ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ"

Transcript

1 ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Τόμος 13, Τεύχος 3 (Ιούλιος - Σεπτέμβριος 2014) _ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ_ Εκτίμηση των μεταβολών της Ενδοκράνιας Πίεσης (ΕΠ) μετά την εφαρμογή θεραπευτικών μέτρων για την Ενδοκράνια Υπέρταση (ΕΥ) Αράπογλου Νικολέττα 1, Μαρβάκη Αικατερίνη 2, Δοκουτσίδου Ελένη 3, Καδδά Όλγα 2 1. Νοσηλεύτρια, MSc, ΓΝΑ «Η Ελπίς» 2. Νοσηλεύτρια, MSc, Γ. Νοσοκομείο Κατερίνης 3. Καθηγήτρια Εφαρμογών, Τμήμα Νοσηλευτικής, Τ.Ε.Ι. Αθήνας 4. Νοσηλεύτρια, MSc, Phd(c) Ιατρικής Σχολής Ε.Κ.Π.Α, Ωνάσειο Καρδιοχειρουργικό Κέντρο ΠΕΡΙΛΗΨΗ Οι Κρανιοεγκεφαλικές Κακώσεις (ΚΕΚ) αποτελούν τις πρώτες αιτίες θανάτου και μόνιμης αναπηρίας σε όλες τις ηλικίες και, με διαφορά, στις ηλικίες 19 έως 27. Η νοσηρότητα και η θνησιμότητα παραμένουν υψηλές και εξαρτώνται από τη νευρολογική κατάσταση των ασθενών κατά την εισαγωγή τους, τη θεραπευτική αντιμετώπιση στη Μονάδα Εντατικής Θεραπείας (ΜΕΘ) και το χειρουργείο, καθώς και την μετεγχειρητική αποκατάσταση και αποθεραπεία. Η πρόληψη και η θεραπεία των παραγόντων, που μπορεί να διατηρήσουν ή να επιδεινώσουν την ΕΥ, αποτελεί ένα πολύ σημαντικό και ουσιαστικό ζήτημα της νευρολογικής εντατικής θεραπεία. Σκοπός: Σκοπός της παρούσας συστηματικής ανασκόπησης ήταν να διερευνηθεί η αποτελεσματικότητα διαφόρων θεραπευτικών μέτρων για την αντιμετώπιση της ενδοκράνιας υπέρτασης. Υλικό και Μέθοδος: Η μεθοδολογία που χρησιμοποιήθηκε ήταν η ανασκόπηση της ελληνικής και διεθνούς βιβλιογραφίας στις βάσεις δεδομένων (Iatrotek, Pubmed, Cinahl, Scopus,). Οι λέξεις κλειδιά που χρησιμοποιήθηκαν για την αναζήτηση των μελ ήταν: «Υπεραερισμός», «θεραπευτική υποθερμία», «υπερωσμωτική θεραπεία», «κορτικοστερεοειδή», «κρανιοεγκεφαλική κάκωση» και αφορούσαν την τελευταία 15ετία. Αποτελέσματα: Ο υπεραερισμός, η υπερωσμωτική θεραπεία, τα βαρβιτουρικά, η θέση του ασθενούς, τα υπνωτικάμυοχαλαρωτικά, η θεραπευτική υποθερμία, τα κορτικοστεροειδή και ορισμένοι επιθετικοί χειρουργικοί μέθοδοι (αποσυμπιεστική κρανιοτομή και παροχέτευση Εγκεφαλονωτιαίου Υγρού- ΕΝΥ) συνθέτουν το παζλ της σύγχρονης εντατικής φροντίδας ασθενών με σοβαρές ΚΕΚ. Ακρογωνιαίο λίθο για τον έλεγχο της ενδοκράνιας υπέρτασης αποτελούν η υπερωσμωτική θεραπεία, η θεραπευτική υποθερμία και η θέση του ασθενούς (ουδέτερη-ύπτια στις 30 ο - 45 ο κλίση). Με σκεπτικισμό, φαίνεται να αντιμετωπίζονται ο υπεραερισμός, τα κατασταλτικά- μυοχαλαρωτικά, το βαρβιτουρικό κώμα και οι χειρουργικές μέθοδοι αντιμετώπισης. Αυτό οφείλεται στην πλειάδα των επιπλοκών που προκαλούν. Τέλος, τα κορτικοστερεοειδή ενοχοποιούνται ως ένα μέτρο το οποίο δεν βελτιώνει καθόλου τους με αυξημένη αντίθετα επιδεινώνει την κατάστασή τους. Συμπεράσματα: Η άμεση χειρουργική αντιμετώπιση της ΕΥ συνοδεύεται από καλύτερα αποτελέσματα όσον αφορά τη θνητότητα, τη νοσηρότητα και τη νευρολογική έκβαση. Όσον αφορά τους με μη χειρουργήσιμες εγκεφαλικές βλάβες, αντιμετωπίζονται με προφυλακτικά και θεραπευτικά μέτρα κατά της ΕΥ και της εγκεφαλικής ισχαιμίας, τα κυριότερα των οποίων είναι: η καταστολή ή και μυοχάλαση, ο έλεγχος του πόνου, ο έλεγχος της θερμοκρασίας, η τοποθέτηση της κεφαλής και του ανώτερου κορμού σε ανάρροπη θέση , η αποιδηματική αγωγή με μαννιτόλη ή άλλα υπέρτονα διαλύματα. Τέλος ο υπεραερισμός είναι χρήσιμο εργαλείο άμεσης, αλλά πρόσκαιρης, παρέμβασης κατά την επιδείνωση της νευρολογικής εικόνας και μέχρι να διαπιστωθεί η αντικειμενική πραγματική κατάσταση. Λέξεις Κλειδιά: Υπεραερισμός, θεραπευτική υποθερμία, υπερωσμωτική θεραπεία, κορτικοστερεοειδή, κρανιοεγκεφαλική κάκωση. Υπεύθυνος αλληλογραφίας: Αράπογλου Νικολέττα, Παπαδιαμαντοπούλου 5, Ιλίσια, 11528, , Rostrum of Asclepius - To Vima tou Asklipiou Journal Volume 13, Issue 3 (July September 2014) SYSTEMATIC REVIEW Assessment of changes in Intracranial Pressure (ICP) after the implementation of therapeutic measures for Intracranial Hypertation (IH) Arapoglou Nikoletta 1, Marvaki Aikaterini 2, Dokoutsidou Eleni 3, Kadda Olga 4 1. RN, MSc, «Elpis» General Hospital of Athens Τρίμηνη, ηλεκτρονική έκδοση του Τμήματος Νοσηλευτικής, Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Αθήνας Σελίδα 235

2 Εκτίμηση των μεταβολών της Ενδοκράνιας Πίεσης (ΕΠ) μετά την εφαρμογή θεραπευτικών μέτρων για την Ενδοκράνια Υπέρταση (ΕΥ) 2. RN, MSc, General Hospital, Katerini 3. Laboratory Instructor, Nursing Department Technological Educational Institute, Athens 4. RN, MSc, Phd(c) Medical School of Athens, Onasis Cardiac Surgery Center ABSTRACT The Traumatic Brain Injury (TBI) constitutes the leading cause of death and permanent disability in all age groups and, by far, at ages years. The morbidity and mortality remain high and depend on the neurological status of patients at admission, the treatment in the Intensive Care Unit (ICU), surgery and postoperative rehabilitation and recovery. The prevention and treatment factors that may maintain or exacerbate the IH is a very important and fundamental issue in neurological intensive therapy. Aim: The aim of the present systematic review was to investigate the effectiveness of various therapeutic measures for the treatment of intracranial hypertension. Material and Method: The methodology used was to review the Greek and international bibliographic databases (Iatrotek, Pubmed, Cinahl, Scopus,). The keywords used to search for the study was: "Hyperventilation", "therapeutic hypothermia", "hyperosmolar therapy, corticosteroids, traumatic brain injury and were the last 15 years. Results: Hyperventilation, the hyperosmolar therapy, barbiturates, patient position, sedatives-neuromuscular blocking agents, therapeutic hypothermia, corticosteroids and some aggressive surgical methods (decompressive craniotomy and drainage of CSF) make up the puzzle of modern intensive care patients with severe TBI. The cornerstone for the control of intracranial hypertension are the hyperosmolar therapy, therapeutic hypothermia and patient position (supine-neutral to 30 o -45 o inclination). With skepticism, seems to treat hyperventilation, sedativesneuromuscular blocking agents, the barbiturate coma and surgical methods of treatment. This is due to the plurality of complications that causing. Last but not least, corticosteroids have been implicated as a measure which does nothing to help patients with increased ICP, contrary aggravates their condition. Conclusions: Direct surgical treatment of IH accompanied by better results in terms of mortality, morbidity and neurologic outcome. For patients with inoperable brain lesions treated with prophylactic and therapeutic measures against IH and cerebral ischemia, the main of which are: sedation and / or muscle relaxation, pain control, temperature control, placement of head and body in the position of , the treatment of mannitol or other hypertonic solutions. Finally hyperventilation is useful tool immediate, but temporary, intervention by the deterioration of the neurological profile and until such time as an objective fact. Keywords: Hyperventilation, therapeutic hypothermia, hyperosmolar treatment, corticosteroids, traumatic brain injury. Corresponding Author: Arapoglou Nikoletta, Papadiamantopoulou 5, Ilisia, 11528, Tel: , ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ω ς κρανιοεγκεφαλική κάκωση (ΚΕΚ) ορίζεται η τραυματική βλάβη του εγκεφάλου και του κρανίου, η οποία προκαλείται από εξωτερική μηχανική δύναμη, όπως άμεση επαφή, επιβράδυνση, ωστικό κύμα ή διάτρηση από ξένο σώμα. 1-4 Στην Ελλάδα, η επίπτωση των ΚΕΚ υπολογίζεται περίπου σε /έτος, από τις οποίες το 70-80% προέρχεται από τροχαίο ατύχημα, το ήμισυ χρήζει νοσοκομειακής περίθαλψης, και το 10% νοσηλείας σε Μονάδα Εντατικής Θεραπείας (ΜΕΘ) και/ή χειρουργικής αντιμετώπισης. Επιπλέον, ο ετήσιος απολογισμός των θυμάτων από ΚΕΚ στη χώρα μας είναι άτομα, γεγονός που κατατάσσει τις ΚΕΚ στις πρώτες αιτίες θανάτου και μόνιμης αναπηρίας σε όλες τις ηλικίες και, με διαφορά, την πρώτη αιτία στις ηλικίες 19 έως Η νοσηρότητα και η θνησιμότητα παραμένουν υψηλές και εξαρτώνται από τη νευρολογική κατάσταση των ασθενών κατά την εισαγωγή τους, τη θεραπευτική αντιμετώπιση στη ΜΕΘ και το χειρουργείο, καθώς και την Σελίδα 236 ISSN: Περιοδικό το ΒΗΜΑ του ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ 2014

3 ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ μετεγχειρητική αποκατάσταση και Τόμος 13, Τεύχος 3 (Ιούλιος - Σεπτέμβριος 2014) αποθεραπεία. Τις τελευταίες δεκαετίες, οι χώρες με προηγμένα συστήματα υγείας εμφάνισαν σημαντική ελάττωση της Σκοπός Σκοπός της παρούσας συστηματικής ανασκόπησης ήταν να διερευνηθεί η θνητότητας (20-30 % από 60-70%) καθώς και αποτελεσματικότητα διαφόρων βελτίωση του ποσοστού καλής έκβασης των ασθενών με ΚΕΚ. 5,6 Η πρόοδος αυτή οφείλεται σε συνδυασμό παραγόντων στους οποίους περιλαμβάνονται η βελτίωση των σωστικών μέσων, η ταχεία και ασφαλής μεταφορά των ασθενών σε οργανωμένα κέντρα τραύματος, η εφαρμογή άμεσης χειρουργικής παρέμβασης (όπου αυτή απαιτείται), η εξέλιξη των θεραπευτικών μέτρων για την αντιμετώπιση της ενδοκράνιας υπέρτασης (ΕΥ). Πιο συγκεκριμένα, διερευνήθηκαν εκτενώς η ύπνωση και η χρήση μυοχαλαρωτικών φαρμάκων, η υπερωσμωτική θεραπεία, ο υπεραερισμός, το βαρβιτουρικό κώμα, η υποθερμία, η χορήγηση στερεοειδών, η θέση του ασθενούς καθώς και η χειρουργική μεθόδων νευροπαρακολούθησης πλευρά της θεραπείας (αποσυμπιεστική (neuromonitoring) και νευροπροστασίας (neuroprotection) στις ΜΕΘ, η καθιέρωση της κρανιοτομή και παροχέτευση εγκεφαλονωτιαίου υγρού (ΕΝΥ)). ιατρικής αποκατάστασης και, τέλος, η επιστημονική έρευνα, η οποία συνέβαλλε στην καλύτερη αντίληψη των παθοφυσιολογικών μηχανισμών και στην αποτελεσματικότερη θεραπευτική αντιμετώπιση της τραυματικής εγκεφαλικής βλάβης Τις τελευταίες δεκαετίες μελέτες 12,13 έχουν αναδείξει το αντικέιμενο της παρούσας συστηματικής ανασκόπησης. Οι πιο σημαντικές συστηματικές ανασκοπήσεις/ μετα-αναλύσεις ήταν των Schreckinger και Υλικό Μέθοδος Πραγματοποιήθηκε αναζήτηση στις ηλεκτρονικές βάσεις δεδομένων (Pubmed, Medline, Cinahl, Iatrotek on-line), άρθρων που είχαν δημοσιευθεί κατά τη χρονική περίοδο στην Αγγλική ή στην Ελληνική γλώσσα. Η ανασκόπηση της βιβλιογραφίας έλαβε χώρα τον Ιανουάριο του Οι λέξεις κλειδιά που χρησιμοποιήθηκαν για την αναζήτηση των μελ ήταν: συν., 12 και Bowes και συν., 13 που έχουν «Υπεραερισμός», «θεραπευτική υποθερμία», διερευνήσει εξετάσει και αξιολογήσει την αποτελεσματικότητα των θεραπευτικών «υπερωσμωτική «κορτικοστερεοειδή», θεραπεία», «κρανιοεγκεφαλική μέτρων της Ενδοκράνιας Υπέρτασης (ΕΥ). κάκωση». Το πεδίο αναζήτησης ήταν ο τίτλος και η περίληψη των μελ. Τρίμηνη, ηλεκτρονική έκδοση του Τμήματος Νοσηλευτικής, Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Αθήνας Σελίδα 237

4 Εκτίμηση των μεταβολών της Ενδοκράνιας Πίεσης (ΕΠ) μετά την εφαρμογή θεραπευτικών μέτρων για την Ενδοκράνια Υπέρταση (ΕΥ) Αρχικά έγινε ανάγνωση των λεπτομερειών της μελέτης (τίτλος, περίληψη) και όσες αναγνωρίστηκαν ως μη σχετικές, απορρίφθησαν. Αναζητήθηκαν σχετικές μελέτες που δημοσιεύτηκαν σε έγκριτα περιοδικά, όπως το Critical Care Medicine, Journal of Advanced Nursing, Intensive Care Medicine, Nursing in Critical Care κ.α. Η εξαγωγή των στοιχείων έγινε από δύο ερευνητές για την ελαχιστοποίηση των σφαλμάτων. Έγινε καταγραφή των βασικών χαρακτηριστικών των μελ σε μια προσχεδιασμένη φόρμα ώστε να είναι δυνατή η σύγκριση τους. Συγκεκριμένα, καταγράφονταν: το όνομα του πρώτου συγγραφέα και το έτος δημοσίευσης, το είδος της μελέτης, ο πληθυσμός της μελέτης, η μέθοδος και τα κύρια αποτελέσματα. Στη συνέχεια τέθηκαν κριτήρια ένταξης και αποκλεισμού των υπό αξιολόγηση μελ. Ως κριτήρια ένταξης χρησιμοποιήθηκαν τα εξής: με ΚΕΚ, με αυξημένη ενδοκράνια πίεση η ηλικία ( ). Ως κριτήρια αποκλεισμού εισήχθησαν τα παρακάτω: έρευνες σε ζώα ή πτώματα έρευνα σε ανήλικα άτομα (κάτω των 18 ) μελέτες που δημοσιεύτηκαν σε γλώσσα διαφορετική από την Αγγλική Από την ανασκόπηση της βιβλιογραφίας προέκυψαν 500 μελέτες που αφορούσαν την θεραπεία της ενδοκράνιας υπέρτασης. Μετά από την αξιολόγηση των μελ, μόνο 61 μελέτες πληρούσαν τα κριτήρια ένταξης στην ανασκόπηση, ενώ από το σύνολο των μελ αποκλείστηκαν 373 μελέτες με βάση τα κριτήρια αποκλεισμού, (Διάγραμμα 1). Η αναζήτηση της βιβλιογραφίας έγινε στην Αγγλόφωνη βιβλιογραφία. Δεν πραγματοποιήθηκε ποσοτική σύνθεση των αποτελεσμάτων, αλλά έγινε μόνο συστηματική ανασκόπηση των μελ. Επίσης, δεν επιχειρήθηκε αποτίμηση της ποιότητας των μελ βάσει συγκεκριμένων εργαλείων διότι ο σκοπός της παρούσας ανασκόπησης ήταν περιγραφικός. Αποτελέσματα -Συζήτηση Ο υπεραερισμός, η υπερωσμωτική θεραπεία, τα βαρβιτουρικά, η θεραπευτική υποθερμία, η χορήγηση κορτικοστεροειδών και ορισμένοι επιθετικοί χειρουργικοί μέθοδοι (αποσυμπιεστική κρανιοτομή και παροχέτευση ΕΝΥ) συνθέτουν το παζλ της σύγχρονης εντατικής φροντίδας ασθενών με σοβαρές ΚΕΚ. Ωστόσο, καμία από αυτές τις παρεμβάσεις δεν έχει αποδειχθεί τόσο αξιόπιστη ώστε να αποτρέψει τον θάνατο ή την αναπηρία αυτών των ασθενών. Με βάση τις διαθέσιμες, μέχρι σήμερα, μελέτες, αναζητήθηκαν τα πιο αποτελεσματικά θεραπευτικά μέτρα για την αντιμετώπιση της ενδοκράνιας υπέρτασης (ΕΥ). Η χρήση των υπνωτικών κατασταλτικών - μυοχαλαρωτικών φαρμάκων είναι ένα Σελίδα 238 ISSN: Περιοδικό το ΒΗΜΑ του ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ 2014

5 ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Τόμος 13, Τεύχος 3 (Ιούλιος - Σεπτέμβριος 2014) αμφιλεγόμενο μέτρο για την θεραπεία της ΕΥ. σοβαρή ανικανότητα, μετρίου βαθμού Τα οπιοειδή 14,15 είναι μια κατηγορία φαρμάκων που οδήγησαν σε αύξηση της ενδοκράνιας πίεσης (ΕΠ), μείωσαν την MAΠ και την εγκεφαλική αιμάτωση. Αντίθετα, τα μυοχαλαρωτικά 16 ενώ μείωσαν την ΕΠ ανικανότητα και καλή αποκατάσταση. Η υπερωσμωτική θεραπεία αποτελεί ακρογωνιαίο λίθο για τον έλεγχο της ενδοκράνιας υπέρτασης. Τα αποτελέσματα όλων των μελ μαρτυρούν ότι είναι ένα επηρέασαν το αιμοδυναμικό profile των από τα πιο ασφαλή και ωφέλιμα μέτρα. ασθενών προκαλώντας αύξηση των καρδιακών παλμών. Παρόλα αυτά, εξετάστηκε εκτενώς το αν η μαννιτόλη υπερτερεί έναντι άλλων υπέρτονων Η προποφόλη συγκριτικά με την μορφίνη 17 αλατούχων διαλυμάτων. Σύμφωνα με τις υπερέχει κατά πολύ γιατί ενώ και οι δυο φαρμακευτικοί παράγοντες μείωσαν την η προποφόλη παρέχει την δυνατότητα λιγότερης εντατικής θεραπείας (οσον αφορά τα άλλα συμπληρωματικά θεραπευτικά μέτρα). Έτσι, μειώθηκε η ανάγκη χορήγησης μετρήσεις που έλαβαν χώρα την τελευταία 15ετία, τα υπέρτονα διαλύματα12,13,18, 19,20,21 δρουν πολύ πιο γρήγορα και αποδοτικά στον έλεγχο της ΕΠ καθώς επίσης και η διάρκεια της δράσης τους ήταν πολύ μεγαλύτερη (έναντι μαννιτόλης). Ο μηχανισμός δράσης της μυοχαλαρωτικών, βενζοδιαζεπινών, μαννιτόλης ήταν διαφορετικός σε σχέση με τα πεντοβαρβιτάλης και παροχέτευσης ΕΝΥ. Παρόλα αυτά, 6-μήνες μετά η Glasgow Outcome Scale (GOS) δεν παρουσίασε σημαντικές διαφορές μεταξύ των 2 ομάδων (προποφόλης- μορφίνης) όσον αφορά την θνησιμότητα και την έκβαση της κατάστασης των ασθενών. Αξίζει να σημειωθεί ότι η κλίμακα GOS, αξιολογεί με εγκεφαλική βλάβη οσον αφορά την δυνατότητα ανάκτησης τους στον προηγούμενο τρόπο ζωής τους (πριν το ατύχημα). Αυτό επιτρέπει την πρόβλεψη της μακροπρόθεσμη πορεία της αποκατάστασης και επιστροφής τους στην εργασία και την καθημερινή ζωή. Περιλαμβάνει πέντε κατηγορίες: θάνατος, φυτική κατάσταση, υπέρτονα διαλύματα. Η μαννιτόλη μειώνει τον όγκο του νερού στον εγκέφαλο και κατ επέκταση τον όγκο αίματος του εγκεφάλου. 22 Από την άλλη, τα υπέρτονα διαλύματα βελτίωσαν και την οξυγόνωση και τον μεταβολισμό του εγκεφάλου. 23,24 Ωστόσο, υπήρξαν και κάποια μειονεκτήματα που εμφάνισαν τα υπέρτονα διαλύματα όπως η αυξημένη συγκέντρωση γλυκόζης, γαλακτικού, πυροσταφυλικού κ.α. 24,25 Ο υπεραερισμός δεν αποτέλεσε ένα από τα σημαντικότερα θεραπευτικά μέτρα. Στην πλειοψηφία των μελ, κρίθηκε ως ένα μέτρο που επιδείνωνε την νευρολογική κατάσταση των ασθενών με ΚΕΚ λόγω της μείωσης που προκαλούσε στην εγκεφαλική Τρίμηνη, ηλεκτρονική έκδοση του Τμήματος Νοσηλευτικής, Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Αθήνας Σελίδα 239

6 Εκτίμηση των μεταβολών της Ενδοκράνιας Πίεσης (ΕΠ) μετά την εφαρμογή θεραπευτικών μέτρων για την Ενδοκράνια Υπέρταση (ΕΥ) αιματική ροή. 13,26 Αποδεικνύεται ότι ήταν ωφέλιμος μόνο για περιορισμένο χρονικό διάστημα (αλλιώς οδηγούσε σε εγκεφαλική ισχαιμία) και όταν κανένα άλλο θεραπευτικό μέτρο δεν ήταν ασφαλές. 12 Το βαρβιτουρικό κώμα ήταν ένα από τα πιο συχνά χρησιμοποιούμενα μέτρα του παρελθόντος. Οι ευρέως γνωστές και υψηλού κινδύνου επιπλοκές αυτού του μέτρου, έχει διχάσει την επιστημονική κοινότητα. Πιο συγκεκριμένα, στις μελέτες βρέθηκε ότι το βαρβιτουρικό κώμα μπορούσε να ελέγχει ικανοποιητικά την ΕΠ και να βελτιώνει την εγκεφαλική οξυγόνωση, προκαλώντας όμως σημαντικού βαθμού υπόταση (αιμοδυναμική αστάθεια). Το βαρβιτουρικό κώμα οδήγησε σε αναστρέψιμη λευκοπενία και κοκιοκυτταροπενία καθώς και σε υψηλά ποσοστά λοιμώξεων. 12,26-29 Επίσης, σε υψηλές δόσεις, αρκετοί παρουσίασαν καταστολή της παραγωγής μυελού των οστών (μετά από ιστολόγική εξέταση) και ανεπάρκεια των επινεφριδίων. 30 Με αφορμή την μελέτη 2 κλινικών δοκιμών, 29,30 αναδείχθηκε η θειοπεντάλη ως το πιο αποτελεσματικό βαρβιτουρικό για την ΕΥ (έναντι της πεντοβαρβιτάλης) και το κώμα από προποφόλη ως ασφαλέστερο για την αιμοδυναμική σταθερότητα του ασθενούς (έναντι του βαρβιτουρικού κώματος). Η θεραπευτική υποθερμία θεωρείται ως ένα μέτρο πολύ ουσιαστικό, ίσως και το καλύτερο από όλα για την ενδοκράνια υπέρταση. Συνέβαλε σημαντικά στην μέιωση της θνησιμότητας και στην καλύτερη ανάρρωση των ασθενών με ΚΕΚ. Ωστόσο, η εφαρμογή της έχει και περιορισμούς. Ένας από αυτούς ήταν και τα επιτρεπτά όρια θερμοκρασίας που πρέπει να έχει ένας ασθενής με ΚΕΚ (moderate therapeutic hypothermia: βαθμούς κελσίου). Θερμοκρασίες κάτω από τος 30 βαθμούς κελσίου προκάλεσαν αιμορραγική διάθεση. 12,31-33 Ακόμη ένας σημαντικός περιορισμός ήταν και η διαδικασία επαναφοράς της φυσιολογικής θερμοκρασίας του ασθενούς (re-warming). Πιο συγκεκριμένα, η αύξηση της θερμοκρασίας θα πρέπει να γίνεται σταδιακά έτσι ώστε να αποφευχθεί η ανεπιθύμητη υποτροπή της ΕΠ (rebound of ICP). 12,13,32,33 Πρόσφατες αξιολογήσεις (στην προσέγγιση ασθενών με σοβαρή ΚΕΚ) όρισαν την θέση και την κλίση της κεφαλής ως μιας ζωτικής σημασίας παράμετρο ενάντια της ΕΥ. Αναλυτικότερα, η ενδεδειγμένη θέση της κεφαλής ήταν η ύπτια-ουδέτερη στις 30 ο - 45 ο Με αυτή την θέση επιτυγχάνεται μείωση της καλύτερη εγκεφαλική αιμάτωση και οξυγόνωση ,41 Ακόμη και κατά την μέτρηση της κεντρικής φλεβικής πίεσης 46 (όπου συνήθως γίνεται ευθειασμός του ασθενούς), ο ασθενής με ΚΕΚ έπρεπε να βρίσκεται σε αυτή την θέση. Για τους με κρανιοτομή, ορίστηκε ως σωστότερη θέση η «10 ο αντιστροφή της Trendelenburk». 39 Τέλος, σε μια κλινική δοκιμή διερευνήθηκε η επίδραση της θέσης αλλά και διαφόρων ασκήσεων (παθητικού εύρους κινήσεις, Σελίδα 240 ISSN: Περιοδικό το ΒΗΜΑ του ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ 2014

7 ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Τόμος 13, Τεύχος 3 (Ιούλιος - Σεπτέμβριος 2014) ισομετρική συστολή και προσαγωγή ισχίου) ομάδες. 50 Η ημικρανιεκτομή φαίνεται πως στους με ΚΕΚ. Η ύπτια -χωρίς κλίσηθέση και οι κινήσεις- ελιγμοί Valsava πρέπει να αποφεύγονται σε με ΕΥ. 42 Η χρήση των κορτικοστερεοειδών, αποτελεί ένα ακόμη αναπάντητο ερώτημα για τις ΚΕΚ. Στην πλειοψηφία των αποτελεσμάτων προκύπτει ότι δεν βελτιώνουν καθόλου την νευρολογική κατάσταση ούτε την ΕΥ. 13 Αντιθέτως, αυξήθηκε ο κίνδυνος θανάτων, επιληπτικών κρίσεων και αιμορραγιών από το γαστρεντερικό χρησιμοποιήθηκε και σαν μέσω ελάττωσης της θερμοκρασίας του εγκεφάλου. 51 Όσον αφόρα την παροχέτευση του ΕΝΥ, είτε στο κοιλικό τοίχωμα είτε με απευθείας παρακέντηση, τα εμπειρικά στοιχεία ήταν περιορισμένα. Από τις λίγες μελέτες που βρέθηκαν, εικάζεται πως είναι μια αρκετά ασφαλής και αποδοτική μέθοδος. 52,53 Η συνεχής, συγκριτικά με την διαλλείπουσα παροχέτευση ΕΝΥ φαίνεται να επιδρά θετικότερα στην κατάσταση του Τέλος, η χειρουργική πλευρά της θεραπείας, η ασθενούς. 54,55 Αυτό οφείλεται στην αμέση οποία μπαίνει σε εφαρμογή μόνο όταν η ενδοκράνια υπέρταση είναι ανθεκτική και κανένα απολύτως μέτρο ( standard treatment ) δεν δρα, αποτελεί το τελευταίο πτώση της ΕΠ μειώνοντας ταυτόχρονα τον ρυθμό έγχυσης των κατασταλτικών και την συχνότητα φορτήσεων με υπέρτονα διαλύματα. θεραπευτικό μέτρο. Η αποσυμπιεστική κρανιοτομή θεωρείται μια από τις χειρουργικές μεθόδους ελέγχου της που εφαρμόζεται με μεγάλη επιτυχία (ειδικά αν γίνει έγκαιρα) 47 προσφέροντας άμεση πτώση της ΕΠ. Βέβαια υπάρχουν και σοβαρές επιπλοκές 12,48,49 (όπως ενδοκρανιακές λοιμώξεις αιμορραγίες, εγκεφαλικό οίδημα κ.α) οι οποίες την επισκιάζουν. Μία τυχαιοποιημένη κλινική δοκιμή υπέδειξε πως οι με κρανιοτομή έναντι αυτών που αντιμετωπίζονταν με τα άλλα θεραπευτικά μέτρα, έχουν λιγότερες ημέρες αυξημένη ΕΠ και μικρότερη διάρκεια παραμονής στην ΜΕΘ. Ωστόσο, τα ποσοστά θνησιμότητας παραμένουν ίδια και στις 2 Συμπεράσματα- Προτάσεις Μελτας όλα τα αποτελέσματα από τις κλινικές δοκιμές και τις συστηματικές ανασκοπήσεις, προκύπτουν τα εξής σημαντικά συμπεράσματα: Η άμεση χειρουργική αντιμετώπιση της ενδοκράνιας υπέρτασης συνοδεύεται από καλύτερα αποτελέσματα όσον αφορά τη θνητότητα, τη νοσηρότητα και τη νευρολογική έκβαση. Οι με μη χειρουργήσιμες εγκεφαλικές βλάβες αντιμετωπίζονται με προφυλακτικά και θεραπευτικά μέτρα κατά της ενδοκράνιας υπέρτασης και της εγκεφαλικής ισχαιμίας, τα κυριότερα των Τρίμηνη, ηλεκτρονική έκδοση του Τμήματος Νοσηλευτικής, Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Αθήνας Σελίδα 241

8 Εκτίμηση των μεταβολών της Ενδοκράνιας Πίεσης (ΕΠ) μετά την εφαρμογή θεραπευτικών μέτρων για την Ενδοκράνια Υπέρταση (ΕΥ) οποίων είναι: η καταστολή και/ ή μυοχάλαση, ο έλεγχος του πόνου, ο έλεγχος της θερμοκρασίας, η τοποθέτηση της κεφαλής και του ανώτερου κορμού σε ανάρροπη θέση ο, η αποιδηματική αγωγή με μαννιτόλη ή άλλα υπέρτονα διαλύματα. Τέλος ο υπεραερισμός είναι χρήσιμο εργαλείο άμεσης, αλλά πρόσκαιρης, παρέμβασης κατά την επιδείνωση της νευρολογικής εικόνας και μέχρι να διαπιστωθεί η αντικειμενική πραγματική κατάσταση. Η προφυλακτική χορήγηση βαρβιτουρικών και στερεοειδών όχι μόνο δεν ωφελεί, αλλά αποδεδειγμένα βλάπτει. Η προφυλακτική υποθερμία ακόμη συζητείται, αν και φαίνεται ότι βελτιώνει την θνητότητα, όταν εφαρμόζεται πάνω από 48 ώρες, αλλά και την απώτερη νευρολογική έκβαση, όταν εφαρμόζεται σε επίπεδο βαθμούς κελσίου. Ανεξέλεγκτη ή ανθεκτική χαρακτηρίζεται η ενδοκράνια υπέρταση που δεν ελέγχεται με όλα τα κλασικά μέσα, συμπεριλαμβανομένων και των χειρουργικών επεμβάσεων, όπου υπάρχουν ενδείξεις. Τότε μόνο δικαιολογείται η εφαρμογή δευτερευουσών μεθόδων θεραπείας που στην ουσία αποτελούν κινήσεις απελπισίας. Σε αυτές περιλαμβάνονται το βαρβιτουρικό κώμα, η υποθερμία, η αποσυμπιεστική κρανιοτομή και διάφοροι νευροπροστατευτικοί παράγοντες που ακόμη μελται. Η συνεχής κλινική παρακολούθηση είναι ακρογωνιαίος λίθος για την έγκαιρη διάγνωση της δευτερογενούς βλάβης και συνίσταται στην εξέταση του επιπέδου συνείδησης και βαθμολόγισή του στην κλίμακα Γλασκώβη και την παρακολούθηση των εκδηλώσεων από τα περφερικά και κρανιακά νεύρα. Η εκτίμηση της αντιδραστικότητας των κορών είναι ιδιαίτερα χρήσιμη, όταν δεν έχουμε παρακολούθηση των ενδοκράνιων πιέσεων. Η καλύτερη συνεχής παρακλινική παρακολούθηση συνίσταται στον έλεγχο των ενδοκράνιων πιέσεων με την τοποθέτηση ενδοκοιλιακού καθετήρα ή ενδοπαρεγχυματικού ινοπτικού καθετήρα και τη διασφαγιτιδική οξυμετρία. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 1. Bellner J, Romner B, Reinstrup P, Kristiansson K, Ryding E, Brandt L. Transcranial Doppler sonographypulsatility index (PI) reflects intracranial pressure (ICP). Surgical Neurology 2004; 62(1): Eker C, Asgeirsson B, Grande PO, Schalen W, Nordstrom CH. Improved outcome after severe head injury with a new therapy based on principles for brain volume regulation and preserved microcirculation. Crit Care Med 1998;26 (4): Σελίδα 242 ISSN: Περιοδικό το ΒΗΜΑ του ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ 2014

9 ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Τόμος 13, Τεύχος 3 (Ιούλιος - Σεπτέμβριος 2014) 3. Maas AI, Stocchetti N, Bullock R. Moderate 11. Ridley S, Carter R. The effects of secondary and severe traumatic brain injury in adults. Lancet Neurol 2008;7(1): Parikh S, Koch M, Narayan RK. Traumatic brain injury. IntAnesthesiolClin 2007;459(1): Murray GD, Teasdale GM, Braakman R. The European Brain Injury Consortium survey of head injuries. ActaNeurochir (Wien) 1999;141(3): Cruz J, Minoja G, Okuchi K. Improving clinical outcomes from acute subdural hematomas with the emergency preoperative administration of high doses of mannitol: a randomized trial. Neurosurgery 2001;49(1): Guidelines for initial management after head injury in adults. Suggestions from a group of neurosurgeons. Br Med J (Clin Res Ed) 1984;288(4): Gentleman D, Dearden M, Midgley S, Maclean D. Guidelines for resuscitation and transfer of patients with serious head injury. BMJ 1993;307(4): Runcie CJ, Reeve WR, Wallace PG. Preparation of the critically ill for interhospital transfer. Anaesthesia 1992;47(3): Andrews PJ, Piper IR, Dearden NM, Miller JD. Secondary insults during intrahospital transport of head-injured patients. Lancet 1990;335(8685): transport on critically ill patients.anaesthesia 1989;44(3): Schreckinger M,Marion D. Contemporary Management of Traumatic Intracranial Hypertension: Is There a Role for Therapeutic Hypothermia? (Review),Neurocrit Care, Humana Press Bowes R, Kemper L. Traumatic Brain Injury : A systemic review of treatments 2013 Διαδυκτιακή σελίδα : (http://www.aacom.org/events/annualco nf/past/2013/documents/traumatic%20 Brain%20Injury%20%20A%20Systematic %20Review%20of%20Treatments.pdf ). Ημερομηνία πρόσβασης : 5/1/ de Nadal M, Munar F, Poca MA, Sahuquillo J, Garnacho A, Rosselló J. Cerebral hemodynamic effects of morphine and fentanyl in patients with severe head injury: absence of correlation to cerebral autoregulation.anesthesiology 2000;92(1): Roberts DJ, Hall RI, Kramer AH, Robertson HL, Gallagher CN, Zygun DA. Sedation for critically ill adults with severe traumatic brain injury: A systematic review of randomized controlled trials Crit Care Med 2011;39(12): Sshramm W M, Strasser K, Bartunek A, Gilly H and Spiss C K.Effects of rocuronium and vecuronium on intracranial pressure, mean arterial pressure and heart rate in Τρίμηνη, ηλεκτρονική έκδοση του Τμήματος Νοσηλευτικής, Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Αθήνας Σελίδα 243

10 Εκτίμηση των μεταβολών της Ενδοκράνιας Πίεσης (ΕΠ) μετά την εφαρμογή θεραπευτικών μέτρων για την Ενδοκράνια Υπέρταση (ΕΥ) neurosurgical patients. British journal of Anaesthesia 1996;77(5): Kelly D F, Goodale D B, Williams J, Herr D L, Chappell E T, Rosner M J. Propofol in the treatment of moderate and severe head injury: a randomized, prospective doubleblinded pilot trial. J Neurosurg 1999; 90(3): Harutjunyan L, Holz C, Rieger A, Menzel M, Grond S, Soukup J. Efficiency of 7.2% hypertonic saline hydroxyethyl starch 200/0.5 versus mannitol 15% in the treatment of increased intracranial pressure in neurosurgical patients - a randomized clinical trial [ISRCTN ]. Crit Care 2005;9(5):R Marko NF. Hypertonic saline, not mannitol, should be considered gold-standard medical therapy for intracranial hypertension. Crit Care 2012;16(1): Mortazavi M, Romeo A, Deep A, Griessenauer C, Shoja M, Tubbs R, et al. Hypertonic saline for treating raised intracranial pressure: literature metaanalysis, J Neurosurg 2012;116(1): Ichai C, Armando G, Orban J-C, Berthier F, Rami L, Samat-Long C, et al. Sodium lactate versus mannitol in the treatment of intracranial hypertensive episodes in severe traumatic brain-injured patients. Intensive Care Medicine 2009;35( 3): Diringer M,Scalfani M, Zazulia A, Videen T, Dhar R, Powers W. Effect of mannitol on cerebral blood volume in patients with head injury. Neurosurgery 2012;70(5): Petriko S, Krylov V, Solodov A, Titova U, Guseinova H, Khamidova L, Polupan A. Hyperosmolar Solutions Effects on Cerebral Oxygenation and Metabolism, The Open Critical Care Medicine Journal 2009;2: Rockswold GL, Solid CA, Paredes-Andrade E, Rockswold SB, Jancik LT, Quickel RR. Hypertonic saline and its effect on intracranial pressure, cerebral perfusion pressure, and brain tissue oxygen. Neurosurgery 2009;65(6): Sakowitz OW, Stover JF, Sarrafzaden AS, Unterberg AW, KieningK. Effects of mannitol bolus administration on intracranial pressure, cerebral extracellular metabolites, and tissue oxygenation in severely head-injured patients. Trauma 2007;62 (2): Roberts I, Schierhout G, Alderson P. Absence of evidence for the effectiveness of five interventions routinely used in the intensive care management of severe head injury: a systematic review.j NeurolNeurosurg 1998;65(1): Psychiatry 27. Guidelines for the management of severe TBI. 3 rd Edition, Journal of Neurotrauma, Volume 24, P. 71. Σελίδα 244 ISSN: Περιοδικό το ΒΗΜΑ του ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ 2014

11 ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Τόμος 13, Τεύχος 3 (Ιούλιος - Σεπτέμβριος 2014) 28. Stover J. F & Stocker R. Barbiturate coma FP, Candel AG. Effect of head elevation on may promote reversible bone marrow suppression in patients with severe isolated traumatic brain injury. Eur J Clin Pharmacol 1998; 54(1): Roberts I, Sydenham E. Barbiturates for intracranial pressure, cerebral perfusion pressure, and regional cerebral oxygen saturation in patients with cerebral hemorrhage. Rev Esp Anestesiol Reanim 2008 ;55(5): acute traumatic brain injury. Cochrane 35. Winkelman C. Effect of backrest position on Database Syst Rev 2012;12:CD Lee J, Zoon Kim Υ, Soo Kim J, Cheol Choi Y, Hong Kim K. Clinical Comparison between Barbiturate and Propofol Coma Therapy in the Patients with Severe Traumatic Brain Injury. J Kor Neurotraumatol Soc 2008;4(1): Georgiou AP, Manara AR. Role of therapeutic hypothermia in improving outcome after traumatic brain injury: a systematic review. Br J Anaesth 2013;110(3): Sadaka F, Veremakis C, Lakshmanan R, Palagiri A. Therapeutic Hypothermia in intracranial and cerebral perfusion pressures in traumatically brain-injured adults., Am J Crit Care 2000;9(6):373-80; quiz Ledwith MB, Bloom S, Maloney-Wilenskey E, Coyle B, Polomano RC, Le Roux PD. Effect of body position on cerebral oxygenation and physiologic parameters in patients with acute neurological conditions, J Neurosci Nurs 2010;42(5): Ng I, Lim J, Wong HB. Effects of head posture on cerebral hemodynamics: its influences on intracranial pressure, cerebral perfusion pressure, and cerebral Traumatic Brain Injury, Chapter 6 oxygenation, Neurosurgery,Διαδικτιακή σελίδα: 2004;54(3): peutic-hypothermia-in-brain- 38. Mahfoud F, Beck J, Raabe A. Intracranial pressure pulse amplitude during changes in head elevation: a new parameter for injury/therapeutic-hypothermia-in- traumatic-brain-injury πρόσβασης : 5/1/2014. Ημερομηνία determining optimum cerebral perfusion pressure?acta Neurochir (Wien) Dietrich WD, Bramlett HM.The evidence for hypothermia as a neuroprotectant in traumatic brain injury. Neurotherapeutics 2010;7(1): Palazon JH, Asensi PD, Lopez SB, Baitista ;152(3): Rolighed Larsen JK, Haure P, Cold GE. Reverse Trendelenburg position reduces intracranial pressure during craniotomy.j Neurosurg Anesthesiol 2002;14(1): Τρίμηνη, ηλεκτρονική έκδοση του Τμήματος Νοσηλευτικής, Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Αθήνας Σελίδα 245

12 Εκτίμηση των μεταβολών της Ενδοκράνιας Πίεσης (ΕΠ) μετά την εφαρμογή θεραπευτικών μέτρων για την Ενδοκράνια Υπέρταση (ΕΥ) 40. Kim HJ, Sohng KY. Effects of backrest position on central venous pressure and intracranial pressure in brain surgery patients. TaehanKanhoHakhoe Chi 2006;36(2): Fan JY. Effect of backrest position on intracranial pressure and cerebral perfusion pressure in individuals with brain injury: a systematic review.(abstract). J NeurosciNurs. 2004;36(5): Brimioulle S, Moraine J.J, Nmenberg D, Kahn R Effects of Positioning and Exercise on Intracranial Pressure in a Neurosurgical Intensive Care Unit.PHYS THER 1997; 77(1): Roberts I, Yates D, Sandercock P. Effect of intravenous corticosteroids on death within 14 days in adults with clinically significant head injury (MRC CRASH trial): randomized placebo controlled trial. Lancet 2004;324(1): Watson NF, Barber JK, Doherty MJ. Does glucocorticoid administration prevent late seizure after head injury. Epilepsia 2004;45(6): Alderson P, Roberts I.Corticosteroids for acute traumatic brain injury. Cochrane Database Syst Rev 2005;(1):CD Alderson P, Roberts I. Corticosteroids in acute traumatic brain injury: systematic review of randomised controlled trials(paper). ΒΜJ 1997;314(1): Cianchi G, Bonizzoli M, Zagli G, Valvasone S, BiondiS.,Ciapetti M, et al. Late decompressive craniectomy after traumatic brain injury: neurological outcome at 6 months after ICU discharge. J Trauma Manag Outcomes 2012;6(1): Mezue WC, Ndubuisi C, Ohaegbulam SC, Chikani M, Erechukwu U. Cranial bony decompressions in the management of head injuries: decompressive craniotomy or craniectomy? Niger J Clin Pract 2013;16(3): Cavusoglu H, Kaya R-A, Tuurkmenoglu O-N, Aydin Y. Value of early unilateral decompressive craniectomy in patients with severe traumatic brain injury. Turkish Journal of Trauma & Emergency Surgery 2010;16 (2): Cooper J, Rosenfeld J, Murray L, Arabi Y, Davies A, D'Urso P, et al. For the DECRA Trial Investigators and the Australian and New Zealand Intensive Care Society Clinical Trials Group, DecompressiveCraniectomy in Diffuse Traumatic Brain Injury. N Engl J Med 2011; 364: Nakagawa K, Hills N, Kamel H, Morabito D, Patel P, Manley G, et al. The effect of decompressive hemicraniectomy on brain temperature after severe brain injury. Neurocrit Care 2011;15(1): Kerr ME, Weber BB, Sereika SM, Wilberger J, Marion DW. Dose Response to Cerebrospinal Fluid Drainage on Cerebral Σελίδα 246 ISSN: Περιοδικό το ΒΗΜΑ του ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ 2014

13 ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Τόμος 13, Τεύχος 3 (Ιούλιος - Σεπτέμβριος 2014) Perfusion in Traumatic Brain-Injured of the pilot phase of the trial. Adults. Neurosurg Focus 2001;11(4). 53. Ma rquez C P, Herrera J E, Carbajal F. C, Zirahue nmonroy H, Rese ndizvillalpando M. Lumbar cerebrospinal fluid drainage in severe head injury.trabajo de investigacio n 1999;13(3): Lascot T, Boroli F, Reina V, Chauvet D, Boch AL, Puybasset L. Effect of continuous cerebrospinal fluid drainage on therapeutic intensity in severe traumatic brain injury. Neurochirurgie 2012;58(4): Nwachuku E, Puccio A, Fetzick A, Scruggs B, Trials 2013;14: Clifton G, Valadka A, Zygun D, Coffey C, Drever P, Fourwinds S. Very early hypothermia induction in patients with severe brain injury (the National Acute Brain Injury Study: Hypothermia II): a randomised trial. The Lancet Neurology 2011; 10(2): Qui W, Liu W, Shen H.Therapeutic effect of mild hypothermia on severe traumatic head injury. Chinese J Traumatol 2005;8(1): Chang Y-F, Shutter L, et al. Intermittent Versus Continuous Cerebrospinal Fluid Drainage Management in Adult Severe Traumatic Brain Injury: Assessment of Intracranial Pressure Burden. Neurocrit Care 2014 ;20(1): Wakai A, McCabe A, Roberts I, Schierhout G. Mannitol for acute traumatic brain injury. Cochrane Database Syst Rev 2013;8:CD Sydenham E, Roberts I, Alderson P. Hypothermia for traumatic head injury. Cochrane Database Syst Rev 2009 ;(1):CD Andrews P, Sinclair L, Harris B, Baldwin M, Battison C, Rhodes JK, et al. Study of therapeutic hypothermia (32 to 3 5 C) for intracranial pressure reduction after traumatic brain injury (the Eurotherm3235Trial): outcome Τρίμηνη, ηλεκτρονική έκδοση του Τμήματος Νοσηλευτικής, Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Αθήνας Σελίδα 247

14 Εκτίμηση των μεταβολών της Ενδοκράνιας Πίεσης (ΕΠ) μετά την εφαρμογή θεραπευτικών μέτρων για την Ενδοκράνια Υπέρταση (ΕΥ) Σελίδα 248 ISSN: Περιοδικό το ΒΗΜΑ του ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ 2014

15 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Τόμος 13, Τεύχος 3 (Ιούλιος - Σεπτέμβριος 2014) Διάγραμμα ροής 1. Απεικόνιση των βημάτων της συστηματικής ανασκόπησης της βιβλιογραφίας. Τρίμηνη, ηλεκτρονική έκδοση του Τμήματος Νοσηλευτικής, Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Αθήνας Σελίδα 249

16 Εκτίμηση των μεταβολών της Ενδοκράνιας Πίεσης (ΕΠ) μετά την εφαρμογή θεραπευτικών μέτρων για την Ενδοκράνια Υπέρταση (ΕΥ) Σελίδα 250 ISSN: Περιοδικό το ΒΗΜΑ του ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ 2014

17 ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Τόμος 13, Τεύχος 3 (Ιούλιος - Σεπτέμβριος 2014) ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Πίνακας 1. Αποτελέσματα Κλινικών δοκιμών μετά από υπερωσμωτική θεραπεία Μελέτη (έτος) Είδος Μελέτης Πληθυσμός Μέθοδος (κριτήρια εισαγωγής) Αποτελέσματα 1.Schreckinger M. (2009) 12 Συστηματική ανασκόπηση (9 Κλινικές δοκιμέςγια τη μαννιτόλη και άλλες 9 Κλινικές δοκιμές για ΗΤS) Μαννιτόλη: 140, ΗΤS:133 Ασθενείς Όλες οι κλινικές δοκίμες εδειξαν πως και η μαννιτόλη αλλά και το ΗΤS μειώνουν σημαντικά και γρήγορα την ΕΠ. Βέβαια η διάρκεια δράσης του ΗΤS είναι μεγαλύτερη συγκριτικα με την μαννιτόλη. Προσοχή χρειάζεται στην απότομη διακοπή της μαννιτόλης μετά από παρατεταμένη χρήση (rebound of ICP) 2. Bowes R. (2013) 13 Συστηματική ανασκόπηση (11 Κλινικές δοκιμές για ΗΤS και άλλες 6 Δυστυχώς πρόκειται για abstract και δεν έχουμε τον ακριβή αριθμό ασθενών. Οι 9 από τις 11 κλινικές δοκιμές για το ΗΤS έδειξαν θετικά αποτελέσματα για την μείωση της ΕΠ(οι άλλες 2 είχαν χαμηλή αξιοπιστία). 6 κλινικές δοκιμές έδειξαν ότι το ΗΤS είναι πιο αποτελεσματικό από την μαννιτόλη. Κλινικές δοκιμές όπου συγκρίνεται μαννιτόλη- ΗΤSplacebo) 3.HarutjunyanL. Τυχαιοποιημένη, 40 Και οι 2 παράγοντες μειώνουν (2005) 18 Ελεγχόμενη, Κλινική δοκιμή (17 έλαβαν 7,2 NaCl/HES 200/0,5 και 15 έλαβαν μανιτόλη) αισθητά την ΕΠ. Όμως, το NaCl/HES 200/0,5 προκαλεί μεγαλύτερη και ταχύτερη μείωση της ΕΠ συγκριτικά με την μαννιτόλη. Τρίμηνη, ηλεκτρονική έκδοση του Τμήματος Νοσηλευτικής, Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Αθήνας Σελίδα 251

18 Εκτίμηση των μεταβολών της Ενδοκράνιας Πίεσης (ΕΠ) μετά την εφαρμογή θεραπευτικών μέτρων για την Ενδοκράνια Υπέρταση (ΕΥ) 4. Marko N. Συστηματική (2012) 19 ανασκόπηση (12 στις 12 κλινικές δοκιμές: 296 Οι 9 από τις 12 κλινικές δοκιμές λένε ότι το ΗΤS είναι παρέχει καλύτερο έλεγχο της ΕΠ έναντι της μαννιτόλης. Κλινικές δοκιμές και άλλες 5 Κλινικές δοκιμές) και στις άλλες 5 κλινικές δοκιμές:112 Οι άλλες 5 κλινικές δοκιμές λένε ότι το ΗΤS κατάφερε να ελέγχει μεγαλύτερο αριθμό επεισοδίων αυξημένης ΕΠ συγκριτικά με την μαννιτόλη. 5.Mortazavi V.,(2012) 20 Συστηματική ανασκόπηση (36 Κλινικές δοκιμές): 10 προοπτικέςτυχαιοποιημένεςελεγχόμενες δοκιμές, Δυστυχώς πρόκειται για abstractκαι δεν έχουμε τον ακριβή αριθμό ασθενών. Tο ΗΤS πιο αποτελασματικό από την μαννιτόλη στη μείωση ΕΠ Όσον αφορά το νευρολογικό αποτέλεσμα δεν υπάρχει διαφορά Το ΗΤS δεν προκαλεί υπόταση όπως η μαννιτόλη. 1 προοπτική αλλά μη τυχαιοποιημένη, 15 προοπτικές παρατήρησης δοκιμές, 10 αναδρομικές 6. Ichai C.(2009) 21 Προοπτική, τυχαιποιημένη, Κλινική δοκιμή 34 Η επίδραση τουδιαλύματος του γαλακτικού άλατος ήταν σημαντικά πίο έντονη και παρατεταμένη συγκριτικά με την μαννιτόλη. Πολύ καλύτερη μακροχρόνια εξέλιξη με βάση την κλίμακα GOS. 7. Diringer M. (2012) 22 Τυχαιοποιημένη, Ελεγχόμενη, Κλινική δοκιμή 6 GCS<11, Η μαννιτόλη 20% μειώνει την ΕΠ σε με ΚΕΚ γιατί μειώνει την ΕΟΑ. Αυτό επιτυγχάνεται με την μείωση της περιεκτικότητας του εγκεφάλου σε νερό., συνεχές ΕΠ monitor Σελίδα 252 ISSN: Περιοδικό το ΒΗΜΑ του ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ 2014

19 8. Petrikov S. Τυχαιοποιημένη, (2009) 23 ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Ελεγχόμενη, 9 Ασθενείς με εγκεφαλική αιμορραγία, Τόμος 13, Τεύχος 3 (Ιούλιος - Σεπτέμβριος 2014) Και η μαννιτόλη αλλά και το ΗAES μειώνουν σημαντικά και γρήγορα την ΕΠ. Κλινική δοκιμή GCS:4-8, ΕΠ αυξημένη. Kαι οι 2 παράγοντες δεν επηρεάζουν αιμοδυναμικά τον ασθενή. Η μαννιτόλη δεν επηρεάζει καθόλου την οξυγόνωση και τον μεταβολισμό του εγκεφάλου. Αντιθέτως, το ΗAES βελτιώνει την οξυγόνωση και τον μεταβολισμό του εγκεφάλου. Ακόμη, προκαλεί αύξηση στην συγκέντρωση του σακχάρου και πυροσταφυλικού στον εγκέφαλο 9.Rockswold Τυχαιοποιημένη, (2009) 24 Ελεγχόμενη, Κλινική δοκιμή 25 Χορήγηση για πάνω από 15 λεπτά 23,4%ΝαCl (30 ml): Μείωση Ε.Π Βελτίωση εγκεφαλικής οξυγόνωσης Αύξηση ΠΕΑ Καμία επιπλοκή εκτός από βιοχημικές και ηλεκτρολυτικές ανωμαλίες 10. Sakowitz ow. Τυχαιοποιημένη, (2007) 25 Ελεγχόμενη, Κλινική δοκιμή 5 Άμεσως έλεγχος τηςεπ μετά την χορήγηση μαννιτόλης. Η οξυγόνωση των ιστών παραμένει ανεπηρέαστει. συγκέντρωση γλυκόζης, γαλακτικού, πυροσταφυλικού και γλουταμικού. 11. Wakai A. Συστηματική (2008) 56 ανασκόπηση (4 Κλινικές δοκιμές) Η μία μόνο κλινική δοκιμή μας αφορά(20 ) Χορήγηση ίδιας δόσης 20% μαννιτόλης και Hypertonic saline 7,5% μέσα σε 20 λεπτά και μετά διακοπή. Καμία ανταπόκριση. Θάνατος κ νευρολογική ανικανότητα. Τρίμηνη, ηλεκτρονική έκδοση του Τμήματος Νοσηλευτικής, Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Αθήνας Σελίδα 253

20 Εκτίμηση των μεταβολών της Ενδοκράνιας Πίεσης (ΕΠ) μετά την εφαρμογή θεραπευτικών μέτρων για την Ενδοκράνια Υπέρταση (ΕΥ) Πίνακας 2. Αποτελέσματα Κλινικών δοκιμών μετά από θεραπευτική υποθερμία. Μελέτη (έτος) Είδος Μελέτης Πληθυσμός Μέθοδος (κριτήρια εισαγωγής) Αποτελέσματα 1.Schreckinger M. (2009) 12 Συστηματική ανασκόπηση (11 προοπτικές, τυχαιοποιημένες, κλινικές δοκιμές όπου γίνεται σύγκριση υποθερμίαςνορμοθερμίας και 6 προοπτικές κοορτικές μελέτες όπου εκτιμάται η ΕΠ πριν-μετά την υποθερμία ) Δυστυχώς πρόκειται για abstractκαι δεν έχουμε τον ακριβή αριθμό ασθενών. Η moderate therapeutic hypothermia (33 βαθμοί κελσίου) είναι ένα από τα αποτελεσματικότερα θεραπευτικά μέτρα της ενδοκράνιας υπέρτασης. Όταν χρησιμοποιείται για 2-3 ημέρες ή και λιγότερο τότε δεν υπάρχουν αρνητικές επιδράσεις. Προσοχή χρειάζεται κατά την επαναφορά της θερμοκρασίας σε φυσιολογικά επίπεδα γιατί τότε παρατηρείται το rebound της ΕΠ. 2. Bowes R.(2013) 13 Συστηματική ανασκόπηση (13 Κλινικές δοκιμές) Δυστυχώς πρόκειται για abstractκαι δεν έχουμε τον ακριβή αριθμό ασθενών Οι 10 κλινικές δοκιμές είχαν θετικά αποτελέσματα στην κατάσταση των ασθενών. Ενώ οι 3 κλινικές δοκιμές είχαν αρνητικά αποτελέσματα κατα την διάρκεια του rewarming. 3. Georgiou Α. Συστηματική (2013) 31 ανασκόπηση (18 Κλινικές δοκιμές) 1851 Από τις 18 κλινικές δοκιμές οι 11 παρουσίασαν μείωση της ΕΠ που είχε άμεση σχέση με την πρωτογενή θεραπευτική υποθερμία. 4. SadakaF. Συστηματική (2013) 32 ανασκόπηση (8 Κλινικές δοκιμές) Δυστυχώς πρόκειται για abstractκαι δεν έχουμε τον ακριβή αριθμό ασθενών. Η moderate therapeutic hypothermia μειώνει σημαντικά την ΕΠ. Προσοχή στην φάση του rewarmingγιατί έχουμε rebound της ΕΠ. Σελίδα 254 ISSN: Περιοδικό το ΒΗΜΑ του ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ 2014

21 ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Τόμος 13, Τεύχος 3 (Ιούλιος - Σεπτέμβριος 2014) 5 Κλινικές δοκιμές: γίνεται χρήση θεραπευτικής υπόθερμίας σε υψήλη ΕΠ που δεν ανταποκρίνεται σε άλλα μέσα. 3 Κλινικές δοκιμές: σύγκριση υποθερμίας νορμοθερμίας 5. W. Dalton Dietrich (2010) 33 Συστηματική ανασκόπηση (5 Κλινικές δοκιμές) Δυστυχώς πρόκειται για abstractκαι δεν έχουμε τον ακριβή αριθμό ασθενών Η moderate therapeutic hypothermia (33-35 βαθμοί κελσίου) μειώνει σημαντικά την ΕΠ. Πολύ σημαντικός είναι ο παράγοντας του re-warming. Όσο περισσότερη διάρκεια έχει τόσο το καλύτερο. 6.Sydenham E. Συστηματική (2009) 57 ανασκόπηση ( Στις χαμηλής αξιοπιστίας δοκιμές έχουμε μείωση των προβλημάτων ανικανότητας και θνησιμότητας (υποθερμία :35 βαθμοί κελσίου για τουλάχιστον 12 ωρες) Κλινικές δοκιμές) Αντιθέτως, στης υψηλής αξιοπιστίας κλινικές δοκιμές δεν υπάρχουν θετικά αποτελέσματα. Σε παρατεταμένη υποθερμία παρατηρήθηκε πνευμονία. 7. Andrews P. Πολυκεντρική, (2013) 58 τυχαιοποιημένη κλινική δοκιμή Στόχος οι 1800 (έναρξη σήμερα:πάνω από 1256 ασθενεις ) Τα αποτελέσματα αναμένονται!! 8. Clifton G.(2010) 59 Πολυκεντρική, τυχαιοποιημένη κλινική δοκιμή 232 (119 σε υποθερμία κ 113 σε νορμοθερμία ) Φτωχά αποτελέσματα. Σοβαρή ανικανότητα, φυτική κατάσταση ή θάνατος Τρίμηνη, ηλεκτρονική έκδοση του Τμήματος Νοσηλευτικής, Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Αθήνας Σελίδα 255

22 Εκτίμηση των μεταβολών της Ενδοκράνιας Πίεσης (ΕΠ) μετά την εφαρμογή θεραπευτικών μέτρων για την Ενδοκράνια Υπέρταση (ΕΥ) 9.Qui (2005) 60 τυχαιοποιημένη κλινική δοκιμή 86 Μειώθηκε η θνησιμότητα στην ομάδα των υποθερμίκων σε συγκριση με τους νορμοθερμικούς. Πολύ καλύτερη και γρηγορότερη ανάρρωση. Πίνακας 3. Αποτελέσματα Κλινικών δοκιμών για την κατάλληλη θέση ασθενούς με ΚΕΚ. Μελέτη (έτος) Είδος Μελέτης Πληθυσμός Μέθοδος (κριτήρια εισαγωγής) Αποτελέσματα 1. Palazon JH. (2008) 34 Προοπτική τυχαιοποιημένη κλινική δοκιμή 10 Κλίση κρεβατιού 30 ο : παρατηρείται μείωση σε ΠΕΑ,εγκεφαλικής οξυγόνωσης. Κλίση κρεβατιού 40 ο : Παρατηρείται πολύ μεγάλη μείωση σε ΠΕΑ, MAΠ, εγκεφαλικής οξυγόνωσης. Γενικά, η κλίση του ασθενούς με ΚΕΚ βελτιώνει πολύ την ΠΕΑ. 2. Winkelman C. (2000) 35 τυχαιοποιημένη κλινική δοκιμή 8 Έγινε σύγκριση των τιμών της ΠΕΑ σε οριζόντια και ημικαθιστή θέση. (σε οριζόντια και ημικαθιστή θέση:30 ο ) Παρατηρήθηκε σημαντική βελτίωση και της ΕΠαλλά και της εγκεφαλικής αιμάτωσης στις 30 ο 3. Ledwith MB. (2010) 36 Προοπτική τυχαιοποιημένη κλινική δοκιμή 33 Τοποθέτηση ασθενών σε 12 διαφορετικές θέσεις και καταγραφή αποτελεσμάτων. Παρατηρήθηκαν: Μείωση PbtO2 σε ύπτια θέση και αύξηση σε ο Σελίδα 256 ISSN: Περιοδικό το ΒΗΜΑ του ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ 2014

23 ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Τόμος 13, Τεύχος 3 (Ιούλιος - Σεπτέμβριος 2014) Μείωση της ΕΠόταν ο ασθενής βρίσκεται σε ύπτια- ουδέτερη θέση με κλίση ο Οι αιμοδυναμικοί παράμετροι παρέμειναν σταθεροί σε όλες τις θέσεις. 4. Ng. I. τυχαιοποιημένη (2004) 37 κλινική δοκιμή 38 Έλεγχος ΠΕΑ, MAΠ, ολική οξυγόνωση και περιοχική εγκεφαλική οξυγόνωση σε 0 ο και 30 ο : ΕΠ πιο μειωμένη σε 30 ο συγκριτικά με 0 ο MAΠ αμετάβλητη ΠΕΑ ελάχιστα αυξημένη στις 30 ο συγκριτικά με 0 ο Η ολική οξυγόνωση και περιοχική εγκεφαλική οξυγόνωση δεν επηρεάστηκαν καθόλου. Άρα, η κλίση των 30 ο οδηγεί σε μείωση της ΕΠκαι βελτίωση της ΠΕΑ χωρίς επιβλαβείς αλλαγές στην οξυγόνωση. 5. Mahfoud F. (2010) 38 Προοπτική τυχαιοποιημένη κλινική δοκιμή 36 Σε 0 ο,30 ο,60 ο εκτιμήθηκαν οι αλλαγές σε ΠΕΑ, MAΠ. Όσο αυξάνονται οι μοίρες τόσο μειώνονται οι τιμές των ΠΕΑ, MAΠ. 6. Rolighed Larsen JK. (2002) 39 τυχαιοποιημένη κλινική δοκιμή 40 Κρανιοτομή λόγω υπάρχοντος όγκου. Εκτίμηση επίδρασης 10 ο αντίστροφης Trendelenburk θέσης (RTP) σε ΕΠκαι ΠΕΑ(διάρκειας 1 λεπτού). Έχουν δοθεί προποφόληφεντανύλμυοχάλασηγενική αναισθησίασε ήπιο υπεραερισμό Παρατηρήθηκε: Μείωση της ΕΠ Μείωση της MAΠ ΠΕΑ αμετάβλητη Άρα, η RTP είναι πολύ αποτελεσματική για με κρανιοτομή. Τρίμηνη, ηλεκτρονική έκδοση του Τμήματος Νοσηλευτικής, Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Αθήνας Σελίδα 257

24 Εκτίμηση των μεταβολών της Ενδοκράνιας Πίεσης (ΕΠ) μετά την εφαρμογή θεραπευτικών μέτρων για την Ενδοκράνια Υπέρταση (ΕΥ) 7. Kim HJ. τυχαιοποιημένη (2006) 40 κλινική δοκιμή 64 Εκτίμηση επίδρασης της Κεντρική Φλεβική Πίεση (ΚΦΠ)σε κλιση 30 0 (σε με ΚΕΚ). Η θέση των 30 0 δεν επηρεάζει την μέτρηση τηςκφπ. 8.Fan JY. Συστηματική (2004) 41 ανασκόπηση (11 Κλινικές δοκιμές) Δυστυχώς πρόκειται για abstractκαι δεν έχουμε τον ακριβή αριθμό ασθενών Στις 9 από τις 11 κλινικές δοκιμές, παρατηρήθηκε μείωση της ΕΠστις 30 0 συγκριτικά με τις 0 ο 9. Brimioulle S. (1997) 42 τυχαιοποιημένη κλινική δοκιμή 65 Ή Κ.Φ Εκτίμηση επίδρασης της θέσης κ άσκησης σε με φυσιολογική ή αυξημένη ΕΠ. Συμπεράσματα: Στην οριζόντια θέση έχουμε αύξηση της ΕΠ Παθητικού εύρους κινήσεις μειώνουν την ΕΠ Σε συμμετρική συστολή ισχίου κ προσαγωγή έχουμε αύξηση της ΕΠ(μάλλον οφείλεται σε κάποια κίνηση valsava) Σελίδα 258 ISSN: Περιοδικό το ΒΗΜΑ του ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ 2014

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΕΠΙΛΟΧΕΙΑ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΚΑΤ ΟΙΚΟΝ ΝΟΣΗΛΕΙΑΣ. Φοινίκη Αλεξάνδρου

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΕΠΙΛΟΧΕΙΑ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΚΑΤ ΟΙΚΟΝ ΝΟΣΗΛΕΙΑΣ. Φοινίκη Αλεξάνδρου ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία ΕΠΙΛΟΧΕΙΑ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΚΑΤ ΟΙΚΟΝ ΝΟΣΗΛΕΙΑΣ Φοινίκη Αλεξάνδρου Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Χαμηλά επίπεδα βιταμίνης D σχετιζόμενα με το βρογχικό άσθμα στα παιδιά και στους έφηβους Κουρομπίνα Αλεξάνδρα Λεμεσός [2014] i ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Λουκία Βασιλείου

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Λουκία Βασιλείου ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΑΙΔΙΚΗ ΚΑΙ ΕΦΗΒΙΚΗ ΚΑΚΟΠΟΙΗΣΗ: ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΥΓΕΙΑ Λουκία Βασιλείου 2010646298 Επιβλέπουσα καθηγήτρια: Δρ.

Διαβάστε περισσότερα

DAMAGE CONTROLL ORTHOPAEDICS

DAMAGE CONTROLL ORTHOPAEDICS DAMAGE CONTROLL ORTHOPAEDICS Damage Control «Η λιγότερο κατανοητή έννοια της δεκαετίας» Απλά σημαίνει: Εάν ο πολυτραυματίας ασθενής οδηγηθεί στο χειρουργείο πρέπει να γίνει κάτι για τα κατάγματα των μακρών

Διαβάστε περισσότερα

Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. Χρυσάνθη Στυλιανού Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία. Σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου και τρόποι αντιμετώπισης του

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία. Σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου και τρόποι αντιμετώπισης του 1 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου και τρόποι αντιμετώπισης του Ονοματεπώνυμο φοιτήτριας: Ειρήνη Αδάμου Λεμεσός 2014 2 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: Ο ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΟΣ ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΜΑΣΤΟΥ ΠΟΥ ΥΠΟΒΑΛΛΟΝΤΑΙ ΣΕ ΧΗΜΕΙΟΘΕΡΑΠΕΙΑ

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: Ο ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΟΣ ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΜΑΣΤΟΥ ΠΟΥ ΥΠΟΒΑΛΛΟΝΤΑΙ ΣΕ ΧΗΜΕΙΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ: ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: Ο ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΟΣ ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΜΑΣΤΟΥ ΠΟΥ ΥΠΟΒΑΛΛΟΝΤΑΙ ΣΕ ΧΗΜΕΙΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ ΣΕ ΗΛΙΚΙΩΜΕΝΟΥΣ ΜΕ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ Θεοφάνης Παύλου Αρ. Φοιτ. Ταυτότητας: 2010207299 Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΙΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΙΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΙΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΟΥ ΑΓΓΙΓΜΑΤΟΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΩΣ ΑΝΑΚΟΥΦΙΣΤΙΚΟ ΜΕΤΡΟ ΑΝΤΡΕΑΣ ΠΙΤΣΙΛΛΟΣ Α.Φ.Τ 2007947541 ΛΕΥΚΩΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία Η ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΕΜΒΟΛΙΟΥ ΓΙΑ ΤΟΝ ΙΟ HPV ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία Η ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΕΜΒΟΛΙΟΥ ΓΙΑ ΤΟΝ ΙΟ HPV ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή εργασία Η ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΕΜΒΟΛΙΟΥ ΓΙΑ ΤΟΝ ΙΟ HPV ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΤΡΑΧΗΛΟΥ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ [ Αναστασία Πέτρου ] 2009625164 Λευκωσία 2014

Διαβάστε περισσότερα

Νοσοκοµειακή Οµάδα Επειγόντων: Όθων Φραϊδάκης Αναισθησιολόγος ΤΕΠ Πανεπιστηµιακού Νοσοκοµείου Ηρακλείου

Νοσοκοµειακή Οµάδα Επειγόντων: Όθων Φραϊδάκης Αναισθησιολόγος ΤΕΠ Πανεπιστηµιακού Νοσοκοµείου Ηρακλείου Νοσοκοµειακή Οµάδα Επειγόντων: Είναι µια λύση; Όθων Φραϊδάκης Αναισθησιολόγος ΤΕΠ Πανεπιστηµιακού Νοσοκοµείου Ηρακλείου Νοσοκοµειακή Οµάδα Επειγόντων η ανάγκη ΚΑΡΠΑ-Οµάδα αναζωογόνησης επιβίωση ενδονοσοκοµειακά

Διαβάστε περισσότερα

Κρανιοεγκεφαλική Κάκωση

Κρανιοεγκεφαλική Κάκωση Κρανιοεγκεφαλική Κάκωση Υπό Γεωργίου Στράντζαλη Επ. Καθηγητής Νευροχειρουργικής Νευροχειρουργική Κλινική Πανεπιστήμιο Αθηνών Θεραπευτήριο «Ο Ευαγγελισμός» ΠΕΡΙΛΗΨΗ Η παρούσα ανασκόπηση εξετάζει τα σύγχρονα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΠΝΙΣΤΙΚΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΓΟΝΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΡΡΟΗ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΝΑΡΞΗ ΤΟΥ ΚΑΠΝΙΣΜΑΤΟΣ ΣΤΟΥΣ ΕΦΗΒΟΥΣ Ονοματεπώνυμο Φοιτήτριας: Χριστοφόρου Έλενα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ: ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΧΡΗΣΗ ΚΙΝΗΤΟΥ ΤΗΛΕΦΩΝΟΥ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΟΓΚΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ. ΧΡΙΣΤΟΣ ΕΥΘΥΜΙΟΥ ΛΕΜΕΣΟΣ 2012 1 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΣΤΑΣΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΠΕΔΟΥ ΓΝΩΣΕΩΝ ΤΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ ΣΕ ΜΟΝΑΔΕΣ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗ ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΟΡΓΑΝΩΝ ΑΠΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΩΝ ΕΠΙΠΕ ΩΝ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΚΥΡΙΟΤΕΡΩΝ ΑΙΤΙΩΝ ΠΡΟΚΛΗΣΗΣ ΘΑΝΑΤΟΥ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΨΥΧΟΓΕΝΗ ΑΝΟΡΕΞΙΑ Γεωργία Χαραλάµπους Λεµεσός

Διαβάστε περισσότερα

Το τραύμα σε αριθμούς ''Η επιδημία έχει αρχίσει''

Το τραύμα σε αριθμούς ''Η επιδημία έχει αρχίσει'' ΘΕΜΑΤΑ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΟΛΟΠΑΣ ΚΑΙ ΕΝΤΑτΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ 121 Το τραύμα σε αριθμούς ''Η επιδημία έχει αρχίσει'' ΒΑΣΙΛΗΣ ΓΡΟΣΟΜΑΝΙΔΗΣ, ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΜΠΟντΛΗΣ Το Τραύμα αποτελεί μια από τις συχνότερες αιτίες θανάτου (5η

Διαβάστε περισσότερα

Καρκίνος του Μαστού: Οι παράγοντες που επηρεάζουν τη ψυχοσωματική υγεία των γυναικών που υποβλήθηκαν σε μαστεκτομή και ο ρόλος του νοσηλευτή.

Καρκίνος του Μαστού: Οι παράγοντες που επηρεάζουν τη ψυχοσωματική υγεία των γυναικών που υποβλήθηκαν σε μαστεκτομή και ο ρόλος του νοσηλευτή. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή Εργασία Καρκίνος του Μαστού: Οι παράγοντες που επηρεάζουν τη ψυχοσωματική υγεία των γυναικών που υποβλήθηκαν σε μαστεκτομή

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή Διατριβή Επιβλέπουσα καθηγήτρια: Κα Παναγιώτα Ταμανά ΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΕΠΟΙΘΗΣΕΙΣ ΑΤΟΜΩΝ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΣΤΟ ΕΜΒΟΛΙΟ ΚΑΤΑ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΚΑΤΕΥΘΗΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΓΝΛσιας

ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΚΑΤΕΥΘΗΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΓΝΛσιας ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΚΑΤΕΥΘΗΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΓΝΛσιας Φροντίδα και χειρισμός ασθενούς με τραχειοστομία: (Ι) Κατευθυντήριες οδηγίες (ΙΙ) Εκπαιδευτικό υλικό (ΙΙΙ) Δείκτες μέτρησης αποτελέσματος

Διαβάστε περισσότερα

ΝΙΚΟΣ ΚΑΡΑΒΙΔΑΣ. Φυσικοθεραπευτής Certified Schroth Therapist Certified SEAS Therapist McKenzie Therapist PT, MSc

ΝΙΚΟΣ ΚΑΡΑΒΙΔΑΣ. Φυσικοθεραπευτής Certified Schroth Therapist Certified SEAS Therapist McKenzie Therapist PT, MSc ΝΙΚΟΣ ΚΑΡΑΒΙΔΑΣ Φυσικοθεραπευτής Certified Schroth Therapist Certified SEAS Therapist McKenzie Therapist PT, MSc Εξειδικευμένες ασκήσεις προσαρμοσμένες στον τύπο της σκολίωσης Τρισδιάστατη αυτοδιόρθωση

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΙΣΧΑΙΜΙΚΩΝ ΑΓΓΕΙΑΚΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ

ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΙΣΧΑΙΜΙΚΩΝ ΑΓΓΕΙΑΚΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΙΣΧΑΙΜΙΚΩΝ ΑΓΓΕΙΑΚΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ Guidelines of American Heart Association/American Stroke Association 2013 EFNS Guidelines 2011 Royal College of Physicians National Clinical Guidelines

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της ΜΕΘ στη δωρεά οργάνων

Ο ρόλος της ΜΕΘ στη δωρεά οργάνων Ο ρόλος της ΜΕΘ στη δωρεά οργάνων Ανδρέας Π. Καραμπίνης Διευθυντής ΜΕΘ Π.Γ.Ν.Α. «Γ. Γεννηματάς» μεταμόσχευση ιστών και οργάνων αποτελεί σήμερα ένα από τα σημαντικότερα επιτεύγματα της σύγχρονης ιατρικής

Διαβάστε περισσότερα

ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ ΑΓΓΕΙΟΔΙΑΣΤΑΛΤΙΚΑ

ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ ΑΓΓΕΙΟΔΙΑΣΤΑΛΤΙΚΑ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ ΑΓΓΕΙΟΔΙΑΣΤΑΛΤΙΚΑ Γεωργία Γ. Πίτσιου,, MD, PhD Πνευμονολόγος Εντατικολόγος Μονάδα Αναπνευστικής Ανεπάρκειας ΑΠΘ ΑΓΓΕΙΟΔΙΑΣΤΑΛΤΙΚΑ ΚΑΙ ΠΝΕΥΜΟΝΑΣ Ανταγωνιστές

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ. Πτυχιακή εργασία

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ. Πτυχιακή εργασία ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή εργασία ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΚΑΚΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΣΤΗ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΜΕ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΤΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ Έλλη Φωτίου 2010364426 Επιβλέπουσα

Διαβάστε περισσότερα

Η θρομβοεμβολική νόσος στον ορθοπαιδικό ασθενή

Η θρομβοεμβολική νόσος στον ορθοπαιδικό ασθενή Η θρομβοεμβολική νόσος στον ορθοπαιδικό ασθενή Δρ Σταμάτιος Α. Παπαδάκης Ορθοπαιδικός Χειρουργός Επιμελητής Α - Ε.Σ.Υ. Δ Ορθοπαιδική Κλινική Γ.Ν.Α. KAT Ε.Φ.Θ. Επίπτωση Επίπτωση 60% 35%-60% σε # πυέλου

Διαβάστε περισσότερα

Number All 397 Women 323 (81%) Men 74 (19%) Age(years) 39,1 (17-74) 38,9 (17-74) 40,5 (18-61) Maximum known weight(kg) 145,4 (92,0-292,0) 138,9 (92,0-202,0) 174,1 (126,0-292,0) Body mass index (kg/m 2

Διαβάστε περισσότερα

Καθορίζει η νευρολογική κατάσταση μετά την ΚΑΡΠΑ την έκβαση του θύματος της ανακοπής;

Καθορίζει η νευρολογική κατάσταση μετά την ΚΑΡΠΑ την έκβαση του θύματος της ανακοπής; Καθορίζει η νευρολογική κατάσταση μετά την ΚΑΡΠΑ την έκβαση του θύματος της ανακοπής; Δήμητρα Κοντογιάννη Καρδιολόγος-Εντατικολόγος Επιμελήτρια Α Γενικό Νοσοκομείο Δυτικής Αττικής Εισαγωγή 80% ανακοπών

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΗ ΦΑΣΗ ΤΗΣ ΑΝΑΚΟΠΗΣ

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΗ ΦΑΣΗ ΤΗΣ ΑΝΑΚΟΠΗΣ Από την καρδιοπνευμονική στην καρδιοεγκεφαλική αναζωογόνηση ΤΗΣ ΑΝΑΚΟΠΗΣ Μαρία Ι. Σεφέρου Ειδικευόμενη Καρδιολογίας Σισμανόγλειο Γ.Ν.Α. ΑΝΑΚΟΠΗ Ηλεκτρική Φάση Κυκλοφορική Φάση Μεταβολική Φάση ΕΛΛΗΝΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΞΕΙΕΣ ΥΠΕΡΓΛΥΚΑΙΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ

ΟΞΕΙΕΣ ΥΠΕΡΓΛΥΚΑΙΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΟΞΕΙΕΣ ΥΠΕΡΓΛΥΚΑΙΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΛΛΙΟΠΗ ΚΩΤΣΑ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑΣ, ΔΙΑΒΗΤΗ, ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΥ Α ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΑΧΕΠΑ ΔΙΑΒΗΤΙΚΗ ΚΕΤΟΞΕΩΣΗ ΥΠΕΡΓΛΥΚΑΙΜΙΚΟ ΥΠΕΡΩΣΜΩΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΡΑΝΙΟΕΓΚΕΦΑΛΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ - ΕΦΗΒΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ - ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ Ανασκόπηση διετίας από την περιοχή της Θράκης

ΚΡΑΝΙΟΕΓΚΕΦΑΛΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ - ΕΦΗΒΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ - ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ Ανασκόπηση διετίας από την περιοχή της Θράκης 18 RESEARCH ARTICLE ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΚΡΑΝΙΟΕΓΚΕΦΑΛΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ - ΕΦΗΒΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ - ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ Ανασκόπηση διετίας από την περιοχή της Θράκης Θ. Μπιρμπίλης, Γ. Μάτης, Λ. Παπαθεοδοσίου,

Διαβάστε περισσότερα

Κρυσταλλοειδή vs Κολλoειδή vs Λευκωµατίνη: µία διαµάχη που δεν τελειώνει ποτέ

Κρυσταλλοειδή vs Κολλoειδή vs Λευκωµατίνη: µία διαµάχη που δεν τελειώνει ποτέ Διαχείριση του αιµορραγούντος ασθενή Κρυσταλλοειδή vs Κολλoειδή vs Λευκωµατίνη: µία διαµάχη που δεν τελειώνει ποτέ Πέτρος Παππάς Αναισθησιολόγος Εντατικολόγος Επ. Α - ΜΕΘ Γ.Ν. Νικαίας ενδαγγειακή αναπλήρωση

Διαβάστε περισσότερα

Πτυχιακή διατριβή ΣΤΥΙΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΡΙΖΙΚΗ ΠΡΟΣΤΑΤΕΚΤΟΜΗ

Πτυχιακή διατριβή ΣΤΥΙΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΡΙΖΙΚΗ ΠΡΟΣΤΑΤΕΚΤΟΜΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή διατριβή ΣΤΥΙΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΡΙΖΙΚΗ ΠΡΟΣΤΑΤΕΚΤΟΜΗ Μάριος Βασιλείου Λεμεσός 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Μπαλτατζή Λαμπρινή, Αναισθησιολόγος Διευθύντρια Αναισθησιολογικού Τμήματος, Γ.Ν. <Κωνσταντοπουλειο > Νέας Ιωνίας. Αθήνα.

Μπαλτατζή Λαμπρινή, Αναισθησιολόγος Διευθύντρια Αναισθησιολογικού Τμήματος, Γ.Ν. <Κωνσταντοπουλειο > Νέας Ιωνίας. Αθήνα. Μπαλτατζή Λαμπρινή, Αναισθησιολόγος Διευθύντρια Αναισθησιολογικού Τμήματος, Γ.Ν. Νέας Ιωνίας. Αθήνα. Βασικός στόχος, η σταθεροποίηση της κατάστασης της μητέρας. Ιατρός επειγόντων Γενικός

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑ-ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΟΥΡΗΤΙΚΑ Η ΥΠΕΡΔΙΗΘΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΟΞΕΙΑΣ ΑΠΟΡΡΥΘΜΙΣΗΣ ΤΗΣ ΚΑΡΔΙΑΚΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ

ΜΕΤΑ-ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΟΥΡΗΤΙΚΑ Η ΥΠΕΡΔΙΗΘΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΟΞΕΙΑΣ ΑΠΟΡΡΥΘΜΙΣΗΣ ΤΗΣ ΚΑΡΔΙΑΚΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ ΜΕΤΑ-ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΟΥΡΗΤΙΚΑ Η ΥΠΕΡΔΙΗΘΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΟΞΕΙΑΣ ΑΠΟΡΡΥΘΜΙΣΗΣ ΤΗΣ ΚΑΡΔΙΑΚΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ ΚΑΡΔΙΑΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ ΥΨΗΛΟΣ ΕΠΙΠΟΛΑΣΜΟΣ στις αναπτυγμένες χώρες ΥΨΗΛΟ ΚΟΣΤΟΣ ΣΥΧΝΗ ΑΙΤΙΑ ΝΟΣΗΛΕΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΡΕΥΜΑΤΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΡΕΥΜΑΤΟΛΟΓΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ ΗΜΕΡΑ ΑΡΘΡΙΤΙΔΑΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΡΕΥΜΑΤΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΡΕΥΜΑΤΟΛΟΓΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ ΗΜΕΡΑ ΑΡΘΡΙΤΙΔΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΡΕΥΜΑΤΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΡΕΥΜΑΤΟΛΟΓΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ ΗΜΕΡΑ ΑΡΘΡΙΤΙΔΑΣ 12 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2013 TI ENNOOYME ΛΕΓΟΝΤΑΣ «ΑΡΘΡΙΤΙΔΑ» Ο όρος «ΑΡΘΡΙΤΙΔΑ» περιλαμβάνει μια ομάδα μυοσκελετικών παθήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Συγκοπτικά επεισόδια καρδιαγγειακής αιτιολογίας: διαγνωστική προσπέλαση

Συγκοπτικά επεισόδια καρδιαγγειακής αιτιολογίας: διαγνωστική προσπέλαση There are no translations available. Γιώργος Κολιός Καρδιολόγος Οι ασθενείς με συγκοπή αποτελούν το 2% των επισκέψεων στα τμήματα έκτακτων περιστατικών. Η ετήσια επίπτωση συγκοπτικών επεισοδίων στα ηλικιωμένα

Διαβάστε περισσότερα

Ο καθένας στο αντικείμενο του επιστημονικού του ενδιαφέροντος

Ο καθένας στο αντικείμενο του επιστημονικού του ενδιαφέροντος «Κλινικές κατευθυντήριες οδηγίες: από την Ανάπτυξη έως την Εφαρμογή» Ομάδα Ανάπτυξης Κλινικών Κατευθυντηρίων Οδηγιών (ΟΑΚΚΟ) Τομέα Επείγουσας και Εντατικής Νοσηλευτικής του Εθνικού Συνδέσμου Νοσηλευτών

Διαβάστε περισσότερα

Συµµόρφωση στη φαρµακευτική αγωγή. Ευαγγελία Χαρέλα Νοσηλεύτρια MSc Β ΚΚ Ιπποκράτειο Θεσ/νικης

Συµµόρφωση στη φαρµακευτική αγωγή. Ευαγγελία Χαρέλα Νοσηλεύτρια MSc Β ΚΚ Ιπποκράτειο Θεσ/νικης Συµµόρφωση στη φαρµακευτική αγωγή Ευαγγελία Χαρέλα Νοσηλεύτρια MSc Β ΚΚ Ιπποκράτειο Θεσ/νικης Η καρδιακή ανεπάρκεια αποτελεί ένα σύνδροµο µε ζοφερή πρόγνωση :! ΝΥΗΑ Ι-ΙΙ: 2-5% θνητότητα ανά έτος! ΝΥΗΑ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΜΕΘΟΔΟΣ SCHROTH ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΣΤΗΝ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΕΦΗΒΙΚΗΣ ΙΔΙΟΠΑΘΟΥΣ ΣΚΟΛΙΩΣΗΣ

Η ΜΕΘΟΔΟΣ SCHROTH ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΣΤΗΝ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΕΦΗΒΙΚΗΣ ΙΔΙΟΠΑΘΟΥΣ ΣΚΟΛΙΩΣΗΣ Η ΜΕΘΟΔΟΣ SCHROTH ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΣΤΗΝ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΕΦΗΒΙΚΗΣ ΙΔΙΟΠΑΘΟΥΣ ΣΚΟΛΙΩΣΗΣ ΝΙΚΟΣ ΚΑΡΑΒΙΔΑΣ Φυσικοθεραπευτής Certified Schroth Therapist Certified SEAS Therapist McKenzie Therapist MSc, PT Συνήθης

Διαβάστε περισσότερα

Νέα Δεδομένα στην Αγγειοχειρουργική στην Κύπρο - Ενδοφλεβική Θεραπεία με λέϊζερ Μέθοδος EVLA Η πιολιγότερο ανώδυνη ιατρική πρακτική για Κιρσούς

Νέα Δεδομένα στην Αγγειοχειρουργική στην Κύπρο - Ενδοφλεβική Θεραπεία με λέϊζερ Μέθοδος EVLA Η πιολιγότερο ανώδυνη ιατρική πρακτική για Κιρσούς Νέα Δεδομένα στην Αγγειοχειρουργική στην Κύπρο - Ενδοφλεβική Θεραπεία με λέϊζερ Μέθοδος EVLA Η πιολιγότερο ανώδυνη ιατρική πρακτική για Κιρσούς Πια είναι η καλύτερη μέθοδος θεραπείας; Κιρσοί είναι το αποτέλεσμα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ

ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Τόμος 12, Τεύχος 4 (Οκτώβριος - Δεκέμβριος 2013) _ΕΡΕΥΝΑ_ Κρανιοεγκεφαλικές κακώσεις κατά τη χρονική περίοδο 2005-2010 στο νομό Λακωνίας Γκιουζέλη Γεωργία 1, Τσιρώνη Μαρία 2, Κατσαραγάκης

Διαβάστε περισσότερα

Ανιχνευτικές εξετάσεις (screening) στη φροντίδα του παιδιού

Ανιχνευτικές εξετάσεις (screening) στη φροντίδα του παιδιού Ανιχνευτικές εξετάσεις (screening) στη φροντίδα του παιδιού Μάιος 2007 Τ. Παναγιωτόπουλος Τομέας υγείας του παιδιού Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας «Όλα τα προγράμματα screening προκαλούν βλάβη, ορισμένα

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα 12 Μαρτίου 2013 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Αθήνα 12 Μαρτίου 2013 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΑΙΑΝΔΡΟΥ 15 11528 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: 2107298586 FAX: 2107237705 e-mail: nefreter@otenet.gr HELLENIC SOCIETY OF NEPHROLOGY 15 MEANDROU STR. ATHENS, 11528 GREECE TEL.: (+3021) 07298586

Διαβάστε περισσότερα

Ιατρικά σφάλµατα. Ιωάννης Π.Α. Ιωαννίδης

Ιατρικά σφάλµατα. Ιωάννης Π.Α. Ιωαννίδης Ιατρικά σφάλµατα Ιωάννης Π.Α. Ιωαννίδης ιευθυντής, Εργαστήριο Υγιεινής και Επιδηµιολογίας, Ιατρική Σχολή, Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων Καθηγητής Παθολογίας, Tufts University School of Medicine, Boston, USA Τα

Διαβάστε περισσότερα

Νόσος στελέχους: Διαδερμική ή χειρουργική αντιμετώπιση

Νόσος στελέχους: Διαδερμική ή χειρουργική αντιμετώπιση Νόσος στελέχους: Διαδερμική ή χειρουργική αντιμετώπιση Λ. Κ. Μιχάλης Καθηγητής Καρδιολογίας Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Πανελλήνιο Καρδιολογικό Συνέδριο Αθήνα, 30 Οκτωβρίου 2008 Από πού αντλούνται οι γνώσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤOΚΟΛΛΟ ΧΟΡΗΓΗΣΗΣ ΕΡΥΘΡΟΠΟΙΗΤΙΝΗΣ ΚΑΙ ΣΙΔΗΡΟΥ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΔΙΑΤΡΟΧΑΝΤΗΡΙΑ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΙΣΧΙΟΥ

ΠΡΩΤOΚΟΛΛΟ ΧΟΡΗΓΗΣΗΣ ΕΡΥΘΡΟΠΟΙΗΤΙΝΗΣ ΚΑΙ ΣΙΔΗΡΟΥ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΔΙΑΤΡΟΧΑΝΤΗΡΙΑ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΙΣΧΙΟΥ ΠΡΩΤOΚΟΛΛΟ ΧΟΡΗΓΗΣΗΣ ΕΡΥΘΡΟΠΟΙΗΤΙΝΗΣ ΚΑΙ ΣΙΔΗΡΟΥ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΔΙΑΤΡΟΧΑΝΤΗΡΙΑ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΙΣΧΙΟΥ Λασανιάνος Ν.1, Mουζόπουλος Γ. 2, Νικολάρας Γ. 1, Λύγδας Π. 1, Τσουτσαίος Ν. 1, Γεωργιλάς Ι. 1, Γαρνάβος

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση της βιοχημικής υποτροπής στον καρκίνο του προστάτη

Διαχείριση της βιοχημικής υποτροπής στον καρκίνο του προστάτη Μωυσίδης Κυριάκος Λέκτορας Ουρoλογίας Β ουρολογική κλινική του Α.Π.Θ. Διευθυντής Καθηγητής Ε. Ιωαννίδης Διαχείριση της βιοχημικής υποτροπής στον καρκίνο του προστάτη Καρκίνος του προστάτη Yπάρχει κάποια

Διαβάστε περισσότερα

Μη φαρμακευτική προσέγγιση- Επεμβατικές θεραπείες Πασχάλης Στειρόπουλος MD, PhD, FCCP ΓΝΘ Γ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Θεσσαλονίκη

Μη φαρμακευτική προσέγγιση- Επεμβατικές θεραπείες Πασχάλης Στειρόπουλος MD, PhD, FCCP ΓΝΘ Γ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Θεσσαλονίκη Σοβαρό άσθμα-λύσεις για το παρόν Μη φαρμακευτική προσέγγιση- Επεμβατικές θεραπείες Πασχάλης Στειρόπουλος MD, PhD, FCCP ΓΝΘ Γ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Θεσσαλονίκη Δομή Σοβαρό άσθμα: ορισμός, προβληματισμοί Ρόλος των

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Πίεση νωτιαίου µυελού Σύνδροµο άνω κοίλης. Δέσποινα Μισαηλίδου Ακτινοθεραπεύτρια Ογκολόγος Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο

ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Πίεση νωτιαίου µυελού Σύνδροµο άνω κοίλης. Δέσποινα Μισαηλίδου Ακτινοθεραπεύτρια Ογκολόγος Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Πίεση νωτιαίου µυελού Σύνδροµο άνω κοίλης Δέσποινα Μισαηλίδου Ακτινοθεραπεύτρια Ογκολόγος Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο ΠΙΕΣΗ ΝΩΤΙΑΙΟΥ ΜΥΕΛΟΥ 12700 ασθενείς/έτος ΗΠΑ 5-10% όλων των

Διαβάστε περισσότερα

ΣΚΟΛΙΩΣΗ.ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ

ΣΚΟΛΙΩΣΗ.ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ 1 Νοσηλεύτρια-Φυσικοθεραπεύτρια Τ.Ε. Γ.Ν.Μαιευτηρίου "Έλενα Βενιζέλου",Μεταπτυχιακή Φοιτήτρια Ιατρικής Σχολής Αθηνών στην 2Νοσηλεύτρια Τ.Ε. Γ.Ν.Άμφισσας, Μεταπτυχιακή Φοιτήτρια Ανοικτού Πανεπιστημίου Ιταλίας

Διαβάστε περισσότερα

ΔΩΔΕΚΑ ΜΥΘΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΔΡ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Ι. ΚΟΥΡΤΟΓΛΟΥ ΠΑΘΟΛΟΓΟΣ-ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΟΣ ΔΙΔΑΚΤΩΡ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΑΠΘ

ΔΩΔΕΚΑ ΜΥΘΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΔΡ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Ι. ΚΟΥΡΤΟΓΛΟΥ ΠΑΘΟΛΟΓΟΣ-ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΟΣ ΔΙΔΑΚΤΩΡ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΑΠΘ ΔΩΔΕΚΑ ΜΥΘΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΔΡ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Ι. ΚΟΥΡΤΟΓΛΟΥ ΠΑΘΟΛΟΓΟΣ-ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΟΣ ΔΙΔΑΚΤΩΡ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΑΠΘ ΙΑΤΡΕΙΟ: ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ 46 ΚΛΙΝΙΚΗ ΑΓΙΟΣ ΛΟΥΚΑΣ ΘΕΣ/ΝΙΚΗ 2310254030 ΠΑΝΟΡΑΜΑ 2310380000 Aρτηριακή

Διαβάστε περισσότερα

DOI: 105281/zenodo.17458

DOI: 105281/zenodo.17458 (2015), 4, 2 Ί Ω 1, σ ς ς 2, ς ς 2 1. Καθη ή ρια Τ ή α ος Νοση ι ής, Α ά ρ ιο Τ χ ο ο ι ό Ί ρ α Θ σσα ο ί ης 2. Τ ή α Νοση ι ής, Α ά ρ ιο Τ χ ο ο ι ό Ί ρ α Θ σσα ο ί ης DOI: 105281/zenodo.17458 Π σ ώ ς

Διαβάστε περισσότερα

ιατρός ΕΝΩΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΩΝ ΙΑΤΡΩΝ ΑΤΤΙΚΗΣ Ε.ΕΛ.Ι.Α. ΕΚΛΟΓΕΣ Ε.ΕΛ.Ι.Α. 6 ΙΟΥΝΙΟΥ 8πμ-1μμ

ιατρός ΕΝΩΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΩΝ ΙΑΤΡΩΝ ΑΤΤΙΚΗΣ Ε.ΕΛ.Ι.Α. ΕΚΛΟΓΕΣ Ε.ΕΛ.Ι.Α. 6 ΙΟΥΝΙΟΥ 8πμ-1μμ Ελευθεροεπαγγελματίας ιατρός ΤΕΥΧΟΣ 28 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2010 ΤΡΙΜHΝΙΑΙΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ-ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΗ ΕΚΔΟΣΗ w w w. e e l i a. o r g ΕΝΩΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΩΝ ΙΑΤΡΩΝ ΑΤΤΙΚΗΣ Ε.ΕΛ.Ι.Α. ΕΚΛΟΓΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

29. ΘΡΟΜΒΟΕΜΒΟΛΙΚΗ ΝΟΣΟΣ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ

29. ΘΡΟΜΒΟΕΜΒΟΛΙΚΗ ΝΟΣΟΣ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ 29. ΘΡΟΜΒΟΕΜΒΟΛΙΚΗ ΝΟΣΟΣ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ Η θρομβοεμβολική νόσος επιπλέκει 1/500-2000 κυήσεις. Ο κίνδυνος είναι μεγαλύτερος στη λοχεία. Τα αέρια αίματος δεν θεωρούνται ευαίσθητη ή ειδική εξέταση για

Διαβάστε περισσότερα

Multidisciplinary Foot Clinic

Multidisciplinary Foot Clinic Multidisciplinary Foot Clinic With ever-increasing numbers of people needing diabetic foot care, I hope that all diabetic foot clinic will receive the support they deserve and require. Anything less will

Διαβάστε περισσότερα

Κλινικό Φροντιστήριο «Εφαρμόζοντας τις Κατευθυντήριες Οδηγίες για την Αρτηριακή Υπέρταση στο Σχεδιασμό της Νοσηλευτικής Φροντίδας»

Κλινικό Φροντιστήριο «Εφαρμόζοντας τις Κατευθυντήριες Οδηγίες για την Αρτηριακή Υπέρταση στο Σχεδιασμό της Νοσηλευτικής Φροντίδας» Κλινικό Φροντιστήριο «Εφαρμόζοντας τις Κατευθυντήριες Οδηγίες για την Αρτηριακή Υπέρταση στο Σχεδιασμό της Νοσηλευτικής Φροντίδας» Παρουσίαση Κλινικής Περίπτωσης : Χατζοπούλου Μ., Νοσηλεύτρια ΠΕ, MSc,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΗΡΗΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΔΙΑΤΡΗΣΗΣ ΓΑΣΤΡΟΔΩΔΕΚΑΔΑΚΤΥΛΙΚΟΥ ΕΛΚΟΥΣ ΣΕ ΥΨΗΛΟΥ ΕΓΧΕΙΡΗΤΙΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΥΠΕΡΗΛΙΚΕΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ.

ΣΥΝΤΗΡΗΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΔΙΑΤΡΗΣΗΣ ΓΑΣΤΡΟΔΩΔΕΚΑΔΑΚΤΥΛΙΚΟΥ ΕΛΚΟΥΣ ΣΕ ΥΨΗΛΟΥ ΕΓΧΕΙΡΗΤΙΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΥΠΕΡΗΛΙΚΕΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ. Νικολέτα Στόγια, Μάριος Φερφέλης, Γ.Ν. Αθηνών, "ΕΛΠΙΣ", Β Χειρουργική Κλινική Εισαγωγή Παρά την σημαντικότατη μείωση της γαστρικής χειρουργικής την τελευταία 20ετία, λόγω της ευρείας χρήσης των νεότερων

Διαβάστε περισσότερα

1 ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΜΕΤΑΝΑΙΣΘΗΤΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙ ΑΣ ΤΩΝ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ Κασσιανή Θεοδωράκη, Αντεια Παρασκευά, ηµήτρης Βαλσαµίδης, Αργυρώ Φασουλάκη Σκοπός της ύπαρξης κατευθυντηρίων οδηγιών µεταναισθητικής

Διαβάστε περισσότερα

Κλινικές Μελέτες. Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών

Κλινικές Μελέτες. Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Κλινικές Μελέτες Δέσποινα Ν. Περρέα Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Διευθύντρια Εργαστηρίου Πειραματικής Χειρουργικής και Χειρουργικής Ερεύνης «Ν.Σ. Χρηστέας» Κλινικές Μελέτες

Διαβάστε περισσότερα

Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική

Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική Επεμβατική Ακτινολογία Ενημέρωση Ασθενών Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική Τα τελευταία 20 χρόνια, η Επεμβατική Ακτινολογία παρουσιάζει διαρκή εξέλιξη και αποτελεί μία πολύτιμη

Διαβάστε περισσότερα

Επιδημιολογία ΠΕ (σε χώρες Ε.Ε.)

Επιδημιολογία ΠΕ (σε χώρες Ε.Ε.) Επιδημιολογία ΠΕ (σε χώρες Ε.Ε.) Θνητότητα από ΠΕ στις ΗΠΑ 435.000 ασθενείς /ετησίως 95 επεισόδια ΠΕ/ 100.000 κατοίκους Θνητότητα ΠΕ: 10% 30% των ασθενών με ΕΒΦΘ θα εκδηλώσουν ΠΕ Τα 2/3 παραμένουν αδιάγνωστα

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΛΗΣ ΜΠΑΓΚΑΛΑΣ ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΟΣ ΕΝΤΑΤΙΚΟΛΟΓΟΣ ΜΟΝΑΔΑ ΑΝΑΠΝΕΣΤΙΚΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ Γ.Ν.Θ. Γ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ

ΒΑΣΙΛΗΣ ΜΠΑΓΚΑΛΑΣ ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΟΣ ΕΝΤΑΤΙΚΟΛΟΓΟΣ ΜΟΝΑΔΑ ΑΝΑΠΝΕΣΤΙΚΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ Γ.Ν.Θ. Γ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ ΒΑΣΙΛΗΣ ΜΠΑΓΚΑΛΑΣ ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΟΣ ΕΝΤΑΤΙΚΟΛΟΓΟΣ ΜΟΝΑΔΑ ΑΝΑΠΝΕΣΤΙΚΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ Γ.Ν.Θ. Γ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Η Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια είναι μια νόσος που μπορεί να προληφθεί και να θεραπευθεί, και περιλαμβάνει

Διαβάστε περισσότερα

Καρκίνος ορθού Προεγχειρητική ακτινοθεραπεία. Λουίζα Βίνη Ογκολόγος Ακτινοθεραπεύτρια Τμήμα Ακτινοθεραπείας Ιατρικό Αθηνών

Καρκίνος ορθού Προεγχειρητική ακτινοθεραπεία. Λουίζα Βίνη Ογκολόγος Ακτινοθεραπεύτρια Τμήμα Ακτινοθεραπείας Ιατρικό Αθηνών Καρκίνος ορθού Προεγχειρητική ακτινοθεραπεία Λουίζα Βίνη Ογκολόγος Ακτινοθεραπεύτρια Τμήμα Ακτινοθεραπείας Ιατρικό Αθηνών Prognostic groups in 1676 patients with T3 rectal cancer treated without preoperative

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΓΧΕΙΡΗΤΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΝΤΙΘΡΟΜΒΩΤΙΚΩΝ ΦΑΡΜΑΚΩΝ. Ανδρέας Μ. Λάζαρης ΠΓΝ «Αττικόν»

ΠΕΡΙΕΓΧΕΙΡΗΤΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΝΤΙΘΡΟΜΒΩΤΙΚΩΝ ΦΑΡΜΑΚΩΝ. Ανδρέας Μ. Λάζαρης ΠΓΝ «Αττικόν» ΠΕΡΙΕΓΧΕΙΡΗΤΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΝΤΙΘΡΟΜΒΩΤΙΚΩΝ ΦΑΡΜΑΚΩΝ Ανδρέας Μ. Λάζαρης ΠΓΝ «Αττικόν» Αντιπηκτική θεραπεία Βαλβιδοπάθειες προσθετικές βαλβίδες Κολπική μαρμαρυγή Φλεβική θρόμβωση πνευμονική εμβολή Γενικά

Διαβάστε περισσότερα

Χειρουργική αντιμετώπιση μη μικροκυτταρικού Ca πνεύμονα. Μαδέσης Αθανάσιος Επιμελητής Α Καρδιοθωρακοχειρουργικής

Χειρουργική αντιμετώπιση μη μικροκυτταρικού Ca πνεύμονα. Μαδέσης Αθανάσιος Επιμελητής Α Καρδιοθωρακοχειρουργικής Χειρουργική αντιμετώπιση μη μικροκυτταρικού Ca πνεύμονα Μαδέσης Αθανάσιος Επιμελητής Α Καρδιοθωρακοχειρουργικής Κλινικής Γ.Ν.Ν.Γ.Παπανικολάου Καρκίνος Πνεύμονα Πρώτη αιτία θανάτου από καρκίνο στις ΗΠΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΓΕΙΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΤΗΣ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΓΕΙΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΤΗΣ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ Κάθε χρόνο περίπου 200.000 νέοι ασθενείς διαγιγνώσκονται με Ανεύρυσμα Κοιλιακής Αορτής. Είναι γνωστό επίσης, ότι η ρήξη του Ανευρύσματος Κοιλιακής Αορτής οδηγεί σε ποσοστό τουλάχιστον

Διαβάστε περισσότερα

18 η Διεθνής Διημερίδα Ηπατίτιδας Β & C Μέρος έκτο: Οι μελέτες του ΚΕΕΛΠΝΟ Επόμενα Βήματα και Προοπτικές 30-1-2011

18 η Διεθνής Διημερίδα Ηπατίτιδας Β & C Μέρος έκτο: Οι μελέτες του ΚΕΕΛΠΝΟ Επόμενα Βήματα και Προοπτικές 30-1-2011 18 η Διεθνής Διημερίδα Ηπατίτιδας Β & C Μέρος έκτο: Οι μελέτες του ΚΕΕΛΠΝΟ Επόμενα Βήματα και Προοπτικές 30-1-2011 Καθηγητής Γεώργιος N. Νταλέκος Δ/ντής Παθολογικής Κλινικής και Ερευνητικού Εργαστηρίου

Διαβάστε περισσότερα

Συνδυασμοί φαρμάκων στην Ουρολογία

Συνδυασμοί φαρμάκων στην Ουρολογία ΔΙΑΔΡΑΣΤΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ I Συνδυασμοί φαρμάκων στην Ουρολογία Άλλοι συνδυασμοί Γιαννίτσας Κώστας Πορταριά 20/03/14 Σύγκρουση συμφερόντων (ΕΟΦ 14660/25.02.2011) 2004-2006: Ιατρός Κλινικής Έρευνας, Φαρμασέρβ-Λίλλυ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ EUROPAIN ΣΤΗΝ ΕΘΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. 1.1. Εισαγωγή και λογική

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ EUROPAIN ΣΤΗΝ ΕΘΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. 1.1. Εισαγωγή και λογική ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ EUROPAIN ΣΤΗΝ ΕΘΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ 1.1. Εισαγωγή και λογική Η ανακούφιση από τον πόνο αποτελεί βασικό ανθρώπινο δικαίωµα ανεξάρτητα ηλικίας. Τα νεογνά αισθάνονται πόνο και µάλιστα τα πρόωρα

Διαβάστε περισσότερα

Παρεμβατική αντιμετώπιση του οξέος ισχαιμικού εγκεφαλικού επεισοδίου. Χρήστος Γκόγκας Επεμβατικός Νευροακτινολόγος

Παρεμβατική αντιμετώπιση του οξέος ισχαιμικού εγκεφαλικού επεισοδίου. Χρήστος Γκόγκας Επεμβατικός Νευροακτινολόγος Παρεμβατική αντιμετώπιση του οξέος ισχαιμικού εγκεφαλικού επεισοδίου Χρήστος Γκόγκας Επεμβατικός Νευροακτινολόγος ΙΣΧΑΙΜΙΚΟ ΑΕΕ 85% των ΑΕΕ TREATABLE NEUROEMERGENCY The Penumbra Surrounding this ischemic

Διαβάστε περισσότερα

Πρακτικές οδηγίες χρήσης του πρωτοκόλλου της διαβητικής κετοξέωσης.

Πρακτικές οδηγίες χρήσης του πρωτοκόλλου της διαβητικής κετοξέωσης. Πρακτικές οδηγίες χρσης του πρωτοκόλλου της διαβητικς κετοξέωσης. ΒΗΜΑ 1 ο : Όταν η γλυκόζη αίματος είναι >250mg/dl και ο ασθενς σε επηρεασμένη γενικ κατάσταση, ταχεία ενυδάτωση [ Ν/S 0,9% με 20ml/Kg σε

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ. Πτυχιακή εργασία

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ. Πτυχιακή εργασία ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή εργασία ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΠΟΛΥΚΥΣΤΙΚΩΝ ΩΟΘΗΚΩΝ ΚΑΙ ΟΙ ΨΥΧΟΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΣΤΟ ΑΤΟΜΟ ΠΟΥ ΝΟΣΕΙ Ραφαέλλα Χαραλάμπους Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της Αλδοστερόνης στην Αρτηριακή Υπέρταση. Γκαλιαγκούση Ευγενία Παθολόγος Β ΠΠ Κλινική ΑΠΘ Iπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης

Ο ρόλος της Αλδοστερόνης στην Αρτηριακή Υπέρταση. Γκαλιαγκούση Ευγενία Παθολόγος Β ΠΠ Κλινική ΑΠΘ Iπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης Ο ρόλος της Αλδοστερόνης στην Αρτηριακή Υπέρταση Γκαλιαγκούση Ευγενία Παθολόγος Β ΠΠ Κλινική ΑΠΘ Iπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης Ευεργετικά ωφέλη της θεραπείας µε ανταγωνιστές της αλδοστερόνης 30%

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗ ΣΤΗΝ ΑΥΤΟΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ Ι ΣΕ ΕΦΗΒΟΥΣ. Μαρία Μελέτη Πτυχιούχος Νοσηλεύτρια

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗ ΣΤΗΝ ΑΥΤΟΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ Ι ΣΕ ΕΦΗΒΟΥΣ. Μαρία Μελέτη Πτυχιούχος Νοσηλεύτρια Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗ ΣΤΗΝ ΑΥΤΟΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ Ι ΣΕ ΕΦΗΒΟΥΣ Μαρία Μελέτη Πτυχιούχος Νοσηλεύτρια Ο ινσουλινοεξαρτώμενος σακχαρώδης διαβήτης είναι γνωστός σαν τύπου 1 και αποτελεί την

Διαβάστε περισσότερα

ιατρός ΕΝΩΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΩΝ ΙΑΤΡΩΝ ΑΤΤΙΚΗΣ Ε.ΕΛ.Ι.Α. ΕΚΛΟΓΕΣ Ε.ΕΛ.Ι.Α. 6 ΙΟΥΝΙΟΥ 8πμ-1μμ

ιατρός ΕΝΩΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΩΝ ΙΑΤΡΩΝ ΑΤΤΙΚΗΣ Ε.ΕΛ.Ι.Α. ΕΚΛΟΓΕΣ Ε.ΕΛ.Ι.Α. 6 ΙΟΥΝΙΟΥ 8πμ-1μμ Ελευθεροεπαγγελματίας ιατρός ΤΕΥΧΟΣ 27 OKTΩΒΡΙΟΣ - ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2009 ΤΡΙΜHΝΙΑΙΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ-ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΗ ΕΚΔΟΣΗ w w w. e e l i a. o r g ΕΝΩΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΩΝ ΙΑΤΡΩΝ ΑΤΤΙΚΗΣ Ε.ΕΛ.Ι.Α. ΕΚΛΟΓΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Καρβελάς Φώτης Δ/ντής Χειρουργικής κλινικής «Άγιος Ανδρέας»

Καρβελάς Φώτης Δ/ντής Χειρουργικής κλινικής «Άγιος Ανδρέας» Καρβελάς Φώτης Δ/ντής Χειρουργικής κλινικής «Άγιος Ανδρέας» Όσο πιο προσεκτικοί, ήπιοι και ευγενικοί είναι οι χειρουργικοί χειρισμοί, τόσο λιγότερος είναι ο μετεγχειρητικός πόνος του ασθενούς, πιο σύντομη

Διαβάστε περισσότερα

Φυσικοθεραπευτική Προσέγγιση της

Φυσικοθεραπευτική Προσέγγιση της Φυσικοθεραπευτική Προσέγγιση της Ακράτειας μετά από Προστατεκτομή Ελένη Κωνσταντινίδου Φυσικοθεραπεύτρια M.Sc Specialist Phys Continence U.E.L Επιστημονικός συν. ΙΜΟΠ Εργαστηριακός συν. ΤΕΙΘ Φυσικοθεραπευτική

Διαβάστε περισσότερα

ΚΡΑΝΙΟΕΓΚΕΦΑΛΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ µάθηµα 3ο

ΚΡΑΝΙΟΕΓΚΕΦΑΛΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ µάθηµα 3ο ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΚΡΑΝΙΟΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΚΑΚΩΣΕΩΝ Οι ΚΕΚ ταξινοµούνται ανάλογα µε: ΚΡΑΝΙΟΕΓΚΕΦΑΛΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ µάθηµα 3ο Με τον όρο αυτό χαρακτηρίζεται οποιοδήποτε τραύµα της κεφαλής που µπορεί Να οδηγήσει σε κακώσεις

Διαβάστε περισσότερα

Επίπεδο της συνείδησης

Επίπεδο της συνείδησης Καθηγητής ρ. Λάζαρος Ι. Τσούσκας ΠΡΩΤΕΣ ΒΟΗΘΕΙΕΣ Θεσσαλονίκη 2003: 20-25 Επίπεδο της συνείδησης Η µερική ή ολική απώλεια της συνείδησης του πάσχοντος είναι µια σοβαρή κατάσταση, κατά την οποία διαταράσσεται

Διαβάστε περισσότερα

5. ΠΕΡΙΝΕΟΤΟΜΙΑ ΡΗΞΕΙΣ ΠΕΡΙΝΕΟΥ

5. ΠΕΡΙΝΕΟΤΟΜΙΑ ΡΗΞΕΙΣ ΠΕΡΙΝΕΟΥ ΠΕΡΙΝΕΟΤΟΜΙΑ Η περινεοτομία είναι μια από τις πιο συνήθεις παρεμβάσεις στη μαιευτική. Ιστορικά ο σκοπός αυτής της διαδικασίας είναι η διευκόλυνση του 2ου σταδίου του τοκετού, με απώτερο στόχο τη βελτίωση

Διαβάστε περισσότερα

Ποιότητα Ζωής. Ασθενοκεντρική-Εξατομικευμένη Επιλογή Αντιδιαβητικής αγωγής. Αποτελεσματικότητα Υπογλυκαιμία Βάρος Ανεπιθύμητες ενέργειες Κόστος

Ποιότητα Ζωής. Ασθενοκεντρική-Εξατομικευμένη Επιλογή Αντιδιαβητικής αγωγής. Αποτελεσματικότητα Υπογλυκαιμία Βάρος Ανεπιθύμητες ενέργειες Κόστος Ασθενοκεντρική-Εξατομικευμένη Επιλογή Αντιδιαβητικής αγωγής Ηλικία Ποιότητα Ζωής Αποτελεσματικότητα Υπογλυκαιμία Βάρος Ανεπιθύμητες ενέργειες Κόστος Καρδιαγγ ειακή νόσος Νεφρική νόσος παχυσαρκ ία Διάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

παράκαμψη κατά Roux-en-Y σε 4 ασθενείς με κρανιοφαρυγγίωμα

παράκαμψη κατά Roux-en-Y σε 4 ασθενείς με κρανιοφαρυγγίωμα παράκαμψη κατά Roux-en-Y 1 Hôpital Bichat-Claude Berard, Paris, 2 ΓΝΑ «ΛΑΪΚΟ», Αθήνα, 3 Hôpital Bichat-Claude Berard, Paris, 4Hôpital Bichat-Claude Berard, Paris, 5 Hôpital Bichat-Claude Berard, Paris,

Διαβάστε περισσότερα

«Οργάνωση και ιοίκηση Υπηρεσιών Υγείας»

«Οργάνωση και ιοίκηση Υπηρεσιών Υγείας» «Οργάνωση και ιοίκηση Υπηρεσιών Υγείας» Νίκος Μανιαδάκης, ρ. Οικονοµίας & ιοίκησης Υπηρεσιών Υγείας, ιοικητής Πανεπιστηµιακού Νοσοκοµείου Ηρακλείου Κρήτης ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ To Περιβάλλον Εξελίξεις και κόστος

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτογενής αγγειοπλαστική στο οξύ έμφραγμα του μυοκαρδίου Πρόγραμμα stent for life. Ι. Κανακάκης

Πρωτογενής αγγειοπλαστική στο οξύ έμφραγμα του μυοκαρδίου Πρόγραμμα stent for life. Ι. Κανακάκης Στρογγυλό Τραπέζι Η επεμβατική Καρδιολογία στη χώρα μας και η εναρμόνισή της με τις διεθνείς εταιρείες επεμβατικής Καρδιολογίας Πρωτογενής αγγειοπλαστική στο οξύ έμφραγμα του μυοκαρδίου Πρόγραμμα stent

Διαβάστε περισσότερα

Πνευμονική υπέρταση στις χρόνιες πνευμονοπάθειες. Ιωάννης Στανόπουλος Πνευμονολόγος Εντατικολόγος Μ.Α.Α.

Πνευμονική υπέρταση στις χρόνιες πνευμονοπάθειες. Ιωάννης Στανόπουλος Πνευμονολόγος Εντατικολόγος Μ.Α.Α. Πνευμονική υπέρταση στις χρόνιες πνευμονοπάθειες Ιωάννης Στανόπουλος Πνευμονολόγος Εντατικολόγος Μ.Α.Α. Πνευμονική υπέρταση σε χρόνιες υποξυγοναιμικές πνευμονοπάθειες ορίζεται ως μέση πνευμονική πίεση

Διαβάστε περισσότερα

Ψυχογενής στυτική δυσλειτουργία: μια γνωριμία με τις ψυχολογικές θεραπείες. Β Ουρολογική Κλινική Α.Π.Θ

Ψυχογενής στυτική δυσλειτουργία: μια γνωριμία με τις ψυχολογικές θεραπείες. Β Ουρολογική Κλινική Α.Π.Θ Ψυχογενής στυτική δυσλειτουργία: μια γνωριμία με τις ψυχολογικές θεραπείες Β Ουρολογική Κλινική Α.Π.Θ Καλυβιανάκης Δημήτρης, Ουρολόγος Υπότροφος ΜΜΟΠ 27 30 Μαΐου 2010. Πορταριά Πήλιο Εισαγωγή (1) Λίγες

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΓΕΙΑΚΑ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΑ ΕΠΕΙΣΟΔΙΑ Ι (ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ) ΓΕΩΡΓΙΟΣ Κ. ΤΣΙΒΓΟΥΛΗΣ AΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΑΣ

ΑΓΓΕΙΑΚΑ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΑ ΕΠΕΙΣΟΔΙΑ Ι (ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ) ΓΕΩΡΓΙΟΣ Κ. ΤΣΙΒΓΟΥΛΗΣ AΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΑΣ ΑΓΓΕΙΑΚΑ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΑ ΕΠΕΙΣΟΔΙΑ Ι (ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ) ΓΕΩΡΓΙΟΣ Κ. ΤΣΙΒΓΟΥΛΗΣ AΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΑΣ ΟΡΙΣΜΟΣ Αγγειακό Εγκεφαλικό Επεισόδιο (AEE) είναι κάθε κλινικό σύνδρομο,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΓΕΩΤΕΧΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ. Πτυχιακή εργασία

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΓΕΩΤΕΧΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ. Πτυχιακή εργασία ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΓΕΩΤΕΧΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Πτυχιακή εργασία ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΟΙ ΑΛΓΟΡΙΘΜΟΙ ΓΙΑ ΑΝΑΛΥΣΗ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΤΙΚΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣ ΚΤΙΡΙΩΝ Εβελίνα Θεμιστοκλέους

Διαβάστε περισσότερα

Προγράμματα καρδιακής αποκατάστασης και δευτερογενής πρόληψη σε ασθενείς με καρδιαγγειακή νόσο

Προγράμματα καρδιακής αποκατάστασης και δευτερογενής πρόληψη σε ασθενείς με καρδιαγγειακή νόσο _ΑΡΘΡΟ ΣΥΝΤΑΞΗΣ_ Προγράμματα καρδιακής αποκατάστασης και δευτερογενής πρόληψη σε ασθενείς με καρδιαγγειακή νόσο Η καρδιαγγειακή νόσος αποτελεί μια από τις κύριες αιτίες αναπηρίας και θνητότητας παγκοσμίως.

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ISO 9001:2008 THΣ ΜΕΘ ΠΓΝ ΕΒΡΟΥ (Η εμπειρία μας) Ιωάννης Πνευματικός Καθηγητής Εντατικής Θεραπείας ΔΠΘ

Η ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ISO 9001:2008 THΣ ΜΕΘ ΠΓΝ ΕΒΡΟΥ (Η εμπειρία μας) Ιωάννης Πνευματικός Καθηγητής Εντατικής Θεραπείας ΔΠΘ Η ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ISO 9001:2008 THΣ ΜΕΘ ΠΓΝ ΕΒΡΟΥ (Η εμπειρία μας) Ιωάννης Πνευματικός Καθηγητής Εντατικής Θεραπείας ΔΠΘ Τι είναι το ISO? Διεθνής οργάνωση δημιουργίας και έκδοσης προτύπων για προϊόντα και

Διαβάστε περισσότερα

Στάδια συγγραφής άρθρου ανασκόπησης. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ

Στάδια συγγραφής άρθρου ανασκόπησης. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Στάδια συγγραφής άρθρου ανασκόπησης Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ 1 ο βήμα : Επιλογή θέματος Unsolicited review γενικό μέρος

Διαβάστε περισσότερα

Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΜΙΔΑΖΟΛΑΜΗΣ PER OS ΩΣ ΠΡΟΝΑΡΚΩΣΗΣ, ΣΤΗΝ ΠΛΑΣΤΙΚΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΒΟΥΒΩΝΟΚΗΛΗΣ ΜΕ ΤΟΠΙΚΗ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΑ ΣΕ ΕΡΓΑΣΙΑ.

Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΜΙΔΑΖΟΛΑΜΗΣ PER OS ΩΣ ΠΡΟΝΑΡΚΩΣΗΣ, ΣΤΗΝ ΠΛΑΣΤΙΚΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΒΟΥΒΩΝΟΚΗΛΗΣ ΜΕ ΤΟΠΙΚΗ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΑ ΣΕ ΕΡΓΑΣΙΑ. OS ΩΣ ΠΡΟΝΑΡΚΩΣΗΣ, ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ Χειρουργική Κλινική, Γ.Ν. Γιαννιτσών Εισαγωγή Η τοπική αναισθησία (ΤΑ) είναι μέθοδος εκλογής για πλειάδα μικρών και μεσαίων επεμβάσεων στην χειρουργική της μίας ημέρας

Διαβάστε περισσότερα

Ζητήματα συμμόρφωσης στη θεραπευτικη αγωγη

Ζητήματα συμμόρφωσης στη θεραπευτικη αγωγη Ζητήματα συμμόρφωσης στη θεραπευτικη αγωγη 3 η Πανελλήνια Συνάντηση Συλλόγων Ατόμων και Γονέων Παιδιών με Ρευματικές παθήσεις Αθήνα 3-4 Οκτωβρίου 2014 Κατερίνα Κουτσογιάννη Πρόεδρος Σ Ρ Κ Ορισμός Ως "συμμόρφωση

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για την Φαρμακευτική θεραπεία της επιληψίας

Οδηγίες για την Φαρμακευτική θεραπεία της επιληψίας Οδηγίες για την Φαρμακευτική θεραπεία της επιληψίας Επιληψία είναι μία νόσος με πολλαπλά αίτια και η διάγνωση τίθεται όταν ο ασθενής εμφανίσει δύο επεισόδια μη προκλητών επιληπτικών κρίσεων ή ένα επεισόδιο

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΝΕΥΡΙΚΗΣ ΑΝΟΡΕΞΙΑΣ ΣΤΟ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ

ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΝΕΥΡΙΚΗΣ ΑΝΟΡΕΞΙΑΣ ΣΤΟ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΝΕΥΡΙΚΗΣ ΑΝΟΡΕΞΙΑΣ ΣΤΟ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΘΕΟΔΩΡΟΥ - ΝΤΕΛΙΜΙΧΑΛΗΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗΣ MSc ΕΚΠΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ. ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Ι.ΙΕΚ ΒΑΪΑ ΜΠΑΛΩΤΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΡΙΑ ΜΕΘ ΠΓΝ ΛΑΡΙΣΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ 1 Η ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΟΝΗΣΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ... 23 2 Η ΕΠΙΛΟΓΗ ΘΕΜΑΤΟΣ... 25 2.1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ... 25 2.2 ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΛΟΓΗ... 26 2.2.1 ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΕΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ... 26 2.2.2

Διαβάστε περισσότερα

Το Xarelto είναι φάρμακο που περιέχει τη δραστική ουσία ριβαροξαβάνη. Διατίθεται σε μορφή δισκίων (2,5, 10, 15 και 20 mg).

Το Xarelto είναι φάρμακο που περιέχει τη δραστική ουσία ριβαροξαβάνη. Διατίθεται σε μορφή δισκίων (2,5, 10, 15 και 20 mg). EMA/230698/2013 EMEA/H/C/000944 Περίληψη EPAR για το κοινό ριβαροξαβάνη Το παρόν έγγραφο αποτελεί σύνοψη της Ευρωπαϊκής Δημόσιας Έκθεσης Αξιολόγησης (EPAR) του. Επεξηγεί τον τρόπο με τον οποίο η Επιτροπή

Διαβάστε περισσότερα

12ο ΒΟΡΕΙΟΕΛΛΑΔΙΚΟ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙ0. ΜΕΣΟΚΟΛΠΙΚΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ Τύποι- Πρόγνωση- Θεραπεία

12ο ΒΟΡΕΙΟΕΛΛΑΔΙΚΟ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙ0. ΜΕΣΟΚΟΛΠΙΚΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ Τύποι- Πρόγνωση- Θεραπεία 12ο ΒΟΡΕΙΟΕΛΛΑΔΙΚΟ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙ0 Στρογγυλό Τραπέζι: Συγγενείς καρδιοπάθειες ενηλίκων- πνευµονική υπέρταση ΜΕΣΟΚΟΛΠΙΚΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ Τύποι- Πρόγνωση- Θεραπεία Κωνσταντίνος Θωµαϊδης, Γ.Ν. «Γ.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ»

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη της οξείας επίδρασης της κατανάλωσης μπύρας στην ενδοθηλιακή λειτουργία και την αρτηριακή σκληρία

Μελέτη της οξείας επίδρασης της κατανάλωσης μπύρας στην ενδοθηλιακή λειτουργία και την αρτηριακή σκληρία Μελέτη της οξείας επίδρασης της κατανάλωσης μπύρας στην ενδοθηλιακή λειτουργία και την αρτηριακή σκληρία υγιών εθελοντών Κ. Καράτζη, PhD (Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο) Τμήμα Επιστήμης Διαιτολογίας-Διατροφής

Διαβάστε περισσότερα