Ο ΗΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΛΙΕΙΑ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ο ΗΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΛΙΕΙΑ"

Transcript

1 Φώκια - αλιεία: Αντιµετωπίζοντας τη σχέση αλληλεπίδρασης στις ελληνικές θάλασσες Ο ΗΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΛΙΕΙΑ Εκπαιδευτικά Προγράµµατα για την Αλιεία «Η θάλασσα κοινό µας σπίτι» «Ταξιδεύοντας µε τους ψαράδες» Εταιρία για τη Μελέτη και Προστασία της Μεσογειακής Φώκιας

2 Πρόγραµµα LIFE - ΦΥΣΗ Μεσογειακή φώκια και αλιεία: Αντιµετωπίζοντας τη σχέση αλληλεπίδρασης στις ελληνικές θάλασσες 2

3 Περιεχόµενα Μια σύντοµη περιήγηση... 5 Αλιευτικά εργαλεία και µέθοδοι... 9 Η θαλάσσια αλιεία στην Ελλάδα Προβλήµατα που επηρεάζουν τους ψαράδες Επιπτώσεις της αλιείας στο περιβάλλον Η σηµασία της διατήρησης της αλιείας Υπάρχουν λύσεις; Τι κάνει η MOm Τι µπορώ να κάνω Παράρτηµα Κύριες βιβλιογραφικές πηγές

4 Αγαπητοί φίλοι Στόχος αυτής της έκδοσης είναι να σας ενηµερώσει και να σας ευαισθητοποιήσει για θέµατα που αφορούν στον κλάδο της αλιείας. Η αλιεία, µια από τις αρχαιότερες τέχνες του ανθρώπου, που συνεχίζεται ασταµάτητα µέχρι τις µέρες µας, βρίσκεται τα τελευταία χρόνια σε σηµαντική κρίση. Στις σελίδες του οδηγού θα βρείτε, µεταξύ άλλων, πληροφορίες για: τις αιτίες της κρίσης στον αλιευτικό κλάδο και τρόπους αντιµετώπισής τους, την κατάσταση των ωκεανών, σήµερα, και τις επιπτώσεις που έχουν συγκεκριµένοι τρόποι αλιείας στο θαλάσσιο οικοσύστηµα. Επίσης, θα βρείτε µια ενότητα µε τρόπους προσωπικής δράσης που δείχνουν το πως ο καθένας µας µπορεί να επιδράσει θετικότερα στο θαλάσσιο περιβάλλον. Στο τέλος κάθε θεµατικής ενότητας προτείνονται δικτυακοί τόποι σχετικοί µε το κάθε θέµα, ενώ στο Παράρτηµα θα βρείτε άρθρα από ελληνικές εφηµερίδες, στα οποία περιγράφονται τα σύγχρονα προβλήµατα της αλιείας. Ελπίζουµε ο να φανεί χρήσιµος στην προσπάθεια, όλων, όσων επιθυµούν να κατανοήσουν το αντικείµενο καλύτερα και να συµβάλλουν στη διατήρηση του θαλάσσιου περιβάλλοντος. Ειρήνη Τσέβη Υπεύθυνη Εκπαιδευτικών Προγραµµάτων MOm Εταιρία για τη Μελέτη και Προστασία της Μεσογειακής φώκιας 4

5 Μια σύντοµη περιήγηση Στα προϊστορικά χρόνια Το ψάρεµα µαζί µε το κυνήγι και τη συλλογή καρπών θεωρούνται οι αρχαιότερες τέχνες του ανθρώπου, αφού είναι άρρηκτα συνδεδεµένες µε την επιβίωσή του. Ο προϊστορικός άνθρωπος χρησιµοποιούσε διάφορους τρόπους για να ψαρεύει, πολλοί από τους οποίους εφευρέθηκαν ταυτόχρονα σε διάφορα µέρη της γης, ενώ οι περισσότεροι από αυτούς χρησιµοποιούνται ακόµα και σήµερα. Το πρώτο αλιευτικό εργαλείο ήταν το ανθρώπινο χέρι. Οι προϊστορικοί άνθρωποι µάζευαν µε τα χέρια τους θαλασσινά από την ακροθαλασσιά και έπιαναν τα ψάρια που παγιδεύονταν σε νερόλακκους. Σταδιακά, άρχισαν να χρησιµοποιούν πέτρες, κλωνάρια δέντρων, ακόντια και βέλη. Το καµάκι, το αγκίστρι και το δίχτυ, εφευρέθηκαν αργότερα. Τα πρώτα δίχτυα αποτελούνταν από πλέγµατα φυτικών υλικών, όπως φύλλα, κλαδιά και ρίζες. Το δίχτυ θεωρείται «επαναστατική» εφεύρεση, καθώς αποτελεί το πρώτο εργαλείο εντατικής αλιείας. Για να µάθεις περισσότερα: Early Humans Followed the Cost. BBC News article Πως ψάρευαν οι αρχαίοι λαοί Οι Αρχαίοι Κινέζοι ήταν άριστοι ψαράδες. Ένα από τα πιο τελειοποιηµένα κινέζικα αλιευτικά εργαλεία ήταν το δίχτυ. Επίσης, κινέζικης καταγωγής θεωρείται και τα ψάρεµα µε πεζόβολο, τεχνική που διαδόθηκε σε όλο τον κόσµο. Οι αλιευτικές δραστηριότητες των Κινέζων περιλάµβαναν, επίσης, το µάζεµα κοχυλιών µε µπαστούνια που έφεραν µικρούς γάντζους, ενώ είναι γνωστό ότι εκπαίδευαν αρπακτικά θαλασσοπούλια για ακόµη µεγαλύτερη ψαριά. Τέλος, αξίζει να σηµειωθεί ότι οι Κινέζοι ήταν από τους πρώτους ιχθυοκαλλιεργητές. Είχαν δηµιουργήσει µεγάλες εγκαταστάσεις, στις οποίες τοποθετούσαν ξύλα, φρόντιζαν την υποβρύχια βλάστηση και φύτευαν χορτάρι, ώστε να ευνοείται η αναπαραγωγή των ψαριών. 5

6 Πεζόβολος: ίχτυ που ρίχνουµε µε το χέρι στη θάλασσα και ξανασηκώνουµε σχεδόν αµέσως. Όταν το σηκώνουµε, σχηµατίζει µια σακούλα µέσα στην οποία αιχµαλωτίζονται τα ψάρια. Οι Αρχαίοι Αιγύπτιοι ψάρευαν µε δίχτυα και πετονιές, κυρίως στις όχθες του ποταµού Νείλου. Όταν ο Νείλος πληµµύριζε τις παρόχθιες πεδιάδες του και κατόπιν αποσύρονταν τα νερά, µεγάλες ποσότητες ψαριών εγκλωβίζονταν σε νερόλακκους. Οι αρχαίοι Αιγύπτιοι µάζευαν αυτά τα ψάρια µε τα χέρια τους, τα ξέραιναν στον ήλιο και τα εµπορεύονταν. Οι Φοίνικες, αρχαίος λαός που κατοικούσε στις ακτές του σηµερινού Λιβάνου, ήταν από τους πρώτους λαούς που δηµιούργησαν εγκαταστάσεις για το εντατικό ψάρεµα του τόνου, τα θυννεία. Μάλιστα, εµπορεύονταν τον τόνο, µέσω των µεγάλων αλιευτικών κέντρων που είχαν δηµιουργήσει στις ακτές της Αφρικής, της Σικελία και της Ισπανίας. Θυννεία: Σταθερή κατασκευή από δίχτυα, τοποθετηµένα µε τέτοιο τρόπο, ώστε να σχηµατίζουν λαβύρινθους, µέσα στους οποίους παγιδεύονταν κοπάδια ψαριών. Οι Αρχαίοι Έλληνες µελέτησαν µεθοδικά τα ψάρια, τους τρόπους αλιείας και τα αλιευτικά εργαλεία. Ο Αριστοτέλης στο έργο του Των Περί Τα Ζώα Ιστοριών αναφέρεται σε πολλά θαλάσσια είδη και σε τρόπους αλιείας ψαριών. Οι Άρχαίοι Έλληνες χρησιµοποιούσαν γάντζους και καµάκια, αγκίστρι δεµένο σε τρίχα αλόγου, αλλά και κατακόρυφα συρτά δίχτυα, θυννεία, τσαπαρί και συρτή. Επίσης, γνωστή ήταν η τεχνική της αναισθησίας των ψαριών µε ένα µίγµα κρασιού και αρωµατικών ουσιών. Γνώριζαν ακόµα και για την έλξη που ασκεί το φως στα ψάρια. Συνήθιζαν να ψαρεύουν οµαδικά µε βάρκες, φωτίζοντας τη θάλασσα µε πολλούς δαυλούς, πλέοντας έτσι ώστε να κατευθύνουν τα ψάρια στα δίχτυα τους. Τέλος, γνωστό ήταν και το ψάρεµα µε παγίδες (κιούρτοι) που κατασκεύαζαν από σπαρτά και λυγαριές. 6

7 ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΨΑΡΑ ΣΕ ΑΡΧΑΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΓΓΕΙΟ Συρτή: Αποτελείται από ένα µακρύ νήµα, στη µια άκρη του οποίου είναι δεµένα πολλά αγκίστρια. Σύρεται από σκάφος, καθώς αυτό πλέει στη θάλασσα. Τσαπαρί: Είδος συρτής µε περισσότερα αγκίστρια, τα οποία είναι δεµένα σε κόκκινη κλωστή κατά µήκος του νήµατος. Στο κάθε αγκίστρι δένονται και φτερά, που ξεγελάνε τα ψάρια. Οι Ρωµαίοι εκτιµούσαν πολύ το ψάρι ως τροφή. Το γούστο για το καλό ψάρι ξεκίνησε από τους αυτοκράτορες και τους ευγενείς και απλώθηκε µέχρι το φτωχό λαό. Αναφορές από εκείνη την περίοδο µαρτυρούν πως ήταν τέτοια η αγάπη των Ρωµαίων για το ψάρι που ναύλωναν ειδικά πλοία για να µεταφέρουν εξωτικά ψάρια. Επίσης, για να ανταποκριθούν στην αυξηµένη ζήτηση ψαριών, οι Ρωµαίοι είχαν δηµιουργήσει πολλά µεγάλα ιχθυοτροφεία σε παραθαλάσσιες και παραλίµνιες περιοχές. ΡΩΜΑΪΚΟ ΜΩΣΑΪΚΟ Οι Ρωµαίοι ψαράδες είχαν αναγάγει σε επιστήµη την προετοιµασία του δολώµατος, δηµιουργώντας ειδικά δολώµατα για τα διάφορα είδη ψαριών, µε τη χρήση αρωµατικών φυτών. 7

8 Παρά το γεγονός, ότι η κατανάλωση τού ψαριού ήταν µεγάλη, οι ψαράδες παρέµεναν φτωχοί, σε αντίθεση µε όσους ασχολούνταν µε τη µεταποίηση και το εµπόριο των ψαριών. Η αγάπη για το ψάρι διαδόθηκε πολύ περισσότερο στην Ευρώπη κατά το Μεσαίωνα. Καθώς η θρησκεία απαγόρευε την κατανάλωση κρέατος για περίπου 200 µέρες το χρόνο, ο κόσµος στράφηκε στην κατανάλωση ψαριών και θαλασσινών. Έτσι, η αλιεία παρουσίασε ιδιαίτερη ανάπτυξη, όπως και το εµπόριο των ψαριών, η επεξεργασία τους και η ιχθυοτροφία. Οι καλόγεροι πρωτοστάτησαν στην αλιεία, αφού είχαν καταργήσει τελείως το κρέας από τη διατροφή τους. Από καλόγερους, επίσης, ξεκίνησαν και οι πρώτες προσπάθειες ανάπτυξης της ιχθυοκαλλιέργειας στην Ευρώπη, αν και όπως αναφέραµε, οι Κινέζοι εφάρµοζαν την τεχνική της ιχθυοκαλλιέργειας πολλούς αιώνες νωρίτερα. Η αλιεία στις µέρες µας Τα τελευταία εκατό χρόνια η αλιεία βιοµηχανοποιήθηκε. Μηχανοκίνητα αλιευτικά σκάφη, ψυγεία, υπερσύγχρονοι εξοπλισµοί για τον εντοπισµό κοπαδιών, ραντάρ, βυθόµετρα, ειδικοί µηχανισµοί ψαρέµατος, τεχνητά δολώµατα και συνθετικά δίχτυα, µεταξύ άλλων, συνέβαλλαν στην εντατικοποίηση της αλιείας, την ανάπτυξη της υπερπόντιας αλιείας, αλλά και στην εξάντληση πολλών θαλάσσιων ειδών. Η πεποίθησή µας, ότι οι θαλάσσιοι πόροι είναι ανεξάντλητοι, αποδεικνύεται εντελώς λανθασµένη. Σήµερα, κράτη όπως η Ρωσία, η Ιαπωνία, η Κίνα, οι Η.Π.Α. και χώρες της Ε.Ε. αλιεύουν σε ολόκληρο την υφήλιο, ενώ ο παγκόσµιος πληθυσµός των ψαράδων ανέρχεται στα άτοµα περίπου. ΣΥΓΧΡΟΝΟ ΑΛΙΕΥΤΙΚΟ ΣΚΑΦΟΣ (ΜΗΧΑΝΟΤΡΑΤΑ) Για να µάθεις περισσότερα: Υπουργείο Εµπορικής Ναυτιλίας 8

9 Αλιευτικά εργαλεία και µέθοδοι Η Θαλάσσια Αλιεία διακρίνεται σε Παράκτια, Μέση και Υπερπόντια. Στην Παράκτια Αλιεία, µικρά αλιευτικά σκάφη δραστηριοποιούνται κοντά στην ακτή, ενώ τα εργαλεία που χρησιµοποιούνται είναι κυρίως δίχτυα, παραγάδια, αγκίστρια, παγίδες και πεζότρατα. Στη Μέση Αλιεία, µεγαλύτερα σκάφη ψαρεύουν σε µεγαλύτερα βάθη, ενώ στην Υπερπόντια, ειδικά σκάφη ταξιδεύουν σε όλον τον κόσµο για µήνες, έχοντας τη δυνατότητα να καταψύχουν µεγάλες ποσότητες αλιευµάτων. Οι µηχανότρατες και τα γρι γρι αποτελούν τους συνήθεις τρόπους Μέσης και Υπερπόντιας Αλιείας. Ένας βασικός διαχωρισµός που, τα τελευταία χρόνια, γίνεται στα αλιευτικά εργαλεία είναι το κατά πόσο αυτά είναι επιλεκτικά ή µη επιλεκτικά. Επιλεκτικά είναι τα αλιευτικά εργαλεία που µε τη χρήση τους αλιεύουµε συγκεκριµένα θαλάσσια είδη, που έχουν για εµάς εµπορική αξία (π.χ., χταπόδι, σουπιά, αστακός). Μη επιλεκτικά είναι τα αλιευτικά εργαλεία, µε τα οποία πιάνουµε και θαλάσσια είδη, που δεν έχουν εµπορική αξία για εµάς (ιππόκαµπος, φύκια, φεγγαρόψαρο), ή που η αλίευση τους είναι παράνοµη (π.χ. γόνος, απειλούµενα είδη). Τα βασικότερα χαρακτηριστικά των κυριότερων αλιευτικών εργαλείων και µεθόδων είναι: ΙΧΤΥΑ: Τα δίχτυα είναι ο απλούστερος και συνηθέστερος τρόπος αλιείας. Ανάλογα µε το ψάρι, που επιδιώκει να πιάσει ο ψαράς, είναι κατασκευασµένο και το δίχτυ. Αν πρόκειται για µικρά ψάρια (σαρδέλες, µπαρµπούνια, γαρίδες κ.ά.), το δίχτυ είναι κατασκευασµένο από ψιλό νήµα κι έχει µικρές τρύπες. Αν πρόκειται για µεγάλα ψάρια, το δίχτυ είναι χοντρό και γερό µε µεγάλα ανοίγµατα. Πάνω στο δίχτυ είναι δεµένοι φελλοί και βαρίδια. Τα δίχτυα διακρίνονται σε δίχτυα βυθού και σε δίχτυα επιφάνειας. Τα δίχτυα µπορεί να είναι και επιλεκτικά και µη επιλεκτικά εργαλεία, ανάλογα µε το µήκος τους και το άνοιγµα που έχουν οι τρύπες τους. ΠΑΡΑΓΑ Ι: Το παραγάδι αποτελείται από ένα χοντρό νήµα, στο οποίο δένονται, σε µικρή απόσταση το ένα από το άλλο, κοµµάτια λεπτότερου νήµατος, που φέρουν στις άκρες τους αγκίστρια. Απλώνεται στο βυθό ή την επιφάνεια της θάλασσας. Αν και το ψάρεµα µε παραγάδι θεωρείται πολύ αποτελεσµατικό, δε θεωρείται επιλεκτικό εργαλείο. 9

10 ΠΑΡΑΓΑ Ι ΣΤΗΝ ΕΠΙΦΑΝΕΙΑ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΑΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΠΑΡΑΓΑ ΙΟΥ ΣΕ ΠΑΝΕΡΙ ΠΑΓΙ ΕΣ: Οι παγίδες που χρησιµοποιούν οι ψαράδες είναι ο κιούρτος, το κοφινέλο και η αστακοπαγίδα. Οι αστακοπαγίδες, όπως µαρτυράει και το όνοµα τους, χρησιµοποιούνται για το ψάρεµα του αστακού. Οι κιούρτοι χρησιµοποιούνται για ψάρια του βυθού και τα κοφινέλα για ψάρεµα λίγο πιο πάνω από το βυθό, µε τα ανάλογα δολώµατα για τα διάφορα είδη ψαριών. Και οι τρεις παγίδες που αναφέραµε είναι επιλεκτικά εργαλεία αλιείας. ΚΟΦΙΝΕΛΟ ΑΣΤΑΚΟΟΠΑΓΙ Α ΚΙΟΥΡΤΟΣ 10

11 ΠΕΖΟΤΡΑΤΑ: Η πεζότρατα αποτελείται από δυο πλευρικές επιφάνειες µε δίχτυ και µια µεσαία δικτυωτή επιφάνεια µε µικρές τρύπες. Οι δυο πλευρές έχουν στο πάνω µέρος σχοινί µε φελλούς και στο κάτω µέρος σχοινί µε βαρίδια. Η τράτα ρίχνεται µε σκάφος µέσα στη θάλασσα και µε τα σχοινιά που είναι δεµένα στις δυο άκρες της, σέρνεται σιγά-σιγά προς τη στεριά (βλέπε παρακάτω φωτογραφία). Έτσι τα ψάρια που κυκλώνονται από την τράτα οδηγούνται από τα πλευρικά δίχτυα προς το σάκο. Το ψάρεµα µε πεζότρατα δε θεωρείται επιλεκτικό. Η χρήση του συγκεκριµένου εργαλείου έχει απαγορευτεί στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης (εκτός της Ελλάδας), γιατί καταστρέφει το γόνο και πιάνει πολύ µικρά ψάρια. ΙΑ ΟΧΙΚΕΣ ΦΑΣΕΙΣ ΧΡΗΣΗΣ ΠΕΖΟΤΡΑΤΑΣ ΜΗΧΑΝΟΤΡΑΤΑ: Η µηχανότρατα είναι σκάφος που ψαρεύει σέρνοντας δίχτυα στη θάλασσα. Οι µηχανότρατες διακρίνονται σε πελαγικές και βυθότρατες, ανάλογα µε το βάθος που σέρνουν τα δίχτυα τους. Το ψάρεµα µε µηχανότρατα δε θεωρείται επιλεκτικό, ενώ ειδικά η χρήση της βυθότρατας καταστρέφει το βυθό της θάλασσας. ΠΕΛΑΓΙΚΗ ΤΡΑΤΑ ΒΥΘΟΤΡΑΤΑ ΓΡΙ ΓΡΙ: Το γρι γρι είναι ένα κυκλικό δίχτυ. Έχει φελλούς στο πάνω µέρος και βαρίδια στο κάτω, για να κρατούν το δίχτυ κάθετα µέσα στη θάλασσα. Με το δίχτυ αυτό οι ψαράδες κυκλώνουν το µέρος της θάλασσας, όπου βρίσκονται τα ψάρια και τραβώντας ένα σχοινί σχηµατίζεται σάκος, που παγιδεύει µέσα το αλίευµα. Με το γρι - γρι αλιεύονται κυρίως ψάρια του αφρού. Το ψάρεµα µε γρι γρι γίνεται συνήθως τη νύχτα. Τα ψάρια προσελκύονται από 11

12 το φως που εκπέµπουν οι λάµπες στις βάρκες, συγκεντρώνονται κοντά στις βάρκες και εκεί κυκλώνονται. Το ψάρεµα µε γρι-γρι δεν θεωρείται επιλεκτικό. ΨΑΡΕΜΑ ΜΕ ΓΡΙ-ΓΡΙ Για να µάθεις περισσότερα: Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίµων 5ο ηµοτικό Σχολείο Πύργου Ηλίας 12

13 Η θαλάσσια αλιεία στην Ελλάδα Η αλιεία έπαιζε πάντα καθοριστικό ρόλο στην οικονοµική και κοινωνική ζωή των Ελλήνων. Σήµερα, αν και η συµβολή της στην εθνική οικονοµία θεωρείται σχετικά µικρή, η αλιεία συµβάλλει καθοριστικά στην κοινωνική και οικονοµική συνοχή πολλών νησιωτικών και παράκτιων κοινοτήτων της χώρας. Στο µητρώο αλιευτικών σκαφών είναι εγγεγραµµένα περίπου αλιευτικά σκάφη. Από αυτά τα δραστηριοποιούνται σε καθηµερινή βάση και απασχολούν γύρω στα άτοµα. Υπολογίζεται ότι το 94% των αλιευτικών σκαφών ασκούν Παράκτια αλιεία. Ποσοστό 4% του συνολικού αριθµού των αλιευτικών σκαφών είναι µηχανότρατες Μέσης αλιείας και µόλις ένα 1,07% αντιπροσωπεύει σκάφη Υπερπόντιας αλιείας που δραστηριοποιούνται στον Ατλαντικό Ωκεανό. Εκτός από τους επαγγελµατίες ψαράδες υπάρχουν και οι ερασιτέχνες. Ερασιτεχνική είναι η αλιεία που σκοπό έχει την ψυχαγωγία και όχι την απόκτηση εισοδήµατος. Στην ερασιτεχνική αλιεία επιτρέπονται οι παγίδες, τα µικρά παραγάδια, η απόχη, το καµάκι καθώς και διάφορα αγκιστρωτά εργαλεία, ενώ η ποσότητα ψαριών που επιτρέπεται να ψαρεύεται είναι περιορισµένη (έως 5 κιλά). Σύµφωνα µε τις άδειες που έχουν εκδοθεί από το Λιµεναρχείο, οι ερασιτέχνες ψαράδες στην Ελλάδα υπολογίζονται γύρω στους

14 Προβλήµατα που επηρεάζουν τους ψαράδες Οι κυριότερες απειλές που δέχεται ο κλάδος της Αλιείας είναι: Η υπεραλίευση. Η παράνοµη, αδήλωτη και ανεξέλεγκτη αλιεία. Η µη εφαρµογή της νοµοθεσίας. (βλέπε Παράρτηµα, σελίδα 26) Η ρύπανση της θάλασσας. Ο ανταγωνισµός µεταξύ επαγγελµατιών και ερασιτεχνών ψαράδων. Η ραγδαία αύξηση των ερασιτεχνών ψαράδων, οι οποίοι ψαρεύουν στην παράκτια ζώνη, τους φέρνει σε σύγκρουση µε τους επαγγελµατίες, οι οποίοι ψαρεύουν για βιοποριστικούς λόγους. Οι ζηµιές που προκαλούνται στα αλιευτικά εργαλεία από θαλάσσια θηλαστικά (βλέπε σελίδα 17) Η µη εφαρµογή της Ευρωπαϊκής Νοµοθεσίας για την Αλιεία από χώρες που δεν ανήκουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση (πχ. Τουρκία, Μαρόκο) (βλέπε Παράρτηµα, σελίδα 27) Η εισβολή ξενικών ειδών στην Μεσόγειο (βλέπε Παράρτηµα, σελίδα 31) Υπεραλίευση, είναι η αλίευση περισσότερων ψαριών από όσα µπορούν να αναπαραχθούν µε φυσικούς τρόπους. Σύµφωνα µε τον Οργανισµό Τροφίµων και Γεωργίας των Ηνωµένων Εθνών (FAO): το 25% όλων των αλιευτικών αποθεµάτων, που έχουν καταγραφεί παγκοσµίως, είναι υπεραλιευµένα ή εξαντληµένα, το 50% των αλιευτικών αποθεµάτων, που έχουν καταγραφεί παγκοσµίως, αλιεύεται µε εντατικούς ρυθµούς, αφήνοντας ένα µικρό περιθώριο ανάκαµψης τους, το 90% των µεγάλων ψαριών των ωκεανών έχουν ήδη αλιευθεί, αν συνεχίσουµε να ψαρεύουµε µε τους ίδιους ρυθµούς, µέχρι το 2050 θα έχουν καταρρεύσει όλα τα θαλάσσια είδη που αλιεύονται σήµερα (ως κατάρρευση ορίζεται η µείωση του πληθυσµού ενός είδους κατά 90%). (βλέπε Παράρτηµα σελίδα 25) 14

15 Η παράνοµη αλιεία αφορά σε δραστηριότητες που πραγµατοποιούνται κατά παράβαση των νόµων. Η αδήλωτη αλιεία, αφορά σε νόµιµες δραστηριότητες που έχουν δηλωθεί µε εσφαλµένα στοιχεία και η ανεξέλεγκτη σε δραστηριότητες που ασκούνται από σκάφη «χωρίς εθνικότητα». Το πρόβληµα εντοπίζεται κυρίως στα χωρικά ύδατα των αναπτυσσόµενων χωρών, όπου οι δυνατότητες ελέγχου από τους λιµενικούς είναι περιορισµένες. (βλέπε Παράρτηµα, σελίδα 26) Για να µάθεις περισσότερα: Ευρωπαϊκή Επιτροπή Τµήµα Αλιείας Οργανισµός Τροφίµων και Γεωργίας Ηνωµένων Εθνών Τµήµα Αλιείας 15

16 Επιπτώσεις της αλιείας στο περιβάλλον Επιπτώσεις στο βυθό της θάλασσας Το θαλάσσιο οικοσύστηµα έχει υποστεί σοβαρές βλάβες, από τα συρόµενα εργαλεία (βυθότρατες) που καταστρέφουν τη χλωρίδα του βυθού, στερώντας την τροφή από πλήθος θαλάσσιων ειδών και περιορίζοντας και υποβαθµίζοντας σηµαντικά τις περιοχές αναπαραγωγής τους. Οι επιστήµονες υπολογίζουν, ότι το 50% των οικοσυστηµάτων του βυθού της Μεσογείου θεωρούνται κατεστραµµένα εξαιτίας των συρόµενων εργαλείων, ενώ από ό,τι έχει αποµείνει, κάθε χρόνο χάνεται το 2-5%. Με αυτές τις αλιευτικές τεχνικές καταστρέφεται το θαλάσσιο οικοσυστήµατα και των µεγάλων βαθών, το οποίο είναι πολύ πιο ευάλωτο. Σύµφωνα µε επιστηµονικά στοιχεία, οι µορφές ζωής που συναντώνται στα µεγάλα βάθη αποκαθίστανται µε πολύ αργούς ρυθµούς. Μετά από µία καταστροφή, τέτοιας έκτασης, µπορεί να χρειαστούν δεκαετίες έως και εκατοντάδες χρόνια για να αποκατασταθούν. Για να µάθεις περισσότερα: Greenpeace Απορριπτόµενο αλίευµα Πολλά από τα ψάρια, που µαζεύουν οι ψαράδες στα δίχτυα τους, απορρίπτονται ξανά στη θάλασσα νεκρά ή πληγωµένα, γιατί δεν έχουν εµπορικό ενδιαφέρον. Το σύνολο των θαλάσσιων ειδών που µπλέκονται στα εργαλεία των ψαράδων «κατά λάθος», ονοµάζεται απορριπτόµενο αλίευµα. Υπολογίζεται ότι κάθε χρόνο 20 εκατοµµύρια τόνοι θαλάσσιοι οργανισµοί αποτελούν απορριπτόµενο αλίευµα, ποσότητα που αντιστοιχεί στο ¼ τουλάχιστον της παγκόσµιας αλιευτικής παραγωγής. Βασική αιτία αυτής της καταστροφής είναι η χρήση µη επιλεκτικών αλιευτικών µεθόδων και εργαλείων (δίχτυα µε µικρό άνοιγµα, παραγάδια, µηχανότρατες, γρι-γρι), που δεν ξεχωρίζουν τα ψάρια µε εµπορική αξία από εκείνα που έχουν πολύ µικρή εµπορική αξία ή µικρό µέγεθος ή που η αλίευση τους είναι παράνοµη, γιατί είναι απειλούµενα µε εξαφάνιση ή κινδυνεύοντα. Με αυτό τον τρόπο, κάθε χρόνο αφαιρούνται από τη θάλασσα µεγάλες ποσότητες νεαρών ψαριών, που δεν έχουν προλάβει να αναπαραχθούν. 16

17 Για να µάθεις περισσότερα: The Fisheries Secretariat Μη κερδοσκοπικός Οργανισµός µε έδρα την Σουηδία Μείωση της βιοποικιλότητας Από πρόσφατες µελέτες αποδεικνύεται ότι η βιοποικιλότητα του θαλάσσιου οικοσυστήµατος µειώνεται σηµαντικά από την ανεξέλεγκτη και παράνοµη αλιεία. Σύµφωνα µε τους επιστήµονες, κάθε εξαφάνιση είδους αλλά και κάθε µείωση πληθυσµού συντελεί στην ακόµη µεγαλύτερη υποβάθµιση του οικοσυστήµατος. Ο ωκεανός είναι ένας µεγάλος «ανακυκλωτής». Παίρνει τα λύµατα και τα µετατρέπει σε θρεπτικές ουσίες, αφαιρεί τις τοξίνες από το νερό και µετατρέπει το διοξείδιο του άνθρακα σε οξυγόνο. Αλλά για να γίνει αυτό, ο ωκεανός χρειάζεται όλα τα φυτικά και ζωικά είδη που ζουν στις θάλασσες. Επιπλέον η κατάρρευση της θαλάσσιας ζωής επιταχύνεται από την υποβάθµιση της συνολικής υγείας του οικοσυστήµατος. Η επιβίωση των θαλάσσιων ειδών εξαρτάται από το καθαρό νερό, τον επαρκή πληθυσµό των θηραµάτων τους και τους διαφορετικούς βιοτόπους. Με αυτό τον τρόπο η απώλεια της βιοποικιλότητας µειώνει τη δυνατότητα των ωκεανών να διαιωνίσουν τη θαλάσσια ζωή, να αντισταθούν στις ασθένειες και να καθαρίσουν τους ρύπους. Για να µάθεις περισσότερα: Science Επιστηµονικό Περιοδικό Επιπτώσεις στα θαλάσσια θηλαστικά Οι ελληνικές θάλασσες φιλοξενούν µεγάλο αριθµό θαλάσσιων θηλαστικών (δελφίνια, φώκιες, φώκαινες και φάλαινες,) κάποια από τα οποία είναι απειλούµενα µε εξαφάνιση. Τα θαλάσσια θηλαστικά βρίσκονται στην κορυφή της τροφικής αλυσίδας, λειτουργώντας ως «ρυθµιστές» του θαλάσσιου περιβάλλοντος. Έτσι, ως µεγάλοι θηρευτές που είναι, διαµορφώνουν τον αριθµό, την κατανοµή και τη συµπεριφορά της λείας τους. Κατά συνέπεια, η εξαφάνιση τους επηρεάζει σηµαντικά την τροφική αλυσίδα. Τα θαλάσσια θηλαστικά στην προσπάθεια τους να βρουν τροφή, πολλές φορές προκαλούν ζηµιές στα δίχτυα των ψαράδων, αλλά και στην ίδια την ψαριά, προκαλώντας οικονοµική επιβάρυνση στους ψαράδες. Από την άλλη, επιστηµονικές έρευνες δείχνουν, ότι ο πληθυσµός των θαλάσσιων θηλαστικών επηρεάζεται σηµαντικά από την αλιεία, όπως αυτή πραγµατοποιείται σήµερα. Ανάµεσα στους παράγοντες που συντελούν στη συρρίκνωση του πληθυσµού των θαλάσσιων θηλαστικών είναι: 17

18 Η ηθεληµένη θανάτωση τους από ορισµένους ψαράδες. Η τυχαία σύλληψη τους σε αλιευτικά εργαλεία. Η υπεραλίευση που οδηγεί στη µείωση της διαθέσιµης τροφής τους. (δες επίσης Παράτηµα, σελίδα 30) Για να µάθεις περισσότερα: MOm. Εταιρεία για τη Μελέτη και Προστασία της Μεσογειακής Φώκιας. 18

19 Η σηµασία της διατήρησης της αλιείας Παρά τα προβλήµατα που αντιµετωπίζουν οι ψαράδες και τις αρνητικές επιπτώσεις της αλιείας στο περιβάλλον, κανείς δεν µπορεί να αµφισβητήσει τη σηµασία της διατήρησης της αλιευτικής δραστηριότητας. Συνοπτικά θα λέγαµε ότι: Η αλιεία συµβάλει στην οικονοµική και κοινωνική συνοχή πολλών νησιωτικών περιοχών. Τα ψάρια και τα θαλασσινά είναι από τα πιο εµπορικά προϊόντα. Η αξία τους υπολογίζεται σε δισεκατοµµύρια ευρώ ετησίως. Η αλιεία και οι σχετιζόµενοι κλάδοι µε την αλιεία, (εµπόριο, µεταποίηση), προσφέρουν εργασία σε εκατοµµύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσµο. Τα αλιευτικά προϊόντα εξασφαλίζουν τροφή υψηλής θρεπτικής αξίας σε δισεκατοµµύρια ανθρώπους. Εκτός από εξαιρετική πηγή ζωικών πρωτεϊνών, είναι επίσης πλούσια σε βιταµίνη A και D, µαγνήσιο, φώσφορο και µεταλλικά άλατα. Τα λιπαρά ψάρια περιέχουν έναν τύπο λιπαρού οξέος (ωµέγα-3) που είναι ζωτικής σηµασίας για την ανάπτυξη του εγκεφάλου των εµβρύων και των νηπίων. 19

20 Υπάρχουν λύσεις; Βιώσιµη αλιεία Τα αποθέµατα των ψαριών είναι ένας κοινός φυσικός πόρος, µέρος της κοινής κληρονοµιάς µας. εν ανήκουν σε κανέναν µέχρις ότου πραγµατοποιηθεί η αλίευση τους. Κατά τον ίδιο τρόπο η αλίευση ενός ψαριού προκαλεί την έλλειψη ενός διαθέσιµου ψαριού για τους υπόλοιπους ψαράδες. Κάθε ψαράς, ως εκ τούτου, εξαρτάται από τις ενέργειες των άλλων. Για να εξακολουθήσουν, λοιπόν, να υπάρχουν ψάρια και ψαράδες, θα πρέπει να ληφθούν υπόψη, όχι µόνο οι σηµερινές οικονοµικές ανάγκες των ψαράδων, αλλά και η ανάγκη διατήρησης ενός υγιούς και ζωντανού θαλάσσιου περιβάλλοντος, που θα το κληρονοµήσουν οι επόµενες γενιές. Η αλιεία, που λαµβάνει υπόψη της αυτούς τους παράγοντες, ονοµάζεται βιώσιµη αλιεία. Με τη βιώσιµη αλιεία προάγεται η χρήση επιλεκτικών αλιευτικών εργαλείων και ρυθµίζεται η ποσότητα των ψαριών που αλιεύονται, το είδος και τα µεγέθη τους και καθορίζονται τα αλιευτικά πεδία. Έτσι, καλύπτονται οι ανάγκες του παρόντος, χωρίς να απειλείται η δυνατότητα των µελλοντικών γενεών να καλύψουν τις δικές τους ανάγκες σε ψάρια και θαλασσινά και χωρίς να απειλείται το θαλάσσιο οικοσύστηµα µε κατάρρευση. Για να µάθεις περισσότερα: WWF Παγκόσµιο Ταµείο για τη Φύση Προστατευόµενες περιοχές Οι ωκεανοί φιλοξενούν το 80% της ζωής πάνω στη Γη και παράγουν το 50 % του οξυγόνου στον πλανήτη. Ωστόσο µόνο το 1% της επιφάνειας τους βρίσκεται υπό κάποιο καθεστώς προστασίας. Στην Ελλάδα, µέχρι σήµερα, υπάρχουν µόνο δύο θαλάσσιες Προστατευόµενες Περιοχές, το Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο Ζακύνθου και το Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο Αλοννήσου, Βόρειων Σποράδων. Στις περιοχές αυτές υπάρχει αλιευτική δραστηριότητα άλλα µε κάποιους περιορισµούς. Οι Προστατευόµενες Περιοχές έχουν σηµαντικά οφέλη για το θαλάσσιο οικοσύστηµα και τους κατοίκους των παράκτιων περιοχών. Μερικά από αυτά τα οφέλη είναι: Η αύξηση της βιοποικιλότητας. Η ανάκαµψη των ιχθυαποθεµάτων. 20

21 Η διατήρηση της παράκτιας αλιείας. Η ανάπτυξη εναλλακτικών δραστηριοτήτων, που δεν επιβαρύνουν το περιβάλλον, όπως οικοτουρισµός, καταδύσεις, υποθαλάσσια φωτογράφηση, έρευνα ή εκπαίδευση. Τεχνητοί ύφαλοι Οι τεχνητοί ύφαλοι είναι µια υποδοµή που αποτελείται συνήθως από τσιµεντένιους ογκόλιθους οι οποίοι τοποθετούνται στο βυθό, σε χαµηλά βάθη. Οι επιφάνειές του χρησιµεύουν ως καταφύγιο και τόπος αναπαραγωγής των ψαριών. Συνήθως, η δηµιουργία τους συνοδεύεται και από τη δηµιουργία µιας προστατευόµενης περιοχής. Στόχος της δηµιουργίας τεχνητών υφάλων είναι: Η βελτίωση του παράκτιου οικοσυστήµατος. Η αύξηση της βιοποικιλότητας. Η ανάκαµψη των ιχθυαποθεµάτων. Η διατήρηση της απασχόλησης της παράκτιας αλιείας. Στην Ελλάδα έχουν δηµιουργηθεί 4 τεχνητοί ύφαλοι: στην Κάλυµνο, τη Χαλκιδική, την Πρέβεζα και τη Καβάλα (βλέπε επίσης Παράρτηµα, σελίδα 28) Για να µάθεις περισσότερα: ΕΛΚΕΘΕ - Ελληνικό Κέντρο Θαλάσσιων Ερευνών Περιέχει βίντεο από την τοποθέτηση υφάλου στη Καβάλα Ευρωπαϊκή νοµοθεσία Οι χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ε.Ε.) για να προστατεύσουν τα αλιευτικά τους αποθέµατα και τον οικονοµικό κλάδο της αλιείας, υιοθέτησαν µια σειρά από µέτρα που προωθούν τη βιώσιµη αλιεία. Αυτά περιλαµβάνουν: Μέτρα για τον περιορισµό της συνολικής ποσότητας ψαριών που επιτρέπεται να αλιεύονται. Τεχνικά µέτρα, όπως προώθηση επιλεκτικών αλιευτικών εργαλείων, καθορισµός περιοχών απαγόρευσης της αλιείας και σεβασµός των περιοχών αναπαραγωγής. Μέτρα για τον περιορισµό της αλιευτικής προσπάθειας, µέσω της µείωσης των ηµερών που τα σκάφη επιτρέπεται να αλιεύουν, της µείωσης του αριθµού των αλιευτικών σκαφών που επιτρέπεται να αλιεύουν και της εκπαίδευσης των αλιέων προς άλλες δραστηριότητες. Ωστόσο, από την εφαρµογή του νέου κανονισµού διαπιστώθηκε ότι σε κάποιους τοµείς δεν υπήρξαν τα αναµενόµενα αποτελέσµατα. 21

22 Έτσι, ο νέος κανονισµός συναντάει προβλήµατα εφαρµογής στη Μεσόγειο Θάλασσα, καθώς οι περισσότερες χώρες της Μεσογείου δεν ανήκουν στην Ε.Ε., για να πειθαρχήσουν στα µέτρα απαγόρευσης και σωστής διαχείρισης των ιχθυαποθεµάτων (δες Παράρτηµα, σελίδα 27). Τέλος, ένα πολύ σηµαντικό πρόβληµα είναι και η µετατόπιση του προβλήµατος της υπεραλίευσης από τις θάλασσες της Ευρώπης στις θάλασσες της Αφρικής. Εξαιτίας της ολοένα αυξανόµενης ζήτησης θαλασσινών από τους ευρωπαίους καταναλωτές (η οποία δεν καλύπτεται από τα ευρωπαϊκά αποθέµατα), τεράστιοι στόλοι της Ε.Ε. αλιεύουν εντατικά στις ακτές της Αφρικής, οδηγώντας σε κατάρρευση τα ιχθυαποθέµατα και τον αλιευτικό κλάδο της περιοχής (δες Παράρτηµα, σελίδα 29). Για να µάθεις περισσότερα: Ευρωπαϊκή Επιτροπή Η Κοινή Αλιευτική Πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Προσωπική ευθύνη Η απουσία ελέγχων στα στάδια της αλιευτικής παραγωγής (αλιείς ιχθυόσκαλα - ιχθυοπωλεία εστιατόρια - καταναλωτές) φέρνει, πολλές φορές, στο πιάτο µας ψάρια πολύ µικρά για κατανάλωση, όπως το ψιλό µαριδάκι, η ψιλή κουτσοµούρα, ο γόνος, το χταποδάκι ή το γαριδάκι. Αυτό έχει ως συνέπεια, να αφαιρούνται από τη θάλασσα µεγάλες ποσότητες νεαρών ψαριών, που δεν έχουν προλάβει να αναπαραχθούν. Επιπλέον, ψάρια όπως ο τόνος, ο µπακαλιάρος, το λυθρίνι, η συναγρίδα, το µπαρµπούνι, η σφυρίδα, ο ξιφίας, ο οξύρρυγχος (από τον οποίο παίρνουµε το χαβιάρι) και ο ροφός, είναι µεταξύ των ειδών που απειλούνται άµεσα από την υπεραλίευση. Κάνοντας λοιπόν καλύτερες επιλογές, όταν αγοράζουµε ή παραγγέλνουµε ψάρι σε κάποιο εστιατόριο, µπορούµε να γίνουµε εµείς ρυθµιστές της κατάστασης. Με αυτό τον τρόπο: Υποστηρίζουµε τους ψαράδες που χρησιµοποιούν επιλεκτικά αλιευτικά εργαλεία. Συµβάλλουµε στη µείωση της παράνοµης, αδήλωτης και ανεξέλεγκτης αλιείας. Προστατεύουµε το θαλάσσιο περιβάλλον. Εξασφαλίζουµε ότι και οι µελλοντικές γενεές θα τρέφονται µε ψάρια και θαλασσινά. Για να µάθεις περισσότερα: WWF Παγκόσµιο Ταµείο για τη Φύση Οδηγός για σωστή κατανάλωση θαλασσινών και ψαριών. 22

23 Τι κάνει η MOm H MOm, η Εταιρεία για τη Μελέτη και Προστασία της Μεσογειακής Φώκιας, είναι µια µη κυβερνητική, µη κερδοσκοπική περιβαλλοντική οργάνωση. Στόχος της είναι η προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος µέσα από την προστασία της µεσογειακής φώκιας, του πιο απειλούµενου θαλάσσιου θηλαστικού της Ευρώπης. Οι σηµαντικότερες δράσεις της MOm για την προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος είναι: Η µελέτη της βιολογίας, της οικολογίας και της συµπεριφοράς της Μεσογειακής φώκιας. Η λειτουργία Κέντρου Περίθαλψης για τη Μεσογειακή φώκια. Το κέντρο περιθάλπει άρρωστες και τραυµατισµένες φώκιες. Μέχρι σήµερα 16 φώκιες έχουν γυρίσει υγιείς στο φυσικό τους περιβάλλον µέσα από το πρόγραµµα περίθαλψης της MOm. Η άσκηση πολιτικής πίεσης, για τη δηµιουργία θαλάσσιων προστατευόµενων περιοχών και την προώθηση της βιώσιµης αλιείας. Η µελέτη για την αντιµετώπιση της αλληλεπίδρασης µεταξύ Αλιείας Μεσογειακής φώκιας Η χάραξη εθνικής στρατηγικής για την προστασία της Μεσογειακής φώκιας. Η ενηµέρωση και ευαισθητοποίηση του κοινού. Η υλοποίηση προγραµµάτων περιβαλλοντικής εκπαίδευσης σε σχολεία της Ελλάδας. Η συνεργασία µε ερευνητικά ιδρύµατα και άλλες τοπικές, εθνικές και διεθνείς οργανώσεις. Για να µάθεις περισσότερα: MOm Εταιρεία για τη Μελέτη και Προστασία της Μεσογειακής Φώκιας 23

24 Τι µπορώ να κάνω εγώ Κάνω πιο υπεύθυνες επιλογές, όταν αγοράζω ή παραγγέλνω ψάρι. Αποφεύγω τα πολύ µικρά είδη και τα είδη που απειλούνται από την υπεραλίευση. Ενηµερώνοµαι για τους κανονισµούς στις προστατευόµενες περιοχές και τους σέβοµαι. εν συλλέγω φυτά και ζώα από τη θάλασσα, µόνο τα παρατηρώ και τα φωτογραφίζω. Φροντίζω να διατηρώ καθαρές τις ακτές και τη θάλασσα. εν ξεχνώ ότι η επιβίωση των θαλάσσιων οργανισµών εξαρτάται άµεσα από το καθαρό περιβάλλον. εν αγοράζω διακοσµητικά προϊόντα που προέρχονται από θαλάσσια είδη. Πολλοί πλανόδιοι πωλητές και µικρά µαγαζάκια διαθέτουν καβούκια από χελώνες, κοράλλια, αποξηραµένους ιππόκαµπους, ψάρια, κ.τ.λ.. Αγοράζοντας τέτοια προϊόντα συντηρούµε το εµπόριο ειδών άγριας ζωής. Αναφέρω οτιδήποτε ασυνήθιστο στο λιµεναρχείο ή τις τοπικές αρχές, όπως πετρελαιοκηλίδα, τραυµατισµένα θαλάσσια ζώα, ψάρεµα µε δυναµίτη. Στις διακοπές µου υποστηρίζω περιβαλλοντικά φιλικές επιχειρήσεις. Ρωτάω πριν αγοράσω: «τι πρωτοβουλίες για την προστασία του περιβάλλοντος έχει αναλάβει η επιχείρηση σας;» Είναι καλό να ξέρουν ότι είσαι ενηµερωµένος και νοιάζεσαι για την προστασία του περιβάλλοντος. Μαθαίνω περισσότερα για το θαλάσσιο περιβάλλον. Όσα περισσότερα γνωρίζω, τόσο πιο ενεργά µπορώ να συµβάλω στην προστασία των θαλασσών. Ενηµερώνω και τους φίλους µου! Υποστηρίζω περιβαλλοντικές οργανώσεις που ασχολούνται µε την προστασία των θαλασσών. Σερφάρω στο internet! Πολλοί δικτυακοί τόποι παρέχουν πληροφορίες για τις θάλασσες και τους ωκεανούς και για εθελοντικά προγράµµατα προστασίας τους. 24

25 Παράρτηµα Καθηµερινή 25/11/2006, σελίδα 7 25

26 Οίκο της Καθηµερινής, Αύγουστος 2006, Τεύχος 47, σελίδα 9 26

27 Καθηµερινή 5/4/2007, σελίδα 6 27

28 Τα Νέα 18/1/2008, σελίδα 15 28

29 Καθηµερινή 16/1/2008, σελίδα 3 29

30 Έθνος 5/8/2006, σελίδα 22 30

31 Τα Νέα 24/10/2007, σελίδα 16 31

32 Κύριες βιβλιογραφικές πηγές 1. Αλιευτικά Νέα, τεύχος 319, Φεβρουάριος Αριστοτέλης: «Των Περί τα Ζώα Ιστοριών», Εκδόσεις Κάκτος, Καπανταγάκης Α., Laurijsen J., Λιουδάκης Λ. Περιοδικό «Αλιευτικά Νέα», Ιανουάριο τεύχος 318, Οργανισµός Τροφίµων και Γεωργίας των Ηνωµένων Εθνών (FAO) 5. Ποταµιάνος Θέµος: «Εδώ βυθός», Βιβλιοπωλείο της Εστίας, Φαλάρας Πάνος: «Ψάρια και Ψαρέµατα», ιεθνείς Ναυτικές Εκδόσεις Χριστόπουλος Κώστας: «Θαλασσινά ψαρέµατα», Εκδόσεις Χριστάκη 8. Το βιβλίο των νέων της Ευρώπης. Μάθε να επιλέγεις. 9. Papakonstantinou C., Zenetos V., Vassilopoulou V., Tserpes G.: State of Hellenic Fisheries, HCMR, Worm B: Περιοδικό Science Ιούνιος 18,

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΑ-ΕΝΟΤΗΤΕΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΑ-ΕΝΟΤΗΤΕΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΑ-ΕΝΟΤΗΤΕΣ Σελ. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο :ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΘΑΛΑΣΣΙΩΝ ΜΕΤΑΦΟΡΩΝ 1α. : Η σημασία των θαλάσσιων μεταφορών 2 1β. : Τα κυριότερα δημιουργήματα των θαλάσσιων μεταφορών..2 ΚΕΦΑΛΑΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Ψάρια και Θαλασσινά στο Kόκκινο! - μία λίστα με τα είδη που κινδυνεύουν περισσότερο-

Ψάρια και Θαλασσινά στο Kόκκινο! - μία λίστα με τα είδη που κινδυνεύουν περισσότερο- Σχεδιασμός: www.myrmigidesignhouse.gr Κλεισόβης 9, 106 77 Αθήνα Tηλ.: 210 3840774-5 Fax: 210 3804008 E-mail: cnetwork@greenpeace.org www.greenpeace.gr Ψάρια και Θαλασσινά στο Kόκκινο! - μία λίστα με τα

Διαβάστε περισσότερα

98 Ο ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΚΠΕ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ

98 Ο ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΚΠΕ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ 98 Ο ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΚΠΕ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ «ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΙΑ ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ» ΤΟ ΝΕΡΟ - Η ΘΑΛΑΣΣΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα MOFI. ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ & ΑΛΙΕΙΑ Αντιμετωπίζοντας τη σχέση αλληλεπίδρασης στις ελληνικές θάλασσες

Πρόγραμμα MOFI. ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ & ΑΛΙΕΙΑ Αντιμετωπίζοντας τη σχέση αλληλεπίδρασης στις ελληνικές θάλασσες Πρόγραμμα MOFI ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ & ΑΛΙΕΙΑ Αντιμετωπίζοντας τη σχέση αλληλεπίδρασης στις ελληνικές θάλασσες Συμμετέχοντες WWF Ελλάς Ινστιτούτο Αλιευτικής Έρευνας Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Μαγνησίας Το αντικείμενο

Διαβάστε περισσότερα

Ινστιτούτο Αλιευτικής Έρευνας

Ινστιτούτο Αλιευτικής Έρευνας Ινστιτούτο Αλιευτικής Έρευνας monachus monachus & ψαράδες ψαράδες ψαράδες monachus monachus monachus monachus Αντίκτυπο στο είδος Αντίκτυπο στην αλιεία Βελτίωση της κατάστασης του μεγαλύτερου ευρωπαϊκού

Διαβάστε περισσότερα

Εικόνα 1. Σχηματική απεικόνιση του τι μπορεί να συμβεί κατά την είσοδο των ψαριών σε δίχτυα

Εικόνα 1. Σχηματική απεικόνιση του τι μπορεί να συμβεί κατά την είσοδο των ψαριών σε δίχτυα ΑΛΙΕΙΑ ΚΑΙ ΑΛΙΕΥΤΙΚΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ Η συνολική βιομάζα ενός ή περισσοτέρων ειδών που αφαιρείται από το οικοσύστημα με το ψάρεμα είναι γνωστή ως αλίευμα. Ένα μέρος του αλιεύματος θα διακινηθεί μέσα από τις αγορές

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΛΑΓΏΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΘΑΛΑΣΣΙΑ

ΑΛΛΑΓΏΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΘΑΛΑΣΣΙΑ ΟΙ ΕΠΙ ΡΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΚΛΙΜΑΤΙΚΩΝ ΑΛΛΑΓΏΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΘΑΛΑΣΣΙΑ ΑΛΙΕΙΑ ρ. Κώστας Παπακωνσταντίνου τ /ντής του Ινστιτούτου Θαλάσσιων Βιολογικών Πόρων τ. /ντής του Ινστιτούτου Θαλάσσιων Βιολογικών Πόρων Ελληνικό

Διαβάστε περισσότερα

ΘΑΛΑΣΣΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ WWF ΕΛΛΑΣ- ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ. Παρουσίαση στο ΚΠΕ ραπετσώνας 18 εκεμβρίου 2015

ΘΑΛΑΣΣΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ WWF ΕΛΛΑΣ- ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ. Παρουσίαση στο ΚΠΕ ραπετσώνας 18 εκεμβρίου 2015 ΘΑΛΑΣΣΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ WWF ΕΛΛΑΣ- ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ Παρουσίαση στο ΚΠΕ ραπετσώνας 18 εκεμβρίου 2015 ΘΑΛΑΣΣΙΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ - WWF ΕΛΛΑΣ Σημαντικό μέρος της στρατηγικής 2013-2017 είναι να αναπτύξει πλήρως

Διαβάστε περισσότερα

Η ΘΑΛΑΣΣΑ ΜΙΑ ΧΩΜΑΤΕΡΗ

Η ΘΑΛΑΣΣΑ ΜΙΑ ΧΩΜΑΤΕΡΗ Η ΘΑΛΑΣΣΑ ΜΙΑ ΧΩΜΑΤΕΡΗ Το Πρόβλημα Το περιβαλλοντικό πρόβλημα που εξετάζεται από το πρόγραμμα θάλασσα είναι ο άμεσος κίνδυνος επιβίωσης που αντιμετωπίζουν τα θαλάσσια θηλαστικά που ζουν στις ελληνικές

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΗ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΛΙΕΙΑΣ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΘΑΛΑΣΣΙΑΣ ΑΛΙΕΙΑΣ

ΓΕΝΙΚΗ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΛΙΕΙΑΣ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΘΑΛΑΣΣΙΑΣ ΑΛΙΕΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ & ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΕΝΙΚΗ /ΝΣΗ ΑΛΙΕΙΑΣ /ΝΣΗ ΘΑΛ. ΑΛΙΕΙΑΣ «Eθνικό σχέδιο παροπλισµού επαγγελµατικών αλιευτικών σκαφών που φέρουν το αλιευτικό εργαλείο «δίχτυ τράτας

Διαβάστε περισσότερα

10 + αλήθειες που μάθαμε συζητώντας με ψαράδες

10 + αλήθειες που μάθαμε συζητώντας με ψαράδες 10 + αλήθειες που μάθαμε συζητώντας με ψαράδες Ο Παγασητικός είναι μια κλειστή θάλασσα που τα νερά της αλλάζουν κάθε 8-9 μέρες χάρη στα ρεύματα Οι παλιές, μεγάλες πληγές Ελλιπής βιολογικός καθαρισμός Τα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. ΕΡΕΥΝΑ ΘΑΛΑΣΣΙΑΣ ΑΛΙΕΙΑΣ, ΕΤΟΥΣ 2012 µε µηχανοκίνητα σκάφη άνω των 20 HP

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. ΕΡΕΥΝΑ ΘΑΛΑΣΣΙΑΣ ΑΛΙΕΙΑΣ, ΕΤΟΥΣ 2012 µε µηχανοκίνητα σκάφη άνω των 20 HP ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Πειραιάς, 3 Ιουλίου 214 ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΡΕΥΝΑ ΘΑΛΑΣΣΙΑΣ ΑΛΙΕΙΑΣ, ΕΤΟΥΣ µε µηχανοκίνητα σκάφη άνω των 2 HP Από την Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ) ανακοινώνονται

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Αλιείας και Θαλασσίων Ερευνών

Τμήμα Αλιείας και Θαλασσίων Ερευνών ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Υπουργείο Γεωργίας, Φυσικών Πόρων και Περιβάλλοντος Τμήμα Αλιείας και Θαλασσίων Ερευνών 2012 Είναι αποδεκτό σε παγκόσμιο επίπεδο ότι οι κλασσικές πρακτικές διαχείρισης της αλιείας, όπως

Διαβάστε περισσότερα

«Εθνικό Σχέδιο Παροπλισµού επαγγελµατικών αλιευτικών σκαφών που

«Εθνικό Σχέδιο Παροπλισµού επαγγελµατικών αλιευτικών σκαφών που ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ & ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΙ ΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ Ε.Π. ΑΛΙΕΙΑΣ «Εθνικό Σχέδιο Παροπλισµού επαγγελµατικών αλιευτικών σκαφών που φέρουν το αλιευτικό εργαλείο «βιντζότρατα»

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ 3 ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΜΥΘΙΩΝ 4

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ 3 ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΜΥΘΙΩΝ 4 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ 3 ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΜΥΘΙΩΝ 4 ΠΗΓΕΣ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗΣ 5 ΣΤΑ ΙΑ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΜΥΘΙΩΝ 6 ΤΡΟΠΟΣ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗΣ 7 ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΚΑΙ ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗ ΤΟΥ ΥΛΙΚΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Προστατευόμενεςπεριοχέςως εργαλεία διατήρησης και διαχείρισης του θαλάσσιου περιβάλλοντος

Προστατευόμενεςπεριοχέςως εργαλεία διατήρησης και διαχείρισης του θαλάσσιου περιβάλλοντος Προστατευόμενεςπεριοχέςως εργαλεία διατήρησης και διαχείρισης του θαλάσσιου περιβάλλοντος Σωτήρης Ορφανίδης Δρ. Βιολόγος-Αναπληρωτής Ερευνητής Εθνικό Ίδρυμα Αγροτικής Έρευνας (ΕΘΙΑΓΕ) Ινστιτούτο Αλιευτικής

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Καταχώριση αλιευτικών εργαλείων στις άδειες αλιείας σκαφών σ εφαρµογή του Καν. (Ε.Κ.) 1281/2005

ΘΕΜΑ: Καταχώριση αλιευτικών εργαλείων στις άδειες αλιείας σκαφών σ εφαρµογή του Καν. (Ε.Κ.) 1281/2005 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ Αθήνα, 28 /12 / 2006 ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ & ΤΡΟΦΙΜΩΝ Αρ. Πρωτ. : 176605 ΓΕΝΙΚΗ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΛΙΕΙΑΣ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΘΑΛΑΣΣΙΑΣ ΑΛΙΕΙΑΣ Τµήµα 2 ο,3 ο & 4 ο Ταχ. ιεύθυνση: Λ. Συγγρού 150

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ-ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΕΣ. Θέμα: Αλιευτικό σκάφος

ΜΑΘΗΜΑ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ-ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΕΣ. Θέμα: Αλιευτικό σκάφος 4 ο Γυμνάσιο Λαμίας Σχολικό Έτος 2014-2015 Τμήμα Α 3 ΜΑΘΗΜΑ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ-ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΕΣ Θέμα: Αλιευτικό σκάφος Εργασία της μαθήτριας Μπλίκας Μαρία Ελένη ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΑ-ΕΝΟΤΗΤΕΣ Σελ.

Διαβάστε περισσότερα

ΔΑΣΙΚΑ & ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 13/06/2013 Δήμος Βισαλτίας

ΔΑΣΙΚΑ & ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 13/06/2013 Δήμος Βισαλτίας ΔΑΣΙΚΑ & ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 13/06/2013 Δήμος Βισαλτίας Τί είναι ένα Οικοσύστημα; Ένα οικοσύστημα είναι μια αυτο-συντηρούμενη και αυτορυθμιζόμενη κοινότητα ζώντων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΙΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΙΗΜΕΡΙ ΑΣ ΜΕ ΘΕΜΑ: «ΑΛΙΕΙΑ ΣΤΙΣ ΚΥΚΛΑ ΕΣ ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΜΕΛΛΟΝ» Κατ αρχήν, θα ήθελα να ευχαριστήσω τους οργανωτές της ιηµερίδας για την πρόσκληση που µου έστειλαν. Όµως, λόγω ειληµµένων

Διαβάστε περισσότερα

Μεταρρύθμιση της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής (ΚΑλΠ) Προς ένα καλύτερο μέλλον για τα ιχθυοαποθέματα και τους αλιείς

Μεταρρύθμιση της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής (ΚΑλΠ) Προς ένα καλύτερο μέλλον για τα ιχθυοαποθέματα και τους αλιείς Μεταρρύθμιση της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής (ΚΑλΠ) Προς ένα καλύτερο μέλλον για τα ιχθυοαποθέματα και τους αλιείς Η πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής με μια ματιά Δράση ενάντια στην υπεραλίευση, με στόχο

Διαβάστε περισσότερα

Ψάρεμα με σκάφος. αφιέρωμα Σκάφος & Ψάρεμα

Ψάρεμα με σκάφος. αφιέρωμα Σκάφος & Ψάρεμα Ψάρεμα με σκάφος Η επαφή με τη φύση, ιδιαίτερα εν όψει διακοπών, συμβάλλει στην ξεκούραση, στην ηρεμία και στη χαλάρωση, που όλοι χρειαζόμαστε. Τι καλύτερο λοιπόν από το ψάρεμα, μια ευχάριστη ασχολία για

Διαβάστε περισσότερα

Θάλασσες της Ναυπάκτου. Εργασία Β Τετραμήνου

Θάλασσες της Ναυπάκτου. Εργασία Β Τετραμήνου Θάλασσες της Ναυπάκτου Εργασία Β Τετραμήνου Το project αυτό δημιουργήθηκε από μαθητές της Α τάξης του 2 ου Γενικού Λυκείου Ναυπάκτου και έχει στόχο να προβάλλει hobby, αθλήματα καθώς και δραστηριότητες

Διαβάστε περισσότερα

Το μεγαλύτερο μέρος της γης αποτελείται από νερό. Το 97,2% του νερού αυτού

Το μεγαλύτερο μέρος της γης αποτελείται από νερό. Το 97,2% του νερού αυτού 1. Το νερό στη φύση και τη ζωή των ανθρώπων Το μεγαλύτερο μέρος της γης αποτελείται από νερό. Το 97,2% του νερού αυτού βρίσκεται στους ωκεανούς, είναι δηλαδή αλμυρό. Μόλις το 2% βρίσκεται στους πόλους

Διαβάστε περισσότερα

Επιπτώσεις στη Βιοποικιλότητα και τα Οικοσυστήματα

Επιπτώσεις στη Βιοποικιλότητα και τα Οικοσυστήματα Τοποθέτηση & Λειτουργία Μηχανών Θαλάσσιας Ενέργειας: Επιπτώσεις στη Βιοποικιλότητα και τα Οικοσυστήματα Αναστασία Μήλιου Αρχιπέλαγος Ινστιτούτο Θαλάσσιας Προστασίας www.archipelago.gr Αρχικό στάδιο ανάπτυξης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΟΥ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΥ ΑΚΤΩΝ

ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΟΥ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΥ ΑΚΤΩΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΟΥ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΥ ΑΚΤΩΝ 25.9.2010 Γίνε κι εσύ μέρος της λύσης Δήλωσε συμμετοχή για τον καθαρισμό μιας κοντινής σου παραλίας Κάθε Σεπτέμβριο, το τρίτο Σάββατο, χιλιάδες εθελοντές σε

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ. (Monachus monachus)

ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ. (Monachus monachus) ΑΠΕΙΛΟΥΜΕΝΑ ΕΙ Η ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ (Monachus monachus) Η Μεσογειακή Φώκια είναι το µόνο είδος φώκιας που συναντάται στη Μεσόγειο και αποτελεί ένα από τα πλέον απειλούµενα είδη θαλάσσιων θηλαστικών στον

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ 3 ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΜΥΘΙΩΝ 4

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ 3 ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΜΥΘΙΩΝ 4 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ 3 ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΜΥΘΙΩΝ 4 ΠΗΓΕΣ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗΣ 5 ΣΤΑ ΙΑ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΜΥΘΙΩΝ 6 ΤΡΟΠΟΣ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗΣ 7 ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΚΑΙ ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗ ΤΟΥ ΥΛΙΚΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Και το Βορειοανατολικό Αιγαίο την περιοχή που προσδιορίζουν τα στίγματα

Και το Βορειοανατολικό Αιγαίο την περιοχή που προσδιορίζουν τα στίγματα Ref. Ares(2014)1496263-12/05/2014 Ονομάζομαι Μανιάτης Ερμόλαος,είμαι ψαράς από την Ελλάδα και στέλνω αυτό το έγγραφο προς την Ευρωπαική Επιτροπή, σχετικά με τη διαβούλευση που θα γίνει για να συγκεντρωθούν

Διαβάστε περισσότερα

Προστατευόμενες θαλάσσιες περιοχές φυσικής κληρονομιάς

Προστατευόμενες θαλάσσιες περιοχές φυσικής κληρονομιάς Προστατευόμενες θαλάσσιες περιοχές φυσικής κληρονομιάς Habitat: κυρίαρχη μορφή, γύρω από την οποία αναπτύσσεται ένας οικότοπος Χλωρίδα (π.χ. φυτό-φύκος) Πανίδα (π.χ. ύφαλος διθύρων) Γεωλογική μορφή (π.χ.

Διαβάστε περισσότερα

<< Η ΑΛΙΕΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, ΤΑ ΑΛΙΕΥΤΙΚΑ ΣΚΑΦΗ ΚΑΙ ΕΡΓΑΛΕΙΑ, Η ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΚΑΙ ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ >>

<< Η ΑΛΙΕΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, ΤΑ ΑΛΙΕΥΤΙΚΑ ΣΚΑΦΗ ΚΑΙ ΕΡΓΑΛΕΙΑ, Η ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΚΑΙ ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ >> > Εργασία στο μάθημα ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Γυμνάσιο Κουφονησίων Λ.Τ. Συγγραφείς: Μαύρος Γεώργιος Πασσάρη

Διαβάστε περισσότερα

WWW.KINDYKIDS.GR. Όταν η ζωή στο νηπιαγωγείο γίνεται παιχνίδι! Το Site για γονείς και νηπιαγωγούς

WWW.KINDYKIDS.GR. Όταν η ζωή στο νηπιαγωγείο γίνεται παιχνίδι! Το Site για γονείς και νηπιαγωγούς WWW.KINDYKIDS.GR Όταν η ζωή στο νηπιαγωγείο γίνεται παιχνίδι! Το Site για γονείς και νηπιαγωγούς Το υλικό αυτό αποτελεί πνευματική ιδιοκτησία του KindyKids.gr και διανέμεται δωρεάν. ΖΩΑ ΠΟΥ ΚΙΝΔΥΝΕΥΟΥΝ

Διαβάστε περισσότερα

Η τραγωδία των θαλασσών. Γιάννης Α. Φίλης Πολυτεχνείο Κρήτης

Η τραγωδία των θαλασσών. Γιάννης Α. Φίλης Πολυτεχνείο Κρήτης Η τραγωδία των θαλασσών Γιάννης Α. Φίλης Πολυτεχνείο Κρήτης Οι ωκεανοί καλύπτουν το 70% της Γης. Καθ όλες τις ενδείξεις η ζωή πρωτοεμφανίσθηκε εκεί. Η ζωή στους ωκεανούς είναι πολύ πλούσια αλλά και ευάλωτη!

Διαβάστε περισσότερα

«H ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΧΡΟΝΙΑ ΕΩΣ ΣΗΜΕΡΑ»

«H ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΧΡΟΝΙΑ ΕΩΣ ΣΗΜΕΡΑ» «H ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΧΡΟΝΙΑ ΕΩΣ ΣΗΜΕΡΑ» Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΚΑΙ Η ΘΑΛΑΣΣΑ Οι χρησιμότητες της θάλασσας είναι πολλές όπως πολλές είναι κι οι ωφέλειες που η θάλασσα παρέχει στον άνθρωπο. Ο ι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΑΙΡΙΚΗ * ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ * ΕΥΘΥΝΗ

ΕΤΑΙΡΙΚΗ * ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ * ΕΥΘΥΝΗ ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Η εταιρική κοινωνική ευθύνη αναφέρεται στις ενέργειες των επιχειρήσεων που αποσκοπούν στην συμβολή αντιμετώπισης περιβαλλοντικών και κοινωνικών ζητημάτων. Η Βασιλείου

Διαβάστε περισσότερα

«ΚΑΘΑΡΙΣΤΕ ΤΗ ΜΕΣΟΓΕΙΟ 2012»

«ΚΑΘΑΡΙΣΤΕ ΤΗ ΜΕΣΟΓΕΙΟ 2012» 17 η Εκστρατεία εθελοντικών καθαρισμών παράκτιων και άλλων φυσικών περιοχών «ΚΑΘΑΡΙΣΤΕ ΤΗ ΜΕΣΟΓΕΙΟ 2012» Περιεχόμενα 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ... 2 2. Η ΕΚΣΤΡΑΤΕΙΑ «ΚΑΘΑΡΙΣΤΕ ΤΗ ΜΕΣΟΓΕΙΟ 2011» ΣΕ ΑΡΙΘΜΟΥΣ... 4 2.1 Αριθμός

Διαβάστε περισσότερα

41o Γυμνάσιο Αθήνας Σχ. Έτος 2013-2014 Τμήμα Β1

41o Γυμνάσιο Αθήνας Σχ. Έτος 2013-2014 Τμήμα Β1 41o Γυμνάσιο Αθήνας Σχ. Έτος 2013-2014 Τμήμα Β1 Φώκια Μονάχους- Μονάχους Η μεσογειακή φώκια Monachus monachus πήρε το όνομά της είτε εξαιτίας του σχήματος του πάνω μέρους του κεφαλιού της που μοιάζει σαν

Διαβάστε περισσότερα

(ΠΔ) ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΔΙΑΤΑΓΜΑ ΥΠ' ΑΡΙΘ. 65

(ΠΔ) ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΔΙΑΤΑΓΜΑ ΥΠ' ΑΡΙΘ. 65 (ΠΔ) ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΔΙΑΤΑΓΜΑ ΥΠ' ΑΡΙΘ. 65 Ρυθμιστικά μέτρα για την αλιεία του αχινού του είδους Paracentrotus lividus. Έχοντας υπόψη: 1. Τις διατάξεις των περ. α), ε), ι) και ιβ) της παρ. 1 του άρθρου 10 και

Διαβάστε περισσότερα

Ζώα υπό εξαφάνιση - Το Γιγάντιο Πάντα

Ζώα υπό εξαφάνιση - Το Γιγάντιο Πάντα Ζώα του δάσους υπό εξαφάνιση Τμήμα Α4 Σχ. Έτος 2012-20132013 Α τετράμηνο Είναι διεθνές σύμβολο της WWF. Τ α υ τ ό τ η τ α Όνομα : Γιγάντιο Πάντα Βάρος : 86-125 κιλά Ύψος : 1.20-1.90μ. Βιότοπος, εξάπλωση

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικοί Βιότοποι. Τάξη Οδηγίες Μάθημα Ε Δημοτικού Πώς συμπληρώνουμε τα φύλλα εργασίας Γεωγραφία

Ελληνικοί Βιότοποι. Τάξη Οδηγίες Μάθημα Ε Δημοτικού Πώς συμπληρώνουμε τα φύλλα εργασίας Γεωγραφία Τάξη Οδηγίες Μάθημα Ε Δημοτικού Πώς συμπληρώνουμε τα φύλλα εργασίας Γεωγραφία Στόχος της δραστηριότητας αυτής είναι να γνωρίσουμε και να καταγράψουμε τους ελληνικούς βιότοπους και να εντοπίσουμε τα ζώα

Διαβάστε περισσότερα

Ψάρια και θαλασσινά στο κόκκινο!

Ψάρια και θαλασσινά στο κόκκινο! Ψάρια και θαλασσινά στο κόκκινο! Μάρτιος 2010 www.greenpeace.gr Σχεδιασμός-προσαρμογή: Στεύη Παναγιωτάκη Επιμέλεια κειμένων: Ναταλία Τσιγαρίδου, Άντζελα Λάζου Greenpeace Έκδοση: Μάρτιος 2010 Από τo Ελληνικό

Διαβάστε περισσότερα

4 η ΤΗΛΕ ΙΑΣΚΕΨΗ Α) Γενικά Στοιχεία 1) άσκαλοι (ες): Ένας δάσκαλος από κάθε σχολείο 2) Τόπος, χρόνος, αριθµός µαθητών Σχολείο Ηµεροµηνία ιδακτική Ώρα Τάξη Αριθµός Μαθητών 12 ο.σ. Αλεξανδρούπολης 08-06-09

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΛ - ΕΥΗ µ. ευτέρα 20 Οκτωβρίου 2008, Τόµος 2, τεύχος 3 Company Press, Ελευθερίου Βενιζέλου 128, 176-71. Αθήνα, Αττική www.kelevi.gr 2109584762 Η Μεσογειακή Φώκια Των Κέλλυς Λιάπη, Εύη Μπενέτση Η µεσογειακή

Διαβάστε περισσότερα

Τα Νέα 6/3/1999. Γυνή, θάλασσα και συνεταιρισµός

Τα Νέα 6/3/1999. Γυνή, θάλασσα και συνεταιρισµός Τα Νέα 6/3/1999 17 ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΤΗΣ ΚΑΒΑΛΑΣ ΕΓΙΝΑΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΕΣ ΨΑΡΑ ΕΣ ΣΤΟ ΠΛΕΥΡΟ ΣΥΓΓΕΝΩΝ ΤΟΥΣ 14 εκατοµµύρια έφηβες γίνονται µητέρες µε αναγκαστικό γάµο Γυνή, θάλασσα και συνεταιρισµός Του ΠΡΟΚΟΠΗ ΓΙΟΓΙΑΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

Επαγγελματική αλιεία στην Κύπρο

Επαγγελματική αλιεία στην Κύπρο Επαγγελματική αλιεία στην Κύπρο Πολίνα Πολυκάρπου BSc: Βιολογία MSc: Υδροβιολογία & Υδατοκαλλιέργειες Marine and Environmental Research Lab Ltd ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Ιστορική αναδρομή 2. Επαγγελματική αλιεία

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗΣ ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗΣ ΦΩΚΙΑΣ ΑΛΙΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗΣ ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗΣ ΦΩΚΙΑΣ ΑΛΙΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗΣ ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗΣ ΦΩΚΙΑΣ ΑΛΙΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΙΟΥΝΙΟΣ 2009 ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗΣ ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗΣ ΦΩΚΙΑΣ ΑΛΙΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Βιβλιογραφική αναφορά:

Διαβάστε περισσότερα

a. Οι βαθιές θάλασσες της Ευρώπης δημιουργήθηκαν όταν έλιωσαν οι παγετώνες. β. Η Νορβηγική Θάλασσα βρέχει τις βορειοανατολικές ακτές

a. Οι βαθιές θάλασσες της Ευρώπης δημιουργήθηκαν όταν έλιωσαν οι παγετώνες. β. Η Νορβηγική Θάλασσα βρέχει τις βορειοανατολικές ακτές EΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Επαναληπτικό διαγώνισμα στα μαθήματα 12-18 1. Χαρακτήρισε τις παρακάτω προτάσεις με το γράμμα (Σ), αν είναι σωστές, και a. Οι βαθιές θάλασσες της Ευρώπης δημιουργήθηκαν όταν έλιωσαν

Διαβάστε περισσότερα

Υπενθύμιση. Παγκόσμιες ημέρες αφιερωμένες στο περιβάλλον

Υπενθύμιση. Παγκόσμιες ημέρες αφιερωμένες στο περιβάλλον Υπενθύμιση Παγκόσμιες ημέρες αφιερωμένες στο περιβάλλον Φεβρουάριος 2: Ημέρα Υγροτόπων Στις 2 Φεβρουαρίου 1977 υπογράφτηκε η Σύμβαση για τους Υγροτόπους στην πόλη Ramsar του Ιράν. Στη Συνθήκη αυτή περιλαμβάνονται

Διαβάστε περισσότερα

Ε.Ε. Π α ρ.ι(i), Α ρ.4138, 14/8/2007 ΝΟΜΟΣ ΠΟΥ ΤΡΟΠΟΠΟΙΕΙ ΤΟΝ ΠΕΡΙ ΑΛΙΕΙΑΣ ΝΟΜΟ

Ε.Ε. Π α ρ.ι(i), Α ρ.4138, 14/8/2007 ΝΟΜΟΣ ΠΟΥ ΤΡΟΠΟΠΟΙΕΙ ΤΟΝ ΠΕΡΙ ΑΛΙΕΙΑΣ ΝΟΜΟ ΝΟΜΟΣ ΠΟΥ ΤΡΟΠΟΠΟΙΕΙ ΤΟΝ ΠΕΡΙ ΑΛΙΕΙΑΣ ΝΟΜΟ Η Βουλή των Αντιπροσώπων ψηφίζει ως ακολούθως: Συνοπτικός τίτλος. Κεφ. 135. 44 του 1961 109 του 1968 2 του 1970 9 του 1972 19 του 1981 210 του 1987 170 του 1990

Διαβάστε περισσότερα

Τ Α ΣΤ Σ Ι Τ Κ Ι Ο Π ΕΡ Ε Ι Ρ Β Ι ΑΛΛ Λ Ο Λ Ν

Τ Α ΣΤ Σ Ι Τ Κ Ι Ο Π ΕΡ Ε Ι Ρ Β Ι ΑΛΛ Λ Ο Λ Ν ΤΟ ΑΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Ο χώρος µπορεί να διακριθεί σε 2 κατηγορίες το δοµηµένοαστικόχώρο και το µη αστικό, µη δοµηµένο ύπαιθρο αγροτικό ή δασικό χώρο. Αστικός χώρος = ήλιος, αέρας, το νερό, η πανίδα, η χλωρίδα,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΛΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ:

ΤΕΛΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: ΤΕΛΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: «Μελέτη της κατάστασης του Κερκυραϊκού κόλπου με στόχο την ορθολογιστική διαχείριση των αλιευτικών πόρων» Ε.Π.ΑΛ. 2-26 Μέτρο 4.4 «Ενέργειες που τίθενται σε εφαρμογή από

Διαβάστε περισσότερα

Α ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΤΟΠΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Ε.Π. ΑΛΙΕΙΑΣ. Αναπτυξιακή Καβάλας - Αναπτυξιακή Ανώνυµη Εταιρεία ΟΤΑ Αρ. Πιστ/σης: 041080139

Α ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΤΟΠΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Ε.Π. ΑΛΙΕΙΑΣ. Αναπτυξιακή Καβάλας - Αναπτυξιακή Ανώνυµη Εταιρεία ΟΤΑ Αρ. Πιστ/σης: 041080139 Α ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΤΟΠΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Ε.Π. ΑΛΙΕΙΑΣ Χρηµατοοικονοµικά Στοιχεία Τοπικού Προγράµµατος Α Πρόσκλησης Ε.Π. ΑΛΙΕΙΑΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ ΠΡΑΞΕΩΝ ΕΚΤΙΜΩΜΕΝΟ ΣΥΝΟΛΙΚΟ ΚΟΣΤΟΣ ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΑΠΑΝΗ ΕΚΤΙΜΩΜΕΝΗ ΙΔΙΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ

Διαβάστε περισσότερα

Northern Aegean Dolphin Project

Northern Aegean Dolphin Project Northern Aegean Dolphin Project Corporate Traveling Πρόταση Συνεργασίας MOm / Εταιρεία για τη Μελέτη και Προστασία της Μεσογειακής φώκιας Γενική Περίληψη του Προγράμματος: Το Northern Aegean Dolphin Project

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΛΙΕΙΑ ΣΤΗ ΧΑΛΚΙΔΙΚΗ ΚΑΙ Η ΙΧΘΥΟΣΚΑΛΑ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΜΟΥΔΑΝΙΩΝ

Η ΑΛΙΕΙΑ ΣΤΗ ΧΑΛΚΙΔΙΚΗ ΚΑΙ Η ΙΧΘΥΟΣΚΑΛΑ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΜΟΥΔΑΝΙΩΝ ΤΕΙ ΚΑΒΑΛΑΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Η ΑΛΙΕΙΑ ΣΤΗ ΧΑΛΚΙΔΙΚΗ ΚΑΙ Η ΙΧΘΥΟΣΚΑΛΑ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΜΟΥΔΑΝΙΩΝ Υπεύθηνος καθηγητής: ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Φοιτητής: ΤΡΑΓΑΡΑΣ ΙΩΑΝΝΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ενημερωτικό Καταδύσεις Αναψυχής

Ενημερωτικό Καταδύσεις Αναψυχής Ενημερωτικό Καταδύσεις Αναψυχής Οι καταδύσεις αποτελούν αναμφισβήτητα, μια από τις ωραιότερες και πλέον ενδιαφέρουσες ψυχαγωγικές δραστηριότητες η οποία προσφέρει ταυτόχρονα άθληση, γνώσεις, υγεία, πνευματική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΟΥΝ ΡΑ (ΣΕΛ. 3) 2. ΠΟΣΟΙ ΤΥΠΟΙ ΤΟΥΝ ΡΑΣ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΚΑΙ 3. ΖΩΑ ΚΑΙ ΦΥΤΑ ΠΟΥ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ 4. ΜΕΙΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ (ΣΕΛ.

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΟΥΝ ΡΑ (ΣΕΛ. 3) 2. ΠΟΣΟΙ ΤΥΠΟΙ ΤΟΥΝ ΡΑΣ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΚΑΙ 3. ΖΩΑ ΚΑΙ ΦΥΤΑ ΠΟΥ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ 4. ΜΕΙΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ (ΣΕΛ. ΟΝΟΜΑ: ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΚΥΠΡΗ ΤΑΞΗ: Β 1 ΜΑΘΗΜΑ: ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ Θέµα: Τούνδρα 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΟΥΝ ΡΑ (ΣΕΛ. 3) 2. ΠΟΣΟΙ ΤΥΠΟΙ ΤΟΥΝ ΡΑΣ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΚΑΙ ΠΟΙΟΙ ΕΙΝΑΙ; (ΣΕΛ. 4-7) 3. ΖΩΑ ΚΑΙ ΦΥΤΑ ΠΟΥ ΜΠΟΡΟΥΝ

Διαβάστε περισσότερα

Ταξίδι στις Βρυξέλες... Νέα Κοινή Αλιευτική Πολιτική 2012. επίκαιρα νομοθεσία Θαλάσσιο Πάρκο Κυκλάδων

Ταξίδι στις Βρυξέλες... Νέα Κοινή Αλιευτική Πολιτική 2012. επίκαιρα νομοθεσία Θαλάσσιο Πάρκο Κυκλάδων επίκαιρα νομοθεσία Θαλάσσιο Πάρκο Κυκλάδων Ταξίδι στις Βρυξέλες... Νέα Κοινή Αλιευτική Πολιτική 2012 Γι' άκουσε τα νέα της Δαμανάκη, που μου 'λεγε «δεν ξέρω τι θα πει καμάκι»... Παρακολουθεί ο Γιάννης

Διαβάστε περισσότερα

Επιμέλεια: Χριστίνα Τσώτα

Επιμέλεια: Χριστίνα Τσώτα ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ ΟΜΙΛΟΣ ΙΔΙΩΤΙΚΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΕΙΡΑΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ Σχολ. Έτος: 2011 2012 Επιμέλεια: Χριστίνα Τσώτα ΦΩΚΙΑ ΜΟΝΑΧΟΥΣ - ΜΟΝΑΧΟΥΣ Κοινό όνομα: Μεσογειακή φώκια Μήκος: 2 3 μέτρα Βάρος: 300

Διαβάστε περισσότερα

53η ιδακτική Ενότητα Η Ε. Ε. ΚΑΙ Η ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΩΝ ΕΞΑΡΤΗΣΙΟΓΟΝΩΝ ΟΥΣΙΩΝ Η Ε. Ε. ΚΑΙ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. ιευκρινίσεις, Συµπληρώσεις, Παρατηρήσεις

53η ιδακτική Ενότητα Η Ε. Ε. ΚΑΙ Η ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΩΝ ΕΞΑΡΤΗΣΙΟΓΟΝΩΝ ΟΥΣΙΩΝ Η Ε. Ε. ΚΑΙ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. ιευκρινίσεις, Συµπληρώσεις, Παρατηρήσεις 53η ιδακτική Ενότητα Η Ε. Ε. ΚΑΙ Η ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΩΝ ΕΞΑΡΤΗΣΙΟΓΟΝΩΝ ΟΥΣΙΩΝ Η Ε. Ε. ΚΑΙ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ιευκρινίσεις, Συµπληρώσεις, Παρατηρήσεις 1. «Τώρα όµως τα όριά της έχουν εξαντληθεί» (σ. 213) Από έρευνα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ. ΘΕΜΑ: «Προϋποθέσεις, όροι και διαδικασία για τη διενέργεια αλιευτικού τουρισμού από επαγγελματίες αλιείς» ΟΙ ΥΠΟΥΡΓΟΙ

ΑΠΟΦΑΣΗ. ΘΕΜΑ: «Προϋποθέσεις, όροι και διαδικασία για τη διενέργεια αλιευτικού τουρισμού από επαγγελματίες αλιείς» ΟΙ ΥΠΟΥΡΓΟΙ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ Αθήνα, 12/01/ 2015 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Αριθ. Πρωτ.: 414/2354 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ & ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΑΛΙΕΙΑΣ Δ/ΝΣΗ ΘΑΛΑΣΣΙΑΣ ΑΛΙΕΙΑΣ Τ. Δ/νση : Συγγρού 150 Τ.Κ. :

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΕ διαβλέπει στους ωκεανούς µεγάλες δυνατότητες για βιώσιµη ανάπτυξη

Η ΕΕ διαβλέπει στους ωκεανούς µεγάλες δυνατότητες για βιώσιµη ανάπτυξη Ιούνιος 2014 ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΕΝΤΥΠΟ Η ΕΕ διαβλέπει στους ωκεανούς µεγάλες δυνατότητες για βιώσιµη ανάπτυξη Τα δύο τρίτα του πλανήτη µας καλύπτονται από ωκεανούς και θάλασσες. Με µια υπεύθυνη διαχείριση, µπορούµε

Διαβάστε περισσότερα

Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS Μαμάη 3, 10440, Αθήνα Τηλ./Fax: 210 822 8795 Email: info@medsos.gr Ιστοσελίδα: www.medsos.gr

Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS Μαμάη 3, 10440, Αθήνα Τηλ./Fax: 210 822 8795 Email: info@medsos.gr Ιστοσελίδα: www.medsos.gr Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS Μαμάη 3, 10440, Αθήνα Τηλ./Fax: 210 822 8795 Email: info@medsos.gr Ιστοσελίδα: www.medsos.gr Θέσεις του Δικτύου ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS για την Προστασία της βιοποικιλότητας Η προστασία του

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ

ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ Βρυξέλλες, 09.10.2002 COM(2002) 535 τελικό ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ για τη θέσπιση Κοινοτικού Σχεδίου ράσης για τη διατήρηση

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα για τα θαλάσσια θηλαστικά στα πλαίσια του προγράμματος LIFE + THALASSA. Οκτώβριος 2013

Έρευνα για τα θαλάσσια θηλαστικά στα πλαίσια του προγράμματος LIFE + THALASSA. Οκτώβριος 2013 Έρευνα για τα θαλάσσια θηλαστικά στα πλαίσια του προγράμματος LIFE + THALASSA Οκτώβριος 2013 Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ: ΤΥΠΟΣ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΣ: ΠΛΗΘΥΣΜΟΣ: ΠΕΡΙΟΧΗ: ΔΕΙΓΜΑ: ΧΡΟΝΟΣ ΔΙΕΞΑΓΩΓΗΣ: ΜΕΘΟΔΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Αειφόρος ανάπτυξη αλιευτικών περιοχών» του ΕΠΑΛ 2007-2013 (Leader)

Αειφόρος ανάπτυξη αλιευτικών περιοχών» του ΕΠΑΛ 2007-2013 (Leader) Αειφόρος ανάπτυξη αλιευτικών περιοχών» του ΕΠΑΛ 2007-2013 (Leader) Αναμενέται σύντομα να προκυρηχθούν τοπικά προγράμματα Leader «Αειφόρου Ανάπτυξης Αλιευτικών Περιοχών», για τις περιοχές Εύβοιας και Χίου.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΝ ΙΑΜΕΣΗ ΑΝΑΦΟΡΑ Καλύπτει τις δράσεις του προγράµµατος από 01.07.2005-30.06.2007

ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΝ ΙΑΜΕΣΗ ΑΝΑΦΟΡΑ Καλύπτει τις δράσεις του προγράµµατος από 01.07.2005-30.06.2007 Κωδικός Προγράµµατος LIFE ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΝ ΙΑΜΕΣΗ ΑΝΑΦΟΡΑ Καλύπτει τις δράσεις του προγράµµατος από 01.07.2005-30.06.2007 Ηµεροµηνία Αναφοράς 30/07/2007 ΤΙΤΛΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ LIFE Μεσογειακή φώκια και Αλιεία:

Διαβάστε περισσότερα

Συνέδριο για την Αειφόρο Ανάπτυξη των Νησιών Αθήνα 9 Σεπτεμβρίου 2006. Εισαγωγική ομιλία κ. Στ. Δήμα Επιτρόπου Περιβάλλοντος

Συνέδριο για την Αειφόρο Ανάπτυξη των Νησιών Αθήνα 9 Σεπτεμβρίου 2006. Εισαγωγική ομιλία κ. Στ. Δήμα Επιτρόπου Περιβάλλοντος Συνέδριο για την Αειφόρο Ανάπτυξη των Νησιών Αθήνα 9 Σεπτεμβρίου 2006 Εισαγωγική ομιλία κ. Στ. Δήμα Επιτρόπου Περιβάλλοντος Κυρίες και κύριοι, Θα ήθελα να σας ευχαριστήσω για την πρόσκλησή σας να προλογίσω

Διαβάστε περισσότερα

Σώστε τη γη. Κρεσφόντης Χρυσοσπάθης

Σώστε τη γη. Κρεσφόντης Χρυσοσπάθης Επειδή ο πληθυσμός της γης και οι ανθρώπινες δραστηριότητες αυξάνοντας συνεχώς, χρησιμοποιούμε όλο και περισσότερο γλυκό νερό. Με τον τρόπο αυτό, όπως υποστηρίζουν οι επιστήμονες, το γλυκό νερό ρυπαίνεται

Διαβάστε περισσότερα

Επιδράση των υδατοκαλλιεργειών στο περιβάλλον

Επιδράση των υδατοκαλλιεργειών στο περιβάλλον Επιδράση των υδατοκαλλιεργειών στο περιβάλλον Παύλος Μακρίδης, επίκουρος καθηγητής Τμήμα Βιολογίας, Τομέας Βιολογίας Ζώων Πανεπιστήμιο Πατρών Τι είναι υδατοκαλλιέργειες; Η καλλιέργεια υδρόβιων οργανισμών,

Διαβάστε περισσότερα

Αγροτική και βιομηχανική παραγωγή. Τάξη Φύλλο Εργασίας 1 Μάθημα Β Γυμνασίου Αγροτική παραγωγή: Ελλάδα Νορβηγία Γεωγραφία

Αγροτική και βιομηχανική παραγωγή. Τάξη Φύλλο Εργασίας 1 Μάθημα Β Γυμνασίου Αγροτική παραγωγή: Ελλάδα Νορβηγία Γεωγραφία Αγροτική και βιομηχανική παραγωγή Τάξη Φύλλο Εργασίας 1 Μάθημα Β Γυμνασίου Αγροτική παραγωγή: Ελλάδα Νορβηγία Γεωγραφία Περιγραφή Η Ελλάδα και η Νορβηγία είναι δύο ευρωπαϊκές χώρες. Η πρώτη είναι μέλος

Διαβάστε περισσότερα

Πώς χορηγείται άδεια άσκησης αλιείας εκτός χωρικών υδάτων

Πώς χορηγείται άδεια άσκησης αλιείας εκτός χωρικών υδάτων Πώς χορηγείται άδεια άσκησης αλιείας εκτός χωρικών υδάτων Εφαρμογή της με αριθμό 4023/64557/16 05 2014 Απόφασης του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίμων «περί καθορισμού όρων, προϋποθέσεων, δικαιολογητικών

Διαβάστε περισσότερα

ιαχείριση Υδατικών Οικοσυστηµάτων: Μεταβατικά ύδατα ρ. Παναγιώτης ΠΑΝΑΓΙΩΤΙ ΗΣ /ντης Ερευνών Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών

ιαχείριση Υδατικών Οικοσυστηµάτων: Μεταβατικά ύδατα ρ. Παναγιώτης ΠΑΝΑΓΙΩΤΙ ΗΣ /ντης Ερευνών Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών ιαχείριση Υδατικών Οικοσυστηµάτων: Μεταβατικά ύδατα ρ. Παναγιώτης ΠΑΝΑΓΙΩΤΙ ΗΣ /ντης Ερευνών Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών Μεταβατικά ύδατα (transitional waters) σύµφωνα µε την Οδηγία Πλαίσιο για τα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗΣ ΑΛΙΕΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑ ΟΣΗΣ. «Η Θάλασσα Κοινό µας Σπίτι» Οδηγός για την τάξη

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗΣ ΑΛΙΕΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑ ΟΣΗΣ. «Η Θάλασσα Κοινό µας Σπίτι» Οδηγός για την τάξη ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ 3 ΜΕΡΙΚΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 4 ΣΥΛΛΟΓΗ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ - ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ 5 ΤΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΨΑΧΝΟΥΜΕ 6 ΠΟΥ ΘΑ ΒΡΟΥΜΕ ΤΙΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΠΟΥ ΨΑΧΝΟΥΜΕ 8 ΠΩΣ ΝΑ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΤΕΙΤΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ 9 ΤΡΟΠΟΙ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Συμβολή στην Χαρτογράφηση Θαλάσσιων Οικοτόπων των Όρμων Κορθίου και Χώρας Άνδρου (Νοτιοανατολική Άνδρος, Κυκλάδες)

Συμβολή στην Χαρτογράφηση Θαλάσσιων Οικοτόπων των Όρμων Κορθίου και Χώρας Άνδρου (Νοτιοανατολική Άνδρος, Κυκλάδες) Συμβολή στην Χαρτογράφηση Θαλάσσιων Οικοτόπων των Όρμων Κορθίου και Χώρας Άνδρου (Νοτιοανατολική Άνδρος, Κυκλάδες) 1 1. Εισαγωγή Οι θαλάσσιοι τύποι οικοτόπων αποτελούν τμήμα του Παραρτήματος Ι της Οδηγίας

Διαβάστε περισσότερα

Η επίδραση των Κοινοτικών Οδηγιών για τη Φύση στην προστασία και διαχείριση του φυσικού περιβάλλοντος στην Ελλάδα

Η επίδραση των Κοινοτικών Οδηγιών για τη Φύση στην προστασία και διαχείριση του φυσικού περιβάλλοντος στην Ελλάδα Η επίδραση των Κοινοτικών Οδηγιών για τη Φύση στην προστασία και διαχείριση του φυσικού περιβάλλοντος στην Ελλάδα Ελένη Τρύφων Υπουργείο Περιβάλλοντος & Ενέργειας Πόσο επίκαιρο είναι το ερώτημα; Η Ε.Ε.

Διαβάστε περισσότερα

Ελιά. Η ελιά ή ελαιόδεντρο ή λιόδεντρο είναι γένος καρποφόρων δέντρων της οικογένειας των Ελαιοειδών, το οποίο συναντάται πολύ συχνά και στην Ελλάδα.

Ελιά. Η ελιά ή ελαιόδεντρο ή λιόδεντρο είναι γένος καρποφόρων δέντρων της οικογένειας των Ελαιοειδών, το οποίο συναντάται πολύ συχνά και στην Ελλάδα. Ελιά Ελιά Η ελιά ή ελαιόδεντρο ή λιόδεντρο είναι γένος καρποφόρων δέντρων της οικογένειας των Ελαιοειδών, το οποίο συναντάται πολύ συχνά και στην Ελλάδα. Ο καρπός του ονομάζεται επίσης ελιά και από αυτόν

Διαβάστε περισσότερα

Μέλισσες ένας πολύτιμος θησαυρός

Μέλισσες ένας πολύτιμος θησαυρός Photos by Christina Christodoulou Μέλισσες ένας πολύτιμος θησαυρός Χριστίνα Χριστοδούλου Γεωπόνος Μελισσοκομικού Κέντρου Κύπρου 1 Μέλισσα Έντομο ανήκει στα Υμενόπτερα. Θεωρείτε κοινωνικό και επικοινωνεί

Διαβάστε περισσότερα

ΚΤΗΝΟΤΡΟΦΙΑ, ΑΛΙΕΙΑ ΚΑΙ ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ

ΚΤΗΝΟΤΡΟΦΙΑ, ΑΛΙΕΙΑ ΚΑΙ ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ ΚΤΗΝΟΤΡΟΦΙΑ, ΑΛΙΕΙΑ ΚΑΙ ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ Στην ΚΤΗΝΟΤΡΟΦΙΑ, οι μέθοδοι εκτροφής των ζώων είναι δύο: 1. Η βόσκηση σε λιβάδια (παραδοσιακή εκτατική κτηνοτροφία), όταν τα ζώα είναι λίγα σε

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: Καθορισμός όρων και προϋποθέσεων δικαιολογητικών και διαδικασίας για την έγκριση αδειών αλίευσης σε αλιευτικά σκάφη. ΑΠΟΦΑΣΗ

Θέμα: Καθορισμός όρων και προϋποθέσεων δικαιολογητικών και διαδικασίας για την έγκριση αδειών αλίευσης σε αλιευτικά σκάφη. ΑΠΟΦΑΣΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ & ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΑΛΙΕΙΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΘΑΛΑΣΣΙΑΣ ΑΛΙΕΙΑΣ Τμήμα 4 ο --------------------------------- Τ. Δ/νση : Λ. Συγγρού 150 Τ.Κ. : 176 71, Καλλιθέα

Διαβάστε περισσότερα

ΓΥΜΝΑΣΙΟ Λ.Τ. ΚΟΥΦΟΝΗΣΙΟΥ

ΓΥΜΝΑΣΙΟ Λ.Τ. ΚΟΥΦΟΝΗΣΙΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟ Λ.Τ. ΚΟΥΦΟΝΗΣΙΟΥ Τίτλος προγρ/τος : «Μελετώ και διερευνώ το χώρο του λιμανιού του Κουφονησίου» Σχ. χρονιά : 2005-06 Υπεύθυνοι εκπαιδευτικοί : Ντέμσια Γεωργία (συντονίστρια) Χριστοδούλου Τριανταφυλλιά

Διαβάστε περισσότερα

Το πρόβλημα: Καταστροφική μηχανότρατα και υπεραλίευση.

Το πρόβλημα: Καταστροφική μηχανότρατα και υπεραλίευση. Μην ψαρώνεις! Το πρόβλημα: Καταστροφική μηχανότρατα και υπεραλίευση. Το ελληνικό ψάρι έγινε είδος πολυτελείας και κινδυνεύει να χαθεί από τις θάλασσες και τη διατροφή μας. Χωρίς ουσιαστικό έλεγχο, οι

Διαβάστε περισσότερα

«Ολοκληρωμένο Σύστημα Παρακολούθησης και Καταγραφής Αλιευτικών Δραστηριοτήτων»

«Ολοκληρωμένο Σύστημα Παρακολούθησης και Καταγραφής Αλιευτικών Δραστηριοτήτων» «Ολοκληρωμένο Σύστημα Παρακολούθησης και Καταγραφής Αλιευτικών» ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ Εφαρμογή Αιτήσεων Χορήγησης άδειας αλίευσης μικρών πελαγικών ειδών γαύρου και σαρδέλας με το εργαλείο γρι γρι PS και

Διαβάστε περισσότερα

Ο νησιωτικός τουρισμός και η ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής με τίτλο «Προκλήσεις και Ευκαιρίες για τον Παράκτιο και Θαλάσσιο Τουρισμό στην ΕΕ».

Ο νησιωτικός τουρισμός και η ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής με τίτλο «Προκλήσεις και Ευκαιρίες για τον Παράκτιο και Θαλάσσιο Τουρισμό στην ΕΕ». Ο νησιωτικός τουρισμός και η ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής με τίτλο «Προκλήσεις και Ευκαιρίες για τον Παράκτιο και Θαλάσσιο Τουρισμό στην ΕΕ». Εισηγήτρια κα Ελευθερία Φτακλάκη, Αντιπεριφερειάρχης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ Κ Kάνιγγος ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΟΛΛΙΝΤΖΑ 10, (5ος όροφ. Τηλ: 210-3300296-7. www.kollintzas.gr OΙΚΟΛΟΓΙΑ 1. Όσο το ποσό της ενέργειας: α) μειώνεται προς τα ανώτερα

Διαβάστε περισσότερα

ανάμεσα στους ποικίλους χρήστες Εμπόριο Ναυσιπλοΐα Αλιεία Ιχθυοκαλλιέργειες Αναψυχή Κατοικία Βιομηχανίες

ανάμεσα στους ποικίλους χρήστες Εμπόριο Ναυσιπλοΐα Αλιεία Ιχθυοκαλλιέργειες Αναψυχή Κατοικία Βιομηχανίες 4/3/2009 Ενημερωτική Ημερίδα «Υπάρχουσα κατάσταση και προοπτικές εξυγίανσης της παράκτιας ζώνης και του βυθού στον Κόλπο της Ελευσίνας» Η έννοια της ολοκληρωμένης διαχείρισης παράκτιας ζώνης & Το παράδειγμα

Διαβάστε περισσότερα

3 Θαλάσσια. απορρίµµατα

3 Θαλάσσια. απορρίµµατα 3 Θαλάσσια απορρίµµατα Κάθε άνθρωπος που έχει επισκεφτεί παραθαλάσσιες περιοχές, µακριά ή κοντά σε κάποιο αστικό κέντρο, θα έχει παρατηρήσει - σε κάποιες από αυτές- το πλήθος των απορριµµάτων που συγκεντρώνονται

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΑΛΑΣΣΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΛΙΕΙΑ «Η θάλασσα κοινό μας σπίτι»

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΑΛΑΣΣΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΛΙΕΙΑ «Η θάλασσα κοινό μας σπίτι» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ LIFE «Μεσογειακή φώκια και Αλιεία: Αντιμετωπίζοντας τη σχέση ανταγωνισμού και αλληλεπίδρασης στις ελληνικές θάλασσες» ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΑΛΑΣΣΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΛΙΕΙΑ «Η θάλασσα

Διαβάστε περισσότερα

Θ Δημοτικό Σχολείο Πάφου. «Κουπάτειο» Τάξη : Δ

Θ Δημοτικό Σχολείο Πάφου. «Κουπάτειο» Τάξη : Δ Θ Δημοτικό Σχολείο Πάφου «Κουπάτειο» Τάξη : Δ Σχολική χρονιά 2013-2014 αγρινό: Είναι το μεγαλύτερο χερσαίο θηλαστικό και ενδημικό είδος στην Κύπρο. Χαρακτηρίζεται ως ο σημαντικότερος εκπρόσωπος της πανίδας

Διαβάστε περισσότερα

Παιδαγωγική Ομάδα του Κέντρου Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Δραπετσώνας:

Παιδαγωγική Ομάδα του Κέντρου Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Δραπετσώνας: ÊÐÅ ÄÑÁÐÅÔÓÙÍÁÓ Παιδαγωγική Ομάδα του Κέντρου Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Δραπετσώνας: Ηλιάδης Νίκος, Σαββοπούλου Άννα Βασιλοπούλου Σμαράγδα Μπία Δήμητρα Παπαδοπούλου Άννα Στροφύλας Διονύσιος Τριανταφύλλου

Διαβάστε περισσότερα

MOYΣΕΙΟ ΨΑΡΙΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΑΣ

MOYΣΕΙΟ ΨΑΡΙΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΑΣ MOYΣΕΙΟ ΨΑΡΙΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΑΣ Βαγενάς Γ., Επεσλίδης Δ., Καρδαμηλιώτης Κ., Λαπατσάνης M., Μέττας Λ., Μητσόπουλος Δ. Πειραματικό Γενικό Λύκειο Πανεπιστημίου Μακεδονίας, Θεσσαλονίκη georgevgn@hotmail.com,

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ Η ΣΧΕΣΗ ΜΑΣ ΜΕ ΤΗ ΓΗ Δ. ΑΡΖΟΥΜΑΝΙΔΟΥ

ΦΥΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ Η ΣΧΕΣΗ ΜΑΣ ΜΕ ΤΗ ΓΗ Δ. ΑΡΖΟΥΜΑΝΙΔΟΥ ΦΥΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ Η ΣΧΕΣΗ ΜΑΣ ΜΕ ΤΗ ΓΗ Δ. ΑΡΖΟΥΜΑΝΙΔΟΥ είναι οι παραγωγικές δυνάμεις ή το αποτέλεσμα των παραγωγικών δυνάμεων που υπάρχουν και δρουν στο φυσικό περιβάλλον και που για τον σημερινό άνθρωπο μπορούν,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΥΚΤΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ Αθήνα, 4-07-2013

ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΥΚΤΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ Αθήνα, 4-07-2013 ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΥΚΤΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ Αθήνα, 4-07-2013 ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ & ΤΡΟΦΙΜΩΝ Αριθ. Πρωτ.:1202/72753 ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΑΛΙΕΙΑΣ ΠΡΟΣ: Π.Δ. Δ/ΝΣΗ ΥΔΑΤ/ΓΕΙΩΝ & ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΥΔΑΤΩΝ ΤΜΗΜΑ:

Διαβάστε περισσότερα

Βιοποικιλότητα & Αγροτικά Οικοσυστήματα

Βιοποικιλότητα & Αγροτικά Οικοσυστήματα ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΜΕΘΟΔΟΥ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΑΕΙΦΟΡΑ ΑΓΡΟ- ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΟΥ ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΟΥ ΕΛΑΙΩΝΑ Χρονική Διάρκεια: Οκτώβριος 2010 Ιούνιος 2014 Προϋπολογισμός:

Διαβάστε περισσότερα

Η Greenpeace είναι µία διεθνής µη κερδοσκοπική οργάνωση που µε τη δράση της αναδεικνύει τα σηµαντικότερα περιβαλλοντικά προβλήµατα και προωθεί

Η Greenpeace είναι µία διεθνής µη κερδοσκοπική οργάνωση που µε τη δράση της αναδεικνύει τα σηµαντικότερα περιβαλλοντικά προβλήµατα και προωθεί Η Greenpeace είναι µία διεθνής µη κερδοσκοπική οργάνωση που µε τη δράση της αναδεικνύει τα σηµαντικότερα περιβαλλοντικά προβλήµατα και προωθεί αποτελεσµατικές λύσεις για ένα πράσινο και ειρηνικό µέλλον.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ Τι είναι το φαινόµενο του θερµοκηπίου Φαινόµενο του θερµοκηπίου ονοµάζεται η φυσική διαδικασία κατά την οποία η ατµόσφαιρα ενός πλανήτη συµβάλει στην θέρµανσή του. Ανακαλύφθηκε

Διαβάστε περισσότερα

Το νέο Πρόγραμμα Σπουδών για τα Μαθηματικά της υποχρεωτικής εκπαίδευσης

Το νέο Πρόγραμμα Σπουδών για τα Μαθηματικά της υποχρεωτικής εκπαίδευσης ΕΣΠΑ 2007-13\Ε.Π. Ε&ΔΒΜ\Α.Π. 1-2-3 «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21 ου αιώνα) Νέο Πρόγραμμα Σπουδών, Οριζόντια Πράξη» MIS: 295450 Με συγχρηματοδότηση της Ελλάδας και της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ε. Κ. Τ.) Το νέο Πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΓΟΡΑΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΘΑΛΑΣΣΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΗ ΚΥΠΡΟ

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΓΟΡΑΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΘΑΛΑΣΣΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΗ ΚΥΠΡΟ ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΓΟΡΑΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΘΑΛΑΣΣΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΗ ΚΥΠΡΟ ΓΕΝΙΚΑ Oι πρώτες προσπάθειες για την ανάπτυξη του τομέα των θαλασσοκαλλιεργειών

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ

ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΔΗΜΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ ΓΙΑ ΜΑΘΗΤΕΣ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Σχολική χρονιά 2012-13 ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΙΝΑΣ 3, 16451

Διαβάστε περισσότερα

ΗΤΑΝ ΚΑΠΟΤΕ ΕΝΑ ΝΤΟΝΤΟ

ΗΤΑΝ ΚΑΠΟΤΕ ΕΝΑ ΝΤΟΝΤΟ ΗΤΑΝ ΚΑΠΟΤΕ ΕΝΑ ΝΤΟΝΤΟ Το κιρκινέζι που το κυνηγούσαν οι Κινέζοι, όλα τα πουλιά του βιβλίου κι εγώ ευχαριστούμε την Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία για τις συμβουλές και τη βοήθειά της στον εμπλουτισμό

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΧΕΙΡΙΣΤΙΚΟ ΣΧΕ ΙΟ. του Ελληνικού στόλου που δραστηριοποιείται στα ελληνικά χωρικά ύδατα»

ΙΑΧΕΙΡΙΣΤΙΚΟ ΣΧΕ ΙΟ. του Ελληνικού στόλου που δραστηριοποιείται στα ελληνικά χωρικά ύδατα» ΙΑΧΕΙΡΙΣΤΙΚΟ ΣΧΕ ΙΟ «Σχέδιο Προσαρµογής της Αλιευτικής Προσπάθειας (ΣΠΑΠ) του Ελληνικού στόλου που δραστηριοποιείται στα ελληνικά χωρικά ύδατα» ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2014 (ενοποιηµένο κείµενο) ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Διαβάστε περισσότερα