορική Τεχνολογία της Β Γυμνασίου: Όψεις της Τεχνολογίας Θέμα: Η Τεχνολογία στην Ιατρική Τμήμα: ΗΥ: Ομάδα: Β2 pc27

Διαβάστε περισσότερα

Οι πληροφορίες σ αυτό το φυλλάδιο σχεδιάστηκαν για να σας βοηθήσουν να καταλάβετε περισσότερα γύρω από την επέμβαση της ολικής αρθροπλαστικής του

Οι πληροφορίες σ αυτό το φυλλάδιο σχεδιάστηκαν για να σας βοηθήσουν να καταλάβετε περισσότερα γύρω από την επέμβαση της ολικής αρθροπλαστικής του Οι πληροφορίες σ αυτό το φυλλάδιο σχεδιάστηκαν για να σας βοηθήσουν να καταλάβετε περισσότερα γύρω από την επέμβαση της ολικής αρθροπλαστικής του γόνατος. Σκοπεύει να είναι ένας γενικός οδηγός. Φυσικά

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΟΣ ΧΡΗΣΙΜΟΥ ΕΡΓΑΛΕΙΟΥ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΕΣ ΣΥΝΔΙΑΛΛΑΓΕΣ

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΟΣ ΧΡΗΣΙΜΟΥ ΕΡΓΑΛΕΙΟΥ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΕΣ ΣΥΝΔΙΑΛΛΑΓΕΣ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΟΣ ΧΡΗΣΙΜΟΥ ΕΡΓΑΛΕΙΟΥ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΕΣ ΣΥΝΔΙΑΛΛΑΓΕΣ Αγγελική Γουδέλη, 2011 Κοινωνικό Άγχος Αμηχανία Φόβος Το κοινωνικό άγχος, ή αλλιώς κοινωνική φοβία, θεωρείται

Διαβάστε περισσότερα

ΖΩΝΤΑΣ ΜΕ ΚΥΣΤΙΚΗ ΙΝΩΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α Αγγελική Πρεφτίτση

ΖΩΝΤΑΣ ΜΕ ΚΥΣΤΙΚΗ ΙΝΩΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α Αγγελική Πρεφτίτση ΖΩΝΤΑΣ ΜΕ ΚΥΣΤΙΚΗ ΙΝΩΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α Αγγελική Πρεφτίτση Όταν, σε ηλικία 11 ετών, µου ανακοίνωσαν ότι πάσχω από Κυστική Ίνωση, µια ασθένεια παντελώς άγνωστη σε µένα µέχρι τότε, είναι αλήθεια πως δεν θορυβήθηκα

Διαβάστε περισσότερα

Πώς θα κάνω το παιδί μου να αγαπήσει το σχολείο;

Πώς θα κάνω το παιδί μου να αγαπήσει το σχολείο; Ημερομηνία 28/09/2015 Μέσο Συντάκτης Link clickatlife.gr Χριστίνα Χρυσανθοπούλου http://www.clickatlife.gr/euzoia/story/63076/pos-tha-kano-to-paidi-mou-naagapisei-to-sxoleio ΕΥΖΩΙΑ Πώς θα κάνω το παιδί

Διαβάστε περισσότερα

Οι ενδείξεις ουλίτιδας περιλαµβάνουν :

Οι ενδείξεις ουλίτιδας περιλαµβάνουν : ΟΥΛΙΤΙ Α Τα ούλα αποτελούν τµήµα των µαλακών ιστών του στόµατος. Περιβάλλουν τα δόντια και τα καλύπτουν προστατευτικά. Τα ούλα ενός φυσιολογικού υγιούς δοντιού φτάνουν στην αδαµαντίνη του δοντιού προστατεύοντας

Διαβάστε περισσότερα

Χειρουργική Θεραπεία της Οστεοαρθρίτιδας

Χειρουργική Θεραπεία της Οστεοαρθρίτιδας Χειρουργική Θεραπεία της Οστεοαρθρίτιδας Η οστεοαρθρίτιδα αντιμετωπίζεται χειρουργικά όταν: α) η καταστροφή του αρθρικού χόνδρου είναι ολοκληρωτική, β) όταν υπάρχουν σημαντικά συμπτώματα, όπως πόνος ή

Διαβάστε περισσότερα

Από τους πιο σημαντικούς ελέγχους που πρέπει να κάνουμε πολύ συχνά μέχρι μια συγκεκριμένη ηλικία του παιδιού είναι η σωματική του ανάπτυξη!

Από τους πιο σημαντικούς ελέγχους που πρέπει να κάνουμε πολύ συχνά μέχρι μια συγκεκριμένη ηλικία του παιδιού είναι η σωματική του ανάπτυξη! Από τους πιο σημαντικούς ελέγχους που πρέπει να κάνουμε πολύ συχνά μέχρι μια συγκεκριμένη ηλικία του παιδιού είναι η σωματική του ανάπτυξη! Το ύψος του, το βάρος, η περίμετρος των σημείων του σώματος του

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ Μετεµµηνοπαυσιακό Ορµονικό Προφίλ Εµµηνόπαυση καλείται η παύση της εµµήνου ρύσης µιας γυναίκας και σηµατοδότηση το τέλος της δυνατότητας τεκνοποίησης µε φυσιολογικό τρόπο. Αποτελεί

Διαβάστε περισσότερα

Αποδεδειγμένα από ειδικούς και έρευνες, η καλύτερη προστασία απέναντι στο άγχος και την πίεση της καθημερινότητας είναι η άσκηση. Η προσωπική άσκηση

Αποδεδειγμένα από ειδικούς και έρευνες, η καλύτερη προστασία απέναντι στο άγχος και την πίεση της καθημερινότητας είναι η άσκηση. Η προσωπική άσκηση 1. 2. 3. 4. 5. Αποδεδειγμένα από ειδικούς και έρευνες, η καλύτερη προστασία απέναντι στο άγχος και την πίεση της καθημερινότητας είναι η άσκηση. Η προσωπική άσκηση του καθενός μειώνει την ένταση του άγχους

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΗ HACCP ΣΤΗΝ ΚΟΥΖΙΝΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΕΙΔΙΚΕΣ ΔΙΑΙΤΕΣ. Ελπίδα Παπαδοπούλου Διαιτολόγος, Ε. Α. Ν. Πειραιά «ΜΕΤΑΞΑ»

ΕΦΑΡΜΟΓΗ HACCP ΣΤΗΝ ΚΟΥΖΙΝΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΕΙΔΙΚΕΣ ΔΙΑΙΤΕΣ. Ελπίδα Παπαδοπούλου Διαιτολόγος, Ε. Α. Ν. Πειραιά «ΜΕΤΑΞΑ» ΕΦΑΡΜΟΓΗ HACCP ΣΤΗΝ ΚΟΥΖΙΝΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΕΙΔΙΚΕΣ ΔΙΑΙΤΕΣ Ελπίδα Παπαδοπούλου Διαιτολόγος, Ε. Α. Ν. Πειραιά «ΜΕΤΑΞΑ» ΣΧΕΣΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑΣ Πρόληψη εμφάνισης νοσημάτων Θεραπεία ασθενών στο χώρο του νοσοκομείου

Διαβάστε περισσότερα

E-mail ηµοσιογραφική ιάσκεψη για την Καρδιακή Ανεπάρκεια ηµοσιογραφική Εστία 6 Ιουνίου 2016 Περίπου 250 άτομα πεθαίνουν κάθε χρόνο από καρδιακή ανεπάρκεια στην Κύπρο Ευθύνεται για το 1-5% των εισαγωγών

Διαβάστε περισσότερα

JOHN FITZGERALD KENNEDY ΟΙ ΜΥΣΤΙΚΕΣ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ ΕΝΟΣ ΠΡΟΕΔΡΟΥ Θεέ μου Τι χτυπήματα δέχομαι? John F. Kennedy, 1934 ΠΕΤΣΙΝΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Αρχείο Rosemary Kennedy 21 Μαρτίου 1931: Ο Dr John Wheeler συνέστησε

Διαβάστε περισσότερα

Η πρώιμη διάγνωση σώζει. Ο ειδικός θεραπεύει

Η πρώιμη διάγνωση σώζει. Ο ειδικός θεραπεύει Κλείσε ένα ραντεβού ζωής Αφιέρωσε 10 λεπτά στον εαυτό σου για μια μαστογραφία Όσα θα θέλατε να μάθετε για τον καρκίνο του μαστού Η πρώιμη διάγνωση σώζει. Ο ειδικός θεραπεύει Τι είναι ο καρκίνος του μαστού;

Διαβάστε περισσότερα

Πολλοί άνθρωποι θεωρούν λανθασμένα ότι δεν είναι «ψυχικά δυνατοί». Άλλοι μπορεί να φοβούνται μήπως δεν «φανούν» ψυχικά δυνατοί στο περιβάλλον τους.

Πολλοί άνθρωποι θεωρούν λανθασμένα ότι δεν είναι «ψυχικά δυνατοί». Άλλοι μπορεί να φοβούνται μήπως δεν «φανούν» ψυχικά δυνατοί στο περιβάλλον τους. Πολλοί άνθρωποι θεωρούν λανθασμένα ότι δεν είναι «ψυχικά δυνατοί» Άλλοι μπορεί να φοβούνται μήπως δεν «φανούν» ψυχικά δυνατοί στο περιβάλλον τους Η αυτοεικόνα μας «σχηματίζεται» ως ένα σχετικά σταθερό

Διαβάστε περισσότερα