Ανασκόπηση των δεδομένων σχετικά με τον κωλικό του νεφρού και τη συμπτωματική λιθιασική νόσο του ουροποιητικού

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ανασκόπηση των δεδομένων σχετικά με τον κωλικό του νεφρού και τη συμπτωματική λιθιασική νόσο του ουροποιητικού"

Transcript

1 ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ REVIEW ÁÑ ÅÉÁ ÅËËÇÍÉÊÇÓ ÉÁÔÑÉÊÇÓ 2011, 28(2): Ανασκόπηση των δεδομένων σχετικά με τον κωλικό του νεφρού και τη συμπτωματική λιθιασική νόσο του ουροποιητικού Copyright Athens Medical Society ARCHIVES OF HELLENIC MEDICINE: ISSN ARCHIVES OF HELLENIC MEDICINE 2011, 28(2): Κ. Στραβοδήμος, Θ. Τόκας... Α Πανεπιστημιακή Ουρολογική Κλινική, ΓΝΑ «Λαϊκό», Αθήνα Review of the data on acute renal colic and symptomatic urolithiasis Ο κωλικός του νεφρού, ως σύμπτωμα, αποτελεί εκδήλωση μερικής ή πλήρους απόφραξης της αποχετευτικής μοίρας του νεφρού ή του ουρητήρα. Η οξύτητα του άλγους σχετίζεται περισσότερο με την ταχύτητα εγκατάστασης και λιγότερο με το βαθμό απόφραξης. Η εμφάνισή του εξαρτάται τόσο από περιβαλλοντικούς όσο και από κληρονομικούς παράγοντες. Η δημιουργία του κωλικού ακολουθεί μια διαδικασία διέγερσης ειδικών νευρικών ινών, ως αποτέλεσμα μιας αλυσίδας ενεργοποίησης ειδικών υποδοχέων και παραγωγής χημικών ουσιών και διαφόρων άλλων παραγόντων. Η απόφραξη του ουρητήρα πραγματοποιείται σε τρεις φάσεις, κατά τη διάρκεια των οποίων παρατηρούνται μεταβολές στη νεφρική αρτηριακή ροή και την ουρητηρική πίεση. Επιπλοκές της οξείας απόφραξης μπορεί να αποτελέσουν η ελάττωση της σπειραματικής διήθησης ή η δημιουργία ουρινώματος. Ωστόσο, σπάνια εμφανίζεται πλήρης νεφρική ανεπάρκεια. Η αιτιολογία της απόφραξης συνήθως είναι λιθιασική, μπορεί όμως να οφείλεται στην ύπαρξη κάποιου πήγματος ή και όγκου εντός της ουροφόρου οδού, σε στένωση της πυελοουρητηρικής συμβολής, καθώς και σε εξωαυλική πίεση από χωροκατακτητικές εξεργασίες ή λοιπές παθολογικές καταστάσεις του οπισθοπεριτοναϊκού χώρου. Η κλινική εικόνα του κωλικού είναι συνήθως χαρακτηριστική, πολλές φορές όμως χρήζει διαφορικής διάγνωσης από διάφορες νόσους, όπως είναι η οξεία σκωληκοειδίτιδα, η οξεία χολοκυστίτιδα, η εκκολπωματίτιδα, η έκτοπη κύηση και το ανεύρυσμα κοιλιακής αορτής. Η σωστή λήψη του ιστορικού και η λεπτομερής κλινική προσέγγιση συμβάλλουν αποφασιστικά στη διάγνωση. Ο απεικονιστικός έλεγχος είναι ιδιαίτερα σημαντικός στη διάγνωση, στην αναγνώριση της αιτίας, στον εντοπισμό του σημείου της απόφραξης και στην αναγνώριση ενδεχόμενων επιπλοκών αυτής. Εξετάσεις εκλογής αποτελούν η απλή ακτινογραφία νεφρών-ουρητήρων-κύστης (ΝΟΚ) σε συνδυασμό με το υπερηχογράφημα, η ενδοφλέβια ουρογραφία (IVU) και η ελικοειδής (spiral) υπολογιστική τομογραφία χωρίς σκιαγραφικό (CT scan). Στις περισσότερες περιπτώσεις η θεραπεία είναι συντηρητική, αφού οι λίθοι συνήθως είναι μικροί και αποβάλλονται αυτόματα, περιλαμβάνει μη στεροειδείς αντιφλεγμονώδεις παράγοντες και σε επιλεγμένες περιπτώσεις α 1-αναστολείς και αναστολείς διαύλων ασβεστίου. Ενδείξεις επεμβατικής παρέμβασης αποτελούν οι λίθοι διαμέτρου 7 mm, η παρατεταμένη απόφραξη, το εμμένον άλγος, η ταυτόχρονη λοίμωξη, η αποτυχία της συντηρητικής αντιμετώπισης, η απόφραξη σε μονήρη νεφρό ή η αμφοτερόπλευρη υδρονέφρωση. Η συγκεκριμένη παρέμβαση αποσκοπεί στην άμεση παροχέτευση του ανώτερου ουροποιητικού και την αντιμετώπιση του αιτίου σε δεύτερο σκοπό. Η παροχέτευση πραγματοποιείται με τη χρήση της διαδερμικής νεφροστομίας ή του ειδικού αυτοσυγκρατούμενου ουρητηρικού καθετήρα (double J stent). Στη συνέχεια, ενδέχεται να ακολουθήσει αντιμετώπιση της αιτίας με εξωσωματική λιθοτριψία ή με ενδοσκοπική, διαδερμική, λαπαροσκοπική ή και ανοικτή προσπέλαση. Λέξεις ευρετηρίου Δεδομένα Κωλικός νεφρού Λιθίαση Ουροποιητικό Συμπτώματα Abstract at the end of the article Υποβλήθηκε Εγκρίθηκε

2 ΚΩΛΙΚΟΣ ΝΕΦΡΟΥ: ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Εκτιμάται ότι η μερική ή η πλήρης απόφραξη του ουρητήρα θα συμβεί σε ποσοστό περίπου 12% του πληθυσμού και θα υποτροπιάσει στο 50% των προσβληθέντων ατόμων. 1 Η εμφάνιση ενός επεισοδίου κωλικού αναμένεται να είναι συχνότερη κατά τη διάρκεια των θερμών μηνών και το πρωί εξαιτίας της ελαττωμένης παραγωγής ούρων και της αυξημένης άδηλης απώλειας υγρών, 2 αφού και τα δύο γεγονότα θα οδηγήσουν σε αυξημένη συγκέντρωση των διαλυμένων στα ούρα ουσιών. Άρρενες ασθενείς της λευκής φυλής εμφανίζουν την υψηλότερη επίπτωση, ενώ έπονται θήλεα άτομα της λευκής φυλής, καθώς και άτομα της μαύρης φυλής. 3 Η οικογενειακή προδιάθεση διαδραματίζει ένα ρόλο, όπου το 25% των ασθενών με υποτροπιάζοντα κωλικό έχουν οικογενειακό ιστορικό, 4 ενώ ο κίνδυνος για την εμφάνιση λιθίασης είναι τρεις φορές μεγαλύτερος όταν υφίσταται αντίστοιχο ιστορικό ΠΑΘΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ KAI ΠΑΘΟΓΕΝΕΙΑ Η αιφνίδια αύξηση της ενδοαυλικής πίεσης εξαιτίας της οξείας ουρητηρικής απόφραξης διεγείρει χημειοϋποδοχείς και τασεοϋποδοχείς του υποβλεννογόνιου χώρου και της βασικής μεμβράνης της νεφρικής κάψας και πυέλου. 6 Επιπλέον, η ισοτονική σύσπαση των λείων μυϊκών ινών του ουρητηρικού τοιχώματος ως απόπειρα λύσης της απόφραξης οδηγεί σε αυξημένη παραγωγή γαλακτικού οξέος. Το τελευταίο διεγείρει τόσο εμμύελες (τύπου Α) όσο και αμύελες (τύπου C) ίνες. Η κατάληξη αυτών των ερεθισμάτων είναι τα μυελοτόμια Θ11 Ο1, με συνέπεια την αύξηση του άλγους. 7 Οι πολλαπλές συνδέσεις μεταξύ του νεφρικού κοιλιακού και του μεσεντέριου πλέγματος είναι υπεύθυνες για τα συμπτώματα που προέρχονται εκτός του ουροποιητικού και συχνά σχετίζονται με τον κωλικό, όπως είναι η ναυτία, ο έμετος, η ταχυκαρδία και η εντερική παράλυση. 8 Η οξεία ουρητηρική απόφραξη εμφανίζει τρία διακριτά στάδια. Η πρώτη φάση, διάρκειας μέχρι 1,5 ώρα, χαρακτηρίζεται από αύξηση της νεφρικής αρτηριακής αγγείωσης και της ουρητηρικής πίεσης. Η δεύτερη διαρκεί από 1,5 5 ώρες και σε αυτή η νεφρική αρτηριακή ροή ελαττώνεται ενώ η ουρητηρική πίεση συνεχίζει να αυξάνεται. Στο τρίτο στάδιο, μετά από 5 ώρες, τόσο η νεφρική αρτηριακή ροή όσο και η ουρητηρική πίεση ελαττώνονται. 8 Στη διαδικασία εμπλέκονται μια πληθώρα παραγόντων, όπως είναι τα εικοσανοειδή (προσταγλανδίνη Ε2 και προστακυκλίνη Ι2), το ΝΟ, η αγγειοτασίνη ΙΙ, η θρομβοξάνη Α2 και οι ενδοθηλίνες. 9 Η συνολική διαδικασία εξηγεί εν μέρει την αυτόματη ύφεση του άλγους μετά την πάροδο κάποιων ωρών από το αρχικό επεισόδιο. Αξιοσημείωτο είναι ότι το άλγος δεν σχετίζεται άμεσα με την ουρητηρική σύσπαση και επομένως η χρήση σπασμολυτικών φαρμάκων δεν θα έχει μεγάλη αξία. Αντίθετα, αυτά τα φάρμακα πιθανόν να είναι και επιβλαβή μέσω της καθυστερημένης αποβολής του αποφρακτικού αιτίου εξαιτίας της ελαττωμένης συσπαστικότητας του ουρητήρα. Σε κάποιες περιπτώσεις, μια παρατεταμένη αύξηση της πίεσης εντός του συλλεκτικού συστήματος μπορεί να οδηγήσει είτε σε σοβαρή ελάττωση της σπειραματικής διήθησης είτε σε ρήξη του συλλεκτικού συστήματος με σχηματισμό ουρινώματος. Δυνατή είναι η επαναρρόφηση των εξαγγειωθέντων ούρων από τα φλεβικά και τα λεμφικά τριχοειδή του διάμεσου χώρου ως επιπρόσθετος μηχανισμός άμυνας, προκειμένου να ελαττωθούν οι ενδοαυλικές πιέσεις του ουρητήρα και της πυέλου, ο οποίος αρχίζει πριν ακόμη συμβεί πλήρης ρήξη αυτών. Ο κίνδυνος πλήρους νεφρικής ανεπάρκειας είναι μικρός, εκτός εάν μεσολαβήσουν αρκετές εβδομάδες πλήρους απόφραξης. Το διάστημα που απαιτείται προκειμένου να προκληθούν μη αναστρέψιμες βλάβες δεν έχει καθοριστεί επακριβώς και κυμαίνεται από 2 6 εβδομάδες ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ Στη συντριπτική πλειοψηφία των περιπτώσεων, έως και 90%, η αιτιολογία της απόφραξης είναι κάποιος λίθος (εικ. 1). Ωστόσο, υφίστανται και μη λιθιασικά αίτια απόφραξης της ουροφόρου οδού, όπως είναι η στένωση της πυελοουρητηρικής συμβολής, η παρουσία θρόμβων προερχόμενων από κακοήθεις μάζες, η ατονία του ουρητήρα εξαιτίας πυελονεφρίτιδας, η θηλώδης νέκρωση ή η παρουσία αποφράσσοντος ουροθηλιακού όγκου. Οι υπόλοιποι ασθενείς πιθανόν να έχουν μια εξωτερική αιτία απόφραξης Εικόνα 1. Πολλαπλοί κατακερματισμένοι λίθοι μετά από ουρητηροσκόπηση και ουρητηρολιθοτριψία.

3 168 Κ. Στραβοδήμος και Θ. Τόκας ως συνέπεια άλλων καταστάσεων, όπως είναι τα γυναικολογικά ή τα αγγειακά (π.χ. ανεύρυσμα λαγονίου αρτηρίας) νοσήματα, καθώς και μετεγχειρητικές επιπλοκές. 4. ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΙΚΟΝΑ Ο κωλικός του νεφρού είναι συνήθως ένα αιφνίδιο, μονόπλευρο, μεγάλης έντασης άλγος, το οποίο εντοπίζεται στην οσφυϊκή χώρα και την πλευροσπονδυλική γωνία, στο επίπεδο της 12ης πλευράς. Το εν λόγω άλγος εμφανίζει χαρακτηριστική αντανάκλαση κατά την πορεία του ουρητήρα μέχρι τα εξωτερικά γεννητικά όργανα και την έξω επιφάνεια του μηρού. Η αντίστροφη πορεία, με έναρξη του άλγους στις περιοχές της αντανάκλασης και μετέπειτα εγκατάσταση στην οσφύ, είναι δυνατή. Ο ασθενής είναι εξαιρετικά ανήσυχος, προσπαθώντας δίχως αποτέλεσμα να βρει μια ανταλγική θέση. Η εντόπιση του λίθου μπορεί να προσδιοριστεί με βάση την αντανάκλαση του άλγους. Εάν ο λίθος εντοπίζεται στο ανώτερο τμήμα του ουρητήρα, το άλγος αντανακλά στον όρχι, επειδή η νεύρωση αυτού είναι παρόμοια με εκείνη του νεφρού και του ανώτερου ουρητήρα. Όταν ο λίθος ευρίσκεται στη μεσότητα του ουρητήρα, τότε το άλγος αντανακλά στο σύστοιχο λαγόνιο βόθρο, παρέχοντας την εικόνα σκωληκοειδίτιδας ή εκκολπωματίτιδας. Όσο ο λίθος πλησιάζει την κυστεοουρητηρική συμβολή, το οίδημα και η φλεγμονώδης αντίδραση του ουρητηρικού στομίου οδηγούν σε ερεθιστικά συμπτώματα από το κατώτερο ουροποιητικό (συχνουρία και επιτακτικότητα). Συμπτώματα από το γαστρεντερικό σύστημα, όπως είναι η ναυτία, ο έμετος και η δυσκοιλιότητα εξαιτίας κάποιου βαθμού εντερικής παράλυσης, είναι τα πλέον απαντώμενα συμπτώματα εκτός του ουροποιητικού. Ο μη επιπλεγμένος κωλικός δεν περιλαμβάνει εμπύρετο, αν και μπορεί να παρατηρηθεί δεκατική πυρετική κίνηση. Κατά τη φυσική εξέταση, το κοιλιακό τοίχωμα θα είναι μαλακό κατά την ψηλάφηση χωρίς σημεία περιτοναϊσμού και με κάποιο βαθμό διάτασης εξαιτίας εντερικής παράλυσης. Η πλήξη της εμπλεκόμενης νεφρικής χώρας θα αναδείξει ευαισθησία με ελαφρά σύσπαση των οσφυϊκών μυών. Ο κρεμαστήρας μυς είναι συχνά συνεσπασμένος, αλλά ο όρχις δεν είναι ευαίσθητος κατά την ψηλάφηση. Η κλινική εξέταση της πυέλου στη γυναίκα δεν αναδεικνύει ευρήματα. Από το ιστορικό συχνά αναγνωρίζεται ατομικό ή οικογενειακό (3 10%) αναμνηστικό νεφρολιθίασης ή κωλικού, αιματουρίας κατά την προσπάθεια ή την άσκηση, καθώς και αυτόματη αποβολή μικρών λίθων. Παράγοντες οι οποίοι προδιαθέτουν σε ουρολιθίαση είναι η μακρο- χρόνια ακινητοποίηση, νοσήματα που επηρεάζουν το μεταβολισμό των οστών (υπερπαραθυρεοειδισμός, νόσος Paget, σαρκοείδωση, πολλαπλούν μυέλωμα κ.λπ.), καθώς και γαστρεντερικά νοσήματα (νόσος Crohn και ελκώδης κολίτιδα, εκτεταμένες εντερεκτομές). Ορισμένες θεραπείες πιθανόν να είναι υπεύθυνες για το σχηματισμό λίθων, όπως η χημειοθεραπεία (σχηματισμός ουρικόλιθων), η βιταμίνη D, το ασβέστιο και η φουροσεμίδη (σχηματισμός λίθων που εμπεριέχουν ασβέστιο), οι αναστολείς της καρβονικής ανυδράσης (σχηματισμός λίθων φωσφορικού ασβεστίου) ή άλλα φάρμακα (τριαμτερένη, σουλφοναμίδες, νιτροφουραντοΐνη, ινδιναβίρη) Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΟΥ ΑΣΘΕΝΟΥΣ ΜΕ ΚΩΛΙΚΟ ΤΟΥ ΝΕΦΡΟΥ Επειδή οι πιθανές αιτίες ενός οξέος οσφυϊκού άλγους είναι πολλές και περιλαμβάνουν σοβαρά νοσήματα (οξεία σκωληκοειδίτιδα, φλεγμονώδη νόσο της πυέλου, ιδιοπαθή φλεγμονώδη νόσο του εντέρου, αορτικό ανεύρυσμα, συστροφή κύστης της ωοθήκης κ.ά.), ο ρόλος της διαγνωστικής απεικόνισης θεωρείται πολύ σημαντικός για την εκτίμηση αυτών των ασθενών. Ο ακριβής ρόλος των απεικονιστικών μεθόδων αναφέρεται στην επιβεβαίωση της αναμενόμενης διάγνωσης του κωλικού, στη διάγνωση της αιτίας και του επιπέδου της απόφραξης, καθώς και στην επιβεβαίωση ή στον αποκλεισμό δυνητικά σοβαρών επιπλοκών του κωλικού, όπως είναι η πλήρης απόφραξη ή η λοίμωξη. Επιπλέον, η απεικόνιση μπορεί να ανιχνεύσει ή να αποκλείσει άλλα νοσήματα, τα οποία μιμούνται τον κωλικό. Μόλις επιβεβαιωθεί η διάγνωση, είναι αναγκαίο να καθοριστεί η διάρκεια της απόφραξης και η ανατομία του ουρητήρα άνωθεν και κάτωθεν της απόφραξης, πληροφορίες που θα κατευθύνουν και τη θεραπεία. Επίσης, η απεικονιστική μέθοδος πρέπει να παρέχει πληροφορίες για την υφή και τη σκληρότητα του λίθου. Όλες οι απεικονιστικές τεχνικές έχουν περιορισμούς, ενώ συχνά απαιτείται ένας συνδυασμός αυτών προκειμένου να λυθεί πλήρως το πρόβλημα Απλή ακτινογραφία νεφρών, ουρητήρων και κύστης (ΝΟΚ-KUB) Η απλή ακτινογραφία ΝΟΚ (εικ. 2) έχει χαμηλή ευαισθησία για την ανίχνευση λίθων, που κυμαίνεται στο 40 50% σε διάφορες μελέτες. Δεν είναι ευαίσθητη για ακτινοδιαπερατούς λίθους ή για μη λιθιασικά αποφρακτικά αίτια. Επίσης, έχει ελαττωμένη ευαισθησία εξ αιτίας της παρουσίας φλεβόλιθων, οι οποίοι είναι πυελικές αποτιτανώσεις ομοιάζουσες με τους ουρόλιθους και αποτελούν

4 ΚΩΛΙΚΟΣ ΝΕΦΡΟΥ: ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ 169 αναγκαιότητα χορήγησης σκιαγραφικού μέσου, την έκθεση σε ακτινοβολία και τη μακρά διάρκεια της εξέτασης, που περιορίζει την άμεση εκτίμηση των ασθενών Υπερηχογράφημα Η υπερηχογραφική απεικόνιση των νεφρών (εικ. 3) είναι ένα πολύτιμο εργαλείο για την ανάδειξη της παθολογίας αυτών. Η ευαισθησία όσον αφορά στην ανάδειξη λιθίασης είναι 37 64% και για την ανάδειξη οξείας απόφραξης 74 85%. Η ευαισθησία του υπερηχογραφήματος βελτιώνεται σημαντικά εάν υφίστανται δευτερεύοντα σημεία αποφρακτικής ουροπάθειας. 14,15 Η υπερηχογραφική απεικόνιση των λίθων είναι συνάρτηση πολλών παραγόντων. Αυτοί περιλαμβάνουν τη δυνατότητα ανάλυσης και τη συχνότητα των υπερήχων, τον τύπο και την τοποθεσία του λίθου, το σωματότυπο και το βαθμό ενυδάτωσης του ασθενούς, καθώς και την εμπειρία του υπερηχογραφιστή. Οι υπέρηχοι συνήθως επιτρέπουν τη σαφή ανάδειξη λίθων διαμέτρου >5 mm. Εικόνα 2. Απλή ακτινογραφία νεφρών-ουρητήρων-κύστης (ΝΟΚ). Λιθίαση δεξιού νεφρού και αυτοσυγκρατούμενος καθετήρας (pig tail) δεξιά. συχνό φαινόμενο. Ιδιαίτερη σημασία έχει για ασθενείς υπό συντηρητική αντιμετώπιση (παρακολούθηση μετακίνησης λίθου) ή που υποβάλλονται σε εξωσωματική λιθοτριψία (ESWL). 12 Θα είχε ενδιαφέρον μια ιδιαίτερη αναφορά στο θέμα της απεικόνισης του πίδακα ούρων (ureteral jet) από τα ουρητηρικά στόμια. Μπορεί να ανιχνευτεί με έγχρωμο Doppler υπερηχογράφημα ως ρεύμα χρώματος στην περιοχή. Η ανίχνευση του jet αποκλείει την πιθανότητα πλήρους απόφραξης. Τα ουρητηρικά jets καθίστανται εμφανή εξ αιτίας της διαφοράς στο ειδικό βάρος των ούρων που ήδη βρίσκονται εντός της ουροδόχου κύστης και των ούρων που εισέρχονται στην ουροδόχο κύστη από τον ουρητήρα. Φυσιολογικά, υφίστανται 1 12 jets/ 5.2. Ενδοφλέβια (εκκριτική) ουρογραφία (IVU) Εδώ και πολλά χρόνια, η ενδοφλέβια ουρογραφία χρησιμοποιείται για την εκτίμηση των ασθενών με λιθιασική νόσο του ουροποιητικού. Δεν είναι χρήσιμη στην αναγνώριση λίθων, αφού οι τελευταίοι συχνά αποκρύπτονται από το σκιαγραφικό μέσο. Εάν οι λίθοι έχουν μικρότερη πυκνότητα από το σκιαγραφικό, αναγνωρίζονται ως διαυγαστικά σκιαγραφικά ελλείμματα στο πλήρες σκιαγραφικού πυελοκαλυκικό σύστημα, αλλά εάν οι λίθοι είναι ίσης πυκνότητας με το σκιαγραφικό είναι δύσκολο να γίνουν ορατοί. Η αξία της ενδοφλέβιας ουρογραφίας έγκειται στην εκτίμηση της ανατομίας του πυελοκαλυκικού συστήματος. Η τελευταία είναι σημαντική σε περίπτωση όπου ο ασθενής πρόκειται να υποβληθεί σε διαδερμική νεφρολιθοτομή, αφού η ανατομία των καλύκων και της πυέλου πρέπει να είναι γνωστή. 13 Τα μειονεκτήματα της IVU περιλαμβάνουν την Εικόνα 3. Υπερηχογράφημα νεφρών. Λιθίαση δεξιού νεφρού.

5 170 Κ. Στραβοδήμος και Θ. Τόκας min εκατέρωθεν. 15 Η απουσία ουρητηρικών jet θεωρείται ότι προκαλείται λόγω απόφραξης του ουρητήρα, με συνεπαγόμενη μηδενική ροή ούρων στην ουροδόχο κύστη. Συνεχής χαμηλή ροή πιθανόν να προκαλείται από αυξημένη πίεση στον αποφραγμένο ουρητήρα. Μια σοβαρή απόφραξη συνήθως προκαλεί παθολογικά jet, ενώ αυτό δεν συμβαίνει πάντα με μέτρια απόφραξη ή με παρουσία μη αποφρακτικού λίθου Υπολογιστική τομογραφία (CT scan) Η συμβατική IVU υπήρξε ο ακρογωνιαίος λίθος της διερεύνησης του οξέος οσφυϊκού άλγους για δεκαετίες. Το 1995, οι Smith et al 17 πρότειναν τη χρήση της υπολογιστικής τομογραφίας δίχως χορήγηση σκιαγραφικού, ακολουθούμενη από την ελικοειδή CT, επίσης χωρίς σκιαγραφική ενίσχυση, και την πολυτομική με καθυστερημένες λήψεις (multidetector row) CT σε ασθενείς με υποψία κωλικού. Η χωρίς σκιαγραφική ενίσχυση CT (εικ. 4) σήμερα αποτελεί την απεικονιστική μέθοδο εκλογής για τη διάγνωση της ουρολιθίασης, ειδικά σε παρουσία οξέος οσφυϊκού άλγους. Τα πλεονεκτήματα της CT περιλαμβάνουν την ταχύτητα εκτίμησης, την απουσία σκιαγραφικής ενίσχυσης, τη δυνατότητα επακριβούς προσδιορισμού του μεγέθους του λίθου και την ταυτόχρονη ανίχνευση άλλων καταστάσεων, οι οποίες μιμούνται τον κωλικό. Η CT είναι ανώτερη της IVU στην ανάδειξη της αιτίας, του επιπέδου και του μεγέθους των ουρητηρικών λίθων, καθώς και στον αποκλεισμό άλλων σοβαρών νοσημάτων. Ποσοστό >99% των λίθων, περιλαμβανομένων των ακτινοδιαυγαστικών λίθων στη ΝΟΚ ακτινογραφία, είναι ορατοί στη CT. Εξαιρέσεις αποτελούν οι σπάνιοι matrix λίθοι, καθώς και εκείνοι που αποτελούνται από ινδιναβίρη και λοιπούς αναστολείς της πρωτεάσης που χρησιμοποιούνται για τη θεραπεία της HIV-λοίμωξης. 19 Το κύριο εύρημα στη CT είναι η άμεση απεικόνιση του λίθου εντός του ουρητηρικού αυλού. Η απουσία άμεσης απεικόνισης του λίθου δεν αποκλείει τη διάγνωση της λιθίασης. Δευτερογενή ευρήματα αποτελούν η διόγκωση του νεφρού, η διάταση του ουρητήρα, καθώς και η περινεφρική/περιουρητηρική θολερότητα. Οι πλέον αξιόπιστοι προγνωστικοί δείκτες είναι το μέγεθος και η εντόπιση του λίθου. Η CT scan προσφέρει πιο ακριβή προσδιορισμό του μεγέθους του λίθου από τη ΝΟΚ τόσο στον εγκάρσιο όσο και στον επιμήκη άξονα. Ακόμη πιο ακριβείς είναι οι στεφανιαίες λήψεις στον προσδιορισμό της κεφαλουραίας διαμέτρου. Για την αυτόματη αποβολή του λίθου, η εγκάρσια διάμετρος είναι η πλέον σημαντική. 19 Επιπρόσθετα στις διαστάσεις του λίθου, μετρήσεις της πυκνότητας αυτού είναι αρκετά σημαντικές. Οι Joseph et al 20 υποστήριξαν ότι λίθοι πυκνότητας >1.000 μονάδων Hounsfield ανταποκρίνονται λιγότερο αποτελεσματικά στη θεραπεία με εξωσωματική λιθοτριψία. Είναι πάντα δύσκολο να διαφοροδιαγνωστούν οι λίθοι από περιουρητηρικές αποτιτανώσεις και φλεβόλιθους, ειδικά όταν αυτά βρίσκονται στην πύελο και την πορεία του ουρητήρα. Οι φλεβόλιθοι είναι ασβεστοποιημένες δομές εντός του φλεβικού τοιχώματος και αποτελούν επακόλουθα θρόμβωσης. Η παρουσία δευτερογενών σημείων απόφραξης, όπως είναι η υδρονέφρωση, η ουρητηρική διάταση, η νεφρομεγαλία, καθώς και η περιουρητηρική και περινεφρική θολερότητα υποδεικνύουν λιθιασική νόσο. Το πλέον κοινό εύρημα είναι το σημείο της στεφάνης (rim sign), το οποίο αποτελεί ένα δακτύλιο μαλακών ιστών πάχους 1 2 mm γύρω από το λίθο, δευτερογενή στο οίδημα του ουρητηρικού τοιχώματος. Το σημείο της στεφάνης αναφέρεται ότι έχει ευαισθησία 50 70% και ειδικότητα %. 21,22 Ωστόσο, η απουσία δευτερογενών σημείων απόφραξης δεν πρέπει να αποκλείσει τη διάγνωση της λιθίασης, καθώς είναι πιθανό να απουσιάζουν σε περίπτωση μη αποφρακτικών λίθων ή να υφίστανται μετά από πρόσφατη διέλευση και αποβολή λίθου. Μερικά άλλα βοηθητικά στοιχεία στη διαφορική διάγνωση είναι η ομαλή και στρόγγυλη φύση των φλεβόλιθων, η απουσία αλλαγών στους γύρω ιστούς, καθώς και η κεντρική διαύγαση αυτών. 6. ΘΕΡΑΠΕΙΑ Εικόνα 4. Ελικοειδής (spiral) αξονική τομογραφία (CT) άνω και κάτω κοιλίας χωρίς την έγχυση ενδοφλέβιου σκιαγραφικού μέσου. Λιθίαση δεξιού νεφρού. Η πλειοψηφία των ουρητηρικών λίθων μπορεί να αντιμετωπιστεί με παρακολούθηση και αναμονή αυτόματης διέλευσης. Αυτή η τακτική είναι η λιγότερο ακριβή και πλέον προτιμητέα, δεδομένου ότι συχνά είναι επιτυχής. 23 Οι ουρητηρικοί λίθοι με διάμετρο <5 mm θα διέλθουν

6 ΚΩΛΙΚΟΣ ΝΕΦΡΟΥ: ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ 171 μέχρι και στο 68% των περιπτώσεων. Ωστόσο, για λίθους μεγαλύτερης διαμέτρου οι συνολικές πιθανότητες αυτόματης διέλευσης είναι μικρότερες. 24 Συνολικά, η θέση και το μέγεθος του λίθου και ο βαθμός ενσφήνωσης και απόφραξης κατά την αρχική προσέλευση του ασθενούς είναι παράγοντες που επηρεάζουν την πιθανότητα και τη χρονική στιγμή αυτόματης αποβολής του λίθου. 23 Η διάρκεια της αυτόματης αποβολής δεν πρέπει να υπερβεί τις 4 6 εβδομάδες εξ αιτίας του κινδύνου νεφρικής βλάβης. 25 Η συντηρητική αγωγή δεν είναι η καταλληλότερη για ασθενείς με παράγοντες κινδύνου ουροσήψης, όπως είναι η παρατεταμένη απόφραξη, το εμμένον άλγος ή η ταυτόχρονη λοίμωξη. Επιπλέον, υπάρχει απόλυτη ένδειξη αφαίρεσης του λίθου σε ιδιαίτερες επαγγελματικές ομάδες ασθενών όπως οι πιλότοι. Η συντηρητική προσέγγιση βασίζεται κυρίως στο φαρμακευτικό έλεγχο του άλγους, αφού η ανακούφιση από αυτό παραμένει το πλέον επείγον γεγονός στους συγκεκριμένους ασθενείς. 26 Η αυξημένη ροή υγρών διά μέσου του προσβεβλημένου νεφρού πιθανόν να επισπεύσει την αποβολή του λίθου, αν και μέθοδοι όπως η ενδοφλέβια χορήγηση υγρών ή διουρητικών έχουν αντιφατικά αποτελέσματα. 27 Η από του στόματος χορήγηση δικλοφενάκης για την προφύλαξη από υποτροπιάζοντα κωλικό έχει αξιολογηθεί σε τυχαιοποιημένη προοπτική μελέτη από τους Laerum et al. 28 Πραγματικά, η εν λόγω τακτική ελαττώνει την προσέλευση στα επείγοντα και τον αριθμό εισαγωγών στο νοσοκομείο, αν και δεν επηρεάζεται η πιθανότητα αποβολής του λίθου. Η χορήγηση οπιοειδών χωρίς ταυτόχρονη χορήγηση αντιχολινεργικών πρέπει να αποφεύγεται εξ αιτίας του υψηλού κινδύνου πρόκλησης εμέτου. 26 Η δικλοφενάκη ανήκει στα μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη φάρμακα (ΜΣΑΦ). Τα συγκεκριμένα φάρμακα φαίνεται ότι εμπλέκονται και στην απάντηση στην απόφραξη, ελαττώνοντας την αντίστοιχη νεφρική αρτηριακή ροή. Αν και η νεφρική λειτουργία μπορεί να επιδεινωθεί σε ασθενείς στους οποίους είναι ήδη επηρεασμένη, το γεγονός αυτό φαίνεται ότι δεν ισχύει για το λειτουργικό νεφρό. 29 Η τραμαδόλη είναι ισχυρότερη από προηγούμενα από του στόματος αναλγητικά, με λιγότερες ανεπιθύμητες ενέργειες και μικρότερο δυναμικό εξάρτησης. 30 Η κετορολάκη σε ενδομυϊκή χορήγηση είναι το ίδιο αποτελεσματική, με ταχύτερη δράση Συντηρητική, φαρμακευτική αγωγή αποβολής του λίθου (medical expulsive therapy) Έχουν προταθεί αρκετές φαρμακολογικές προσεγγίσεις προκειμένου να επιτευχθεί η άρση της αιτίας κατακράτησης του λίθου εντός του αυλού των ουροφόρων οδών. Τόσο οι α 1-αποκλειστές όσο και οι αναστολείς διαύλων ασβεστίου ελαττώνουν τη συσπαστικότητα του ουρητήρα, επιτρέποντας την προώθηση του λίθου περιφερικότερα. 32, Νιφεδιπίνη. Πρόκειται για ανταγωνιστή διαύλων του ασβεστίου, που χρησιμοποιείται συχνά στη θεραπεία της υπέρτασης και της στηθάγχης. Δρα μέσω της καταστολής της ταχείας ουρητηρικής σύσπασης αφήνοντας ανέπαφο τον περισταλτικό ρυθμό. Η χρήση της εν λόγω ουσίας στη συντηρητική θεραπεία της λιθίασης του άπω ουρητήρα έχει δοκιμαστεί και έχει αποδειχθεί η άριστη ικανότητα αποβολής του λίθου και η ανακούφιση του άλγους, αν και η απουσία πολυκεντρικών μελετών έχει αποτρέψει την ευρεία χρήση του φαρμάκου για το σκοπό αυτόν Ταμσουλοσίνη. H προσθήκη α-αποκλειστών στη συνήθη αναλγησία έχει χαρακτηριστεί ως ικανή στην υποβοήθηση της διέλευσης του λίθου, μειώνοντας το βασικό τόνο, την περισταλτική συχνότητα και την ουρητηρική συσπαστικότητα μέσω της δράσης στους α 1-αδρενεργικούς υποδοχείς των ουρητηρικών λείων μυϊκών ινών. 37 Συσσωρευμένα δεδομένα από 16 κλινικές μελέτες με σύνολο ασθενών πασχόντων από άπω ουρητηρικούς λίθους διαμέτρου 3 8 mm προτείνουν ένα πλεονέκτημα στην αποβολή των λίθων Ο συχνότερα χρησιμοποιούμενος παράγοντας είναι η ταμσουλοσίνη σε δόση των 0,4 mg εφάπαξ ημερησίως για ένα μήνα. Ωστόσο, σε αρκετές μελέτες έχει φανεί παρόμοια αποτελεσματικότητα με την τεραζοσίνη χορηγούμενη σε δόση των 5 10 mg ημερησίως ή με τη δοξαζοσίνη σε δόση 4 mg ημερησίως. 41 Επιπλέον, φαίνεται ότι η θεραπεία με έναν α-αποκλειστή οδηγεί σε ελάττωση του χρονικού διαστήματος μέχρι την αποβολή του λίθου. 41 Αυτό το διάστημα ήταν <14 ημέρες, με ποσοστό ανεπιθύμητων ενεργειών έως 4%. 41 Επομένως, με βάση τα υπάρχοντα δεδομένα, ένας α-αποκλειστής είναι αποτελεσματική προσθήκη στην καθιερωμένη αναλγητική θεραπεία για το χειρισμό των ασθενών με μη επιπλεγμένη λιθίαση του άπω ουρητήρα Επεμβατική προσέγγιση στην αφαίρεση του λίθου Η επεμβατική προσέγγιση θα πρέπει να είναι η πρώτη επιλογή σε περιπτώσεις λίθων διαμέτρου 7 mm, σε αποτυχία των συντηρητικών μέτρων για ελάττωση του άλγους, ταυτόχρονη λοίμωξη, απόφραξη σε μονήρη νεφρό ή σε αμφοτερόπλευρη υδρονέφρωση. 42 Η καθιερωμένη επεμβατική προσέγγιση πρώτης επιλογής στη θεραπεία της συμπτωματικής λιθίασης του

7 172 Κ. Στραβοδήμος και Θ. Τόκας ουρητήρα είναι η τοποθέτηση ενός σωλήνα νεφροστομίας ή ενός double-j stent με κατακερματισμό του λίθου σε δεύτερο χρόνο Τοποθέτηση ενός σωλήνα νεφροστομίας ή ενός double-j stent. Η τοποθέτηση σωλήνα νεφροστομίας υπό τοπική αναισθησία είναι λιγότερο επεμβατική και προτιμητέα σε περίπτωση σημείων λοίμωξης. Τα μειονεκτήματα αυτής είναι η διαρροή, η μετακίνηση του σωλήνα και η ανάγκη φροντίδας της στομίας. 40 Η τοποθέτηση ενός double-j stent, εκτός από επιπλοκές, όπως είναι η διάτρηση του ουρητήρα και η αδυναμία τοποθέτησης, σε αρκετές περιπτώσεις συνοδεύεται από αυξημένο κίνδυνο ουροσήψης. Επιπρόσθετα, η παρουσία ενός stent ελαττώνει την ενέργεια των κρουστικών κυμάτων που φθάνουν στο λίθο, ενώ προκαλεί σύσπαση του ουρητήρα και οίδημα του συγκεκριμένου τοιχώματος. Τα ανωτέρω ενδεχομένως να μειώσουν την πιθανότητα επιτυχούς κατακερματισμού ή διέλευσης των λιθιασικών συγκριμάτων μετά από εξωσωματική λιθοτριψία (ESWL) Επείγουσα ESWL. Η ESWL είναι η πλέον καθιερωμένη μέθοδος θεραπείας τόσο των νεφρικών όσο και των ουρητηρικών λίθων. Ωστόσο, το ποσοστό της σχετικής επιτυχίας εξαρτάται από τη σύνθεση του λίθου, τις διαστάσεις και την εντόπιση αυτού, καθώς και από τον τύπο του εξοπλισμού και τη συχνότητα των κυμάτων. Οι Doublet et al υπήρξαν οι πρώτοι που εφάρμοσαν την ESWL επειγόντως, ενώ και άλλες αναφορές έχουν ακολουθήσει με ενθαρρυντικά αποτελέσματα, κυρίως για λίθους του εγγύς ουρητήρα. 45,46 Οι Seitz et al έδειξαν ότι όσο αυξάνεται το μεσοδιάστημα από το πρώτο επεισόδιο κωλικού έως τη θεραπεία με ESWL τόσο μειώνεται η πιθανότητα επιτυχίας αποβολής του λίθου. Οι ίδιοι ερευνητές έδειξαν ότι είναι δύσκολη στην αντιμετώπισή της η σοβαρή ενσφήνωση του λίθου στον εγγύς ουρητήρα όταν η ESWL εφαρμόζεται εντός 24 ωρών Επείγουσα ουρητηροσκόπηση. Αποτελεί ασφαλή και ελάχιστα επεμβατική διαδικασία για τη θεραπεία ουρητηρικών λίθων. Λόγω των τεχνολογικών εξελίξεων έχει καταστεί μια ασφαλής και επιτυχής επέμβαση με λιγότερες επιπλοκές. 47 Παρομοίως με την επείγουσα ESWL, η επείγουσα ουρητηροσκόπηση μπορεί να χρησιμεύσει τόσο για τη διάσπαση του λίθου όσο και για την ανακούφιση από το οξύ άλγος. Ωστόσο, προς το παρόν δεν υπάρχουν σημαντικά δεδομένα όσον αφορά στην επείγουσα ουρητηροσκόπηση. Οι Osorio et al 48 δημοσίευσαν δεδομένα σχετικά με την επείγουσα ουρητηροσκόπηση εντός 12 ωρών από την εμφάνιση του επεισοδίου. Το ποσοστό επιτυχίας ήταν 92,4%, το οποίο έφθασε το 94,6% όταν ελήφθησαν υπ όψη μόνο οι άπω ουρητηρικοί λίθοι. Το συνολικό ποσοστό επιπλοκών ήταν 4,2%, ενώ, συνολικά, τα αποτελέσματα αυτά φαίνεται να είναι παρόμοια με εκείνα της προγραμματισμένης ουρητηροσκόπησης ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Ο κωλικός του νεφρού αποτελεί ένα ιδιαίτερα συχνό πρόβλημα στην καθημερινή κλινική πράξη. Πολλές φορές παρουσιάζεται με ιδιαίτερα θορυβώδεις κλινικές εκδηλώσεις, ενώ απαιτείται ενδελεχής κλινική, εργαστηριακή και απεικονιστική προσέγγιση του ασθενούς, με σκοπό τη διαφορική διάγνωση από άλλες σοβαρές παθολογικές καταστάσεις, αλλά και την αναγνώριση πιθανών επιπλοκών της απόφραξης του ουροποιητικού. Στις περισσότερες περιπτώσεις, η αντιμετώπιση είναι συντηρητική λόγω της αυτόματης αποβολής των λίθων, κρίνεται όμως αναγκαία η άμεση επεμβατική αντιμετώπιση όταν αυτό ενδείκνυται, αρχικά με άρση της απόφραξης και στη συνέχεια με αντιμετώπιση της αιτίας. Δεδομένου ότι ο κωλικός του νεφρού δεν αντιμετωπίζεται αποκλειστικά από ουρολόγους, θεωρείται αναγκαία η πλήρης ενημέρωση, καθώς και ο σωστός προσανατολισμός με τη χρήση κατευθυντήριων οδηγιών, όσον αφορά στην προσέγγιση των ασθενών, την αναγνώριση των επιπλεγμένων περιπτώσεων και τη διακομιδή τους σε ειδικά κέντρα επεμβατικής αντιμετώπισης. ABSTRACT Review of the data on acute renal colic and symptomatic urolithiasis Κ. STRAVODIMOS, Τ. TOKAS First Department of Urology, Laiko General Hospital, University of Athens, Athens, Greece Archives of Hellenic Medicine 2011, 28(2): Renal colic, as a symptom, expresses the partial or complete obstruction of the excretory system of the kidney, the ureter. The pain intensity is related more to the speed of onset than to the grade of obstruction. Colic is associated

8 ΚΩΛΙΚΟΣ ΝΕΦΡΟΥ: ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ WEIN AJ, KAVOUSSI LR, NOVICK AC, PARTIN AW, PETERS CA. Campbell s urology. 9th ed. Saunders Elsevier, Philadelphia, 2007: SANDHU C, ANSON KM, PATEL U. Urinary tract stones part 1: Role of radiological imaging in diagnosis and treatment planning. Clin Radiol 2003, 58: BOULAY I, HOLTZ P, FOLEY WD, WHITE B, BEGUN FP. Ureteral calculi: Diagnostic efficacy of helical CT and implications for treatment of patients. AJR Am J Roentgenol 1999, 172: BECKER JA, POLLACK HM, McCLENNAN BL. Urography survives. Radiology 2001, 218: COX IH, ERICKSON SJ, FOLEY WD, DEWIRE DM. Ureteric jets: Evaluation of normal flow dynamics with color Doppler sonography. AJR Am J Roentgenol 1992, 158: BURGE HJ, MIDDLETON WD, McCLENNAN BL, HILDEBOLT CF. Ureteral jets in healthy subjects and in patients with unilateral ureteral calculi: Comparison with color Doppler US. Radiology 1991, 180: SMITH RC, ROSENFIELD AT, CHOE KA, ESSENMACHER KR, VERGA M, GLICKMAN MG ET AL. Acute flank pain: Comparison of noncontrast-enhanced CT and intravenous urography. Radiology 1995, 194: BLAKE SP, McNICHOLAS MM, RAPTOPOULOS V. Nonopaque crystal deposition causing ureteric obstruction in patients with HIV undergoing indinavir therapy. AJR Am J Roentgenol 1998, 171: NADLER RB, STERN JA, KIMM S, HOFF F, RADEMAKER AW. Coronal imwith both environmental and inherited factors. The presentation of renal colic follows a procedure of stimulation of special neurogenic fibers, as a result of activation of specific receptors and production of chemical substances and other specific factors. Ureter obstruction is completed in three stages, during which changes in renal blood flow and ureteric pressure are observed. Possible complications of acute ureteric obstruction include decrease in the glomerular filtration rate and creation of a urinoma, but complete renal failure is very rare. Urolithiasis is the main cause of renal colic, with less usual causes being blood clots, tumors of the urinary tract, obstruction of the uretero-pelvic-junction obstruction and external ureteric obstruction by retroperitoneal masses. The clinical expression of renal colic is usually typical. Acute appendicitis, acute cholecystitis, acute diverticulitis, ectopic pregnancy, and aortic aneurysm are included in the differential diagnosis. The history of the patient and a thorough clinical examination contribute to the diagnosis. Imaging is extremely important for both diagnosis and identification of the cause of the colic, localization of the obstruction and detection of potential complications. Reliable imaging techniques are a plain X-ray film of the kidneys, ureter and bladder (KUB), combined with ultrasonography (US), intravenous urography (IVU) and unenhanced helical computed tomography (CT). Treatment is usually conservative, as most stones are small and are passed spontaneously in the urine, and consists of non-steroidal antiinflammatory agents and α 1-inhibitors, and calcium channel blockers in selected cases. Indications for intervention and active stone removal are a stone diameter of 7 mm, prolonged obstruction, persistent pain, concurrent infection, lack of response to conservative treatment, obstruction in a solitary kidney, or bilateral obstruction. The goal of active treatment is the immediate drainage of the urinary tract and management of the cause of obstruction. Drainage is achieved with the use of a percutaneous nephrostomy catheter or an internal ureteral stent (double J stent). Treatment of the cause of obstruction can be achieved with extracorporeal shock wave lithotripsy (ESWL) in the case of large stones, or endoscopic, percutaneous, laparoscopic or open surgical procedures. Key words: Data, Nephrolithiasis, Renal colic, Symptoms, Urinary system Βιβλιογραφία 1. SHOKEIR AA. Renal colic: Pathophysiology, diagnosis and treatment. Eur Urol 2001, 39: BOARI B, MANFREDINI R. Circadian rhythm and renal colic. Recenti Prog Med 2003, 94: SOUCIE JM, THUN MJ, COATES RJ, McCLELLAN W, AUSTIN H. Demographic and geographic variability of kidney stones in the United States. Kidney Int 1994, 46: LJUNGHALL S, DANIELSON BG, FELLSTRÖM B, HOLMGREN K, JOHANS- SON G, WIKSTRÖM B. Family history of renal stones in recurrent stone patients. Br J Urol 1985, 57: CURHAN GC, WILLETT WC, RIMM EB, STAMPFER MJ. Family history and risk of kidney stones. J Am Soc Nephrol 1997, 8: MOODY TE, VAUGHN ED Jr, GILLENWATER JY. Relationship between renal blood flow and ureteral pressure during 18 hours of total unilateral ureteral occlusion. Implications for changing sites of increased renal resistance. Invest Urol 1975, 13: KLAHR S. New insights into the consequences and mechanisms of renal impairment in obstructive nephropathy. Am J Kidney Dis 1991, 18: TRAVAGLINI F, BARTOLETTI R, GACCI M, RIZZO M. Pathophysiology of reno-ureteral colic. Urol Int 2004, 72(Suppl 1): SHOKEIR AA. Renal colic: New concepts related to pathophysiology, diagnosis and treatment. Curr Opin Urol 2002, 12: VAUGHAN ED Jr, GILLENWATER JY. Recovery following complete chronic unilateral ureteral occlusion: Functional, radiographic and pathologic alterations. J Urol 1971, 106:27 35

9 174 Κ. Στραβοδήμος και Θ. Τόκας aging to assess urinary tract stone size. J Urol 2004, 172: JOSEPH P, MANDAL AK, SINGH SK, MANDAL P, SANKHWAR SN, SHAR- MA SK. Computerized tomography attenuation value of renal calculus: Can it predict successful fragmentation of the calculus by extracorporeal shock wave lithotripsy? A preliminary study. J Urol 2002, 167: HENEGHAN JP, DALRYMPLE NC, VERGA M, ROSENFIELD AT, SMITH R. Soft-tissue rim sign in the diagnosis of ureteral calculi with use of unenhanced helical CT. Radiology 1997, 202: KAWASHIMA A, SANDLER CM, BORIDY IC, TAKAHASHI N, BENSON GS, GOLDMAN SM. Unenhanced helical CT of ureterolithiasis: Value of the tissue rim sign. AJR Am J Roentgenol 1997, 168: MILLER OF, KANE CJ. Time to stone passage for observed ureteral calculi: A guide for patient education. J Urol 1999, 162: AUTORINO R, OSORIO L, LIMA EA. Rapid extracorporeal shock wave lithotripsy for proximal ureteral calculi in colic versus noncolic patients. Eur Urol 2007, 52: COOPER JT, STACK GM, COOPER TP. Intensive medical management of ureteral calculi. Urology 2000, 56: FRANCESCA F, BADER P, ECHTLE D, GIUNTA F, WILLIAMS J. EAU guidelines on pain management. Eur Urol 2003, 44: WORSTER A, RICHARDS C. Fluids and diuretics for acute ureteric colic. Cochrane Database Syst Rev 2005, 3:CD LAERUM E, OMMUNDSEN OE, GRØNSETH JE, CHRISTIANSEN A, FAGER- TUN HE. Oral diclofenac in the prophylactic treatment of recurrent renal colic: A double-blind comparison with placebo. Eur Urol 1995, 28: SHOKEIR AA, ABDULMAABOUD M, FARAGE Y, MUTABAGANI H. Resistive index in renal colic: The effect of nonsteroidal anti-inflammatory drugs. BJU Int 1999, 84: ERAY O, CETE Y, OKTAY C, KARSLI B, AKÇA S, CETE N ET AL. Intravenous single-dose tramadol versus meperidine for pain relief in renal colic. Eur J Anaesthesiol 2002, 19: NICOLAS TORRALBA JA, RIGABERT MONTIEL M, BAÑON PEREZ V, VAL- DELVIRA NADAL P, PEREZ ALBACETE M. Intramuscular ketorolac compared to subcutaneous tramadol in the initial emergency treatment of renal colic. Arch Esp Urol 1999, 52: DAVENPORT K, TIMONEY AG, KEELEY FX. A comparative in vitro study to determine the beneficial effect of calcium-channel and alpha(1)-adrenoceptor antagonism on human ureteric activity. BJU Int 2006, 98: TROXEL SA, JONES AW, MAGLIOLA L, BENSON JS. Physiologic effect of nifedipine and tamsulosin on contractility of distal ureter. J Endourol 2006, 20: SAITA A, BONACCORSI A, MARCHESE F, CONDORELLI SV, MOTTA M. Our experience with nifedipine and prednisolone as expulsive therapy for ureteral stones. Urol Int 2004, 72(Suppl 1): PORPIGLIA F, GHIGNONE G, FIORI C, FONTANA D, SCARPA RM. Nifedipine versus tamsulosin for the management of lower ureteral stones. J Urol 2004, 172: DELLABELLA M, MILANESE G, MUZZONIGRO G. Randomized trial of the efficacy of tamsulosin, nifedipine and phloroglucinol in medical expulsive therapy for distal ureteral calculi. J Urol 2005, 174: SIGALA S, DELLABELLA M, MILANESE G, FORNARI S, FACCOLI S, PAL- AZZOLO F ET AL. Evidence for the presence of alpha1 adrenoceptor subtypes in the human ureter. Neurourol Urodyn 2005, 24: SAYED MA, ABOLYOSR A, ABDALLA MA, EL-AZAB AS. Efficacy of tamsulosin in medical expulsive therapy for distal ureteral calculi. Scand J Urol Nephrol 2008, 42: BUEHLER G, MILLS AM, CHEN EH. Does the addition of tamsulosin to outpatient analgesic therapy enhance spontaneous stone passage in patients with uncomplicated distal ureteral stones? Ann Emerg Med 2007, 50: JOSHI HB, OBADEYI OO, RAO PN. A comparative analysis of nephrostomy, JJ stent and urgent in situ extracorporeal shock wave lithotripsy for obstructing ureteric stones. BJU Int 1999, 84: SINGH A, ALTER HJ, LITTLEPAGE A. A systematic review of medical therapy to facilitate passage of ureteral calculi. Ann Emerg Med 2007, 50: PREMINGER GM, TISELIUS HG, ASSIMOS DG, ALKEN P, BUCK AC, GAL- LUCCI M ET AL guideline for the management of ureteral calculi. Eur Urol 2007, 52: PREMINGER GM, KETTELHUT MC, ELKINS SL, SEGER J, FETNER CD. Ureteral stenting during extracorporeal shock wave lithotripsy: Help or hindrance? J Urol 1989, 142: DOUBLET JD, TCHALA K, TLIGUI M, CIOFU C, GATTEGNO B, THIBAULT P. In situ extracorporeal shock wave lithotripsy for acute renal colic due to obstructing ureteral stones. Scand J Urol Nephrol 1997, 31: TOMBAL B, MAWLAWI H, FEYAERTS A, WESE FX, OPSOMER R, VAN CANGH PJ. Prospective randomized evaluation of emergency extracorporeal shock wave lithotripsy (ESWL) on the shorttime outcome of symptomatic ureteral stones. Eur Urol 2005, 47: KRAVCHICK S, BUNKIN I, STEPNOV E, PELED R, AGULANSKY L, CYTRON S. Emergency extracorporeal shock wave lithotripsy for acute renal colic caused by upper urinary tract stones. J Endourol 2005, 19: ANAGNOSTOU T, TOLLEY D. Management of ureteric stones. Eur Urol 2004, 45: OSORIO L, LIMA E, SOARES J, AUTORINO R, VERSOS R, LHAMAS A ET AL. Emergency ureteroscopic management of ureteral stones: Why not? Urology 2007, 69: GETTMAN MT, SEGURA JW. Management of ureteric stones: Issues and controversies. BJU Int 2005, 95(Suppl 2):85 93 Corresponding author: T. Tokas, 19 Terpsihoris street, GR Dionisos, Greece

ΛΙΘΙΑΣΗ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ - ΝΕΦΡΩΝ - ΟΥΡΗΤΗΡΑ - ΚΥΣΤΕΩΣ - ΟΥΡΗΘΡΑΣ

ΛΙΘΙΑΣΗ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ - ΝΕΦΡΩΝ - ΟΥΡΗΤΗΡΑ - ΚΥΣΤΕΩΣ - ΟΥΡΗΘΡΑΣ ΛΙΘΙΑΣΗ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ - ΝΕΦΡΩΝ - ΟΥΡΗΤΗΡΑ - ΚΥΣΤΕΩΣ - ΟΥΡΗΘΡΑΣ Τι είναι η "λιθίαση του ουροποιητικού" Λιθίαση ουροποιητικού είναι η δημιουργία λίθου ή λίθων μέσα στην αποχετευτική μοίρα του

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Αξονικού Τομογράφου, ΑΟΝΑ «Άγιος Σάββας»

Τμήμα Αξονικού Τομογράφου, ΑΟΝΑ «Άγιος Σάββας» Στασινοπούλου Μυρσίνη, Στεφανιώτη Ασπασία, Ανδριώτης Ευθύμιος, Δεληβελιώτης Κωνσταντίνος, Ταβερναράκη Αγγελική Τμήμα Αξονικού Τομογράφου, ΑΟΝΑ «Άγιος Σάββας» Σκοπός: Η εκτίμηση του πρωτοκόλλου της αξονικής

Διαβάστε περισσότερα

15λεπτη προετοιμασία του φοιτητή για το μάθημα της λιθίασης του ουροποιητικού.

15λεπτη προετοιμασία του φοιτητή για το μάθημα της λιθίασης του ουροποιητικού. 15λεπτη προετοιμασία του φοιτητή για το μάθημα της λιθίασης του ουροποιητικού. Τι είναι η λιθίαση του ουροποιητικού ; Λιθίαση του ουροποιητικού Είναι η ύπαρξη των λίθων σε οποιοδήποτε σημείο του ουροποιητικού.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΘΟΓΕΝΕΣΗ ΤΗΣ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗΣ Για τον σχηματισμό των λίθων απαιτείται αλληλουχία γεγονότων που περιλαμβάνει: Τον Υπερκορεσμό των ούρων.

ΠΑΘΟΓΕΝΕΣΗ ΤΗΣ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗΣ Για τον σχηματισμό των λίθων απαιτείται αλληλουχία γεγονότων που περιλαμβάνει: Τον Υπερκορεσμό των ούρων. ΠΑΘΟΓΕΝΕΣΗ ΤΗΣ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗΣ Για τον σχηματισμό των λίθων απαιτείται αλληλουχία γεγονότων που περιλαμβάνει: Τον Υπερκορεσμό των ούρων. Την πυρηνοποίηση. Την συνένωση των κρυστάλλων. Την κατακράτηση των

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΕΝΩΣΗ ΠΥΕΛΟΟΥΡΗΤΗΡΙΚΗΣ

ΣΤΕΝΩΣΗ ΠΥΕΛΟΟΥΡΗΤΗΡΙΚΗΣ ΣΤΕΝΩΣΗ ΠΥΕΛΟΟΥΡΗΤΗΡΙΚΗΣ ΣΥΜΒΟΛΗΣ: από το Α ως το Ω 5 ο Διαδραστικό Σχολείο Ουρολογίας Πορταριά 2012 Στυλιανός Θ. Γιαννακόπουλος Επίκουρος Καθηγητής Ουρολογίας Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης Ποια τα

Διαβάστε περισσότερα

Η ΛΙΘΙΑΣΗ ΑΠΟ ΤΟ Α ΩΣ ΤΟ Ω

Η ΛΙΘΙΑΣΗ ΑΠΟ ΤΟ Α ΩΣ ΤΟ Ω Η ΛΙΘΙΑΣΗ ΑΠΟ ΤΟ Α ΩΣ ΤΟ Ω 3 Ο Διαδραστικό Σχολείο Ουρολογίας Πορταριά 2010 Στυλιανός Θ. Γιαννακόπουλος Επίκουρος Καθηγητής Ουρολογίας Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΑ ΚΑΡΚΙΝΩΜΑΤΑ ΕΚ ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΟΥ ΕΠΙΘΗΛΙΟΥ ΑΝΩΤΕΡΟΥ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ

ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΑ ΚΑΡΚΙΝΩΜΑΤΑ ΕΚ ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΟΥ ΕΠΙΘΗΛΙΟΥ ΑΝΩΤΕΡΟΥ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΑ ΚΑΡΚΙΝΩΜΑΤΑ ΕΚ ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΟΥ ΕΠΙΘΗΛΙΟΥ ΑΝΩΤΕΡΟΥ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ M. Rouprêt, R. Zigeuner, J. Palou, A. öhle, E. Kaasinen, M. abjuk, R. Sylvester, W. Oosterlinck Eur Urol 2011 Apr;59(4):584-94

Διαβάστε περισσότερα

Οπισθοπεριτοναϊκή θέση Θ12 - Ο4 Δεξιός νεφρός χαμηλότερα από τον αριστερό ΔΕ νεφρός πίσω και κάτω από το ήπαρ/χοληδόχο κύστη ΑΡ νεφρός κάτω και επί

Οπισθοπεριτοναϊκή θέση Θ12 - Ο4 Δεξιός νεφρός χαμηλότερα από τον αριστερό ΔΕ νεφρός πίσω και κάτω από το ήπαρ/χοληδόχο κύστη ΑΡ νεφρός κάτω και επί Οπισθοπεριτοναϊκή θέση Θ12 - Ο4 Δεξιός νεφρός χαμηλότερα από τον αριστερό ΔΕ νεφρός πίσω και κάτω από το ήπαρ/χοληδόχο κύστη ΑΡ νεφρός κάτω και επί τα έσω του σπλήνα Τα επινεφρίδια είναι άνω, πρόσθια και

Διαβάστε περισσότερα

Καρκίνος της νεφρικής πυέλου ή του ουρητήρα

Καρκίνος της νεφρικής πυέλου ή του ουρητήρα Καρκίνος του Νεφρού Καρκίνος της νεφρικής πυέλου ή του ουρητήρα Λιθίαση ουροποιητικού συστήματος Στένωση Πυελοουρητηρικής Συμβολής Τα Επινεφρίδια Nεφρικές κύστες Καρκίνος του Νεφρού Το Νεφρικό Καρκίνωμα

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΟΥΖΟΥΡΗΣ ΓΕΝΙΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ

Δρ. ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΟΥΖΟΥΡΗΣ ΓΕΝΙΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ Δρ. ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΟΥΖΟΥΡΗΣ ΓΕΝΙΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ Κάθε κατάσταση που εμφανίζεται με αιφνίδιο, οξύ κοιλιακό πόνο και άλλοτε άλλα συνοδά συμπτώματα ανήκει στα διαφοροδιαγνωστικά πλαίσια της οξείας κοιλίας. Ο γιατρός

Διαβάστε περισσότερα

Νεφροστομία και νεφρική λειτουργία. Νικόλαος Γ. Καλογεράς MD, PhD, FEBU Χειρουργός Ουρολόγος Επιμελητής Β Γ.Ν.Θ. Ο Άγιος Δημήτριος

Νεφροστομία και νεφρική λειτουργία. Νικόλαος Γ. Καλογεράς MD, PhD, FEBU Χειρουργός Ουρολόγος Επιμελητής Β Γ.Ν.Θ. Ο Άγιος Δημήτριος Νεφροστομία και νεφρική λειτουργία Νικόλαος Γ. Καλογεράς MD, PhD, FEBU Χειρουργός Ουρολόγος Επιμελητής Β Γ.Ν.Θ. Ο Άγιος Δημήτριος Αίτια Συγγενή Αποφρακτική ουροπάθεια Πολυκυστικοί νεφροί, Νεφρικές κύστεις,

Διαβάστε περισσότερα

Διασταυρούμενη εκτοπία νεφρού σε ασθενή με λιθίαση του ουροποιητικού: απεικονιστική διερεύνηση ενδιαφέροντος περιστατικού

Διασταυρούμενη εκτοπία νεφρού σε ασθενή με λιθίαση του ουροποιητικού: απεικονιστική διερεύνηση ενδιαφέροντος περιστατικού ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ Διασταυρούμενη εκτοπία νεφρού σε ασθενή με λιθίαση του ουροποιητικού: απεικονιστική διερεύνηση ενδιαφέροντος περιστατικού 224 Μ. Γιόμελος 1, Α. Παπαδοπούλου 1, Γ. Χριστόπουλος 2,

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗ

ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗ 1 ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗ Κυριακή Σταματέλου Ειδικός Νεφρολόγος, MBA Τι είναι η νεφρολιθίαση; Η νεφρολιθίαση λέγεται κοινά «πέτρες στα νεφρά» και είναι γνωστή στην ανθρωπότητα από τα αρχαία χρόνια.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΠΛΑΚΕΙΣΑ ΟΠΙΣΘΟΠΕΡΙΤΟΝΑΪΚΗ ΚΥΣΤΗ : ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΩΣ

ΕΠΙΠΛΑΚΕΙΣΑ ΟΠΙΣΘΟΠΕΡΙΤΟΝΑΪΚΗ ΚΥΣΤΗ : ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΩΣ ΚΥΣΤΗ : ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ Θεοδοσίου Αικατερίνη¹, Βαρσάμης Νικόλαος¹, Σαλβερίδης Νικόλαος¹, Ταβλαρίδης Θεόδωρος¹, Σουφτάς Βασίλειος², Χρισ 1. Α Χειρουργική Κλινική, Γενικό Νοσοκομείο Καβάλας 2. Μονάδα Επεμβατικής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ Άνδρας ηλικίας 47 ετών προσέρχεται λόγω πνευματουρίας και απώλειας κοπράνων από την ουρήθρα, από δεκαημέρου. Ο ασθενής αναφέρει γριππώδη συνδρομή που προηγήθηκε της παρούσης κατάστασης.

Διαβάστε περισσότερα

Κοιλιακός πόνος στους ηλικιωμένους. Πέππας Γεώργιος Χειρουργός

Κοιλιακός πόνος στους ηλικιωμένους. Πέππας Γεώργιος Χειρουργός Κοιλιακός πόνος στους ηλικιωμένους Πέππας Γεώργιος Χειρουργός Σημαντικά Δεδομένα Περίπου 60% ηλικιωμένων με κοιλιακό πόνο που προσέρχονται στο ΤΕΠ με κοιλιακό πόνο χρήζουν εισαγωγής και 40% χρήζουν χειρουργείο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΜΕΛΗΜΕΝΗ ΤΡΑΥΜΑΤΙΚΗ ΡΗΞΗ 2ης ΜΟΙΡΑΣ 12ΔΑΚΤΥΛΟΥ ΑΠΟ ΣΩΛΗΝΑ ΓΑΣΤΡΟΣΤΟΜΙΑΣ

ΠΑΡΑΜΕΛΗΜΕΝΗ ΤΡΑΥΜΑΤΙΚΗ ΡΗΞΗ 2ης ΜΟΙΡΑΣ 12ΔΑΚΤΥΛΟΥ ΑΠΟ ΣΩΛΗΝΑ ΓΑΣΤΡΟΣΤΟΜΙΑΣ ΜΟΙΡΑΣ 12ΔΑΚΤΥΛΟΥ ΑΠΟ Α Τμήμα Γενικής Χειρουργικής, ΓΝΑ ΚΑΤ, Κηφισιά Η διάτρηση του 12δακτύλου από σωλήνα γαστροστομίας αποτελεί μια εξαιρετικά σπάνια επιπλοκή. Να παρουσιαστούν τα αποτελέσματα της χειρουργικής

Διαβάστε περισσότερα

ΛΙΘΙΑΣΗ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ

ΛΙΘΙΑΣΗ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΛΙΘΙΑΣΗ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ Ορισμός Συμπτώματα Αίτια Παράγοντες κινδύνου Προετοιμασία για το ραντεβού Εξετάσεις και διάγνωση Θεραπεία Πρόληψη Ορισμός Οι νεφρικοί λίθοι (νεφρική λιθίαση, νεφρολιθίαση) είναι μικρά,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΜΕΓΕΘΕΣ ΛΑΧΝΩΤΟ ΑΔΕΝΩΜΑ ΔΩΔΕΚΑΔΑΚΤΥΛΟΥ

ΕΥΜΕΓΕΘΕΣ ΛΑΧΝΩΤΟ ΑΔΕΝΩΜΑ ΔΩΔΕΚΑΔΑΚΤΥΛΟΥ ΕΥΜΕΓΕΘΕΣ ΛΑΧΝΩΤΟ ΑΔΕΝΩΜΑ ΔΩΔΕΚΑΔΑΚΤΥΛΟΥ Ευσταθίου Μ., Μήκα Α., Ντούνης Χ., Σαρδέλη Ι., Γρηγοράκη Δ., Τσακαλάκη Α., Σκούντζος Γ., Κέντον Θ., Καββαδίας Σ. ΤΜΗΜΑ ΑΞΟΝΙΚΗΣ ΤΟΜΟΓΡΑΦΙΑΣ ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

MAΪΟΣ 2012. Η ενδιαφέρουσα περίπτωση του μήνα Α Κ Τ Ι Ν Ο Λ Ο Γ Ι Κ Η Ε Τ Α Ι Ρ Ε Ι Α Β Ο Ρ Ε Ι Ο Υ Ε Λ Λ Α Δ Ο Σ

MAΪΟΣ 2012. Η ενδιαφέρουσα περίπτωση του μήνα Α Κ Τ Ι Ν Ο Λ Ο Γ Ι Κ Η Ε Τ Α Ι Ρ Ε Ι Α Β Ο Ρ Ε Ι Ο Υ Ε Λ Λ Α Δ Ο Σ Η ενδιαφέρουσα περίπτωση του μήνα MAΪΟΣ 2012 Α Κ Τ Ι Ν Ο Λ Ο Γ Ι Κ Η Ε Τ Α Ι Ρ Ε Ι Α Β Ο Ρ Ε Ι Ο Υ Ε Λ Λ Α Δ Ο Σ Περίπτωση ανδρός με άλγος στην οσφύ Παρουσιάζεται από: Δ. Ραφαηλίδη, Αικ. Σδρόλια, Δ. Κατσίμπα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΓΕΙΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΤΗΣ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΓΕΙΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΤΗΣ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ Κάθε χρόνο περίπου 200.000 νέοι ασθενείς διαγιγνώσκονται με Ανεύρυσμα Κοιλιακής Αορτής. Είναι γνωστό επίσης, ότι η ρήξη του Ανευρύσματος Κοιλιακής Αορτής οδηγεί σε ποσοστό τουλάχιστον

Διαβάστε περισσότερα

Διαδερμική λιθοτριψία

Διαδερμική λιθοτριψία O Δ H Γ O Σ Γ I A T O N A Σ Θ E N H Διαδερμική λιθοτριψία Η σίγουρη και αποτελεσματική μέθοδος εκλογής για την αντιμετώπιση της νεφρολιθίασης Βασίλης Πουλάκης MD, FEBU Χειρουργός Ουρολόγος - Ανδρολόγος

Διαβάστε περισσότερα

Πως ένα νεφρό αποφράσσεται Συχνές αιτίες απόφραξης των νεφρών και των ουρητήρων είναι:

Πως ένα νεφρό αποφράσσεται Συχνές αιτίες απόφραξης των νεφρών και των ουρητήρων είναι: ΟΥΡΗΤΗΡΙΚΑ STENTS ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στους ασθενείς που έχουν ή πιθανόν να έχουν απόφραξη του νεφρού, τοποθετείται ένας εσωτερικός σωλήνας παροχέτευσης, ο οποίος ονομάζεται stent, στον ουρητήρα που είναι το σωληνάκι

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΔΕΡΜΙΚΗ ΧΟΛΟΚΥΣΤΟΣΤΟΜΙΑ ΚΑΘΟΔΗΓΟΥΜΕΝΗ ΥΠΟ ΑΞΟΝΙΚΟ ΤΟΜΟΓΡΑΦΟ (Δ.Χ): ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΟΞΕΙΑΣ ΧΟΛΟΚΥΣΤΙΤΙΔΑΣ ΣΕ ΒΑΡΕΩΣ ΠΑΣΧΟΝΤΕΣ

ΔΙΑΔΕΡΜΙΚΗ ΧΟΛΟΚΥΣΤΟΣΤΟΜΙΑ ΚΑΘΟΔΗΓΟΥΜΕΝΗ ΥΠΟ ΑΞΟΝΙΚΟ ΤΟΜΟΓΡΑΦΟ (Δ.Χ): ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΟΞΕΙΑΣ ΧΟΛΟΚΥΣΤΙΤΙΔΑΣ ΣΕ ΒΑΡΕΩΣ ΠΑΣΧΟΝΤΕΣ ΔΙΑΔΕΡΜΙΚΗ ΧΟΛΟΚΥΣΤΟΣΤΟΜΙΑ ΚΑΘΟΔΗΓΟΥΜΕΝΗ ΥΠΟ ΑΞΟΝΙΚΟ ΤΟΜΟΓΡΑΦΟ (Δ.Χ): ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΟΞΕΙΑΣ ΧΟΛΟΚΥΣΤΙΤΙΔΑΣ ΣΕ ΒΑΡΕΩΣ ΠΑΣΧΟΝΤΕΣ Στεργίου Δ., Βλάχου Ι.,Ζενέλης Α., Καλοκαιρινού Κ., Γιαννικουρής

Διαβάστε περισσότερα

Διαγνωστική και θεραπευτική προσέγγιση ασθενoύς με νεφραγγειακή υπέρταση

Διαγνωστική και θεραπευτική προσέγγιση ασθενoύς με νεφραγγειακή υπέρταση Διαγνωστική και θεραπευτική προσέγγιση ασθενoύς με νεφραγγειακή υπέρταση Γκαλιαγκούση Ευγενία MD, PhD Medical School, King s College University of London Νεφραγγειακή νόσος Safian RD,NEJM,2001 Αιτίες στένωσης

Διαβάστε περισσότερα

Η ενδιαφέρουσα περίπτωση του μήνα

Η ενδιαφέρουσα περίπτωση του μήνα Η ενδιαφέρουσα περίπτωση του μήνα ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012 ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΒΟΡΕΙΟΥ ΕΛΛΑΔΟΣ Ηλικιωμένη γυναίκα με κοιλιακό άλγος Παρουσιάζεται από: Ραφαηλίδη Δ, Βαρελά Σ, Χαρσούλα Α. Ακτινολογικό Εργαστήριο

Διαβάστε περισσότερα

ΙΟΥΛΙΟΣ 2011. Η ενδιαφέρουςα περίπτωςη του μήνα. Οξύ άλγοσ αριςτερού λαγόνιου βόθρου ςε γυναίκα 40 ετών

ΙΟΥΛΙΟΣ 2011. Η ενδιαφέρουςα περίπτωςη του μήνα. Οξύ άλγοσ αριςτερού λαγόνιου βόθρου ςε γυναίκα 40 ετών Η ενδιαφέρουςα περίπτωςη του μήνα ΙΟΥΛΙΟΣ 2011 Α Κ Τ Ι Ν Ο Λ Ο Γ Ι Κ Η Δ Τ Α Ι Ρ Δ Ι Α Β Ο Ρ Δ Ι Ο Υ Δ Λ Λ Α Γ Ο Σ Οξύ άλγοσ αριςτερού λαγόνιου βόθρου ςε γυναίκα 40 ετών Παρουςιάζεται από: Χαρςούλα Α,

Διαβάστε περισσότερα

Διαδερμική κατιούσα τοποθέτηση ουρητηρικού καθετήρα (stent) για την αντιμετώπιση διάτρησης του ουρητήρα. Περιγραφή περίπτωσης

Διαδερμική κατιούσα τοποθέτηση ουρητηρικού καθετήρα (stent) για την αντιμετώπιση διάτρησης του ουρητήρα. Περιγραφή περίπτωσης ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ 180 Διαδερμική κατιούσα τοποθέτηση ουρητηρικού καθετήρα (stent) για την αντιμετώπιση διάτρησης του ουρητήρα. Περιγραφή περίπτωσης Κ. Σταματίου 1, Ι. Μοσχούρης 2, Α. Παπαδάτου 2,

Διαβάστε περισσότερα

Λαπαροσκοπική Πυελοπλαστική - από την λαπαροσκοπική στην ροµποτική προσπέλαση -

Λαπαροσκοπική Πυελοπλαστική - από την λαπαροσκοπική στην ροµποτική προσπέλαση - Λαπαροσκοπική Πυελοπλαστική - από την λαπαροσκοπική στην ροµποτική προσπέλαση - MD, PhD, FEBU Βασίλης Πουλάκης Αν. Καθηγητής Παν/µίου Φρανκφούρτης, Γερµανίας Doctors Hospital Διευθυντής Ουρολογικής Κλινικής

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια είναι η προοδευτική, μη αναστρέψιμη μείωση της νεφρικής λειτουργίας, η οποία προκαλείται από βλάβη του νεφρού ποικίλης αιτιολογίας. Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΙΚΗ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΥΠΕΡΗΧΟΓΡΑΦΙΑ

ΙΑΤΡΙΚΗ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΥΠΕΡΗΧΟΓΡΑΦΙΑ ΙΑΤΡΙΚΗ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΥΠΕΡΗΧΟΓΡΑΦΙΑ Κλινικές εφαρμογές 4 Αιμοδυναμική μελέτη Doppler 1. Αγγεία κοιλιάς 2. Περιφερικά αγγεία Κ. Χατζημιχαήλ Υπερηχοτομογραφία Μορφολογική μελέτη Αιμοδυναμική μελέτη Doppler

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση περιστατικού: Αποφρακτικός ίκτερος. Τάσιος Κωνσταντίνος Ειδικευόμενος Β Προπαιδ.Παθολογικής Γ.Ν.Θ. Ιπποκράτειο

Παρουσίαση περιστατικού: Αποφρακτικός ίκτερος. Τάσιος Κωνσταντίνος Ειδικευόμενος Β Προπαιδ.Παθολογικής Γ.Ν.Θ. Ιπποκράτειο Παρουσίαση περιστατικού: Αποφρακτικός ίκτερος Τάσιος Κωνσταντίνος Ειδικευόμενος Β Προπαιδ.Παθολογικής Γ.Ν.Θ. Ιπποκράτειο Παρουσίαση περιστατικού Ασθενής 94 ετών Ίκτερική χροιά δέρματος-επιπεφυκότων με

Διαβάστε περισσότερα

Υπολογιστές ογκολογικού κινδύνου: Καρκίνος Νεφρού - Ουροδόχου Κύστης

Υπολογιστές ογκολογικού κινδύνου: Καρκίνος Νεφρού - Ουροδόχου Κύστης Υπολογιστές ογκολογικού κινδύνου: Καρκίνος Νεφρού - Ουροδόχου Κύστης Χαράλαμπος Κ. Μαμουλάκης Λέκτορας Ουρολογίας Ουρολογική Κλινική Πανεπιστημιακό Γενικό Νοσοκομείο Ηρακλείου Πανεπιστήμιο Κρήτης, Τμήμα

Διαβάστε περισσότερα

Διαχωρισμός κοιλιακής αορτής. Απεικόνιση και κλινική συσχέτιση.

Διαχωρισμός κοιλιακής αορτής. Απεικόνιση και κλινική συσχέτιση. Γεώργιος Ζιμπιλίδης - Διαχωρισμός κοιλιακής αορτής. Απεικόνιση και κλινική συσχέτιση. 25 Διαχωρισμός κοιλιακής αορτής. Απεικόνιση και κλινική συσχέτιση. Ζιμπιλίδης Γεώργιος Τμήμα Αγγειογράφου και Επεμβατικής

Διαβάστε περισσότερα

Η ενδιαφέρουσα περίπτωση του μήνα

Η ενδιαφέρουσα περίπτωση του μήνα Η ενδιαφέρουσα περίπτωση του μήνα ΜΑΪΟΣ 2013 ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΒΟΡΕΙΟΥ ΕΛΛΑΔΟΣ Ασθενής με οξύ κοιλιακό άλγος Παρουσιάζεται από: Ραφαηλίδη Β 1, Καραδήμου Β 1, Χανδόλια Μ 2, Γαβριηλίδου A 1 1 Ακτινολογικό

Διαβάστε περισσότερα

Σπάνια περίπτωση πολυκυστικής νόσου παγκρέατος.

Σπάνια περίπτωση πολυκυστικής νόσου παγκρέατος. Σπάνια περίπτωση πολυκυστικής νόσου παγκρέατος. ΚΑΛΟΚΑΙΡΙΝΟΥ Κ.,ΦΡΑΓΚΟΠΟΥΛΟΥ Λ.,ΣΤΑΪΚΙΔΟΥ Ι.,ΓΙΑΝΝΙΚΟΥΡΗΣ Γ.,ΠΙΚΟΥΛΑΣ Κ.,ΛΙΒΙΕΡΑΤΟΣ Λ.,ΜΑΝΤΖΙΚΟΠΟΥΛΟΣ Γ., ΚΟΚΚΙΝΗΣ Κ ΤΜΗΜΑ ΑΞΟΝΙΚΟΥ ΜΑΓΝΗΤΙΚΟΥ ΤΟΜΟΓΡΑΦΟΥ,

Διαβάστε περισσότερα

Η αξονική στεφανιογραφία έχει θέση στην πρόληψη των καρδιαγγειακών επεισοδίων

Η αξονική στεφανιογραφία έχει θέση στην πρόληψη των καρδιαγγειακών επεισοδίων Σεμινάριο Ομάδων Εργασίας ΕΚΕ, Φεβρουάριος 2010 Ομάδα Εργασίας Επιδημιολογίας, Πρόληψης και Μεταβολικού Συνδρόμου Η αξονική στεφανιογραφία έχει θέση στην πρόληψη των καρδιαγγειακών επεισοδίων Νικόλαος

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΩΤΕΡΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΣΤΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΗΣ ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΗΣ ΕΜΒΟΛΗΣ

ΝΕΩΤΕΡΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΣΤΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΗΣ ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΗΣ ΕΜΒΟΛΗΣ ΝΕΩΤΕΡΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΣΤΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΗΣ ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΗΣ ΕΜΒΟΛΗΣ ΠΕΤΡΟΣ ΜΠΑΚΑΚΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΟΣ - ΕΝΤΑΤΙΚΟΛΟΓΟΣ ΕΠΙΚ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΙΑΣ ΠΑΝ/ΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ Α ΠΑΝ/ΚΗ ΠΝΕΥΜ/ΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ Ν.Ν.Θ.Α «ΣΩΤΗΡΙΑ» Κλινική Εικόνα

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες οδηγίες για τη διάγνωση και τη διαχείριση παιδιών ηλικίας 2-24 μηνών με πρώτο επεισόδιο εμπύρετης ουρολοίμωξης

Κατευθυντήριες οδηγίες για τη διάγνωση και τη διαχείριση παιδιών ηλικίας 2-24 μηνών με πρώτο επεισόδιο εμπύρετης ουρολοίμωξης Παιδιατρική ΒΟΡΕΙΟΥ ΕΛΛΑΔΟΣ, 23, 3 83 ΤΕΚΜΗΡΙΩΜΕΝΗ ΙΑΤΡΙΚΗ Κατευθυντήριες οδηγίες για τη διάγνωση και τη διαχείριση παιδιών ηλικίας 2-24 μηνών με πρώτο επεισόδιο εμπύρετης ουρολοίμωξης Επιμέλεια: Π. Καδιλτζόγλου,

Διαβάστε περισσότερα

1, Δεξιός πνεύμων 2, αορτή. 3, αριστερός πνεύμων. 4, αριστερό επινεφρίδιο 5, σπλην 6, σπληνική αρτηρία. 7, Παχύ έντερο. 8, πυλαία φλέβα.

1, Δεξιός πνεύμων 2, αορτή. 3, αριστερός πνεύμων. 4, αριστερό επινεφρίδιο 5, σπλην 6, σπληνική αρτηρία. 7, Παχύ έντερο. 8, πυλαία φλέβα. 1, Δεξιός πνεύμων 2, αορτή. 3, αριστερός πνεύμων. 4, αριστερό επινεφρίδιο 5, σπλην 6, σπληνική αρτηρία. 7, Παχύ έντερο. 8, πυλαία φλέβα. 9, ηπατική φλέβα 10, ήπαρ. Κάτω κοίλη φλέβα 2, δεξιός νεφρός 3,

Διαβάστε περισσότερα

Αορτίτις Απεικόνιση. Φοινίτσης Στέφανος

Αορτίτις Απεικόνιση. Φοινίτσης Στέφανος Στέφανος Φοινίτσης - Αορτίτις Απεικόνιση 31 Αορτίτις Απεικόνιση. Φοινίτσης Στέφανος Λέκτορας Α.Π.Θ. Η αορτίτιδα ορίζεται ως φλεγμονή του τοιχώματος της αορτής. Αιτιολογικά ταξινομείται σε δύο μεγάλες ομάδες:

Διαβάστε περισσότερα

Amplitude Mode, A - Mode

Amplitude Mode, A - Mode US TPA Amplitude Mode, A - Mode 1. Κεφαλή Υπερήχων, 2. Εκπεμπόμενη δέσμη, 3. Ηχοανακλαστικές επιφάνειες, 4. Επιστρεφόμενη Ηχώ 5. Απεικόνιση Αφετηρία για την εξέλιξη... Βασικές αρχές: Απεικόνιση ως peaks

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΓΕΝΕΙΣ ΑΝΩΜΑΛΙΕΣ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ

ΣΥΓΓΕΝΕΙΣ ΑΝΩΜΑΛΙΕΣ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΟΥΡΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΣΥΓΓΕΝΕΙΣ ΑΝΩΜΑΛΙΕΣ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ Ν.Χόνδρος, /ντης ΕΣΥ Συγγενείς ανωμαλίες του νεφρού. Ανωμαλίες αριθμού Ετερόπλευρη αγενεσία Αμφοτερόπλευρη αγενεσία Υπεράριθμος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ ΑΥΤΟΜΑΤΗ ΠΑΡΟΧΕΤΕΥΣΗ ΨΕΥΔΟΚΥΣΤΗΣ ΠΑΓΚΡΕΑΤΟΣ ΣΕ ΚΟΙΛΟ ΣΠΑΛΧΝΟ: ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ

ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ ΑΥΤΟΜΑΤΗ ΠΑΡΟΧΕΤΕΥΣΗ ΨΕΥΔΟΚΥΣΤΗΣ ΠΑΓΚΡΕΑΤΟΣ ΣΕ ΚΟΙΛΟ ΣΠΑΛΧΝΟ: ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ Υλικά και Μέθοδοι Αναφορές Α Πανεπιστημιακή Χειρουργική Κλινική, Α.Π.Θ., Γ.Ν.Θ. Παπαγεωργίου, Θεσσαλονίκη. Παρουσιάζουμε την περίπτωση ενός 72 χρονου άρρενα ασθενή που εισήχθη στην κλινική μας για αντιμετώπιση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΑ Η ΣΩΣΤΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΟΥΡΟΘΗΛΙΑΚΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΣΤΟ ΑΝΩΤΕΡΟ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟ;

ΠΟΙΑ Η ΣΩΣΤΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΟΥΡΟΘΗΛΙΑΚΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΣΤΟ ΑΝΩΤΕΡΟ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟ; ΠΟΙΑ Η ΣΩΣΤΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΟΥΡΟΘΗΛΙΑΚΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΣΤΟ ΑΝΩΤΕΡΟ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟ; ΕΝ ΕΙΞΕΙΣ ΕΝ ΟΣΚΟΠΙΚΗΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΣΤΥΛΙΑΝΟΣ Θ. ΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ Επικ. Καθηγητής Ουρολογίας ηµοκριτείου Πανεπιστηµίου Θράκης ΕΝ

Διαβάστε περισσότερα

Τάσιος Κωνσταντίνος Ειδικευόμενος Β Προπ. Παθολογικής Γ.Ν.Θ Ιπποκράτειο 05/2013

Τάσιος Κωνσταντίνος Ειδικευόμενος Β Προπ. Παθολογικής Γ.Ν.Θ Ιπποκράτειο 05/2013 Τάσιος Κωνσταντίνος Ειδικευόμενος Β Προπ. Παθολογικής Γ.Ν.Θ Ιπποκράτειο 05/2013 Αιτία εισόδου: οξύ κοιλιακό άλγος με αιφνίδια εμφάνιση που την αφύπνισε τις πρώτες πρωινές ώρες με συνοδά 6 επεισόδια εμέτων

Διαβάστε περισσότερα

Διάγνωση της ουρολοίμωξης

Διάγνωση της ουρολοίμωξης Διάγνωση της ουρολοίμωξης Κων. Κολλιός Γ Παιδιατρική Κλινική ΑΠΘ 13-5-2015 1 Οι ουρολοιμώξεις στα παιδιά Είναι συχνό πρόβλημα Η αναγνώρισή τους: δεν είναι εύκολη, ιδιαίτερα στην ηλικία < 24 μηνών Η συλλογή

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΡΟΚΗΛΗ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΟΣΧΕΟΥ - ΥΔΡΟΚΗΛΗ - ΚΙΡΣΟΚΗΛΗ - ΣΥΣΤΡΟΦΗ ΣΠΕΡΜΑΤΙΚΟΥ ΤΟΝΟΥ - ΚΥΣΤΗ ΕΠΙΔΙΔΥΜΙΔΑΣ - ΣΠΕΡΜΑΤΟΚΥΣΤΗ - ΚΥΣΤΕΣ ΟΣΧΕΟΥ

ΥΔΡΟΚΗΛΗ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΟΣΧΕΟΥ - ΥΔΡΟΚΗΛΗ - ΚΙΡΣΟΚΗΛΗ - ΣΥΣΤΡΟΦΗ ΣΠΕΡΜΑΤΙΚΟΥ ΤΟΝΟΥ - ΚΥΣΤΗ ΕΠΙΔΙΔΥΜΙΔΑΣ - ΣΠΕΡΜΑΤΟΚΥΣΤΗ - ΚΥΣΤΕΣ ΟΣΧΕΟΥ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΟΣΧΕΟΥ - ΥΔΡΟΚΗΛΗ - ΚΙΡΣΟΚΗΛΗ - ΣΥΣΤΡΟΦΗ ΣΠΕΡΜΑΤΙΚΟΥ ΤΟΝΟΥ - ΚΥΣΤΗ ΕΠΙΔΙΔΥΜΙΔΑΣ - ΣΠΕΡΜΑΤΟΚΥΣΤΗ - ΚΥΣΤΕΣ ΟΣΧΕΟΥ ΥΔΡΟΚΗΛΗ Είναι η συλλογή υγρού μεταξύ των πετάλων του ιδίως ελυτροειδούς χιτώνα

Διαβάστε περισσότερα

Uroswords II Καρκίνος κύστης T1 High Grade: Η κυστεκτοµή είναι απαραίτητη; ιαιτητής:. Μητρόπουλος Οι µονοµάχοι: Β. Τζώρτζης Κ.

Uroswords II Καρκίνος κύστης T1 High Grade: Η κυστεκτοµή είναι απαραίτητη; ιαιτητής:. Μητρόπουλος Οι µονοµάχοι: Β. Τζώρτζης Κ. Uroswords II Καρκίνος κύστης T1 High Grade: Η κυστεκτοµή είναι απαραίτητη; ιαιτητής:. Μητρόπουλος Οι µονοµάχοι: Β. Τζώρτζης Κ. Χατζηµουρατίδης Ερώτηση 1 Κυστεκτοµή ή συντηρητική αγωγή; Η νόσος αντιµετωπίζεται

Διαβάστε περισσότερα

Γεώργιος Α. Ανδρουτσόπουλος Επίκουρος Καθηγητής Μαιευτικής - Γυναικολογίας Πανεπιστημίου Πατρών. Πυελική μάζα

Γεώργιος Α. Ανδρουτσόπουλος Επίκουρος Καθηγητής Μαιευτικής - Γυναικολογίας Πανεπιστημίου Πατρών. Πυελική μάζα Γεώργιος Α. Ανδρουτσόπουλος Επίκουρος Καθηγητής Μαιευτικής - Γυναικολογίας Πανεπιστημίου Πατρών Πυελική μάζα Επιδημιολογία Η πυελική μάζα είναι ένα σχετικά συχνό κλινικό εύρημα. Σε αρκετές περιπτώσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΣΥΝΗΘΗ ΑΙΤΙΑ ΔΥΣΟΥΡΙΑΣ ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΟΥΡΟΛΟΙΜΩΞΕΩΝ. 1. Νοσήματα της ουροδόχου κύστης. 2. Νοσήματα της ουρήθρας. 3.

ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΣΥΝΗΘΗ ΑΙΤΙΑ ΔΥΣΟΥΡΙΑΣ ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΟΥΡΟΛΟΙΜΩΞΕΩΝ. 1. Νοσήματα της ουροδόχου κύστης. 2. Νοσήματα της ουρήθρας. 3. ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ Γυναίκα 42 ετών προσέρχεται στα εξωτερικά ιατρεία παραπονούμενη για δυσουρία ΣΥΝΗΘΗ ΑΙΤΙΑ ΔΥΣΟΥΡΙΑΣ 1. Νοσήματα της ουροδόχου κύστης 1.1. Κυστίτιδα 1.2. Σκλήρυνση του αυχένα της κύστης

Διαβάστε περισσότερα

«ΥΠΕΡΗΧΟΓΡΑΦΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΓΥΝΑΙΚΑΣ ΕΝΑ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟ ΖΕΥΓΑΡΙ ΜΗΤΕΡΑ «ΜΟΝΑΔΑ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ» ΤΖΕΦΕΡΑΚΟΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ

«ΥΠΕΡΗΧΟΓΡΑΦΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΓΥΝΑΙΚΑΣ ΕΝΑ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟ ΖΕΥΓΑΡΙ ΜΗΤΕΡΑ «ΜΟΝΑΔΑ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ» ΤΖΕΦΕΡΑΚΟΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ «ΥΠΕΡΗΧΟΓΡΑΦΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΓΥΝΑΙΚΑΣ ΣΕ ΕΝΑ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟ ΖΕΥΓΑΡΙ ΠΡΙΝ ΚΑΙ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΔΙΕΓΕΡΣΗ ΤΩΝ ΩΟΘΗΚΩΝ» ΤΖΕΦΕΡΑΚΟΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ «ΜΟΝΑΔΑ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ» ΜΗΤΕΡΑ Η εξέλιξη στην υπερηχογραφική τεχνολογία

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση της βιοχημικής υποτροπής στον καρκίνο του προστάτη

Διαχείριση της βιοχημικής υποτροπής στον καρκίνο του προστάτη Μωυσίδης Κυριάκος Λέκτορας Ουρoλογίας Β ουρολογική κλινική του Α.Π.Θ. Διευθυντής Καθηγητής Ε. Ιωαννίδης Διαχείριση της βιοχημικής υποτροπής στον καρκίνο του προστάτη Καρκίνος του προστάτη Yπάρχει κάποια

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα 12 Μαρτίου 2013 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Αθήνα 12 Μαρτίου 2013 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΑΙΑΝΔΡΟΥ 15 11528 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: 2107298586 FAX: 2107237705 e-mail: nefreter@otenet.gr HELLENIC SOCIETY OF NEPHROLOGY 15 MEANDROU STR. ATHENS, 11528 GREECE TEL.: (+3021) 07298586

Διαβάστε περισσότερα

Απεικονιστική προσέγγιση στη διάγνωση των Ιδιοπαθών Φλεγμονωδών Νόσων του Εντέρου (ΙΦΝΕ)

Απεικονιστική προσέγγιση στη διάγνωση των Ιδιοπαθών Φλεγμονωδών Νόσων του Εντέρου (ΙΦΝΕ) Απεικονιστική προσέγγιση στη διάγνωση των Ιδιοπαθών Φλεγμονωδών Νόσων του Εντέρου (ΙΦΝΕ) Αρκάδιος Χ. Ρουσάκης Αναπληρωτής Διευθυντής, Τμήμα CT, MRI & PET/CT, Δ.Θ.Κ.Α. «Υγεία» Κλινικές απαιτήσεις σε πιθανήήγνωστήιφνε

Διαβάστε περισσότερα

Οσφυαλγία-Ισχιαλγία ( Πόνος στη µέση )

Οσφυαλγία-Ισχιαλγία ( Πόνος στη µέση ) Οσφυαλγία-Ισχιαλγία ( Πόνος στη µέση ) Συντηρητική ή Χειρουργική Αντιµετώπιση Γ. Στράντζαλης Νευροχειρουργική Κλινική, Πανεπιστήµιο Αθηνών, Θεραπευτήριο Ευαγγελισµός ΓΕΝΙΚΑ Η οσφυo-ισχιαλγία ή ο «πόνος

Διαβάστε περισσότερα

YΠΟΤΡΟΠΙΑΖΟΥΣΕΣ ΘΡΟΜΒΩΣΕΙΣ ΩΣ ΠΡΩΤΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΝΕΥΜΟΝΟΣ. Μ.Γκάμπρα 1, Ε.Μεταξά 1. Δ.Παπαδοπούλου 1, Δ.Μιχαηλίδης 1,

YΠΟΤΡΟΠΙΑΖΟΥΣΕΣ ΘΡΟΜΒΩΣΕΙΣ ΩΣ ΠΡΩΤΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΝΕΥΜΟΝΟΣ. Μ.Γκάμπρα 1, Ε.Μεταξά 1. Δ.Παπαδοπούλου 1, Δ.Μιχαηλίδης 1, 1 Παθολογική Κλινική Νοσοκομείου Ξάνθης, 2 Τμήμα Επειγόντων Περιστατικών Νοσοκομείου Ξάνθης, 3Ογκολογική Κλινική Νοσοκομείου Αλεξανδρούπολης ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η εν τω βάθει φλεβοθρόμβωση είναι μια συνήθης επιπλοκή

Διαβάστε περισσότερα

Απεικόνιση με σκιαγραφικά μέσα

Απεικόνιση με σκιαγραφικά μέσα Απεικόνιση με σκιαγραφικά μέσα Δείτε οδηγίες για τη χορήγηση σκιαγραφικών στη διεύθυνση http://www.esur.org/contrast- media.51.0.html?&lang=gr&no_cache=1#g_sec tion_0_cover Εστιάστε στο ερωτηματολόγιο

Διαβάστε περισσότερα

Νικόλαος Ε. Λιάσης PhD,ISNVD,IUA.AVF,EVF,ESVS. Επιστημονικός Διευθυντής του ομίλου «ΕΥΡΩΙΑΤΡΙΚΗ»

Νικόλαος Ε. Λιάσης PhD,ISNVD,IUA.AVF,EVF,ESVS. Επιστημονικός Διευθυντής του ομίλου «ΕΥΡΩΙΑΤΡΙΚΗ» Νικόλαος Ε. Λιάσης PhD,ISNVD,IUA.AVF,EVF,ESVS Επιστημονικός Διευθυντής του ομίλου «ΕΥΡΩΙΑΤΡΙΚΗ» ΘΡΟΜΒΩΣΗ ΣΤΗΝ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ Εγκυμοσύνη-Λοχεία: τεκμηριωμένες καταστάσεις αυξημένου κινδύνου για θρομβοεμβολική

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΧΝΟΤΗΤΑ ΙΑΧΩΡΙΣΜΟΥ ΤΩΝ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ ΚΑΤA ΤΗ ΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΣΤΕΦΑΝΙΟΓΡΑΦΙΑ-ΤΡΟΠΟΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΓΝΩΣΗ

ΣΥΧΝΟΤΗΤΑ ΙΑΧΩΡΙΣΜΟΥ ΤΩΝ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ ΚΑΤA ΤΗ ΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΣΤΕΦΑΝΙΟΓΡΑΦΙΑ-ΤΡΟΠΟΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΓΝΩΣΗ ΣΥΧΝΟΤΗΤΑ ΙΑΧΩΡΙΣΜΟΥ ΤΩΝ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ ΚΑΤA ΤΗ ΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΣΤΕΦΑΝΙΟΓΡΑΦΙΑ-ΤΡΟΠΟΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΓΝΩΣΗ Χ.ΓΡΑΙ ΗΣ,Γ.ΦΩΤΟΠΟΥΛΟΣ, Γ.ΜΑΜΑ ΑΣ,. ΗΜΗΤΡΙΑ ΗΣ, Θ.ΠΑΠΑ ΟΠΟΥΛΟΣ,.ΚΟΥΛΑΞΗΣ, Γ.ΚΟΝΤΟΠΟΥΛΟΣ,

Διαβάστε περισσότερα

¹ Ά Προπαιδευτική Χειρουργική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών, Γ.Ν.Α. Ιπποκράτειο ²Μονάδα Μικροχειρουργικής, Νοσοκομείο Κ.Α.Τ Αθηνών

¹ Ά Προπαιδευτική Χειρουργική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών, Γ.Ν.Α. Ιπποκράτειο ²Μονάδα Μικροχειρουργικής, Νοσοκομείο Κ.Α.Τ Αθηνών ΔΙΕΓΧΕΙΡΗΤΙΚΗ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗ ΑΝΕΓΧΕΙΡΗΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΟΙΣΟΦΑΓΟΥ. ΜΙΑ ΚΑΙΝΟΥΡΙΑ ΤΕΧΝΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΔΙΕΓΧΕΙΡΗΤΙΚΗ ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗ ΑΥΤΟ ΙΑΤΕΙΝΟΜΕΝΗΣ ΜΕΤΑΛΛΙΚΗΣ ΕΝΔΟΠΡΟΘΕΣΗΣ Βρακοπούλου Γαβριέλλα- Ζωή ¹, Δουλάμη Γεωργία¹,Λαρεντζάκης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΣΥΜΠΑΘΗΤΙΚΗΣ ΑΠΟΝΕΥΡΩΣΗΣ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΑΡΤΗΡΙΩΝ

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΣΥΜΠΑΘΗΤΙΚΗΣ ΑΠΟΝΕΥΡΩΣΗΣ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΑΡΤΗΡΙΩΝ 1 ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΣΥΜΠΑΘΗΤΙΚΗΣ ΑΠΟΝΕΥΡΩΣΗΣ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΑΡΤΗΡΙΩΝ Στο πρωτόκολλο θα συμπεριληφθούν αυστηρά και μόνο ασθενείς με ανθεκτική υπέρταση που ορίζεται ως η αδυναμία ρύθμισης της αρτηριακής πίεσης παρά τη

Διαβάστε περισσότερα

Πυελική μάζα. Ενότητα 3: Πύελος Παθολογία πυέλου

Πυελική μάζα. Ενότητα 3: Πύελος Παθολογία πυέλου Πυελική μάζα Ενότητα 3: Πύελος Παθολογία πυέλου Γεώργιος Α. Ανδρουτσόπουλος Επίκουρος Καθηγητής Ιατρική Σχολή Μαιευτικής - Γυναικολογίας Πανεπιστημίου Πατρών Σκοποί ενότητας Παρουσίαση Πυελικής Μάζας Πρόπτωση

Διαβάστε περισσότερα

Νεφραγγειακή υπέρταση Επιδημιολογικά στοιχεία και διαγνωστική προσέγγιση

Νεφραγγειακή υπέρταση Επιδημιολογικά στοιχεία και διαγνωστική προσέγγιση Νεφραγγειακή υπέρταση Επιδημιολογικά στοιχεία και διαγνωστική προσέγγιση Βασίλης Κ. Λιακόπουλος Επίκουρος Καθηγητής Νεφρολογίας Παν/μίου Θεσσαλίας Λάρισα, Νοέμβριος 2007 Στένωση νεφρικών αρτηριών: ένα

Διαβάστε περισσότερα

Αντιμετώπιση οξείας ουρολοίμωξης. Δέσποινα Τράμμα Επίκουρη Καθηγήτρια Παιδιατρικής- Παιδιατρικής Νεφρολογίας Δ Παιδιατρική Κλινική ΑΠΘ

Αντιμετώπιση οξείας ουρολοίμωξης. Δέσποινα Τράμμα Επίκουρη Καθηγήτρια Παιδιατρικής- Παιδιατρικής Νεφρολογίας Δ Παιδιατρική Κλινική ΑΠΘ Αντιμετώπιση οξείας ουρολοίμωξης Δέσποινα Τράμμα Επίκουρη Καθηγήτρια Παιδιατρικής- Παιδιατρικής Νεφρολογίας Δ Παιδιατρική Κλινική ΑΠΘ Θεραπεία Στόχοι : Περιορισμός της οξείας λοίμωξης Πρόληψη άμεσων επιπλοκών

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της μαγνητικής τομογραφίας καρδιάς στον έλεγχο βιωσιμότητας μετά από έμφραγμα μυοκαρδίου: ενδιαφέρον περιστατικό

Ο ρόλος της μαγνητικής τομογραφίας καρδιάς στον έλεγχο βιωσιμότητας μετά από έμφραγμα μυοκαρδίου: ενδιαφέρον περιστατικό ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΟΛΛΕΓΙΟ ΚΑΡ ΙΟΛΟΓΙΑΣ Επιστημονική Ένωση Καρδιαγγειακής Απεικόνισης Ο ρόλος της μαγνητικής τομογραφίας καρδιάς στον έλεγχο βιωσιμότητας μετά από έμφραγμα μυοκαρδίου: ενδιαφέρον περιστατικό Ιωάννης

Διαβάστε περισσότερα

Γκιζάς Β. Χρήστος, Σβάρνα Ευγενία, Μούκα Βασιλική, Αργυροπούλου Ι. Μαρία

Γκιζάς Β. Χρήστος, Σβάρνα Ευγενία, Μούκα Βασιλική, Αργυροπούλου Ι. Μαρία ΜΕΣΟΘΗΛΙΩΜΑ ΤΟΥ ΠΕΡΙΤΟΝΑΙΟΥ: CT ΕΥΡΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΤΗΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑΣ Γκιζάς Β. Χρήστος, Σβάρνα Ευγενία, Μούκα Βασιλική, Αργυροπούλου Ι. Μαρία Τμήμα Κλινικής Ακτινολογίας και Απεικόνισης Πανεπιστημιακό

Διαβάστε περισσότερα

Γκαναβίας Λάμπρος Επίατρος-Πνευμονολόγος Επιμελητής Πνευμονολογικής Κλινικής 424 ΓΣΝΕ

Γκαναβίας Λάμπρος Επίατρος-Πνευμονολόγος Επιμελητής Πνευμονολογικής Κλινικής 424 ΓΣΝΕ Γκαναβίας Λάμπρος Επίατρος-Πνευμονολόγος Επιμελητής Πνευμονολογικής Κλινικής 424 ΓΣΝΕ Ελάττωση θνησιμότητας κατά 33% 1. Αυξημένη υπόνοια 2. Αυξημένος αριθμός εξετάσεων 3. Προφύλαξη σε ασθενείς υψηλού κινδύνου

Διαβάστε περισσότερα

στη διάγνωση της Πνευμονικής Εμβολής

στη διάγνωση της Πνευμονικής Εμβολής Το σπινθηρογράφημα πνευμόνων στη διάγνωση της Πνευμονικής Εμβολής Χάρις Γιαννοπούλου Πυρηνικός ιατρός Αν. Διευθύντρια Τμήματος Πυρηνικής Ιατρικής ΓΝΑ «Ο Ευαγγελισμός» Πόσο επιτακτική είναι η ορθή διάγνωση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΚΟΝΙΚΟΣ ΑΣΘΕΝΗΣ Ι Αντιμέτωποι με τον υποτροπιάζοντα λιθιασικό ασθενή. Σ. Γιαννακόπουλος Α. Σκολαρίκος

ΕΙΚΟΝΙΚΟΣ ΑΣΘΕΝΗΣ Ι Αντιμέτωποι με τον υποτροπιάζοντα λιθιασικό ασθενή. Σ. Γιαννακόπουλος Α. Σκολαρίκος ΕΙΚΟΝΙΚΟΣ ΑΣΘΕΝΗΣ Ι Αντιμέτωποι με τον υποτροπιάζοντα λιθιασικό ασθενή Σ. Γιαννακόπουλος Α. Σκολαρίκος ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ Ασθενής ηλικίας 15 ετών διαγιγνώσκεται το 2003 µε µονήρη λίθο αριστερής νεφρικής

Διαβάστε περισσότερα

ΟΥΡΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΑΡΚΙΝΟΣ. Ιωάννης Βακαλόπουλος Χειρουργός Ουρολόγος Λέκτορας Αριστοτελείου Παν/µιου Θεσσαλονίκης

ΟΥΡΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΑΡΚΙΝΟΣ. Ιωάννης Βακαλόπουλος Χειρουργός Ουρολόγος Λέκτορας Αριστοτελείου Παν/µιου Θεσσαλονίκης ΟΥΡΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΑΡΚΙΝΟΣ Ιωάννης Βακαλόπουλος Χειρουργός Ουρολόγος Λέκτορας Αριστοτελείου Παν/µιου Θεσσαλονίκης Καρκίνος Προστάτη Ο συχνότερος καρκίνος στον άνδρα Ηλικία > 65, αλλά εµφανίζεται και σε νεώτερους

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ Από το σημείο στη διάγνωση

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ Από το σημείο στη διάγνωση ΒΙΡΓΙΛΙΟΥ Σ. ΜΠΕΝΑΚΗ Επ. Καθηγητή Ακτινολογίας ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ Από το σημείο στη διάγνωση Έκδοση αναθεωρημένη ISBN 960-90471-0-6 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΕΝΙΣΧΥΤΩΝ ΗΧΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΤΟΥ ΝΕΦΡΟΚΥΤΤΑΡΙΚΟΥ ΚΑΡΚΙΝΩΜΑΤΟΣ-ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟ

Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΕΝΙΣΧΥΤΩΝ ΗΧΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΤΟΥ ΝΕΦΡΟΚΥΤΤΑΡΙΚΟΥ ΚΑΡΚΙΝΩΜΑΤΟΣ-ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΕΝΙΣΧΥΤΩΝ ΗΧΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΤΟΥ ΝΕΦΡΟΚΥΤΤΑΡΙΚΟΥ ΚΑΡΚΙΝΩΜΑΤΟΣ-ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟ Σκούντζος Γ., Παππάς Α., Γρηγοράκη Δ., Κουλοχέρη Δ., Σταμούλη Ε., Μήκα Α., Κέντον Θ., Καββαδίας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΡΡΟΦΗΣΗ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΓΛΥΚΟΖΟΥΡΙΑ

ΑΠΟΡΡΟΦΗΣΗ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΓΛΥΚΟΖΟΥΡΙΑ ΑΠΟΡΡΟΦΗΣΗ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΣΩΛΗΝΑΡΙΩΝ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΓΛΥΚΟΖΟΥΡΙΑ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Γυναίκα 27 ετών, κατά την 26η εβδομάδα κύησης, επισκέπτεται τον γυναικολόγο της στα πλαίσια προγεννητικού ελέγχου. Έχει ελεύθερο

Διαβάστε περισσότερα

1. Ορισµός Νόσου. 4. Συµπτωµατολογία / Κλινική εικόνα / Ευρήµατα (εργαστηριακά κ.α.)

1. Ορισµός Νόσου. 4. Συµπτωµατολογία / Κλινική εικόνα / Ευρήµατα (εργαστηριακά κ.α.) 1. Ορισµός Νόσου 2. Παθογένεια: η µελέτη της δηµιουργίας µιας παθολογικής κατάστασης, µια παθολογική κατάσταση σε συνάρτηση µε το αίτιο που την προκαλεί 3. Επιδηµιολογία: είναι η επιστηµονική µελέτη των

Διαβάστε περισσότερα

Ηουρολιθίαση στα παιδιά είναι µια σπάνια

Ηουρολιθίαση στα παιδιά είναι µια σπάνια 24-25 ανασκοπήσεις 01// H νεφρολιθίαση στην παιδική ηλικία Μέρος 3. Η εξωσωµατική λιθοτρίψια σε παιδιά Ι. Χαιρέτης Ηουρολιθίαση στα παιδιά είναι µια σπάνια πάθηση µε διαφορετικά επιδηµιολογικά χαρακτηριστικά

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΟΡΟΑΡΝΗΤΙΚΗ ΣΠΟΝΔΥΛΑΡΘΡΟΠΑΘΕΙΑ. Χατζημιχαηλίδου Σοφία

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΟΡΟΑΡΝΗΤΙΚΗ ΣΠΟΝΔΥΛΑΡΘΡΟΠΑΘΕΙΑ. Χατζημιχαηλίδου Σοφία ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΟΡΟΑΡΝΗΤΙΚΗ ΣΠΟΝΔΥΛΑΡΘΡΟΠΑΘΕΙΑ Χατζημιχαηλίδου Σοφία ΟΡΟΑΡΝΗΤΙΚΕΣ ΣΠΟΝΔΥΛΑΡΘΡΙΤΙΔΕΣ Οσφυαλγία (φλεγμονώδους τύπου) Ιερολαγονίτιδα Ασύμμετρη περιφερική αρθρίτιδα Ενθεσίτιδα

Διαβάστε περισσότερα

ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΣΥΝΔΡΟΜΟΥ FOURNIER ΣΕ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ

ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΣΥΝΔΡΟΜΟΥ FOURNIER ΣΕ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΣΥΝΔΡΟΜΟΥ FOURNIER Β ΚΛΙΝΙΚΗ, ΓΕΝΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΑΘΗΝΩΝ «ΚΑΤ, 1 Η οξεία γαγγραινώδης φλεγμονή του οσχέου με επέκταση στο περίνεο (σύνδρομο FOURNIER) αποτελεί μια σπάνια νόσο που εμφανίζεται συχνότερα σε

Διαβάστε περισσότερα

ETHΣΙΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΟΥ ΠΡΟΣΤΑΤΗ

ETHΣΙΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΟΥ ΠΡΟΣΤΑΤΗ ETHΣΙΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΟΥ ΠΡΟΣΤΑΤΗ Ο Προστατικός αδένας είναι όργανο πο ευρίσκεται μόνο στον άνδρα και δεν υπάρχει κάτι ανάλογο στην γυναίκα. Έχει περίπου το μέγεθος ενός καρυδιού και ευρίσκεται ακριβώς κάτω

Διαβάστε περισσότερα

Πνευμονική εμβολή : αντιμετώπιση ενός ύπουλου εχθρού. Βασιλάκη Ανδρονίκη Κατσίκας Αντώνιος Τριανταφύλλου-Κηπουρού Γεωργία

Πνευμονική εμβολή : αντιμετώπιση ενός ύπουλου εχθρού. Βασιλάκη Ανδρονίκη Κατσίκας Αντώνιος Τριανταφύλλου-Κηπουρού Γεωργία Πνευμονική εμβολή : αντιμετώπιση ενός ύπουλου εχθρού Βασιλάκη Ανδρονίκη Κατσίκας Αντώνιος Τριανταφύλλου-Κηπουρού Γεωργία Ιστορικό ασθενούς Γυναίκα, 80 ετών Αδυναμία, δύσπνοια αιφνιδίου έναρξης από τριημέρου

Διαβάστε περισσότερα

Οξύ κοιλιακό άλγος. Μαρίνα Σιακαντάρη Επικ.Καθηγήτρια Παθολογίας

Οξύ κοιλιακό άλγος. Μαρίνα Σιακαντάρη Επικ.Καθηγήτρια Παθολογίας Οξύ κοιλιακό άλγος Μαρίνα Σιακαντάρη Επικ.Καθηγήτρια Παθολογίας Εισαγωγή Αίτια Κοιλιακού άλγους αναλόγως εντόπισης Ι ΔΑΤ Biliary: cholecystitis, cholelithiasis, cholangitis Colonic: colitis, diverticulitis

Διαβάστε περισσότερα

Υπερηχογραφική διερευνηση των νεφρικών αρτηριών.

Υπερηχογραφική διερευνηση των νεφρικών αρτηριών. Χ. Ναλμπαντίδου - Υπερηχογραφική διερευνηση των νεφρικών αρτηριών 5 Υπερηχογραφική διερευνηση των νεφρικών αρτηριών. Ναλμπαντίδου Χ. Επιμελήτρια Α Γ.Ν.Θ. «Γ. Γεννηματάς» ΠΑΘΟΓΕΝΕΙΑ Αθηροσκληρωτική νεφραγγειακή

Διαβάστε περισσότερα

Αντιμουσκαρινικά και νευρογενής κύστη: Τι γνωρίζουμε και τι μας αγχώνει? Αθανάσιος Οικονόμου Ουρολογική Κλινική Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Λάρισας

Αντιμουσκαρινικά και νευρογενής κύστη: Τι γνωρίζουμε και τι μας αγχώνει? Αθανάσιος Οικονόμου Ουρολογική Κλινική Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Λάρισας Αντιμουσκαρινικά και νευρογενής κύστη: Τι γνωρίζουμε και τι μας αγχώνει? Αθανάσιος Οικονόμου Ουρολογική Κλινική Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Λάρισας Σύγκρουση συμφερόντων Astellas Pfizer GSK Amgen Eli-Lilly

Διαβάστε περισσότερα

11/6/2015. Μάθημα: Xειρουργική Νοσηλευτική ΙΙ. Ενότητα: Πυελογραφία, Κυστεοουρηθρογραφία, Κυστεοσκόπηση, Stents & Νοσηλευτική Φροντίδα

11/6/2015. Μάθημα: Xειρουργική Νοσηλευτική ΙΙ. Ενότητα: Πυελογραφία, Κυστεοουρηθρογραφία, Κυστεοσκόπηση, Stents & Νοσηλευτική Φροντίδα Μάθημα: Xειρουργική Νοσηλευτική ΙΙ Ενότητα: Πυελογραφία, Κυστεοουρηθρογραφία, Κυστεοσκόπηση, Stents & Νοσηλευτική Φροντίδα ΕΞΕΤΑΣΗ ΜΕ ΕΓΧΥΣΗ IV ΣΚΙΑΓΡΑΦΙΚΟΥ φαρμάκου. Μετά τη χορήγηση του φαρμάκου και

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΕΥΡΥΣΜΑΤΑ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΑΡΤΗΡΙΩΝ

ΑΝΕΥΡΥΣΜΑΤΑ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΑΡΤΗΡΙΩΝ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑΤΑ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΑΡΤΗΡΙΩΝ Ν. Σαρατζής Αγγειοχειρουργός, Αναπληρωτής Καθηγητής ΑΠΘ Α Χειρουργική Κλινική, Δ/ντης Καθηγητής Δ. Κισκίνης Νοσοκομείο Παπαγεωργίου Ανευρύσματα νεφρικών αρτηριών συχνότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΙΚΗ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ. Λ. Αθανασίου Παθολογική Κλινική, Τμήμα Κτηνιατρικής Πανεπιστημίου Θεσσαλίας

ΕΙΔΙΚΗ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ. Λ. Αθανασίου Παθολογική Κλινική, Τμήμα Κτηνιατρικής Πανεπιστημίου Θεσσαλίας ΕΙΔΙΚΗ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Λ. Αθανασίου Παθολογική Κλινική, Τμήμα Κτηνιατρικής Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Παθήσεις των νεφρών: 1. Εισαγωγή: ιστορικό, κλινικά ευρήματα, διαγνωστική διερεύνηση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Πίεση νωτιαίου µυελού Σύνδροµο άνω κοίλης. Δέσποινα Μισαηλίδου Ακτινοθεραπεύτρια Ογκολόγος Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο

ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Πίεση νωτιαίου µυελού Σύνδροµο άνω κοίλης. Δέσποινα Μισαηλίδου Ακτινοθεραπεύτρια Ογκολόγος Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Πίεση νωτιαίου µυελού Σύνδροµο άνω κοίλης Δέσποινα Μισαηλίδου Ακτινοθεραπεύτρια Ογκολόγος Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο ΠΙΕΣΗ ΝΩΤΙΑΙΟΥ ΜΥΕΛΟΥ 12700 ασθενείς/έτος ΗΠΑ 5-10% όλων των

Διαβάστε περισσότερα

Ροµποτική Ουρολογία στην Ελλάδα

Ροµποτική Ουρολογία στην Ελλάδα Ροµποτική Ουρολογία στην Ελλάδα - παρεθλόν, παρόν και µέλλον - Βασίλης Πουλάκης MD, PhD, FEBU Aν. Kαθηγητής Iατρικής Σχολής Παν/µίου Φρανκφούρτης, Γερµανίας Διευθυντής Ουρολογικής Κλινικής Metropolitan

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΟΝΙΚΗ ΣΤΕΦΑΝΙΟΓΡΑΦΙΑ

ΑΞΟΝΙΚΗ ΣΤΕΦΑΝΙΟΓΡΑΦΙΑ ΑΞΟΝΙΚΗ ΣΤΕΦΑΝΙΟΓΡΑΦΙΑ ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΙΔΟΥ ΤΑΤΙΑΝΑ ακτινολόγος ΚΑΡΑΔΗΜΗΤΡΑΣ ΝΕΚΤΑΡΙΟΣ καρδιολόγος Τι είναι αξονική στεφανιογραφία; Είναι μέθοδος απεικόνισης των στεφανιαίων αγγείων με πολυτομικό αξονικό τομογράφο

Διαβάστε περισσότερα

15λεπτη προετοιμασία του φοιτητή για την παρακολούθηση του μαθήματος της ενδοουρολογίας.

15λεπτη προετοιμασία του φοιτητή για την παρακολούθηση του μαθήματος της ενδοουρολογίας. 15λεπτη προετοιμασία του φοιτητή για την παρακολούθηση του μαθήματος της ενδοουρολογίας. Η ενδοουρολογία αποτελεί μία υποειδικότητα της ουρολογίας με ιδιαίτερες ικανότητες διαγνωστικής και θεραπευτικής

Διαβάστε περισσότερα

ΩΣΜΩΣΗ ΚΑΙ ΟΙ ΝΕΦΡΟΙ

ΩΣΜΩΣΗ ΚΑΙ ΟΙ ΝΕΦΡΟΙ ΩΣΜΩΣΗ ΚΑΙ ΟΙ ΝΕΦΡΟΙ ΠΩΣ ΜΕΤΑΦΕΡΟΝΤΑΙ ΟΙ ΟΥΣΙΕΣ ΣΤΑ ΥΓΡΑ Μεταφορά τροφών και αποβολή μη χρήσιμων ουσιών: Διάχυση (π.χ. το CO 2 που παράγεται κατά τον μεταβολισμό των κυττάρων, διαχέεται από τα κύτταρα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΞΕΙΑ ΚΟΙΛΙΑ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΓΙΑ ΤΟΝ ΓΙΑΤΡΟ

ΟΞΕΙΑ ΚΟΙΛΙΑ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΓΙΑ ΤΟΝ ΓΙΑΤΡΟ ΟΞΕΙΑ ΚΟΙΛΙΑ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΓΙΑ ΤΟΝ ΓΙΑΤΡΟ ΚΟΙΛΙΑΚΟ ΑΛΓΟΣ ΑΜΕΣΗ / ΑΠΟΦΑΣΙΣΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΠΕΜΒΑΣΗ ΚΟΙΛΙΑΚΟ ΑΛΓΟΣ 1,5% επισκέψεων εξωτερικών ιατρείων (>) 5% επισκέψεων ΤΕΠ 10% Επικίνδυνη

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση και θεραπεία Από τα πρωτόκολλα των SOS Ιατρών Επιμέλεια Γεώργιος Θεοχάρης

Αξιολόγηση και θεραπεία Από τα πρωτόκολλα των SOS Ιατρών Επιμέλεια Γεώργιος Θεοχάρης Αξιολόγηση και θεραπεία Από τα πρωτόκολλα των SOS Ιατρών Επιμέλεια Γεώργιος Θεοχάρης Παθολόγος Αξιολόγηση βαρύτητας περιστατικού - Από την βαρύτητα των κλινικών σημείων (αναπνευστική συχνότητα >35, ταχυκαρδία,

Διαβάστε περισσότερα

Ακράτεια μετά προστατεκτομή: υπάρχει λύση?

Ακράτεια μετά προστατεκτομή: υπάρχει λύση? Ακράτεια μετά προστατεκτομή: υπάρχει λύση? Φαρμακευτική και χειρουργική ργ αντιμετώπιση Α. ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ Β Ουρολογική Κλινική Α.Π.Θ. Κέντρο Μελέτης Εγκράτειας και Παθήσεων του Πυελικού Εδάφους A.Π.Θ. Α ρ χ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗ ΟΣΦΥΙΚΗ ΣΤΕΝΩΣΗ ΣΥΝΤΗΡΗΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΕΛΙΝΑ ΕΥΣΤΑΘΙΟY ΦΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΥΤΡΙΑ

ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗ ΟΣΦΥΙΚΗ ΣΤΕΝΩΣΗ ΣΥΝΤΗΡΗΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΕΛΙΝΑ ΕΥΣΤΑΘΙΟY ΦΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΥΤΡΙΑ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗ ΟΣΦΥΙΚΗ ΣΤΕΝΩΣΗ ΣΥΝΤΗΡΗΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΕΛΙΝΑ ΕΥΣΤΑΘΙΟY ΦΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΥΤΡΙΑ Μία από της σημαντικότερες παθήσεις που αλλοιώνουν την ποιότητα της ζωής του ανθρώπου, στην ώριμη ηλικία, είναι και η σπονδυλική

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14. Αγγειοπλαστική Bypass

Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14. Αγγειοπλαστική Bypass Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14 Αγγειοπλαστική Bypass Η αντιμετώπιση των καρδιαγγειακών νόσων περιλαμβάνει: φαρμακευτική αγωγή συστάσεις για αλλαγές στον τρόπο ζωής και τις

Διαβάστε περισσότερα

Χειρισµός ασθενούς µε προκάρδιο άλγος: αξονική στεφανιαιογραφία ή µαγνητική καρδιάς;

Χειρισµός ασθενούς µε προκάρδιο άλγος: αξονική στεφανιαιογραφία ή µαγνητική καρδιάς; Χειρισµός ασθενούς µε προκάρδιο άλγος: αξονική στεφανιαιογραφία ή µαγνητική καρδιάς; Νικόλαος Αλεξόπουλος, Καρδιολόγος Επιστηµονικός Συνεργάτης, Α Καρδιολογική Κλινική Πανεπιστηµίου Αθηνών, Ιπποκράτειο

Διαβάστε περισσότερα

Συγκοπτικά επεισόδια καρδιαγγειακής αιτιολογίας: διαγνωστική προσπέλαση

Συγκοπτικά επεισόδια καρδιαγγειακής αιτιολογίας: διαγνωστική προσπέλαση There are no translations available. Γιώργος Κολιός Καρδιολόγος Οι ασθενείς με συγκοπή αποτελούν το 2% των επισκέψεων στα τμήματα έκτακτων περιστατικών. Η ετήσια επίπτωση συγκοπτικών επεισοδίων στα ηλικιωμένα

Διαβάστε περισσότερα

Η ΘΕΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΗΓΟΡΗΤΙΚΗΣ ΚΥΣΤΕΚΤΟΜΗΣ. Δρ. Αναστάσιος Παππάς Διευθυντής Ε.Σ.Υ. του Ουρολογικού Τµήµατος του Νοσοκοµείου << Άγιος Σάββας >>.

Η ΘΕΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΗΓΟΡΗΤΙΚΗΣ ΚΥΣΤΕΚΤΟΜΗΣ. Δρ. Αναστάσιος Παππάς Διευθυντής Ε.Σ.Υ. του Ουρολογικού Τµήµατος του Νοσοκοµείου << Άγιος Σάββας >>. Η ΘΕΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΗΓΟΡΗΤΙΚΗΣ ΚΥΣΤΕΚΤΟΜΗΣ Δρ. Αναστάσιος Παππάς Διευθυντής Ε.Σ.Υ. του Ουρολογικού Τµήµατος του Νοσοκοµείου >. Η ριζική κυστεκτοµή είναι θεραπεία εκλογής στο µη µεταστατικό,

Διαβάστε περισσότερα

Το θωρακικό άλγος, όχι σπάνιο

Το θωρακικό άλγος, όχι σπάνιο Προσέγγιση του παιδιού με θωρακικό άλγος Steven M. Selbst, MD Pediatr Clin N Am 57 (2010) 1221 1234 Παρουσίαση : Νίκος Α. Καρανταγλής Επιστημονικός Συνεργάτης Γ ΠΔ Α.Π.Θ. 10/01/2011 www.pd3.gr Το θωρακικό

Διαβάστε περισσότερα