ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ"

Transcript

1 ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ Β.5.7 Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς (7 η έκδοση) ΚΟΙΝΟΠΡΑΞΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ Οκτώβριος 215

2 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Πλαίσιο εκπόνησης παραδοτέου Περιεχόμενο παραδοτέου ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Μνημόνιο σε χώρες της ευρωζώνης Διεθνείς εξελίξεις Κύρια μακροοικονομικά μεγέθη για την Ελλάδα Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν Ανεργία και πληθωρισμός Δημόσια οικονομικά Εξωτερικό ισοζύγιο - ανταγωνιστικότητα Νομισματική πολιτική Ρευστότητα στο χρηματοπιστωτικό σύστημα Κύρια μακροοικονομικά μεγέθη για την Αττική Εξέλιξη δημογραφικών μεγεθών Εξέλιξη οικονομικών μεγεθών Αγορά ακινήτων στην Αθήνα Δείκτης οικονομικού κλίματος ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΣΤΟΥΣ ΕΠΙΜΕΡΟΥΣ ΚΛΑΔΟΥΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ Αττική Ανάλυση κατά κλάδο Ακαθάριστη Προστιθέμενη Αξία και απασχόληση Συντελεστής εγκατάστασης - Σύγκριση με ευρωπαϊκές μητροπολιτικές περιφέρειες Κλάδοι ενδιαφέροντος Πωλήσεις, Ακαθάριστη Προστιθέμενη Αξία & Απασχόληση ανά Κλάδο Ενδιαφέροντος Σύγκριση κλάδων ενδιαφέροντος με την οικονομία Χονδρικό εμπόριο, εκτός από το εμπόριο οχημάτων Λιανικό εμπόριο, εκτός από το εμπόριο οχημάτων Καταλύματα & δραστηριότητες υπηρεσιών εστίασης Εκδοτικές δραστηριότητες Δραστηριότητες προγραμματισμού ηλεκτρονικών υπολογιστών, παροχής συμβουλών και συναφείς δραστηριότητες Δραστηριότητες ταξιδιωτικών πρακτορείων, γραφείων οργανωμένων ταξιδιών και υπηρεσιών κρατήσεων και συναφείς δραστηριότητες Διοικητικές δραστηριότητες γραφείου, γραμματειακή υποστήριξη και άλλες δραστηριότητες παροχής υποστήριξης προς τις επιχειρήσεις Δραστηριότητες ανθρώπινης υγείας Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 2

3 3.4 Ρευστότητα Επιχειρηματικές προσδοκίες ΚΥΡΙΑ ΕΥΡΗΜΑΤΑ...83 Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 3

4 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1.1 Πλαίσιο εκπόνησης παραδοτέου Το Παραδοτέο Β.5.7: «Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς» υποβάλλεται στο πλαίσιο της από Σύμβασης μεταξύ της Εταιρείας Ανάπτυξης και Τουριστικής Προβολής Αθηνών (ΕΑΤΑ ΑΕ) ως αναθέτουσας αρχής και της Κοινοπραξίας για το Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας του Δήμου Αθηναίων των εταιρειών ICAP Group AE και ICAP Advisory AE, για την υλοποίηση του έργου «Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας του Δήμου Αθηναίων». Το έργο χρηματοδοτείται από το Περιφερειακό Επιχειρησιακό Πρόγραμμα ΑΤΤΙΚΗ Το παρόν παραδοτέο αποτελεί την έβδομη μελέτη παρακολούθησης και αποτύπωσης των πλέον πρόσφατων τάσεων και εξελίξεων για τους κυριότερους κλάδους άσκησης επιχειρηματικής δραστηριότητας στον Δήμο Αθηναίων, έτσι όπως προκύπτουν από την εξέταση βασικών και κατά κύριο λόγο οικονομικών μεγεθών. 1.2 Περιεχόμενο παραδοτέου Το α εξάμηνο του 215 σημείωσε ανάκαμψη, ωστόσο η επιβολή ελέγχων στην κίνηση κεφαλαίων μετά την ανακήρυξη του δημοψηφίσματος στο τέλος του Ιουνίου εκτιμάται ότι θα οδηγήσει σε νέα ύφεση που θα επιβαρυνθεί ακόμη περισσότερο από τα μέτρα λιτότητας που συμφωνήθηκαν με τους δανειστές τον Ιούλιο και Αύγουστο. Στόχος της παρούσας μελέτης αποτελεί η αποτύπωση των πλέον πρόσφατων τάσεων και εξελίξεων τόσο για το σύνολο της οικονομίας, όσο και για τις κυριότερες κατηγορίες άσκησης επιχειρηματικής δραστηριότητας στον Δήμο Αθηναίων. Αντικείμενο των θεματικών μελετών παρακολούθησης των εξελίξεων και τάσεων στην αγορά θα είναι η διαχρονική και επαναλαμβανόμενη παρακολούθηση ενός ικανοποιητικού αριθμού στοιχείων και μεγεθών που κρίνεται ότι επηρεάζουν την ελληνική οικονομία και τις κυριότερες κατηγορίες άσκησης επιχειρηματικής δραστηριότητας στο Δήμο Αθηναίων. Τα εν λόγω στοιχεία αφορούν: συγκεντρωτικά μακροοικονομικά μεγέθη της ελληνικής οικονομίας (ΑΕΠ, βασικά μεγέθη του ισοζυγίου πληρωμών, βασικά μεγέθη απασχόλησης, γενικός δείκτης οικονομικής συγκυρίας, κλπ) επιμέρους κλαδικά εθνικολογιστικά δεδομένα για τις κυριότερες κατηγορίες άσκησης επιχειρηματικής δραστηριότητας στο Δήμο Αθηναίων, (ΑΠΑ, όγκος πωλήσεων, απασχόληση, εκτιμήσεις και προσδοκίες, κλπ) Για την άντληση των στοιχείων χρησιμοποιήθηκαν επίσημες εθνικές και διεθνείς δευτερογενείς πηγές (ΕΛ.ΣΤΑΤ., Τράπεζα της Ελλάδος, Eurostat, Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, ΟΟΣΑ, ΔΝΤ, κλπ) και Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 4

5 περιοδικές ειδικές έρευνες (LFS, STS, SBS, κλπ.) που υλοποιούνται σε εθνικό ή/και ευρωπαϊκό επίπεδο. Τα στοιχεία που παρουσιάζονται έχουν ως χρόνο εκκίνησης το 27, που είναι το τελευταίο έτος ανάπτυξης πριν την τρέχουσα κρίση, με σκοπό να αναδείξουν την πορεία των οικονομικών μεγεθών κατά τη διάρκεια της ύφεσης από το υψηλότερο σημείο του προηγούμενου επιχειρηματικού κύκλου στα πλέον πρόσφατα δεδομένα. Η χρονική ανάλυση των παρουσιαζόμενων μεγεθών είναι η μεγαλύτερη δυνατή με βάση τα διαθέσιμα στοιχεία, δηλαδή χρησιμοποιούνται κατά προτίμηση μηνιαία στοιχεία, εάν δεν είναι διαθέσιμα, τότε τριμηνιαία και αλλιώς ετήσια, με σκοπό να αποτυπωθούν οι τελευταίες εξελίξεις και να εντοπιστούν τυχόν τάσεις ανάκαμψης. Στην τρίτη ενότητα της μελέτης παρουσιάζονται διαθέσιμα κλαδικά στοιχεία, με στόχο να αξιοποιηθούν τα συμπεράσματα για τους επιχειρηματικούς τομείς ενδιαφέροντος του Δήμου Αθηναίων. Στη δεύτερη και την τρίτη ενότητα παρουσιάζονται συνολικά και ανά κλάδο στοιχεία για την Αττική αντίστοιχα, καθώς δεν υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία σε επίπεδο Δήμου Αθηναίων. Τέλος, στην ενότητα 2.1 παρουσιάζεται μία συγκριτική ανάλυση της εμπειρίας των τεσσάρων χωρών της ευρωζώνης (Ελλάδα, Ιρλανδία, Πορτογαλία και Κύπρος) που αντιμετώπισαν προβλήματα αναχρηματοδότησης του δημόσιου χρέους τους την περίοδο και υπεγραψαν μνημόνια. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 5

6 27M1 27M5 27M9 28M1 28M5 28M9 29M1 29M5 29M9 21M1 21M5 21M9 211M1 211M5 211M9 212M1 212M5 212M9 213M1 213M5 213M9 214M1 214M5 214M9 215M1 215M5 % Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς 2. Εξελίξεις στην ελληνική οικονομία 2.1 Μνημόνιο σε χώρες της ευρωζώνης Η διεθνής χρηματοοικονομική κρίση το είχε σαν παρεπόμενη συνέπειά της την περίοδο την απώλεια πρόσβασης στις αγορές ομολόγων τεσσάρων χωρών της ευρωζώνης, της Ελλάδας, της Ιρλανδίας, της Πορτογαλίας και της Κύπρου. Οι υπόλοιπες χώρες της ευρωζώνης σε συνεργασία με το ΔΝΤ, ανέλαβαν τη χρηματοδότηση των χωρών αυτών υπό όρους σκληρής λιτότητας που προβλέπονταν σε μνημόνια Αποδόσεις 1ετών ομολόγων Γερμανία Ιρλανδία Ελλάδα Ισπανία Ιταλία Κύπρος Πορτογαλία Από τις παραπάνω χώρες, η Ιρλανδία και η Πορτογαλία έχουν επιστρέψει στις αγορές, η Κύπρος έχει σημειώσει μεγάλη πρόοδο, αλλά η Ελλάδα παρά το γεγονός ότι ήταν η πρώτη χώρα που αντιμετώπισε προβλήματα, είναι ακόμα εκτός αγορών και αναγκάστηκε στην υπογραφή ενός τρίτου μνημονίου το καλοκαίρι του 215. Η παρούσα ενότητα έχει σκοπό να εξετάσει την εμπειρία όλων των χωρών και να αναλύσει τις αιτίες για την καθυστέρηση της Ελλάδας έναντι των υπολοίπων. Τα προβλήματα των 4 χωρών έχουν κοινά στοιχεία αλλά και διαφορετικές αιτίες: Σε όλες τις χώρες δημιουργήθηκε πρόβλημα ανταγωνιστικότητας από την είσοδό τους στην ευρωζώνη σε συνδυασμό με διαρθρωτικές ακαμψίες και επεκτατική νομισματική ή Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 6

7 δημοσιονομική πολιτική. Το αποτέλεσμα ήταν υψηλά ελλείμματα στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών. Ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών ως % του ΑΕΠ (28) % -2% -4% -6% -8% -5,7% -1% -12% -14% -16% -12,1% -14,5% -14,3% Ελλάδα Ιρλανδία Πορτογαλία Κύπρος Πηγή: ΔΝΤ Στην Ελλάδα, το κυριότερο πρόβλημα ήταν από την αρχή δημοσιονομικό. Υψηλά ελλείμματα σε συνδυασμό με υψηλό δημόσιο χρέος υπονόμευσαν την εμπιστοσύνη των αγορών στη βιωσιμότητα και δυνατότητα αναχρηματοδότησης του χρέους στις αρχές του 21. Η Ελλάδα για να μπορέσει να αναχρηματοδοτήσει το χρέος της και τα ελλλείμματά της, υπέγραψε το πρώτο μνημόνιο το Μάιο 21, το δεύτερο μνημόνιο το Φεβρουάριο 212 και το τρίτο μνημόνιο τον Αύγουστο 215. Στην Ιρλανδία, το κυριότερο πρόβλημα προήλθε από τη φούσκα ακινήτων και τον τραπεζικό τομέα. Όταν έληξε η φούσκα το 28, τα κόκκινα δάνεια για αγορές ακινήτων δημιούργησαν ζημιές στον τραπεζικό τομέα της τάξεως των 1 δισ. που δεν μπορούσαν να καλυφθούν από τα ίδια κεφάλαιά τους με αποτέλεσμα να αναλάβει το δημόσιο το κόστος αυτό. Το κόστος υποστήριξης των τραπεζών οδήγησε σε πρωτοφανή αύξηση του δημόσιου χρέους το οποίο στην αρχή της κρίσης ήταν σε πολύ χαμηλά επίπεδα. Η Ιρλανδία έχασε την πρόσβαση στις αγορές και υπέγραψε μνημόνιο το Νοέμβριο 21. Η Πορτογαλία είχε διαχρονικά χαμηλό ρυθμό ανάπτυξης και υψηλά δημοσιονομικά και εξωτερικά ελλείμματα πριν την οικονομική κρίση. Η ύφεση χειροτέρεψε τη δημοσιονομική της κατάσταση ενώ εμφανίστηκαν και σημαντικές ζημίες στο τραπεζικό της σύστημα. Η αδυναμία αναχρηματοδότησης του δημόσιου χρέους οδήγησε την Πορτογαλία να υπογράψει μνημόνιο το Μάιο του 211. Η Κύπρος αντιμετώπισε κρίση στο τραπεζικό της σύστημα που προήλθε κυρίως από το κούρεμα ομολόγων στην Ελλάδα που έπληξε την καθαρή θέση των κυπριακών τραπεζών. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 7

8 Ως αποτέλεσμα αναγκάστηκε το Μάρτιο 213 από την ευρωζώνη να κουρέψει καταθέσεις, να επιβάλει ελέγχους στην κίνησης κεφαλαίων και να υπογράψει μνημόνιο. Τα μνημόνια που επιβλήθηκαν σε όλες τις χώρες είχαν ως βασικούς τους πυλώνες: α) τη δημοσιονομική προσαρμογή με ιδιαίτερα σκληρά μέτρα λιτότητα, β) διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις απελευθέρωσης αγορών με σκοπό τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας και γ) ανακεφαλαιοποίησεις του τραπεζικού συστήματος. Δημοσιονομικό ισοζύγιο ως % του ΑΕΠ 1% 5% % -5% -1% -15% -2% -25% -3% -35% * Ελλάδα Ιρλανδία Πορτογαλία Κύπρος Πηγή: ΔΝΤ * 215 πρόβλεψη Σημείωση: Το πρωτοφανώς υψηλό δημοσιονομικό έλλειμμα της Ιρλανδίας το 21 (32% του ΑΕΠ) οφείλεται στην ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών το έτος αυτό Οι οικονομίες των χωρών γνώρισαν ιδιαίτερα βαθειές υφέσεις (Ιρλανδία και 212, Πορτογαλία και , Κύπρος 29 και , Ελλάδα 28-σήμερα). Η Ιρλανδία ξεκίνησε να ανακάμπτει το 213 και πλέον αναπτύσσεται με ικανοποιητικούς ρυθμούς ενώ ακολούθησε η Πορτογαλία το 214. Η Κύπρος εκτιμάται ότι θα σημειώσει θετικό ρυθμό ανάπτυξης το 215. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 8

9 Μεταβολή ΑΕΠ από το προηγούμενο έτος 8% 6% 4% 2% % -2% -4% -6% -8% -1% * Ελλάδα Ιρλανδία Πορτογαλία Κύπρος Πηγή: ΔΝΤ Οι βασικότεροι λόγοι για τη διαφοροποίηση της Ελλάδας ως προς την ολοκλήρωση των στόχων των μνημονίων έχουν ως εξής: Το πολιτικό σύστημα στις υπόλοιπες χώρες αποδέχθηκε την αναγκαιότητα και το πολιτικό κόστος των μέτρων και συνεργάστηκε για την επιβολή τους. Όταν υπήρξε αλλαγή στην κυβέρνηση, η επόμενη κυβέρνηση συνέχισε απρόσκοπτα την εφαρμογή των συμφωνιών με τους δανειστές. Αντίθετα στην Ελλάδα, το πολιτικό σύστημα έδειξε έλλειψη αποφασιστικότητας, ταχύτητας και επιμονής στην επιβολή των απαιτούμενων μέτρων με εξαίρεση σύντομα χρονικά διαστήματα. Το πολιτικό κλίμα έγινε ιδιαίτερα πολωτικό και δεν επέτρεψε μέχρι αυτό το καλοκαίρι τη συνεργασία της εκάστοτε κυβέρνησης και αντιπολίτευσης. Παρ όλα αυτά η Ελλάδα συνολικά τα τελευταία 5 έτη, έχει πραγματοποιήσει περισσότερες διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις και έχει επιβάλλει σκληρότερη λιτότητα από τις υπόλοιπες χώρες. Η απαιτούμενη δημοσιονομική προσαρμογή ήταν πολύ μεγαλύτερη στην Ελλάδα από ότι στις άλλες χώρες, με αποτέλεσμα τα συνεπακόλουθα μέτρα να είναι πολύ σκληρότερα. Η βίαιη δημοσιονομική προσαρμογή προκάλεσε τη βαθύτερη οικονομική ύφεση σε ανεπτυγμένη χώρα μεταπολεμικά επιδεινώνοντας τα δημοσιονομικά και απαιτώντας ακόμη σκληρότερα μέτρα. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 9

10 Δημοσιονομική προσαρμογή * ως % του ΑΕΠ % 18% 16% 14% 12% 1% 8% 6% 4% 2% % 17,7% 8,5% 7,5% Ελλάδα Ιρλανδία Πορτογαλία Πηγή: ΔΝΤ * μεταβολή στο δομικό έλλειμμα ως % του ΑΕΠ Το δημόσιο χρέος ξεκίνησε από πολύ υψηλότερα επίπεδα στην Ελλάδα σε αντίθεση με τις άλλες χώρες, με αποτέλεσμα να είναι αδύνατη η επιστροφή στις αγορές χωρίς ρύθμιση του χρέους. Τόσο η χώρα μας όσο και οι χώρες της ευρωζώνης, η ΕΚΤ και το ΔΝΤ καθυστέρησαν το να αναγνωρίσουν την αναγκαιότητα αντιμετώπισης της βιωσιμότητας του χρέους. Όταν αποφασίστηκε το κούρεμα των ομολόγων προς τους ιδιώτες (PSI) το 212 ήταν ήδη αργά καθώς μεγάλο μέρος του χρέους είχε αναχρηματοδοτηθεί από το ΔΝΤ και τις άλλες ευρωπαϊκές χώρες και δεν αποτέλεσε μέρος του PSI. Έτσι, το δημόσιο χρέος παρέμεινε πολύ υψηλό και μη βιώσιμο. Η Ελλάδα συγκριτικά με τις άλλες χώρες των μνημονίων είναι μία κλειστή οικονομία με μικρό βάρος στις εξαγωγές και μεγάλη εξάρτηση της συνολικής ζήτησης από την εγχώρια ζήτηση. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να μην είναι εφικτή η ανάπτυξη μέσω των εξαγωγών και αντίθετα η συμπίεση της εγχώριας ζήτησης από τα μέτρα λιτότητας να δημιουργεί συνεχώς ύφεση. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 1

11 12% Εξαγωγές ως % του ΑΕΠ 113,7% 1% 8% 6% 4% 2% 33,% 22,5% 8,8% 4,% 31,% 55,4% 53,8% % Ελλάδα Ιρλανδία Πορτογαλία Κύπρος Το δυσβάστακτο βάρος της λιτότητας και η αδυναμία του πολιτικού συστήματος να αναλάβει το κόστος, δημιούργησαν παρασκηνιακές συζητήσεις από πολιτικούς και αξιωματούχους εντός και εκτός της χώρας και ανοιχτές συζητήσεις από τα διεθνή μέσα ενημέρωσης για πιθανή έξοδο της Ελλάδας από την ευρωζώνη. Η ανάδειξη της πιθανότητας αυτής είχε ως αποτέλεσμα μεγάλες εκροές καταθέσεων από την Ελλάδα για την αποφυγή της δραχμοποίησης τους. Οι εκροές αυτές ενέτειναν την έλλειψη ρευστότητας στο τραπεζικό σύστημα, βαθαίνοντας την ύφεση. Με βάση την οικονομική εμπειρία των υπολοίπων χώρων, η πολιτική των μνημονίων επιτυγχάνει μακροπρόθεσμα τους στόχους της. Όλες οι χώρες που ακολούθησαν με συνέπεια τις πολιτικές αυτές σημείωσαν μεγάλη πρόοδο στα δημοσιονομικά ελλείμματα τα οποία έχουν μειωθεί σε χαμηλά επίπεδα (το 215 προβλέπονται ελλείμματα 1,3% του ΑΕΠ στην Κύπρο, 2% στην Ιρλανδία, 3,1% στην Πορτογαλία και 4,2% στην Ελλάδα). Η Ιρλανδία και η Πορτογαλία έχουν ολοκληρώσει το πρόγραμμα προσαρμογής τους από τον Ιούλιο 214, έχουν επιστρέψει στις αγορές ομολόγων και δανείζονται πλέον με τα χαμηλότερα επιτόκια στην ιστορία τους. Παράλληλα, γνώρισαν μία ιδιαίτερα μεγάλη βελτίωση στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών, τόσο λόγω της ύφεσης που περιόρισε τις εισαγωγές όσο και χάρη στη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας λόγω της μείωσης μισθών και της λήψης διαρθρωτικών μέτρων. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 11

12 Βελτίωση στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών % 16% 15,4% 14% 12,7% 12% 1% 9,3% 9,8% 8% 6% 4% 2% % Ελλάδα Ιρλανδία Πορτογαλία Κύπρος Πηγή: ΔΝΤ Από την άλλη πλευρά, το κόστος της πολιτικής των μνημονίων είναι ιδιαίτερα υψηλό για την οικονομία και την κοινωνία. Οι 4 χώρες των μνημονίων έχουν πολύ αρνητικές επιδόσεις στην ανάπτυξη συνολικά για την περίοδο Μόνο η Ιρλανδία έχει γνωρίσει θετικό ρυθμό και ακόμα και σε αυτή την περίπτωση ο ρυθμός είναι πολύ χαμηλότερος από αυτον που είχε την προηγούμενη περίοδο. Μέσος ετήσιος ρυθμός ανάπτυξης * 8% 6% 4% 2% 4,1% 6,1%,9% 1,5% 4,1% % -2% -,7% -,8% -4% -6% -3,9% Ελλάδα Ιρλανδία Πορτογαλία Κύπρος * Πηγή: ΔΝΤ Το επίπεδο της ανεργίας έφτασε σε όλες τις χώρες σε διψήφια επίπεδα (γύρω στο 15% σε Κύπρο, Πορτογαλία και Ιρλανδία στο χειρότερο σημείο της και στο 27% στην Ελλάδα) και έχει παραμείνει σε αυτά τα επίπεδα για πολλά έτη. Σημειώνεται ότι η ανεργία των νέων είναι σε πολύ υψηλότερα επίπεδα. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 12

13 Η Ιρλανδία είναι και σε ότι αφορά στην ανεργία, σε καλύτερη θέση από τις υπόλοιπες χώρες με την ανεργία να μειώνεται την τελευταία 3ετία. 3% % ανεργίας 25% 2% 15% 1% 5% % * Ελλάδα Ιρλανδία Πορτογαλία Κύπρος Πηγή: ΔΝΤ Οι επενδύσεις την περίοδο μειώθηκαν δραστικά σε όλες τις χώρες με μνημόνιο, με αρνητικές συνέπειες μακροπρόθεσμα για την ανάπτυξη και την ανταγωνιστικότητά τους καθώς δεν έχει ανανεωθεί το κεφαλαιουχικό δυναμικό τους. % -1% -2% Μεταβολή ακαθάριστων επενδύσεων παγίου κεφαλαίου % -4% -5% -25,6% -34,6% -6% -7% -64,7% Ελλάδα Ιρλανδία Πορτογαλία -57,% Τέλος, το δημόσιο χρέος σε όλες τις χώρες αυξήθηκε σε ακόμα υψηλότερα επίπεδα από αυτά που υπήρχαν πριν υπογράψουν τα μνημόνια. Η μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα του δημόσιου χρέους δεν είναι βέβαιη ούτε και για τις άλλες χώρες, εκτός της Ελλάδας. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 13

14 25% Δημόσιο χρέος ως % του ΑΕΠ 2% 15% 1% 5% % * Ελλάδα Ιρλανδία Πορτογαλία Πηγή: ΔΝΤ Σημείωση: Δεν υπάρχουν στοιχεία για την Κύπρο Συνοψίζοντας, η Ελλάδα ξεκίνησε από πολύ χειρότερη θέση τόσο δημοσιονομικά όσο και διαρθρωτικά. Τα μέτρα που έπρεπε να πάρει ήταν πιο επώδυνα και το πολιτικό της σύστημα ασταθές και πολωμένο. Πέντε χρόνια σκληρής λιτότητας αλλά με πολλές παλινωδίες απέτυχαν να οδηγήσουν τη χώρα σε έξοδο από την κρίση, κάτι που το πέτυχαν οι άλλες χώρες χάρη στο καλύτερο ξεκίνημά τους και τη μεγαλύτερη αποφασιστικότητα και ενότητα τους. Το κόστος όμως των μνημονίων για όλες τις χώρες ήταν πολύ μεγάλο σε ότι αφορά στην ανεργία και τις μακροπρόθεσμες προοπτικές ανάπτυξής τους, ενώ τα χρέη τους είναι υψηλότερα από ότι όταν άρχισαν τα μέτρα λιτότητας. Συνολικά για την ευρωζώνη, τα μνημόνια σκληρής λιτότητας όπως δοκιμάστηκαν στις 4 χώρες, δεν είναι μία μακροπρόθεσμη λύση για την αντιμετώπιση προβλημάτων αναχρηματοδότησης δημόσιων χρεών, ακόμα και εάν αγνοηθεί το κοινωνικό κόστος για δύο λόγους: Το μοντέλο αναχρηματοδότησης ομολόγων με διακρατικά δάνεια δεν μπορεί να εφαρμοστεί σε μεγάλες χώρες που θα αντιμετωπίσουν προβλήματα καθώς δεν θα είναι εφικτό να συγκεντρωθεί το απαιτούμενο ποσό από τις υπόλοιπες. Η Ιταλία και η Ισπανία όταν αντιμετώπισαν προβλήματα υποστηρίχθηκαν έμμεσα από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, λύση που και αυτή ενέχει μακροπρόθεσμα προβλήματα για την αξιοπιστία του ευρώ. Τα διακρατικά δάνεια με αντάλλαγμα την επιβολή μέτρων λιτότητας χωρίζουν την ευρωζώνη σε χώρες δανειστές και χώρες δανειζόμενους, δηλητηριάζοντας τις σχέσεις τους και υπονομεύοντας τη δημοκρατία. Το ευρώ ξεπέρασε το 215 τη μεγαλύτερη δοκιμασία του από την ίδρυσή του και κανείς δεν μπορεί να αμφισβητήσει την προσήλωση των βασικών πολιτικών δυνάμεων σε όλες της χώρες της Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 14

15 ευρωζώνης στην επιβίωση του ενιαίου νομίσματος. Στην επόμενη κρίση όμως, τα αποθέματα καλής θέλησης θα είναι λιγότερα, οι αντοχές των κοινωνιών εξαντλημένες και τα δημόσια χρέη ακόμα υψηλότερα από ότι στο παρελθόν. Η μακροπρόθεσμη ομαλή λειτουργία της ευρωζώνης προϋποθέτει βήματα δημοσιονομικής και πολιτικής ενοποίησης. 2.2 Διεθνείς εξελίξεις Η παγκόσμια ανάπτυξη το 215 με βάση τις προβλέψεις του ΔΝΤ τον Οκτώβριο εκτιμάται σε 3,1% έναντι 3,4% το 214 και κατά,2% χαμηλότερη από τις προηγούμενες προβλέψεις τον Ιούλιο. Οι προοπτικές των επιμέρους χωρών και περιοχών είναι άνισες, με τις ανεπτυγμένες χώρες να παρουσιάζουν ελαφρά θετικότερες τάσεις (2% πρόβλεψη για το έτος από 1,8% το 214) και τις αναδυόμενες και αναπτυσσόμενες οικονομίες να σημειώνουν επιβράδυνση στο ρυθμό ανάπτυξης τους για πέμπτο συνεχές έτος (4% πρόβλεψη για το έτος από 4,6% το 214). Το 216 προβλέπεται επιτάχυνση του ρυθμού ανάπτυξης παγκοσμίως στο 3,6%, με ενίσχυση τόσο στις ανεπτυγμένες όσο και στις αναπτυσσόμενες. Στις ΗΠΑ το β τρίμηνο, το ΑΕΠ αυξήθηκε με ισχυρούς ρυθμούς που αντιστάθμισαν το αρνητικό α τρίμηνο. Η αγορά εργασίας συνεχίζει να κινείται σε θετικούς ρυθμούς με την ανεργία να έχει μειωθεί στο 5,1%. Ωστόσο, λόγω της διεθνούς επιβράδυνσης, η Κεντρική Τράπεζα των ΗΠΑ δεν έχει ξεκινήσει ακόμα την αύξηση των επιτοκίων. Στην ευρωζώνη, το β τρίμηνο σημείωσε βελτίωση της ανάπτυξης συνολικά με την Ιταλία, την Ιρλανδία και την Ισπανία να επιτυγχάνουν υψηλότερους ρυθμούς και να αντισταθμίζουν τη σχετικά αδύναμη επίδοση της Γερμανίας. Η Μεγάλη Βρετανία συνεχίζει τη θετική της πορεία με υγιείς ρυθμούς ανάπτυξης και χαμηλή ανεργία. Ιδιαίτερα αρνητικές είναι οι προοπτικές για χώρες εξαγωγείς πετρελαίου και άλλων εμπορευμάτων όπως η Ρωσία και η Βραζιλία που βρίσκονται ήδη σε ύφεση. Σε ορισμένες χώρες ισχυρές πιέσεις σημειώνονται στα νομίσματά τους λόγω εκροών κεφαλαίων. Στην Κίνα οι επενδύσεις και εξαγωγές είναι αδύναμες, ωστόσο η κατανάλωση παραμένει ισχυρή παρά την αστάθεια στο χρηματιστήριο της Σαγκάης. Η διαφαινόμενη επιβράδυνση της κινεζικής οικονομίας προκαλεί επιδράσεις σε άλλες χώρες από τις οποίες εισάγει α ύλες (Ινδονησία, Αυστραλία, Βραζιλία) ή είναι συνδεδεμένη στην αλυσίδα παραγωγής για βιομηχανικά προϊόντα (Ν. Κορέα, Ταϊβάν). Θετικότερες διαφαίνονται οι προοπτικές για την Ινδία. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 15

16 Ιαν-7 Ιουν-7 Νοε-7 Απρ-8 Σεπ-8 Φεβ-9 Ιουλ-9 Δεκ-9 Μαϊ-1 Οκτ-1 Μαρ-11 Αυγ-11 Ιαν-12 Ιουν-12 Νοε-12 Απρ-13 Σεπ-13 Φεβ-14 Ιουλ-14 Δεκ-14 Μαϊ-15 τιμή βαρελιού σε $ μεταβολή από προηγούμενο έτος % Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς ,51,6 1,4 Μεταβολή ΑΕΠ σε % από την προηγούμενη περίοδο 3,9 2,6 2,8 6,8 7, 6,3 1,,6 2,5 2,6 2,2 1,51,6 1,8 1,2 1,5 1,3 1,3,8, -1,2 Ευρωζώνη ΗΠΑ Κίνα Ιαπωνία Μ. Γερμανία Γαλλία Ιταλία Βρετανία β' τρίμηνο 215 σε ετήσιο ρυθμό Πηγή: ΔΝΤ Οι τιμές πετρελαίου σημείωσαν νέα πτώση τους θερινούς μήνες φτάνοντας στα χαμηλότερα επίπεδά τους από το 29. Συνεχιζόμενη πτώση παρουσιάζουν οι τιμές των λοιπών εμπορευμάτων. Η πτώση των τιμών των καυσίμων και εμπορευμάτων θα έχει ιδιαίτερα αρνητικές επιπτώσεις στην ανάπτυξη των χωρών που εξάγουν τα αγαθά αυτά, αλλά θα υποστηρίξει τις οικονομίες που είναι εισαγωγείς, όπως η Ελλάδα και η ευρωζώνη συνολικά Τιμή πετρελαίου (Brent) 1% 8% 6% 4% 2% % -2% -4% -6% -8% Μεταβολή από προηγούμενο έτος Τιμή σε $ Πηγή: ΔΝΤ Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 16

17 Δεκ-6 Ιουν-7 Δεκ-7 Ιουν-8 Δεκ-8 Ιουν-9 Δεκ-9 Ιουν-1 Δεκ-1 Ιουν-11 Δεκ-11 Ιουν-12 Δεκ-12 Ιουν-13 Δεκ-13 Ιουν-14 Δεκ-14 Ιουν-15 Ιαν-7 Ιουν-7 Νοε-7 Απρ-8 Σεπ-8 Φεβ-9 Ιουλ-9 Δεκ-9 Μαϊ-1 Οκτ-1 Μαρ-11 Αυγ-11 Ιαν-12 Ιουν-12 Νοε-12 Απρ-13 Σεπ-13 Φεβ-14 Ιουλ-14 Δεκ-14 Μαϊ-15 Δείκτης, 25=1 μεταβολή από προηγούμενο έτος Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς Δείκτης τιμών εμπορευμάτων (εκτός καυσίμων) % 4% 3% 2% 1% % -1% -2% -3% -4% Μεταβολή από προηγούμενο έτος Δείκτης, 25=1) Πηγή: ΔΝΤ Το ευρώ παρουσίασε ανάκαμψη τους τελευταίους μήνες μετά τη σημαντική υπορτίμησή του στο τέλος του 214 και το α 6μηνο του 215, κυρίως λόγω των βελτιωμένων προοπτικών των οικονομιών της ευρωζώνης αλλά και λόγω της επίτευξης συμφωνίας με την Ελλάδα. Συναλλαγματικές ισοτιμίες ευρώ (1=12/26) Λίρα Αγγλίας Ελβετικό φράγκο Γιουάν Κίνας Γιέν Ιαπωνίας Δολλάριο ΗΠΑ Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 17

18 27Q1 27Q2 27Q3 27Q4 28Q1 28Q2 28Q3 28Q4 29Q1 29Q2 29Q3 29Q4 21Q1 21Q2 21Q3 21Q4 211Q1 211Q2 211Q3 211Q4 212Q1 212Q2 212Q3 212Q4 213Q1 213Q2 213Q3 213Q4 214Q1 214Q2 214Q3 214 Q4 215 Q1 215Q2 Δεκ-7 Απρ-8 Αυγ-8 Δεκ-8 Απρ-9 Αυγ-9 Δεκ-9 Απρ-1 Αυγ-1 Δεκ-1 Απρ-11 Αυγ-11 Δεκ-11 Απρ-12 Αυγ-12 Δεκ-12 Απρ-13 Αυγ-13 Δεκ-13 Απρ-14 Αυγ-14 Δεκ-14 Απρ-15 Αυγ-15 Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς 2% 15% 1% 5% % -5% -1% -15% -2% -25% Μεταβολή ισοτιμίας ευρώ / δολλαρίου (τελευταίο 12μηνο) 2.3 Κύρια μακροοικονομικά μεγέθη για την Ελλάδα Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν Το α τρίμηνο και β τρίμηνο του 215, το ΑΕΠ αυξήθηκε κατά,1% και,9% αντίστοιχα συνεχίζοντας την εύθραυστη ανάκαμψη που είχε σημειωθεί το 214. Σε ετήσια βάση, ο ρυθμός ανάπτυξης ανέρχεται σε 1,7% με βάση τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία και είναι ελαφρά υψηλότερος από αυτόν της ευρωζώνης συνολικά (1,6%) Μεταβολή ΑΕΠ σε σταθερές τιμές από το προηγούμενο έτος (%) 6, 4,5 Ελλαδα Ευρωζωνη 2,4 1,3 2,1 2, 1,2,2 1,7,5,3-1,-1, -1,7-7,1-4,2-3,9-2,6-4,6-6,7-7,5-8,5-9,6-1,4-1, -6,3-7,8-7,7-4,4-5,8 -,5-2,6-3,1-4,2 Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 18

19 Για το 215 συνολικά, οι προβλέψεις για την ανάπτυξη είναι αρνητικές λόγω της επιβολής ελέγχων στην κίνηση κεφαλαίων από τις 29 Ιουνίου, τον περιορισμό στις αναλήψεις καταθέσεων και το κλείσιμο των τραπεζών για 3 εβδομάδες που εκτιμάται ότι θα έχουν πολύ αρνητικό αντίκτυπο το γ τρίμηνο του 215, ενώ η λήψη μέτρων λιτότητας στο πλαίσιο της συμφωνίας με τους δανειστές θα επιβαρύνουν την οικονομία το δ τρίμηνο του 215 και το 216. Το ύψος της δημοσιονομικής προσαρμογής τα επόμενα έτη εκτιμάται σε 1,4% το 215, 3,6% το 216, 4,2% το 217 και 4,3% το 218. Τα μέτρα λιτότητας περιλαμβάνουν κυρίως αυξήσεις στη φορολογία, ως ακολούθως: Φορολογία αγροτών με βάση τις κλίμακες των ελεύθερων επαγγελματιών Αύξηση στο ΦΠΑ πολλών αγαθών και υπηρεσιών με τη μεταφορά τους σε υψηλότερες κλίμακες Αύξηση της φορολογίας εισοδήματος επιχειρήσεων στο 29% Σταδιακή κατάργηση της έκπτωσης στο ΦΠΑ των νησιών ξεκινώντας από τον Οκτώβριο Αύξηση της εισφοράς αλληλεγγύης Αύξηση προκαταβολών στη φορολογία εισοδήματος νομικών προσώπων και ελεύθερων επαγγελματιών Μείωση των συντάξεων μέσω της αύξησης εισφορών Μείωση ορισμένων ειδικών μισθολογίων στο δημόσιο Με βάση τις τελευταίες εκτιμήσεις του ΔΝΤ, το ΑΕΠ θα μειωθεί κατά 2,3% το 215 και κατά 1,3% το 216 σε αντίθεση με τις παλαιότερες προβλέψεις του στις οποίες εμφανιζόταν ανάπτυξη. Μεταβολή ΑΕΠ από προηγούμενο έτος 4% 3% 2,7% 3,1% 2,8% 2,4% 2% 1% % -1% -2% -3% -2,3% -1,3% Πηγή: ΔΝΤ Σημειώνεται ότι με δεδομένη την αύξηση του ΑΕΠ το α εξάμηνο του 215, για να σημειωθεί η προβλεπόμενη μείωση για το σύνολο του έτους, το ΑΕΠ θα πρέπει να παρουσιάσει μεγάλη πτώση το β εξάμηνο του έτους. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 19

20 27Q1 27Q2 27Q3 27Q4 28Q1 28Q2 28Q3 28Q4 29Q1 29Q2 29Q3 29Q4 21Q1 21Q2 21Q3 21Q4 211Q1 211Q2 211Q3 211Q4 212Q1 212Q2 212Q3 212Q4 213Q1 213Q2 213Q3 213Q4 214Q1 214Q2 214Q3 214 Q4 215 Q1 215Q2 Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς Παρά το δυσμενές περιβάλλον, υπάρχουν και ορισμένες θετικές εξελίξεις όπως: η απομάκρυνση της αβεβαιότητας για το νόμισμα η διαφαινόμενη πολιτική σταθερότητα μετά τη διενέργεια των εκλογών το Σεπτέμβριο η σταδιακή ελάφρυνση των ελέγχων στην κίνηση κεφαλαίων και η προοπτική για τη ρύθμιση του χρέους με τους δανειστές. Συγκεκριμένα, μετά την πρώτη αξιολόγηση του νέου προγράμματος, η οποία προβλέπεται να ολοκληρωθεί μέσα στο Νοέμβριο, θα ξεκινήσουν οι συνομιλίες για τη ρύθμιση του χρέους. Παράλληλα, με την ολοκλήρωση των ελέγχων (stress tests) για την κατάσταση του τραπεζικού συστήματος θα ξεκινήσει η ανακεφαλαιοποίησή του, ενώ με βάση δηλώσεις από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα θα μπορούν οι εγχώριες τράπεζες να επανακτήσουν την πρόσβασή τους σε δανεισμό απευθείας από την ΕΚΤ (και όχι μέσω του ELA). Η τελική κατανάλωση των νοικοκυριών έχει αυξηθεί τα τελευταία 5 τρίμηνα και το τελευταίο τρίμηνο με διαθέσιμα στοιχεία (β τρίμηνο του 215) αυξήθηκε κατά 1% από το αμέσως προηγούμενο τρίμηνο, ρυθμός που είναι ιδιαίτερα ικανοποιητικός. 1 Μεταβολή τελικής κατανάλωσης νοικοκυριών σε σταθερές τιμές από το προηγούμενο έτος (%) , 3,4 4,2 3, 3,74,2 1,7 1,1 Ελλάδα -5,3 -,9 3,4-1,1 2,2 Ευρωζώνη -6,9-1,3-12,9-15,2-8,7-7,5-1,9-5,1-6,9-6,9-8,3-9,1-2,3-3,2 2,8 -,4,7 3,31,7 1, 2,8-2 Οι επιπτώσεις των περιορισμών στις αναλήψεις καταθέσεων από τα τέλη του Ιουνίου και των μέτρων λιτότητας στο β μισό του έτους είναι βέβαιο ότι θα είναι αρνητικές. Με βάση τα στοιχεία Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 2

21 Ιαν-7 Απρ-7 Ιουλ-7 Οκτ-7 Ιαν-8 Απρ-8 Ιουλ-8 Οκτ-8 Ιαν-9 Απρ-9 Ιουλ-9 Οκτ-9 Ιαν-1 Απρ-1 Ιουλ-1 Οκτ-1 Ιαν-11 Απρ-11 Ιουλ-11 Οκτ-11 Ιαν-12 Απρ-12 Ιουλ-12 Οκτ-12 Ιαν-13 Απρ-13 Ιουλ-13 Οκτ-13 Ιαν-14 Απρ-14 Ιουλ-14 Οκτ-14 Ιαν-15 Απρ-15 Ιουλ-15 Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς του λιανικού εμπορίου, που φτάνουν μέχρι και τον Ιούλιο, φαίνεται ξεκάθαρα η απότομη πτώση στο ρυθμό μεταβολής του, δείγμα των αρνητικών τάσεων για το αμέσως επόμενο διάστημα. 15% Λιανικό εμπόριο (μεταβολή δείκτη από το προηγούμενο έτος σε σταθερές τιμές) 1% 5% % -5% -1% -6,3% -15% -2% Ελλάδα Ευρωζώνη Η δημόσια κατανάλωση ήταν αυξημένη το β τρίμηνο του 215 κατά 3,8% έναντι του προηγούμενου τριμήνου, οδηγώντας και τον ετήσιο ρυθμό στα υψηλότερα επίπεδα του από το 29. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 21

22 27Q1 27Q2 27Q3 27Q4 28Q1 28Q2 28Q3 28Q4 29Q1 29Q2 29Q3 29Q4 21Q1 21Q2 21Q3 21Q4 211Q1 211Q2 211Q3 211Q4 212Q1 212Q2 212Q3 212Q4 213Q1 213Q2 213Q3 213Q4 214Q1 214Q2 214Q3 214 Q4 215 Q1 215Q2 Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς Μεταβολή τελικής κατανάλωσης γενικής κυβέρνησης σε σταθερές τιμές από το προηγούμενο έτος (%) 3,3 6,4 5,2 5,4,3 Ελλάδα -2,6-2,4-3,7 5, 3,22,9 Ευρωζώνη -1,9-3,3-4,2-6,1-6,1-9,3-8, -3, -5,9, -5,8 -,4-8,7-12,3-13,5-1, -3,6 2,2,7-3,6-2,6-1,2 2,4 Η αβεβαιότητα των διαπραγματεύσεων με τους δανειστές το πρώτο μισό του έτους έπληξε τις επενδύσεις καθώς ο ακαθάριστος σχηματισμός κεφαλαίου μειώθηκε απότομα το β τρίμηνο του 215 κατά 26,6% έναντι του προηγούμενου τρίμηνου μετά από δύο τρίμηνα ισχυρής ανάκαμψης. Τα επίπεδα των επενδύσεων έφτασαν στα δεύτερα χαμηλότερα επίπεδά τους μετά την έναρξη της οικονομικής κρίσης. Στην αρνητική αυτή εξέλιξη συνέβαλαν τόσο οι επενδύσεις παγίου κεφαλαίου (-1,6% το β τρίμηνο), όσο και η μεταβολή των αποθεμάτων που ήταν αρνητική. Η αυξανόμενη έλλειψη ρευστότητας το 215, ιδιαίτερα μετά το κλείσιμο των τραπεζών, θα έχει αρνητικές επιπτώσεις στις επενδύσεις το έτος αυτό. Η λήξη της αβεβαιότητας με την επίτευξη συμφωνίας με τους δανειστές και αργότερα η ομαλοποίηση του χρηματοπιστωτικού συστήματος, ενδέχεται να λειτουργήσει θετικά στις επενδύσεις από το 216 και μετά. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 22

23 Ιαν-7 Απρ-7 Ιουλ-7 Οκτ-7 Ιαν-8 Απρ-8 Ιουλ-8 Οκτ-8 Ιαν-9 Απρ-9 Ιουλ-9 Οκτ-9 Ιαν-1 Απρ-1 Ιουλ-1 Οκτ-1 Ιαν-11 Απρ-11 Ιουλ-11 Οκτ-11 Ιαν-12 Απρ-12 Ιουλ-12 Οκτ-12 Ιαν-13 Απρ-13 Ιουλ-13 Οκτ-13 Ιαν-14 Απρ-14 Ιουλ-14 Οκτ-14 Ιαν-15 Απρ-15 Ιουλ-15 27Q1 27Q2 27Q3 27Q4 28Q1 28Q2 28Q3 28Q4 29Q1 29Q2 29Q3 29Q4 21Q1 21Q2 21Q3 21Q4 211Q1 211Q2 211Q3 211Q4 212Q1 212Q2 212Q3 212Q4 213Q1 213Q2 213Q3 213Q4 214Q1 214Q2 214Q3 214 Q4 215 Q1 215Q2 Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς ,2 Μεταβολή ακαθάριστων επενδύσεων σε σταθερές τιμές από το προηγούμενο έτος (%) 25,6 24, Ελλάδα Ευρωζώνη -1, 1,5-3,7-17,1-8,5-6,4-37,2-34,8-31,6 7,4-6,8-12,5-26,4-2,5-13,2-28,9-24,4-26,9-22,8-38,7 3,1-5,2-19,9-1,8-15,2-21,2-31,1-4,2 29,3 25,5-15,4 Η βιομηχανική παραγωγή έφτασε τον Ιούνιο 215 στα χαμηλότερα επίπεδά του από την αρχή της οικονομικής κρίσης (-34,9% από το υψηλότερο σημείο της τον Ιανουάριο 27). Ωστόσο, τον Ιούλιο σημείωσε μικρή αύξηση και ανήλθε στα ίδια επίπεδα με το προηγούμενο έτος. 15% Όγκος βιομηχανικής παραγωγής (μεταβολή δείκτη από το προηγούμενο έτος) 1% 5% % -5%,% -1% -15% -2% -25% Ελλάδα Ευρωζώνη Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 23

24 Ιαν-7 Απρ-7 Ιουλ-7 Οκτ-7 Ιαν-8 Απρ-8 Ιουλ-8 Οκτ-8 Ιαν-9 Απρ-9 Ιουλ-9 Οκτ-9 Ιαν-1 Απρ-1 Ιουλ-1 Οκτ-1 Ιαν-11 Απρ-11 Ιουλ-11 Οκτ-11 Ιαν-12 Απρ-12 Ιουλ-12 Οκτ-12 Ιαν-13 Απρ-13 Ιουλ-13 Οκτ-13 Ιαν-14 Απρ-14 Ιουλ-14 Οκτ-14 Ιαν-15 Απρ-15 Ιουλ-15 Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς Ανεργία και πληθωρισμός Η απασχόληση έφτασε στο υψηλότερο σημείο της τα τελευταία 3 έτη το Μάιο του 215. Τον Ιούνιο και Ιούλιο όμως παρουσίασε μείωση κατά 5 χιλ. άτομα. Η ανεργία περιορίζεται σταθερά από τον Οκτώβριο 213 μέχρι και τον Ιούλιο 215 με τη συνολική μείωση να φτάνει τα 15 χιλ. άτομα, ή 2% του οικονομικά ενεργού πληθυσμού. Αγορά εργασίας 3% 25% 2% 15% 1% 5% % -5% -1% -15% % μεταβολή στην απασχόληση % ανεργίας 25,%,9% Πηγή: ΕΛ.ΣΤΑΤ. Οι τελευταίες προβλέψεις του ΔΝΤ για την εξέλιξη της ανεργίας τα επόμενα έτη δείχνουν χειροτέρευση για το υπόλοιπο του 215 καθώς και το 216 και βελτίωση στη συνέχεια. Η πορεία της ανεργίας ακολουθεί τις αντίστοιχες προβλέψεις για την ανάπτυξη. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 24

25 3% 25% 2% 15% Προβλέψεις ΔΝΤ για την εξέλιξη της ανεργίας 26,8% 27,1% 25,7% 24,2% 22,8% 19,9% 1% 5% % Πηγή: ΔΝΤ Ενώ το 214 εμφανίστηκε για πρώτη φορά από το 21 σταθεροποίηση των μισθών, στο α μισό του 215, η τάση αυτή ανατράπηκε και οι μισθοί παρουσιάζουν εκ νέου απότομη πτώση στα χαμηλότερα επίπεδα από την αρχή της οικονομικής κρίσης. Η συνολική μείωση από το β τρίμηνο του 21 έως το β τρίμηνο του 215 ανέρχεται σε -25,6%. 2% 15% 1% 5% % -5% -1% -15% 3,6% 3,8%3,7% 6,3% 3,5% 3,9% 2,1%3,7%,2% Μεταβολή μισθών από το προηγούμενο έτος -1,6% 14,5% 1,4%1,2% 3,9% -1,% -5,8% -4,8% -2,7% -2,% -3,7% -3,5% -4,4% -3,9% -5,9% -6,1% -9,1% -8,2% -11,1% -8,9% -13,4% -13,%,3% -4,2% -6,3% Ελλάδα Ευρωπαϊκή Ένωση -28 Ο αποπληθωρισμός συνεχίζεται για 3 ο μήνα, με το ρυθμό αρνητικής μεταβολής να περιορίζεται στο -1,5% τον Αύγουστο λόγω της επίδρασης της αύξησης του ΦΠΑ σε πολλά αγαθά και υπηρεσίες. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 25

26 Ιαν-7 Απρ-7 Ιουλ-7 Οκτ-7 Ιαν-8 Απρ-8 Ιουλ-8 Οκτ-8 Ιαν-9 Απρ-9 Ιουλ-9 Οκτ-9 Ιαν-1 Απρ-1 Ιουλ-1 Οκτ-1 Ιαν-11 Απρ-11 Ιουλ-11 Οκτ-11 Ιαν-12 Απρ-12 Ιουλ-12 Οκτ-12 Ιαν-13 Απρ-13 Ιουλ-13 Οκτ-13 Ιαν-14 Απρ-14 Ιουλ-14 Οκτ-14 Ιαν-15 Απρ-15 Ιουλ-15 Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς Από την άλλη πλευρά, η μείωση των τιμών του πετρελαίου και εμπορευμάτων ενισχύει τις αποπληθωριστικές πιέσεις κάτι που φαίνεται ιδιαίτερα στη μεταβολή των τιμών παραγωγού που προσέγγισε το -1% με βάση τα τελευταία στοιχεία. Σημειώνεται ότι, οι τιμές καταναλωτή είναι πλέον στο χαμηλότερο επίπεδό τους από το Μάρτιο 21 και κατά 6,1% μειωμένες έναντι του υψηλότερου σημείου τους. Οι τιμές παραγωγού είναι στο χαμηλότερο επίπεδό τους από τον Οκτώβριο 21 και κατά 12,3% μειωμένες έναντι του υψηλότερου σημείου τους. Πληθωρισμός (μεταβολή τιμών από το προηγούμενο έτος) 2% 15% 1% 5% % -1,5% -5% -1% -9,9% -15% Τιμες καταναλωτή Τιμές παραγωγού Πηγή: ΕΛ.ΣΤΑΤ., Eurostat Δημόσια οικονομικά Με βάση τα τελευταία στοιχεία, τα δημοσιονομικά παρουσίασαν χειροτέρευση το 214, η οποία συνεχίζεται και το 215. Ειδικότερα, σε αντίθεση με τα παλαιότερα στοιχεία το 214 δεν υπήρχε πρωτογενές πλεόνασμα αλλά ένα πολύ μικρό έλλειμμα. Το 215 το πρωτογενές έλλειμμα θα φτάσει το,5% του ΑΕΠ. Η χειροτέρευση οφείλεται στις κρατικές δαπάνες που αξάνονται ως % του ΑΕΠ ενώ αντίθετα, τα φορολογικά έσοδα συνέβαλαν θετικά στη δημοσιονομική προσαρμογή. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 26

27 6% 5% 4% 3% 2% 1% % -1% -2% Έσοδα, δαπάνες και δημοσιονομικό έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης ως % του ΑΕΠ 54,% 5,6% 52,2% 54,% 51,4% 46,9% 48,6% 49,3% 5,1% 4,2% 4,6% 38,7% 41,1% 43,8% 45,% 45,7% 45,4% 45,9% -2,9% -6,7% -9,9% -15,3% -11,1% -6,4% -3,9% -4,2% -1,2% Δημόσιονομικό ισοζύγιο Δημόσια έσοδα Δημόσιες δαπάνες Πηγή: ΔΝΤ, Eurostat 2% % -2% -4% -6% -8% -1% -12% -14% -16% -18% -4,6% -4,9% -5,% -5,9% -2,2% Ανάλυση δημοσιονομκού ελλείμματος σε πρωτογενές και τόκους ως % του ΑΕΠ -5,% -1,3% -7,3% -5,3% -3,% -5,% -1,4% 1,% -4,% -3,9% -3,7%,% -,5% Τόκοι Πρωτογενές δημοσιονομικό ισοζύγιο Πηγή: ΔΝΤ, Eurostat Οι στόχοι για το πρωτογενές δημοσιονομικό ισοζύγιο το 215 και τα επόμενα έτη με βάση τη συμφωνία με τους δανειστές ανέρχονται σε -,25% το 215,,5% το 216, 1,75% το 217 και 3,5% το 218. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 27

28 Το δημόσιο χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ το 215 θα αυξηθεί απότομα στο 194% του ΑΕΠ κάτι που οφείλεται στην εκτιμώμενη ύφεση το έτος αυτό, τη χειροτέρευση των δημοσιονομικών και κυρίως την ανάληψη νέων χρεών για την ανακεφαλαιοποίηση του τραπεζικού συστήματος. Ακαθάριστο δημόσιο χρέος ως % του ΑΕΠ 25% 2% 15% 1% 5% 12,8% 18,8% 126,2% 145,7% 171,% 152,8% 172,1% 175,% 194,1% % Πηγή: ΔΝΤ Πρόβλεψη για το 215 Τα επόμενα έτη, οι αρχικές προβλέψεις του ΔΝΤ ήταν ότι το ποσοστό αυτό θα μειωθεί σταδιακά λόγω της ανάπτυξης της οικονομίας (στο 128% του ΑΕΠ το 22). Ωστόσο, με βάση τις τελευταίες προβλέψεις του ΔΝΤ, το δημόσιο χρέος εκτιμάται ότι θα αυξηθεί περαιτέρω στο 22% του ΑΕΠ το 216 και θα ανέρχεται στο 178,5% το 22. Με αυτά τα δεδομένα, το δημόσιο χρέος δεν είναι βιώσιμο και το ΔΝΤ πιέζει τα ευρωπαϊκά κράτη που έχουν χρηματοδοτήσει την Ελλάδα να ρυθμίσουν το δημόσιο χρέος με σημαντική επέκταση του χρόνου αποπληρωμής (έως και 3 έτη). Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 28

29 Προβλέψεις ΔΝΤ για τα δημοσιονομικό ισοζύγιο και χρέος ως % του ΑΕΠ 5% 25% 4% 3% 2% 194,1% 22,8% 199,1% 192,7% 2,5% 3,5% 3,5% 185,2% 178,5% 2% 1% % 1,3% 15% -1% -2% -,5%,% -1,% -,1% -,3% 1% -3% -2,4% 5% -4% -5% -4,2% -3,6% % Ακαθάριστο δημόσιο χρέος Δημόσιονομικό ισοζύγιο Πρωτογενές δημοσιονομικό ισοζύγιο Η διαφορά (spread) των αποδόσεων των 1ετών ομολόγων Ελλάδας και Γερμανίας αποκλιμακώθηκε από τα πολύ υψηλά επίπεδα του α 6μήνου και της περιόδου του δημοψηφίσματος καθώς αποκαθίσταται σταδιακά η εμπιστοσύνη ότι δεν θα υπάρχει άτακτη χρεοκοπία και το μεγαλύτερο μέρος του χρέους που οφείλεται στα άλλα ευρωπαϊκά κράτη θα ρυθμιστεί επιδρώντας θετικά στη βιωσιμότητα του χρέους σε ομόλογα. Με βάση τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία τον Οκτώβριο τα 1ετή ομόλογα έχουν αποδόσεις 7,8% ενώ πολύ μεγαλύτερες μειώσεις έχουν σημειώσει οι αποδόσεις των 3ετών και 5ετών ομολόγων 9,2 και 8,2% αντίστοιχα από >2% τον Ιούνιο. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 29

30 Ιαν-7 Μαϊ-7 Σεπ-7 Ιαν-8 Μαϊ-8 Σεπ-8 Ιαν-9 Μαϊ-9 Σεπ-9 Ιαν-1 Μαϊ-1 Σεπ-1 Ιαν-11 Μαϊ-11 Σεπ-11 Ιαν-12 Μαϊ-12 Σεπ-12 Ιαν-13 Μαϊ-13 Σεπ-13 Ιαν-14 Μαϊ-14 Σεπ-14 Ιαν-15 Μαϊ-15 Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς 35% Αποδόσεις 1ετών ομολόγων 3% 25% 2% 15% 1% 1,3% 5% % Spread Γερμανία Ελλάδα Εξωτερικό ισοζύγιο - ανταγωνιστικότητα Οι εξαγωγές και οι εισαγωγές μετά από αρκετά τρίμηνα ανάκαμψης, παρουσίασαν μείωση το β τρίμηνο του 215. Λόγω της επιβολής των ελέγχων στην κίνηση κεφαλαίων που δημιούργησαν γραφειοκρατικά εμπόδια στην αγορά συναλλάγματος για την πραγματοποίηση εισαγωγών, το επόμενο τρίμηνο εκτιμάται ότι οι εισαγωγές θα σημειώσουν σημαντική μείωση. Τα capital controls θα επιδράσουν αρνητικά και στις εξαγωγές αγαθών, μεγάλο μέρος των οποίοων εξαρτούνται από εισαγωγές α υλών. Τα πρώτα στοιχεία για τον τουρισμό όμως τη θερινή περίοδο είναι πολύ θετικά παρά την αρνητική δημοσιότητα για τη χώρα, κάτι που θα επιδράσει θετικά στις εξαγωγές υπηρεσιών το γ τρίμηνο. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 3

31 27Q1 27Q2 27Q3 27Q4 28Q1 28Q2 28Q3 28Q4 29Q1 29Q2 29Q3 29Q4 21Q1 21Q2 21Q3 21Q4 211Q1 211Q2 211Q3 211Q4 212Q1 212Q2 212Q3 212Q4 213Q1 213Q2 213Q3 213Q4 214Q1 214Q2 214Q3 214 Q4 215 Q1 215Q2 Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς Μεταβολή εξαγωγών και εισαγωγών από το προηγούμενο έτος (%) Εξαγωγές αγαθών και υπηρεσιών Εισαγωγές αγαθών και υπηρεσιών -1-1,9-3, Η μείωση μισθών κατά τη διάρκεια της ύφεσης έχει αποκαταστήσει την ανταγωνιστικότητα της χώρας με την πραγματική συναλλαγματική ισοτιμία της να έχει επιστρέψει στα επίπεδα που είχε πριν την είσοδο της χώρας στην ευρωζώνη. 15 Πραγματική συναλλαγματική ισοτιμία (1=Q1 1994) αποπληθωρισμένη με το μοναδιαίο κόστος εργασίας - 37 εμπορικοί εταίροι αποπληθωρισμένη με το δείκτη τιμών καταναλωτή - 42 εμπορικοί εταίροι Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 31

32 Η βελτίωση της ανταγωνιστικότητας οφείλεται εξ ολοκλήρου στη μείωση των μισθών και όχι στην παραγωγικότητα, η οποία μειώθηκε κατά τα πρώτα έτη της οικονομικής κρίσης και από το 211 και μετά είναι σχεδόν στάσιμη. Παραγωγικότητα (ΑΕΠ ανά εργαζόμενο) 12% 11 8% 4% 92,2 1 9 % -4% -,6% 8 7-8% 6 Μεταβολή από το προηγούμενο έτος Δείκτης: Q1 27=1 Πηγή: ΟΟΣΑ Με βάση τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία, στα οποία αναθεωρήθηκαν και παλαιότερα στοιχεία, το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών έχει παραμείνει ελλειμματικό τα τελευταία έτη, σε αντίθεση με τις αρχικές εκτιμήσεις που το έδειχναν πλεονασματικό. Τα τελευταία 4 τρίμηνα με στοιχεία (γ τρίμηνο 214 β τρίμηνο 215) ως % του ΑΕΠ το έλλειμα τρεχουσών συναλλαγών ανήλθε σε 2%. Η συνεχιζόμενη ύπαρξη ελλειμμάτων παρά την ύφεση και τη συνεπακόλουθη μείωση των εισαγωγών, δείχνει τα διαρθρωτικά προβλήματα της ελληνικής οικονομίας. Βελτίωση το τελευταίο τρίμηνο παρουσιάζουν τόσο το πλεόνασμα υπηρεσιών που ανήλθε σε 1,2% του ΑΕΠ, το έλλειμμα αγαθών που μειώθηκε σε 11,7% του ΑΕΠ ενώ αρνητικοί παράγοντες είναι το ισοζύγιο εισοδημάτων και μεταβιβαστικών πληρωμών. Οι προβλέψεις του ΔΝΤ για το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών είναι ότι θα γυρίσει σε πλεονασματικό το 215 (,7% του ΑΕΠ) και το 216 (1,5% του ΑΕΠ). Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 32

33 Ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών ως % του ΑΕΠ 15% 1% 5% % -2,% -5% -1% -15% -2% -25% Αγαθά Εισόδημα Ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών Υπηρεσίες Μεταβιβαστικές πληρωμές Νομισματική πολιτική Ρευστότητα στο χρηματοπιστωτικό σύστημα Η ποσοτική χαλάρωση συνεχίζεται στην ευρωζώνη εδώ και 6 μήνες ενώ τα επιτόκια καταθέσεων της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) παραμένουν σε αρνητικά επίπεδα. Η επεκτατική πολιτική της ΕΚΤ φαίνεται να έχει ενισχύει την οικονομική δραστηριότητα με δείγματα ανάκαμψης στις περισσότερες χώρες. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 33

34 Ιαν-7 Μαϊ-7 Σεπ-7 Ιαν-8 Μαϊ-8 Σεπ-8 Ιαν-9 Μαϊ-9 Σεπ-9 Ιαν-1 Μαϊ-1 Σεπ-1 Ιαν-11 Μαϊ-11 Σεπ-11 Ιαν-12 Μαϊ-12 Σεπ-12 Ιαν-13 Μαϊ-13 Σεπ-13 Ιαν-14 Μαϊ-14 Σεπ-14 Ιαν-15 Μαϊ-15 Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς Επιτόκια Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας 4,5% 4,% 3,5% 3,% 2,5% 2,% 1,5% 1,%,5%,% -,5% Επιτόκιο καταθέσεων Επιτόκιο αναχρηματοδότησης Πηγή: Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα Η ποσότητα του χρήματος με βάση την Μ3 (ευρύς ορισμός του χρήματος που περιλαμβάνει όλες τις καταθέσεις, ρέπος και βραχυπρόθεσμης λήξης χρεόγραφα) μειώθηκε απότομα τους τελευταίους μήνες λόγω της εκροής καταθέσεων από το εγχώριο τραπεζικό σύστημα. Η Μ3 έφτασε τον Ιούλιο στο χαμηλότερο σημείο της εδώ από τον Μάιο 24. Η ποσότητα του χρήματος Μ1 (ορισμός του χρήματος που περιλαμβάνει μόνο χαρτονόμισμα και καταθέσεις ημέρας, όψεως και ταμιευτηρίου) μετά από συνεχή μείωση το α εξάμηνο του 215 σημείωσε απότομη αύξηση τον Ιούλιο και Αύγουστο κάτι που οφείλεται στην επιβολή ελέγχων στην κίνηση κεφαλαίων που εμπόδισαν την περαιτέρω εκροή καταθέσεων ταμιευτηρίου. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 34

35 Ιαν-7 Ιουν-7 Νοε-7 Απρ-8 Σεπ-8 Φεβ-9 Ιουλ-9 Δεκ-9 Μαϊ-1 Οκτ-1 Μαρ-11 Αυγ-11 Ιαν-12 Ιουν-12 Νοε-12 Απρ-13 Σεπ-13 Φεβ-14 Ιουλ-14 Δεκ-14 Μαϊ-15 δισ. Ιαν-7 Μαϊ-7 Σεπ-7 Ιαν-8 Μαϊ-8 Σεπ-8 Ιαν-9 Μαϊ-9 Σεπ-9 Ιαν-1 Μαϊ-1 Σεπ-1 Ιαν-11 Μαϊ-11 Σεπ-11 Ιαν-12 Μαϊ-12 Σεπ-12 Ιαν-13 Μαϊ-13 Σεπ-13 Ιαν-14 Μαϊ-14 Σεπ-14 Ιαν-15 Μαϊ-15 Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς Ποσότητα χρήματος στην ελληνική οικονομία 2% 15% 1% 5% % -5% -1% -15% -2% -25% Μ1 Μ3 Πηγή: Τράπεζα της Ελλάδος Το όριο του μηχανισμού έκτακτης ρευστότητας (ELA) από την ΕΚΤ προς το εγχώριο τραπεζικό σύστημα με το οποίο χρηματοδοτούνταν οι εκροές καταθέσεων, έφτασε τα 89 δισ. πριν το κλείσιμο των τραπεζών ενώ η συνολική καθαρή χρηματοδότηση του εγχώριου τραπεζικού συστήματος από την ΕΚΤ, ξεπέρασε τα 18 δισ. στο τέλος του Ιουνίου. Τον Ιούλιο και κυρίως τον Αύγουστο όμως, με την επιβολή ελέγχων στην κίνηση κεφαλαίων και την επίτευξη συμφωνίας με τους δανειστές, επήλθε αποκλιμάκωση των αναγκών χρηματοδότησης του τραπεζικού συστήματος με αποτέλεσμα το άνοιγμα του προς την ΕΚΤ να έχει μειωθεί σε 1 δισ Συνολική χρηματοδότηση ελληνικού τραπεζικού συστήματος από την ΕΚΤ (Target2 balances) Πηγή: Institute of Empirical Economic Research - Osnabrück University Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 35

36 Ιαν-7 Μαϊ-7 Σεπ-7 Ιαν-8 Μαϊ-8 Σεπ-8 Ιαν-9 Μαϊ-9 Σεπ-9 Ιαν-1 Μαϊ-1 Σεπ-1 Ιαν-11 Μαϊ-11 Σεπ-11 Ιαν-12 Μαϊ-12 Σεπ-12 Ιαν-13 Μαϊ-13 Σεπ-13 Ιαν-14 Μαϊ-14 Σεπ-14 Ιαν-15 Μαϊ-15 Ιαν-14 Φεβ-14 Μαρ-14 Απρ-14 Μαϊ-14 Ιουν-14 Ιουλ-14 Αυγ-14 Σεπ-14 Οκτ-14 Νοε-14 Δεκ-14 Ιαν-15 Φεβ-15 Μαρ-15 Απρ-15 Μαϊ-15 Ιουν-15 Ιουλ-15 Αυγ-15 σε εκ. Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς Οι εκροές καταθέσεων έφτασαν στα υψηλότερα σημεία τους τον Ιανουάριο και Ιούνιο 215. Με την επιβολή των capital controls σταμάτησε η εκροή και τον Αύγουστο 215 εμφανίστηκε αύξηση των καταθέσεων για πρώτη φορά μετά τον Ιούλιο 214. Ωστόσο, τυχόν χαλάρωση των ελέγχων χωρίς τη διασφάλιση σταθερότητας στο τραπεζικό σύστημα ενδέχεται να έχει ως αποτέλεσμα την νέα εκροή καταθέσεων προς το εξωτερικό. Καθαρή μεταβολή καταθέσεων Ο ρυθμός μείωσης των καταθέσεων από το προηγούμενο έτος κυμαίνεται γύρω στο 25% τους τελευταίους μήνες. 3% Μεταβολή καταθέσεων στα Νομισματικά Χρηματοπιστωτικά Ιδρύματα της Ελλάδας από το προηγούμενο έτος 2% 1% % -1% -2% -3% -26,3% Πηγή: Τράπεζα της Ελλάδος Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 36

37 Ιαν-7 Μαϊ-7 Σεπ-7 Ιαν-8 Μαϊ-8 Σεπ-8 Ιαν-9 Μαϊ-9 Σεπ-9 Ιαν-1 Μαϊ-1 Σεπ-1 Ιαν-11 Μαϊ-11 Σεπ-11 Ιαν-12 Μαϊ-12 Σεπ-12 Ιαν-13 Μαϊ-13 Σεπ-13 Ιαν-14 Μαϊ-14 Σεπ-14 Ιαν-15 Μαϊ-15 Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς Τον Ιούλιο 215 τα νέα δάνεια ανήλθαν σε μόλις 1 δισ. ενώ στην αρχή του 29 κυμαίνονταν σε επίπεδα κοντά στα 5 δισ. καθώς η απώλεια καταθέσεων πιέζει το τραπεζικό σύστημα να περιορίσει τις χρηματοδοτήσεις, ενώ η γενική αβεβαιότητα περιορίζει και τις επενδύσεις. Τον Αύγουστο παρουσιάστηκε ανάκαμψη στα νέα δάνεια έναντι του Ιουλίου. 3% Μεταβολή νέων δανείων σε μη χρηματοοικονομικές επιχειρήσεις και ελεύθερους επαγγελματίες απο το προηγούμενο έτος 2% 1% % -1% -2% -3% -19,8% -4% -5% Πηγή: Τράπεζα της Ελλάδος Το συνολικό υπόλοιπο χρηματοδοτήσεων, περιλαμβάνοντας και τα δάνεια προς το δημόσιο, σημειώνει μείωση τους τελευταίους μήνες, αλλά πιο αργά από τη μείωση των καταθέσεων με αποτέλεσμα το χάσμα μεταξύ τους να είναι σε πολύ υψηλά επίπεδα ( 7 δισ.). Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 37

38 Ιαν-7 Μαϊ-7 Σεπ-7 Ιαν-8 Μαϊ-8 Σεπ-8 Ιαν-9 Μαϊ-9 Σεπ-9 Ιαν-1 Μαϊ-1 Σεπ-1 Ιαν-11 Μαϊ-11 Σεπ-11 Ιαν-12 Μαϊ-12 Σεπ-12 Ιαν-13 Μαϊ-13 Σεπ-13 Ιαν-14 Μαϊ-14 Σεπ-14 Ιαν-15 Μαϊ-15 σε εκ. Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς Υπόλοιπα καταθέσεων και χρηματοδοτήσεων σε ελληνικά νομισματικά χρηματοπιστωτικά ιδρύματα Πηγή: Τράπεζα της Ελλάδος Διαφορά καταθέσεων από χρηματοδοτήσεις Σύνολο καταθέσεων και ρέπος (σε εκ. Γενικό Σύνολο Χρηματοδότησης Το μέσο ονομαστικό επιτόκιο δανεισμού από το εγχώριο τραπεζικό σύστημα για νέα δάνεια παρουσιάζει σταδιακή μείωση εδώ και 3,5 έτη από 7% το Δεκέμβριο 211 στα χαμηλότερα επίπεδα από το 21 (4,8% τον Ιούνιο και ιούλιο και 5% τον Αύγουστο). Παραμένει ωστόσο υψηλό δεδομένου του πολύ χαμηλού επιπέδου των επιτοκίων της ΕΚΤ. Σε πραγματικό επίπεδο, λόγω του έντονου αποπληθωρισμού τα επιτόκια χορηγήσεων ανέρχονται σε 6,6%. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 38

39 Ιαν-7 Μαϊ-7 Σεπ-7 Ιαν-8 Μαϊ-8 Σεπ-8 Ιαν-9 Μαϊ-9 Σεπ-9 Ιαν-1 Μαϊ-1 Σεπ-1 Ιαν-11 Μαϊ-11 Σεπ-11 Ιαν-12 Μαϊ-12 Σεπ-12 Ιαν-13 Μαϊ-13 Σεπ-13 Ιαν-14 Μαϊ-14 Σεπ-14 Ιαν-15 Μαϊ-15 Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς 1% Μέσο επιτόκιο σε νέα δάνεια προς μη χρηματοοικονομικές επιχειρήσεις 8% 6% 6,6% 5,% 4% 2% % -2% Ονομαστικό επιτόκιο Πραγματικό επιτόκιο Πηγή: Τράπεζα της Ελλάδος Το χρηματιστήριο Αθηνών έκλεισε στις 28 Ιουνίου 215, λόγω της επιβολής ελέγχων στην κίνηση κεφαλαίων και ξανάνοιξε στις 3 Αυγούστου. Από τις 797 μονάδες στις οποίες είχε κλείσει στις 26 Ιουνίου ο γενικός δείκτης μειώθηκε κατά 16,2% και έκλεισε στις 668 μονάδες στις 3 Αυγούστου με τις τράπεζες να σημειώνουν πολύ μεγαλύτερες μειώσεις της τάξεως του 3% κάθε μέρα την πρώτη εβδομάδα. Τους τελευταίους δύο μήνες το χρηματιστήριο παρουσιάζει διακυμάνσεις γύρω στις 65 7 μονάδες χωρίς σαφή τάση. Τα χαμηλότερα επίπεδα του χρηματιστηρίου το τελευταίο διάστημα έναντι του α 6μήνου του έτους παρά τη λήξη της αβεβαιότητας δείχνει το σημαντικό κόστος που έχουν στην οικονομία οι έλεγχοι στην κίνηση κεφαλαίων. Ειδικότερα, οι πολύ μεγάλες απώλειες στις αξίες των μετοχών των τραπεζών δείχνουν ότι έχουν σημειώσει μεγάλη ζημιά από αυτό το διάστημα. Επιπρόσθετος αρνητικός παράγοντας για την εξέλιξη του χρηματιστηρίου αποτελεί η συνέχιση των περιορισμών στην κίνηση κεφαλαίων από και προς το χρηματιστήριο για τους έλληνες επενδυτές. Επισημαίνεται ότι αυτοί οι περιορισμοί επιτρέπουν στους ξένους επενδυτές να αγοράζουν μετοχές ελληνικών επιχειρήσεων σε εξαιρετικά χαμηλά ιστορικά επίπεδα που δεν αντανακλούν την οικονομική τους κατάσταση και τις προοπτικές τους. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 39

40 Ιαν-7 Ιουλ-7 Ιαν-8 Ιουλ-8 Ιαν-9 Ιουλ-9 Ιαν-1 Ιουλ-1 Ιαν-11 Ιουλ-11 Ιαν-12 Ιουλ-12 Ιαν-13 Ιουλ-13 Ιαν-14 Ιουλ-14 Ιαν-15 Ιουλ-15 κεφαλαιοποίηση σε εκ. αξία συναλλαγών σε εκ. Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς Πηγή: ΧΑΑ, Ναυτεμπορική Η απαξίωση του χρηματιστηρίου φαίνεται και από άλλους δείκτες όπως η συνολική κεφαλαιοποίηση του ή η αξία συναλλαγών που κυμαίνονται σε πολύ χαμηλότερα επίπεδα από αυτά του 27 ή ακόμα και του Αξία συναλλαγών το μήνα Κεφαλαιοποίηση Πηγή: Είναι χαρακτηριστικό ότι ο αριθμός των εισηγμένων επιχειρήσεων έχει μειωθεί από τις 297 το 28 σε 241 σήμερα ενώ με εξαίρεση τις ανακεφαλαιοποιήσεις των τραπεζών έχει πάψει να χρησιμοποιείται για την άντληση νέων κεφαλαίων εδώ και πολλά έτη. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 4

41 Ιαν-7 Αυγ-7 Μαρ-8 Οκτ-8 Μαϊ-9 Δεκ-9 Ιουλ-1 Φεβ-11 Σεπ-11 Απρ-12 Νοε-12 Ιουν-13 Ιαν-14 Αυγ-14 Μαρ-15 επενδυτικές ροές σε εκ. αριθμός εισηγμένων Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς Αριθμός εισηγμένων και επενδυτικές ροές Επενδυτικές ροές - υφιστάμενες επιχειρήσεις Επενδυτικές ροές - IPOs Αριθμός εισηγμένων Πηγή: 2.4 Κύρια μακροοικονομικά μεγέθη για την Αττική Εξέλιξη δημογραφικών μεγεθών Η μείωση του πληθυσμού της μητροπολιτικής περιοχής της Αθήνας που ξεκίνησε από το 21, δείχνει να επιταχύνεται το 214 και από 4 εκ. πριν την οικονομική κρίση ανήλθε σε 3,86 εκ. το 214. Ο μόνιμος πληθυσμός του Δήμου Αθηναίων με βάση την απογραφή του 211 ανήλθε σε Η μείωση του πληθυσμού έχει σημαντικές επιδράσεις στην οικονομική και επιχειρηματική δραστηριότητα και επηρεάζει κυρίως την οικοδομή, το εμπόριο και τις υπηρεσίες. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 41

42 σε χιλ. σε χιλ. Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς Εξέλιξη πληθυσμού Αθηνών ,%,4%,4%,5%,4%,4%,3%,4%,1% -,2% -,8%-,8% -1,% -1,6% ,5% 2,% 1,5% 1,%,5%,% -,5% -1,% -1,5% -2,% Ποσοστιαία μεταβολή πληθυσμού Συνολικός πληθυσμός μητροπολιτικής περιοχής Αθήνας Η φυσική μεταβολή του πληθυσμού (γεννήσεις μείον θάνατοι) είναι αρνητική τα τελευταία έτη, ενώ επιπρόσθετα η οικονομική κρίση επιδρά στα δημογραφικά δεδομένα με αυξανόμενες εκροές μεταναστών, καθώς πολλοί ξένοι και Έλληνες αποχωρούν από τη χώρα και την Αθήνα λόγω αδυναμίας εύρεσης εργασίας Κατανομή μεταβολών πληθυσμού Αθηνών Γεννήσεις Καθαρή μετανάστευση Θανάτοι Συνολική μεταβολή πληθυσμού Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 42

43 Αντίστοιχη μείωση παρουσιάζεται και στον οικονομικά ενεργό πληθυσμό της Αττικής που από το 29 έως το 214 έχει μειωθεί κατά περίπου 1 χιλ. άτομα στα 1,82 εκ. Συνεχή βελτίωση εμφανίζεται στο μορφωτικό επίπεδο, με το ποσοστό του οικονομικά ενεργού πληθυσμού με τριτοβάθμια εκπαίδευση να προσεγγίζει πλέον το 4%. Αξιοσημείωτο είναι ότι το μορφωτικό επίπεδο της Αττικής στον οικονομικά ενεργό πληθυσμό, δεν είναι μόνο υψηλότερο από της Ελλάδας συνολικά, αλλά και υψηλότερο από αυτό της Ευρωπαϊκής Ένωσης (39,6% με τριτοβάθμια εκπαίδευση στην Αττική έναντι 31,2% στην ΕΕ). 6% 54% 48% 42% 36% 3% 24% 18% 12% 6% % Οικονομικά ενεργός πληθυσμός και κατανομή του ανά επίπεδο εκπαίδευσης 1.894,3 1.98, , , , , 1.839, ,9 45,4% 44,9% 44,2% 44,3% 43,3% 44,1% 43,8% 43,9% 3,7% 31,9% 32,% 33,5% 23,9% 23,2% 23,8% 22,2% 21,3% 35,4% 36,8% 19,1% 38,8% 39,6% 17,4% 16,5% Οικονομικά ενεργός πληθυσμός Αττικής 15 ετών και άνω σε χιλ. άτομα Έως χαμηλότερη δευτεροβάθμια εκπαίδευση Υψηλότερη δευτεροβάθμια εκπαίδευση και μη τριτοβάθμια κατάρτιση Τριτοβάθμια εκπαίδευση Αναφορικά με την κατανομή του οικονομικά ενεργού πληθυσμού στα δύο φύλα, η Αττική είναι πολύ κοντά στην ΕΕ-28 και με ελαφρά υψηλότερη κατανομή σε γυναίκες έναντι της Ελλάδας συνολικά. Αττική Ελλάδα ΕΕ-28 Άντρες 55,% 55,9% 54,1% Γυναίκες 45,% 44,1% 45,9% Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 43

44 Το 214 παρουσιάστηκε όμως μικρή βελτίωση στο ποσοστό των απασχολούμενων στην Αττική. Ωστόσο, το ποσοστό των απασχολούμενων είναι κατά πολύ χαμηλότερο από το αντίστοιχο ποσοστό πριν την οικονομική κρίση αλλά αυτό της ΕΕ-28. Λιγότερο από το 4% του πληθυσμού στις ηλικίες 15 και άνω πλέον εργάζεται, κάτι που δείχνει ότι πολλές οικογένειες δεν έχουν κανένα εργαζόμενο. 7 % απασχόλησης 6 53,1 53,4 52,3 51,8 51,8 51,5 51,3 51, ,5 48,9 48,3 46,7 43,3 39,5 37,7 38, ,6 51,4 5,7 48,6 45,1 41, 39,1 39, Αττική Ελλάδα EE Εξέλιξη οικονομικών μεγεθών Με βάση τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία για την Αττική, το 213 το ΑΕΠ της Περιφέρειας ανήλθε σε 87,81 δισ. και αποτελούσε το 48% του συνολικού ΑΕΠ της χώρας. Το κατά κεφαλήν ΑΕΠ στην Αττική ανήλθε σε 22,3 χιλ. έναντι 16,5 χιλ. στην Ελλάδα και 26,6 χιλ. στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Από 18% υψηλότερο κατά κεφαλήν ΑΕΠ έναντι της ΕΕ-28 το 29, το 213 η Αττική είχε μέσο εισόδημα 16% χαμηλότερο. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 44

45 Κατα κεφαλήν ΑΕΠ στην Αττική 14% 1,33 1,33 1,35 1,35 1,36 1,38 1,35 13% 12% 1,18 11% 1,7 1,11 1,9 1%,98 9%,91,84 8% 7% 6% Κατά κεφαλήν ΑΕΠ Αττικής ως % της Ελλάδας Κατά κεφαλήν ΑΕΠ Αττικής ως % της ΕΕ-28 Οι μητροπολιτικές περιοχές πρωτευουσών ευρωπαϊκών χωρών, περιλαμβάνοντας και την Αττική, έχουν αισθητά υψηλότερο κατά κεφαλήν εισόδημα από τις χώρες στις οποίες βρίσκονται καθώς και στις περισσότερες περιπτώσεις από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Μέρος της διαφοράς αυτής στο εισόδημα αντισταθμίζεται από υψηλότερες τιμές, κυρίως στα ενοίκια και τα ακίνητα. Η Αττική το 212 (τελευταίο έτος με διαθέσιμα στοιχεία), στο μέσο της οικονομικής κρίσης, ήταν ήδη στις τελευταίες θέσεις μεταξύ των μητροπολιτικών περιοχών σε κατά κεφαλήν ΑΕΠ. Πόλεις της Ανατολικής Ευρώπης όπως η Βαρσοβία, η Πράγα και η Μπρατισλάβα έχουν πλέον υψηλότερο επίπεδο εισοδημάτων από την Αττική, σε αντίθεση με τις χώρες στις οποίες βρίσκονται. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 45

46 Παρίσι Αμστερνταμ Κοπεγχάγη Στοκχόλμη Βρυξέλλες Δουβλίνο Λονδίνο Ελσίνκι Βιέννη Ρώμη Μπρατισλάβα Πράγα Βερολίνο Μαδρίτη Βαρσοβία Λισσαβώνα Αττική Βουδαπέστη Ζάγκρεμπ Ρίγα Βουκουρέστι Κατα κεφαλήν ΑΕΠ 212, 1 = ΕΕ-28 Βίλνιους Σόφια Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς Κατα κεφαλήν ΑΕΠ ως % του μέσου όρου ΕΕ-28 σε μητροπολιτικές περιοχές (212) Η ύφεση στην Αττική ήταν ελαφρά ηπιότερη από αυτή της χώρας μέχρι το 212 αλλά το 213 έγινε αρκετά βαθύτερη. Ο μέσος ετήσιος ρυθμός μεταβολής της Ακαθάριστης Προστιθέμενης Αξίας στην Αττική από το 27 έως το 213 ανήλθε σε -4,1% έναντι -4% για την Ελλάδα συνολικά. 6% 4% Μεταβολή Ακαθάριστης Προστιθέμενης Αξίας στην Αττική και στην Ελλάδα σε σταθερές τιμές από το προηγούμενο έτος (27-213) 3,9% 3,1% Αττική Ελλαδα 2% % -2% -4% -6% -8% -,1%-,3% -2,3% -3,3% -6,1% -6,6% -5,9%-6,1% -6,4% -4,1% -1% -12% -9,3% -9,4% Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 46

47 Με βάση την απασχόληση (όπου τα διαθέσιμα στοιχεία ξεκινούν από το 28 και φτάνουν μέχρι το 214) φαίνεται ότι η συρρίκνωση της απασχόλησης στην Αττική μέχρι το 213 ήταν βαθύτερη από αυτή της Ελλάδας, ενώ το 214 η ανάκαμψη ελαφρά ισχυρότερη. Ο μέσος ετήσιος ρυθμός μεταβολής της απασχόλησης στην Αττική από το 28 έως το 214 ανήλθε σε -4,8% έναντι -4,3% για την Ελλάδα συνολικά. 2% Μεταβολή απασχόλησης στην Αττική και στην Ελλάδα από το προηγούμενο έτος (29-214) 1,1%,7% % -2% -1,2% -1,5% -4% -6% -4,6% -3,6% -4,9% -5,2% -8% -1% -12% -7,6% -7,9% Αττική Ελλάδα -8,9% -1,1% Το ποσοστό απασχόλησης φτάνει στο υψηλότερο σημείο του στις μέσες ηλικίες Αξιοσημείωτα χαμηλό είναι το ποσοστό απασχόλησης στις μικρές ηλικίες 15-24, που εξηγείται εν μέρει από την απορρόφηση νέων από την εκπαίδευση και στις ηλικίες 55 έως 64, μέρος των οποίων έχουν συνταξιοδοτηθεί. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 47

48 Ποσοστό απασχόλησης 214 ανά ηλικιακή ομάδα και φύλο Γυναίκες 33,1 Άντρες 46,8 65 ετών και άνω 1,9 55 έως 64 ετών 3, 45 έως 54 ετών 61,8 35 έως 44 ετών 68,6 25 έως 34 ετών 59,7 15έως 24 ετών 13,4 Σύνολο 15 ετών και άνω 39, Το ποσοστό απασχόλησης στις γυναίκες παραμένει αρκετά χαμηλότερο από αυτό των αντρών, ωστόσο η μεταβολή της απασχόλησης από το 27 έως το 214 έχει οδηγήσει σε μεγαλύτερη μείωση των απασχολούμενων αντρών έναντι των γυναικών. Αναφορικά με την ηλικιακή κατανομή των απωλειών σε απασχολούμενους, αξιοσημείωτη είναι η μείωση στην ηλικιακή ομάδα 25 έως 34, η οποία βρίσκεται στο κρίσιμο στάδιο απόκτησης επαγγελματικής εμπειρίας και δημιουργίας οικογένειας. Μεταβολή ποσοστού απασχόλησης ανά ηλικιακή ομάδα και φύλο Γυναίκες -7,2 Άντρες -15,8 65 ετών και άνω -1, 55 έως 64 ετών -8,3 45 έως 54 ετών -1,2 35 έως 44 ετών -12, 25 έως 34 ετών -18,5 15έως 24 ετών Σύνολο 15 ετών και άνω -11,5-11, Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 48

49 Μικρή βελτίωση κατά 1,5% από τα πολύ υψηλά επίπεδα του 213 εμφανίζεται στο ποσοστό της ανεργίας στην Αττική το 214. Ιδιαίτερα θετική εξέλιξη το 214 ήταν η μείωση του ποσοστού ανεργίας στους νέους κάτω των 25 ετών. Από την άλλη πλευρά αυξήθηκε σε ακόμα υψηλότερα επίπεδα το 214 το ποσοστό των μακροχρόνια ανέργων. 7 % ανεργίας στην Αττική 6,6 6 56, 52,5 5 43, , 19,1 7,8 6,7 21,9 9,1 3,9 12,6 18, 25,8 15,3 28,7 19,7 27,3 21,1 3,8 2,9 3,3 5, ,7 Σύνολο ετών Μακροπρόθεσμα άνεργοι Αγορά ακινήτων στην Αθήνα Ένας σημαντικός δείκτης για την τρέχουσα και μελλοντική οικοδομική δραστηριότητα είναι οι οικοδομικές άδειες κατασκευής κατοικιών και επαγγελματικών χώρων. Στην Ελλάδα, η μείωση των οικοδομικών αδειών σε τ.μ. για κατοικίες είναι εξαιρετικά βαθειά και στο α 6μηνο του 215 οι νέες άδειες είναι κατά 93% χαμηλότερες από το α 6μηνο του 27. Αντίστοιχη πορεία αλλά με πολύ μεγαλύτερη αστάθεια παρουσιάζουν οι οικοδομικές άδειες σε τ.μ. επαγγελματικών χώρων (82% μειωμένες το α 6μηνο του 215 έναντι του α 6μήνου 27). Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 49

50 Ιαν-7 Μαϊ-7 Σεπ-7 Ιαν-8 Μαϊ-8 Σεπ-8 Ιαν-9 Μαϊ-9 Σεπ-9 Ιαν-1 Μαϊ-1 Σεπ-1 Ιαν-11 Μαϊ-11 Σεπ-11 Ιαν-12 Μαϊ-12 Σεπ-12 Ιαν-13 Μαϊ-13 Σεπ-13 Ιαν-14 Μαϊ-14 Σεπ-14 Ιαν-15 Μαϊ-15 Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς 4 Οικοδομικές άδειες κατασκευης σε τμ (Ιαν 27=1) Επαγγελματικοί χώροι Κατοικίες Η αγορά ακινήτων στην Αθήνα έχει πληγεί εξίσου βαθειά από την οικονομική κρίση. Ο αριθμός των αδειών είναι κατά 91% χαμηλότερος στις αρχές του 215 έναντι των αρχών του 27, ενώ αντίστοιχη μεγάλη μείωση παρουσιάζεται και στην επιφάνεια των νέων οικοδομών σε τ.μ. και στον όγκο των νέων οικοδομών. Μικρή ανάκαμψη φαίνεται στις αρχές του 215 στις οικοδομικές άδειες. Οικοδομική δραστηριότητα - Αθήνα 1% % -1% -2% -3% -4% -5% -6% * Αριθμός αδειών Επιφάνεια οικοδομών σε τμ Όγκος οικοδομών * α τετράμηνο Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 5

51 Πηγή: Eλ.Στατ. Οι αγοραπωλησίες ακινήτων μειώθηκαν από το 29 έως το 213 κατά 78%, ενώ συνεχίζεται η πτώση με επιταχυνόμενο ρυθμό το α τρίμηνο του 214. % -1% Αριθμός συμβολαίων αγοραπωλησίας ακινήτων - Αθήνα -2% -15,2% -12,5% -19,1% -3% -4% -5% -6% -34,% -43,8% -5,1% * Πηγή: Τράπεζα της Ελλάδος Η μείωση των τιμών των ακινήτων συνεχίζεται, αλλά με ηπιότερο ρυθμό. Από το υψηλότερο σημείο του το δ τρίμηνο του 27, ο δείκτης τιμών οικιστικών ακινήτων στην Αθήνα έχει μειωθεί κατά 43,2%. Το β τρίμηνο του 215 ο ρυθμός μεταβολής από το προηγούμενο έτος ανήλθε σε -5,3% παρουσιάζοντας μικρή χειροτέρευση από ότι το προηγούμενο τρίμηνο. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 51

52 27Q1 27Q2 27Q3 27Q4 28Q1 28Q2 28Q3 28Q4 29Q1 29Q2 29Q3 29Q4 21Q1 21Q2 21Q3 21Q4 211Q1 211Q2 211Q3 211Q4 212Q1 212Q2 212Q3 212Q4 213Q1 213Q2 213Q3 213Q4 214Q1 214Q2 214Q3 214Q4 215Q1 215Q2 Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς Δείκτης τιμών οικιστικών ακινήτων Αθήνας (27=1) 1% 125 5% 1 % 75-5% 5-5,3% -1% 25-15% Μεταβολή από το προηγούμενο έτος Δείκτης τιμών οικιστικών ακινήτων - Αθήνα Πηγή: Τράπεζα της Ελλάδος Μείωση παρουσιάζεται και στα ενοίκια από το 212 και μετά, ακολουθώντας τη μείωση των τιμών των ακινήτων αλλά και τη συμπίεση των μισθών. Δεν υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία για την Αθήνα, αλλά σε επίπεδο χώρας η μείωση το 214 ανήλθε σε 7,7% και συνεχίζεται και το 215. Μεταβολή ενοικίων - Ελλάδα 6% 4% 2% % 4,5% 3,9% 3,6% 2,4%,8% -2% -4% -6% -2,1% -4,6% -8% -1% -6,8% -7,7% * Πηγή: Τράπεζα της Ελλάδος * α 6μηνο Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 52

53 Αντίστοιχη πορεία παρουσιάζεται και στις τιμές και τα ενοίκια επαγγελματικών χώρων στην Αθήνα, με τα καταστήματα να μισθώνονται 45% φθηνότερα από το 28 και τις τιμές καταστημάτων και γραφείων να είναι 35% χαμηλότερες Εξέλιξη τιμών και μισθωμάτων γραφείων και καταστημάτων, Αθήνα, 28= ,7 65,2 64,1 55, * Τιμές γραφείων Μισθώματα γραφείων Τιμές καταστημάτων Μισθώματα καταστημάτων Πηγή: Τράπεζα της Ελλάδος * Προσωρινά στοιχεία Αντίστοιχη πορεία παρουσιάζεται και στις τιμές και τα ενοίκια επαγγελματικών χώρων στην Αθήνα, με τα καταστήματα να μισθώνονται 45% φθηνότερα από το 28 και τις τιμές καταστημάτων και γραφείων να είναι 35% χαμηλότερες. Οι τιμές ακινήτων στην Αθήνα και στην Ελλάδα είναι σε πολύ χαμηλότερα επίπεδα από ότι δικαιολογείται από το μέσο εισόδημα ή την απόδοση τους σε ενοίκια με βάση τις ιστορικές αναλογίες. Η αναλογία τιμών προς το μέσο εισόδημα είναι 28% χαμηλότερη από ότι ήταν το 21 και η αναλογία τιμών προς ενοίκια είναι 19% χαμηλότερη. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 53

54 Αυστρία Γερμανία Ελβετία Ηνωμένο Βασίλειο Λουξεμβούργο Νέα Ζηλανδία Εσθονία Καναδάς Βέλγιο Νορβηγία Αυστραλία Τσεχία ΗΠΑ Σουηδία Ιαπωνία Δανία Πορτογαλία Γαλλία Λετονία Φινλανδία Κορέα Ιρλανδία Ιταλία Σλοβενία Ολλανδία Σλοβακία Ουγγαρία Ισπανία Ελλάδα Τιμές κατοικιών προς εισόδημα, 21 = Πηγή: ΔΝΤ Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 54

55 Τιμές κατοικιών προς ενοίκια, 21 = Τουρκία Γερμανία Νέα Ζηλανδία Νορβηγία Λουξεμβούργο Αυστρία Καναδάς Ελβετία Μεξικό Ισλανδία Ηνωμένο Βασίλειο Ισραήλ Σουηδία Εσθονία ΗΠΑ Ιαπωνία Νότια Αφρική Βέλγιο Αυστραλία Φινλανδία Τσεχία Κορέα Γαλλία Σλοβακία Δανία Ουγγαρία Ιρλανδία Σλοβενία Ιταλία Ελλάδα Πορτογαλία Ισπανία Ολλανδία Πηγή: ΔΝΤ 2.5 Δείκτης οικονομικού κλίματος Η σταδιακή χειροτέρευση του οικονομικού κλίματος τους τελευταίους μήνες των διαπραγματεύσεων ακολουθήθηκε από απότομη επιδείνωση με την επιβολή ελέγχων στην κίνηση κεφαλαίων. Τον Αύγουστο 215 ο δείκτης οικονομικού κλίματος, όπως τον μετράει το ΙΟΒΕ, ανήλθε σε 75,2, το δεύτερο χαμηλότερο επίπεδο του ιστορικά. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 55

56 Ιαν-7 Απρ-7 Ιουλ-7 Οκτ-7 Ιαν-8 Απρ-8 Ιουλ-8 Οκτ-8 Ιαν-9 Απρ-9 Ιουλ-9 Οκτ-9 Ιαν-1 Απρ-1 Ιουλ-1 Οκτ-1 Ιαν-11 Απρ-11 Ιουλ-11 Οκτ-11 Ιαν-12 Απρ-12 Ιουλ-12 Οκτ-12 Ιαν-13 Απρ-13 Ιουλ-13 Οκτ-13 Ιαν-14 Απρ-14 Ιουλ-14 Οκτ-14 Ιαν-15 Απρ-15 Ιουλ-15 Ιαν-7 Απρ-7 Ιουλ-7 Οκτ-7 Ιαν-8 Απρ-8 Ιουλ-8 Οκτ-8 Ιαν-9 Απρ-9 Ιουλ-9 Οκτ-9 Ιαν-1 Απρ-1 Ιουλ-1 Οκτ-1 Ιαν-11 Απρ-11 Ιουλ-11 Οκτ-11 Ιαν-12 Απρ-12 Ιουλ-12 Οκτ-12 Ιαν-13 Απρ-13 Ιουλ-13 Οκτ-13 Ιαν-14 Απρ-14 Ιουλ-14 Οκτ-14 Ιαν-15 Απρ-15 Ιουλ-15 Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς 12 Δείκτης οικονομικού κλίματος ,2 6 Δείκτης Οικονομικού Κλίματος Πηγή: ΙΟΒΕ Αντίστοιχη πορεία παρουσιάζει και ο δείκτης καταναλωτικής εμπιστοσύνης ο οποίος από το πρόσφατο υψηλό του το Φεβρουάριο 215 έχει σημειώσει απότομη μείωση στο -64,8 τον Αύγουστο. Το χαμηλό επίπεδο καταναλωτικής εμπιστοσύνης προοιοωνίζει την επιστροφή σε ύφεση το δεύτερο μισό του έτους. Δείκτης καταναλωτικής εμπιστοσύνης , Δείκτης Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης Πηγή: ΙΟΒΕ Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 56

57 3. Εξελίξεις στους επιμέρους κλάδους ενδιαφέροντος Στην παρούσα ενότητα της μελέτης, εξετάζονται οι εξελίξεις σε επιμέρους κλάδους, με έμφαση στους κλάδους ενδιαφέροντος για το Δήμο της Αθήνας. 3.1 Αττική Ανάλυση κατά κλάδο Ακαθάριστη Προστιθέμενη Αξία και απασχόληση Ο κλάδος με το μεγαλύτερο μερίδιο σε ακαθάριστη προστιθέμενη αξία στην Αττική είναι η διαχείριση ακίνητης περιουσίας, ενώ ακολουθεί το «εμπόριο, μεταφορές, τουρισμός και εστίαση». Οι υπηρεσίες σε όλες τους τις μορφές κυριαρχούν όπως είναι αναμενόμενο σε μία μητροπολιτική περιοχή, ενώ ο πρωτογενής τομέας είναι σχεδόν ασήμαντος. Κατανομή Ακαθάριστης Προστιθέμενης Αξίας ανά κλάδο στην Αττική - 212,4% Πρωτογενής τομέας 6,7% 19,5% 23,5% 4,% 8,5% 7,2% 2,% 22,9% 5,2% Βιομηχανία Κατασκευές Εμπόριο, μεταφορές, τουρισμός και εστίαση Τεχνολογίες πληροφορικής και επικοινωνιών Χρηματοοικονομικές και ασφαλιστικές υπηρεσίες Διαχείριση ακίνητης περιουσίας Διοικητικές, υποστηρικτικές, τεχνικές και επιστημονικές υπηρεσίες Δημόσια διοίκηση, εκπαίδευση και υγεία Τέχνες, ψυχαγωγία, λοιπές υπηρεσίες Αξιοσημείωτη είναι η μεταβολή της ακαθάριστης προστιθέμενης αξίας στις κατασκευές την περίοδο , η οποία δείχνει τη μεγάλη πτώση της αγοράς ακινήτων στην Αττική. Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 57

58 Μέσος ρυθμός ετήσιας μεταβολής Ακαθάριστης Προστιθέμενης Αξίας ανά κλάδο στην Αττική σε σταθερές τιμές -25% -2% -15% -1% -5% % 5% 1% Πρωτογενής τομέας -2,9% Βιομηχανία -7,3% Κατασκευές -23,2% Εμπόριο, μεταφορές, τουρισμός και εστίαση Τεχνολογίες πληροφορικής και επικοινωνιών Χρηματοοικονομικές και ασφαλιστικές -6,5% -3,2% -2,4% Διαχείριση ακίνητης περιουσίας 5,5% Διοικητικές, υποστηρικτικές, τεχνικές και -7,1% Δημόσια διοίκηση, εκπαίδευση και υγεία -2,% Τέχνες, ψυχαγωγία, λοιπές υπηρεσίες Σύνολο -6,2% -3,4% Ο κλάδος με το μεγαλύτερο μερίδιο σε απασχόληση στην Αττική είναι το «εμπόριο, μεταφορές, τουρισμός και εστίαση», ενώ ακολουθεί η «δημόσια διοίκηση, εκπαίδευση και υγεία». Κατανομή απασχόλησης ανά κλάδο στην Αττική Πρωτογενής τομέας 25,6% 1,6% 6,1% 1,% 1,8% 4,% 32,3% Βιομηχανία Κατασκευές Εμπόριο, μεταφορές, τουρισμός και εστίαση Τεχνολογίες πληροφορικής και επικοινωνιών Χρηματοοικονομικές και ασφαλιστικές υπηρεσίες Διαχείριση ακίνητης περιουσίας,1% 5,5% 4,1% Διοικητικές, υποστηρικτικές, τεχνικές και επιστημονικές υπηρεσίες Δημόσια διοίκηση, εκπαίδευση και υγεία Τέχνες, ψυχαγωγία, λοιπές υπηρεσίες Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας Δήμου Αθηναίων 58

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 7 η Μελέτη «Εξελίξεις και Τάσεις της Αγοράς»

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 7 η Μελέτη «Εξελίξεις και Τάσεις της Αγοράς» ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 7 η Μελέτη «Εξελίξεις και Τάσεις της Αγοράς» Εισαγωγή: Η 7η Μελέτη «Εξελίξεις και Τάσεις της Αγοράς» εκπονήθηκε από το Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας του Δήμου Αθηναίων τον Οκτώβριο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 8 η Μελετη «Εξελιξεις και Τασεις της Αγορας»

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 8 η Μελετη «Εξελιξεις και Τασεις της Αγορας» ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 8 η Μελετη «Εξελιξεις και Τασεις της Αγορας» Το βασικό συμπέρασμα: Η επιβολή ελέγχων στην κίνηση κεφαλαίων μετά την ανακήρυξη του δημοψηφίσματος στο τέλος του Ιουνίου διέκοψε την ασθενική

Διαβάστε περισσότερα

6 η Μελέτη «Εξελίξεις και Τάσεις της Αγοράς»

6 η Μελέτη «Εξελίξεις και Τάσεις της Αγοράς» ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 6 η Μελέτη «Εξελίξεις και Τάσεις της Αγοράς» Εισαγωγή Η 6η Μελέτη «Εξελίξεις και Τάσεις της Αγοράς» εκπονήθηκε από το Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας του Δήμου Αθηναίων τον Ιούλιο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 1η Μελέτη «Εξελίξεις και Τάσεις της Αγοράς»

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 1η Μελέτη «Εξελίξεις και Τάσεις της Αγοράς» ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 1η Μελέτη «Εξελίξεις και Τάσεις της Αγοράς» Εισαγωγή: Η 1η Μελέτη «Εξελίξεις και Τάσεις της Αγοράς» εκπονήθηκε από το Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας του Δήμου Αθηναίων τον Ιούλιο

Διαβάστε περισσότερα

«ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ»

«ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ» «ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ» ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ Β.5.7 Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς Σεπτέμβριος 214 ΚΟΙΝΟΠΡΑΞΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ

ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ Β.5.7 Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς (6 η έκδοση) ΚΟΙΝΟΠΡΑΞΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ Ιούλιος

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ

ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ Β.5.7 (8 η έκδοση) ΚΟΙΝΟΠΡΑΞΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ Δεκέμβριος 215 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ... 4 1.1

Διαβάστε περισσότερα

«ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ»

«ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ» «ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ» ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ Β.5.7 Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της Αγοράς Ιούλιος 2014 ΚΟΙΝΟΠΡΑΞΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ Ευρωπαϊκή

Διαβάστε περισσότερα

Α) ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ

Α) ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΛΙΤΟΤΗΤΑΣ Μελέτη του ΔΝΤ για 17 χώρες του ΟΑΣΑ επισημαίνει ότι για κάθε ποσοστιαία μονάδα αύξησης του πρωτογενούς πλεονάσματος, το ΑΕΠ μειώνεται κατά 2 ποσοστιαίες μονάδες και

Διαβάστε περισσότερα

Μακροοικονομικές προβλέψεις για την κυπριακή οικονομία

Μακροοικονομικές προβλέψεις για την κυπριακή οικονομία Μακροοικονομικές προβλέψεις για την κυπριακή οικονομία Οι μακροοικονομικές προβλέψεις για την ανάπτυξη της κυπριακής οικονομίας έχουν αναθεωρηθεί σημαντικά προς τα κάτω τόσο για το 2012 όσο και για το

Διαβάστε περισσότερα

Ίδρυµα Οικονοµικών & Βιοµηχανικών Ερευνών. Τριµηνιαία Έκθεση για την Ελληνική Οικονοµία 01-2012

Ίδρυµα Οικονοµικών & Βιοµηχανικών Ερευνών. Τριµηνιαία Έκθεση για την Ελληνική Οικονοµία 01-2012 Ίδρυµα Οικονοµικών & Βιοµηχανικών Ερευνών Τριµηνιαία Έκθεση για την Ελληνική Οικονοµία 01-2012 Το διεθνές περιβάλλον επιδεινώνεται 2011 Νέα επιβράδυνση ανάπτυξης παγκόσµιας οικονοµίας στο δ τρίµηνο του

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ. ΕΚΔΙΔΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ ΤΟΥ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΚΥΠΡΟΥ, ΤΕΥΧΟΣ αρ.

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ. ΕΚΔΙΔΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ ΤΟΥ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΚΥΠΡΟΥ, ΤΕΥΧΟΣ αρ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΚΔΙΔΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ ΤΟΥ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΚΥΠΡΟΥ, ΤΕΥΧΟΣ αρ. 30, ΙΟΥΝΙΟΣ 2010 ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Σύμφωνα με την έκθεση του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου

Διαβάστε περισσότερα

Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012

Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012 Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012 Ιστορική κρίση της αγοράς εργασίας ύψος της ανεργίας χωρίς ιστορικό προηγούμενο (22.6%) πολύ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ 1. Διεθνείς οικονομικές εξελίξεις Το διεθνές οικονομικό περιβάλλον χαρακτηρίζεται από αστάθεια και αβεβαιότητα, με προοπτική μεσοπρόθεσμα, την επιβράδυνση της οικονομικής

Διαβάστε περισσότερα

- Εξέλιξη βασικών μακροοικονομικών δεικτών

- Εξέλιξη βασικών μακροοικονομικών δεικτών - Εξέλιξη βασικών μακροοικονομικών δεικτών Σύμφωνα με προσωρινά στοιχεία, το δ τρίμηνο 2014, το βουλγαρικό ΑΕΠ ενισχύθηκε κατά 1,3% σε ετήσια βάση και κατά 0,4% σε τριμηνιαία βάση. Σε ό,τι αφορά το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

ΒΟΥΛΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ Χρήστος Σταϊκούρας Βουλευτής Φθιώτιδας ΝΕΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ

ΒΟΥΛΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ Χρήστος Σταϊκούρας Βουλευτής Φθιώτιδας ΝΕΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Δευτέρα, 27 Ιουλίου 2015 ΧΡΗΣΤΟΣ ΣΤΑΪΚΟΥΡΑΣ: ΑΥΤΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ 6ΜΗΝΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΣΥΡΙΖΑ/ΑΝ.ΕΛ Συμπληρώθηκαν 6 μήνες διακυβέρνησης της χώρας από τη συνεργασία του ΣΥΡΙΖΑ και των ΑΝΕΛ. Έξι

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ

ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ Β.5.7 5 η Μελέτη Εξελίξεων και Τάσεων της ΚΟΙΝΟΠΡΑΞΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ Μάιος 215 Μάιος 215 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

SEE & Egypt Economic Review, Απρίλιος 2013 Οι Προβλέψεις μας για το 2013: Η ύφεση στην Ευρωπαϊκή Ένωση & τα Συναλλαγματικά Διαθέσιμα Κυριαρχούν

SEE & Egypt Economic Review, Απρίλιος 2013 Οι Προβλέψεις μας για το 2013: Η ύφεση στην Ευρωπαϊκή Ένωση & τα Συναλλαγματικά Διαθέσιμα Κυριαρχούν SEE & Egypt Economic Review, Απρίλιος 2013 Οι Προβλέψεις μας για το 2013: Η ύφεση στην Ευρωπαϊκή Ένωση & τα Συναλλαγματικά Διαθέσιμα Κυριαρχούν Περίληψη στα Ελληνικά Κύπρος Σε βαθειά ύφεση αναμένουμε να

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνες οικονομικής συγκυρίας:

Έρευνες οικονομικής συγκυρίας: ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΣΤΟΝ ΚΑΙΡΟ ΤΗΣ ΥΦΕΣΗΣ Έρευνες οικονομικής συγκυρίας: Λιανικό Εμπόριο και Καταναλωτική Εμπιστοσύνη Φωτεινή Θωμαΐδου, Ερευνητική Συνεργάτης ΙΟΒΕ 23/10/2015

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΒΑΝΙΑ Οικονομία & Εξωτερικό Εμπόριο

ΑΛΒΑΝΙΑ Οικονομία & Εξωτερικό Εμπόριο ΑΛΒΑΝΙΑ Οικονομία & Εξωτερικό Εμπόριο Ιανουάριος Σεπτέμβριος 2008 Υπεύθυνος Έκδοσης: Χρήστος Φαρµάκης-Συµβουλος ΟΕΥ Α Επιµέλεια:Σπυρίδων Οικονόµου, Γραµµατέας ΟΕΥ Α - Sonila-Sofia Kisi Πρεσβεία της Ελλάδας

Διαβάστε περισσότερα

Δ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ «Το ΕΒΕΠ θέτει την ανάγκη διαμόρφωσης νέου τοπίου στα επιτόκια χορηγήσεων επιχειρηματικών δανείων»

Δ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ «Το ΕΒΕΠ θέτει την ανάγκη διαμόρφωσης νέου τοπίου στα επιτόκια χορηγήσεων επιχειρηματικών δανείων» Πειραιάς, 10 Ιουνίου 2013 Δ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ «Το ΕΒΕΠ θέτει την ανάγκη διαμόρφωσης νέου τοπίου στα επιτόκια χορηγήσεων επιχειρηματικών δανείων» Στην Ελλάδα, τα επιτόκια χορηγήσεων παραμένουν σε υψηλό

Διαβάστε περισσότερα

1 Δεκεµβρίου 2012: Ωριµάζει, λήγει, οµόλογο αξίας 250 εκατοµµυρίων Ευρώ.

1 Δεκεµβρίου 2012: Ωριµάζει, λήγει, οµόλογο αξίας 250 εκατοµµυρίων Ευρώ. ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΗΣ ΣΥΜΦΩΝΙΑΣ ΠΟΥ ΕΠΙΤΕΥΧΘΗΚΕ ΜΕΤΑΞΥ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΙΩΝ ΕΤΑΙΡΩΝ ΚΑΙ ΤΟΥ ΔΝΤ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, ΣΤΙΣ 26 27 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2012 Α. Οι δόσεις θα καταβληθούν στις 13 Δεκεµβρίου 2012. Οι δόσεις που θα

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικό Περιβάλλον

Οικονομικό Περιβάλλον Το Οικονομικό Περιβάλλον Γκίκας Χαρδούβελης* Θεσσαλονίκη, 12 Φεβρουαρίου,, 29 * Οικονομικός Σύμβουλος,, Eurobank EFG Group Καθηγητής, Τμήμα Χρηματοοικονομικής & Τραπεζικής Διοικητικής, Οικονομικό Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΔΕΙΚΤΕΣ ΤΗΣ ΠΟΡΕΙΑΣ ΑΓΟΡΑΣ

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΔΕΙΚΤΕΣ ΤΗΣ ΠΟΡΕΙΑΣ ΑΓΟΡΑΣ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΔΕΙΚΤΕΣ ΤΗΣ ΠΟΡΕΙΑΣ ΑΓΟΡΑΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ Ε.Σ.Ε.Ε. (ΙΝ.ΕΜ.Υ.) ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2013 Πηγές Στοιχείων : Ελληνική Στατιστική Αρχή, Τράπεζα της Ελλάδος 1 Πίνακας μεγεθών Ελληνικής

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΔΕΙΚΤΕΣ ΤΗΣ ΠΟΡΕΙΑΣ ΑΓΟΡΑΣ

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΔΕΙΚΤΕΣ ΤΗΣ ΠΟΡΕΙΑΣ ΑΓΟΡΑΣ ΠΕΤΡΑΚΗ 16 Τ.Κ. 105 63 - ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ: 210.32.59.198 FAX: 210.32.59.229 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΔΕΙΚΤΕΣ ΤΗΣ ΠΟΡΕΙΑΣ ΑΓΟΡΑΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ Ε.Σ.Ε.Ε. (ΙΝ.ΕΜ.Υ.) ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2013 Πηγές Στοιχείων : Ελληνική

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ 1

ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ 1 Οκτώβριος 2010 1. Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ 1 Η ελληνική οικονομία βρίσκεται αντιμέτωπη με μια από τις μεγαλύτερες κρίσεις τις τελευταίες δεκαετίες. Κύρια χαρακτηριστικά της κρίσης

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΔΕΙΚΤΕΣ ΤΗΣ ΠΟΡΕΙΑΣ ΑΓΟΡΑΣ

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΔΕΙΚΤΕΣ ΤΗΣ ΠΟΡΕΙΑΣ ΑΓΟΡΑΣ ΠΕΤΡΑΚΗ 16 Τ.Κ. 105 63 - ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ: 210.32.59.198 FAX: 210.32.59.229 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΔΕΙΚΤΕΣ ΤΗΣ ΠΟΡΕΙΑΣ ΑΓΟΡΑΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ Ε.Σ.Ε.Ε. (ΙΝ.ΕΜ.Υ.) ΜΑΡΤΙΟΣ 2015 Πηγές Στοιχείων : Ελληνική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ. Οκτώβριος 2012

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ. Οκτώβριος 2012 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΚΕΝΤΡΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ Οκτώβριος 212 Οι Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας στοχεύουν στην αποτύπωση των αντιλήψεων των επιχειρηματιών και καταναλωτών για την τρέχουσα οικονομική κατάσταση

Διαβάστε περισσότερα

Το Ευρωπαϊκό Χρηματοπιστωτικό Σύστημα και Η Ευρωπαϊκή Νομισματική Ένωση

Το Ευρωπαϊκό Χρηματοπιστωτικό Σύστημα και Η Ευρωπαϊκή Νομισματική Ένωση Το Ευρωπαϊκό Χρηματοπιστωτικό Σύστημα και Η Ευρωπαϊκή Νομισματική Ένωση Σεμινάριο Jean Monnet Παν. Μακεδονίας 30/5/13 Γεώργιος Μιχαλόπουλος Τμήμα Λογιστικής-Χρηματοοικονομικής Η Ευρωπαϊκή Νομισματική Ένωση

Διαβάστε περισσότερα

10 Δεκεμβρίου 2009. Πανεπιστήμιο Κύπρου

10 Δεκεμβρίου 2009. Πανεπιστήμιο Κύπρου Η οικονομική κρίση και το μέλλον της Κυπριακής οικονομίας 10 Δεκεμβρίου 2009 Πανεπιστήμιο Κύπρου Δημόσια Οικονομικά 2009 Έσοδα 2009 2008 2009 2009 εκ. εκ. 2008 εκ. 2008 (%) ΤΕΠ 1.460,0 1.718,5 258,5 15,0

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2013

Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2013 Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2013 Η άμεση και πλήρης ανακεφαλαιοποίηση της Eurobank από το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας κατά 5,8δισ. αποκαθιστά την κεφαλαιακή βάση της Τράπεζας με pro-forma δείκτη

Διαβάστε περισσότερα

Χαιρετισμός Προέδρου. 15 η Ετήσια Γενική Συνέλευση 9 Σεπτεμβρίου Αγαπητοί Μέτοχοι

Χαιρετισμός Προέδρου. 15 η Ετήσια Γενική Συνέλευση 9 Σεπτεμβρίου Αγαπητοί Μέτοχοι Χαιρετισμός Προέδρου 15 η Ετήσια Γενική Συνέλευση 9 Σεπτεμβρίου 2015 Αγαπητοί Μέτοχοι Το 2014 ήταν το δεύτερο έτος δημοσιονομικής προσαρμογής της κυπριακής οικονομίας μετά την τραπεζική και τη δημοσιονομική

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΔΕΙΚΤΕΣ ΤΗΣ ΠΟΡΕΙΑΣ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΔΕΙΚΤΕΣ ΤΗΣ ΠΟΡΕΙΑΣ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΠΕΤΡΑΚΗ 8 Τ.Κ. 105 63 - ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ: 210.32.59.170 FAX: 210.32.59.169 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΔΕΙΚΤΕΣ ΤΗΣ ΠΟΡΕΙΑΣ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ Ε.Σ.Ε.Ε. (ΙΝ.ΕΜ.Υ.) ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2016 Πηγές Στοιχείων :

Διαβάστε περισσότερα

Ελεγμένα Οικονομικά Αποτελέσματα έτους 2015 της Alpha Bank Cyprus Ltd [ ]

Ελεγμένα Οικονομικά Αποτελέσματα έτους 2015 της Alpha Bank Cyprus Ltd [ ] Ελεγμένα Οικονομικά Αποτελέσματα έτους 2015 της Alpha Bank Cyprus Ltd [26.4.2016] Κύριες εξελίξεις - Ισχυρή Κεφαλαιακή Θέση με δείκτη κεφαλαίων Κοινών Μετοχών Κατηγορίας Ι (CET Ι) 17,5% την 31.12.2015

Διαβάστε περισσότερα

Πρόσφατες οικονομικές εξελίξεις στη Βουλγαρία

Πρόσφατες οικονομικές εξελίξεις στη Βουλγαρία Πρόσφατες οικονομικές εξελίξεις στη Βουλγαρία Σύμφωνα με το πιο πρόσφατο ενημερωτικό δελτίο του αρμόδιου Υπουργείου Οικονομικών (web: http://www.minfin.bg/en/page/542) και τα ενημερωμένα στατιστικά στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Δημοσιονομικά στοιχεία για την περίοδο 2010 2013

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Δημοσιονομικά στοιχεία για την περίοδο 2010 2013 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Πειραιάς, 13 Οκτωβρίου 2014 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Δημοσιονομικά στοιχεία για την περίοδο 2010 2013 H Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ) ανακοινώνει τα δημοσιονομικά στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

Δείκτης Τουριστικής Δαπάνης στην περιοχή της Μεσογείου

Δείκτης Τουριστικής Δαπάνης στην περιοχή της Μεσογείου Δείκτης Τουριστικής Δαπάνης περιοχή της Μεσογείου Σεπτέμβριος Δεκέμβριος 2011 Καταναλωτική δαπάνη εισερχόμενου τουρισμού σε έξι Μεσογειακές χώρες, με επιμέρους στοιχεία για την Ελλάδα Φεβρουάριος 2012

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΚΑΤΟΙΚΙΑΣ: ΕΛΠΙΔΕΣ ΑΝΑΚΑΜΨΗΣ ΑΠΟ ΤΑ ΜΕΣΑ ΤΟΥ 2010

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΚΑΤΟΙΚΙΑΣ: ΕΛΠΙΔΕΣ ΑΝΑΚΑΜΨΗΣ ΑΠΟ ΤΑ ΜΕΣΑ ΤΟΥ 2010 ΕΘΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ Διεύθυνση Στρατηγικής και Οικονομικής Ανάλυσης ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΚΑΤΟΙΚΙΑΣ: ΕΛΠΙΔΕΣ ΑΝΑΚΑΜΨΗΣ ΑΠΟ ΤΑ ΜΕΣΑ ΤΟΥ 1 Η οικοδομή έχει εισέλθει σε περίοδο σημαντικής διόρθωσης Η οικοδομική

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικά Στοιχεία Β Τριμήνου

Οικονομικά Στοιχεία Β Τριμήνου 1 Οικονομικά Στοιχεία Β Τριμήνου 2016 1 Καθαρά Κέρδη 46εκ. το Β τρίμηνο και 106εκ. το Α εξάμηνο 2016 Αύξηση καθαρών εσόδων από τόκους κατά 1,3% έναντι του Α τριμήνου σε 388εκ. Αύξηση εσόδων από προμήθειες

Διαβάστε περισσότερα

Επισκόπηση Αλβανικής Οικονομίας 2008

Επισκόπηση Αλβανικής Οικονομίας 2008 Επισκόπηση Αλβανικής Οικονομίας 2008 Υπεύθυνος Έκδοσης: Χρήστος Φαρµάκης-Συµβουλος ΟΕΥ Α Επιµέλεια:Σπυρίδων Οικονόµου, Γραµµατέας ΟΕΥ Α - Sonila-Sofia Kisi Πρεσβεία της Ελλάδας Γραφείο Οικονομικών & Εμπορικών

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΔΕΙΚΤΕΣ ΤΗΣ ΠΟΡΕΙΑΣ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΔΕΙΚΤΕΣ ΤΗΣ ΠΟΡΕΙΑΣ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΠΕΤΡΑΚΗ 8 Τ.Κ. 105 63 - ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ: 210.32.59.170 FAX: 210.32.59.169 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΔΕΙΚΤΕΣ ΤΗΣ ΠΟΡΕΙΑΣ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ Ε.Σ.Ε.Ε. (ΙΝ.ΕΜ.Υ.) ΑΠΡΙΛΙΟΣ Πηγές Στοιχείων : Ελληνική

Διαβάστε περισσότερα

Tεύχος 103 4 Δεκεμβρίου 2014

Tεύχος 103 4 Δεκεμβρίου 2014 ISSN:2241 4878 Tεύχος 103 4 Δεκεμβρίου 2014 Στυλιανός Γ. Γώγος Οικονομικός Αναλυτής sgogos@eurobank.gr Ρυθμός οικονομικής μεγέθυνσης: από το -10,4% (2011q1) στο 1,9% (2014q3). Επενδύσεις: από το -38.6%

Διαβάστε περισσότερα

Εάν το ποσοστό υποχρεωτικών καταθέσεων είναι 25% και υπάρξει μια αρχική κατάθεση όψεως 2.000 σε μια εμπορική Τράπεζα, τότε η μέγιστη ρευστότητα που μπορεί να δημιουργηθεί από αυτή την κατάθεση είναι: Α.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ 14 Οκτωβρίου 2013

ΚΕΝΤΡΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ 14 Οκτωβρίου 2013 14 Οκτωβρίου 2013 Γραµµατοσειρά: Calibri, 14 pt, Γραµµατοσειρά: Calibri, 14 pt, Έντονα, Πλάγια, Ελληνικά Οι προβλέψεις του ΚΕΠΕ για τις βραχυπρόθεσμες προοπτικές των βασικών μακροοικονομικών μεγεθών της

Διαβάστε περισσότερα

Υπουργείο Οικονομικών Γενικό Λογιστήριο του Κράτους. Κρατικός Προϋπολογισμός 2014. Χρήστος Σταϊκούρας Αναπληρωτής Υπουργός Οικονομικών

Υπουργείο Οικονομικών Γενικό Λογιστήριο του Κράτους. Κρατικός Προϋπολογισμός 2014. Χρήστος Σταϊκούρας Αναπληρωτής Υπουργός Οικονομικών Υπουργείο Οικονομικών Γενικό Λογιστήριο του Κράτους Κρατικός Προϋπολογισμός 2014 Χρήστος Σταϊκούρας Αναπληρωτής Υπουργός Οικονομικών Αθήνα, 21 Νοεμβρίου 2013 Η ύφεση επιβραδύνεται Ετήσιος ρυθμός μεταβολής

Διαβάστε περισσότερα

2 Χρόνια Διακυβέρνηση ΠΑΣΟΚ Τα επιτεύγματα της πολιτικής του. Χρήστος Σταϊκούρας Βουλευτής Φθιώτιδας Ν.Δ. Αν. Υπεύθυνος Τομέα Οικονομίας

2 Χρόνια Διακυβέρνηση ΠΑΣΟΚ Τα επιτεύγματα της πολιτικής του. Χρήστος Σταϊκούρας Βουλευτής Φθιώτιδας Ν.Δ. Αν. Υπεύθυνος Τομέα Οικονομίας 2 Χρόνια Διακυβέρνηση ΠΑΣΟΚ Τα επιτεύγματα της πολιτικής του Χρήστος Σταϊκούρας Βουλευτής Φθιώτιδας Ν.Δ. Αν. Υπεύθυνος Τομέα Οικονομίας Βασικά Μεγέθη της Οικονομίας Η ύφεση βάθυνε Η χώρα έχει εισέλθει

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ EΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ EΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ EΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ Οι εµπειρογνώµονες του Ευρωσυστήµατος κατάρτισαν προβολές για τις µακροοικονοµικές εξελίξεις στη ζώνη του ευρώ, µε βάση

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Ομίλου ΕΤΕ: α τρίμηνο 2012

Αποτελέσματα Ομίλου ΕΤΕ: α τρίμηνο 2012 Αποτελέσματα Ομίλου ΕΤΕ: α τρίμηνο 2012 Κεφαλαιακή Επάρκεια: Ο συνολικός δείκτης κεφαλαιακής επάρκειας διαμορφώνεται στο 8,1% μετά την καταβολή από το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας κεφαλαιακής

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ Χωρίζεται σε δύο μεγάλες περιοχές: -ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ -ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Η συμπεριφορά της οικονομικής μονάδας (καταναλωτής, νοικοκυριό, επιχείρηση, αγορά). Εξετάζει θέματα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΒΑΝΙΑ Οικονομία & Εξωτερικό Εμπόριο

ΑΛΒΑΝΙΑ Οικονομία & Εξωτερικό Εμπόριο ΑΛΒΑΝΙΑ Οικονομία & Εξωτερικό Εμπόριο A Εξάμηνο 2008 Υπεύθυνος Έκδοσης: Χρήστος Φαρµάκης-Συµβουλος ΟΕΥ Α Επιµέλεια:Σπυρίδων Οικονόµου, Γραµµατέας ΟΕΥ Α - Sonila-Sofia Kisi Πρεσβεία της Ελλάδας Γραφείο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ERSA

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ERSA ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ERSA ΜΕΛΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ (RSAI, ERSA) Οικονομική Κρίση και Πολιτικές Ανάπτυξης και Συνοχής 10ο Τακτικό Επιστημονικό

Διαβάστε περισσότερα

Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΤΗΣ ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙ ΔΙΜΕΡΕΙΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ- ΕΜΠΟΡΙΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑΣ. ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ Α ΕΞΑΜΗΝΟΥ 2013

Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΤΗΣ ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙ ΔΙΜΕΡΕΙΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ- ΕΜΠΟΡΙΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑΣ. ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ Α ΕΞΑΜΗΝΟΥ 2013 2013 Η οικονομία της Πορτογαλίας και οι διμερείς εμπορικές-οικονομικές σχέσεις Ελλάδος- Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΤΗΣ ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙ ΔΙΜΕΡΕΙΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ- ΕΜΠΟΡΙΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑΣ. ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ Α ΕΞΑΜΗΝΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Ενημερωτικό δελτίο 1 ΓΙΑΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ Η ΕΕ ΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ;

Ενημερωτικό δελτίο 1 ΓΙΑΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ Η ΕΕ ΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ; Ενημερωτικό δελτίο 1 ΓΙΑΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ Η ΕΕ ΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ; Από την έναρξη της παγκόσμιας οικονομικής και χρηματοπιστωτικής κρίσης, η ΕΕ βρίσκεται αντιμέτωπη με χαμηλά επίπεδα επενδύσεων. Απαιτούνται

Διαβάστε περισσότερα

Μακροοοικονοµικές προβολές εµπειρογνωµόνων του Eυρωσυστήµατος για τη ζώνη του ευρώ

Μακροοοικονοµικές προβολές εµπειρογνωµόνων του Eυρωσυστήµατος για τη ζώνη του ευρώ Μακροοοικονοµικές προβολές εµπειρογνωµόνων του Eυρωσυστήµατος για τη ζώνη του ευρώ Οι εµπειρογνώµονες του Ευρωσυστήµατος κατάρτισαν προβολές για τις µακροοικονοµικές εξελίξεις στη ζώνη του ευρώ, µε βάση

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2009

Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2009 Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2009 Καθαρά κέρδη 81εκ. έναντι 5εκ. το προηγούμενο τρίμηνο Αύξηση χορηγήσεων κατά 12% και καταθέσεων κατά 17% σε ετήσια βάση Βελτίωση δείκτη χορηγήσεων προς καταθέσεις στο 114%

Διαβάστε περισσότερα

Η συνέχιση του αποπληθωρισμού εμποδίζει την ανάκαμψη της συνολικής ζήτησης

Η συνέχιση του αποπληθωρισμού εμποδίζει την ανάκαμψη της συνολικής ζήτησης ISSN:2241 4878 Tεύχος 100 13 Νοεμβρίου 2014 Στυλιανός Γ. Γώγος Οικονομικός Αναλυτής sgogos@eurobank.gr Η συνέχιση του αποπληθωρισμού εμποδίζει την ανάκαμψη της συνολικής ζήτησης ΡΗΤΡΑ ΜΗ ΕΥΘΥΝΗΣ Το έντυπο

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία του κ. Νίκου Βέττα. Γενικό Διευθυντή του ΙΟΒΕ και. Καθηγητή στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Ομιλία του κ. Νίκου Βέττα. Γενικό Διευθυντή του ΙΟΒΕ και. Καθηγητή στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Ομιλία του κ. Νίκου Βέττα Γενικό Διευθυντή του ΙΟΒΕ και Καθηγητή στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών ΙΔΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH Τσάμη Καρατάσου

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2012

Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2012 Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2012 Ανακεφαλαιοποίηση 4δισ. από το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας με το Δείκτη Συνολικής Κεφαλαιακής Επάρκειας να διαμορφώνεται στο 9,0% και αντίστοιχη βελτίωση της ρευστότητας

Διαβάστε περισσότερα

6. Μακροοικονομικές Προβλέψεις για την Κυπριακή Οικονομία

6. Μακροοικονομικές Προβλέψεις για την Κυπριακή Οικονομία ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ IΟΥΝΙΟΣ 2011 6. Μακροοικονομικές Προβλέψεις για την Κυπριακή Οικονομία Δύο φορές το χρόνο το Ευρωσύστημα ετοιμάζει και δημοσιεύει τις προβλέψεις του

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΗΣ ΕΚΤ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΗΣ ΕΚΤ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ Πλαίσιο ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ Οι εμπειρογνώμονες της κατάρτισαν προβολές για τις μακροοικονομικές εξελίξεις στη ζώνη του ευρώ, με βάση τα στοιχεία που ήταν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ 1. Οι επενδύσεις σε μια κλειστή οικονομία χρηματοδοτούνται από: α. το σύνολο των αποταμιεύσεων δημόσιου και ιδιωτικού τομέα. β. μόνο τις ιδιωτικές αποταμιεύσεις.

Διαβάστε περισσότερα

Υπουργείο Οικονομικών Γενικό Λογιστήριο του Κράτους Το Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο Δημοσιονομικής Στρατηγικής 2015-2018

Υπουργείο Οικονομικών Γενικό Λογιστήριο του Κράτους Το Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο Δημοσιονομικής Στρατηγικής 2015-2018 Υπουργείο Οικονομικών Γενικό Λογιστήριο του Κράτους Το Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο Δημοσιονομικής Στρατηγικής 2015-2018 Χρήστος Σταϊκούρας Αναπληρωτής Υπουργός Οικονομικών Αθήνα, 30 Απριλίου 2014 Το Μεσοπρόθεσμο

Διαβάστε περισσότερα

Σύσταση για ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

Σύσταση για ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 7.7.2016 COM(2016) 293 final Σύσταση για ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ με την οποία διαπιστώνεται ότι δεν έχουν ληφθεί αποτελεσματικά μέτρα από την Πορτογαλία σε εφαρμογή της σύστασης

Διαβάστε περισσότερα

«Οι προοπτικές της ελληνικής οικονομίας το 2008» του Γκίκα Α. Χαρδούβελη

«Οι προοπτικές της ελληνικής οικονομίας το 2008» του Γκίκα Α. Χαρδούβελη «Οι προοπτικές της ελληνικής οικονομίας το 2008» του Γκίκα Α. Χαρδούβελη Καθηγητής στο Τμήμα Χρηματοοικονομικής και Τραπεζικής Διοικητικής του Πανεπιστημίου Πειραιώς και Οικονομικός Σύμβουλος του Ομίλου

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ 2008-2013

ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ 2008-2013 NUNTIUS ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΕΠΕΥ ΤΜΗΜΑ ΜΕΛΕΤΩΝ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΕΩΝ ΤΗΛ: 210-3350599 ΦΑΞ: 210-3254846 E-MAIL: nunt12@otenet.gr WEBSITE: www.nuntius.gr Αθήνα, 31/03/2010 ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ 2008-2013

Διαβάστε περισσότερα

Tεύχος 117 20 Μαρτίου 2015

Tεύχος 117 20 Μαρτίου 2015 ISSN:2241 4878 Tεύχος 117 20 Μαρτίου 2015 Στυλιανός Γ. Γώγος Οικονομικός Αναλυτής sgogos@eurobank.gr Όλγα Κοσμά Οικονομικός Αναλυτής okosma@eurobank.gr Αρκαδία Κωνσταντoπούλου Βοηθός Ερευνητικής Ομάδας

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ. Ισοζύγιο Πληρωμών & Συναλλαγματική ισοτιμία. 2 Ο εξάμηνο Χημικών Μηχανικών

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ. Ισοζύγιο Πληρωμών & Συναλλαγματική ισοτιμία. 2 Ο εξάμηνο Χημικών Μηχανικών ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ 2 Ο εξάμηνο Χημικών Μηχανικών Γιάννης Καλογήρου, Καθηγητής ΕΜΠ Άγγελος Τσακανίκας, Επ. Καθηγητής ΕΜΠ Ισοζύγιο Πληρωμών & Συναλλαγματική ισοτιμία Άδεια Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση δυνητικών συνεπειών capital controls στην τοπική οικονομία

Αξιολόγηση δυνητικών συνεπειών capital controls στην τοπική οικονομία Αξιολόγηση δυνητικών συνεπειών capital controls στην τοπική οικονομία Η ενίσχυση του κλίματος αβεβαιότητας σε σχέση με τις προοπτικές της ελληνικής οικονομίας και η επιβολή περιορισμών στην κίνηση κεφαλαίων

Διαβάστε περισσότερα

Η εικόνα της Ελληνικής Οικονομίας σήμερα Χρήστος Σταϊκούρας Αναπλ. Υπουργός Οικονομικών Βουλευτής Φθιώτιδας ΝΔ

Η εικόνα της Ελληνικής Οικονομίας σήμερα Χρήστος Σταϊκούρας Αναπλ. Υπουργός Οικονομικών Βουλευτής Φθιώτιδας ΝΔ Η εικόνα της Ελληνικής Οικονομίας σήμερα Χρήστος Σταϊκούρας Αναπλ. Υπουργός Οικονομικών Βουλευτής Φθιώτιδας ΝΔ Αθήνα, 14.05.2013 1 ον. Η Ελληνική οικονομία έχει πληγεί από βαθιά και παρατεταμένη ύφεση

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνής Οικονομική και Παγκόσμια Οικονομία ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ

Διεθνής Οικονομική και Παγκόσμια Οικονομία ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ Διεθνής Οικονομική και Παγκόσμια Οικονομία ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ Διεθνής Οικονομική 1. Διεθνές εμπόριο, Διεθνής Εμπορική Πολιτική και Διεθνείς Εμπορικές Συμφωνίες και Θεσμοί 2. Μακροοικονομική Ανοικτών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Θετικά αποτελέσµατα, λόγω ισχυρών διεθνών περιθωρίων διύλισης - απρόσκοπτη λειτουργία κατά τη διάρκεια της τραπεζικής κρίσης

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Θετικά αποτελέσµατα, λόγω ισχυρών διεθνών περιθωρίων διύλισης - απρόσκοπτη λειτουργία κατά τη διάρκεια της τραπεζικής κρίσης ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ 27 Αυγούστου 2015 Αποτελέσµατα Β Τριµήνου / Α Εξαµήνου 2015 Θετικά αποτελέσµατα, λόγω ισχυρών διεθνών περιθωρίων διύλισης - απρόσκοπτη λειτουργία κατά τη διάρκεια της τραπεζικής κρίσης Ο Όµιλος

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Έτους 2011

Αποτελέσματα Έτους 2011 Αποτελέσματα Έτους 2011 Ικανοποιητικά Λειτουργικά Αποτελέσματα (- 29εκ.) το 2011, παρά τη βαθιά ύφεση της ελληνικής οικονομίας Συνολικές Ζημιές Μετά από Φόρους 5,5δισ., εκ των οποίων 4,6δισ. από το PSI

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Αποτελέσματα Γ Τριμήνου / Εννεάμηνου 2015

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Αποτελέσματα Γ Τριμήνου / Εννεάμηνου 2015 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ 12 Νοεμβρίου 2015 Αποτελέσματα Γ Τριμήνου / Εννεάμηνου 2015 Ιστορικά υψηλά λειτουργικά αποτελέσματα Ομίλου, αυξημένες εξαγωγές, διατήρηση ομαλής τροφοδοσίας αγοράς μετά τα capital controls

Διαβάστε περισσότερα

IMF Survey. Ο μεταρρυθμισμένος δανεισμός του ΝΤ λειτούργησε καλά στην κρίση

IMF Survey. Ο μεταρρυθμισμένος δανεισμός του ΝΤ λειτούργησε καλά στην κρίση IMF Survey ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΝΤ Ο μεταρρυθμισμένος δανεισμός του ΝΤ λειτούργησε καλά στην κρίση Τμήμα στρατηγικής, πολιτικής και επανεξέτασης του ΝΤ 28 Σεπτεμβρίου 2009 Η στήριξη του ΔΝΤ επέτρεψε

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Εκτίμηση του εμπορικού ισοζυγίου των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (27), με χώρες εκτός αυτής, για τον μήνα Ιούλιο 2012 - Πηγή Eurostat -

ΘΕΜΑ: Εκτίμηση του εμπορικού ισοζυγίου των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (27), με χώρες εκτός αυτής, για τον μήνα Ιούλιο 2012 - Πηγή Eurostat - ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟΥ & ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΕΤΡΑΚΗ 16 Τ.Κ. 105 63 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ: 210.32.59.198 FAX: 210.32.59.229 ΘΕΜΑ: Εκτίμηση του εμπορικού ισοζυγίου των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (27), με χώρες εκτός αυτής, για

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Β Τριμήνου 2014

Αποτελέσματα Β Τριμήνου 2014 29 Αυγούστου Αποτελέσματα Β Τριμήνου Ισχυρή κεφαλαιακή επάρκεια και ρευστότητα: Δείκτες κεφαλαίων κοινών μετοχών CET1 17,8% και δανείων προς καταθέσεις 103,4%. Συνεχιζόμενη ανάκαμψη των κερδών προ προβλέψεων

Διαβάστε περισσότερα

CAPITAL CONTROLS & ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ

CAPITAL CONTROLS & ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Τετάρτη, 20 Απριλίου 2016 CAPITAL CONTROLS & ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Αριστείδης Σάμιτας Αναπληρωτής Καθηγητής Χρηματοοικονομικής Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Πανεπιστήμιο Αιγαίου CAPITAL CONTROLS Capital Controls

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Έτους 2012

Αποτελέσματα Έτους 2012 Αποτελέσματα Έτους Αύξηση καταθέσεων κατά 2,7δισ. το Β εξάμηνο του και μείωση εξάρτησης από το Ευρωσύστημα κατά 13δισ. τους τελευταίους 8 μήνες. Το σύνολο καταθέσεων εξωτερικού υπερέβη το σύνολο των δανείων.

Διαβάστε περισσότερα

Κρατικός Προϋπολογισμός 2013

Κρατικός Προϋπολογισμός 2013 Υπουργείο Οικονομικών Γενικό Λογιστήριο του Κράτους Κρατικός Προϋπολογισμός 2013 Χρήστος Σταϊκούρας Αναπληρωτής Υπουργός Οικονομικών Αθήνα, 31 Οκτωβρίου 2012 1 Περιεχόμενα 1. Διαχρονικά Προβλήματα της

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5. Αποταμίευση και επένδυση σε μια ανοικτή οικονομία

Κεφάλαιο 5. Αποταμίευση και επένδυση σε μια ανοικτή οικονομία Κεφάλαιο 5 Αποταμίευση και επένδυση σε μια ανοικτή οικονομία Περίγραμμα κεφαλαίου Ισοζύγιο Πληρωμών Ισορροπία της αγοράς αγαθών σε μια ανοικτή οικονομία Αποταμίευση και επένδυση σε μια μικρή ανοικτή οικονομία

Διαβάστε περισσότερα

INEK ΠΕΟ Ε Τ Η Σ Ι Α Ε Κ Θ Ε Σ Η 2 0 11. Οι δανειακές ανάγκες του δημοσίου στην Κύπρο το 2010 ήταν από τις χαμηλότερες σε διεθνή σύγκριση EU 27

INEK ΠΕΟ Ε Τ Η Σ Ι Α Ε Κ Θ Ε Σ Η 2 0 11. Οι δανειακές ανάγκες του δημοσίου στην Κύπρο το 2010 ήταν από τις χαμηλότερες σε διεθνή σύγκριση EU 27 Gr Ε Τ Η Σ Ι Α Ε Κ Θ Ε Σ Η 2 0 11 10,5 UK 10,4 E 9,2 P 9,1 SK 7,9 F 7,0 EU 27 6,4 Euro area 6,0 SL 5,6 NL 5,4 CY 5,3 I 4,6 A 4,6 B 4,1 D 3,3 2,7 DK 2,5 FIN Οι δανειακές ανάγκες του δημοσίου στην Κύπρο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Αθήνα, 19 Νοεμβρίου Θέμα: Ισοζύγιο Πληρωμών: ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Αθήνα, 19 Νοεμβρίου Θέμα: Ισοζύγιο Πληρωμών: ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Αθήνα, 19 Νοεμβρίου 2010 Θέμα: Ισοζύγιο Πληρωμών: ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2010 Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών Το Σεπτέμβριο του 2010 το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών διαμορφώθηκε σε 1.311

Διαβάστε περισσότερα

Κρίση και οικονομική πολιτική

Κρίση και οικονομική πολιτική 1 Κρίση και οικονομική πολιτική Νίκος Βέττας Γενικός Διευθυντής Ι.Ο.Β.Ε. Καθηγητής, Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών (vettas@iobe.gr, www.iobe.gr, http://www.aueb.gr/users/vettas) 21 st Banking Forum ΕΙΠ

Διαβάστε περισσότερα

Δομή του δημοσίου χρέους στην Ελλάδα Σύνθεση και διάρκεια λήξης

Δομή του δημοσίου χρέους στην Ελλάδα Σύνθεση και διάρκεια λήξης Δομή του δημοσίου χρέους στην Ελλάδα Σύνθεση και διάρκεια λήξης Στην Ελλάδα η μη ρεαλιστική πρόβλεψη του ταμειακού ελλείμματος κατά το έτος 2009, εξαιτίας της υπερεκτίμησης των εσόδων και της αύξησης των

Διαβάστε περισσότερα

Κατατέθηκε στη Βουλή ο νόμος για τις στρατηγικές και ιδιωτικές επενδύσεις

Κατατέθηκε στη Βουλή ο νόμος για τις στρατηγικές και ιδιωτικές επενδύσεις 22 Φεβρουαρίου 2013 Κατατέθηκε στη Βουλή ο νόμος για τις στρατηγικές και ιδιωτικές επενδύσεις Κατατέθηκε στη Βουλή το νομοσχέδιο για τη «Διαμόρφωση Φιλικού Αναπτυξιακού Περιβάλλοντος για τις Στρατηγικές

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α Το διεθνές οικονομικό περιβάλλον κατά το 2014 και η Ελλάδα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α Το διεθνές οικονομικό περιβάλλον κατά το 2014 και η Ελλάδα Παραρτήματα ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α Το διεθνές οικονομικό περιβάλλον κατά το 2014 και η Ελλάδα Πίνακας Α1 ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΡΟΪΟΝ (ετήσια εκατοστιαία μεταβολή όγκου) Σταθμίσεις με ΑΕΠ 2014** 2009 2010 2011 2012 2013 2014*

Διαβάστε περισσότερα

Η ΚΡΙΣΗ ΞΕΠΕΡΑΣΤΗΚΕ ΚΑΘΩΣ ΛΕΝΕ;

Η ΚΡΙΣΗ ΞΕΠΕΡΑΣΤΗΚΕ ΚΑΘΩΣ ΛΕΝΕ; Η ΚΡΙΣΗ ΞΕΠΕΡΑΣΤΗΚΕ ΚΑΘΩΣ ΛΕΝΕ; Καθώς έχουν περάσει, από το 2008 οπότε και ξέσπασε η μεγαλύτερη καπιταλιστική κρίση μετά την κρίση του 1929, οι πάντες σχεδόν συμπεριφέρονται σαν να έχει ξεπεραστεί η κρίση

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ ΕΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ ΕΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ ΕΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ Οι εµπειρογνώµονες του Ευρωσυστήµατος κατάρτισαν προβολές για τις µακροοικονοµικές εξελίξεις στη ζώνη του ευρώ, µε βάση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Κ Υ Π Ρ Ο Υ. A. Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας * εκέμβριος 2010

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Κ Υ Π Ρ Ο Υ. A. Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας * εκέμβριος 2010 Τεύχος 28 Δεκέμβριος 21 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Κ Υ Π Ρ Ο Υ ΚΕΝΤΡΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ A. Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας * εκέμβριος 21 Οι Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας στοχεύουν στην αποτύπωση των αντιλήψεων των

Διαβάστε περισσότερα

Economics Weekly Alert

Economics Weekly Alert Economics Weekly Alert 25 Απριλίου 2014 Αναβαθμίσεις από Standard and Poor s και Fitch Ένας από τους σημαντικότερους στόχους της οικονομικής πολιτικής της κυβέρνησης είναι η επάνοδος της Κυπριακής Δημοκρατίας

Διαβάστε περισσότερα

ΣΟΙΧΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗ ΚΤΒΕΡΝΗΗ ΜΗΝΙΑΙΟ ΔΕΛΣΙΟ ΙΑΝΟΤΑΡΙΟ 2013

ΣΟΙΧΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗ ΚΤΒΕΡΝΗΗ ΜΗΝΙΑΙΟ ΔΕΛΣΙΟ ΙΑΝΟΤΑΡΙΟ 2013 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΣΙΑ ΣΟΙΧΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗ ΚΤΒΕΡΝΗΗ ΜΗΝΙΑΙΟ ΔΕΛΣΙΟ ΙΑΝΟΤΑΡΙΟ 2013 ΤΠΟΤΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΟ ΛΟΓΙΣΗΡΙΟ ΣΟΤ ΚΡΑΣΟΤ Αθήνα, Φεβρουάριος 2013 www.minfin.gr ΠΙΝΑΚΑΣ 1. ΜΗΝΙΑΙΑ TAMEIAKA ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Tεύχος 122 30 Απριλίου 2015

Tεύχος 122 30 Απριλίου 2015 ISSN:2241 4878 Tεύχος 122 30 Απριλίου 2015 Στυλιανός Γ. Γώγος Οικονομικός Αναλυτής sgogos@eurobank.gr Όλγα Κοσμά Οικονομικός Αναλυτής okosma@eurobank.gr Αρκαδία Κωνσταντoπούλου Βοηθός Ερευνητικής Ομάδας

Διαβάστε περισσότερα

Eurochambers Economic Survey 2011. Οκτώβριος 2010. TNS ICAP 154A, Sevastoupoleos St., Athens 11526 T: (+30)210 7260600 E: tnsicap@tnsicap.

Eurochambers Economic Survey 2011. Οκτώβριος 2010. TNS ICAP 154A, Sevastoupoleos St., Athens 11526 T: (+30)210 7260600 E: tnsicap@tnsicap. 1 Eurochambers Economic Survey 2011 Οκτώβριος 2010 TNS ICAP 154A, Sevastoupoleos St., Athens 11526 T: (+30)210 7260600 E: tnsicap@tnsicap.gr GALLUP INTERNATIONAL ASSOCIATION 2 ΠΙΚΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ 1. Η

Διαβάστε περισσότερα

Δείκτης Τουριστικής Δαπάνης στην περιοχή της Μεσογείου

Δείκτης Τουριστικής Δαπάνης στην περιοχή της Μεσογείου Δείκτης Τουριστικής Δαπάνης στην περιοχή της Μεσογείου Ιανουάριος - Απρίλιος Καταναλωτική δαπάνη εισερχόμενου τουρισμού σε έξι Μεσογειακές χώρες, με επιμέρους στοιχεία για την Ελλάδα Αύγουστος 2 Αύξηση

Διαβάστε περισσότερα

Tεύχος 118 26 Μαρτίου 2015

Tεύχος 118 26 Μαρτίου 2015 ISSN:2241 4878 Tεύχος 118 26 Μαρτίου 2015 Στυλιανός Γ. Γώγος Οικονομικός Αναλυτής sgogos@eurobank.gr Όλγα Κοσμά Οικονομικός Αναλυτής okosma@eurobank.gr Αρκαδία Κωνσταντoπούλου Βοηθός Ερευνητικής Ομάδας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΧΕ ΙΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ

ΠΡΟΣΧΕ ΙΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ ΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ Η επιβράδυνση του ρυθµού ανάπτυξης της παγκόσµιας οικονοµίας επηρεάζει άµεσα και τις χρηµαταγορές, οι οποίες χαρακτηρίζονται από έντονη µεταβλητότητα παρά τα αυστηρά δη- µοσιονοµικά µέτρα

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Β & Γ Τριμήνου 2012

Αποτελέσματα Β & Γ Τριμήνου 2012 Αποτελέσματα Β & Γ Τριμήνου Συνολικές ζημιές 6δισ. από το PSI μετά την επαναγορά ομολόγων. Ενέργειες της Τράπεζας για την οργανική ενίσχυση των κεφαλαίων της 1,9δισ. σωρευτικά από την αρχή της κρίσης.

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική. Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική. Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα 1 Αντικείµενο Διεθνούς Μακροοικονοµικής Η διεθνής µακροοικονοµική

Διαβάστε περισσότερα

Tεύχος 116 12 Μαρτίου 2015

Tεύχος 116 12 Μαρτίου 2015 ISSN:2241 4878 Tεύχος 116 12 Μαρτίου 2015 Στυλιανός Γ. Γώγος Οικονομικός Αναλυτής sgogos@eurobank.gr Όλγα Κοσμά Οικονομικός Αναλυτής okosma@eurobank.gr Αρκαδία Κωνσταντoπούλου Βοηθός Ερευνητικής Ομάδας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΑΣΕ/ICAP CEO Index Τέλος 3 ου τριμήνου Τριμηνιαίος Δείκτης Οικονομικού Κλίματος

ΕΑΣΕ/ICAP CEO Index Τέλος 3 ου τριμήνου Τριμηνιαίος Δείκτης Οικονομικού Κλίματος ΕΑΣΕ/ICAP CEO Index Τέλος 3 ου τριμήνου Τριμηνιαίος Οικονομικού Κλίματος Η έρευνα για την κατάρτιση του δείκτη πραγματοποιείται από την Εταιρεία Ανώτατων Στελεχών Επιχειρήσεων (ΕΑΣΕ), φορέα που εκφράζει

Διαβάστε περισσότερα